Solarex Magazine Mayıs Haziran 2018

106
107
10
32
33
Solarçatı evaluates investors’
needs due to new rooftop
regulations
Half of Turkey’s energy
generated from local resources
Know-How transfer to
Uzbekistan from Turkey
104
105
108
109
110
112
“If the finance is obtained, roof
market will burst”
PWM and MPPT charge
controllers comparison
REKLAM İNDEKSİ
ISOTEC............................... Ön Kapak
SUNEL........................... ARKA KAPAK
SOLAREX İSTANBUL.......... Ö.K.İ/A.K.İ
GÖKSU SOLAR............................... 17
ABB............................................... 23
PHOENİX CONTACT....................... 31
ŞİŞECAM....................................... 35
Importance of maintenance &
repair services;
PR and availability factors
TESA.............................................. 39
BİA............................................... .47
ALKA............................................. 51
ALTYAPI......................................... 61
STEELART...................................... 69
SUNEL........................................... 75
PV GUANGZHOU........................... 77

İMTİYAZ SAHİBİ
İSTMAG MAGAZİN GAZETECİLİK
İÇ VE DIŞ TİC.LTD.ŞTİ.
HÜSEYİN FERRUH IŞIK
Haziran güneşi…
Koskoca 12 ayı devirip heyecanla beklediğimiz
Solarex İstanbul Fuarı’nda 11. kez
güneş dostlarıyla bir araya geldik. Her yıl
olduğu gibi bizim için tatlı bir telaştı. Birçok
yerli ve yabancı firmanın buluştuğunu,
büyük işler yaptığını ve 2017 yılından
sonra yavaşlayan sektörün ivmelendiğini
görmek heyecan vericiydi. Solarex Magazine
ekibi olarak kısa videolar eşliğinde
hem fuar yorumlarını hem de güncel gelişmeleri
sektör temsilcilerinden dinledik.
Videolara Solarex İstanbul web sitesi ve
youtube kanalımızdan ulaşabilirsiniz ya
da elinizdeki sayının Testimonials dosyasında
görebilirsiniz.
Solar sektörü Türkiye’deki hızlı büyümesini
sürdürüyor. Düne kıyasla bugün birçok
üretici, EPC ve O&M firması bulunuyor.
Bunun sektörü ne yönde etkileyeceğini
Sunshine in June…
We met with our sun lover friends in
the 11 th edition of Solarex Istanbul Fair
that we had been eagerly waiting for
twelve months. It was a happy hassle
for us, as it was every year. It was so
exciting to observe the convention of
numerous domestic and foreign companies
who have established great
talks and contacts and the acceleration
of the industry that had been staggering
since the year 2107. We, as Solarex
Magazine team, had been informed
about the current developments in the
industry and the comments of the representatives
of participating companies
on the performance of the fair event
coupled with short videos. The videos
are still can be accessed on the youtube
channel and web site of Solarex Istanbul,
and also in Testimonials files of
this edition of Solarex Magazine.
Solar industry keeps its fast growing
in Turkey. Compared to the past, today
more producers, EPCs and O&M
zamanla göreceğiz fakat güç birliği kararıyla
hem kalite hem de kapasite artışına
giden firmaların daha uzun yol alacağı kanaatindeyiz.
Çatı pazarı anlamında da büyük ölçekli
projeler hızla hayata geçiyor. Öz tüketim
önem kazandı ve endüstriyel çatıların potansiyeli
iştah arttırıyor ama burada da
gelişmelere ihtiyacımız var. Devlet nezdinde
beklenen adımlar gelirken finansal
yönden de bankalardan adım bekleniyor.
Sektöre uyumlu finans paketleri geldiği
ve devlet tarafından desteklendiği sürece
sektörümüz ışıltısını kaybetmeyecektir.
Geçen sayıda Solarex ile sektörün nabzını
tuttuk şimdi de bu Intersolar özel sayımızla
Münih’te olacağız. Bu önemli fuarda
özel dağıtım ekibimizle Türk sektörünü
bütün dünyaya tanıtacağız…
Güneşli günlerimiz daim olsun…
firms are active in the industry. We will
see the effects of this development in
future, but, we are in the opinion that
when they united their efforts both
their qualities and capacities will grow
more and more.
Some great scale projects are being
started in the roof market for solar
power. Self-production has become
more important and demand for industrial
roof solutions is gaining momentum.
There are both potential
and room for further developments.
The effects of state supports are being
felt and further steps are waited from
banks for financial tools. When these
incentives, tools and supports are running
the industry will keep its shining
in the future. We have fed up with sunshine
in April in Solarex. This time we
are going to Intersolar fair. We wish to
meet you there.
May our sunny days be everlasting…
GENEL MÜDÜR / GENERAL MANAGER
MEHMET SÖZTUTAN
mehmet.soztutan@img.com
SORUMLU MÜDÜR
CÜNEYT AKTÜRK
cuneyt.akturk@img.com.tr
EDİTÖR
GİZEM YILDIZ
gizem.yildiz@img.com.tr
REKLAM MÜDÜRÜ
YASEMİN ALBAYRAK
yasemin.albayrak@ img.com.tr
CONSEPT TASARIM
HAKAN SÖZTUTAN
hakan.söztutan@img.com.tr
FOREIGN RELATIONS
İBRAHİM ARSLAN
ibrahim.arslan@img.com.tr
KURUMSAL İLETİŞİM MÜDÜRÜ
EBRU PEKEL
ebru.pekel@ img.com.tr
MUHASEBE VE FİNANS MÜDÜRÜ
MUSTAFA AKTAŞ
mustafa.aktas@img.com.tr
ABONE
İSMAİL ÖZÇELİK
ismail.ozcelik@img.com.tr
CTP-Baskı
İhlas Gazetecilik A.Ş.
Merkez Mahallesi 29 Ekim Cad.
İhlas Plaza No:11 A / 41
Yenibosna - Bahçelievler / İstanbul
Tel: 0 212 454 30 00
ADRES
Polat İş Merkezi | Evren Mah. Bahar Cad. No: 3 K: 1
34197 Güneşli- Bağcılar | Istanbul | Turkey
Tel: +90 212 604 50 50 | Fax: +90 212 604 50 51
www.solarexmagazine.com.
e-mail: yasemin.albayrak@img.com.tr
Solarex Magazine yer alan
makalelerdeki fikirler yazarlarına aittir.
Yayınlanan ilanların sorumluluğu reklam verene
aittir. Solarex Magazine’nin bütün yayın hakları
İSTMAG Magazin San. ve Tic. A.Ş.’ye aittir. İki
ayda bir yayınlanır. Yazılar kaynak gösterilmeden
yayınlanamaz.

May / June / 2018
NEWS
Sektörün devleri 2019 yılında yine ve
sadece Solarex İstanbul’da…
Giants of the sector will be again and
only in Solarex İstanbul in 2019…
12. Uluslararası Güneş Enerjisi ve
Teknolojileri Fuarı “Solarex İstanbul”,
“Sun For All, All For Sun – Her şey İçin
Güneş, Güneş İçin Her şey” sloganıyla,
dünya devlerini ağırlamaya hazırlanıyor.
04 – 06 Nisan 2019 tarihleri arasında, İstanbul Fuar
Merkezi’nde gerçekleştirilecek olan fuara, çok sayıda
profesyonel ziyaretçinin yanı sıra, dünya genelinden katılacak
alım heyetleri iştirak edecek.
Hazırlıkları son hızla devam eden, 12. Solarex İstanbul’a
iştirak edecek firmaların, bir an önce yerlerini ayırtma-
12th International Solar Energy and Technologies
Fair “Solarex Istanbul” is getting
ready to host the world giants with the slogan
of “Sun For All, All For Sun”.
A large number of professional visitors, as well as
the participation delegations coming from around the
world will participate in the fair to be held at the Istanbul
Expo Center between the dates of 04th and 06th
April 2019.
The companies that will participate in 12th Solarex Istanbul
Fair, the preparations of which continue at full
speed, have to book their places as soon as possible.
The Fair will host the arena, in which various matters
related to solar energy production in Turkey and in the
world will be discussed.
The purpose of the fair to be executed by the Voli
Fuar is to evaluate the solar energy resources and solar
energy markets with their all dimensions, to create
an environment in which the latest developments and
applications can be discussed and talked over in a lot of
ways, and new products will be exhibited by the profes-
4

ları gerekiyor. Fuar, dünyada ve Türkiye’de güneş enerjisi
üretimine ilişkin çeşitli konuların tartışılacağı arenaya ev
sahipliği yapacak.
Voli Fuar tarafından gerçekleşecek olan fuarın amacı, güneş
enerjisi kaynaklarının ve güneş enerjisi piyasalarının
tüm boyutları ile değerlendirilmesi ve en son gelişmeler
ile uygulamalarının pek çok açıdan tartışılıp ele alınabileceği,
yeni ürünlerin profesyonel ziyaretçisine sergileneceği
bir ortam oluşturmak.
Türkiye başta olmak üzere İngiltere, Almanya, İtalya,
Avusturya gibi Avrupa ülkeleri ile Rusya, Türki Cumhuriyetler,
Orta Doğu, Uzak Doğu ve Kuzey Afrika ülkelerinden
ziyaretçilerin geldiği Solarex İstanbul’u bu yıl da dünya
genelinden çok sayıda profesyonelin ziyaret etmesi
bekleniyor.
Solarex 2019’a büyük medya desteği!
Sektörün önemli portal, medya, fuar ve dernekleri ile
medya iş birliği yapıldı. Bunlardan bazıları, Solar Novus
Today, ENF Solar, Guangzhou Int’l Solar PV Exhibition, Inter
Solar Avrupa, Inter Solar Kuzey Amerika ve PV Magazine
sayılabilir. Bunların dışında, dünya genelinde sektörün
önemli fuarlarına da Solarex olarak katılım sağlanmaktadır.
sional visitors.
Solarex Istanbul, to which visitors come from particularly
Turkey, and European countries such as England
(UK), Germany, Italy, Austria, as well as Russia,
Turkic Republics, the Middle East, the Far East and
North African countries, is expected to be visited by
a large number of proffesionals from worldwide also
this year.
Great media support for Solarex 2019!
Media collaborations were made with important portal,
media, fairs and associations of the sector. Solar
Novus Today, ENF Solar, Guangzhou Int’l Solar PV
Exhibition, Inter Solar Europe, Inter Solar North
America and PV Magazine can be counted as some of
them. Apart from these, participations are also made
in important fairs of the sector all over the world as
Solarex.
We invite the entire sector to the most important
meeting of the solar energy world...
Solar energy Technologies, the prevalence of which
continues to increase in Turkey, has its first specific
fair with the Voli Fuar. The fair, which was held in
March of 2008 the first time, held in First trade fair
5

May / June / 2018
NEWS
Güneş enerjisi dünyasının en önemli buluşmasına bütün
sektörü davet ediyoruz...
Türkiye’de yaygınlığı artmaya devam eden güneş enerjisi
teknolojileri ilk spesifik fuarına Voli Fuar ile kavuştu.
İlk olarak 2008 yılının Mart ayında düzenlenen fuar, Türkiye’nin
güneş enerjisi sistemlerinin geldiği son noktayı
gözler önüne seren, bilgi akışını sağlayan ilk ve tek etkinlik…
Enerji sektörüne yepyeni açılımlar sunmayı hedefleyen
Güneş Enerjisi Fuarı, organizasyonlarıyla sektörü
canlandırmak ve Türkiye’nin zengin güneş enerjisinden
faydalanmak üzere sektörün liderlerini İstanbul’da buluşturuyor.
Özellikle yaz aylarında hem güneş enerjisinin, hem de
soğutma ihtiyacının en yüksek olduğu dönemde, yenilenebilir
enerji, günümüzün konusu olarak global krizden
held, is the first and only event that reveals the the last
point that the solar energy systems of Turkey has come
and allows the flow of information,...
Solar Energy Fair, which targets to offer the quite new
expansions to Energy sector, brings together the leaders
of the sector in Istanbul to revive the sector with its
organizations and to take advantage of rich solar energy
sector of Turkey.
Especially in the summer months, in the period, when
both solar energy and the need for cooling are at the
highest level, the renewable energy is the sector that
moves forward without being affected by the global
crisis, the issue of today.
Turkey, which is ready for new investments in every
aspect, moves forward too fast with new energy projects,
and continues to increase the importance of the
6

etkilenmeden yol alan sektördür.
Her yönüyle yeni yatırımlara hazır olan Türkiye, yeni
enerji projeleri ile çok hızlı yol alıyor ve sektörün önemi
her geçen gün artmaya devam ediyor.
Türkiye’de hızla gelişen bir katılımcı kitlesine doğru giden
Güneş Enerjisi ve Teknolojileri Fuarı “Solarex İstanbul”,
her geçen gün büyüyen bir organizasyon olup bundan
sonraki süreçte de gerek yurt içi gerekse yurt dışı firmaların
yoğun ilgisi ve katılımıyla yoluna devam ediyor.
Avrupa’daki ve dünyadaki gelişmeleri yakından takip
ettiklerini söyleyen Güneş Enerjisi ve Teknolojileri Fuarı
katılımcısı pek çok firma, fuar sayesinde bir araya geldiklerini,
“Solarex İstanbul”’da yeni yatırımlar konusunda
ikili görüşmeler yapabildiklerini ve bu görüşmeler sonrasında
da gelecek yıllarda sektör için olumlu bir takım
gelişmeler yaşanacağını belirtiyorlar.
sector each passing day.
Solar Energy and Technologies Fair “Solarex Istanbul”
going toward a fast growing audience mass in Turkey,
is an organization growing each passing day and it proceeds
its own way also in the next period with intense
interest and participation of both domestic and foreign
companies.
Many companies, which are the participants of Solar
Energy and Technologies Fair, stated that they are
closely following up the developments in Europe and
in the world, said that they came together thanks to this
fair and that they could make bilateral negotiations in
“Solarex Istanbul” on new investments and a number
of positive developments will occur related to the sector
for the forthcoming years after these negotiations.
7

May / June / 2018
TESTIMONIALS
“Türkiye yenilenebilir enerjide
önemli adımlar atıyor. Hiç kuşkusuz
bu önemli adımlardan
biri de güneş sektöründen geliyor.
Solarex bu anlamda sektörün
önemli etkinliklerinden bir
tanesi. Bu sene Solarex’i daha
renkli, daha yoğun ve daha heyecanlı
gördük. Bu noktada belli
etkinlikler yatırımcı, kurulum
firmaları, mühendislik firmaları
için önemli olduğu kadar sektörün
bilgi paylaşımı açısından da
önem taşıyor. Keza bizim gibi
politika geliştiriciler açısından da
çok önemli. Bu anlamda başarılı
bir etkinlik oldu. Emeği geçen
herkese teşekkür ediyorum.”
8

Oğuz Can
General Director of Renewable Energy
“Turkey is taking outstanding
steps in renewable energy.
No doubt, one of these crucial
steps is coming from the solar
sector. In this context, Solarex
is one of the important events
of the sector. This year, we
saw Solarex was more colorful,
more intensive and more
enthusiastic. In this point, the
certain events carry importance
in terms of information
sharing of the sector as well
as investors, installation firms,
engineering firms. It is also important
in the aspect of policy
developers such as us. In this
meaning, it was a successful
event. I thank everybody who
exerted effort.”
9

May / June / 2018
NEWS
Enerjinin yarısı yerli kaynaklardan
Half of Turkey’s energy generated from
local resources
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Müsteşarı
Dönmez, enerjide dışa bağımlılığı azaltmak
için yerli kaynaklara büyük önem verdiklerini
belirterek, “Şu anda ürettiğimiz ürünlerin
yaklaşık yarısını yerli kaynaklardan temin
ediyoruz” dedi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Müsteşarı Fatih
Dönmez, enerjide dışa bağımlılığı azaltmak için yerli
kaynaklara büyük önem verdiklerini belirterek, “Şu anda
ürettiğimiz ürünlerin yaklaşık yarısını yerli kaynaklardan
temin ediyoruz. 2023’e kadar bunun üçte ikisini yerli
kaynaklardan üretmek gibi bir hedefimiz var” diyerek
açıklamalarını sürdürdü.
Dönmez, geçen yıl güneş ve rüzgar enerjisine yönelik iki büyük
ihale gerçekleştirdiklerini hatırlattı. Türkiye’nin, geçen yıl
Avrupa’da en çok güneş santrali kurulan ülke olduğuna dikkati
çeken Dönmez, “Rüzgarda ilk üçteyiz. Bu da gösteriyor ki yenilenebilir
enerjide Türkiye’de halen fırsatlar var. Bir sevindirici
tarafı da bu teknolojileri üreten dünya çapındaki firmaların
Türkiye’ye gelip üretim tesislerini kuruyor olmaları. Ar-Ge
merkezlerini buraya kuruyor olmaları bizim açımızdan son derece
önemli” diye konuştu.
Dönmez, şöyle devam etti:
“Geçen yıl 4 bin megavat güneş enerjisi santralini devreye aldık.
Muhtemelen bu sene de yine bin megavat civarında bir
güneş panelinin devreye gireceğini düşünüyorum. Belki 600
megavat civarında da rüzgar türbini devreye girer. Bin megavat
rüzgarın üretim miktarıyla bir doğalgaz santralinin yıllık
üretim miktarı farklıdır. O yüzden biz yenilenebiliri şu açıdan
istiyoruz, emisyon olmuyor, herhangi bir atık oluşturmuyor
ve yerli doğal kaynağı kullandığımız için tercih ediyoruz. İthal
kaynaklar için biz ciddi miktarda bedel ödüyoruz. Amacımız
bu rakamları düşürmek. Şu anda ürettiğimiz ürünlerin yaklaşık
yarısını yerli kaynaklardan temin ediyoruz. 2023’e kadar bunun
üçte ikisini yerli kaynaklardan üretmek gibi bir hedefimiz
var. Yenilenebilir ve yerli kömürle alakalı politikalarımız bu
amaca hizmet etmek için belirlendi. Enerjide dışa bağımlılığı
azaltmak için yerli kaynaklara büyük önem veriyoruz.”
Bakanlık olarak büyük bir ağaçlandırma kampanyası başlattıklarını
hatırlatan Dönmez, “Başlattığımız kampanya ile her
doğalgaz ve elektrik abonesi için birer fidan dikilecek o ilde.
Trafiğe çıkan her yeni taşıt için de o ilde bir fidan toprakla buluşturulacak.
Buna doğalgaz, elektrik ve akaryakıt sektörümüz
destek veriyor. Benzer şekilde kömür üreticileri de destek verecek.
Toplamda 5 milyon fidanı toprakla buluşturacağız. Bir
enerji bir nefes diye yola çıktık” dedi.
10

Turkey currently meets almost half of its energy
needs from local sources, Undersecretary
of the Ministry of Energy and Natural
Resources Fatih Dönmez has said.
Dönmez said that Turkey is placing huge importance
on local sources of energy so as to reduce its traditional
dependence on imports. “We want to meet two-thirds of
the country’s energy needs from local sources by 2023,”
he said, adding that the ministry held two major tenders
for solar and wind power plants last year.
He pointed out that Turkey set up the highest number
of solar power plants in Europe in 2017. “We are third
Europe in wind power. This shows there is still a lot of opportunity
in Turkey’s renewable energy sector,” he said.
“Another important development was the arrival of global
renewable energy giants in Turkey. Many of them have
already set up production, research and development facilities
here.”
Dönmez said that Turkey generated 4,000 megawatts
(MW) of solar energy as of 2017 and was planning to add
another 1,000 megawatts by the end of this year. It is also
planning to set up wind farms with an installed capacity of
600 megawatts.
He said that there is a huge difference between a
1,000-megawatt wind farm and a gas-fired power plant
with similar output. “We prefer renewables because there
is no emission, it’s clean and we can depend on completely
domestic natural resources.”
“We spend a considerable amount on energy import. Our
aim is to reduce that number. At present, approximately
half of Turkey’s energy output comes from local sources
and we want to raise it to two-thirds by 2023,” Dönmez
added.
“Our policies on renewables and domestic coal have been
determined to serve this purpose. We are attaching great
importance to domestic resources in order to reduce external
dependence for energy,” he said. Dönmez also
revealed that the energy ministry last week launched an
afforestation campaign, which will plant one sapling for
each natural gas, electricity subscriber and new car owner.
“The campaign will be supported by the different energy
sector companies. We will plant 5 million saplings in total,”
Dönmez said.
11

May / June / 2018
TESTIMONIALS
İbrahim Erkan Yenen, Company Manager of Norm Energy
“Bu fuar da oldukça hareketliydi. Yeni projeler
için yeni insanlarla görüşüyoruz. Bir süredir sektör
çok hızlıydı, yeni uygulamalarla beraber daha
da hızlanıyor. Önümüzdeki dönemde en çok beklenen
çatı pazarı… Bireysel ve endüstriyel çatılar
olacak. Depolama alanında bir yoğunluk bekleniyor
kısmen de olsa bizimle ilgili led aydınlatma
konusunda yeni gelişmeler olacak.”
12

13
“This exhibition was also pretty
active. We are talking with
new people for new projects.
The sector was a very fast for a
while, it is getting faster along
with new applications. What is
the most expected in the forthcoming
period is the roof market...There
will be individual
and industrial roofs. A density
is expected in the storage area,
and partly and partly, there
will be new developments in
LED lighting related to us”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Egemen Seymen, CEO of Endepo
“Fuar katılımcı ve ziyaretçi profili
açısından her sene katlanarak
artıyor. Bu yıl da katılımda büyük
bir artış görüyoruz. Yurtdışından
ve Uzakdoğulu firmalardan yoğun
bir ilgi var. Bu yıl fuara beşinci
katılımımız ve her yıl olduğu
gibi memnunuz. Bundan sonraki
yıllarda da katılmaya devam edeceğiz.
Endepo olarak geçen sene
170 MW’dan fazla projeyi güneş
paneli, 100 MW’a yakın projeyi de
inverter, kablo ve çeşitli ekipmanlar
olarak tedarik ettik. Avrupa’daki
ilk üç büyük solar ekipmanları
distribütörlerinden birisi olduk.
2018-2019 yıllarında da Avrupa
ve Amerika’da çalışmalara devam
edeceğiz. İlk defa Türkiye’de bizim
duyurduğumuz SMA ürününü sergiliyoruz.
50 KW’lık çatı projelerini
için herhangi bir kurulum ve montaj
gerektirmeyen niş bir ürün.
Yeni ürünleri sunmaya başladık.
Çatı projeleri için hibrit inverterler
ve paket sistemlerimiz var. Biz de
herkes gibi çatı pazarına hazırlanıyoruz.”
14

15
“The participant and visitor
profile of the fair increases exponentially
with every passing
year. This year we see a great
increase as well. There is an
intensive interest from abroad
and the Far East. This year is
our 5 th participation in the fair
and we are glad as in every
year. We will continue to join
the fair in the upcoming years.
As Endepo, we supplied a project
over 170-MW as solar panel,
as for the project nearly 100
MW we supplied as inverter,
cable and various equipment.
We have become one of the
three big solar energy distributors
in Europe. We will continue
to work in Europe and
America in the years 2018 and
2019. We are exhibiting SMA
product which first time we
have announced in Turkey. It
is a niche product for the rooftop
projects in 50 MW without
needing any installation and
mounting. We have begun to
offer new products. There are
our hybrid inverters and packet
systems for the rooftop projects.
We are also preparing for
the roof market as everybody.”

