08.08.2015 Views

Guía dos Recursos Agropecuarios e Económicos do Territorio GDR ...

Guía dos Recursos Agropecuarios e Económicos do Territorio GDR ...

Guía dos Recursos Agropecuarios e Económicos do Territorio GDR ...

SHOW MORE
SHOW LESS
  • No tags were found...

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

A presente Guía de <strong>Recursos</strong> <strong>Agropecuarios</strong> e Económicos <strong>do</strong> <strong>Territorio</strong> <strong>GDR</strong>-Costa da Morte, pretende ser a primeira liña informativa <strong><strong>do</strong>s</strong> recursos e <strong>do</strong> teci<strong>do</strong>económico <strong>do</strong> territorío.Nela atoparás un conxunto de claves acerca das posibilidades <strong>do</strong> territorio parao desenvolvemento de novas actividades empresariais e consolidación das xaexistentes, así como a apertura dun novo teci<strong>do</strong> de interacción entre as empresas<strong><strong>do</strong>s</strong> concellos que a conforman e a comarca á que pertencen.A partires <strong><strong>do</strong>s</strong> datos aporta<strong><strong>do</strong>s</strong> e a análise por sectores e actividades máisdestacables, poderemos abrir a porta a novas e futuras iniciativas e proxectoseconómicos que axuden a aumentar a riqueza da zona.Todas as fontes <strong>do</strong>cumentadas, parten de organismos oficiais, a fin de amosar osdatos fidedignos máis actuais.Esperemos que os conti<strong><strong>do</strong>s</strong> desta guía sexan de utilidade e contribúan apotenciar, mellorar e crear novas economías no lugar. 3


7172737475767778797> Camariñas> Carnota> Cee> Corcubión> Dumbría> Fisterra> Mazaricos> Muxía> Vimianzo> Zas 5


Camariñas sitúase no centro <strong>do</strong> litoral da Costa da morte, o seu territorio ocupa unha extensión de 52 km 2 , limita cosconcellos de Muxía e Vimianzo. O seu litoral está dividi<strong>do</strong> polos pequenos cumes da Serra de Pena Forcada, o territorioestá rega<strong>do</strong> polo río Grande, importante coto de troita que desemboca na cola da ría. Camariñas ten un clima oceánico,suave no sur pero exposto a ventos fríos na zona norte. A súa temperatura media anual é de 13º, acadan<strong>do</strong> no veránunha media de 23º e no inverno de 7º.Os seus 6.168 habitantes están dividi<strong><strong>do</strong>s</strong> nas parroquias de Camelle, Ponte <strong>do</strong> Porto, Xaviña e Camariñas, sen<strong>do</strong> estaúltima o eixe principal <strong>do</strong> concello. O 64% da súa poboación atópase en idade laboral, polo que estamos a falar dunconcello cun gran potencial de recursos humanos. O total da poboación estranxeira e <strong>do</strong> 2%, sen<strong>do</strong> principalmente deorixe europea.A costa dende Camariñas ata Camelle, pasan<strong>do</strong> por Cabo Vilán e Arou, está incluída na Rede Natura 2000 Costa daMorte. Estas zonas, xunto co Cabo Vilán, están declaradas Lugares de Interese Comunitario (LIC) e Zona de EspecialProtección das Aves (ZEPA)..Euros por habitante 11.456,00 €Envellecemento Dependencia xuvenil Dependencia senil147,0015,534,7Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009 Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15016A CoruñaCorcubión1151,606.16812016088....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal6.1686783.9991.491Homes3.0633592.065639Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres3.1053191.934852.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20104264-22186,810,32,94255-13136,88,82,1357136175,711,52,7.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201221 de febreiro16 de xulloMartes de Entroi<strong>do</strong>Virxe <strong>do</strong> Carme....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.camarinas.netinfo@camarinas.net981 736 000981 737 004......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal126392334300%2,031,018,327,023,80,0Homes6914169300Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres572572500200820094529Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-59


Este concello no que prima a vertente litoral, conta con varia<strong><strong>do</strong>s</strong> recursos naturais especialmente liga<strong><strong>do</strong>s</strong> á súa principalfonte económica: o mar. Camariñas vivíu e segue a vivir principalmente <strong>do</strong> mar. O marisqueo e a pesca, principalmentede baixura; así coma os seus produtos deriva<strong><strong>do</strong>s</strong> son un <strong><strong>do</strong>s</strong> principais motores da economía <strong>do</strong> lugar, ocupan<strong>do</strong> a algomáis de un cuarto da poboación activa.Dentro <strong><strong>do</strong>s</strong> recursos agropecuarios, en concreto <strong><strong>do</strong>s</strong> deriva<strong><strong>do</strong>s</strong> <strong>do</strong> mar, destacan: o xurelo, a xarda e polbo.Esta última especie, coa que traballan varias factorías da zona; o berberecho e especialmente a sardiña, son osprincipais produtos que obteñen das súas augas. Con menor relevancia, pero como emerxente nova liña de merca<strong>do</strong>,atópanse novas formas de explotación <strong><strong>do</strong>s</strong> recursos pesqueiros, como é a explotación e comercialización de algas: osmarisca<strong>do</strong>res poñen a secar ao sol as algas que recollen das praias, antes de vendelas a empresas que as transformane/ou comercializan, tales como: Agrogalicia, SA, a empresa Gallego Pereira Frigoríficos, SL ou Ana María Lajusticia.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións441241215770% sobre o total26,514,512,946,2Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas458,805,02.074,81.996,3595,70,05.130,6%8,940,1040,4438,9111,610,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas725813136296%24,319,644,312,2100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 11


Pero esta tradicionalidade si lle beneficiou nun sector: o téxtil; desde o punto de vista económico, a existencia daartesanía <strong>do</strong> encaixe aportou carácter á localidade e a actividade semella cobrar cada ano máis relevancia. Por últimocabe dicir que alonxada de grandes núcleos poblacionais, vai conseguin<strong>do</strong> consolidar unha rede comercial, básicamentede carácter familiar........A agricultura e a gandería, teñen escasa relevancia en Camariñas, desempeñan<strong>do</strong> só funcións complementarias. Sonas familias quen se ocupan destas tarefas, dedicán<strong>do</strong>lle o seu tempo só de xeito parcial. Como consecuencia da escasaaltitude <strong>do</strong> termo municipal, o uso pre<strong>do</strong>minante da terra é forestal; as terras laboradas, que representan só un cuartoda superficie total agrícola, continúan a ser acusadamente minifundistas.BovinosOvinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais2722851593291731741.528291----Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.Unidades gandeiras58,100,7024,8022,3818,225,820..........SardiñaXureloXarda PintadaPolboBerberechoBogaAmeixa xaponesaAmeixa finaOurizoSargo comúnCantidades kgr1.165.9850373.636271.603149.67093.36063.73358.45014.98713.6506.950Fonte_ Fonte: Consellería <strong>do</strong> Medio Rural e <strong>do</strong> Mar. Ano 2011.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas470424110310333416315690131137410930484% sobre total9,70,08,70,80,221,321,369,033,73,114,30,02,70,22,71,40,82,11,96,2100,0Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.Un <strong><strong>do</strong>s</strong> principais pilares da economía emprega<strong>do</strong>ra <strong>do</strong> lugar e a industria derivada <strong>do</strong> sector pesqueiro dentrodestas actividades destacan a industria da conserva e a acuicultura. Sen<strong>do</strong> Camariñas un referente mundial xa queconta con unha das piscifactorias de pez plano máis grande <strong>do</strong> mun<strong>do</strong> (Prodemar). Outra actividade importanteé o procesa<strong>do</strong> <strong>do</strong> famoso Pulpo de Camariñas que conta con cinco importantes factorias ó longo <strong>do</strong> Concello. Enrelación co sector secundario resulta reseñable o papel da enerxía eólica, contan<strong>do</strong> con varios parques. Con to<strong>do</strong>, odesenvolvemento <strong>do</strong> sector industrial en Camariñas atópase bastante liga<strong>do</strong> ás actividades tradicionais.....Parque eólicoParque eólico <strong>do</strong> VilánParque eólico Peña ForcadaParque eólico Cabo Vilan AWEC-60Parque eólico Cabo Vilán-Camariñas 20EmpresaEnergías especiales del Noroeste, S.A.Energías especiales del Noroeste, S.A.Unión Fenosa Energías especiales,SACabo VilanO A.I.E.Kw16.90033.8001.2003.60013


Camariñas logrou potenciar o turismo a través da hostalaría e da explotación <strong><strong>do</strong>s</strong> seus atractivos recursos naturais, decara tanto ao denomina<strong>do</strong> “turismo marítimo”, como a súa xa mencionada actividade artesanal, produto das costumese habilidades das súas xentes: a Mostra de Encaixes, como a existencia de numerosos obra<strong>do</strong>iros artesáns dedica<strong><strong>do</strong>s</strong> aesta actividade, complementan a súa oferta turística e caracterizan ao concello.Destacar tamén a Bandeira azul ao Club Nautico de Camariñas. Supón un recoñecemento de primeira orde a nivel deservizos e a xestión e protección medioambiental dun porto deportivo. A súa obtencion, en 2012, sitúa ao Club Nauticono primeiro nivel <strong><strong>do</strong>s</strong> portos deportivos de Galicia.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.......Museo <strong>do</strong> Alemán de CamelleMuseo EtnográficoPorto de CamariñasCeminterio <strong><strong>do</strong>s</strong> InglesesEnsenada <strong>do</strong> trece e Monte brancFaro de Cabo Vilán. Centro de Interpretación <strong><strong>do</strong>s</strong> Naufraxios, Faros e Sinais Marítimas......Mostra de encaixe de camariñasFeira da PonteMerca<strong>do</strong> de CamelleMerca<strong>do</strong> de CamariñasMuseo de Encaixe de CamariñasPRODEMAR > Acuicultura / T. 981 737 208 / www.prodemar.comINDUSTRIAS CERDEIMAR, S.L. > Conservas de peixe e froitos <strong>do</strong> mar / T. 981 736 125 / www.cerdeimar.comFRIGORIFICOS DE CAMARIÑAS, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 737 238 / www.canosa.infoPESCADOS JESUS PEDREIRA POSE, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 710 051 /www.pesca<strong><strong>do</strong>s</strong>pedreira.comGALLEGO PEREIRA FRIGORIFICOS, S.L. > Conservas de peixe e froitos <strong>do</strong> mar / T. 981 730 173 / gallegopereira@noroeste.netPULPO DE CAMARIÑAS, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 705 000 / www.pulpodecamarinas.com........Asociación Profesional Palilleiras Camariñas Rendas.Eva María Quintana VigoManuela Abeal AnteloMónica Pose PargaAsociación Palillada de CamariñasMaría Jesús Canosa LópezLourdes Blanco LemaMonserrat Freire ArénT. 981 737 121T. 981 736 219T. 981 736 212T. 600 078 763T. 981 736 508T. 981 705 404T. 629 830 904T. 981 737 256INSMONTEL CUTRIN, S.L > Instalacións eléctricas / T. 981 730 115 / www.insmontel.comMOUZO MAR, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 710 450 / www.pesca<strong><strong>do</strong>s</strong>mouzomar.comMANTIDO, S.L. > Excavaciones e cimientos / T. 981 736 177 / manti<strong><strong>do</strong>s</strong>l@hotmail.esMATERIALES DE CONSTRUCCION PEREZ REY, SL > Materiais para a construcion SC / T. 981730039 /DISTRIBUCIONS O VILAN, S.L. > Bebidas distribui<strong>do</strong>res e maioristas / T. 981 736 007 /CASTIÑEIRA Y CARRIL, S.L. > Comercio menor prod. alimenticios en establec. especializ. / T. 981 736 049L- TRES PROINVES, S.L. > Promoción inmobiliaria / T. 981 716 43515