TESTIMONIALS
Cengiz Oğuzoğlu
Energy Industry Segment Manager of Weidmüller
“Weidmüller’in A’dan Z’ye klemensten
güç kaynağına, PV konnektörden
kablo bağlantılarına
kadar geniş bir ürün gamı var.
Toplamda 800 MW’a yakın ürün
tedariki sağladık. Konektör bazında
yaklaşık 300 MW Combiner
Box olarak 150 MW’lık ürünü
müşterilerimize teslim ettik.
İzlemelerde de yaklaşık 90 MW
olduğunu tahmin ediyoruz. Geçen
sene çok daha fazla yoğundu
ama genellikle müşterilerimizle
görüşüyoruz, yeni müşteriler
bulabiliyoruz ve bazı konularda
müşterileri bilgilendirebiliyoruz.
O yüzden bence fuar güzeldi.”
“Weidmüller has a wide range
of products ranging from A to
Z from power supplies clemastine,
PV connectors to cable
connectors. We provided a total
of nearly 800 MW of product.
We delivered 150 MW of
products to our customers as
300 MW Combiner Box on the
basis of connector. As a result
of monitoring, we estimate
that they are about 90 MW.
Last year, it was much more
intense, but we usually meet
with our customers, we can
find new customers and we
can inform customers on some
issues. Therefore, I think the
exhibition was good. “
16

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Kerim Gazioğlu, Member of the Board Gazioğlu Solar
“Öncelikle kapasitemizi arttırdık,
150 MW kapasitesine
ulaştık. Onun yanında teknolojik
gelişmeler oldu ve 5 burbarlı
hücre işleyebilir hale geldik.
Teknolojinin ilerlemesiyle
birlikte birim ürünlerde daha
yüksek verimlilik almaya başladık.
Yeni yatırımlarla, kapasitemizi
de arttırarak yenilikleri
takip ediyor ve daha verimli
ürünler üretmeye çalışıyoruz.
Fuarda sergilediğimiz birkaç
ürünümüz var. Önceliğimiz verimliliği
ve güvenliği arttırmak,
o sebeple kalın çerçeve kullanmayı
tercih ediyor ve bazı değişiklikler
yaparak riskleri azaltıyoruz.
Önümüzdeki dönem
için kesinleşen 300 W’lık bir
kurulum ve bunun gibi birkaç
lisanssız projemiz daha olacak.
Lisanssız projeler yılsonuna
kadar da devam edecek gibi
görünüyor. Sonrasında da çatı
pazarıyla umarız daha güneşli
günler göreceğiz. Fuar bu yıl da
güzel geçiyor, geçen yıla yakın
bir yoğunluğa sahibiz. İç piyasa
olarak aslında daha sakin
geçmesi beklenen bir seneydi.
Onun dışında çevre ülkelerin
ilgisi geçen yıldan daha yüksek.
Bu da aslında şunu gösteriyor,
Türkiye hem üretim hem de
kurulum anlamında bu bölgeye
hakim olan bir ülke oldu. Artık
kabul gören bir kalite anlayışımızın
olduğu ve endüstrinin
gitgide geliştiğini görüyoruz.”
18

19
“First of all, we increased our
capacity and we reached 150
MW capacity. Besides, technological
developments has
occurred and we have become
able to process 5-busbar cells.
With the progressing of the
technology, we started to get
higher efficiency in unit products.
We follow innovations
with new investments also by
increasing our capacity and
try to produce more efficient
products. We have a few products
that we display in the
Exhibition. Our priority is to
increase efficiency and safety,
thereby we prefer to use a
thicker frame and we reduce
risks by making some changes.
We will have a 300 watt installation
that was finalized for the
upcoming period, and also a
few more unlicensed projects
like this. It seems like the unlicensed
projects will continue
until the end of the year. Hope
afterwards we will see sunnier
days along with the roof market.
The exhibition is going
well also this year, we have
an attendance approximate to
the last year. Actually, it was a
year that was expected to have
been quiet in terms of domestic
market. Except this, the interest
of neighboring countries
is higher than the last year.
And, this actually shows that
Turkey has become a country
that command this region in
terms of both production and
installation. We see that now
we have an accepted sense of
quality and that the industry is
gradually developing.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Güray Okur, Deputy General Manager of Habdank
“Sektör 2017 yılındaki gibi
çok hızlı ilerlemiyor ama
herkesin beklentisi zaten bu
yöndeydi. Gelen projelerde
lisanssızların süresi dolanlar
var, yapılamayan ve yapılamayacak
olanlar var. Bu sene
bizim beklentimiz yine biraz
durgun geçeceği yönünde.
Bizim de amacımız bu durgun
dönemde büyük holdinglerle
yapmış olduğumuz
ön protokollerle belki biraz
yurtdışında açılacağız. Daha
sonra tekrar Türkiye pazarına
geri dönüş yapma imkanımız
olacaktır. Çatı pazarında 10
KW ve altı için yönetmeliklerde
bir takım esnemeler oldu
ama biz endüstriyel çatılarda
da bu esneklikleri bekliyoruz
ki sektörümüzün önü açılsın.
Daha çok arazi sistemlerinde
büyük projelerde farklı
yöntemlerle küçük YEKA’lar
yapılması konuşuluyor ama
bununla ilgili herhangi bir
adım yok. Yönetmelik tarafında
biraz destek bekliyoruz.
Beklenti çok yüksek değil,
fuar herkesin beklentisi
doğrultusunda sakin geçiyor.
Projeler yine konuşuluyor
ama çok az proje kaldığı için
bundan sonrası fiyat odaklı
olacak gibi görünüyor. Tek
üzüntümüz fiyat odaklı da
olsa kaliteden taviz verilmemesi
gerektiği hususu.”
20

21
“The sector is not going ahead
as fast as it was in 2017, however
everyone‘s expectations
have been already in this direction.
Among the unlicensed
projects received, there are
some, licenses of which are expired,
and those which could
not be done and those which
can not be done. This year our
expectation is that it will go
again a bit quiet. Our aim is to
open up a little to abroad with
preliminary protocols that we
have done with large holdings
in this quiet period. At a later
time we will possibly have the
opportunity to return to Turkish
market again. A number of
some flexions have occurred in
the roof market in regulations
on 10 KW and below, however
we expect these flexions in
industrial roofs so that the way
of our sector will be cleared.
They mainly talk about making
smaller RESAs (Renewable
Energy Source Areas) for
large projects in different ways
in the land systems, but there
is not any step taken in regard
with it. We expect some support
at the side of Regulation.
Expectation is not very high,
however the exhibition the fair
is going quiet in the direction
of expectation of everyone.
Projects are still talked about,
but since there are very few
projects left, it seems that the
rest will be pricewise. The only
worry is the respect that quality
should not be compromised
even i it is pricewise.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Tevfik Akkaş, CEO of Akkaşoğlu Group
“Akkaşoğlu Grup olarak 2015 yılından
beri güneşte çok aktif bir şekilde yer
alıyoruz. Geçtiğimiz yıllarda hem arazi
projeleri hem de çatı ve tarımsal sulama
projeleri gerçekleştirdik. Özellikle
2018 yılında arazi projelerinin biraz
daha yavaşlaması bekleniyordu biz de
bu süreçte tarımsal alandaki projelere
ağırlık verdik. Çiftçilerimizle birlikte
devletimizin yenilenebilir enerji vizyonuna
bağlı olarak yeni projeler geliştiriyoruz.
İlerleyen dönemlerde yeni tarımsal
sulama projelerimiz olacak. Solarex
İstanbul’u her yıl ziyaret ediyoruz.
Yurtiçi ve yurtdışından solar yatırımcısı
veya solar meraklısı olan gençlerimiz
ve işadamlarının tamamını davet ediyoruz.
Bizim için çok verimli geçiyor.
Yurtdışından davet ettiğimiz yatırımcılarımızla
buradaki bütün firmaların
ürünlerini görerek birebir seçim yapma
imkanımız oluyor. Bu noktada Solarex
İstanbul hem ürünleri kıyaslama hem
kalite babında büyük bir önem arz ediyor.
Ülke pazarının daha güçlü olarak
büyüyeceğine ve daha güzel ihracatlar
yapabileceğine inanıyoruz. Çevre ülke
pazarlarının daha açık olduğunu biliyoruz
ve hazırlıklarımızı sadece ülkemiz
için değil dış pazarları da baz alarak
sürdürüyoruz. Solarex bu yönden çok
merkezi bir noktada, çevre ülkelerden
gelen yatırımcılar buradaki firmalarla
birebir diyaloglara girebiliyor ve bu
alanda EPC’lerle tanışıp projeleri daha
farklı yönetebiliyorlar. Biz de ülkemize
ekonomik katkı sağlamaktan çok mutluyuz.
Ülkemizde yetişen mühendislerimize
yurtdışında çalışabilme imkanları
sunuyoruz.”
“As Akkaşoğlu Group, we have been
very active in the solar since 2015. In the
past years, we have realized both land
projects and roof and agricultural irrigation
projects. Especially in 2018, land
projects were expected to slow down a
little bit, and we focused on projects in
the agricultural area in this process. Together
with our farmers, we are developing
new projects depending on the vision
of our government’s renewable energy.
In the following periods, we will have
new agricultural irrigation projects. We
visit Solarex Istanbul every year. We invite
all of our domestic and foreign youth
and businessmen who are solar investors
or solar enthusiasts. It passes very efficient
for us. We are able to make a selection
personally by seeing companies’
all products with our investors we invited
from abroad. At this point, Solarex
Istanbul has a significant importance
both in comparing products and quality.
We believe that the country market will
grow stronger and it can make better exports.
We know that the markets of the
surrounding countries are more open
and we are continuing our preparations
not only based on our country but also
based on foreign markets. Solarex is at
a very central point in this means, investors
from neighboring countries can
enter into dialogue with the companies
here, and they can meet with EPCs and
manage projects differently. And, we
are very happy to have made economic
contribution to our country. We provide
engineers raised in our country the possibility
to work abroad. “
22

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Volkan Yılmaz, General Manager of CW Enerji
“Solarex CW Enerji olarak düzenli katıldığımız fuarlardan
biri. Son dönemde panel üretim kapasitemizi
500 MW’a çıkardık. Türkiye’nin en büyük yerli
panel üreticisiyiz. 3 ay sonra 1 GW olarak açık ara
Avrupa’nın da en büyük fotovoltaik panel üreticisi
oluyoruz. Üretim hattımızı büyütmekle birlikte ihracata
odaklandık ve şuanda 12 ayrı ülkeye panel
ihracatı yapıyoruz. Türkiye içerisinde de lisanssız
projelerdeki panel tedariklerimiz hala devam ediyor
ve yaklaşık 2 yıldır fabrikamızda 4 vardiya çalışıyoruz.
Bu tempodan hiç düşmedik ve sürdüreceğiz.
Türkiye’de İç Anadolu bölgesinde yaklaşık 30 MW,
Doğu bölgesinde 45-50 MW civarında panel tedarikimiz
oldu. Fuarda özellikle bugün ve dün çok
verimli görüşmelerimiz oldu. Yaklaşık 100 MW’lık
kesinleşmiş projeyi konuşabildik. Fuardan sonra da
adını koyup sözleşmeye dökmeyi planlıyoruz. Biliyorsunuz
10 KW’a kadar olan kısım için kanun yürürlüğe
geçti ve bu herkesin beklediği bir haberdi.
Her şeyden önce ben CW Enerji Genel Müdürü olarak
Antalya’da yaşıyorum. O bölgede 10 KW çağrı
mektubu alan ilk kişi benim. Projeyi de bir an önce
hayata geçirmeyi planlıyoruz. Türkiye genelinde
500 civarında bayi ve satış temsilcimiz var. Bu volümdeki
projelerde de bayi ve satış temsilcilerimiz
aracılığıyla hizmet veriyoruz. Yayınlanan yönetmelikle
birlikte bayi ve satış temsilcilerimize kompakt
çözümler sunabilmek için ciddi çalışmalar yaptık. 1
KW’tan 10 – 13 KW’a kadar iyi bir paket ve maliyet
çalışması yaptık. Bayilerimize güneş panelinden
tutun da AG panosu ve içerisindeki sigortalara bütün
ürünleri tedarik edebiliyoruz. Pazarda hızlı bir
şekilde yerimizi aldık ve sektörün en büyük oyuncularından
biri olacağız. Bu anlamda endüstriyel
çatıları da çok önemsiyor ve özel çözümler sunuyoruz.
2017 yılında sektörde çok büyük bir maraton
vardı ve yoğun bir fuardı. Bu yıl için de fuarın yoğun
geçeceğini düşünüyorduk ama beklediğimizin çok
üzerinde verim aldık. Hatta geçen seneye kıyasla
daha verimli geçti de diyebilirim.”
24

25
“Solarex is one of the fairs we join regularly.
In recent time, we have raised our panel
production capacity to 500 MW. We are the
biggest domestic made panel producer of Turkey.
After 3 months, we are going to become
the biggest photovoltaic panel producer by far
in Europe with 1 GW. Alongside growth in
our production line we have also focused on
exports and currently we export panels to 12
various countries. In Turkey, our panel supply
is continuing in unlicensed projects and it
has been nearly 4 years we work as four-shifts
at our plant. We have not dropped from this
tempo at all and we will sustain. In Turkey,
we supplied panel nearly 30 MW in Central
Anatolia region and 45-50 MW in Eastern
Region. At the fair we did productive negotiations.
We have negotiated a project finalized
nearly 100 MW. After the fair naming it we
are planning to make agreement. You know
the law entered into force up to 10 KW and
this was the news everybody waited. Before
everything, I live in Antalya as the General
Manager of CW Enerji. I am the first person
in that region receiving call letter for 10 KW.
We are planning to make the project in a short
time. There are nearly 500 dealers and sales
representatives in Turkey. We serve by means
of our dealers and sales representatives in this
kind of project volume. Together with the
regulations issued, we did remarkable works
in order to be able to offer compact solutions
with our dealers and sales representatives.
We have done a good work for packet and
cost ranging from 1 KW to 10 -13 KW. We
can supply the products to our dealers ranging
from solar panels to AG panel including fuses
to all products. We have taken our place in
the market swiftly and we will be one of the
biggest players of the sector. In this concept,
we give importance to industrial rooftop projects
and we offer special solutions. In 2017,
there was a very big marathon in the sector
and it was an intensive fair. For this year we
thought that the fair would be intensive, we
got advantage much more over our expectation.
Even I can say the fair was more productive
than last year.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
İbrahim Ocak
Chairman of the Board of Ekosolar
“Türkiye’de sektörde bir ilerleme olduğunu
kaydediyoruz ama buna rağmen
beklenen düzeyde olmadığını düşünmekteyiz.
Yönetmeliklerdeki eksiklikler,
belirsizlikler ve ekonomideki bazı tedirginliklerden
dolayı hala istenen ivmeye
ulaşılamadığını düşünüyoruz. Biz bu sektörde
Türkiye’nin en eski firmasıyız. 2002
yılından beri belli bir trend içerisinde
büyümeye çalışıyoruz. Ekosolar ani büyümeleri
pek hesaplamamakta, mevcut
ivmesiyle devam etmeyi düşünmektedir.
Ağırlıklı olarak solar su pompaları konusunda
çalışıyoruz. Küçük kurulumlar ve
küçük rüzgar türbinleri konusunda da çalışmalarımız
var. Solarex fuarı bizim için
vazgeçilmez oldu, anladığım kadarıyla
biz de Solarex için vazgeçilmeziz, çünkü
2008 yılında kurulduğundan beri fuara
hiç aksatmadan katılan tek firma Ekosolar’dır.
Bu da bu evliliğin devam edeceğini
gösteriyor.”
26

27
“We record that there is advancement
in the sector in Turkey,
but despite this, we think
that it would not be in the expected
level. We think it would
not still reach in the wanted acceleration
regarding lacks in regulations,
uncertainties and some
anxiety in economy. We are the
oldest firm of the sector in Turkey.
Since 2002 we try to grow
in a certain trend. Ekosolar do
not consider much some of instant
growths, thinks to continue
with its present acceleration. We
works mostly with solar water
pump matter. There are also our
works in small installations and
small wind power plants. Solarex
fair has become indispensable for
us, as far as I understand we are
also indispensable for Solarex,
because Ekosolar is the only firm
joining Solarex without suspending
at all since the establishment
of the fair in 2008. This also indicates
that this marriage will continue.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Yalım Serdar Serhadlıoğlu, Sales Engineer of Fronius;
“Şuanda yayınlanan mevzuatlar bizi çok
olumlu etkiliyor, insanlar çatısına güneş
enerjisi kurdurmak için sürekli bir arayış
içerisinde ama tam bir cevabı yok. Yani
bazı konularda çok iyi ilerlemeler varken
bazı konuların önü hala kapalı kalıyor.
Aslına bakarsanız insanlar çatısına güneş
enerjisi kurdurmak istiyor fakat bu
mevzuatsal karışıklık nedeniyle bunun
dışında nasıl yapabileceklerini sormaya
başlıyorlar. Yani bir yandan mevzuat kolaylaşıyor,
bir yandan anlaşılması zorlaşıyor.
2017 herkes için çok iyi bir seneydi.
Balıkçılıkta herkesin olta atmaya başladığı
bir dönem olur ya her oltadan balık
çıkar, aslına bakarsanız tam da öyleydi.
Doğal sonuç olarak bizim için de çok iyi
bir seneydi. 2018 yılında biz hala MW
skalasındaki satışlarımıza devam ediyoruz.
Bu çok güzel bir gelişme çünkü fronius’un
bir marka ve kalite bilinirliği oluştu.
Satış sonrası hizmetinin olumlu olması,
insanların her zaman ulaşabileceği bir
firma olduğunu anlaması frunius’un
2018 satışlarını da pozitif olarak etkiledi.
Özellikle inverter satışlarında elindeki
stoğu kullanan, bir inverterde de bin
inverterde de aynı hizmeti sağlayabilen
fronius yıla mutlu başladı ve mutlu ilerliyor.
Çatı bizim doğal dostumuz, bu gücümüzü
edindiğimiz servis partnerlerimiz,
ESP konseptimiz ve ürün gamımızla pekiştiriyoruz.
Voli Fuarcılık 10 sene önce
soların çok pahalı olduğu ve bilinmediği
bir dönemde bu sektöre girerek aslında
çok önemli bir risk almıştı. Şu anda bizleri
taşıdığı nokta gerçekten çok önemli.
Bu noktada olmak bizim için çok heyecan
verici, her zaman için burada olmak istiyoruz.”
28

29
“Now, the issued regulations affect
us very positive. People have been
continuously in search to have solar
energy install on their roofs but
there is not a full of its answer. In
other words, while there is a very
advancement in some matters,
some of them still remain closed.
Actually, people want to have solar
energy install on their roofs,
however regarding confusion in
this regulation they begin to ask
how they can make. Namely, on
the one hand the regulation provides
easiness; on the other hand
there is difficulty in understanding
it. The year 2017 was a very good
year for everybody. In fishing, you
know there is a period when everybody
cast fishhook; fishes are
caught by every fishhook, in fact
it was exactly like this. As a natural
result, it was a very good year
for us. In 2018, we still continue
our sales in MW scale. This is a
very well development, because a
brand and quality recognition of
Fronius has been occurred. Having
a positive aftersales service,
having perceived by people being
able to reach whenever they want
makes positive effect on the sales
of Forinous in 2018. Forinous has
begun the year fast and advances
happily regarding especially in the
sales of inverters, using its available
stock and being able to ensure
the same service whether one
inverter or thousands of inverter.
Rooftop is our natural friend; we
reinforce our power with our service
partners we gained, as well
as our ESP concept and product
gamut. Voli Fair Organization has
taken a very crucial risk entering
this sector 10 years ago in a period
when solar was very expensive
and unknown. Now the point it
has carried us is very important.
Being at this point is very exciting
for us; we want to be here every
time.

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Alison Finch, Chief Marketing Officer, Huawei Solar Europe
Huawei, dünya çapında güneş enerjisi pazarında yerleşik
bir konuma sahip, önde gelen bir küresel ICT ve ağ
enerji çözümü sağlayıcısıdır. Huawei Solar, FusionSolar®
adı verilen tamamen dijitalleştirilmiş bir Akıllı PV
Çözümü oluşturmak için akıllı yönetim teknolojisine
sahip yeni nesil dizel sürücüler sunmaktadır. Fusion-
Solar® akıllı, güvenli, güvenilir ve sürekli olarak daha
yüksek verim sağlayarak, Huawei‘yi küresel çapta
müşteriler için tercih edilen bir seçenek haline getiriyor.
Huawei’nin 180.000 çalışanının 80.000’i Ar-Ge’de
çalışıyor ve geçtiğimiz on yılda müşteri ihtiyaçlarına
bağlı olarak ürün yenilikleri için 6 milyar ABD Doları
yatırım yapıldı.
Biz Solarex‘de geçen sene ve daha sonra 2018‘de yani
bu sene ürünlerimizi sergiledik, bu fuardan çok memnun
kaldık. Fuar Türkiye’de yeni müşterilerimizle bağlantılar
kurmamızı ve karşılıklı ticari büyümeyi teşvik
edici işler yapmamızı sağlıyor. Bu sene de standımıza
büyük bir ilgi vardı, çok ziyaretçi aldık. Solarex 2018
bizim için ve hiç şüphesiz diğer birçok katılımcı için çok
başarılı geçti.
SolarPower Europe istatistiklerine göre, Türkiye güneş
enerjisi pazarı, n iyi Europpean Solar PV Piyasaları Beklentileri
açısından Fransa ve Almanya’dan sonra üçüncü
sırada yer alıyor. Öngörülebilir gelecek için Avrupa‘da
önemli bir pazar olmaya devam edeceğine inanıyorum.
Türkiye, artan bir nüfusa, güneş enerjisi ve iyi
ışınlama için çok yere sahip. Huawei Solar kesinlikle bu
bölgeye hizmet ve servis vermeye önem veriyor.
Huawei is a leading global ICT and network energy
solution provider, with an established presence
in solar markets worldwide. Huawei Solar
provides new generation string inverters with
smart management technology to create a fully
digitalised Smart PV Solution called FusionSolar®.
FusionSolar® is smart, safe, reliable and
consistently delivers higher yields, making Huawei
the preferred choice for customers globally.
80,000 of Huawei’s 180,000 employees work in
R&D and during the past decade over US$6 billion
has been invested in product innovations,
always driven by customer needs.
We have exhibited at Solarex last year and again
in 2018 and we have been very satisfied with the
event. We are able to connect with our customers
base and foster mutual business growth in
Turkey. We already had a heavy footfall at our
stand. Solarex 2018 has been successful and no
doubt many other exhibitors.
The Turkish solar market is ranked third behind
France and Germany, in terms of Top Europpean
Solar PV Markets’ Prospects, according
to SolarPower Europe statistics. I believe it will
continue to be a prominent market in Europe
for the foreseeable future. Turkey has a growing
population, lots of space to deploy solar and
good irradiance. Huawei Solar is certainly set to
stay and service this region.
30

May / June / 2018
NEWS
Solimpeks’ten Özbekistan’a Know-How
transferi
Know-How transfer to Uzbekistan from
Turkey
Yenilenebilir enerji sektörünün lider
şirketlerinden Solimpeks, sektördeki
tecrübesini yurt dışındaki şirketlerle de
paylaşıyor. Özbekistan merkezli Artel Grup’a
güneş enerjisi kolektörü ve sıcak su boylerleri
üretimi, satışı ve kurulumu için gerekli
know-how desteğini sağlayan Solimpeks,
bu iş birliğiyle Türkiye yenilenebilir enerji
sektörünün ihracatına da ciddi manada
katkıda bulundu.
Solar termal alanında Türkiye’nin en büyük, dünyanın
ise ikinci büyük üreticisi Solimpeks, daha sürdürülebilir bir
gelecek için yenilenebilir enerji kaynaklarını kullanacak sistemler
tasarlayıp üretiyor. Dünyanın en verimli kolektörü ve
paket sistemlerinin yanı sıra Türkiye’nin ilk ve tek en verimli
hibrit kolektörünün altında da imzası bulunan Solimpeks, 81
ülkeye ihracat yapıyor. Sadece ürün değil know-how ihracatı
da gerçekleştiren Solimpeks, son olarak Özbekistan merkezli
Artel Grup’a üretim, satış ve kurulum için know-how
desteği sağladı. Solimpeks bu iş birliğiyle yenilenebilir enerji
sektörünün ihracatına da hatırı sayılır bir katkıda bulundu.
Solimpeks, one of the leading companies
in renewable energy sector, shares its experience
in the solar thermal collector and
hot water boiler production, installation
and selling with a foreign company named
Artel Group which is based in Uzbekistan.
Sharing its experience and cooperating
with foreign company with this kind
of know-how technology has a meaningful
efffect to the export of renewable energy
sector in Turkey.
In solar thermal production sector, Solimpeks, who
is ranked first in the Turkey and second ranked in the
world, designs and manufactures systems that use renewable
energy sources for a more sustainable future.
Solimpeks, which manufactures the world’s most efficient
solar collectors and package systems, already
manufactures the worlds and Turkeys leading solar hybrid
collector and exports its products and experience
to 81 countries. Solimpeks, not only exports its products
but it also shares its know-how technology with
other international companies. The cooperation with
Uzbekistan based company named Artel Group is the
latest example of it. Solimpeks shared its knowledge to
Artel Group on manufacturing, selling and installation
on these know-how technologies. The cooperation between
two companies made a successful impact on export
of renewable energy technology in Turkey.
According to the topic, General Manager Mehmet
Emin Keçeciler said “Artel Group has applied to us
to benefit from our know-how in many fields such as
factory installation to sales and after-sales services.
The ideology behind this cooperation was not only to
support the exportation of the country but mainly help
32

Konuya ilişkin bilgi veren Solimpeks Genel Müdürü Mehmet
Emin Keçeciler, şunları söyledi: “Artel Grup, bize fabrika kurulumundan
satışa, montajdan satış sonrası hizmetlere birçok
konuda bilgi birikimimizden faydalanmak için başvurdu.
Know-how desteğiyle ülke ihracatının yanı sıra dünyanın
geleceğine de sağlayacağımız katkıyı düşünerek iş birliğine
gittik. Artel Grup’un Kasım 2017’de faaliyete geçen fabrikasında
yüksek kaliteli güneş enerjisi kolektörü, sıcak su
boylerlerinin yanı sıra paslanmaz çelik boru ve alüminyum
montaj setleri üretiliyor. Yıllık üretim kapasitesi 250 bin m 2
güneş kolektörü ve 25 bin adet boyler olacak yeni fabrika,
Özbekistan pazarının ihtiyacını karşıladıktan sonra yakın
pazarlar olan Kazakistan, Türkmenistan, Tacikistan, Kırgızistan,
Azerbaycan gibi Türkî Cumhuriyetlere ihracat yapmayı
hedefliyor. Bu iş birliği ile Özbekistan ve komşu ülkeler
için temiz enerji kullanımı noktasında güzel bir adım atılmış
oldu. Bu projede yer almaktan dolayı çok mutluyuz. Diğer
sektörlerde de Türkiye’nin tecrübelerinin Özbekistan’a aktarılması
noktasında benzer projelerin geliştirilmesini temenni
ediyoruz.”
out to international companies to develop and flourish
to have a positive effect on the world’s future. Artel
Group constructed a factory who is manufacturing
high quality solar collectors, hot water boilers as well
as stainless steel tubing and aluminum mounting kits
since November 2017. The new factory has an annual
production capacity of 250 thousand m 2 solar collectors
and 25 thousand hot water boilers aiming to satisfy the
needs of the Uzbekistan market. After achieving that
goal, another goal is to export its products to other
Turkic Republics such as Turkmenistan, Kazakhstan,
Turkmenistan, Tajikistan, Kyrgyzstan and Azerbaijan.
With this cooperation, a good step was taken at the
point of using clean energy for Uzbekistan and neighboring
countries. We are very happy to be a part of this
project. We sincerely hope that Turkey’s others sectors
will also share their knowledge with Uzbekistan with
projects like this.
33

May / June / 2018
NEWS
7. ICCI Enerji Ödülleri’nde Aluform Pekintaş ve
Schmid Pekintaş’a 2 ayrı Ödül !
7th ICCI Energy Awards Two Awards for
Aluform Pekintas and Schmid Pekintas!
The seventh of “ICCI Energy Awards”
Ceremony, in which the Turkey’s best
leading energy producing companies are
awarded, was held at Istanbul WOW Convention
Center on May 2 nd , 2018.
Türkiye enerji gücünü üreten lider firmaların
en iyilerinin ödüllendirildiği, Türkiye enerji
sektörünün en önemli ödül töreni olarak
bilinen “ICCI Enerji Ödülleri” Töreni’nin
yedincisi 2 Mayıs 2018 tarihinde İstanbul
WOW Convention Center’da düzenlendi.
Authorities from Ministry of Energy, Natural Resources,
EMRA (Energy Market Regulatory Authority)
and senior public officials,
representatives of a large number
of academic and non-governmental
organizations and
leading professionals of the
energy sector attended to this
ceremony. “Aluform Pekintas”
and “Schmid Pekintas” were
honored with two separate
Awards in Renewable Power
Plants and Equipment Supplier
categories.
T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, EPDK yetkilileri,
kamu üst düzey çalışanları ile çok sayıda akademik ve sivil
toplum kuruluşlarının temsilcilerinin ve enerji sektörünün
önde gelen profesyonellerinin katıldığı bu törende, Yenilenebilir
Enerji Santralleri kategorisinde “Aluform Pekintaş”
Güneş Enerji Santrali Projesiyle ve Ana Ekipman Tedarikçisi
kategorisinde “Schmid Pekintaş” bu projenin güneş paneli
tedarikçisi olarak 2 ayrı ödül ile onurlandırıldı.
34

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Eray Özcan, Marketing Manager of Csun
“Solarex Fuarına düzenli olarak katılım
sağlıyoruz. Csun bildiğiniz üzere hem
uluslararası alanda hem de Türkiye’de
yerleşik olan önemli firmalardan bir tanesi.
Yaklaşık 5 yıldır Csun markasıyla
Türkiye’de üretim yapıyoruz. Özellikle
Avrupa, Amerika ve Türkiye’de önemli
projelere panel tedariki sağladık. Yaklaşık
1.5 GW’lık bir panel üretimimiz
mevcut. Geçen yıllarda Türkiye’de çok
hareketli bir yıl geçirdik ve 350 MW’a
yakın panel tedariki sağlamış bulunuyoruz.
Sektör çok hızlı değişiyor, geçen yıla
oranla gündem hızla değişiyor. Çatı pazarının
ön plana çıktığını görüyoruz. Sektörde
yaşanan daralmalar ve kapasite
problemleri yerinde daha çok çatı projeleri
konuşulmaya başladı. Csun’ın global
vizyonu doğrultusunda panel tedariki
sağlamaya devam ediyoruz. Yakın bir tarihte
Amerika’dan 100 MW’lık bir siparişimiz
oldu. İlerleyen dönemlerde Avrupa
ve Amerika pazarında yerimizi almaya
devam edeceğiz. Csun güneş panelleri
çatıya uygun, sahada kendini ispatlamış
ve verimli ürünler. Bizler markamıza ve
ürünümüzün kalitesine güveniyoruz.
Solarex İstanbul bizim için Türkiye’nin
önemli marka değerlerinden bir tanesi.”
36

37
“We regularly join Solarex Fair.
As you know, Csun is one of the
most important firms both in
international area and located
also in Turkey. We produce for
nearly 5 years in Turkey under
Csun brand. We have supplied
panels for the foremost projects
especially in Europe, America
and Turkey. We have panel
production nearly in 1.5 GW.
We enjoyed a very active year
in Turkey last year and we have
supplied panels in 350 MW. The
sector changes very quickly, the
agenda is changing swiftly when
compared to previous years.
We see that rooftop market is
emerging to front plan. Instead
of constriction and capacity
problems, mostly rooftop projects
began to be discussed. We
continue to supply panels in
line with global vision of Csun.
There has been an order from
America in a near past in 100
MW. In the upcoming terms, we
will continue to take our place
in the American and European
markets. Csun solar panels comply
with rooftops, proved itself
in the field and they are efficient
products. We trust in our brand
and quality. Solarex Istanbul
is one of the most important
brands of Turkey for us.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Hisao Honda, Sales Engineer of Chroma Europe
“Ben Chroma ATE Europe’da Satış Mühendisi
olarak çalışıyorum. 1984 yılında kurulan
Chroma ATE Inc., dünya çapında “Chroma”
markasıyla pazarlanan hassas test ve ölçüm
cihazları, otomatik test sistemleri, üretim
uygulama sistemleri ve anahtar teslim test
ve otomasyon çözümleri alanında dünya
lideri olan bir tedarikçidir. Chroma, LED, fotovoltaik,
Li-pil, elektrikli araç (EV / EVSE),
yarı iletken / IC, lazer diyot, düz panel ekran,
video ve renk, güç elektroniği, pasif bileşen,
elektriksel güvenlik ve termoelektrik
testi yanı sıra hizmet vermektedir. ICT, temiz
teknoloji ve akıllı fabrika için otomatik optik
denetim ve akıllı üretim sistemleri.
Bu ürünü küçük RMD ve üretim için kullanabilirsiniz.
Chroma, teknoloji endüstrileri için
olağanüstü hassasiyet, güvenilirlik ve değerli
benzersiz test çözümleri üretmek amacıyla
araştırma ve geliştirmeye önemli miktarda
yatırım ve kaynak ayırmaktadır.
Biz buradayız çünkü Türkiye pazarının özellikle
PV ve elektrikli EV için cazip bir pazar
olduğunu görüyoruz. Türkiye şu anda 2023
yılına kadar 5 GW güneş enerjisi yüklemeyi
hedefliyor.
Bu fuara ilk defa katılıyoruz. İyi bir organizasyon
görüyoruz. Gelecek yıl gelmek için değerlendirmeler
yapılacaktır. Bir sonraki sefere
burada olacağımızı umuyorum.”
“I’m performing as Sales Engineer at Chroma ATE Europe.
Founded in 1984, Chroma ATE Inc. is a world leading
supplier of precision Test and Measurement Instrumentation,
Automated Test Systems, Manufacturing Execution
Systems and Turnkey Test and Automation Solutions
marketed globally under the brand name “Chroma”.
Chroma serves include LED, photovoltaic, Li-battery,
electric vehicle (EV/EVSE), semiconductor/IC, laser diode,
flat panel display, video and color, power electronics,
passive component, electrical safety, and thermoelectric
test, as well as automated optical inspection and Intelligent
Manufacturing Systems for ICT, clean technology
and smart factory.
You can use this product for small RMD and production.
Chroma devotes a significant amount of investment and
resources in research and development in order to produce
exceptional products of precision, reliability and
valuable unique test solutions for technology industries.
We are here because we see the Turkish market is attractive
emerging market especially for then PV and electric
EV. Turkey is currently targeting to install 5 GW of solar
by 2023.
This is our first time we join this fair. We see a good organization.
We will consider to come back for the next year.
I hope we will be here for the next time.”
38

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Engel Taştan, District Manager of Goodwe Turkey
“Türkiye’deki merkezimiz İzmir’de bulunuyor.
İzmir’den hem Türkiye hem de
Ortadoğu, İran, Filistin, Jordan, Ürdün,
Amman gibi ülkelere ürün tedarik ediyoruz.
Geçen yıl daha çok proje pazarına
yoğunluk verdik, 50-60 KW inverterlerimizi
sektöre sunduk. Özelliğimizin
4 MPP ve 200 voltaj olması sebebiyle
Türkiye’de sesimizi daha yüksek duyurduk
ve 275 MW ürün siparişi aldık.
Aslında en büyük başarımız Türkiye’de
hibrit inverter satmamız oldu. Türkiye’de
toplamda 1.2 MW satış yaptık.
Bu büyük bir başarı ve Türkiye’de 240
lokasyon demektir. Bu bizi en çok mutlu
eden olaydı. 2013 yılından beri Türkiye
pazarında aktifiz ve öz tüketim projelerine
ağırlık veriyoruz. Bu noktada sektördeki
herkes Goodwe’nin Türkiye’de
sağlam bir başlangıç yaptığını bilir. Goodwe
çatı pazarında çok önemli bir marka
oldu. Belli bölgelerde önemli stratejik
partnerlerimiz var. Böylelikle Türkiye’de
en küçük illere girdik. Endüstriyel
çatılar bizim için de çok önemli çünkü
ürün potföyümüz çok geniş. 1 KW ve 80
KW arasında çeşitli inverterlerimiz var.
Storage olarak da 3 KW’dan 10 KW’a
kadar 3 fazlı inveterleri de hibrit olarak
pazara sunacağız. Hem bireysel hem de
endüstriyel çatılarda rol alacağız ama
şunu söylemeliyim ki endüstriyel çatılar
bizim için çok önemli ama sektör her
zaman küçük pazarda kazanmıştır. O
sebeple küçük pazarı ihmal etmeyecek
şekilde büyük pazarda da aktif olacağız.
Solarex bir sene boyunca heyecanla
beklediğimiz Türkiye’nin en önde gelen
fuarı oldu. Firmamız adına çok verimli
devam ediyor.”
40

41
“Our head office in Turkey is
located in Izmir. We supply
products from Izmir both to
Turkey and to countries such
as the Middle East, Iran, Palestine,
Jordan and Amman. Last
year we mainly focused on the
project market, we have offered
our 50-60 KW inverters
to the sector. Due to that our
priority is 4 MPP and 200 voltage,
we have made our voice
heard much higher in Turkey
and we have received 275 MW
product order. Actually, our
biggest success was that we
sold hybrid inverter in Turkey.
We have made a total sales of
1.2 MW in Turkey. This means
a great success and 240 locations
in Turkey. This was the
event that made us happiest.
We have been active in Turkish
market since 2013 and we
give priority to active and
self-consumption projects. At
this point, everyone in the sector
knows that Goodwe made a
solid start in Turkey. Goodwe
has become a very important
brand in roof market. We have
important strategic partners in
certain areas. Thus, we have
entered into the smallest province
in Turkey. Industrial roofs
are also pretty important for us
because our product portfolio
is very wide. We have various
inverters between 1 KW and
80 KW. On the other hand,
for storage we will also offer
3-phase inverters from 3 KW
to 10 KW as hybrids. We will
take part in both individual
and industrial roofs but I must
say that industrial roofs are
pretty important for us, but the
sector has always won in small
markets. For that reason, we
will be active in the big market
as we will not neglect the small
one. Solarex has been Turkey‘s
leading exhibition that we have
been waited excitedly for one
year long. It is going pretty efficient
for our company.”

May / June / 2018
HABER
TESTIMONIALS
IBC Solar Türkiye kalitesini yansıtmak için,
kendi panelini üretmeyi planlıyor
IBC Solar plans to manufacture its own
panels in Turkey to reflect its quality
Making its name known with successful
projects, IBC Solar looks for a factory
to cope with its own standards in Turkey.
Currently managing technical analyses,
the firm is planning to pass to production
stage during the current year.
Hakan Daltaban, CEO of IBC Solar
Başarılı projelerle adından sıkça söz ettiren
IBC Solar, Türkiye’de kendi standartlarında
kendi markasıyla üretim için görüşmelere
devam ediyor. Şuan teknik analizler yapan
firma bu yıl içerisinde üretim aşamasına
geçmeyi planlıyor.
Solarex İstanbul Fuarı’ndaki en yoğun stantlardan biri olan
IBC Solar’ın CEO’su Hakan Daltaban ile sektördeki güncel gelişmeleri
konuştuk. Dış pazarda belli bölgelerde panel ürettiren
IBC Solar’ın Türkiye’de de böyle bir girişimi olacağını
duyuran Daltaban, üretici olmayacaklarını fakat panel ürettireceklerini
açıkladı.
Anti-damping ile birlikte yerli üretimin önü açıldı. IBC Solar’ın
bu anlamda bir yatırımı olacak mı?
IBC Solar’ın üretim yatırımı olmayacak ama IBC Solar dünyada
saygın bir panel markası. Türkiye’de OEM güçlü, bu konuda
yetkinliği olan firmalarla üretim planlıyoruz. Üretici olmayacağız
ama ürettireceğiz. Kendi standartlarımız ve kendi
kalite güvencemizle, denetleyeceğimiz ve kalite standartlarından
emin olacağımız bir panel üretimi planlıyoruz.
IBC Solar Almanya, Çek Cumhuriyeti, Çin ve Uzakdoğu’da pa-
We spoke with Hakan Daltaban, CEO of IBC
Solar which had one of the most intensive stands
at Solarex Istanbul Fair. Announcing IBC Solar -
which let its panels made in foreign markets in the
certain regions - would have also such an initiative
in Turkey, Daltaban said they would not be a producer,
but would realize panel production.
Together with anti-dumping the domestic made
production paved way. Will IBC Solar have an investment
in this meaning?
IBC Solar will not invest in production but it is an esteemed
panel brand in the world. OEM is robust in
Turkey; we are planning production with the firms
having competence in this issue. We will not become
producer, but we will manage subcontract panel
production. We are planning a panel production
with our own standards and our quality warranty,
inspecting and being sure of the quality standards.
IBC Solar makes its panels produce in Germany,
Czech Republic, China and Far East. But there,
there is a very serious inspection and high quality
standards. There are also factories in Turkey to
meet these standards. Now, we are analyzing technical
conditions of them. Our experts evaluate the
competence and capabilities in the factory. We will
launch production stage within 2 to 3 months.
42

nel ürettiriyor. Ama orada çok ciddi bir denetim ve yüksek
kalite standartları var. Bu standartları Türkiye’de karşılayabilecek
fabrikalar var. Şuanda onların teknik analizlerini yapıyoruz.
Fabrikadaki yetkinlik ve yeterlilikleri genel merkezimizdeki
uzmanlarımız değerlendiriyor. Bu yıl içerisinde üretim
aşamasına geçeceğiz.
Sektör çatı pazarı için çok heyecanlı… Sizin de en son Tiryaki
projeniz hayata geçti. Detayları alabilir miyiz?
Tiryaki Gruba 15.6 MW’lık bir santral kurduk. Bunun 4.2 MW’ı
çatıydı. Türkiye’de çatılar yavaş yavaş fark edilmeye başladı.
Çünkü özellikle fabrika ve iş merkezlerinde insanların çok ciddi
miktarlarda elektrik giderleri var. Bu gideri karşılamak için
en yeterli kaynak güneş. Bildiğiniz gibi Avrupa’da 40 seneden
beri var olan bir sektörden bahsediyoruz. Bu yıl bizim de sektörde
36. senemiz. Tek işimiz güneş ve bir Alman firmasıyız.
Avrupa’nın yaklaşık %80’i çatı... Buradan kıyasla Türkiye’de
yarın çatılarla birlikte güneşli geleceklerin bizi beklediği aşikar.
Bunun için hazırlıklıyız. Güçlü bir franchisee ve bayi organizasyonumuz
var. Bir taraftan da IBC akademi ile onların
standartlarını oluşturma çalışmalarımız var. Türkiye’nin en
ücra köşesinde dahi aynı standartlarda aynı kalitede hizmet
vermeyi planlıyoruz.
Solarex İstanbul fuarı IBC Solar açısından nasıl geçiyor?
Fuar hareketli ama tabii ki geçtiğimiz senelerdeki büyük ölçekli
işler yok. Orta ölçekli işler tabana yayılmış durumda.
Bizim de beklenti ve arzumuz bu yöndeydi. Regülasyonlarda
düzenlemeler yapılması pazarın önünü açacaktır. Sektör ne
kadar tabana yayılır ve bireysel çatıya inerse pazarın önü o
kadar çok açılır. Türkiye güneş anlamında çok verimli bir ülke,
bu konuda yeterliliğimiz çok fazla ve hep beraber sektörün
önünü açmak için çaba sarf ediyoruz. Bürokrasi bu konuda
samimi, regülasyonu düzelterek devam ediyor. Finans sektöründe
de bir takım çalışmalar başlıyor. Yarınlar çatılarda bizi
bekliyor.
The sector is very excited about rooftop market…
Your latest Tiryaki project has entered into force.
Would we get details about it?
We have installed a 15.6 MW power plant. Of these,
4.2 MW consists of rooftop project. In Turkey, roofs
are being gradually comprehended. Because, people
have electricity expenses in a very remarkable
rate in factories and businesses. The most sufficient
resource is solar to meet this expense. As you know,
we are mentioning a sector existing since 40 years in
Europe. This year is also our 36th anniversary in the
sector. Our only business is solar energy and we are
a German firm. 80% is rooftop in Europe… when
we make comparison from this point of view, it is
clear that solar futures are waiting us in the future
together with roofs in Turkey. We are ready for this.
There is a remarkable franchise and dealer organization
of ours. On the other side, we work to make
up their standards with IBC academy. We are planning
to serve with the same standards in the most
abandon corner of Turkey.
How did Solarex Istanbul fair pass in the aspect of
IBC Solar?
The fair is active, but of
course there are not big
voluminous businesses
in the past years. The
medium sized businesses
have spread on bottom.
Our expectation and wish
were in this direction.
Making amendment in
regulations will remove
the bars in front of the
sector. How much the sector spread on bottom and
land on the individual roof, the market potential will
expand so much. Turkey is very productive country
in solar energy, our competence is very much in this
matter and altogether we are exerting effort to expand
the sector. The bureaucracy has honesty in this
issue, continues to recovery. Some works are beginning
in finance issue. Tomorrows wait us on roofs.
43

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Şahin Bayram, General Manager of Pem Enerji
“Bu dönem her ne kadar
karamsar bir tablo olarak görünse
de 22 yıldır bu sektörde
bulunan biri olarak geçmişten
bugüne baktığımda
aslında çok da farklı bir yol
izlemiyor gibi duruyoruz. Fakat
gelişen teknolojiyle hem
güneş enerjisi sektörünün
hem de endüstriyel elektroniğin
çok daha popüler olup
hayatımızın bütün evresine
gireceğini öngörüyoruz. Sektör
gerek ekonomik gerekse
politik gerekçelerden ötürü
biraz yavaş gibi görünse de
yakın zamanda arzuladığımız
seviyelere ulaşacağını varsayıyorum.
Yılın başında bir
yıllık öngörülerimizi belirliyoruz,
bunu 20 yıldır yaptığımız
için çok farklı bir noktada değiliz.
Öngörülen noktada ilk
çeyreği kapattık. Geçen yıla
yakın bir yıl geçirmek istiyoruz.
Bünyemize yeni ürünler
katıldı ve yeni pazarlara açılıyoruz.
Dolayısıyla bu boşluğu
bu şekilde kapatmayı hedefliyoruz.
Solarex’e ilk yılından
beri katılan firmalardan biriyiz.
Bu yıl da çok memnun
kaldık, bize göre her geçen
yıl profil biraz daha kaliteli
oluyor. Katılımcı sayısı geçen
seneye göre nispeten az ama
görüştüğümüz insanların
olaylara bakış açısı daha realitik
bir perspektif çizdiği için
son derece memnunuz.”
44

45
“Although this period seems to
be a pessimistic picture, when
I look at the present day from
past as a person who has been
in this sector for 22 years, we
look like we do not take a very
different track at all. But, with
the developing technology, we
foresee that both the solar energy
sector and industrial electronics
will become much more
popular and enter into our
whole life. Although the sector
seems to be a bit slow due
to both economic and political
reasons, I assume that it will
reach the levels, that we desire,
soon. We determine our oneyear
foresights at the beginning
of the year, we are in a very
different place since we have
made it for the last 20 years.
We finished the first quarter at
the foreseeable point. We want
to spend a year approximate
to the last year. New products
have been incorporated and
we have been opening to new
markets. Consequently, we
aim to close this gap in this
way. We are one of the companies
that have participated in
the Solarex since its first year.
We are very pleased also this
year, according to us, the profile
is getting higher quality every
passing year. The number
of participants is relatively less
compared to last year, however
we are very pleased that
the perspective of people, with
whom we have talked, pictures
a more realistic perspective.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Dr. Alain Missorten, TPI All Season Co., Ltd. Tailand
“Türk pazarı için EVA enkapsülantını tanıtmak istiyoruz.
TPI All Season Co., Ltd. inşaat ve polimerik
malzemelerin deneyimi 30 yılı aşkın TPE Polene
Kamu Şirketi Limited, Tayland’da büyük çimento
üreticisi ve petrokimya şirketi birinin sahip yan kuruluşudur.
TPI All Seasons Company Limited, solar
modüller için ilk EVA ürünü, Polene Solar®, EVA enkapsülantını
başlattı. Şirket çeşitli standartlara göre
kanıtlanmış, cam endüstrisi için en avans ve istikrarlı
EVA ara tabakasını tedarik etmeyi amaçlıyor. Lamine
cam endüstrisi için EVA malzeme geliştirdi. TPI All
Seasons şirketi Limited, çeşitli endüstriler için diğer
EVA ürünlerini de sunmaktadır. 1982 yılında piyasaya
sürülen VISTASOLAR®, mükemmel performans ve
kaliteye sahip EVA fotovoltaik uygulamalar için ilk ticari
sınıf olmuştur.
VISTASOLAR®, üreticilerin TPI All Seasons üretimi altında
kapasitesini artırarak toplam üretim maliyetlerini
düşürmelerine yardımcı olmak için tasarlanan
yeni teknoloji ile genişlemeye devam ediyor. Vistasolar
® EVA kapsülleyiciler standart kür, hızlı sertleşme
ve ultra hızlı kürlenme gibi birçok farklı özeliği
sağlar. Vistasolar ® EVA kapsülleyiciler modül dayanıklılığını
(daha düşük UV iletimi) iyileştirmek ve
enerji emilimini arttırmak (daha düşük UV engelleme)
için tasarlanmıştır.
Türkiye pazarı çok ümit verici. Aynı zamanda geçen
yıl çok iyiydi ve bu yıl da iyi olacak ama yine
de ben bu pazarda oldukça olumlu bir hava görüyorum
ve bölgenin potansiyeli de müthiş.
Solarex çok ilginç bir yer, Türkiye’nin tüm oyuncuları
bir araya geliyor ve güneş endüstrisinde Türkiye’ye
bir giriş yapmak istiyorsanız, katılmak için mükemmel
bir fuar.
Gelecek yıl fuara kesinlikle geleceğiz.”
“We would like to introduce EVA encapsulant for
Turkish market. TPI All Seasons Company Limited is a
wholly-owned subsidiary of TPI Polene Public Company
Limited, one of the largest cement manufacturer and
petrochemical company in Thailand with over 30 years
of experience in construction and polymeric materials.
TPI All Seasons Company Limited launched the first
EVA product, Polene Solar®, EVA encapsulant for Solar
Modules. The company developed the EVA materials
for laminated glass industry aimed to supply the most advance
and stable EVA interlayer for glass industry, proven
according to several standards. TPI All Seasons company
Limited is also offering other EVA products for
several industry. Introduced in 1982, VISTASOLAR®
was the first commercial grade EVA for photovoltaic applications
with excellent performance and quality.
VISTASOLAR® continues to expand with new technology
designed to help manufacturers lower total production
costs by increasing output under the production
of TPI All Seasons. Vistasolar® EVA encapsulants provide
many different grades including standard cure, fast
cure, and ultra fast cure. Vistasolar® EVA encapsulants
are designed to improve module durability (lower UV
transmitting) and increase energy absorption (lower UV
blocking).
The Turkish market seems to be very promising. It was
doing very good last year and also will good this year but
nevertheless I can see a lot of optimism in this market,
and a lot of potential in the region.
Solarex is a very interesting place, all the players from
Turkey are gathering and it is a perfect fair to participate
in, if you want to have an introduction for Turkey in the
solar industry.
We will absolutely come next year.”
46