O Concello de Carnota ábrese ao mar entre a desembocadura <strong>do</strong> Xallas e Punta Lens, con unha superficie de 70 km 2 ,ocupan<strong>do</strong> unha estreita faixa costeira entre os montes da serra de Outes e a costa <strong>do</strong> océano Atlántico.Carnota conta con 5 parroquias: Lariño, Lira, O Pin<strong>do</strong>, San Mamede de Carnota e Santa Comba; nas que se distribúenos seus 4.834 habitantes.Limita cos concellos de Dumbría e Muros. A parte norte é pedregosa e vai acadan<strong>do</strong> altitude cara O Pin<strong>do</strong> (627 m), aosur pre<strong>do</strong>minan as praias, a de Carnota é unha das máis longas de Galicia, con case sete quilómetros. Parte desteespazo natural está protexi<strong>do</strong> dentro da Rede Natura 2000, declara<strong>do</strong> LIC. Lugar de Importancia Comunitaria. O clima éoceánico húmi<strong>do</strong>, con temperaturas suaves, a media anual está entre os 14º - 15º..Euros por habitante 11.624,00 €Envellecemento Dependencia xuvenil Dependencia senil291,611,349,5Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15020A CoruñaMuros2970,904.83468350130....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal4.8343962.8991.539Homes2.3132121.466635Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres2.5211841.433904.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20102270-48124,514,22,43369-36136,714,02,62266-44124,513,62,5.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201221 de febreiro7 de decembroMartes de Entroi<strong>do</strong>Festa....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.concellodecarnota.cominfo@concellodecarnota.com981 857 032981 857 032......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal381921700%0,850,05,344,70,00,0Homes17121400Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres2171130020082009151Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-1719


A necesidade de impulsar o turismo naturista, co consecuente incremento das actividades relacionadas con este, teránun resulta<strong>do</strong> positivo que incrementará a oferta comercial e turística <strong>do</strong> lugar........As principais especies na lonxa obtense da pesca extractiva, e constitúen un produto moi valora<strong>do</strong> no merca<strong>do</strong>, xa queas capturas de marisco son moi produtivas, pre<strong>do</strong>minan<strong>do</strong> o polbo, o ourizo, as centolas, e os percebes.BovinosOvinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais121324353381731376095_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.Unidades gandeiras58,60,724,810,826,820,10..........PolboOurizoCentolaPercebeNécoraAmeixa finaBerberechoCamarón comúnLumbriganteRodaballoCantidades kgr44.72041.2002.3702.04048143041438344Fonte_ Fonte: Consellería <strong>do</strong> Medio Rural e <strong>do</strong> Mar. Ano 2011.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas35032305959183701253010213214214277% sobre total12,60,011,61,10,021,321,366,125,34,319,10,03,60,74,70,70,41,40,75,1100,0Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.O desenvolvemento da economía deste concello foi, ata o momento practicamente localista, máis o crecenteaproveitamento da enerxía eólica e o incipiente auxe <strong>do</strong> turismo rural, poderían invertir esta situación no futuro.O feito de decantarse por apostar por unha emerxente actividade, a enerxía eólica; que explotan as tres empresas quexestionan o Parque Eólico Paxareiras, xeran<strong>do</strong> uns 80.400 Kw, abrirá unha vía que compensará a debilidade <strong>do</strong> sectorindustrial neste concello.....Parque eólicoParque eólico Paxareiras II BParque eólico Paxareiras IMazaricosParque eólico Paxareiras IIMazaricosParque eólico Paxareiras II-CConcellosMazaricos e CarnotaMuros e CarnotaMuros e CarnotaMazaricos, Muros e CarnotaEmpresaADRAÑO, S.L.EOS PAX II A, S.L.EOX PAX II A, S.L.Eurovento, S.L., UnipersonalKw21.60020.40019.20019.20023


A explotación <strong>do</strong> turismo en Carnota, aínda se presenta como incipiente, pero non hai máis que observar o potencialdeste territorio, que pode contar cun gran futuro neste senti<strong>do</strong>.A oferta de turismo pesqueiro e naturalista que se desenvolveu nos últimos anos, o seu patrimonio en hórreos, as súaspraias e montañas (O Pin<strong>do</strong>), ou mesmo as súas particularidades ornitolóxicas, forman un atractivo conxunto queembruxaría a calquera amante da natureza.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.........Caseta de Pepe <strong>do</strong> Cuco (exposición Histórica <strong>do</strong> Porto)Faro de punta Insúa ou de LariñoPrograma Pin<strong>do</strong> Mariño. Ruta de CaldebarcosPrograma Pin<strong>do</strong> Mariño. Ruta de ForneloPrograma Pin<strong>do</strong> Mariño. Ruta <strong>do</strong> Porto de QuilmasPorto <strong>do</strong> Pin<strong>do</strong>Porto de PortocubeloMar de Lira (xornadas de pesca)...Merca<strong>do</strong> Ecolóxi<strong>do</strong> tradicional de QuilmasMerca<strong>do</strong> / Feira de CarnotaFeria de productos agrícolasSTOLT SEA FARM, S.A. > Acuicultura marina / T. 981 837 501 / www.stoltseafarm.com / info.ssf@stolt.comINTEMAGA, S.L. > Instalacións eléctricas / T. 981 918 257CONSERVAS CARNOTA, S.A. > Fabricación de conservas de peixe / T. 981 867 505 / www.dani.es / carnota@dani.esMADERAS Y MOLDURAS CASAIS, S.L. > Madera,materiales constr. y aparatos sanitarios / T. 981 725 490 / eric_casais@wana<strong>do</strong>o.esCONSTRUCCIONES MARIANO LOURO LAGO, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 761 365 /www.construccionesmarianolouro.com/ lira@construccionesmarianolouro.comMARMOLES LARIÑO, S.L.U. > Corte, talla<strong>do</strong> e acaba<strong>do</strong> da pedra / T. 981 760 041...José Ignacio Porto Mato / CERÁMICAObra<strong>do</strong>iro Charamusca, SC / CARTÓN PEDRAJosé Juan Unzueta Olalde / CERÁMICAT. 981 762 500T. 639 575 478T. 981 857 484CONSTRUCCIONES J. ATAN E HIJO, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 760 128INDUSTRIAS BEIRO Y LESTON, S.L. > Panadería, confitería, pastelería / T. 981 857 230CONSTRUCCIONES AGOMAVI, S.L. > Construción de edificios no residenciais / T. 981 761 388ALUMINIOS CARNOTA, S.L. > Instalacións de carpintería / T. 981 760 654ALUMINIOS O PINDO, S.L. > Fabricación de equipos de transmisión hidráulica e neumática / T. 981 764 86725


A superficie <strong>do</strong> concello de Cee é bastante irregular e pertence ás terras costeiras da área fisterrá, estan<strong>do</strong> protexi<strong>do</strong> <strong><strong>do</strong>s</strong>ventos <strong>do</strong> oeste polos cumios de Sete Grises, Alto das Penas e os montes de Quenlle. O concello está delimita<strong>do</strong> polo ríoCastro, a ría de Cee e o océano Atlántico, o seu clima é tempera<strong>do</strong> e húmi<strong>do</strong>, propio da costa noroccidental galega.Cee é o concello máis poboa<strong>do</strong> da Costa da Morte e fai de centro de servicios para a comarca consolidán<strong><strong>do</strong>s</strong>ecomo cabeceira comarcal e lugar de encontro para to<strong><strong>do</strong>s</strong>, dada a variedade e importancia <strong><strong>do</strong>s</strong> servicios que ofrece naactualidade a veciños e visitantes.A ría de Lires, situada entre o Cabo Touriñán e o Cabo Fisterra, forma parte <strong>do</strong> Lugar de Interese Comunitario “Costa daMorte” da Rede Natura 2000 polo seu enorme valor ecolóxico, especialmente ornitolóxico, debi<strong>do</strong> a que se constitúenun lugar de paso de numerosas aves mariñas..O concello ten unha superficie de 57,5 km2, con unha poboación de 7.898 habitantes distribuí<strong><strong>do</strong>s</strong> en 6 parroquias: AAmeixenda, Brens, Cee, Lires, A Pereiriña e Toba. É o único concello da Costa da Morte que experimentou un crecementopoboacional nos últimos anos (incrementán<strong><strong>do</strong>s</strong>e nun 7,3% nos últimos dez anos) e presentan<strong>do</strong>, tamén, unha dasrendas declaradas máis elevadas <strong><strong>do</strong>s</strong> concellos considera<strong><strong>do</strong>s</strong>.Euros por habitante 13.961,00 €Envellecemento122,1Dependencia xuvenil16,6Dependencia senil30Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15023A CoruñaCorcubión3457,457.89813720096....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal7.8989955.1971.706Homes3.8044962.609699Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres4.0944992.5881.007.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20105978-19187,710,12,36594-29238,412,13,063549278,06,93,4.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201221 de febreiro16 de agostoMartes de Entroi<strong>do</strong>San Roque....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.concellocee.esinfo@concellocee.es981 745 100981 745 863......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal146601066100%1,841,16,845,26,80,0Homes572462250Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres8936444502008200943121Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)20108529


Converti<strong>do</strong> en centro neurálxico de toda a zona, e contan<strong>do</strong> co maior número de empresas, con diferenza Cee seaproxima ao concepto de “semiurbano”, está <strong>do</strong>tada dunha ampla rede de servizos, desde burocráticos a sanitarios,e consoli<strong>do</strong>use como cabeza de área, cubrin<strong>do</strong> as necesidades, incluso laborais, da súa poboación e a de concelloslimítrofes.A actividade económica de Cee é diversa, distribuín<strong><strong>do</strong>s</strong>e entre a pesca, a industria, a agricultura e o comercio,aínda que o seu sostén económico deriva principalmente da industria, e, seguidamente, da prestación de servizossociosanitarios e <strong>do</strong> comercio, a poboación tamén atopa algunha ocupación na pesca ou, en menor medida, no cultivo.No referente á pesca, destaca a acuicultura, cun importante papel no referente ao cultivo da troita grazas aoestablecemento na localidade da Piscifactoría <strong>do</strong> Grupo Tres Mares, SA.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións1663802801.505% sobre o total7,116,312,064,3Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas717,51,21.592,32.822,4576,1005.709,5%12,570,0227,8949,4310,090,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas2775829071021.869%14,831,148,55,5100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 31


........BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións69255149412692Nº Animais8031.33413179992.943745_Unidades gandeiras589,4133,41,313,6290,1033,3114,90Esta actividade industrial, compleméntase con outras empresas menores en distintos subsectores industriais , servizoscomo o Hospital Virxe da xunqueira (o único en toda a área da Costa da Morte), os seus recursos educativos, ou arelevancia <strong>do</strong> seu comercio, ademáis <strong>do</strong> comercio permanente da vila, o máis importante da comarca finisterrá, celébraseunha feira merca<strong>do</strong> to<strong><strong>do</strong>s</strong> os <strong>do</strong>mingos dende hai máis dun século.Estas características convérteno no centro urbano máis relevante da comarca fisterrá grazas ao sector terciario desenvoltonel, sen<strong>do</strong> o único concello, por exemplo, <strong>do</strong>ta<strong>do</strong> dun Centro Comercial no que, ademais de acudir para comprar, seaproveite o tempo de lecer para acudir aos seus cines, cafetarías, etc …Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.O desenvolvemento económico e social <strong>do</strong> concello refléxase nun consolida<strong>do</strong> sector industrial e de servizos.Cee conta cunha sólida industria de metais non férreos, a factoría Ferroatlantica de Brens, que xunto ó Porto de Brensreforza as vías <strong>do</strong> comercio marítimo na Costa da Morte e en Galicia. A súa recente ampliación permite o atraque debuques de ata 25.000 toneladas, o que o sitúa entre os grandes portos comerciais da Comunidade galega.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas5204912139139629302399082611461412301437820% sobre total6,30,06,00,10,217,017,076,736,84,811,01,03,21,35,61,71,53,71,74,5100,0Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.33


Cee conta con algún obra<strong>do</strong>iro artesanal e outros pintorescos recursos, como a antiga factoría baleeira de Caneliñasou o Faro de Cabo de Cee, pero non é o turismo un sector de relevancia nesta localidade.Estorde, é a praia con maior afluencia de público. Ten unha grande variedade de servizos, incluín<strong>do</strong> un servizo de “bibliopraia”.Por esto foi distinguida coa “bandeira azul”.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.HOSPITAL VIRXE XUNQUEIRA > Hospital / T. 981 706 199 / www.sergas.es/hospitaldecee / xun.suxerencias@sergas.esELECTRA DEL JALLAS, S.A. > Distribución de enerxía eléctrica / T. 981 178 700.....Castelo <strong>do</strong> PríncipeColección Visitable da Fundación Fernan<strong>do</strong> Blanco de LemaPazo de CotónMuiños e horreo de TobaCasa Mayán..Merca<strong>do</strong> Dominical de CeeMostra de Teatro de CeeSANTITEL, S.L. > Equipos telecomunicac. en establec. especializ. / T. 981 746 990 / informacion@santitel.comVINOS GUIMAREU, S.L. > Comercio o por maior de bebidas / T. 981 746 504 /www.guimareuhosteleria.comFISMARE, S.A. > Actividades de xogos de azar e apostas / T. 981 746 000LOGISTICA INTEGRAL GALLEGA, S.L. > Transporte marítimo de mercancías / T. 981 235 058SUMINISTROS LAR, S.A. > Madeira, materiais constr. e aparellos sanitarios / T. 981 708 802 / www.larcee.comPRODUCTOS CARNICOS DOMINGUEZ, S.L. > Carne e prod. cárnicos / T. 981 741 017 / www.pc<strong>do</strong>minguez.comALMACENES PERNAS, S.L. > Comercio o por maior de bebidas / T. 981745132 / www.udial.es / pernas@udial.es..Eva García Caamaño / ENCAIXESMaría Soledad Piñeiro Gándara / PRODUCCIÓN DE ZOCOST. 627 787 427T. 625 120 535DISNERIA, S.L. > Comercio o por maior de bebidas / T. 981 745 071 / www.disneria.comELECTRIFICACIONES DOCA, S.L. > Instalacións eléctricas / T. 981746570 / www.electrificaciones<strong>do</strong>ca.com / <strong>do</strong>casl@wana<strong>do</strong>o.esCONSTR. RAMON CAMPOS TRILLO Y OTROS, S.L > Promoción inmobiliaria / T. 981 706 267 / www.campostrillo.comESTACION DE SERVICIO BAZARRA, S.L.U. > Combustible automoción en establec. especializ. / T. 981745011 / www.bazarra.comCONGELADOS RIVEIRO, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981748050 / www.congela<strong><strong>do</strong>s</strong>riveiro.com / info@congela<strong><strong>do</strong>s</strong>riveiro.comELECTRICIDAD HERMANOS DOMINGUEZ, S.A. > Instalacións eléctricas / T. 981 596 857 / e<strong><strong>do</strong>s</strong>a10@e<strong><strong>do</strong>s</strong>a.esINTANERIA 2000, S.L. > Fabricación de estructuras metálicas / T. 981746953LIMPIEZAS SECOPE, S.A. > Recollida de residuos non peligrosos / T. 981 874 632CEEDEGASCA, S.L. > Fontanería, instal. de sistemas calefacción e aire acondiciona<strong>do</strong> / T. 981746034 / ceedegasca@yahoo.esPROMOCIONES POSE ALVARELLOS, S.L. > Promoción inmobiliaria / T. 981 746 10235


Corcubión aséntase sobre unha pequena península que penetra no océano Atlántico entre a enseada de Estorde e a ría.Este promontorio de forma rectangular está rodea<strong>do</strong> polo concello de Cee. Orientada ao mediodía, ao abrigo <strong><strong>do</strong>s</strong> ventose temporais, esténdese a vila de Corcubión, declarada conxunto histórico artístico, e no ano 2000 “Municipio TurísticoGalego” pola Xunta de Galicia.Percorren esta península, tamén de norte a sur, unha serie de outeiros de certa altura, o Alto das Penas <strong>do</strong> monte deSanto Andrés e o de Quenxe. O perfil costeiro é recorta<strong>do</strong>. Seguin<strong>do</strong> o litoral, a costa é rochosa con algunhas puntasnotables como a <strong>do</strong> cabo Naza e o xa cita<strong>do</strong> cabo C, considera<strong>do</strong> o límite da ría..Trátase <strong>do</strong> concello con menor número de habitantes, a súa superficie é moi reducida-6,5 km2-, polo que presenta unhaelevada densidade poboacional: 271,8 habitantes por km2. Está constitui<strong>do</strong> por dúas parroquias, San Marcos deCorcubión (zona urbana) e San Pedro de Re<strong>do</strong>nda (zona rural). En termos económicos, destaca a renda anual da súapoboación, considerablemente máis elevada que a <strong>do</strong>utros concellos <strong>do</strong> seu arre<strong>do</strong>r: 16.950 euros/habitante, portermo medio.Euros por habitante 16.950,00 €Envellecemento131,3Dependencia xuvenil15Dependencia senil29,7Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15028A CoruñaCorcubión56,521.76729115096....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal1.7671821.198387Homes86798608161Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres90084590226.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)2008 2009 20101220-8106,6115,51418-457,7102,81321-857,311,82,8Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE).. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201225 de abril29 de xuñoSan MarcosSan Pedro e San Pablo....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.corcubion.infoconcello@corcubion.dicoruna.es981 745 400981 745 400......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal401632100%2,3407,552,50,00,0Homes221021000Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres18611100200820090-4Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-3039


Como consecuencia da relevancia <strong>do</strong> sector terciario neste concello, a inmensa maioría das altas na Seguridade Socialque tiveron lugar en xuño <strong>do</strong> ano 2012 foron, tamén, no sector servizos: un total de 371 altas, o que equivale ao 72,6%das altas producidas en total.A consecuencia das reducidas dimensións <strong>do</strong> territorio, o sector primario ten escasa relevancia en Corcubión,aínda que as zonas forestais e os cultivos están ben aproveita<strong><strong>do</strong>s</strong>. O sector pesqueiro configúrase máis como unhaactividade residual tradicional que como destacada e directa fonte de ingresos; o seu porto conserva a característica deser tradicionalmente pesqueiro e comercial.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións197546371% sobre o total3,714,7972,6Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas66,22,2163323101,50655,9%10,100,3324,8449,2515,480,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas22157914130%16,911,560,810,8100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 41


Tamén é notable a trascendencia <strong><strong>do</strong>s</strong> servizos relaciona<strong><strong>do</strong>s</strong> co turismo para os que ofrece unhas condiciónsnaturais moi atractivas. Corcubión vive fundamentalmente <strong>do</strong> sector servizos, presentan<strong>do</strong> unha elevada porcentaxe depoboación activa concentrada nos centros administrativos, comerciais e na hostalaría.......BovinosOvinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisNº Explotacións Nº Animais832510230272822716Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.Unidades gandeiras20,52,71,62,82,660,32..........PolboOurizoGolfoArgazoCongroPescadaCentolaEscarapote de pedAmeixa xaponesaCorreaCantidades kgr121.43655.60211.5508.9004.3904.3562.4162.2492.2061.950Fonte_ Fonte: Consellería <strong>do</strong> Medio Rural e <strong>do</strong> Mar. Ano 2011.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas90603313181225144341533044121% sobre total7,40,05,00,02,525,625,666,918,24,111,63,32,53,312,42,52,50,03,33,3100,0A estrutura económica vén determinada pola función administrativa, polo que a distribución da poboación activaprevalece no sector terciario. O seu entrama<strong>do</strong> industrial non é relevante, a economía local compleméntase con algunhaspequenas industrias que dan emprego ao resto da poboación activa. Como cabeza de parti<strong>do</strong> xudicial da comarca,Corcubión, concentra moitos <strong><strong>do</strong>s</strong> servizos administrativos <strong>do</strong> extremo occidental galego, como notaría, rexistro dapropiedade, salas de xulga<strong>do</strong>, oficina de extensión agraria, recadación, etc.Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010. 43