May / June / 2018
INTERVIEW
Enerji iş kolunda kurulan ilk ve tek işveren
sendikası ‘ENİS’
First union established in energy
business branch, ‘ENIS’
Setting out to solve the problems of employers in the energy
sector, Energy Employers Union addresses to the all companies
involving energy branch.
Enerji İşverenlerinin problemlerini çözmek adına yola çıkan Enerji
İşverenleri Sendikası, enerji iş koluna dahil olan bütün şirketlerle
hitap ediyor.
ENİS, bir grup enerji işvereni tarafından Temmuz 2017
tarihinde enerji sektörünü bir araya getirmek, sendikalara
karşı üyelerin haklarını korumak ve üyeleri hem kamuoyu
hem de devlet önünde temsil etmek üzere kuruldu. NK
Enerji Yatırım ve Danışmanlık şirketinin sahibi sıfatıyla
ENİS’in Kurucu Başkanlığı ve Kurucu Yönetim Kurulu
Başkanlığını yapan Av. Niyazi Kasap, yönetim kurulu
başkanlığı görevini 4 yıl süreyle icra edecek. Enerji
sektöründe yeni bir oluşum olan ENİS’i Niyazi Kasap’a
sorduk.
Kendinizden ve Enerji İşverenleri Sendikası (ENİS)’den kısaca
bahseder misiniz?
NK Enerji Yatırım ve Danışmanlık Ltd. Şti.’nin sahibi sıfatıyla ENİS’in
Kurucu Başkanlığını ve Kurucu Yönetim Kurulu Başkanlığını yaptım.
Şu anda da Kalıcı Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini dört yıllık bir
ENİS was established by a group of energy employers in
July 2017 in order to bring the energy sector together, protect
rights of the members against unions as well as representing
the rights of members in face of both public and the state.
Lawyer Niyazi Kasap, in the capacity of owner of NK Enerji
Yatırım ve Danışmanlık Company, acting Chairmanship and
Founder of ENİS, will act as exec for 4 years. We asked about
ENİS which is a new formation in the energy sector to Niyazi
Kasap.
Would you mention briefly about you and Energy Employers
Union (ENİS)?
I acted as Founder Chairman and Founder Executive Board
Chairman of ENİS in the capacity of NK Enerji Yatırım ve
Danışmanlık Company. Now I manage the duty of Executive
Board Chairmanship for four years.
ENİS is the first and only union established by a group of energy
employers in July 2017 in the branch of Energy Business.
Holding its first General Meeting on 6th January 2018, the
union has constituted its Executive Board and other mandatory
bodies. So, as a CSO, it is a young union just now starts
its activities.
Was ENİS established exactly on which need in the sector?
Regarding serving as consultancy on Energy Law as a Lawyer,
I come frequently together with employers in the energy
sector and determine their problems. When we look at the
problems of employers in the sector have exposed a need for
an Employer Union in terms of need for talented labors and
personnel; disproportionate power pressure of labor unions
against employers; personally employers should deal with the
labor contract with the labor unions; employers not to have
enough experience in collective labor agreement and while
dealing with the agreement process their key business can
meet with disruptions; other difficulties such as just and a fair
wage system cannot be ensured. However, despite such a big
need, earlier unavailability of such an employer union in the
branch of energy business has urged us to set up ENİS to fulfill
these needs.
48

süre için yürütmekteyim.
ENİS, bir grup enerji işvereni tarafından Temmuz 2017 tarihinde
kurulmuş olan “Enerji İş Kolunda” ilk ve tek Sendikadır. İlk Genel
Kurulunu 6 Ocak 2018 tarihinde yaparak Yönetim Kurulu ve diğer
zorunlu organlarını oluşturmuştur. Böylelikle STK olarak faaliyetlerine
henüz başlamış genç bir sendikadır.
Enis tam olarak sektördeki hangi ihtiyaç üzerine kuruldu?
Avukat olarak Enerji Hukuku üzerine verdiğimiz danışmanlık hizmeti
gereği enerji sektöründeki işverenler ile sık sık bir araya geliyor
ve problemlerini tespit ediyorum. Sektördeki işverenlerin
problemlerine genel olarak baktığımızda, vasıflı işçi ve personel
ihtiyacı; işçi sendikalarının işverenlere yaptığı orantısız güç baskısı;
işçi sendikaları ile yapılması icap eden toplu iş sözleşmeleri(TİS) ile
bizzat işverenlerin muhatap olmak zorunda kalması; işverenlerin
toplu iş sözleşmelerinde yeterli tecrübeye sahip olmaması ve TİS
ile meşgul olurken asıl işinin aksamalara sebep olması; çalışma hayatındaki
adaletin ve adil bir ücret sisteminin sağlanamaması gibi
zorluklar, bir İşveren Sendikasına olan ihtiyacı ortaya çıkarmıştır.
Ancak böylesi büyük bir ihtiyaca rağmen enerji iş kolunda daha
evvel bir işveren sendikasının olmaması bizi bu ihtiyacı karşılamak
üzere ENİS’i kurmaya itmiştir.
Bununla birlikte, enerji sektöründe güneş, rüzgar, gaz, jeotermal,
elektrik dağıtımı, ticareti, enerji sektörüne mühendislik ve danışmanlık
hizmetleri gibi sektörün farklı alanlarında faaliyet gösteren
işverenlerin, bir araya gelerek ekonomik ve sosyal güçlerini birleştirmeleri,
birbirleriyle ticari etkileşime girmeleri, kamuoyu oluşturarak
demokratik olarak mevzuat ve bürokratik engelleri güç birliği
ile aşmaları bakımından bir baskı grubu oluşturmaları ihtiyacı, sendikamızın
kurulmasını gerekli kılmıştır.
Enerji sektörü Devlet tekelinden çıkıp, özel sektör eliyle yürütülen
genç bir sektör olduğundan ve hızla büyüdüğünden mevzuatta sık
sık değişiklikler ve yenilikler yapılmakta, ancak mevzuatta yapılan
bu değişiklikler ve yenilikler, bazen yatırımcı işverenin finans, iş
planı ve hedefleriyle örtüşmemekte, mevcut ihtiyacı karşılayamamaktadır.
Enerji İşverenleri Sendikası ENİS, mevzuat düzenleyici ve
uygulayıcı birimler ile Enerji İşverenleri arasında Kurumsal bir köprü
görevi görerek en uygun mevzuatın hazırlanmasında ve uygun
şekilde uygulanmasında enerji işverenlerini temsil etmek üzere bir
görevi de üstlenmiştir.
Yeni bir oluşum olan ENİS’in 11 aylık faaliyetleri neler?
Kuruluşumuzdan itibaren kurucular yönetim kurulu, altı ay içinde
ilk genel kurulumuzu yapmak üzere geçici olarak görevlendirilmişti.
Kanuni zorunluluk olan bu süreçte Genel Kurul toplantımızı
yaparak Yönetim Kurulu, Denetleme Kurulu ve Disiplin Kurulu organlarını,
yedekleriyle birlikte oluşturmak üzere çalıştık. Sendikaların
seçimli Genel Kurulları Yüksek Seçim Kurulunun kontrolünde
yapıldığından gerek Genel Kurul evveli ve gerekse sonrasındaki
resmi işlemler epey zaman aldı. Bu zaman zarfında, diğer STK’ların
sektörel etkinliklerine katılarak destek verdik.
Bu sebeple Yönetim Kurulu olarak, hem bürokratik ziyaretlerde ve
hem de Sektörel ziyaretlerde bulunmakla faaliyetlerimize henüz
başlamış olduk.
Enerji İş Koluna ne tür işletmeler dahildir? Yani ENİS’e enerjinin
hangi alanında faaliyet gösteren firmalar üye olabilir?
İşkolları Yönetmeliğinin İş Kolları listesindeki 14 no’lu enerji iş kolunda
faaliyet gösteren işverenler ENİS’e üye olabileceklerdir. İş
kolu nedir? : İş kolu, Iktisadî faaliyetlerin tasnifi sonucunda birbirine
benzeyen veya aynı mahiyette olanların bir araya getirilmesini
ifade etmektedir. Yönetmelikte, “her bir işkoluna giren işlerin neler
olduğu, ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılmasına ilişkin uluslararası
norm ve standartlar göz önünde bulundurularak düzenlenen
işkolları listesi EK-1’de gösterilmiştir.”
Together with this, merging
economic and social powers of
the employers operating in the
various fields of the sector such
as solar, wind, gas, geothermal,
electric distribution, trade, engineering
and consultancy in the
energy sector, making commercial
interaction with each other,
urged us to set up our union in
order to exceed barriers stemming
from the regulations and
bureaucracy by forming public
opinion democratically.
Regarding energy sector being
a young sector being managed
by the private sector to get rid
of the state monopoly and to
grow swiftly, although frequently
amendments are enacted in the regulation; nevertheless
sometime these amendments do not overlap the finance,
business plan and targets of investors, not to meet the present
need. The Energy Employers Union, ENİS, bridging an institutional
duty between regulation organizers and applicator
bodies and also Energy Employers, has also assumed a duty
to represent for the best suitable regulation preparation and
being applied in the best way.
What are the activities of ENİS in 11 months as a new constitution?
Since our establishment, the founder executive board was assigned
provisionally in order to hold our first general meeting
within 6 months. Holding our General Meeting in this process
which is a lawful mandatory, we have worked in order
to constitute our Executive Board, Auditor Board and Discipline
Board bodies together with their deputies. The General
Meeting of unions is held in the control of the Turkish
Supreme Election Council, the official transaction took much
time either prior to election or after election. In this process,
we supported by joining sectorial events of other CSOs.
For this reason, as the Executive Board, we have just started
our activities along with bureaucratic and sectorial visits.
What kinds of establishments are included in the Branch of
Energy Business? In other words, which energy firms can be
member to ENİS?
The Employers - which deal with in energy branch in accordance
with the number 14 in the list of Business Branches of
the Related Regulations - can be member to ENİS. What is
business branch? : Business Branch addresses those existing in
the same category or resembling each other in line with classification
of economic activities. The business branches list is
shown in Annex – 1 about which businesses enter into every
business branch by taking into consideration international
norm and standards concerning classification of economic activities
in the regulation.”
Every firm which operates in energy branch ranging from employing
one worker to thousands of workers can be member
of ENİS. The sectors which act in the energy branch are specified
in the related regulations as follows:
State Hydraulic Works
Generating electricity energy, conducting, distribution, trade
Distribution of gas fuels via main grid and/or trade
Steam and acclimatization supply, gathering water, purifica-
49

May / June / 2018
INTERVIEW
Enerji kolunda faaliyet gösteren tek işçi çalıştıran işverenden binlerce
işçi çalıştıran işverene kadar her firma, ENİS’e üye olabilir.
Enerji iş kolunda faaliyet gösteren sektörler de ilgili yönetmelikte
şu şekilde sıralanmaktadır:
Devlet Su İşleri,
Elektrik enerjisinin üretimi, iletimi, dağıtımı, ticareti,
Ana şebeke üzerinden gaz yakıtlarının dağıtımı ve/veya ticareti,
Buhar ve iklimlendirme temini, Suyun toplanması, arıtılması ve dağıtılması,
Su sayaçlarının bakım onarımı, Su kuyusu açma ve septik
sistem kurulum faaliyetleri (kuyu, artezyen vb.),
Uzun mesafe elektrik hatlarının inşaatı (uzun mesafe yüksek gerilim
elektrik iletim hatları ile uzun mesafe yer üstü/altı veya deniz
altı iletim hatları),
Kentsel (kısa mesafe) elektrik hatlarının inşaatı (trafo istasyonları
ve yerel sınırlar içerisindeki dağıtım alt istasyonları vb.),
Test sondajı ve delme,
Su, kanalizasyon ve drenaj projelerine yönelik mühendislik ve danışmanlık
faaliyetleri (içme suyu dağıtım sistemleri, pompa istasyonları,
yağmur suyu yönetim sistemleri, atık suların toplanması
vb. projeler),
Enerji projelerine yönelik mühendislik ve danışmanlık faaliyetleri
(kömür, petrol ve gaz gibi enerji yakıtları kullananlar ile nükleer, su,
güneş, rüzgar ve diğer enerjiler için santrallere ve enerji iletim ve
dağıtım hatlarına yönelik hizmetler),
Elektrik, gaz, su ve ısınma sayaçlarını okuma ve faturalama faaliyetleri.
Dikkat edilirse petrol ve Dökme gaz sektörü Enerji sektöründe olmasına
rağmen, iş kolları yönetmeliğinde farklı bir iş kolu olarak
değerlendirildiğinden ENİS’e üyelikleri kabul edilmektedir.
Üyelik için belirlediğiniz şartlar neler?
Öncelikle üyelik için işveren olmak gerekmektedir. Evvelce ifade
ettiğimiz gibi, binlerce işçi çalıştıran bir işveren sendikamıza üye
olabileceği gibi, bir işçi çalıştıran işveren de üye olabilir.
Ayrıca işveren, yönetmeliğin yukarıda belirlediği enerji işkolundaki
faaliyetlerden en az birisi ile iştigal etmelidir.
Üyelik için aidat ödemek kanun gereğidir. Üyelik aidatı, her bir firmanın
durumu nazara alınarak esnek olarak belirlenebilmektedir.
Aidat miktarını belirleme yetkisi -belirli limitler arasında- Ana Tüzük
ve Genel Kurul tarafından Yönetim Kuruluna verilmiştir. Yönetim
Kurulu, üyenin çalıştırdığı işçi sayısına, toplu iş sözleşmesine
muhatap olup olmamasına göre üye aidatını belirlemektedir. Bununla
beraber aidat miktarı üyeyi külfete sokmayacak kadar asgari
miktarlarda belirlenmektedir.
Sektördeki diğer STK’larla ilişkileriniz hangi seviyede olacak?
ENİS, sektör işverenlerinin ihtiyacını, diğer STK’lardan farklı bir kulvarda
karşılamak üzere kurulmuştur. Sektördeki diğer sivil toplum
kuruluşları ile rakip değiliz. Onların faaliyet alanlarında ve çalışmalarında
kendilerine destek verme misyonunu benimsemekteyiz.
Diğer STK’lar ile aynı gemide olduğumuzdan, dayanışma içerisinde,
birlikte ve senkronize hareket etmek, farklı segmentleri bir araya
getirerek enerji sektörünü daha da güçlendirmek arzusundayız.
Eklemek istediğiniz herhangi bir husus var mı?
İşverenlerin ENİS’e üye olması için illa sendikalı işçiye sahip olması
gerekmez. ENİS olarak sektördeki işverenlere, Sendikamızı tanımalarını,
kendilerine sunabileceğimiz avantajlar hakkında bizden
bilgi almalarını ve nihayetinde ENİS’e üye olarak diğer işverenler
ile ekonomik, sosyal ve kültürel güçlerini birleştirmelerini teklif
ediyoruz.
tion and distribution, maintenance, repairing of water meters,
drilling water wells and septic system installation activities
(well, artesian etc.)
Long range electricity line construction (long range high voltage
electricity conduction lines, long range on ground/underground
or undersea conduction lines
Urban (short distance) electricity line construction (transformer
stations and distribution sub-stations within local borders
etc.)
Drilling test and drilling
Engineering and consultative activities for water, canalization
and drilling projects (potable water distribution systems,
pump stations, rainwater management systems, waste water
collecting etc. projects)
Engineering and consultative activities for energy projects
(for those using energy fuels such as coal, oil and gas and nuclear,
water, solar, wind and other energy services directed
towards power plants and energy conduction and distribution
lines)
Electricity, gas, water and heating counter reading and invoicing
activities.
If it is paid attention, despite oil and bulk gas sector existing
in the energy sector, regarding having evaluated as a different
business branch in accordance with the business regulation,
their membership is not accepted to ENİS.
What are the terms for membership?
Primarily, in order to be a member it requires being an employer.
As aforementioned, an employer having thousands of
workers can be member, an employer having only one worker
can be also member to our union.
In addition, at least the employer should engage in one of
above mentioned business branches.
Paying subscription fee for membership is mandatory by the
law. The subscription fee can be determined as flexible by
taking into consideration the condition of every firm. The authority
for subscription fee amount – being in certain limits
– has been specified by the Main Code and General Meeting
to Board of Directors. The Board of Directors determines the
membership fee according to the number of workers, whether
dealing with Collective Labor Agreement or not. Together
with this, the subscription fee amount is determined in the
minimum levels a way not to put the member into trouble.
Will your relations be in which level with the other CSOs in
the sector?
ENİS has been established to meet the needs of the sector
employers in a various way being different from other CSOs.
We are not a competitor to other civil society organizations
in the sector. We adopt to support mission in their operation
area and works. Regarding existing on the same ship with other
CSOs, we desire to strengthen the energy sector more by
bringing together different segments in solidarity, togetherness
and acting synchronously.
Would you like to add something?
The employers are not required having syndicated workers
in order to be member to ENİS. We suggest recognizing our
union, getting information from us about our advantageous
we offer and in conclusion to unite economic, social and cultural
powers with other employers by being member to ENİS.
50

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Hakan Hızarcıoğlu
Renewable Energy Departman Manager of İnform
“Son dönemde yaptığımız projelerde
yüksek ölçekli işlerimiz
oldu. Sivas, İzmir ve Kayseri’de
oldu. Fakat sevindirici bir şey ki
son dönemde çok güzel çatı projeleri
yaptık. Kamuya çok fazla iş
yaptık, bunların arasında çatı kurulumları
da var ve projelerimiz
çok iyi gidiyor. Bundan sonraki
süreçte sektör zaten çatıya yöneldiği
için yapmış olduğumuz çatı
projelerinden edindiğimiz tecrübeyle
ve anlaşmalarla da yolumuzu
çiziyoruz. Her şey gayet iyi
gidiyor. Türkiye’de çok fazla çatı
var o yüzden iyi değerlendiriyoruz,
kamunun vereceği destek ve
açıklanacak birkaç tebliğle pazarın
önünün açılacağını düşünüyorum.
Baktığınızda aslında güneş
enerjisi sektörünün endüstriyel
çatılarla ilerlemesi gerekiyordu.
Biz zeminde başladık sonra konut
tipi çatılara döndük, bir türlü olması
gereken endüstriyel çatılara
ulaşamadık. Konut tipi 10 KW ve
altı çatı pazarı için Teco inverter
firmasıyla bir distribütörlük
anlaşması imzaladık. O konuda
Legrand tarafındaki projelerle
beraber iyi bir noktaya geleceğimizi
düşünüyoruz ama İnform’un
ana müşterisi endüstriyel firmalar.
Geçtiğimiz yıllarda olmayan
anlaşmaların bu sene yapıldığını
görüyoruz. Bunlar ilerleyen süreçte
yapılacak büyük projeler
için atılması gereken ön adımlar.
O sebeple Solarex fuarının da iyi
geçtiğini düşünüyorum.”
52

53
“We have had high-scale works
in the projects we have done in
the recent period. They were
in Sivas, Izmir and Kayseri.
However it is very pleasing for
us that we have built beautiful
roof projects in the recent period.
We have made lot of work
for the public sector, there are
also roof installations among
these, and our projects are going
pretty well. Since the sector
is already going towards to the
roof in the forthcoming period,
we are also making our own
way through the experiences
and agreements that we have
gained from the roof projects.
Everything is going pretty
well. There are so many roofs
in Turkey, so we consider it
good, and I think that the way
of the market will be cleared
through support given by public
and a few announcements to
be made. When you look at it,
the solar energy sector actually
should be going ahead with industrial
roofs. We started with
floor and then we turned to
the dwelling-type roofs, however
we could not reach the
industrial roofs that had to be
done in any way. We signed
a distributorship agreement
with Teco inverter company
for dwelling-type 10 kW and
below roof market. We think
that we will come to a good
point along with the projects
on the side of Legrand, but
main customer of Inform is the
industrial companies. We see
that the agreements, that were
not made in the past years, are
made this year. These are the
preliminary steps required to
be taken for large projects to
be carried out in the future.
Thereby I think the Solarex
exhibition went well, too.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Özhan Olcay, General Manager of Schmid Pekintaş
“Alman Schmid firmasıyla Türkiye’deki Pekintaş
Grubu’nun ortaklığı neticesinde bir joint venture
olarak Schmid Pekintaş Enerji kuruldu. 155 yıl
Schmid’in ve 60 yılı aşkın süredir Pekintaş’ın, ikisi
beraber 200 yılı aşan bir tecrübeyi sektöre getirdiğimiz
için çok mutluyuz. Son derece modern, tamamıyla
el değmeden robotik sistemlerle bugün
dünyadaki en üst düzey teknolojiyle Düzce’deki
tesisimizde üretim yapıyoruz. Kapasitemizi sürekli
olarak arttırıyoruz. Ar-Ge çalışmalarımızı dünyada
teknoloji lideri konumunda olan ortağımızın ciddi
ve sürekli katkılarıyla sürdürüyoruz. Yeni ürünleri
ve verimlilik projelerini piyasaya sunmaya devam
ediyoruz. Müşterilerimize de rekabetçi ürünleri
en üst düzeydeki hizmetleri sunmaya gayret ediyoruz.
2017 yılında Avrupa’nın en büyük çatı kurulumlarından
biri olan ve ülkemizdeki en büyük
çatı kurulumu olan Şişecam Mersin fabrikalarının
üzerine 6.5 MW’lık çok ciddi bir proje gerçekleştirdik.
Bu proje bir mihenk noktası oldu. Birçok
çatı projesinin önünü açtı. Çatı projesini özellikle
altını çiziyorum çünkü sanayicilerimizin elektriğe
ihtiyacı var. Bu potansiyeli de kullanmamız adına
ülkemiz adına önemli bir potansiyeli teşkil ettiğini
düşünüyoruz. Hızlanarak devam eden çatı kurulumları
ve de bu konudaki potansiyelimizi önemle
bir kenara koyuyor ve altını çiziyoruz. Aynı zamanda
ihracatlarımız 2017 ve 2018 yılında da sürüyor.
Çevre ülkelerde ve projelerini geliştirdiğimiz Kazakistan,
Ukrayna, Makedonya ve İran gibi coğrafyalarda
katkılarımız, sevkiyatlarımız ve projelerimiz
oluyor. Solarex sektörün en büyük buluşma anı.
Sektör oyuncuları bir araya geliyor, müşterilerini
ağırlıyorlar, görüşmeler, bağlantılar ve değerlendirmeler
yapılıyor. Fuarın bu mealde önemli bir
vazife ve görevi yerine getirdiğini ve bir boşluğu
doldurduğunu düşünüyorum. Yine çok kalabalık,
yine 3 günün hızla geçtiği ve arkasında güzel bağlantıların,
önemli dostlukların bıraktığı bir fuar
olarak görmek istiyorum.”
54

55
“Schmid Pekintaş Energy was established
as a joint venture in conclusion
partnership of the German
Schmid firm and Pekintaş Group
in Turkey. We are very happy due
to bringing over a 200-year experience
in the sector, of these 155
years belongs to Schmid and over
60 years to Pekintaş. We manage
our production with the utmost
modern totally untouched robotic
systems with the state-of-theart
technology at our facility in
Düzce. We continuously increase
our capacity utilization. We maintain
our R & D studies in line with
noteworthy and seamlessly contributions
of our partner which features
the technology leader. We
continue to offer the new products
and productive projects to
the market. We also try to offer
competitive products in the upper
level services. In 2017, we achieved
a very remarkable 6.5 MW project
on Şişecam Mersin factory as the
biggest rooftop installation one of
the biggest rooftop installations in
Europe. This project has become a
milestone. We have removed hindrances
many rooftop projects. I
underline especially the rooftop
projects, because our industrialists
need energy. On behalf of using
this potential we think that it
would constitute an outstanding
potential for our country. Continuing
rooftop projects increasingly
and also we also highlight and put
our potential an important side in
this issue. Also our exports in 2017
continue in 2018 as well. Our contributions
in surrounding countries
and the projects we have improved
in the geographies such as Kazakhstan,
Ukraine, Macedonia and Iran
as well as our deliveries and projects.
Solarex is the biggest meeting
moment of the sector. The sector
players come together, they host
their customers, also negotiations,
connections and assessments are
managed. I think the fair fulfills
an important duty and mission and
fill a gap in this meaning. I wish it
will be again very crowded, passing
3 days quickly, afterwards it will
leave good connections, important
friendships.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Gökhan Dilek, Sales Director of Sunel
“Malumunuz özellikle lisanssız yatırımlar ön
planda olduğu için son iki yıl çok hareketli geçti.
Geçenlerde bakıyordum ülkedeki operasyonel
tesislerde toplam kurulum 4000MW’ı
geçmiş ki bunların büyük bir kısmı lisanssız.
Tabii bunu lisanslıların takip edeceğini düşünüyoruz.
Daha sonrasında yapılan YEKA ihalesinin
hayata geçmesi söz konusu olacak ve
bunu da yapılacak diğer YEKA ihaleleri takip
edecektir. Son zamanlarda 10 KW’a kadar
olan çatı üzeri kurulumlarıyla alakalı gelişmeler
de var. İşin prosedüründe bir sadeleştirme
yapıldı ama genel intiba işlevselliği arttırmak
için biraz daha sadeleştirmeye ihtiyaç olduğu
yönünde. Bunlar milyon dolarlık yatırımlar
olmadığından insanlar için daha fizibil hale
getirmek lazım. Sunel Türkiye olarak 2017
yılsonu itibariyle yaklaşık 150MW işletmede
olan referansımız var. Bu yıl da özellikle global
yatırımcılarımıza Türkiye’de bunun yarısı
kadar bir portföyümüz olacak. Bu yıl da yoğun
olarak kurulumlara devam edeceğiz. Bunun
yanı sıra Sunel global bir firma ve birçok
ülkede ofislerimizle aktifiz. Özellikle Avrupa,
Dubai, İran gibi Ortadoğu ülkelerine önem
veriyoruz. İran’da 10MW’lık bir ihale almıştık.
Önümüzdeki ay bu projenin inşaatına başlıyoruz.
Akabinde başka bir yatırımcımız için
10 MW’lık bir proje daha hayata geçireceğiz.
Ayrıca İran ve Afrika’da kendi geliştirdiğimiz
projeler de var. Global olarak Sunel’in birçok
ofisiyle birlikte 1 GW gibi bir portföyü var. Solarex
İstanbul Fuarı öncelikle bir marka. Türkiye’de
solar sektöründe yıllardır süregelen ciddi
bir emeğin de sonucu hepimizin katkısıyla.
Bu seneki fuar sektör kaynaklı olarak önceki
senelere beklediğimiz yoğunlukta olmasa
bile bundan sonra yine belli bir yoğunlukta
olacaktır. Biz de katılmaya devam edeceğiz.”
56

57
“As you know, regrading unlicensed investments
remain in the front plan, last two
years passed very actively. In recent days,
I was looking at that, the total operational
installation in the country has exceeded
4000MW of which great part consists of
unlicensed. Of course, we think this will be
followed by licensed ones. Afterwards, the
tender of YEKA which was awarded will be
in question to enter into force and this will
be followed by other tenders of YEKA. In
recent times, there are also developments
about rooftop installations up to 10 KW. A
simplification was made in the procedure
of this business, but according to general
sense, there would be some more simplifications
in order to raise functionality. Regarding
these are not investments in million
dollars, it requires bringing those to a more
feasible way for people. As Sunel Turkey,
there is 150MW of our reference in operational
as of the end of 2017. This year, our
portfolio will happen as much as half of
that especially for our global investors in
Turkey. We will also continue installations
intensively this year. In addition, Sunel is a
global firm and we are active with our offices
in lots of countries. We give importance
especially to Europe and the Mideast countries
such as Dubai, Iran. We got an award
of 10MW project in Iran. We are going to
launch the construction of this project next
month. Soon after, we will be installing a
more project of 10MW for another investor
of ours. There are also projects we have developed
in Iran and Africa. Globally, Sunel
has a 1GW portfolio along with lots of its
offices. Primarily, Solarex Istanbul Fair is a
brand. It is a result of a remarkable effort
continues for years in the solar sector in
Turkey with contribution all of us. The fair
this year even was not in the intensive of our
expectation, after this it will be in certain intensity
again. We will also continue to join.