Os recursos naturais e patrimoniais da vila (a Igrexa de San Marcos, por exemplo, está declarada Ben de Interese Cultural);as súas festas (algunhas delas recentes, pero non por iso menos interesantes, como é a Feira Medieval que anualmentese celebra no mes de xullo); o seu clube náutico, no que poder desenvolver e ofertar actividades acuáticas coma a vela,o remo, o surf, ...; o potencial micolóxico das súas terras; a oferta hostaleira xa existente, e ata a iniciativa dunha pequenaoferta turística mariñeira, resultan elementos suficientemente atractivos como para atraer a to<strong>do</strong> aquel que queiradisfrutar duns pláci<strong><strong>do</strong>s</strong> días nesta fermosa vila........Castelo <strong>do</strong> CardealIgrexa de San MarcosMuseo Marítimo Seo de CorcubiónO núcleo antigo da Vila (declara<strong>do</strong> conxunto histórico artístico)Pazo <strong><strong>do</strong>s</strong> Condes de TrabaPazo <strong><strong>do</strong>s</strong> Condes de AltamiraCamiño de Santiago Fisterra - Muxía.Merca<strong>do</strong> Medieval de CorcubiónA continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.PESCADOS CORCUBION, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 746 952AGUAS POTABLES DE CORUCUBION - CEE, S.L. > Captación, depuración e distribución de auga / T. 981 745 457....Esther Romero Leis / PALILLEIRAMa Consuelo Perira Baña / PALILLEIRAManuel González Canosa / CARPINTEIRO EBANISTAMarcelino González Canosa / CARPINTEIRO EBANISTAEMBUTIDOS ANTELO, S.L. > Carne e prod. cárnicos / T. 981 745 028LAR TODO HOGAR, S.L. > Madeira, materiais constr. e aparellos sanitarios / T. 981 748181FOTO FUENTES, S.L. > Fotografía / T. 981 747 304 / www.fotofuentes.esGALINUS COMUNICACION EN INTERNET, S.L. > Informática / T. 981 706 255 / www.galinus.com / xeral@galinus.comASESORIA TECNO AXUDA, S.L. > Contab., auditoría e ases. fiscal / T. 981 747 212PROMOCIONES J.M. LAMAS, S.L. > Promoción inmobiliaria / T. 981 746 219HOTEL EL HORREO, S.A. > Hotel / T. 981 749 185 / www.hotelelhorreo.es / reservas@hotelelhorreo.esROJO RODRIGUEZ, S.L > Construción de edificios non residenciais / T. 981 746 219PROMOC. CASAS RURALES PUEBLO REAL, S.L. > Promoción inmobiliaria / T. 981 747 400 45


Dumbría atópase situada na franxa costeira entre Cee e Carnota, con unha superficie de 125 km 2, é un concellopracticamente interior, con unha única e espectacular saída ó mar, a fervenza <strong>do</strong> Xallas, único río da Europacontinental que desemboca directamente no oceáno deste xeito. Dumbría ten un relevo accidenta<strong>do</strong> no que sealternan montes, grandes pradeiras e vales con diversos cultivos. Unha ampla rede hidrográfica irriga o seu territorio,o río principal é o Xallas que percorre to<strong>do</strong> o linde meridional <strong>do</strong> concello, mentres que polo norte o río Castro marcao linde có concello de Muxía. Ten un clima oceánico, con temperaturas suaves, a temperatura media oscila entre 13º e14º, apréciase unha leve oscilación térmica entre as zonas de costa e as de interior. Parte da paisaxe de Dumbría estáincluida como Lugar de Importancia Comunitaria (LIC) Carnota-Monte Pin<strong>do</strong>, integrada na Rede Natura 2000, edeclarada Zona de Especial Protección <strong><strong>do</strong>s</strong> Valores Naturais..As sete parroquias de Dumbría : Santiago de Berdeogas, San Pedro de Buxantes, Santa Baia de Dumbría, Santa Uxíade Ézaro, San Martiño de Olveira, Santiago de Olveiroa e San Mamede de Salgueiros, acollen os 3.652 habitantesdeste concello. Os núcleos poboacionais máis importantes ubícanse en torno ós vales <strong><strong>do</strong>s</strong> ríos Castro e Xallas, sen<strong>do</strong> oprincipal núcleo urbano a vila costeira de Ézaro.Euros por habitante 10.693,00 €Envellecemento186Dependencia xuvenil12,9Dependencia senil39,3Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15034A CoruñaCorcubión37125,193.6522935085....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal3.6523102.370972Homes1.7451501.183412Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres1.9071601.187560.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20101436-2273,79,51,91451-3783,813,72,21245-33123,312,23,3.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201228 de maio10 de decembroSanta Lucia de OlveiraSanta Baía....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.dumbria.comcorreo@dumbria.dicoruna.es981 744 001981 744 001......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal1070300%0,370,00,030,00,00,0Homes440000Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres63030020082009-23-2Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-2249


Neste montañoso e poboacionalmente disperso concello, a economía ten unha estrutura moi diversificada, aínda quepre<strong>do</strong>mina o sector con tradición agrícola-gandeiro, o sector primario e a construción ocupan máis da metade dapoboación activa, sen<strong>do</strong> destacable o autoemprego existente nestas dúas actividades.Dumbría presenta unha riqueza natural que favorece a explotación <strong><strong>do</strong>s</strong> recursos agropecuarios inherentes ao seuterritorio. Polo que a actividade agrícola e a gandería, constitúen un <strong><strong>do</strong>s</strong> piares básicos no que se apoia a economíadeste concello. Gran parte das explotacións agrícolas destínanse a pasto para o gan<strong>do</strong>, dada a relevancia deste sector.Como dato destacable dentro <strong>do</strong> sector gandeiro, cabe mencionar o feito de que as vacas de muxidura agregan a máis<strong>do</strong> corenta por cen das unidades gandeiras coas que se traballan nas explotacións desta localidade.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións180197174437% sobre o total18,219,917,644,2Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas1.522,111,45.657,74.674,3661,50,012.527%12,150,0945,1637,315,280,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas1.1431.8091.8662505.068%22,635,736,84,9100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 51


........BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras2534572619829252385.74126166389205.761205_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.4657,526,16,630,4310,54364,4134,10....En termos estatísticos, cómpre salientar, que segun<strong>do</strong> os últimos datos oficiais publica<strong><strong>do</strong>s</strong>, Dumbría é o concello conmaior porcentaxe de altas na Seguridade Social relacionadas coa actividade industrial.INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas2902450494991321129041630122169% sobre total17,20,014,23,00,029,029,053,818,96,517,20,02,40,63,61,80,00,61,21,2100,0Aínda que cada parroquia tende á especialización dun sector produtivo. A construción da traballo a máis <strong>do</strong> 23%da súa poboación activa, polo que o peso deste sector é destaca<strong>do</strong>. Conta cun total de medio centenar de empresasdedicadas á construción, preferentemente relacionadas con actividades de construción especializada (como, porexemplo: demolición e preparación de terreos, instalacións en obras, remate de edicifios, etc).Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.No ámbito <strong>do</strong> sector secundario, Dumbría conta coa presenza de varias madereiras, e o máis destacable, a implantacióndunha industria punteira de metais non férreos, Ferroatlántica, SL; por outra banda, este concello soubo aproveitaros seus recursos enerxéticos naturais, establecén<strong><strong>do</strong>s</strong>e un parque eólico e, o que é máis destaca<strong>do</strong>, unha das primeirasminicentrais hidroeléctricas da zona, ao pé <strong>do</strong> Xallas..Parque eólicoParque eólico Paxareiras II D y EEmpresaAmeixenda-Filgueira, S.L.Kw34.80053


En relación co Xallas atópase o seu principal punto de interese turístico: a fervenza <strong>do</strong> Ézaro, espectaculardesembocadura <strong>do</strong> río no mar. Aproveitan<strong>do</strong> a afluencia de turistas para contemplar a zona e a Fervenza de Ézaro,tense realiza<strong>do</strong> actividades acuáticas que serviran de reclamo á zona (como son o Open de Pesca a Mosca por Parellasou o Campeonato Galego de Piragüismo), pequenas iniciativas que falan das posibilidades económicas que pode ter orío na localidade, á marxe <strong>do</strong> sector enerxético. A praia que forma a desembocadura <strong>do</strong> Ézaro foi galar<strong>do</strong>nada, ademáiscunha bandeira azul da comunidade europea........Fervenza <strong>do</strong> XallasDolmen da Pedra da Arca de RegoellePetroglifo de Pedra AnchaIgrexa de San Pedro de BuxantesCamiño de Santiago Muxía - FisterraCentro de Interpretación de Rutas Monte Pin<strong>do</strong>Museo da ElectricidadeA continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.PIENSOS DUMBRIA, S.L. > Fabricación de pensos para animais / T. 981 741 507 / www.piensosdumbria.esLACTEOS RIO XALLAS, S.L. > Productos lácteos / T. 981 741 507SENRA SPORT, S.L. > Mantemento e reparación de vehículos de motor / T. 981 741 508 / www.senrasport.comLIRES-CONS, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 609 337435FRUTVILA, S.L. > Froitas e hortalizas / T. 981 748 056ALUMINIOS DUMBRIA, S.L. > Fabricación de carpintería metálica / T. 981 744 020 / www.aluminiosdumbria.esCONSTRUCCIONES XESTOSA, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 746 219AGROLAR A PICOTA, S.L. > Alimentación / T. 981 852 464CONSTRUCCIONES Y OBRAS ANDUJAR, S.L. > Construción de proxectos de inxeñería civil / T. 981 744 087www.construccionesandujar.comCONSTRUCCIONES M. PENA, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 852 442EXCAVACIONES Y DESMONTES HNOS. RODRIGUEZ > Demolición / T. 981 727 60555