May / June / 2018
INTERVIEW
Panelle güneş arasında engel oluşmasına
izin vermeyin!
Do not permit any handicap between
panel and sunbath!
“With regard to wrong cleaning practices,
some chemical reactions might happen on
glass, metal and silicon of modules, these
formations urge dirties to remain more
stubborn, when these dirties are removed
in a wrong way, a blind cycle would happen
and panel lifelong would end much
earlier than guaranteed time.”
“Yanlış temizlik uygulamalardan dolayı
modüllerin camında, metalinde ve
silikonlarda bazı kimyasal reaksiyonlar
oluşur bu oluşumlar da kirlerin daha inatçı
kalıntılar bırakmasını sağlar bu kirlenmeler
tekrar yanlış giderildiğinde kör döngü oluşur
ve panellerin ömrü vaat edilenden çok daha
önce sona erer.”
Santral kurulumlarında verimi arttırmak için itinayla panel
seçiliyor ve hatta bazı özel testlerden geçiriliyor. Bin bir
çaba ve özen sonucu kurulan sahalarda verimi korumak
için dikkat edilmesi gereken hususlardan birisi de şüphesiz
temizlik. Temizlik ama doğru temizlik..! Doğru temizlik
uygulamasının nasıl yapıldığını, hangi periyodlarda temizlik
yapılması gerektiğine nasıl kanaat getirileceğini ve temizliğin
panel verimi üzerindeki etkisini DCT Dış Ticaret Temizlik
Şirketleri Firma Yetkilisi Özkan Tütüncüoğulları’na sorduk.
Panels are chosen painstakingly and even they are
subjected to some special tests in order to increase efficiency
in power plant installation. One of the most important
factors no doubt is cleaning in order to protect
efficiency on the installed fields which are set up at the
end of a difficult effort and care. Cleaning but correct
cleaning..! We asked Özkan Tütüncüoğlu, the official of
DCT Foreign Trade Cleaning Companies how to make
correct cleaning practice, how to make decision to clean
in which periods and result of cleaning on panel efficiency.
Would you tell us about Qleen solar cleaning machine?
Qleen Solar panel cleaning machines are made in Germany.
They clean with a special brush system which
was specially developed by Lehmann KG and deionized
pure water. When a correct cleaning is fulfilled as
shown way, you do not have power loss happens due to
dirtiness. You also make a kind of maintenance thanks
this operation. The advantages of cleaning process with
deionized water is drying without remaining stain and
postponement for the next dirtying period; in addition,
panel lifelong would not be affected from dirtiness and
remain long-life. Last but not least, the solar panels
should be cleaned by the machines and brushes which
have been developed for panel cleaning and absolutely
operators should be trained.
58

Qleen solar panel temizlik makinesinden bahseder misiniz?
Qleen Güneş Panel Temizlik Makineleri Alman malıdır.
Lehmann KG Firmasının özel geliştirdiği fırça sistemleri ve
deiyonize saf su ile temizlik yapar.
Gösterildiği şekilde, doğru temizlik yapıldığında, kirlenmeden
dolayı elektrik kaybınız olmaz. Yaptığı işlem sayesinde
bir nevi bakım uygulaması da yapmış olursunuz. Deiyonize
su ile temizliğin avantajları lekesiz kuruması ve yeniden kirlenme
süresinin uzatılması, ayrıca panel ömrünün kirlenmelerden
etkilenmemesi ve uzun ömürlü kalması. En önemlisi
güneş panellerinin,
panel temizliği için geliştirilmiş makine ve fırçalarla temizlenmesi
ve mutlaka uygulamayı yapacak çalışanlara eğitim
verilmesi.
Güneş enerjisi santrali niçin temizlenmelidir?
Düzenli güneş panel temizliği kaçınılmazdır. Çünkü en iyi verimi
elde etmek için temiz güneş panel yüzeyi şarttır. Aşırı
kirlenmeler verim kaybı dışında önemli hasarlara da yol açabilir,
panellerin ömrünü kısaltır. Bu hasarların ortadan kaldırılması
da zor ve çok pahalı olabilir. Bazı GES işletmecileri
yağmurun solar panellerin temizliği için yeterli olabileceğini
düşünüyor, ama bu bir yanılgı, çünkü yağmur ile birlikte
toz, hayvancılık ve kuş pislikleri ve trafik gazları birleştiğinde
ince katmanlar oluşturur, evet tozun bir kısmı akıp gidebilir
ama kalan kısmı uzun süre içinde giderilmesi zor hasarlara
yol açabilir. Gökyüzündeki bulutlar nasıl paneldeki verimi
azaltıyorsa, panel üstündeki gözle görünür tozlanmalar bir
nevi panel üstündeki bulut sayılır ve verimi ciddi azaltır.
Panel temizleme işlemi ne sıklıkta yapılmalıdır?
Temizliğin hangi sıklıkta olacağını birçok unsur belirler. Bulunduğunuz
bölgede çok toz var mı? Kuşların geçiş ve bulunduğu
bölgelere yakın mısınız? Kalabalık trafik olan yollara
yakınlığınız?
Güneydeyseniz, Afrika’dan gelen kırmızı ve sarı toz bulutlarına
maruz kalışınız. Bu durumlarda çok sık temizlik gerekebilir.
Tavsiyemiz genel bir temizlik planı oluşturmanızdır,
Why solar plant must be cleaned?
Regularly solar panel cleaning is a must. Because in
order to get the best efficiency, the clean solar panel
surface is a condition. Extremely dirties might lead to
vital damages, shorten panel lifetime. Removing these
damages can be difficult and might be very expensive.
Some of SES businessmen think that rainfalls would be
enough to clean panels, but this is a mistake, because
when rain unites with dusts, animal and bird faeces and
exhaust gases would make up thin layers; well, some of
dust flows and goes, however its remnant part can lead
to difficult damages that cannot to be removed. How
clouds in sky reduce efficiency of panels, dusting on
panels is deemed a kind of cloud and reduces efficiency
remarkably.
How often is panel cleaned?
Lots of factors determine to fulfill cleaning of panels in
how many frequencies. Is there much dust in your location?
Do you close to pathway and existence of birds?
Your closeness to congested traffic roads. If you are at
south, being exposed to red and yellow dust clouds come
from Africa. In these cases, very much cleaning can be
needed. Our advice is to make up a general cleaning
plan, apart from this general cleaning plan, some extraordinary
cleanings will be required as well. Cleaning
plan might be scheduled through your own experiences.
59

May / June / 2018
INTERVIEW
bu genel temizlik planı dışında bazı olağan dışı temizlikler de
gerekecektir. Temizlik planı sizin kendi edindiğiniz tecrübeleriniz
ile oluşacaktır.
Profesyonel olmayan biçimde temizlik yapılırsa ne olur?
GES in çalışmaya başladığı ilk 1-2 yılda, yanlış temizlik metodları
ile yapılan temizliğin sonuçları göz ile görülür olmaz.
Ama bu süreden sonra hasar kendini sadece enerji üretiminde
azalma olarak göstermez, yanlış uygulamalardan dolayı modüllerin
camında, metalinde ve silikonlarda bazı kimyasal reaksiyonlar
oluşur bu oluşumlar da kirlerin daha inatçı kalıntılar
bırakmasını sağlar bu kirlenmeler tekrar yanlış giderildiğinde
kör döngü oluşur ve panellerin ömrü vaat edilenden çok daha
önce sona erer.
Temizlik yapılmaz ise kaybınız ne kadar olur?
Almanya’daki deneyimler, toz, yağ, kurum, hava kirliliği ve trafiğin
oluşturduğu kirlenmeler, 1 yıl temizlenmeyen panellerde
%20 den fazla kayıplara sebep verebildiği yönündedir. Ayrıca
periyodik temizlenmeyen ve uzun süre kirli bırakılan paneller
temizlik sonrası da tekrar %100 verimli çalışamıyor “Almanya’da
arabanız yağmurdan sonra kirli olmuyor!!”
Türkiye’deki toz ve kirlenme oranlarını düşünürseniz kayıplarınızın
hangi boyutlarda olabileceğini tahmin edebilirsiniz.
What happens if cleaning is applied by out of professional
way?
When SES starts to operate within first 1 to 2 years,
the wrong cleaning methods cannot be seen clearly.
But after this period, not only damage shows itself
in energy reduction, also some chemical reactions
happen on glass, metal and silicon of modules, these
happenings allow dirt to leave stubborn remnants
and this dirtiness makes up a blind cycle when they
are removed wrongly and lifetime of panels ends
much earlier than the guaranteed period regarding
wrong applications.
If cleaning is not applied, how much does your loss
occur?
The experiences in Germany show that efficiency
losses might be 20% when the panels are not
cleaned for one year due to dirtiness stemming from
dust, oil, smut, air pollution and exhaust emission.
In addition, the panels which are not cleaned periodically
and being left dirty for a long time cannot
work efficiently in the rate of 100%; in Germany
your car is not dirty after rainfalls!!
If you consider dust and dirtying rates in Turkey
you can guess your losses to be in which sizes.
60

May / June / 2018
INTERVIEW
Dünyadan Türkiye’ye, Türkiye’den
dünyaya
From world to Turkey, from Turkey to
the world
As both importer and exporter Teknik Solar
aims its route to Middle East
Representing several brands of a wide range of
products in Turkey, Teknik Solar has become a producer
with its production facility in Gaziantep. Besides, it
installs the materials sold and assumes new projects. We
met with Nuh Doseoglu of Tuknik Solar company to
talk about current development in the sector. He said
that they would focus on the Middle East markets for
their exports.
Güçlü ithalat ve ihracatçı kimliğiyle tanınan
Teknik Solar, rotayı Ortadoğu’ya çeviriyor.
Birçok markanın temsilciliğini yapan ve zengin ürün gamıyla
tanıdığımız Teknik Solar, Gaziantep’teki panel üretim
fabrikasıyla üretici kimliği de kazandı. İthalat ve ihracat faaliyetlerinin
yanında kurulum da yapan firma, yeni projeler
için çalışmalarını sürdürüyor. Güncel gelişmeleri konuşmak
adına bir araya geldiğimiz Teknik Solar Firma Yetkilisi Nuh
Döşeoğlu, ihracatta Ortadoğu ülkelerine ağırlık vereceklerini
açıkladı.
Firstly, would you mention about the brands that you
represent in Turkey?
Presently, we represent Outdo and İncitas batteries and
sell gel type batteries. We are exclusive seller of Lorens
water pumps, Danfoss motor drives and Provisto
regulators. We produce our own Ultrapower brand’s
solar panels. Besides, we both design and sell off-grid
systems. For two years we have been assuming on-grid
systems projects and productions. Now we have four
projects.
Will you explain your on-going projects?
In IETT’s 100 KW Kurtkoy project we will use thin
Öncelikle temsilciliğini yaptığınız markalardan bahseder
misiniz?
Biz şu anda Outdo akülerin ve İncitaş’ın yetkili satıcısıyız.
Yeni jel akülerin satışını yapıyoruz. Lorentz su pompaları,
Danfoss motor sürücüleri ve Provista regülatörlerinin de
yetkili satıcısıyız. Kendi markamız olan Ultrapower güneş
panellerinin üretimini yapıyoruz. Bunun yanında off-grid
sistemler tasarlayıp satışını yapıyoruz. Son 2 senedir on-grid
sistemler de yapmaya başladık ve şuanda devam eden 4
tane projemiz var.
62

film First Solar sun panels. We are now building 80 KW
project for Kucukcekmece municipality on the roof of
market place. We completed panel installment and will
start inverter and other installations for 36 Kw Cemal
Kamaci Sports Complex project.
Devam eden projelerinizi açıklar mısınız?
İETT Kurtköy projesini yapıyoruz orada thin film First Solar
güneş panelleri kullanacağız. 100 KW’lık bir sistem olacak.
Küçükçekmece Belediyesi’ne 80 KW’lık bir sistem kuruyoruz.
Pazaryeri çatısına uygulama yapacağız. 36 KW kapasitesinde
Cemal Kamacı Spor Kompleksi var, panel kurulumunu
yaptık, yakın zamanda inverter ve diğer işlemlere başlayacağız.
Toplam proje referansınız nedir?
Biz 13 yıldır bu işi yapıyoruz. 2000’in üzerinde uygulamamız
var. Sabancı Üniversitesi, Tahincioğlu Nidakule projesi, Edirne’de
Türkiye’nin ilk dış cephe uygulamasını yaptık. Bunun
dışında irili ufaklı çok projemiz var ama bizim işimiz 0-100
KW arasında, bunun üzerindeki projelere çok odaklanmıyoruz.
Üretici firma olma yolundaki adımınızın sebebi neydi? Fabrika
hakkında detay alabilir miyiz?
Biz ithalatçı bir firmaydık, 13 yıldır ithal ederek sattık. Gümrük
yasasındaki değişiklik sebebiyle çok yüksek vergiler geldi.
Bu durumda üretim yapma zorunluluğumuz ortaya çıktı
çünkü talep vardı ama panel yoktu. Akabinde fabrika yatırımına
karar verdik.
Fabrikamız Gaziantep 3. Organize Sanayi Bölgesi’nde yer
alıyor. Yıllık kapasitemiz 10 MW, küçük bir kapasite ama offgrid
sistemlerde bizim ihtiyacımızı karşılıyor.
Ürettiğiniz panellerin yerlilik oranı nedir?
Cam, çerçeve ve eva dışındaki materyalleri ithal ediyoruz.
Sizce %100 yerli üretime geçmek için atılması gereken
adımlar neler?
Yerli üretime tam olarak geçebilmek için Türkiye’de hücre
üretiminin olması lazım. Camı ve çerçeveyi Çin’de olan fiyatların
çok üzerinde tedarik ediyoruz. Bu sebeple bizim dış
pazardaki firmalarla yarışma ihtimalimiz kalmıyor. Biz şuan
ağırlıklı olarak Türkiye’ye ürün tedarik ediyoruz ama yurtdışı
satışlarımız da var. Suriye, Irak ve İran’a güneş paneli tedarik
ediyoruz.
Önümüzdeki dönem için odaklandığınız yeni bir pazar var
mı?
Esasen bizim için hedef pazar Ortadoğu ülkeleri. Bu hedefimizi
gerçekleştirmek adına geçen sene Intersolar Fuarı’na
katıldık. Başarılı bir fuar geçirdik. Bu yıl ara verdik ama önümüzdeki
yıllarda katılmaya devam edeceğiz.
Solarex İstanbul Fuarı’na dair gözlemlerinizden bahseder
misiniz?
Fuar bizim için çok iyi geçti. Çok iyi bağlantılar kurduk. Her
yıl katıldığım bir fuar ve şunu gözlemledim, her sene iki katı
işlem hacmimiz artıyor.
What is the total volume of your project completed?
We have been in this business for 13 years and we have
more than 2000 applications. We have done the first
façade application in Turkey in Edirne, and projects for
Sabanci University, Nidakule for Tahincioglu besides
several smaller sized work. We are mostly dealing with
projects by 0-100 KW range focusing smaller ones.
What was the reason that you decided to step in production?
What are the details of your factory?
For 13 years we have been selling imported goods. Recent
changes in custom taxes have brought higher tariffs,
thus we have to decide to be a producer. There were
demand but no panel found in the market. Our factory
is in 3 rd Gaziantep Organized Industrial Zone having 10
MW capacity. It is rather small but it is enough for our
needs in off-grid systems.
What is the ratio of domestic inputs in the panels you
produce?
We import all other materials out of glass, frames and
evas.
In your opinion, what should be done to reach 100%
rate for domestic production?
To this end, solar cells should be produced in Turkey.
We procure glasses and frames at higher prices that
we get from China. This prevents us to compete with
in foreign markets. We sell heavily in domestic market
besides our foreign sales. We supply solar panels to customers
Syria, Iraq and Iran.
What is your target markets?
Actually, Middle East markets are our main targets.
With this aim we had participated in Intersolar Fair last
year. It was satisfactory
for us. Next year we will
be there again.
What were your observations
in Solarex Istanbul
Fair?
The show was good for
us. We established new
contacts. I personally participated
in this fair every
year, and I observed that
our business volume doubles
every year.
63

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Behiç Harmanlı, Chairman of the Board of Europower
“Güneş sektörü geçtiğimiz iki yıl Türkiye’de çok hızlı
gelişti. Bu gelişme hepimiz tarafından mutlulukla karşılandı
ancak herkes merdivenleri çok hızlı çıktı. En
sonunda da belirsizlikler ortaya çıktı dolayısıyla güneş
sektöründe bazı kuralların çok hızlı olarak belirlenmesi
ve özellikle çatı sektörü pazarının açılması gerekiyor.
Lisanssız güneş enerjisi santralleri için ilk defa
Türkiye’de orta ölçekli yatırımcılar ortaya çıkmaya
başlamıştı. Maalesef bu sahalarla ilgili 31 Aralık 2017
tarihindeki mevzuat değişikliği ve faizlerdeki yükseklik
bu yatırımları olumsuz olarak etkiledi. Dolayısıyla bakanlığımızın
daha pozitif yatırım ve teşviklerle yollarına
devam etmesi lazım. Türkiye’de sadece 2017 sonu
itibariyle 40’a yakın güneş paneli fabrikası kuruldu ve
bu fabrikalar büyük oranda boş. Bu kadar büyük bir
yatırıma karşı devletin bazı tedbirler alması gerekiyor.
Her ne kadar anti dumping ve gözetim koşulları
ortaya çıkmışsa da bu koşullar, yapılacak yatırımların
yeterli olmaması halinde çok da anlamlı olmayacaktır.
Geçen sene Türkiye’de tahminen 1.8 GW’ın üzerinde
bir yatırım yapıldı, bunun 758 MW’ının malzeme tedarikini
firmamız gerçekleştirdi. 180 MW’ın üzerinde de
EPC kurulumu yaptık. Bunların büyük bir kısmını gelir
garantisi kotalı olarak yaptık. Tabi firmamızın uluslararası
çalışması ve güneşin dünyadaki hızlı gelişimi
nedeniyle Avrupa ve komşu ülkelerde özellikle MENA
bölgelerinde birçok fırsat yakaladık. Şuan başta Makedonya,
Hollanda, Macaristan, Cezayir, Tunus, Fas,
Ürdün, Lübnan gibi ülkelerde EPC ve yatırımcı olarak
çalışmayı arzu etmekteyiz. Bilindiği gibi bir santralin
inverter ve panel dışındaki tüm ekipmanlarını grubumuz
sağlamakta. En son kalitede ve uluslararası kalite
standartlarında ürün sağlamaktayız. Dolayısıyla içi
dolu bir EPC firması olarak çalışmakta ve bu ürünlerle
de ana tedarikçi pozisyonuna girmekteyiz. Önümüzdeki
dönemde Türkiye’de işlerimiz söz konusu olacak.
2019 itibariyle de dış pazar çalışmalarımıza yoğunlaşacağız.
Solarex fuarı sektörün arz ve talep eğrisine
bağlı olarak ilerlemekte. Fuar bizim açımızdan arzu
ettiğimiz verimlilikte geçiyor.”
64

“Solar sector has developed in Turkey very swiftly
within recent two years. This development has
been welcomed by all of us happily; everybody
climbed up the steps very quickly. At the end,
uncertainties appeared, for this reason some of
rules should be determined very quickly and
rooftop market should be opened. In Turkey,
medium sized investors have reveled first time
for unlicensed solar energy power plants. Unfortunately,
the regulation amendment dated on
31st December 2017 and hike in interest rate has
impacted negatively these investments. So, our
ministry should continue on its way with more
positive investment and incentives. As of the
end of 2017, nearly 40 solar panel plants have
been installed in Turkey and these plants have
been idle in a great percentage. The government
should make some measurements against such
a big investment. Although anti-dumping and
observation conditions have appeared, these
conditions would not be meaningful in case of
the investments being insufficient. Last year,
approximately an investment was made over 1.8
GW, of these 758 MW was made by our firm. We
also made EPC installation over 180 MW. We
did majority of those as quota with income guaranteed.
Of course we have caught a lot of opportunities
in Europe, neighboring countries and
MENA region regarding our firm’s international
work and swift development of solar across the
world. Currently we wish to work as EPC and investor
in the countries primarily Macedonia, the
Netherlands, Algeria, Tunisia, Morocco, Jordan
and Lebanon. As known, except inverter and
panel our group supplies all equipment of a power
plant. So, we work as a full of EPC firm and
we enter a key supplier position. In the upcoming
period, our businesses will be in question in Turkey.
As of 2019, we will intensify market abroad
works. Solarex fair advances in line with demand
curve of the sector. The fair advances in line with
productivity of our wish.
65

May / June / 2018
INTERVIEW
Gül Çatı ve EDS Solar güneşli çatılar için
birlikte hareket edecek
Gul Roof and EDS Solar collaborate
for sunroofs
Adaptable to all standard roofs, new solar
tiles are to be applied on villa roofs and
then on industrial establishments.
We talked with Suleyman Temiz, a distributor
of EDS Solar tiles and his partner Yegane Guliyeva
about the details of a new product they is going to be
launched. He said that they wanted to take secure steps
in Turkey by starting an exemplar-roofing project.
Standartlara uygun tüm çatılarla uyumlu olan
yeni solar kiremidi villalarda uygulamaya
başlayacak olan Gül Çatı, yeni ürünün
tanıtımıyla birlikte endüstriyel çatıları da
güneşlendirecek.
Yakın zamanda villa tipi konutlar için ek bir hazırlığa gereksinim
duymayan ve hem estetik hem de yüksek verimlilik
özelliğiyle dikkat çeken EDS solar kiremitlerini Türkiye’de
Gül Çatı temsil edecek. Ürün lansmanında bir araya geldiğimiz
Gül Çatı İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı ve EDS Solar
Kiremit Distribütörü Süleyman Temiz ve Solar Kiremit Distribütör
Ortağı Yegane Guliyevaile yeni ürünü ve Türkiye pazarı
için belirlenen hedefleri konuştuk.
Öncelikle Gül Çatı’yı kısaca tanıyabilir miyiz?
Süleyman Temiz: Gül Çatı 38 yıldır piyasada fabrika, konut
ve villaların çatı kaplama işleri yapıyor. Bu konuda uzmanız
ve çatı dendiğinde akla gelen ilk firmayız. Teknolojiyi sürekli
takip ediyoruz ve ülkemiz konumu itibariyle güneşi çok bol
Can we know about Gul Roof briefly?
Gul Roof has been in the business of covering roofs
of factories, homes and villas for 38 years, as one of
the early companies in the market. We watch developments
in technology and in the market. Our country
has a rich potential for solar energy and ratio of sunny
days are higher. We met with EDS Solar company who
had visited Turkey a couple of times but couldn’t find
a suitable partner by now. We agreed and have been
developing nice projects for the future.
What percentage of the roofs in Turkey is suitable for
solar tiles?
About 60 % of roofs are good for solar tiles, because
the slope should be less than 35%, a limit set by the
municipalities.
What is your opinion about self-consumption model in
Turkey?
The incentives are not sufficient in present. We have to
get solar energy not from farms but from roofs of houses.
It is not rational to install solar panels on arable
land while having so large area on rooftops. We expect
more support for improving individual production of
electricity by homeowners.
Are EDS solar tiles suitable also for the industrial constructions?
66

ir coğrafyada. Güneş ışınım oranlarımız yüksek. Araştırmalarımızı
yaparken yolun sonu EDS Solar’a çıktı. EDS Solar’da
Türkiye’ye birkaç sefer gelmiş fakat güvenilir bir firma bulamamış.
Bir araya geldik ve güzel projelerimiz olacak.
Türkiye’de çatıların ne kadarı solara uygun?
Süleyman Temiz: Türkiye’de çatıların %60’ı solar kiremite
uygun. Çünkü belediyeler kanununa göre en az %35 eğim
olmalı.
Türkiye’deki öz tüketim modeli hakkındaki görüşleriniz neler?
Süleyman Temiz: Biz şu an sektör teşvikleri yeterli bulmuyoruz.
Tarlalardan değil de çatılardan elektrik üretmemiz
lazım. Çatılarda solara uygun bu kadar boş alan varken tarlaların
kullanılmasını doğru bulmuyorum. Çatıların önünü
açmak ve bireysel tüketimin artmasını desteklemek gerektiğini
düşünüyoruz. İnsanlar hem
kendi elektriğini üretsin hem de ekonomiye faydalı olsun
istiyoruz.
(Yegane Guliyeva says) Actually, yes. We brought solar
tiles and became a distributor for this new product. As
Gul Roof we have covered so many roofs of industrial
establishments by now. We launch first for home roofs
and than we will introduce the other product for the industry.
Will you decide on your solution partners by yourself
as Gul Roof?
(Guliyeva says) We will act with EDS Solar headquarter.
Additional materials such as cables will be brought
from Switzerland first. Solar Edge equipment are more
efficient for us. We do not think to have inventory in
Turkey. There are other companies for this, but they
are not happy with the prices.
EDS solar kiremitleri endüstriyel çatılara da uygun mu?
Yegane Guliyevaile: Aslında uygun. Biz ilk olarak solar kiremidi
getirdik. Buna yenilik ve farklılıklar katalım diye bu
ürünün distribütörlüğünü aldık. Ama elbette ki bugüne kadar
Gül Çatı tarafından birçok fabrikanın çatısı kaplandı. Bu
anlamda EDS Solar markasına ait yeni bir ürün de var ama
pazara ilk olarak bu ürünle giriyoruz. Akabinde diğer ürünün
de tanıtımını yapacağız. Böylelikle endüstriyel çatı ürünümüzü
de sunmuş olacağız.
Gül Çatı olarak kurulumlarda çözüm ortaklarınızı siz kendiniz
mi belirleyeceksiniz?
Yegane Guliyevaile: Bu konuda EDS Solar genel merkeziyle
birlikte ilerleyeceğiz. Öncelikle depolama değil ama kablo
gibi ara aparatlarımızı zaten İsviçre’den getireceğiz. Sektörde
bilinen bir marka olan SolarEdge ile çalışacağız. SolarEdge
ekipmanları elektriği daha verimli bir şekilde elde etmemize
yardımcı olacak. O sebeple yolumuza SolarEdge ile devam
edeceğiz. Depolama sistemi elbette kurulabiliyor, birçok firma
mevcut ama sektör fiyatlarından memnun değil.
67

May / June / 2018
INTERVIEW
Çatıların yeni dostu EDS solar kiremitleri
New friends of roofs, EDS solar tiles
Gül Çatı çözüm ortaklığında Türkiye pazarına
giriş yapan EDS Solar, uzun vadede Türkiye’de
üretime yeşil ışık yakıyor.
3 yıldır Türkiye pazarı hakkında araştırma yapan ve sonunda Gül Çatı partnerliğinde
pazara giriş yapan EDS Solar’ın EDS Kurucusu Christian Bauer ile
merak edilen ürünün detayları hakkında konuştuk. Faaliyete numune bir çatı
projesiyle başlayacaklarını kaydeden Bauer, emin adımlarla ilerlemeyi arzu
ettiklerini açıkladı.
Solar kiremit ürününü Türkiye pazarına sunmadan önce ne gibi
araştırmalar yaptınız? Tercihinizdeki belirleyici sebep neydi?
Solar kiremitlerin imalatı ve satışı için çalışmalara İsviçre ve Avusturya’da başladık.
Akabinde Türkiye pazarına girebilmek için özellikle çatı kaplamaları yapan
bir firma aradık. 3 senedir Türkiye’de araştırma yapıyoruz. Birçok firmayı
ziyaret ettik. Fakat Gül Çatı’nın bütün şartları karşıladığını gördük. Gelenekleri
olan bir aile şirketi ama en önemlisi ise bu malzemeye duydukları heyecan ve
vizyon sahibi olmalarıydı.
EDS solar kiremitlerin öne çıkan özellikleri nelerdir?
EDS solar kiremitlerin güvenlik ve güç anlamında sunduğu avantajlar
var. Diğerlerine nazaran daha fazla güç üretiyor ve estetik olarak ön
plana çıkıyor.
Panele oranla maliyet farkı nedir?
Panel sistemiyle bizim sistemimizi kıyaslamanın imkanı yok. Bizimki
çatı sisteminin içine entegre olan bir fotovoltaik sistemi. Diğeri ise sadece
güneş enerjisi üreten ve çatıyla alakalı olmayan bir sistem.
Depolama alanında bir çözüm ortağı var mı?
Üretilen enerji direkt evin kullanımına iletiliyor. Burada bir depolama
gereği yok. Şayet evin ihtiyacının fazlası bir elektrik söz konusu olursa
onu şebekeye satma imkanı var. Yalnızca akü kullanıyoruz. Bu noktada
da belirli bir çözüm ortağımız yok. Lityum iyon batarya tercih
ediyoruz.
Türkiye pazarı için belirlediğiniz hedefler neler?
Türkiye pazarı için hedefimiz Gül Çatı’yla birlikte numune bir çatı projesi
gerçekleştirmek istiyoruz. Bütün hazırlıkları en mükemmel şekilde yapabilmek
için zaman içinde ilerlemek istiyoruz. Malzemenin Türkiye’ye ithalatı,
depolanması ve uygulanması için gerekli elemanların eğitimi gibi konuları
zamana yayarak emin adımlarla ilerlemek istiyoruz. Küçük bir hata bütün sistemin
kabullenilmemesine sebep olur.
Numune çatı uygulamasının kapasitesi ne olacak?
300m 2 çatısı olan ortalama bir villa projesiyle başlamak istiyoruz. 8-10 bin kilovatsaat
aralığında kapasitesi olacak.
İlerleyen zamanda imalatın Türkiye’ye kayması söz konusu mu?
Dünya çapında tek bir üretim fabrikamız var. Evet, kiremidi lisansı ile Türkiye’de
üretmeyi düşünüyoruz. Böylelikle katma değer ülkede kalacak. Ürünün silisyum
parçaları Çin’den geliyor.
Eklemek istedikleriniz?
Esas bizim için mutluluk verecek olan husus insanların fosil yakıtlardan güneş
enerjisine bizim sistemimizle geçebilmesi ve onları bu konuda heyecanlandırabilmemiz.
68
EDS Solar, a new company in Turkish market,
a solution partner of Gul Roof, green
lights for producing in Turkey.
We talked with Christian Bauer, founder of EDS Solar, about
the details of a new product they is going to be launched. He said
that they wanted to take secure steps in Turkey by starting an exemplar-roofing
project.
What kind of research did you make before launching the new
solar tile in Turkish market?
What was the decisive factor in your choice?
We started the manufacturing of solar tiles in Switzerland and in
Austria then we began to seek a company who makes roof-covering
works with an aim to enter Turkish market three years ago.
We visited several firms and then decided on Gul Roof company
who met our all criteria. It is a family business and they
are so excited about our materials.
What are the major characteristics of EDS solar
tiles?
They have several advantages including power and safety.
It produces more power and comes to fore with its
aesthetics.
What about the costs of panels and your system?
Our system is not comparable with panel systems. Ours
is a photovoltaic system embedded in roofing system.
Do you have any partners for storage of energy?
The energy produced is conducted directly to be used at
home, no need for storage. In case of having more energy
than needed in house, electric energy may be sold
to distribution network. We only use battery, preferring
lithium ion batteries.
What are your targets for the market in Turkey?
We want to realize a prototype project as an example in cooperation
with Gul Roof company, and want to go ahead after having
all stages of process completed, including the import of materials
to Turkey, storage and installation of them, training of staff etc.
What is the capacity of this roofing system?
We want to start with a villa project of about 300 sqm that produces
8 to 10 thousand kW/h.
Will it be possible to move production to Turkey?
We have only one factory in abroad. We consider producing tiles
in Turkey under license. Silicon parts are imported from China.
Is there anything that you would like to highlight?
What we would like to see is the people’s transferring themselves
to the usage of solar energy rather than fossil combustibles and the
enthusiasm we can reflect to them.