Este emblemático concello, aséntase sobre unha península que penetra o océano e presenta dúas caras moi diferentes;a que mira ao mar aberto pertence ao extremo occidental da Costa da Morte e <strong>do</strong>bran<strong>do</strong> o cabo, protexidas <strong><strong>do</strong>s</strong> ventospolo monte Facho esténdense as ensenadas de Sardiñeiro e Langosteira. Fisterra ten unha superficie de 29 km 2 e limitaco oceáno Atlántico e có concello de Cee cara ó interior.Fisterra acolle 4.983 habitantes que se distribúen entre as parroquias de San Martiño de Duio, San Vicente de Duio, NosaSeñora das Areas (Fisterra) e San Xoán de Sardiñeiro.Presenta un sal<strong>do</strong> migratorio positivo, e o 65 % da poboación atópase en idade de traballar.A superficie total de Rede Natura 2000 que abrangue a este concello, distribúese entre as 675,46 ha de <strong>do</strong>minioterrestre e o LIC que se extende polas augas que bañan a costa próxima ó Cabo Fisterra, unhas 3.505 ha, de zonaprotexida ó longo da costa, en forma de estreita franxa de terreo que vai dende o extremo norte da praia <strong>do</strong> rostro ata acosta interior da península de Fisterra..Euros por habitante 10.077,00 €Envellecemento Dependencia xuvenil Dependencia senil118,917,429,5Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15037A CoruñaCorcubión2329,434.983169300108....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal4.9836153.2751.093Homes4.9836153.2751.093Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres2.4713031.571597.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20104358-15168,611,63,23037-7176,07,43,43150-19126,210,02,4.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/20129 de abril10 de setembroLuns de PascuaFestas....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.concellofisterra.cominfo@concellofisterra.com981 740 001981 740 001......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal894633550%1,851,73,439,35,60,0Homes37223840Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres52240271020082009483Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010259


Este concello fundamentalmente costeiro conta con numerosos recursos naturais e patrimoniais, non obstante oselementos máis destaca<strong><strong>do</strong>s</strong> son o Porto, coa súa moderna lonxa; e o Faro, punto final <strong>do</strong> percorri<strong>do</strong> de moitos <strong><strong>do</strong>s</strong>peregrinos <strong>do</strong> Camiño de Santiago. O reclamo turístico de Fisterra constitúeno, fundamentalmente: o Faro e a ofertahostaleira na que degustar o pesca<strong>do</strong> e marisco das súas augas. A pesca, principalmente costeira e de baixura, é aprincipal ocupación dunha poboación que tamén se adica á gandería e á agricultura.Dentro <strong>do</strong> sector primario a agricultura e a gandería están orientadas principalmente ao autoconsumo, e completaná economía <strong><strong>do</strong>s</strong> que se dedican a outras actividades, equidistribuín<strong><strong>do</strong>s</strong>e bastante as explotacións entre as dedicadasao cultivo, a pastos, e ao aproveitamento forestal da superficie deste concello. No referente á gandería, destaca adedicación á produción de carne vacúa e outros bovinos.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións29871108775% sobre o total23,85,78,661,9Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas418,82,1849,61.136,3441,00,02.847,8Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011%14,710,0829,8339,915,490,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas13816217629505Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009.%27,332,134,95,7100,0 61


Fisterra conta cun patrimonio arquitectónico e natural notable, condicións indispensables para o desenvolvemento<strong>do</strong> sector turístico, que engadi<strong><strong>do</strong>s</strong> a gastronomía <strong>do</strong> lugar, a súa poboación soubo aproveitar e que supuxo unhaproliferación importante de locais dedica<strong><strong>do</strong>s</strong> á hostalaría e á restauración........O porto de Fisterra representa o lugar con maior actividade da vila e a súa lonxa a primeira lonxa turística de Galicia.A flota, formada por pequenos barcos de baixura, utiliza varias artes de pesca coma o palangre, nasas ou betas. Os froitos<strong>do</strong> mar constitúen a principal fonte de sustento da poboación de Fisterra, a calidade <strong>do</strong> peixe e marisco que haina zona fai que os produtos teñan unha gran demanda nos merca<strong><strong>do</strong>s</strong>, que ademais de aprecia<strong><strong>do</strong>s</strong> , son moi diversos,poden<strong>do</strong> destacar, entre as especies máis abondantes na lonxa: o polbo, o xureliño ou a pescada.BovinosOvinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras2411195257615.135712311918701019_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.90,47,118,438,38922,09520,380..........PolboXureloPescadaPeixe sapoAbadexoFanecaCastañetaCongroEscarapote de pedOurizoCantidades kgr103.88692.81864.48235.09127.39826.57725.99623.24919.67916.881Fonte_ Fonte: Consellería <strong>do</strong> Medio Rural e <strong>do</strong> Mar. Ano 2011.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas91800444424291208007471143213295% sobre total3,10,32,70,00,014,914,982,030,86,827,10,02,41,42,43,71,41,00,74,4100,0O peso da súa industria e da construción non é moi relevante neste concello, de xeito que a maior parte das iniciativasempresariais optaron polo desenvolvemento <strong>do</strong> comercio e da hostalaría.Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010. 63


........Fisterra ostenta un entorno natural privilexia<strong>do</strong>; festas tan destacadas como a Festa Gastronómica <strong>do</strong> Longueirón, oseu importante Entroi<strong>do</strong>, ou as Festas <strong>do</strong> Cristo da Semana Santa (declaradas de Interese Turístico Nacional), queengadi<strong><strong>do</strong>s</strong> ao reclamo que ten para os turistas o Faro (que tamén dispón de hotel) ou o punto final <strong>do</strong> Camiño deSantiago Muxía - Fisterra, constitúen outros recursos ventaxosos para o concello. Ademáis conta cun patrimonioarquitectónico interesante.Castelo de San Marcos - Museo <strong>do</strong> MarLonxa de FisterraFaro de cabo FisterraMeta <strong>do</strong> Camiño de Santiago Muxía - FisterraIgrexa de Santa María das AreasPescan<strong>do</strong> onde o solpor (visitas guiadas)Restos da Ermida de San GuillermoA continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.O’CENTOLO > Restaurante / T. 981 740 452 / www.centolo.comFISTERRACONS, S.L. > Promoción inmobiliaria / T. 981 740 253 / www.fisterracons.com / fisterracons@gmail.comFLORES DE LIRES, S.L. > Propagación de prantas / T. 981 740 327SAN ANTONIO CUNICULA, S.L. > Explotacións de gan<strong>do</strong> / T. 981 746 952.Merca<strong>do</strong> de FisterraESTABLECIMIENTOS HNOS. LESTON, S.L. > Electro<strong>do</strong>mésticos / T. 981 747 640ARECRIS, S.L. > Comercio Textil / T. 981 740 515AUTOSERVICIO SANTAMARIA, S.L. > Comercio alimentación / T. 981 740 198INSTALACIONES ELECTRICAS CASAIS, S.L. > Instalacións eléctricas / T. 607 594 981VALNODO, S.L. > Moda / T. 981 740 504 65


Con unha superficie de 187 km 2 Mazaricos é o máis extenso <strong><strong>do</strong>s</strong> concellos da Costa da Morte, e conserva o feitizoda Galicia interior. Limita cos concellos de Carnota, Muros, Vimianzo, Zas, e ao norte o río Xallas constitúe a fronteira poronde linda con Dumbría.A chaira con suaves ondulacións que conforma o seu territorio Norte, féchase no oeste polos macizos montañosos <strong>do</strong>Aro, Pedroso, Ruña e Pin<strong>do</strong>, que a súa vez acoutan catro vales atravesa<strong><strong>do</strong>s</strong> polos ríos Mazaricos, Beba, Arcos e Santabaia.A súa climatoloxía chuviosa propia da Galicia atlántica, fai deste concello unha das zonas máis axeitadas para os recursosagropecuarios..Con unha poboación de 4.720 habitantes distribuí<strong><strong>do</strong>s</strong> en 12 parroquias: Alborés, Antes, Arcos, Beba, Chacín, Coiro,Colúns, Corzón, As Maroñas, Mazaricos, San Fins de Eirón e Os Baos; e 102 núcleos de poboación. A capitalidade estásituada en A Picota que, conxuntamente co Pino de Val, son os núcleos de poboación máis importantes. A elevadasuperficie de terreo coa que conta o concello, fai que sexa un <strong><strong>do</strong>s</strong> máis dispersos poboacionalmente, existin<strong>do</strong> unpromedio de 25,2 persoas por km2.Euros por habitante 12.472,00 €Envellecemento244,4Dependencia xuvenil11,7Dependencia senil45,1Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15045A CoruñaMuros45187,304.7202550095....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal4.7203472.9491.424Homes2.2711771.525569Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres2.4491701.424855.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)2008 2009 20102674-4885,214,81,61364-5192,713,11,81275-6362,515,71,3Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE).. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201221 de febreiro25 de xuñoMartes de Entroi<strong>do</strong>Festas de San Xoán....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.mazaricos.netcorreo@mazaricos.net981 867 104981 745 863......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal281501210%0,653,60,042,93,60,0Homes1790710Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres116050020082009-38-28Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-5569