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Ömer Fırat Sakatoğlu
Project Manager of Zahit Aluminyum
“Biz 2017 yılından beri güneş
paneli ve konstrüksiyon üretimi
yapıyoruz. Son dönemde
Adana Abdioğulları Plastik’in
çatısı için 3 MW’lık bir sistemin
hem güneş panellerini hem de
konstrüksiyonlarını tedarik ettik..
Bakırlar Tekstil’in çatısında
1 MW’lık bir tesis var buna da
aynı şekilde ürün tedariki sağladık.
Kahramanmaraş’ta İskur
var burada güneş enerjisi santralimiz
bulunmakta. Kastamonu
Entegre’nin çatısındaki tesisin
konstrüksiyonunu sağladık. Önü
çok açık olması gereken bir sektör.
Devletin ve insanların bakış
açısı da çok pozitif. Bu kadar pozitif
bakılmasına rağmen yine de
gerekli canlılık bir türlü kazandırılamadı.
Çeşitli mevzuat ve
düzenlemelerle bu sağlanmaya
çalışıyor hatta bir noktaya kadar
gelindi ama yine de yeterli değil.
Biraz teşvik ve desteğe ihtiyacı
olan bir sektör. Üretici ve yatırımcının
desteklenmesi gerekiyor.
Bu konuda çok büyük bir
eksiklik var. Bunlar giderildikten
sonra gelişmeler olacaktır. Solarex
fuarı beklediğimiz gibi verimli
geçiyor.”
70

71
“We have been making production
on solar panels and
construction since 2017. We
recently supplied both solar
panels and constructions of a
3 MW system for the roof of
Adana Abdioğulları Plastik.
There is 1 MW of facility on
the roof of Bakırlar Tekstil,
and we have supplied product
to this facility as well in
the same way. There is Turkish
Employment Agency
(Iskur) in Kahramanmaras
and we have solar power
plant there. We provided the
construction of the facility
on the roof of Kastamonu
Entegre. It is a sector which
should be promising. State’s
and people’s point of view
is also very positive. Despite
such a positive look, the necessary
vitality still cannot be
provided. It is trying to be
provided with various legislation
and regulations, in fact
it could reach a point, but
still not enough. This is a sector
that needs some encouragement
and support. Manufacturers
and investors need
to be supported. There is a
huge deficiency in this matter.
There will be improvements
after they are covered.
Solarex exhibition passes as
productive as we expected. “

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Serdar Aksoy, General Coordinator of YILKOMER
“Yılkomer olarak sadece yıldırımdan
koruma konusuna odaklı bir
firmayız. 2017 istatistiğimiz 70 MW
saha yıldırım sonucu zarar görmüş.
Bunun nedeni de hep yanlış
kurulumlar, sistemlerin doğru tasarlanmamış
olması ve konunun
önemsenmemesi. Bu zarar gören
tesislere sonradan gidip yıldırımdan
korunma sistemi tasarladık. Konu
üzerine çalışmalarımız ciddi anlamda
devam ediyor, 20 yıllık bir süreçte
sahalara kim bilir kaç kez yıldırım
düşecek. O sebeple önemsenmesini
öneriyoruz. Yıldırımdan korunma
bina, rüzgar ve güneş santrali için
gerekli bir durum. Fakat güneşin olduğu
açık araziler ve çatılar yıldırım
açısından daha çok önem arz ediyor.
Çatı projelerini risk 1 olarak değerlendiriyoruz
çünkü bir darbe geldiği
zaman yanabilir, o yüzden korumak
zorundayız. Yıldırımdan koruma,
topraklama ve parafudr sistemleri
ile ilgili insanları bilgilendirmeye çalışıyoruz
ancak sektörde ana sistem
çalışsın yanmaz gibi bir algı var. Fakat
ana sistemin çalışabilmesi adına
da topraklama çok önemli. Eğitim
seviyesinin artması, yönetmeliklerin
düzeltilmesi ve daha geniş çerçeveden
bakılması bizim için çok önemli.
Fuar vesilesiyle bunları aktarmaya
çalışıyoruz, yıldırımdan korunma
konusunda fuardaki tek firmayız. Bu
da bize avantaj sağlıyor ve özellikle
solarda uzmanlaşmış olmamız solar
müşterilerimizle iyi ilişkiler kurmamıza
vesile oluyor. Katılımcı olarak
memnunuz.”
72

73
“As Yılkomer, we are a company
focused solely on the issue of
lightning protection. According
to our 2017 statistics, 70 MW of
field was damaged related to lightning.
The reason for this is wrong
installations, incorrect system designs
and ignorance of the issue.
We designed lightning protection
system afterwards to these damaged
facilities. Our studies on the
issue continues substantially, who
know how many times the lightning
will fall in 20 years. Therefore,
we advise to pay attention.
Lightning protection is necessary
for building, wind and solar power
plants. But, the open spaces and
the roofs where there is sun are
more important in terms of lightning.
We consider roof projects as
risk 1 because when it takes a blow
it can burn; therefore, we have to
protect it. We are trying to keep
people informed about lightning
protection, earthing and surge arresters,
but there is a perception
in the sector that the main system
would work and not burn. But,
earthing is very important for the
main system to function. It is very
important for us that the level of
education is increased, the regulations
are revised and the wider
perspective is taken. We are trying
to transfer these through the exhibition,
we are the only company in
the field of lightning protection.
This gives us an advantage and
especially our specialization on
solar helps us to establish good
relations with our solar customers.
We are satisfied as a participant. “

May / June / 2018
NEWS
Güneş enerjisi sistemleri hakkında bunları
biliyor musunuz?
Do you know these about solar energy
systems?
Solimpeks, one of the leading companies
in the renewable energy sector, notes that
a 5 kWh solar energy electricity generation
system can meet the needs of a single
home. Thus, it is possible to get rid of both
electricity and heating and cooling bills
and to save money with clean energy.
Yenilenebilir enerji sektörünün lider
şirketlerinden Solimpeks, 5 kWh’lik bir güneş
enerjisi elektrik üretim sistemiyle bir evin
ihtiyacının tamamını karşılanabileceğine
dikkat çekiyor. Böylelikle hem elektrik
hem de ısıtma ve soğutma faturalarından
tamamen kurtulmak ve temiz bir enerjiyle
tasarruf yapmak mümkün oluyor.
Dünya nüfusunun artışına paralel olarak enerji ihtiyacı
da artış gösteriyor. 2050 yılında dünya nüfusunun şimdikinden
altı kat (9 milyar), buna karşılık enerji ihtiyacının ise 140
kat fazla (28 milyar kWh) olacağı öngörülüyor. Özellikle fosil
yakıtlar gibi şu anda kullandığımız enerji kaynaklarının azalması,
gelecekte enerjinin, en önemli ihtiyaçların başında geleceğini
gösteriyor. Güneş ise bize sürdürülebilir ve bağımsız
bir enerji kaynağı sunuyor. Solar termal alanında Türkiye’nin
en büyük üreticisi olan Solimpeks, güneşin tek başına gereksinim
duyduğumuz tüm enerji ihtiyacını karşılayabilecek
emsalsiz bir kaynak olduğuna dikkat çekiyor. Türkiye’nin her
bölgesinde güneşten enerji üretilebileceğinin altını çizen
Solimpeks, bu enerjinin ısıtma-soğutma, sıcak su ve elektrik
ihtiyacı için rahatlıkla kullanılabileceğini belirtiyor.
Parallel to the increase in world population, energy
demands also increase. It is predicted that in 2050, the
world population will be six times what it is today (9
billion), while energy needs will be 140 times of today’s
usage (28 billion kWh). The reduction of the energy resources
we use now, such as fossil fuels, tells us that energy
in the future will be at the forefront of man’s most
important needs. The sun gives us a sustainable and
independent energy source, and Solimpeks is Turkey’s
largest manufacturer of solar thermal energy. Indeed, it
is remarkable that the sun by itself is a unique resource
that can meet the country’s entire energy needs. Utilizing
Turkey’s energy from the sun can be produced in
every region. Solimpeks’ energy, heating, cooling and
hot water system can easily be accessed to meet the
need for electricity in every home.
10,500 kWh of energy per year is spent on heating and
cooling the home
A house that is insulated in the size of 100 square meters
needs a total of 14 thousand kWh of energy per
year. 10,500 kWh / year of this energy is consumed in
heating and cooling, 1,680 kWh / year in hot water and
1,800 kWh / year in lighting and electric household appliances.
From this point of view, an average of 5 kWh
of solar energy electricity generation system can meet
a one-year energy requirement. Moreover, thanks to
solar energy, it is possible to produce and consume our
74

May / June / 2018
NEWS
1 evde yılda 10 bin 500 kWh enerji ısıtma-soğutmaya harcanıyor
100 metrekare büyüklüğündeki izolasyonu yapılmış bir ev
yılda toplam 14 bin kWh enerjiye ihtiyaç duyuyor. Bu enerjinin
10.500 kWh/yıl kısmı ısıtma-soğutma, 1.680 kWh/yıl
kısmı sıcak su, 1.800 kWh/yıl kısmı ise aydınlatma ve elektrikli
ev aletlerinde tüketiliyor. Bu açıdan bakıldığında ortalama
saatlik 5 kWh’lik bir güneş enerjisi elektrik üretim sistemiyle
bir yıllık enerji ihtiyacının tamamı karşılanabiliyor. Ayrıca
güneş enerjisi sayesinde çevreye zarar vermeden, dışa
bağımlı olmadan kendi enerjimizi üretip tüketmek mümkün
oluyor.
Güneş enerjisi elektrik sistemleri 6-7 yılda kendini amorti
ediyor
Solimpeks Genel Müdürü Mehmet Emin Keçeciler, güneş
enerjisi ile sıcak su ve elektrik üreterek bir evin ihtiyacı olan
enerjinin tamamında yıllık yaklaşık 7 bin TL tasarruf sağlanabildiğini
belirtiyor. Keçeciler, “Hatta bu sistem, ihtiyaç
fazlası bir üretim yapacak şekilde tasarlandığında gelir elde
etmek de mümkün oluyor. Güneş enerjisi sistemi ile ısı sağlarken,
Solimpeks hibrit sistemleri ile aynı anda hem ısı hem
elektrik üretilebiliyor ve ortalama 6-7 yılda kendini amorti
edebiliyor. Ayrıca eskisi gibi çatıda görüntü kirliliği oluşmuyor
ve bakım gerektirmeyen sistemler ile müşteriler yalnızca
tasarrufları ile ilgileniyorlar” diyor.
Sistemi kurarken firma seçimine dikkat
Güneş enerjisi sistemlerinin 30-40 yıl enerji üretmeye uygun
uzun ömürlü sistemler olduğunun altını çizen Keçeciler, dikkat
edilmesi gereken noktaları şöyle sıralıyor: “Güneş enerjisi
sistemi satın alırken uluslararası geçerliliği olan kalite sertifikaları
talep edilmeli. Çatıda problem çıkaracak merdiven
altı ürünler değil garantili, servisli ulusal markaların ürünleri
tercih edilmeli. Ayrıca tüketici ihtiyacını net olarak bilmeli
ve ona göre güneş enerjisi ile sadece su ısıtma değil aynı
zamanda bir evi ısıtmayı, soğutmayı, aydınlatmayı projelendirebilecek
mühendislik ekibi olan firmalarla görüşmeli ve
satın alma öncesi planladığı güneş enerjisi sisteminin simülasyonunu
ve amorti süresi hesaplarını net olarak görmeli.”
own energy without damaging the environment, and
without being dependent on outside resources.
Solar energy electrical systems are paying off in 6-7
years
Solimpeks’ General Manager Mehmet Emin Keçeciler
says that solar energy can generate about 7,000 TL annually
of the energy needed for a home, through producing
hot water and electricity. Keçeciler said, “It is
also possible to generate revenue when the system is
designed to produce a surplus product. While providing
heat with the solar energy system, heat and electricity
can be produced at the same time with the Solimpeks
hybrid systems and can be amortized in 6-7 years on
average. In addition, there is no image of pollution on
the roof like the old one models, and customers do not
need maintenance. They only need to be concerned
with their savings.”
Attention to firm selection when installing the system
Keçeciler underlines that solar energy systems are longlife
systems suitable for generating energy for 30-40
years. The points to be noted are as follows: “When purchasing
solar energy systems, quality certificates with international
validity must be demanded. Products on the
roof are not guaranteed to be problematic, but products
of national brands should be preferred. In addition, one
must know clearly the consumer need, and according
to it, should consult with the engineering companies
who can project solar
energy, not only water
heating but also
house heating, cooling,
lighting, and see
the simulation of the
solar energy system
and the calculation
of the amortization
time.”
76

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Mustafa Tabakoğlu, Company Partner of SP Energy
“EPC olarak çıktığımız bu yolda
şu anda solar panelleri de
üretmeye başladık. İlk piyasamızda
Suriye marketi oldu.
İhracata devam etmeyi planlıyoruz.
Biliyorsunuz biz aynı
zamanda ithalat firmasıyız.
Optimum ürün ve hammaddeleri
getirerek solar modül
imal etmeye çalışıyoruz. En
kaliteli ürünleri getiriyor, paketliyor
ve satışa çıkarıyoruz.
İlk market deneyimimi Suriye’de
yaşadım. Daha bir aylık
bir fabrikayız ama bu fuarla
işlerimizi hareketlendireceğiz.
Biz aslında 10 senelik bir
firmayız ama yeni bir sektöre
giriş yapmamız sebebiyle ilk
zamanlarımızı dolu geçirmemiz
çok önemli. Batıya yönelik
bir satın alma durumu
var. Batıdan gelen insanlar
genelde satmaya çalışıyorlar,
fuarda da Avrupa’dan gelen
satıcılar çoğunlukta. Benim
gördüğüm kadarıyla Avrupa
ve Arap ülkelerinde solar konusunda
büyük bir açlık var.”
78

79
“We have launched the production
of solar panels on this
way that we set out as EPC.
Syrian market has become our
first market. You know that
we are also an imports firm.
We try to manufacture solar
modules by bringing optimum
product and raw materials. We
bring the highest quality products
and then we package and
send to sales. We experienced
our first market experience
in Syria. We have just a one
month business history, but we
will accelerate our works with
this fair. Basically, we are a
firm having a ten-year past, but
regarding entering into a new
sector to spend time fully in
our beginning moments is very
important. There is a purchasing
condition directed towards
west. People who come from
west generally try to sell, vendors
from Europe have majority
at the fair. As far as I see
there is a big gap in the European
and Arabian countries in
solar matter.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Levent Eyisabancı, Manager of Doğuş Elektrik
“Gaziantep merkezli bir firmayız. EPC
tarafında alçak ve orta gerilim elektrik
malzemeleri sunuyoruz. Ürünlerimiz ve
ana bayiliklerimiz var ve aynı zamanda
taahhüt uygulamaları yapıyoruz. Bayiliklerimiz
HES Kablo, orta gerilimde Ulusoy
Elektrik ve Siemens, şalt ürünlerinde
Siemens var. Pano imalatımız var, o konuda
da yine şalt markamız Siemens,
panodaki markamız da EAE Elektrik’tir.
Bu markalarımızı tanıtmak ve Gaziantep’ten
iyi bir hizmet verebildiğimizi,
anahtar teslim sunumlar yapabildiğimizi
ve malzeme tedarik edebildiğimizi sektöre
vurgulamak istiyoruz. Fuar iyi devam
ediyor. Güzel noktalar yakaladığımızı düşünüyorum.
Daha önce projelerini yaptığımız
müşterilerimiz ve yatırımcılar da
standımızı ziyaret ediyorlar, keyifli bir ortam
var. Sektörde genel olarak geçen yıla
oranla yavaşlama beklentisi vardı. Fakat
biz bundan etkilenmeden ve elimizden
geldiği kadar çok projeyi hayata geçirmek
niyetindeyiz.”
80

81
“We are a firm headquartered in
Gaziantep. In side of EPC, we offer
low and medium voltage electricity
materials. We have products
and main dealerships and at
the same time we make contract
applications. Our dealerships are
HES Kablo, Ulusoy Elektrik and
Siemens in medium voltage, and
Siemens in switch products. We
have panel production, Siemens
our switch brand in this issue, our
brand in panel is EAE Elektrik.
We want to promote these our
brands and highlight that we are
able to serve a very well business,
being able to make turnkey deliveries
and supplies from Gaziantep.
The fair continues very well.
I think we have keep up with
good points. Our customers and
investors of which we made their
projects earlier visit our stand,
there is a pleasing situation. Generally
there was a slowing expectation
in the sector when compared
to last year. But, we intent
to accomplish much project to
enter into force without affecting
from this by doing our best.

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Eray Eroğlu
Purchasing Supply Chain Manager of 3A Energy
“3A Enerji Kayseri’ye yerleşik
bir EPC firmasıdır. 1990 yılında
elektrik ve türevleri işlerle birlikte
2014 yılında solar sektörüne
giriş yapmış bulunmakta. Bu süreçte
120 MW kurulu gücümüzle
birlikte 200 MW’ın üzerinde
ürün tedariki yaptık. 3A Enerji
lokasyonel anlamda söz sahibi
ve bölgesinin en iyisi olabilmiştir.
Ürün olarak da güneş panellerini
partnerimizle birlikte tedarik ediyoruz.
Akabinde çelik konstrüksiyon
ve diğer türev ürünlerin
tedarik aşaması da yine yurt içi
kurumsal firmalar tarafından karşılanıyor.
Türkiye’nin bu sektörün
içerisindeki konumu itibariyle off
grid market pazarına biz de giriş
yapacağız. Küçük panel üretimi
yapmayı düşünüyoruz. Ayrıca sokak
aydınlatma işlerini de kendi
bünyemize entegre etmek istiyoruz.
2 yıldır Solarex İstanbul
fuarına katılıyoruz. Fuar kalabalık
görünüyor. Ben hala ülkemizde
bu sektörle alakalı yeterli bir bilgi
olduğunu düşünmüyorum. Ama
sektörün önümüzdeki yıllarda
bunu aşacağını düşünüyorum.”
82

83
“3A Energy is an EPC firm
located in the province of Kayseri.
In 1990, together with
electricity and its derivative
businesses, in 2014 the firm
has entered into solar sector.
During this process, we did
product supply over 200 MW
along with our 120 MW installed
power. 3A Energy has
become an authority in the
aspect of locational and is the
best of its region. As the product
we supply solar panels together
with our partners. Afterwards,
supply stage of steel
construction and other derivative
products are met by the
domestic firms. As of this sector
position of Turkey we will
also enter into off-grid market.
We are planning to make small
panel production. In addition,
we would like to integrate the
street lighting works into our
own structure. We have been
joining Solarex Istanbul fair
for two years. The fair seems
crowded. I do not think there
would be not enough information
concerning the sector in
our country. But I think the
sector will overcome this in the
upcoming years.

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Deniz Çelebi, Sales and Marketing Executive of Alka Group
“Alka Group 1971 yılında kurulan,
esas işi yol güvenlik sistemleri,
oto korkuluk üretimi ve satışı
olan bir firma. Karayollarının ana
tedarikçilerindeniz, çelik işleme
ve sıcak daldırma galvaniz firmanın
temel hizmetleridir. Bunun
yanında solar enerjinin önem kazanmasıyla
birlikte solar taşıyıcı
konstrüksiyonları ilk imal eden
firmalardanız ve sahada kurulu
yaklaşık 450 MW ürünümüz var.
Zorlu Enerji’nin Pakistan’da yaptığı
projede çelik konstrüksiyon
tedarik ettik. 100 MW’lık projenin
onda birini tamamlandı, kalanı
için çalışmalar devam ediyor.
Yurtdışında çeşitli müşavir firmalar
aracılığıyla gelen bazı işler var.
Tabi sadece sistem olarak değil;
bazı müşterilere sistem veriyoruz,
bazılarına da onların vermiş
olduğu sistemleri onaylatıyoruz.
Standımızda kendi dizaynımız
olan yatay taşıyıcı masa ve Zorlu
Enerji projesinde kullanılmış olan
masanın minimize edilmiş bir örneği
var. Fuar bizim açımızdan iyi
geçiyor. Fuar alanında genel bir
yoğunluk var ama ziyaretler geçen
yıla oranla biraz daha düşük.
Fakat verimli geçiyor, solar önemini
kaybetmeyecek, önümüzdeki
yıllarda da yatırımcılar ve halk
tarafından ilgi görmeye devam
edecektir.”
84

85
“Having established in 1971,
Alka Group is a firm dealing
with basically in highway safety
systems, guardrails production
and sales. We are one of
the key suppliers for Directorate
of Highway; steel processing
and hot submerging
galvanize are the basic services
of the firm. In addition, we are
one of the first manufacturing
firms of solar carrier construction
together with solar energy
that gets importance and there
are also our installed products
in 450 MW. We supplied the
first steel constrictions of Zorlu
Energy which made in Pakistan.
One tenth of the project
in 100 MW was completed,
works are continuing for the
rest part. There are some businesses
from abroad by means
of various consultant firms. Of
course, not only as system, we
give system to some customers,
we also let some of the
systems given from them to be
approved. There is a vertical
carrier table which is our own
design and a minimized sample
which was used in Zorlu Energy
project at our stand. The
fair passes well in the aspect of
us. There is a general density
but audiences were little bit
over the last year. Nevertheless,
it passes productive. Solar
will lose its importance; it will
continue to see interest in the
next years by the investors and
public.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Ömer Yurtseven
Deputy General Manager of BŞK Energy
“Geçen yıl Solarex İstanbul fuarındaki
ilk yılımızdı. Güzel bir fuar süreci
geçirdik, sonrasında da 42.5 MW’lık
bir kurulumla 2017 yılını tamamladık.
Bu yıl tekrar Solarex fuarındayız, geçen
seneye kıyasla fazla katılımcı yok,
insanların biraz kafası karışık ama bunun
sektörün yeni bir adıma geçmesiyle
alakalı olduğunu düşünüyorum.
Fakat sektörün geleceği açısından
umutluyum. 2019 yılında gerek çatı
uygulamaları gerekse yönetmeliklerde
olabilecek değişikliklerle sektörün
yeni bir atağa geçeceğini düşünüyoruz.
Başak Kiremit ve Çatı Sistemleri
grup firmamız var, bu alanda 45 senelik
bir geçmişimiz de var. Eskişehir’de
bir kiremit fabrikamız var, Türkiye’nin
çeşitli noktalarında bayilerimiz var.
Hemen hemen Türkiye’deki her iki
çatıdan biri Başak Kiremit ürünleriyle
donatılmış. Başak Kiremit ve BŞK
Enerji iş birliğiyle önümüzdeki yıl çatılar
üzerinde daha yoğun bir şekilde
çalışmayı düşünüyoruz. Yılın ikinci yarısında
çatı pazarının daha çok hareketleneceğini
düşünüyoruz. Tabi maliyetlerin
düşmesi de bunda etkili olacaktır.
Bahsettiğim gibi bizim ana firmamızın
kuruluş amacı çatı ve biz de
çatıda iddialıyız. Ülkemizde yeni bir
sektör olmasına rağmen hızla gelişti,
sektörümüzde yetişmiş insan gücü
çoğaldı. Ben Türkiye’de sektörün geleceğinin
olduğuna inanıyorum. 2018
yılının ilk aylarındaki iş hacminde yaşanan
düşüşün moral bozukluğuna
yol açmaması durumunda sektörün
daha hızlı ilerleyeceğini düşünüyorum.
Geleceğimiz parlak olsun…”
86

87
“Last year was the first year
of ours at Solarex Istanbul
fair. We enjoyed a good process,
and then we completed
the year 2017 with an installation
in 42.5 MW. This year, we
are again at Solarex fair, there
were not more participants
over the last year, people have
some confusion in their mind,
but we think this is related to
the sector with regard to passing
towards a new step. But, I
am hopeful for the future of the
sector. We think the sector will
pass to a new progress along
with both rooftop implementations
and regulation changes in
2019. There is our Başak Kiremit
and Çatı Systems group
firm; we have also a 45-year
experience in this field. In Eskişehir,
we have tile plant; we
have dealers in various points
of Turkey. Almost one of two
roofs has been mounted with
Başak roof-tiles in Turkey. We
think we will work more intensive
on roofs with cooperation
of Başak Kiremit and BŞK Energy
next year. We hope the
rooftop market would motivate
much more in the second
half of the year. Of course,
lowering of costs will be effective
in this. As I mentioned
our key firm’s foundation aim
is rooftop and we also assertive
on roof projects. I believe
that the sector has the future
in Turkey. In case of plunge
which was experienced in the
first months of 2008 would not
lead to depression in business
volume the sector would advance
fastest. I wish our future
to be bright…”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Ercan Dinçer, General Manager of General Solar
“Yıl sektör için de bizler için de çok
güzel geçti, yıl içerisinde büyük bir
proje yaptık. Tek sahada 25 MW’lık
bir projemiz vardı, bizim için güzel
ve verimli bir yıl oldu. Bireysel çatı
projeleriyle ilerlemek yerine orta ve
büyük ölçekli projelerde yer alıyoruz.
Lisanslı projelerde de olacağız. 2018
yılı içerisinde lisanslı segmentte de
büyük projeler hayata geçirmeyi arzu
ediyoruz. Kazandığımız bu ivmeyi de
kaybetmeden büyümeyi hedefliyoruz.
Fuarı değerlendirmek gerekirse
yoğun bir katılım var. Geçen sene
çok büyük bir yoğunluk vardı lisanssız
projelerin işleyişinden dolayı, bu
sene sektör biraz durgun olsa da fuar
verimli geçiyor.”
88

89
“The year was very good for
both the sector and us, we made
a large project within the year.
We had a project of 25 MW in
a single area, it was a beautiful
and productive year for us.
Instead of moving ahead with
individual roof projects, we are
involved in medium and largescale
projects. We will also be
involved in licensed projects.
We desire to put large projects
in licensed segment into practice
in 2018. We aim to grow
without losing this momentum
that we have gained. There is
an intense participation to evaluate
the fair. Briefly evaluated,
there is a large attendance to
the exhibition. Last year there
was a huge attendance, the fair
is passing efficient despite the
sector has been a bit dull this
year.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Osman Özberk, Chairman of the Board of SolarTurk
“Geçtiğimiz yıllara göre Solarex
bu yıl zirve yapmış durumda.
Fakat sektörde ciddi
sorunlarımız var. Lisanssız
projeler bitmesine rağmen
yılın kalanında ve önümüzdeki
yılda bu yatırımların devam
edeceği kanaatindeyim.
Diğer yönden en büyük olay
çatı projelerinin başlamış olması
ve önümüzdeki dönem
hızla devam edecek olmasıdır.
Dünyada önemli bir konumu
olan YEKA ihalesinin
birincisini tamamlamış bulunmaktayız.
Bu YEKA ihalesi
Türkiye’ye ciddi bir kaynak
sağlamıştır. Bana göre de solar
sektöründe dünyadaki en
önemli ihalelerden biridir. Şu
anda Türkiye’de yapılan yatırımların
yaklaşık %5’ini SolarTurk
panelleriyle yapmış
olup bu yılın sonlarına doğru
kapasitemiz 215 MW’a çıkmıştır.
Önümüzdeki dönemde
ise Ortadoğu satışlarımızı
devam ettirmekle birlikte Afrika’yla
bir bağlantı kurduk.
Gelişmekte olan bu fuar önümüzdeki
yıllarda da yalnız
Türkiye’de değil bölgemizde
önemli bir fuar olacaktır.”
90

91
“Solarex have peaked this year
when compared to previous
years. But there are our serious
problems in the sector.
Although unlicensed projects
have finished, I suppose these
investments would continue in
the rest of the year and next
year as well. On the other side,
the biggest event is rooftop
projects have started and will
be continuing swiftly in the upcoming
period. We have completed
first tender of YEKA
which has a crucial position in
the world. This YEKA tender
has ensured an outstanding resource
for Turkey. In my opinion,
it is also one of the most
important tenders in the world
in the solar sector. Currently,
nearly 5% of the investments
made in Turkey having been
made by SolraTurk panels;
our capacity would rise by 215
MW towards late this year. As
for upcoming period, together
with continuing sales of ours in
the Middle East we have set up
a connection with Africa. The
fair - which has been in development
process – will be a crucial
fair not only in Turkey, but
also in our region.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Özkan Tütüncüoğlu, Official of Qleen
“05-07 Nisan tarihleri arasında
gerçekleşen SOLAREX Güneş
Enerjisi ve Teknolojileri
Fuarı İstanbul ziyareçilerine
standımızı ziyaret ederek, firmamıza
ve ürünlerimize göstermiş
oldukları yoğun ilgi
için teşekkür ederiz. DCT ekibi
olarak, çok verimli geçen
bu fuarda, yeni tanıştığımız
ve var olan müşterilerimizle
işbirliğimizi ilerletme şansı
yakaladığımız için çok mutluyuz.
Güneş panel temizlik
sektöründe dinamik ve yenilikçi
çizgimizi bundan sonra
da devam ettireceğimizi
bildirir, ürünlerimize gösterdikleri
ilgiden dolayı tekrar
teşekkür ederiz.”
92

93
“We thank visitors from Istanbul
regarding visited our stand
and showed intensive interest
in our firm and products at
SOLAREX Solar Energy and
Technologies Fair held 5 th – 7 th
April. We, as DCT team, are
very happy regarding catching
chance to advance our business
cooperation with our newly
meeting and existing customers.
From now on, we notify to
maintain our dynamic and innovative
line in the solar panel
cleaning sector, and thank regarding
showing interest in our
products.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Pınar Eser
Domestic Sales Director of SUOZ Energy Group
“SUOZ Enerji Grup 2017 yılında
Berk Uçuran Çiller ve Mert Uçuran
Çiller tarafından kuruldu.
Yenilenebilir enerji konusunda
bütün dallarımızı bir araya toplamak
için oluşturduğumuz bir
enerji grubudur. Huawei inverterlerinin
distribütörlüğünü yapıyoruz
ve BAP anlaşmamız var.
Aynı zamanda bir hücre markası
olan Gintech’in Türkiye’deki distribütörlüğünü
yapıyor ve yerli
üretim yapan firmalara hücre
tedariki sağlıyoruz. Canadian
Solar’ın UK tarafıyla ortak çalışmalarımız
var, onlar kurulum,
bakım, onarım ve finansman çözümleriyle
birlikte bizden panel,
inverter gibi belli malzemelerin
tedarikini sağlıyorlar. Çatı pili
projemiz var ki bu en çok önem
verdiğimiz projelerden biridir.
Bu alanda Türkiye’deki büyük
açıktan dolayı bu projeye odaklanmış
durumdayız. Çatı pazarının
minimum %30’unu hedefliyoruz,
dağıtım şirketleriyle
birlikte paket çözüm sunacağız.
Hücre üretiminde bir ilki gerçekleştiriyoruz,
Yunanistan’da iki
fabrika satın aldık. Biri ingottan
başlayarak üretim yapacağımız
bir fabrika, diğeri ise hücrenin
son haline kadar üretilen bir fabrika.
Bu fabrikanın hücre üreten
tarafını Türkiye’ye taşıyoruz ve
bu Türkiye’de bir ilk… Solarex İstanbul
bizim için yatırımcılar ve
sektör paydaşlarıyla buluştuğumuz
güzel bir aktivitedir.”
94

95
“SUOZ Energy Group was established
by Berk Uçuran Çiller
and Mert Uçuran Çiller in
2017. It is an energy group we
have made up in order to gather
our all of branches in the energy
issue. We distribute Huawei
inverters and we have BAP
agreement. At the same time,
we manage distributorship of
a cell brand, Gintech, in Turkey
and we supply cells for the
firms which deal with domestic
made production. There is
joint works with Canadian Solar
in the UK side, they supply
certain materials such as panel,
inverters from us alongside
installation, maintenance and
finance solutions. There is our
rooftop battery project, one of
the most important projects,
we give importance much. We
have focused on this project regarding
a big gap has been in
Turkey. We target minimum
30% of the rooftop market; we
will offer packet solution together
with distribution companies.
We realize a first in cell
production; we have purchased
two plants in Greece. One of
them is the plant where we will
start production with ingot,
other one is a plant the cells
will be produced up to the final
stage. We are transporting cell
production side of this plant
to Turkey and this is a first in
Turkey… Solarex Istanbul is
a good activity for us meeting
with investors and sector
stakeholders.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Kerem Çilli, Support Engineer of Technicall
“Technicall henüz çok yeni kurulmuş
bir firma ve sürece satış
sonrası hizmetler anlamında devam
etmeyi düşünüyoruz. Amacımız
satış sonrasında insanların
ihtiyaç duyduğu teknik desteği
sağlayabilmek ve eğitimlerimizle
beraber satın almalarından önce
ihtiyaç duydukları teknik bilgileri
vermek ve doğru ürünleri, doğru
zamanda ve doğru fiyatta alabilmelerini
sağlamak. Onun dışında
teknik çağrı merkezi hizmetimizle
beraber firmaların ihtiyaç
duyduğu teknik bilgileri direkt
olarak sunabiliyoruz. Bu teknik
altyapı sayesinde firmalar bütün
teknik ihtiyaçlarını bize yönlendirebiliyorlar,
biz de ay sonunda
onlara raporlama yapabiliyoruz.
Solarex her zaman olduğu gibi
ciddi bir yoğunluğa sahip ve bu
yoğunluk yorucu olsa da bizi
memnun ediyor. Ciddi anlamda
geri dönüşler aldığımız, insanların
ihtiyaçlarının bizim isteklerimizle
örtüştüğü çok güzel
bir fuar oluyor. Her sene belli
bir kalite standardını tutturarak
ilerleyebilmek çok önemli, bu
açıdan her şey yolunda ve çok
memnunuz.”
96

97
“Technicall is a very newly
established company and we
intend to continue the process
in terms of after sales services.
Our goal is to be able to provide
the technical support that
people need after the sale, to
give the technical information
they need before buying with
our trainings and to ensure
that they get the right products
at the right time and at the
right price. Apart from that,
we can directly offer technical
information required by the
companies via our technical
call center service. Thanks to
this technical infrastructure,
companies can direct all their
technical needs and we can
report to them at the end of
the month. Solarex has a serious
density as always, and
although this density is tiring,
it is pleasing us. It is a very
nice exhibiton where we can
get significant feedbacks and
where people’s needs overlap
with our desires. It is very important
to be able to proceed
by coming up with a certain
quality standard, in this respect
everything is ok and we
are very satisfied. “

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Kadir Cüvelek
Corporate Communication Specialist of Tekno Ray Solar
“Türkiye’nin en büyük güneş
enerjisi santrali olarak faaliyete
aldığımız 22.5 MW’lık Kızören’den
sonra Tokat, Sivas, Elazığ,
Konya Cihanbeyli ve Aydın
Savcıllı’da büyük projeleri hayata
geçirmeye devam ettik. Akabinde
de yine aynı şekilde doğu
bölgelerinde, Kahramanmaraş,
Gaziantep ve Adana gibi güneşin
bol olduğu yerlerde projeler alıp
bu projeleri teslim etmiş bulunmaktayız.
Şu anda aktif olarak
devam eden bir projemiz yok
ama fuardan sonra eminim ki
olacaktır. Solarex İstanbul fuarı
bizim için pozitif geçiyor, yoğun
bir katılım var ve memnunuz.
Geçen seneye nazaran bu sene
daha çok uluslararası satıcılar
fuara ilgi göstermekte. Bu bizi
memnun ediyor. Dış pazarın
Türkiye’deki güneş enerjisi sektörüne
ilgi duyduğunu ve bizim
de daha global işler yapabileceğimizi
gösteriyor.”
98

99
“After 22.5 MW of the solar
project in Kızören, as the biggest
solar energy power plant
of Turkey, we have also continued
to let the great projects
enter into force in Tokat, Sivas,
Elazığ, Chanbeyli district
of Konya and Savcıllı district
of Aydın provinces. Soon after,
taking projects in places
where sunbathing is plentiful
in the eastern regions such
as Gaziantep and Adana, we
have delivered these projects
as well. Now, there is no
project continuing actively of
ours, but following the fair, I
am sure that it will happen.
Solarex Istanbul fair passes
positively for us, there is an
intensive participation and
we are pleased. This year, the
international vendors show
interest in the fair much more
compared to last year. This
makes us happy. It shows that
the foreign market is interested
in the solar energy sector
in Turkey and also shows that
we would make more global
businesses.”

May / June / 2018
TESTIMONIALS
Bharat Bhut, Director of Goldi Green Technologies
“Ben güneş PV modülü endüstrisinin
önde gelen ve en hızlı büyüyen
şirketlerinden biri olan Goldi
Green Technologies Pvt Ltd’nin Direktörü
Bharat Bhut. Son teknoloji
ürünü, tam otomatik, robotik ve
tozsuz bir tesiste Solar PV modülleri
üretiyoruz.
Kısa sürede 1GW’ye çıkarmayı
planlayan 500MW üretim tesisimiz
var. 2017 yılında Türkiye’ye 16MW
PV modülleri tedarik ettik.
Güçlü performans ve mükemmel
güvenilirlik sağlayan üstün kaliteli
ve dayanıklı tasarıma sahip PV
modülleri sunuyoruz. PV modüllerimiz
Türkiye pazarında başarılı
olmuştur. Ürünlerimiz Solarex
2018’de mükemmel tepkiler aldı
ve beğenildi.
Türkiye’de hava gün boyunca daha
fazla güneş ışığıyla elverişli koşullara
sahip olduğundan, güneş enerjisi
ile elektrik üretimi için idealdir.
Her zaman kaliteli PV modülleri,
mükemmel müşteri hizmetleri sunarak,
üretim kapasitemizi hızla
genişletmek, sürekli geliştirmek ve
eğitimle kaliteli istihdam sağlamak
için çalışıyoruz. Artan işgücüne
katkıda bulunmak ve başbakanın
“Hindistan Malı” misyonu girişimlerimize
en iyi şekilde katkıda bulunmak
için gayret gösteriyoruz.
Solarex harika bir fuar ve bu yıl
Solarex’te geçen yıldan daha fazla
ziyaretçi var. Bu fuar hem yeni hem
de var olan müşterilerimizle etkileşim
kurmak için harika bir fırsat.
Her sene büyüyen harika bir fuar.”
100

101
“I am Bharat Bhut, Director, from Goldi
Green Technologies Pvt Ltd, which
is one of the leading and fastest growing
companies in the solar PV module
industry. We manufacture Solar PV
modules in a state-of-the-art, fully automatic,
robotic and dust free facility.
We have a 500MW manufacturing facility
with plans to double it to 1GW
in a short time. We have already supplied
16MW of PV modules in Turkey
in 2017.
We offer PV modules with superior
quality and rugged design giving you
robust performance and excellent reliability.
Our PV modules have been
a success in the Turkish market. We
have had a great response of our products
in Solarex 2018.
As Turkish weather is bestowed with
favorable conditions with more hours
of sunlight throughout the day, it is
ideally suited for electricity generation
through solar. Consistently providing
quality PV modules, excellent customer
service, rapidly expanding and continuously
enhancing our manufacturing
capabilities, generating quality employment
by training and adding to our
growing workforce, we strive to contribute
our best to our prime minister’s
initiative of mission ‘Make in India’.
Solarex is a wonderful expo. And as
per data compared to last year, we have
more number of visitors at Solarex.
I think there is an increase in footfall
compared to last year. It’s a great opportunity
for us to engage with our clients,
both new and existing. It’s a great
show, growing every year.”

May / June / 2018
NEWS
TEİAŞ ve Enerjisa dağıtım şirketlerinden
büyük işbirliği
Large collaboration from TEİAŞ and
Enerjisa distribution companies
TEİAŞ ve Enerjisa
Dağıtım Şirketleri
Türkiye’de ilk defa
uygulaması yapılacak
proje ile elektrik kesinti
sayılarını azaltmayı
hedefliyor. Entegre
Bakım Yöntemi Projesi ile
iki kurum, müşterilerin
kesintilerden en az
oranda etkilenmeleri
için elektrik kesintisi
gerektiren bakım
faaliyetlerini birlikte
planlayacak. Türkiye’de
ilk kez uygulanacak
Entegre Bakım Projesi’nin
ilerleyen dönemlerde
tüm bölgelere yayılması
hedefleniyor.
Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TE-
İAŞ) ve Enerjisa Dağıtım Şirketleri
Türkiye’de ilk kez uygulanacak
Entegre Bakım Yönetimi ile hızla
büyüyen Türkiye elektrik şebekesinin
sürdürülebilirliğini sağlamak
ve müşterilerin memnuniyetini
üst düzeye çıkarmak amacıyla
yeni bir projeye adım atıyor.
Entegre Bakım Yönetimi Projesi
ile şebeke arızalarının önlenmesi
için elektrik kesintisi gerektiren
TEİAŞ and Enerjisa Distribution
Companies aim
to reduce the number of
electric cut-outs with the
Project to be implemented
for the first time in
Turkey. The two corporations
will jointly plan
maintenance activities,
that require electric cutouts,
with the Integrated
Maintenance Method
Project to ensure the customers
be affected from
cut-outs at the least rate.
Integrated Maintenance
Procedure Project, that
will be implemented for
the first time in Turkey,
is expected to spread to
all regions in the forthcoming
period.
Türkiye Elektrik İletim A.Ş.
(Turkish Electricity Transmission
Company) (TEİAŞ) and
Enerjisa Distribution Companies
are stepping into a new Project,
that will be implemented for
the first time in Turkey, with the
Integrated Care Management
to ensure the sustainability of
102

akım faaliyetleri TEİAŞ ve Enerjisa Dağıtım Şirketleri tarafından
birlikte planlanacak. Bu sayede iki kurumun yatırım
ve altyapı iyileştirme çalışmaları sebebiyle oluşan elektrik
kesinti sayılarının aynı planlama içinde azaltılması sağlanacak.
Ankara’da pilot uygulama olarak başlayacak Entegre Bakım
Yönetimi Projesi’nin ilerleyen dönemlerde Türkiye’deki tüm
müşterilere fayda sağlaması hedefleniyor.
TEİAŞ Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Abdullah
Atalay açıklamasında; “Entegre Bakım Yönetimi çerçevesinde
Enerjisa Dağıtım Şirketleri ile yapmış olduğumuz işbirliğini
model olarak geliştirerek diğer dağıtım şirketleri ile de
koordine ederek, müşterilerin kesintilerden en az oranda
etkilenmeleri için bakım faaliyetlerini daha planlı hale getiriyoruz”
dedi.
Enerjisa Dağıtım Şirketlerinden sektörde öncü bir proje
daha
Enerjisa Dağıtım Şirketleri Genel Müdürü Murat Pınar Proje
ile ilgili yaptığı açıklamada; “TEİAŞ’la beraber müşteri
memnuniyeti odaklı çalışmalarımıza bir yenisini eklemekten
büyük mutluluk duyuyoruz. Kamu ve özel sektör işbirliği
ile sektörümüzde bir öncü uygulamayı hayata geçiriyoruz.
Proje ile planlı kesintilerden kaynaklı müşterilerimizin yaşadığı
toplam kesinti süresini yüzde 25 azaltmayı hedefliyoruz.
Buradan elde edeceğimiz başarılı sonuçların diğer elektrik
dağıtım bölgelerine de örnek olarak uygulamaya alınacağına
inanıyoruz. Başkent EDAŞ’ın faaliyet gösterdiği Ankara’da
gerçekleştireceğimiz pilot uygulamadan sonra hedefimiz
çok daha fazlası, Enerjisa Dağıtım Şirketleri olan Ayedaş ve
Toroslar EDAŞ’ta da bu projeyi uygulama hedefimiz bulunuyor”
dedi.
Tüm çalışmalarının odağında kesintisiz ve sürdürülebilir
enerji sağlamak olduğunu söyleyen Pınar, bu projeyi müşteri
memnuniyetini arttırmak için büyük bir adım olarak gördüklerini
söyledi. TEİAŞ ve Enerjisa Dağıtım Şirketleri arasında
kurulan bu değerli bir iletişim mekanizması ve işbirliğinin,
müşterilere en doğru çözümü en kısa sürede sunmayı
sağlayacağını belirtti.
Turkish electricity network, that rapidly grows, and to
raise the satisfaction of customers to maximum level.
The maintenance activities, that require electric cutouts
in order to prevent network failures, will be jointly
planned by TEİAŞ and Enerjisa Distribution Companies
with the Integrated Maintenance Management
Project. Thus, number of electric cut-outs occurring due
to investment and infrastructure improvement activities
of the two corporations will be ensured to be reduced
within the same planning. The Integrated Maintenance
Management Project,that will begin as a pilot project in
Ankara, is aimed to provide benefit to our customers in
Turkey the future in the forthcoming periods.
Abdullah Atalay, Chairman and General Manager of
TEİAŞ said in his explanation that; “We are making
the maintenance activities planned further by developing
the collaboration that we make with Enerjisa Distribution
Companies as a model within the framework of
Integrated Maintenance Management and also by coordinating
it with other distribution companies in order
to ensure the customers be affected from cut-outs at the
least rate.”
Another Leading Project by Enerjisa Distribution
Companies in the Sector
Murat Pınar, General Manager of Enerjisa Distribution
Companies, said in his explanation that he made
related to the Project that; “We are very happy to add
a new one to our customer satisfaction-oriented works
together with TEİAŞ. We are putting a leading implementation
into practice in the sector along with public
and private sector collaboration. With the project, we
aim to reduce the total duration of cut-outs, which are
experienced by our customers due to the planned cutouts,
25 percent. We believe that the successful results
obtained from here will be taken as an example for other
electricity distribution regions, as well. After the pilot
implementation that we will perform in Ankara, the
capital city, where EDAŞ operates, we aim to implement
this project in Ayedaş and Toroslar EDAŞ, which
are also Enerjisa Distribution Companies.”
Pınar, who said that all their works focus on providing
continuous and sustainable energy, stated that they see
this project as a big step to increase the customer satisfaction.
This valuable communication mechanism and
collaboration that was established between TEİAŞ and
Enerjisa Distribution Companies will ensure to provide
the right solution to the customers as soon as possible.
103