Con unha economía baseada no sector primario, destaca o número de afiliacións que no primeiro mes de estío de2012 se deron en agricultura, representan<strong>do</strong> o 37,8% <strong>do</strong> total de altas laborais, case a mesma porcentaxe <strong>do</strong> sectorservizos: 40,7%. As características xeográficas e climatolóxicas fan de Mazaricos unha das zonas máis axeitadas para aobtención de pastos e forraxes, nos que se apoia unha economía eminentemente gandeira. Outro sector importante é oforestal, con grandes superficies repoboadas, onde aínda abundan as carballeiras.O sustento principal <strong>do</strong> concello sen dúbida son a agricultura e a gandería, actividades ás que se dedica a metadeda súa poboación activa, a máis elevada porcentaxe de to<strong><strong>do</strong>s</strong> os concellos considera<strong><strong>do</strong>s</strong>. Este feito redunda nunhaelevada proporción <strong>do</strong> autoemprego; de feito, o 70% da súa poboación activa está dada de alta na Seguridade Social,independentemente da actividade que desenvolve, no Réxime de Autónomos. No referente ao gan<strong>do</strong>, Mazaricos contaco maior número de cabezas de bovino: máis de 20.000. A metade delas son vacas de muxidura, o que coloca a esteconcello entre os primeiros de Galicia na produción de leite.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións590123211635% sobre o total37,87,913,540,7Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas3.780,637,09.699,33.410,01.697,50,018.624,4%20,300,2052,0818,319,110,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas3.2804.9862.0571.04811.371%28,843,818,19,2100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 71


venda como reparación; sementes, abonos, clínicas veterinarias, boticas veterinarias... Merece unha mención especial osector da industria enerxética, que explota os recursos enerxéticos naturais, como a hidroeléctrica <strong>do</strong> Castrelo ou variosparques eólicos.........Como consecuencia da súa relevancia no sector gandeiro, preto da metade da superficie das explotacións agrícolas desteconcello dedícanse ao pasto para o gan<strong>do</strong>. Boa parte das explotacións agrícolas de Mazaricos dispoñen dunha elevadacantidade de terreo, o que denota unha maior dedicación á gandería extensiva. Con to<strong>do</strong>, tampouco é desestimable aproporción de terreo dedicada ao cultivo no concello: máis <strong>do</strong> 28%.BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras58082643437595753920.83959626761.1468.2651.076_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.1.6812,359,62,660,8320,67398,74621,520....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas2601871606019180213307119742314277% sobre total9,40,06,52,50,421,721,769,028,97,611,90,02,54,03,22,51,40,71,15,1100,0Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.No referente ao sector industrial, aproveitan<strong>do</strong> o inmellorable potencial gandeiro, cabe suliñar a implantación en Bebadunha empresa de transformación e comercialización cárnica de considerable facturación. Compre referirse áexistencia de algunhas canteiras, punteiras na súa categoría, e varias empresas de construción e de servizos asociadasás mesmas (demolición, transporte, etc). E en consonancia co principal medio de vida da súa poboación, abundan varioscomercios e servizos relaciona<strong><strong>do</strong>s</strong> co gan<strong>do</strong>: dedica<strong><strong>do</strong>s</strong> á venda por xunto de materias primas agrarias e de animais vivos,maquinaria agrícola, tanto....Parque eólicoParque eólico CurrasParque eólico Paxareiras II BParque eólico Paxareiras IIFParque eólico Paxareiras II-CConcellosMazaricosMazaricos e CarnotaMazaricosMazaricos, Muros e CarnotaEmpresaCurras, S.L.ADRAÑO, S.L.Eurovento, S.L. UnipersonalEurovento, S.L., UnipersonalKw7.80021.60024.60019.20073


Mazaricos presenta, outros curiosos elementos a destacar: dunha banda, o complexo de turismo activo, NaturMaZ,que ten unha ampla oferta de actividades relacionadas co seu entorno natural (paintball, escalada, kayak, ultralixeiros,e unha variada oferta de actividades para realizar por terra, auga ou aire); e o mantemento dunha tradicional ecase extinguida actividade artesanal: a cestería e chapeus de palla, destacan<strong>do</strong> os sombreiros que desde hai máis desesenta anos ven realizan<strong>do</strong> Blandina Quintáns, de San Cosme de Antes.A devesa de Chacín atesoura unha beleza paisaxística que representa a Galicia máis profunda, trátase dun bosquefron<strong><strong>do</strong>s</strong>o encaixa<strong>do</strong> nun barranco socava<strong>do</strong> polo río de Santa Baia, que representa un entorno moi atractivo para oturismo naturalista.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.......Devesa de ChancínDolmen de ParxubeiraA Festa <strong>do</strong> Bolo <strong>do</strong> PoteA Festa da FervenzaCruceiros <strong><strong>do</strong>s</strong> Vaos, Cicho, Arcos, ColúnsCamiño de Santiago Muxía-Fisterra.A feira da PicotaEXCAVACIONES HERMANOS OTERO, S.L. > Preparación de terreos / T. 981 852 072 / www.excavacioneshermanosotero.comEXCAVACIONES YONI TUÑAS, S.L. > Preparación de terreos / T. 981 852 920GANADOS LAGO, S.L. > Explotacións de gan<strong>do</strong> / T. 981 818 613TRANS RODYAL, S.L. > Transporte de mercancías por carreteira / T. 981 878 089CARNICAS HERMANOS PENA, S.L. > Cárnicas / T. 981 852 252ALBEITANERIA, S.L. > Veterinarias / T. 981 852 432AUTOS GONZALEZ RODRIGUEZ, S.L. > Transporte terrestre de pasaxeiros / T. 981 852 052 / www.autosgonzalezsl.esHERMANOS LADO, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 229 761.Andrés Luis Par<strong>do</strong> Neira / PRATERÍA T. 606 607 397TALLERES SARGO, S.L. > Mantemento e reparación de vehículos de motor / T. 981 852 057 / www.talleressargo.comAUTOS MAZARICOS, S.L. > Transporte terrestre urbano e suburbano de pasaxeiros / T.981 588 097TALLERES GERMAN CASTELO, S.L. > Mantemento e reparación de vehículos de motor / T. 981 856 235GANDERÍA DOREIRO S.C. > Esplotación de carne vacún <strong>do</strong> país / T. 619 904 98475


Muxía é fundamentalmente un concello onde o litoral constitúe a súa principal unidade morfolóxica e de identidade.A súa costa esténdese dende onde remata o esteiro <strong>do</strong> río Grande ata a embocadura <strong>do</strong> río Castro, no extremo sur dapraia de Lires. Morfolóxicamente destacan os complexos dunares e os acantila<strong><strong>do</strong>s</strong> costeiros. O concello limita ó norte coaría de Muxía-Camariñas, ó este con Vimianzo e Dumbría, ó sur con Cee e ó oeste có oceáno Atlántico.Muxía ocupa unha extensión de 121 km 2 e ten unha poboación de 5.377 habitantes distribuida nun total de 14parroquias: Bardulllas, Buiturón, Caberta, Coucieiro, Frixe, Leis, Moraime, Morquintián, Muxía, Nemiña, A O, Ozón,Touriñán e Vilastose.A máxima altitude acádase no monte Facho (309 m) e conta cunha ampla rede hidrográfica: os ríos e regatos de Muxíasuman prácticamente 108 km. O clima <strong>do</strong> concello caracterízase pola suavidade das temperaturas, cunha media entre13º e 14º, con unha escasa oscilación térmica e frecuentes precipitacións..Euros por habitante 11.816,00 €Envellecemento Dependencia xuvenil Dependencia senil195,514,742,1Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15052A CoruñaCorcubión58121,195.3774420093....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal5.3775233.3751.479Homes2.6172771.713627Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres2.7602461.662852.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE)2008 2009 20102164-43143,811,52,52684-58114,815,42,03180-49125,714,82,2.. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201210 de setembro21 de setembroLuns da BarcaSantiña <strong>do</strong> Espiño de Trasufre....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.concellomuxia.cominfo@concellomuxia.com981 742 001981 742 001......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal7727023270%1,435,10,029,935,10,0Homes461307260Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres31140161020082009-31-32Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-1679


En termos de sostén económico, o primeiro dato a destacar en Muxía é a relevancia <strong>do</strong> sector primario, que da traballoa máis <strong>do</strong> 40% da súa poboación activa. A dedicación a este sector propicia, como vén sen<strong>do</strong> habitual, as altas naSeguridade Social como Autónomos, réxime ao que no ano 2011 acolléronse preto dun 55% <strong><strong>do</strong>s</strong> traballa<strong>do</strong>res.Muxía é un concello relativamente grande, que resulta apto para unha intensa explotación rural, gandeira e forestal.A actividade gandeira que se deselvolve, repercute na explotación <strong>do</strong> terreo, que destínase principalmente á obtenciónde pasto e forraxe para os animais. Dentro das explotacións de gan<strong>do</strong> prevalece principalmente o bovino -tanto demuxidura como para carne-, aínda que, tamén é substancial a dedicación existente nesta localidade ao porcino.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións446159220682% sobre o total29,610,614,645,3Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas2.200,111,92.738,36.271,7971,30,012.193,2%18,40,1022,4651,447,970,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas1.3521.8792.8701706.271%21,630,045,82,7100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 81


En comparanza con outros concellos de interese, tampouco destaca o desenvolvemento da construción, aínda que émaior co industrial.........No relativo á actividade pesqueira, destaca a obtención de ourizos, polbo e percebes. Por outra banda ábrense novasvías de merca<strong>do</strong> orientadas á explotación das algas. O produto non a<strong>do</strong>ita pagarse demasia<strong>do</strong> ben, de xeito que a súarecolección é só unha axuda para a economía familiar; pero en Muxía desenvolveron o sistema máis rentable á hora dededicarse a este produto: a plantación, ten<strong>do</strong> ubica<strong>do</strong> un parque de plantación de algas na ría de Merexo.BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras301109184922237850196.64480549733.6068.987148_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.5.238,980,54,958,41.065,20498,6012,960..........OurizoPolboPercebeLongueirónAbadexoCentolaMaragotaNécoraChocoFanecaCantidades kgr5.1502.4571.924460342228225141122111Fonte_ Fonte: Consellería <strong>do</strong> Medio Rural e <strong>do</strong> Mar. Ano 2011.....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas340340076761968413560818723311306% sobre total11,10,011,10,00,024,824,864,127,54,218,30,02,60,32,62,30,71,01,03,6100,0Da superficie forestal deste territorio obtense unha produccción suficiente para o asentamento de manufactureiras,o que levou á creación de empresas dedicadas á explotación da madeira, tén<strong><strong>do</strong>s</strong>e asenta<strong>do</strong> no concello variosaserra<strong>do</strong>iros (como o aserra<strong>do</strong>iro de Buxán), así como outras empresas dedicadas á elaboración de mobles.Con to<strong>do</strong>, non pode dicirse que a industria, nin sequera a manufactureira, teña un peso importante en Muxía.Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010. 83


Ademais das segundas residencias, Muxía ofrece bastantes lugares nos que pernoctar, o que facilita perío<strong><strong>do</strong>s</strong> máisprolonga<strong><strong>do</strong>s</strong> de estancia para os visitantes.Neste ámbito, as ofertas maís atractivas para o turismo son a Romaría de Nosa Señora da Barca declarada Festa deInterese Turístico de Galicia; a Mostra da Artesanía na que participan numerosos artesáns, sobre to<strong>do</strong> <strong>do</strong> encaixe,contan<strong>do</strong> coa presenza de asociacións de palilleiras de to<strong>do</strong> o concello; e outro recurso valioso é o feito de que o“Camiño de Santiago Muxía- Fisterra” remata tamén nesta vila.A maiores, as numerosas praias e a beleza da paisaxe, fan que este concello reúna as condicións máis faborables para odesenvolvemento <strong>do</strong> sector turístico.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación........Camiño de Santiago Fisterra -MuxíaSantuario de Nosa Señora da Barca e Pedras SantasIgrexa e mosteiro de San Xiao de MoraimeRomaría da Nosa Señora da BarcaFaro de cabo TouriñánLonxa e porto de MuxíaMuseo Fotográfico de Ramón Caamaño..Mostra da ArtesaníaMerca<strong>do</strong> das Rutas <strong>do</strong> MarCONSTR. Y EXCAVACIONES GERMAN MOUZO, S.L > Construción de edificios residenciais / T. 981 742 401VILARMIDE, S.L. > Aserradeiro / T. 981 888 696CONSTRUCCIONES D. OGANDO, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 175 703HERMANOS SAR ROMERO, S.L. > Pesca marina / T. 981 746 219MADERAS CLEMENTE LOPEZ Y CIA., S.L. > Aserradeiro / T. 981 750 650 / www.maderasdegalicia.comSUPERMARKES, S.L. > Alimentación / T. 981 810 197ESTABLECIMIENTOS J. SANCHEZ CANTORNA,S.L > Ferretería, fontanería e calefacción / T. 981 750 700TALLERES OS MUIÑOS, S.L. > Mantemento e reparación de vehículos de motor / T. 981 174 592...Artesáns <strong>do</strong> Camiño de Santiago / PALILLEIRASAsociación Cultural e Artesanal de Palilleiras de Ozón / PALILLEIRASAsociación de Palilleiras Nosa Señora da Barca / PALILLEIRAST. 981 742 338T. 981 750 536T. 981 742 550REVESTIMIENTOS MUXIA, S.L. > Revestimento de solos e paredes / T. 981 724 794 / www.revestimientosmuxia.comINSTALACIONES PARDIÑAS, S.L. > Fontanería, sistemas calefacción e aire acondiciona<strong>do</strong> / T. 981 742 401www.instalacionespardinas.esMADERAS CASCI, S.L. > Aserradeiro / T. 981 748 04185


Vimianzo con unha superficie de187 km 2 pode considerarse un municipio extenso. Linda cos concellos de Zas,Dumbría, Muxía, Camariñas e Laxe, a súa xeografía configura un territorio que se abre ao mar en <strong>do</strong>us puntos mínimos.As terras de Vimianzo forman parte <strong>do</strong> val <strong>do</strong> río Grande, este amplo val inclínase cara a costa, descenden<strong><strong>do</strong>s</strong>uavemente, e o único accidente de relevo notable é o monte Faro Fontefría (444 metros), que se alza fronte á capital,pola contra a zona meridional é relativamente montañosa..Vimianzo é o único concello con máis de 8.000 habitantes, polo tanto o que conta con maior poboación. Sin embargonon presenta unha concentración poboacional moi elevada, xa que en termos de superficie ten unha extensiónconsiderable. O séu territorio repártese nas parroquias de Vimianzo, Baíñas, Carantoña, Carnés, Salto, Cereixo, Calo,Bamiro, Cambeda, Treos, Serramo, Castrelo, Ber<strong>do</strong>ias e Tines.Euros por habitante 12.913,00 €Envellecemento175,4Dependencia xuvenil14,4Dependencia senil38,3Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15092A CoruñaCorcubión60187,278.0394332069....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal8.0397635.1422.134Homes3.9254012.620904Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres4.1143622.5221230.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)2008 2009 20104298-56175,111,92,141100-59195,012,32,34588-43195,610,92,4Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE).. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201213 de agosto21 de febreiroFestasMartes de Entroi<strong>do</strong>....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.vimianzo.esalcaldia@vimianzo.es981 716 001981 742 001......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal11957114380%1,547,99,236,16,70,0Homes522961430Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres67285295020082009-24-13Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-2289


Comparativamente con outros concellos de interese, Vimianzo é o que presenta unha maior porcentaxe de altas naSeguridade Social no sector da construción, superan<strong>do</strong> o 20% as altas neste sector. O desenvolvemento <strong>do</strong> sectorterciario de Vimianzo responde ao seu papel dentro da Comarca de Soneira. Deste xeito, e pese ao seu pre<strong>do</strong>miniorural, Vimianzo conta con varios núcleos urbanos, o principal situa<strong>do</strong> na capital <strong>do</strong> concello, así como outros menores enBaíñas e A Piroga, nos que se atopan localiza<strong><strong>do</strong>s</strong> os servizos <strong>do</strong> concello.A extensión <strong>do</strong> territorio que abrangue facilita a produción agrogandeira, aínda que o sector primario é maioritariamentede autoconsumo, cómpre indicar que, no referente á agricultura e á gandería, presenta a máis elevada porcentaxe desuperficie destinada ao cultivo (33%), o seu terreo está dedica<strong>do</strong> principalmente ás especies arbóreas e forestais,concretamente, o 44,5%. É, ademais, un <strong><strong>do</strong>s</strong> concellos con maior dedicación á gandería porcina (especialmente, decebo), así como equina e avícola, aínda que o gan<strong>do</strong> ao que dedica un maior número de explotacións é ao bovino,principalmente de produción láctea.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións3254374951.162% sobre o total13,418,120,548,0Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas2.754,62,65.810,88.872,31.236,00,018.676,3%14,750,0131,1147,516,620,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas2.1731.1842.9052596.521%33,318,244,54,0100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 91


de construción e acabamento de edificios, demolición e preparación de terreos, instalación en obra, como mesmo deactividades <strong>do</strong> sector terciario relacionadas: empresas de contabilidade ou diversos servizos técnicos de arquitectura eenxeñaría.........BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras38297991368575107438.906710241321.04028.378320_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.7.133,8712,4105,6299,291241,9136,40....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas8127081201201458211367332354013913329740% sobre total10,90,39,51,10,127,227,261,928,54,99,90,43,10,75,41,81,21,80,43,9100,0Dende hai algúns anos Vimianzo conta cun parque empresarial de 330.000 m2, aínda que a industria non constitúeun destaca<strong>do</strong> soporte económico para o concello. Cómpre resaltar a existencia dunha empresa mineira dedicada áextracción de caolín, CAVISA (Caolines de Vimianzo, S.A.) e toda unha serie de empresas derivadas ou relacionadascoa actividade gandeira e coa elevada superficie forestal <strong>do</strong> concello: servizos veterinarios, varias serra<strong>do</strong>rías eoutras empresas dedicadas á elaboración de mobles, á tala e o transporte de madeira, …. Aínda que non goza dunhagrande extensión de costa, este concello soubo aproveitar o auxe da acuicultura, asentán<strong><strong>do</strong>s</strong>e neste territorio variaspiscifactorías, principalmente dedicadas á troita.O sector enerxético (hidráulica, termoeléctrica, eólica) grazas aos recursos naturais existentes tamén goza derepresentatividade, pero sen dúbida é a construcción unha das actividades de maior relevancia, xunto co sector servizos;son numerosas as empresas asentadas en Vimianzo, e o persoal contrata<strong>do</strong> nelas, relacionadas con este sector, tanto.Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010.Parque eólicoMonte Re<strong>do</strong>n<strong>do</strong>EmpresaEnergías Ambientales de Vimianzo S.A.Kw49.500 93


A artesanía <strong>do</strong> encaixe está fortemente arraigada no concello, calculán<strong><strong>do</strong>s</strong>e que unhas 500 mulleres dedicanse a tempocompleto ou parcial a esta actividade. É importante o papel que desenvolven unha comercializa<strong>do</strong>ra e o asociacionismoapoia<strong>do</strong> na Mostra de Artesanía <strong>do</strong> Castelo de Vimianzo, para que este lega<strong>do</strong> non se perda. Un <strong><strong>do</strong>s</strong> principaisatractivos turísticos é o Castelo de Vimianzo, que acolle diferentes exposicións de artesanía e nel se celebra a espectaculare multitudinaria festa <strong>do</strong> “Asalto ao Castelo”. A Festa da Faguía de Carnes, celebrada en xullo está declarada Festade interese turístico de Galicia. A riqueza megalítica deste concello ofrece rutas como a <strong><strong>do</strong>s</strong> <strong>do</strong>lmens, e dentro <strong>do</strong>patrimonio arqueolóxico destaca a necrópole de Tines.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.AGROSONEIRA, S.L. > Productos agrícolas / T. 981 724 600CONSTRUCCIONES HNOS. PEREIRA TAJES, S.L. > Construción de edificios no residenciais / T. 981 717 173CAOLINES DE VIMIANZO, S.A.U. > Extración de gravas e areas; extración de arcilla e caolín / T. 981 716125 / www.e-cavisa.com......Ruta <strong><strong>do</strong>s</strong> DolmensBatáns de MosquetínIgrexa románica de Santiago de CereixoTorres de CereixoCastelo de VimianzoNecrópole de Tines....Castelo de VimianzoFeira da PirogaFeirón da PirogaFeira de BaíñasMANUEL RODRIGUEZ LEMA, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 716 181/ www.rodrilema.comMACEIRAS Y ESMORIS, S.L. > Servizos de apoio a la silvicultura / T. 981 716 469EXCAVACIONES CERNADAS VALIÑA, S.L. > Construción de carreteiras e autopistas / T. 630 905 625DERIVADOS DEL MONTE, S.L. > Fabric. otros prod. madeira... / T. 981 716 301CONSTRUCCIONES CERNADAS, S.L. > Demolición / T. 981 716 261JOSE LUIS DURAN RIVAS, S.L. > Farmacia / T. 981 716 018 / pernas@udial.esALUMON FOOD, S.L. > Alimentación / T. 981 717 275...Asociación de Palilleiras “As Nemanquiñas” /ENCAIXEMaría Luz Vilariño González / ENCAIXERupert C. H. Kolb / EBANISTERÍAT. 981 762 500T. 639 575 478T. 981 857 484INDUSTRIAS PLASTICAS DEL NOROESTE, S.L. > Fabricación de carpinteiría metálica / T. 981 716 300 / www.induplan.esGASOLEOS VIMBER, S.L. > Distribución de gasóleos a <strong>do</strong>micilio / T. 981 716 327GERMAN Y CAAMAÑO, S.L. > Fabricación de carpinteiría metálica / T. 981 716 131 /www.gerca.net / gerca@gerca.netREY CAMIÑO, S.L. > Peixes e mariscos / T. 981 716 335DON RODRIGO THE SPANISH SADDLERY, S.L. > Fabricación de artículos de deporte / T. 981 716 050 / www.<strong>do</strong>nrodrigo.netAUTO-REPARACION VIDAL, S.L. > Mantemento e reparación de vehículos de motor / T. 981 716 132 / www.arvidalracing.comRECREATIVOS GRIFOMAR, S.L. > Actividades de xogos de azar e apostas / T. 981 716 352 / grifomar.com / info@grifomar.comCARPINTERIA CARMIAL, S.L. > Fabricación de mobles / T. 981 708 020ALPE PAVIMENTO IMPRESO, S.L. > Revestimiento de solos e paredes / T. 619 900 395 / www.alpepavimentoimpresosl.com95


Zas é un concello interior da Costa da Morte, que abrangue unha superficie de 133,3 km 2 . Linda ao norte conCabana de Bergantiños, ao sur con Mazaricos, ao este con Coristanco e Santa Comba, e ao oeste con Vimianzo e Laxe.O seu relevo é suavemente ondula<strong>do</strong>, sen grandes contrastes, o cumio máis eleva<strong>do</strong> é o Pico de Meda con 567 m dealtitude e cara o norte as cotas van descenden<strong>do</strong> forman<strong>do</strong> o val <strong>do</strong> río Grande.O clima, é suave e húmi<strong>do</strong>, acentuán<strong><strong>do</strong>s</strong>e esta humidade cara o norte.Os 5.219 habitantes <strong>do</strong> concello distribúense entre 16 parroquias: Allo, Baio, Bran<strong>do</strong>mil, Bran<strong>do</strong>ñas, Carreira, Castro,Gándara, Lamas, Loroño, Meanos, Mira, Muiño, Pazos, Roma, Vilar e Zas.Ten unha densidade poboacional de 39,2 habitantes por km 2 , que concéntrase principalmente en Baio e Zas, quexunto con Bran<strong>do</strong>mil constitúen os núcleos máis urbanos..Euros por habitante 13.867,00 €Fonte_ Instituto Galego de Estadística 2009Envellecemento213,5Dependencia xuvenil13,5Dependencia senil42,6Fonte_ Instituto Galego de Estadística. Galicia en cifras. Anuario 2009Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011.........Código INEProvinciaParti<strong>do</strong> XudicialNº de núcleos de poboaciónSuperficie Concello (km 2 )PoboaciónDensidade de poboación (Hab./km 2 )Núcleo con maior altitude (mtrs)Distancia capital de provincia (Km)15093A CoruñaCorcubión51133,295.2193940068....Total-16 anos16 / 64 anos+ 64 anosTotal5.2194513.2281.540Homes2.5552391.678638Fonte_ INE. Padrón municipal de habitantes 2011Mulleres2.6642121.550902.......NacementosDefunciónsCrecemento vexetativoMatrimoniosTaxa bruta natalidade (‰)Taxa bruta mortalidade (‰)Taxa bruta nupcialidade (‰)2008 2009 20101663-47103,011,61,81756-3993,210,51,72244-22164,28,43,0Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE).. Fonte_ Boletíns Oficiais 2011/201216 de xullo26 de xulloVirxe <strong>do</strong> CarmeSanta Margarida de Muíño....WebCorreo electrónicoTeléfonoOficina de Empregowww.concellodezas.orgcorreo@zas.dicoruna.es981 708 303981 708 303......TotalEuropaÁfricaAméricaAsiaOutrosTotal1007951330%1,979,05,013,03,00,0Homes61521530Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE) 2011Mulleres3927480020082009-36-43Fonte_ Instituto Galego de Estadistica (IGE)2010-5299


Zas é un concello eminentemente agrícola e gandeiro, aínda que parte da economía se complementa conactividades enfocadas á industria, ao comercio e á hostalaría, esta última concentrada, sobre to<strong>do</strong>, en Baio.Tras <strong>do</strong> sector servizos, resulta notable o desenvolvemento das actividades relacionadas có sector da construcción.As características <strong>do</strong> terreo, xunto ás condicións climáticas deste concello favorecen o auxe <strong><strong>do</strong>s</strong> recursos agrogandeiros.Parte <strong>do</strong> sostén económico procede da gandería, principalmente da produción leiteira, xa que conta cun número eleva<strong>do</strong>de explotacións (348) de gan<strong>do</strong> bovino. Tamén é destacable a súa dedicación ao porcino para a reprodución.Como consecuencia <strong>do</strong> significativo rendemento deste sector, boa parte da súa superficie explotada oriéntase a pastose forraxe, constituín<strong>do</strong> parte <strong>do</strong> sustento <strong><strong>do</strong>s</strong> animais.....Agricultura e pescaIndustriaConstruciónServizosNº afiliacións331245332886% sobre o total18,513,718,549,4Fonte_ Elaboración propia a partir <strong><strong>do</strong>s</strong> datos publica<strong><strong>do</strong>s</strong> polo Instituto Galegode Estatística segun<strong>do</strong> información da Seguridade Social. Xuño de 2012.........HerbáceosLeñososPastosEspecies forestaisOutros espazos non agrícolasSuperficies especiaisTotalHectáreas1.694,69,54.408,26.322,9963,30,013.398,5%12,650,0732,9047,197,190,00100,00.....Terras labradasTerras para pastos permanentesEspecies arbóreas e forestaisOutras terras non forestaisTotalHectáreas1.5111.6572.2744045.846%25,828,338,96,9100,0Fonte_ Ministerio de Agricultura, Alimentación y Medio Ambiente.Fon<strong>do</strong> Español de Garantía Agraria 2011Fonte_ Elaboración propia a partir de datos <strong>do</strong> Instituto Nacional deEstadística. Censo Agrario. Ano 2009. 101


Máis é no sector servizos no que se atopa un maior número de empresas, centrán<strong><strong>do</strong>s</strong>e o comercio e a hostalaría naparroquia de Baio, centro xeográfico da área de influencia de diversas comarcas, marcan<strong>do</strong> a transición entre Xallas,Bergantiños e Soneira.........Como dato curioso, cómpre destacar que as terras de Zas foron un <strong><strong>do</strong>s</strong> principais centros de produción manufactureirade liño en Galicia, actividade tradicional da que hoxe en día da conta a empresa Liño de Galicia, SL, dedicada áprodución, promoción e explotación de liño, lana e algodón, así como á súa venda artesanal, sembra e recollida,confección de prendas de vestir, etc.BovinosOvinosCaprinosEquinosPorcinosAvesCoellas naisColmeasNº Explotacións Nº Animais Unidades gandeiras3489071836249996457.380626372598610.1961.180_Fonte_ Instituto Nacional de Estadística (INE). Censo Agrario 2009.5.93062,63,720268,915115,47423,60....INDUSTRIA, INCLUÍDA A ENERXÍAIndustrias extractivasIndustria manufactureiraFornecemento de enerxía eléctrica, gas, vapor e aire acondiciona<strong>do</strong>Fornecemento de auga, actividades de saneamento, xestión de residuos e descontaminaciónCONSTRUCIÓNConstruciónSERVIZOSComercio por xunto e ao retallo; reparación de vehículos de motor e motocicletasTransporte e almacenamentoHostalaríaInformación e comunicaciónsActividades financeiras e de segurosActividades inmobiliariasActividades profesionais, científicas e técnicasActividades administrativas e servizos auxiliaresEducaciónActividades sanitarias e de servizos sociaisActividades artísticas, recreativas e de entretementoOutros servizosTOTALEmpresas5305030117117339165255301702913610714509% sobre total10,40,09,80,60,023,023,066,632,44,910,40,03,30,05,72,61,22,01,42,8100,0Trás <strong>do</strong> sector servizos, as empresas que maior cantidade de postos de traballo xeneran son as de construción:edificación e acabamento de edificios, instalacións en obras, etc., e como consecuencia <strong>do</strong> desenvolvemento destesector, creáronse outro tipo de empresas xurídicas e de contabilidade que deran soporte ás dedicadas á construción.Tamén hai varias empresas dedicadas á pedra.Fonte_ Elaboración propia <strong><strong>do</strong>s</strong> datos da explotación <strong>do</strong> directorio de empresas e unidades locais realizada polo Instituto Galego de Estatística. Ano 2010. 103


Como recursos de interese turístico destacan o Museo <strong>do</strong> Liño de Baio, onde se pode asistir a demostracións de fia<strong>do</strong>e teci<strong>do</strong>; as Torres <strong>do</strong> Allo, un <strong><strong>do</strong>s</strong> pazos máis antigos de Galicia que acolle ao centro de interpretación turística econstitúe un bo exemplo da arquitectura civil galega. Por outra banda compre dicir que Zas conta cunha notable riquezamegalítica. O principal monumento da época medieval é a Ponte Bran<strong>do</strong>mil, construída sobre bases romanas.A continuación amosamos unha pequena guía de contacto das empresas máis relevantes <strong>do</strong> concello.Esta selección reflexa as empresas máis destacadas por sectores, número de emprega<strong><strong>do</strong>s</strong> e volume de facturación.CONSTRUCCIONES PONCIANO NIETO, S.L. > Construción de carreteiras e autopistas / T. 981 751 034 / www.poncianonieto.es...Dolmen A PiosaPonte de Bran<strong>do</strong>milTorres <strong>do</strong> Allo..Feira e merca<strong>do</strong> tradicional de BaioFeira de ZasRAMOS ALIDIS, S.L. > Alimentacion maioristas / T. 981 153 470CONSTRUCCIONES Y REFORMAS ANGE, S.L. > Construción de edificios residenciais / T. 981 174 617ARIDOS DEL NOROESTE, S.L.U. > Metales e minerales metálicos / T. 649 814 995AUTOMOVILES JOSE MONTES, S.L. > Venta de outros vehículos de motor / T. 981 708 012GASOLEOS MONTAÑA, S.L. > Estación de Servicio / T. 981 718 173CONSTRUCCIONES TILIN, S.L. > Construción de edificios no residenciais / T. 981 297 317.Liño de Galicia, S.L. / LIÑO T. 981 718 596 / 696 268 923FROITAS VARELA VAZQUEZ, S.L. > Comercio o por maior de froitas e hortalizas / T. 689 000 499MARMOLES MOURELLE AMADO, S.L.U. > Acaba<strong>do</strong> de edificios / T. 981 708 011AUTOCARES FACAL, S.L. > Transporte terrestre de pasaxeiros / T. 981 718 428 www.autosfacal.comGONALVA, S.L. > Construción de edificios no residenciais / T. 981 751 149 105


AXENDA DE TRABALLOCONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións: 107


AXENDA DE TRABALLOCONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións:CONTACTO CON EMPRESAEmpresa:Enderezo:Teléfono:Enderezo electrónico:Persoa de contacto:Datas de entrevistas:Observacións: 109


www.gdrcostadamorte.com

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!