May / June / 2018
NEWS
“Finansman bulunursa çatı pazarı patlar”
“If the finance is obtained, roof market
will burst”
The Vice President Ahmet Beler of the
Chinese HT Solar Enerji which is Turkey’s
largest solar panel manufacturer with annual
capacity of 600 MW, said: “If financing problems
can be solved, rooftop solar market will
burst.”
Yıllık 600 MW kapasitesiyle Türkiye’nin en
büyük güneş paneli üreticisi olan Çinli HT
Solar Enerji Genel Müdür Yardımcısı Ahmet
Beler, “Finansman sorunu çözülebilirse çatı
üstü güneş pazarı patlar” dedi.
Dünyanın en büyük güneş paneli üreticilerinden biri olan HT
Solar Enerji (HT-SAAE) 11. Solarex Güneş Enerjisi ve Teknolojileri
Fuarı’nda çok sayıda yerli ve yabancı ziyaretçiyi ağırladı.
Fuardaki standında basın toplantısı düzenleyen HT Solar Enerji Genel
Müdür Yardımcısı Ahmet Beler,
“Türkiye’de mevzuat büyük oranda halloldu. Sıra finansal düzenlemelerde.
Bankaların tüketici kredisi gibi güneş enerjisi kredileri
oluşturması gerekiyor. Özellikle çatı pazarının gerekli finansman
kaynaklarının bulunması durumunda 2019 yılında patlama yaşayacağını
düşünüyorum” dedi.
Devletin çatı pazarının önünü açmaya çalıştığını fakat bazı belirsizliklerin
de ortadan kaldırılması gerektiğini ifade eden Beler, Türkiye’de
yapıların çok katlı olduğunu ve bu çok katlı yapılarda kaçak
çatılar olduğunu, bunun da bazı imar sorunlarını beraberinde
getirdiğini söyledi. Devletin sera ve hayvancılık projelerinde çatı
kurulumunu ön plana çıkardığını ifade eden Beler şöyle konuştu:
“Finansman konusu çatı pazarını etkileyen en önemli etken. 10
kW’lık bir güneş kurulumunun maliyeti 10 bin dolar civarında.
Enerji santrali için kimse parasını 10 yıllığına bağlamak istemez.
Avrupa’da çatı üstü güneş pazarının hızlı gelişmesinin nedeni fi-
HT Solar Enerji (HT-SAAE), one of the world’s largest
solar panel producer, welcomed a great number of local and
foreign visitors at the 11th Solarex Solar Energy and Technologies
Fair.
HT Solar Enerji Vice President Ahmet Beler who hold a
press conference in the fair stand said:
“Legislation was largely settled in Turkey. Now, it time for financial
regulations. Banks should generate solar energy loans
like consumer loans. I think, especially if the roof market can
found the necessary financing resources, the roof market will
burst in 2009.”
Beler who underlines that the government is trying to pave
the way for rooftop market but some uncertainty should also
be elimination, said that buildings in Turkey are multi-storey
structures, there are unlicensed roofs in these buildings and
this situation causes some zoning problems. Stating that the
government give roof installation prominence in greenhouse
and husbandry projects, Beler said: “The financing issue is the
most important factor affecting the roof market. The cost of
a 10 kW solar installation is around 10 thousand dollars. Nobody
wants to tie up money for 10 years for a power plant.”
The reason behind the rapid development of the rooftop solar
market in Europe was the solutions found for the funding
problem. We have prepared the legislation but we have a financial
problem. In the USA and Europe, financing models
are settled. We are preparing the legislation but we do not
have money. Nobody can get through it with existing consumer
loans. Banks should make special loans for this. Here,
the key point will financial structure not the legislation. “
We will be again in the table at the second Renewable Energy
Source Areas (RESA)
Pointing out that they are annually making production of
104

nansman sorununa buldukları çözümler oldu. Biz mevzuatı hazırladık
ama finansman sorunumuz var. ABD ve Avrupa’da finansman
modelleri oturdu. Biz mevzuatı hazırlıyoruz ama paramız yok.
Mevcut tüketici kredileriyle bunun altından kimse kalkamaz. Bankalar
bunun için özel kredilendirme yapmalılar. Burada kilit nokta
mevzuat değil finansal yapı olacaktır.”
İkinci YEKA’da yine masada olacağız
İstanbul Tuzla Serbest Bölge’de yıllık 600 MW panel ve 320 MW
hücre üretimi yaptıklarına dikkat çeken Ahmet Beler, “Birkaç yıl
içinde üretim kapasitemizi 1 GW’ye çıkarmayı planlıyoruz. Üretimden
sonraki aşamamız santral yatırımları olacak. Çin’den buraya
bilgi ve teknoloji aktarmak istiyoruz. Enerji konusunda Çin
hükümeti yatırımlarını arttırıyor. Çin’de geçen yıl 40 GW’ye yakın
güneşe dayalı bir elektrik kapasitesi şebekeye entegre edildi. Biz
özellikle böyle güçlü bir güneş geçmişi olan Çin ile birlikte ikinci
YEKA ihalesinde masada olacağız. Ortaklık için bazı görüşmeler yapıyoruz
fakat şu an bu üzerinde çalıştığımız bir konu. Çin hükümeti
ve şirket yönetimi Türkiye’de düzenlenmesi beklenen ikinci YEKA
ihalesine çok aktif olarak katılmamızı istiyor.”
İlk yurtdışı üretim yatırımı Türkiye oldu
HT-SAAE’nin kökeninin bir savunma şirketi olduğuna dikkat çeken
Ahmet Beler, sermaye yapısı olarak yüzde 100 Çin devletine ait olduğunu
ve ciro bazında ise dünyada en büyük 300 şirket arasında
yer aldığını belirtti.
Beler, “HT-SAAE güneşte devlete ait tek firma. Diğer firmalara göre
çok daha sağlam bir finansal yapıya sahibiz. 1990’da güneş ile ilgili
araştırmalara başladık ve 2008’de ilk GES’imizi kurduk. 2016 yılında
ise ilk fabrika yatırımımızı Türkiye’de kurduk. Tuzla’da kurulan
fabrika HT –SAAE’nın ilk yurtdışı yatırımını ifade ediyor. Biz Türkiye’deki
fabrikamızla şu anda ABD, Belçika ve Hollanda pazarlarını
besliyoruz. Özellikle Belçika ve Hollanda pazarını domine etmiş
durumdayız.”
Tuzla fabrikamızda 100 kişilik Ar-Ge ekibi var. HT-SAAE Türkiye’den
sonra Brezilya ve ABD’de üretim planlıyor. Avrupa’nın çeşitli yerlerinde
toplam 80 MW olmak üzere güneş enerjisi santrallerimiz
var. Tuzla fabrikamızda 2017 yılında 350 MW tedarik yaptık. Fabrikamızda
600 çalışanımızın yüzde 80’ini kadın çalışanlar oluşuyor.
Özellikle lehimleme kısmının hepsi kadın çalışan.”
Türkiye’de bu yıl 100-150 MW güneş enerjisi projesine tedarikçi
olacaklarını tahmin eden Beler, bir modülde 11 komponent bulunduğunu
bunların ikisinin Türkiye’de üretildiğini vurguladı. Üçüncü
modülün üretimi için çalışmaların devam ettiğini kaydetti.
AEG ile farklı ülkelere açıldık
Bazı ortaklıklarla ihracat yaptıklarının altını çizen Beler, “Elektrolux
Grubu ve AEG’nin bütün modüllerini İstanbul’daki fabrikada
üretiyoruz. 6 aylık bir hazırlık ve sertifika sürecinden sonra geçen
ay üretime başladık. Hollanda, Afrika ve İspanya gibi ülkelere AEG
markasıyla modül üretiyoruz. 4-5 ay kadar sadece ABD piyasasına
çalışıp sonra Türkiye piyasasına döneceğiz.”
Bloomberg New Energy Finance (BNEF) tarafından yayınlanan
Tier-1 üreticileri arasında Çin devletine ait tek firma olan HT-SAAE,
Temmuz 1998 yılından beri Şanghay Borsası’nda işlem görüyor.
600 MW panels and 320 MW cell in the İstanbul Tuzla Free
Zone, Ahmet Beler said ““We plan to increase our production
capacity to 1 GW in a few years. After production, we
will have plant investments. We want to transfer information
and technology from China. The Chinese government
increasing its investments in energy. In China last year, a solar-based
electricity capacity close to 40 GW was integrated
into the grid. We will be at the table in the second RESA
tender with China, which has such a strong solar background.
We are doing some negotiations for the partnership but, this
is something we’re working on right now. The Chinese government
and company management wants us to participate
actively in the second RESA tender which is expected to be
held in Turkey.”
Turkey became the first overseas production investment
Pointing out that HT-SAAE’s origin is a defense company,
Ahmet Beler indicated that it is 100 percent owned by the
Chinese government in terms of capital structure and that it
is among the 300 largest companies in the world in terms of
turnover.
Beler said: “HT-SAAE is the only state-owned company in
solar. We have a much stronger financial structure than other
companies. We started research on the solar in 1990 and
established our first SPP in 2008. In 2016, we established our
first factory investment in Turkey. The factory established
in Tuzla is HT-SAAE’s first overseas investment. Currently
with our factory in Turkey, we are feeding markets in USA,
Belgium and the Netherlands we feed market. We have dominated
the Belgian and Dutch markets in particular. “
In our Tuzla factory, we have a R & D team of 100 people.
After Turkey, the HT-SAAM is planning to make production
in Brazil and USA. We have solar power plants with a
total of 80 MW in various parts of Europe. In 2017, we supplied
350 MW in our Tuzla factory. In our factory, 80 percent
of our 600 employees are female employees. Especially the
soldering part is all female. “
Anticipating that they will be the supplier of 100-150 MW solar
power project in Turkey this year, Beler underlined that
there are 11 components in a module and two of them are
produced in Turkey. He indicated that studies on the production
of the third module is continuing.
We have spread to different countries with AEG
Beler, who underlined that they are exporting with some partnerships,
said: “We produce all modules of Elektrolux Group
and AEG in Istanbul factory. After 6 months of preparation
and certification process, we started production last month.
We are producing module under AEG brand to the countries
such as Netherlands, Africa and Spain. For 4-5 months,
we will only work for the USA market and later we will turn
back to the Turkish market. “
HT-SAAE, the only Chinese state-owned company among
Tier-1 producers published by Bloomberg New Energy Finance
(BNEF), has been trading on the Shanghai Stock Exchange
since July 1998.
105

May / June / 2018
NEWS
Solarçatı, yeni çatı mevzuatı üzerinden
yatırımcıların ihtiyaçlarını değerlendirdi
Solarçatı evaluates investors’ needs due
to new rooftop regulations
One of the first solar energy start-ups of
Turkey, Solarçatı invited its visitors to
shape future of energy at Solarex 2018.
Besides, it also responded questions of
its visitors at the conference entitled
“New rooftop regulations for 1-10 kW
and comparison with Germany”.
Türkiye’nin ilk güneş enerjisi startup’larından
Solarçatı, Solarex 2018’de
ziyaretçilerini geleceğin enerjisini
şekillendirmeye davet etti. Ayrıca Solarçatı,
“1-10 kW yeni çatı mevzuatı ve Almanya
karşılaştırması” başlıklı konferansta
ziyaretçilerinin sorularını yanıtladı.
Solarçatı which is an enterprise of RKT Energy,
the project development management company
operates in wind and solar energy sector, met with
its visitors at the 11 th edition of Solarex 2018 (Inter-
Rüzgar ve güneş enerjisi sektöründe faaliyet gösteren
proje geliştirme yönetimi şirketi RKT Enerji’nin girişimi
Solarçatı, bu yıl 5 – 7 Nisan 2018 tarihleri arasında İstanbul
Fuar Merkezi’nde 11’inci kez düzenlenen Solarex
2018 (Uluslararası Güneş Enerjisi ve Teknolojileri Fuarı)’nda
ziyaretçileriyle buluştu. 3 gün süren fuarda, Solarçatı’nın
ev kurumlarına yönelik çözümleri yoğun ilgi ile
karşılaştı.
RKT Enerji’nin rüzgar ve güneş enerjisi proje geliştirme
deneyimi ile son kullanıcının çatı üstü panel kurulumu
taleplerine dair 360 derece danışmanlık ve kurulum hizmeti
vermek üzere 2017’nin son çeyreğinde yola çıkan
106

national Solar Energy and Technologies Fair) on
5-7 April 2018. The solutions of Solarçatı directed
towards house installations saw intensive interest
in the fair lasting 3 days.
Setting out in the last quarter of 2017 in order to
serve 360 degree consultancy and installation service
about demands of final users’ panel installations
alongside wind and solar energy project development
experience of RKT Energy, Solarçatı,
one of the first solar energy enterprises of Turkey,
offers services about guidance, projection, finance
and installation in a single platform for villas, independent
house, flats, commercial buildings and
off-grid plateau and vineyard houses.
Türkiye’nin ilk güneş enerjisi girişimlerinden biri olan
Solarçatı, villa – müstakil ev, apartman, ticari binalar ile
şebeke bağlantısı olmayan yayla ve bağ evlerine güneşten
elektrik üretme imkanı sunan rehberlik, projelendirme,
finansman ve kurulum hizmetlerini tek platformda
sunuyor.
Mevzuata yön veren girişimcilik: “1 MW’lık GES yatırımcısı
ile 3 kW’lık GES yatırımcısının ihtiyaçları ve alması
gereken hizmet aynı.”
Solarçatı, Solarex 2018’de Türkiye’deki çatı üstü panel
kurulum süreçleri ile güneş enerjisinden elektrik üretme
konusunda uzmanlaşmış ülkelerden biri olan Almanya’daki
çatı üstü güneş enerjisi santrali kurulum süreçlerini
kıyasladığı “1-10 kW Yeni Çatı Mevzuatı ve Almanya
Karşılaştırması” isimli konferansında, mevzuata yön
veren uzmanlığı ile katılımcılarının teknik prosedür ve
akış ile ilgili sorularını yanıtladı. Solarçatı Kurucusu Utku
Korkmaz, “1 MW’lık GES yatırımcısı ile 3 kW’lık GES yatırımcısının
ihtiyaçları ve alması gereken hizmet aynıdır.
1 MW’lık bir santral yatırımcısı 1 milyon dolarlık bir güneş
santrali yatırımı yaparken, proje geliştirme, bağımsız
danışman, işveren mühendisi ve kurulum firmaları ile
çalışmakta olup, bu şekilde yatırımlarını güvence altına
alıp ve en iyi şekilde yapmayı hedeflemektedir. Solarçatı
ile aynı deneyimi küçük konut ve iş yerlerine de sunmak
istiyoruz. Amacımız müşterilerimizin, büyük kurulum yapan
şirketlerle aynı kalitede hizmet almaları ve tüm süreçlerini
tek bir portaldan uluslararası standartlarda gerçekleştirebilmeleri”
dedi. Ayrıca konferanstan öne çıkan
üç maddeyi örnek üzerinden anlatan Korkmaz sözlerini
şöyle özetledi: “Örneğin, Bodrum’daki 3 kW’lık kurulum
için Bodrum, Muğla ve Denizli’yi ziyaret eden rota tek bir
yerde halledilebilir. Süreç Bodrum’da bitebilir. Çağrı mektubu
başvuru, tebliğ, proje onay, bağlantı anlaşması, kurulum,
ön kabul, geçici kabul, sistem kullanım anlaşması
süreci yerini ‘başvur-kur-devreye al’ formülüne bırakabilir.
Mevcut düzende yaklaşık 6 ila 9 ay arasında tamamlanırken,
toplamda 1 aya indirebilir.”
Entrepreneurship directed towards regulation:
“The service is the same that should be taken by
SES investors of 1 MW and 3 kW.”
Solarçatı responded questions of participants about
technical procedure and workflow at the conference
entitled “new rooftop regulations for 1-10
kW and making comparison with Germany” about
rooftop panel installation in Germany which has
been expertized in rooftop solar energy generation
in line with its specialization in guiding the regulation.
Utku Korkmaz, Founder of Solarçatı, said;
“The needs that should be taken by investors for
1 MW SES and 3 kW SES are the same. While an
investor - who makes investment worth $1 million
for 1 MW solar power plant - works together with
project development, independent advisor, employer
engineer and installation firms, in this way,
investors take the investments under guaranty and
aim to achieve in the best way. We would like to
offer the same experience to small house and business
places as well. Our aim is to let our customers
receive the service in the same quality with the
companies which make big sized installations and
to be able to realize the all processes via a single
portal in the international standards.”
In addition, in the conference telling three matters
via examples Korkmaz continued: “For example,
the route which visits the cities of Bodrum, Muğla
and Denizli for a 3 kW installation can be solved
in a single place. The process can finish in Bodrum.
The process of call letter, application, notification,
project approval, agreement, installation,
pre acceptance, provisional acceptance, system usage
agreement can be left to the formula ‘apply-install-commission’.
A project - which is completed
between 6 – 9 months, according to the current regulation
– can be reduced totally to one month.”
107

May / June / 2018
HABER MAKALE
PWM ve MPPT şarj kontrol cihaz
karşılaştırması
PWM and MPPT charge controllers
comparison
Kerem Çilli
Technical Support Engineer / Technicall Renewable Energy
Şebeke bağlantısız inverterler için tasarımda mutlaka
bulunması gereken ürünlerdir. Harici olarak alınabildiği
gibi Solar inverterin içerisinde de olabilirler. Temel olarak
her ikisinin de görevleri; akü veya akü grubunu sağlıklı
bir biçimde şarj etmek ve akü yönünden solar panellere
doğru akımı engellemektir. Ayrıca üzerlerinde bulunan
DC bağlantı bölümü ile DC yükleriniz için stabil bir çıkış
sağlayabilmektedirler.
Amaç aküyü şarj etmektir ancak kullandıkları yöntemler
birbirinden farklıdır. MPPT şarj üniteleri şebeke bağlantılı
inverterlerin birçoğunda olduğu gibi sürekli maksimum güç
noktasını(üretilebilecek en fazla enerji) bulmaya çalışır. Az ile
yetinmez ve sürekli “acaba daha fazla güç üretebilir miyim ?”
diye kendini sorgular bununla birlikte biraz pahalıdır.
PWM şarj cihazları daha ekonomik olan bunun yanı sıra
potansiyel panel gücünün her zaman tamamını kullanamayan
cihazlardır. Aküler cihaza bağlanır ve sistem otomatik olarak
çalışma voltajını seçer. (Birçok cihazın üzerinde 12/24 V
gibi ibareler bulunur ) PWM cihaz kendisine bağlanan
akü değerine göre şarj edeceği voltaj değerini kayıpları da
hesaba katarak belirler, bu değere karşılık gelen akım ne
kadarsa çıkışında sürekli o kadar güç olur, panelden gelen güç
arttığında bile çıkışın değişmediğini görürüz. Toplam üretimi
karşılaştırdığımızda %15-20 daha az üreten şarj kontrol
üniteleridir.
MPPT yapısı ise; şarj voltajı otomatik belirlendikten sonra
sürekli kontrol durumundadı ,panel girişinden gelebilecek
For designing off-grid PV system it’s a must.
Controllers should buy externally or integrated
into inverters. The main missions both of them
are; charge the battery or battery bank with an
optimum process and protect PV panels reverse
current during the nights. There is also a DC power
pin that is an opportunity for DC loads to supply
power constantly.
The goal is the charge the batteries but the methods
that used are different.MPPT charge controllers
seem like on grid inverters ( most of them
have MPP tracker) the aim is continuous to find
out the maximum power point (maximum producible
energy ) less energy is not satisfied MPPT device,
on the other hand, price little expensive.
PWM charge controllers cheap alternative but
they are not always insist to search maximum
power. Batteries connect to the system and the
device decides the operating voltage (lots of devices
are compatible with 12/24 V design). After
that PWM consider all possible loses and specify
charge voltage This corresponding value (intersection
point) on the PV production current graph
determine the operating power point of the PWM
charge controller. Pv power increase not so much
important at that instant if we observe results it
will be the same as before. Total production comparison
shows us %15-20 less than MPPT devices.
MPPT specify charge voltage automatically and
always check the PV input values, that means if
high voltage comes from PV panels (more than
charge voltage) device decrease the voltage and
increase the current that gives us more efficient
power output, in other words, charge batteries
faster.
The below graph explain the reaction of the two
charge controllers at the same 24V battery bank (
DC power supply set constant current 1A) MPPT
device is more efficient you see the more power
108

yüksek voltajı düşürüp çıkışında akımı arttırmak suretiyle
daha fazla güç ile aküleri şarj etme özelliğine sahiptir. Böylece
daha kısa sürede akü şarj işlemi gerçekleştirilebilir.
Aşağıdaki grafikte 24V akü grubunu besleyen pwm ve mppt
şarj kontrol cihazlarının davranışları görünmektedir.(DC güç
kaynağı sabit akım vermek üzerine programlanmıştır.) MPPT
ünitesi sarı boyalı alan kadar daha fazla çıkış gücü vermiştir.
Bu cihazların kullanılmadığı senaryolar üzerinde konuşmakta
fayda var; örneğin solar panelimizi direkt olarak aküye
bağlarsak ne olur? akümüz şarj olacaktır ama şarjı tamamlansa
dahi doldurma eğiliminde olan solar panel akünün güvenli
voltaj limitlerinin üstüne çıkarak ürüne zarar verecektir.
Ayrıca birçok panelde bloklama diyotu olmadığından
aküde depolanan enerji akşam olduğunda panelin üzerine
doğru gitmek isteyecektir. Şarj kontrol cihazları bütün bu
olumsuzlukları önlemeye yönelik tasarlanmışlardır ayrıca
üzerindeki LCD panel veya LED’ler ile doluluk oranı hakkında
fikir sahibi olabiliriz.
Özetlemek gerekirse; güneş enerjisi uzun soluklu bir yatırım
olduğundan, PWM tercih etmek yanlış değildir ancak MPPT
şarj kontrol ünitesi almak ya da bu özellikli inverter tercih
etmek daha verimli olacaktır
yellow zone.
Let’s talk about the scenarios about a system that
does not use charge controllers. Such as what happens
if connect PV panels directly to the battery?
A battery should be charged up but when it’s full
nobody informs PV panels that means they continue
to charge the battery, this is not good for
battery health, battery voltage increase and increase
over up the limit of it, in this case, the damage
is possible.
On the other hand, most of the PV panels do not
include blocking diodes that means stored energy
can able to flow back to the PV panels during
the nights. Charge controllers design to prevent
all these negative events also they give chance to
see battery fill factor via LCD or LED indicators.
Sum up Solar Energy is a long-term investment,
for sure PWM should be a possibility and not the
wrong choice, however, buying MPPT charge controller
or inverter which is equipped MPPT will be
the more efficient way.
109

May / June / 2018
HABER MAKALE
Bakim ve onarım hizmetlerinin önemi;
performans oranı ve kullanılabilirlik faktörleri
Importance of maintenance & repair services;
PR and availability factors
I owadays PV plants are one of the most
competitive investments in Turkey’s energy
sector. This is evidenced by the huge number
of new PV parks that have been connected
to the grid for the past four years. As a result
of having 4.600MW of operational photovoltaic
energy power plants in the Turkish
Photovoltaic Market, we have been receiving
many inquiries for our Maintenance and
Repair service. Investors have recognized
the importance of Maintenance and Repair
services in order for them to keep having
a productive power plant which results to
a higher yield. They want to be sure that
their power plants will perform well and will
reach as much as possible electricity generation
value. The way of measure it and the
quality of O&M service, there are important
parameters such as Performance Ratio and
Availability.
Themis Lagorkopoulos, Engineering Director of SUNEL Turkey
G ünümüzde PV enerji santralleri, Türkiye’nin
enerji sektöründeki en rekabetçi yatırımlardan biridir.
Özellikle son dört yılda devreye alınan çok
sayıda santraller bunu kanıtlamaktadır. Türkiye
Fotovoltaik Pazarında toplamda 4.600 MW’lık operasyonel
fotovoltaik enerji santralleri olmasının bir
sonucu olarak, Bakım ve Onarım hizmetlerimiz hakkında
çok sayıda talep almaktayız. Yatırımcılar, sahip
oldukları verimli enerji santrallerinin üretimini
yüksek tutabilmek için Bakım ve Onarım hizmetlerinin
önemini kavramaktadırlar. Santrallerinin düzgün
bir şekilde çalıştığından ve olabildiğince yüksek
enerji ürettiklerinden emin olmak istemektedirler.
Bu durumu ve Bakım Onarım Hizmetlerinin
110
What is the Performance Ratio (PR) and the
Availability?
PR is a percentage factor that represents
the number of hours that a PV plant is operating
at its rated power. It is a measure of
the “quality” of a PV plant that is independent
of the location and therefore can be the
quality factor of every project.
Availability is the percentage of hours that
the PV plant actually works in relation to
the hours it could work and produce under
ideal conditions.
PR and Availability Guarantees of a PV energy
power plants
The best way for an investor to ensure that
his investment is performing well and the
calculated income on the business plan is

kalitesini ölçebilmek için Performans Oranını (PR)
ve Kullanılabilirlik gibi iki önemli parametre vardır.
Performans Oranı (PR) ve Kullanılabilirlik nedir?
PR, bir PV enerji santralinin nominal güçte çalıştığı
saatleri temsil eden, yüzdesel olarak ifade edilen
faktördür. Bir PV tesisinin lokasyondan bağımsız
olarak “kalitesinin” ölçüsüdür ve bu nedenle her
bir ayrı tesis için bir kalite faktörü olarak düşünülebilir.
Kullanılabilirlik, PV enerji santralinin gerçekte
çalıştığı saatlerin ideal koşullar altında çalışacağı
öngörülen saatler ile ilişkisidir ve yüzdesel olarak
ifade edilir.
PV enerji santrallerinin PR ve kullanılabilirlik garantileri
Yatırımcı, enerji santrali yatırımının gösterdiği performanstan
ve iş planında hesapladığı geliri elde
edeceğinden emin olmak ister; bunun da yatırımcı
için en temel göstergesi aylık faturalardan elde ettiği
gerçek gelirdir ve bu durumun EPC firmasının
taahhüt ettiği performans ve kullanılabilir garantileriyle
uyumlu olması beklenir. Bununla birlikte,
söz konusu garantiler mutlak rakamlar üzerinden
değil yüzdeler üzerinden olmalıdır. PV enerji santralleri,
diğer yenilenebilir enerji santrallerinde de
olduğu gibi önceden kati surette bilinemez ve hava
durumu ve bunun gibi enerji üretimini etkileyebilecek
birçok etkene bağlıdır. Bir gün veya çok kısa bir
süre için “üretimin” hangi seviyeye ulaştığı önemli
değildir, önemli olan santralin mevcut ışınım ve
hava koşullarına göre ne kadar iyi performans gösterdiği
ve buna göre ürettiğidir. Üretime ek olarak,
santralin kullanılabilirlik yüzdesi de önemli bir
faktördür. Örneğin, şebekede bir hasar ya da arıza
meydana geldiğinde bunlar hesaba katılmayarak
sadece gün sayısı baz alınarak yapılacak bir hesap
bizi santralin kalitesi ve güvenilirliği ile ilgili yanlış
sonuçlara götürebilir.
PR ve Kullanılabilirlik nasıl ölçülür ve izlenir?
Performans Oranı hesaplama formülünde kullanmak
için gerekli tüm verileri toplayabildiğimiz piranometre,
ışınım sensörü, rüzgar sensörü, ortam ve
hücre sıcaklığı sensörleri gibi gerekli ekipman ile
birlikte santralde bir izleme sistemi kurmak ve çalıştırmak
bir önkoşuldur. Toplanan tüm veriler depolanmalı
ve santralin kalitesi ve çalışması hakkında
güvenli bir sonuç elde etmek için toplam yıllık
performans incelenmelidir. Tabi, tüm yılın PR’sini
izlemeliyiz ve “normal” olmayan bir şey gözlemlersek,
beklenenden daha az enerji üretimini engellemek
için sorunu araştırmalı ve tespit etmeliyiz.
Gerçek şu ki, üretilemeyen her kWh bir kayıptır ve
geri almak mümkün değildir. Sonuç olarak, üretimi
etkileyebilecek herhangi bir sorunu, zamanında
bulmak ve çözmek çok önemlidir.
the actual income that he is getting from the
monthly invoices, is to get the corresponding
performance and availability guarantees
from an EPC Company. However, these
guarantees should be based on percentages
and not in absolute figures. PV power plants,
like many other renewable energy plants,
are “unpredictable” and depending on many
factors that can influence the energy output
such as weather conditions. It doesn’t matter
how high the “production” reached for
just one day or a small period, but how well
the PV plant performs regarding the available
irradiation and weather conditions, and
if it produces accordingly. In addition to the
production, the percentage of availability
of the PV Park is also an important factor.
When for instance a damage or a malfunction
on the grid occurs, to calculate all hours
by not considering such stopped times could
lead us to wrong conclusions about the quality
and reliability of the project.
How PR and Availability are measured and
monitored?
It is a prerequisite to install and operate a
monitoring system in the project along with
the necessary sensors such as pyranometer,
irradiance sensor, wind sensor, ambient and
cell temperature where we can collect all the
necessary data and place it in the Performance
Ratio calculation formula. The gathered
data must be stored and the total annual
performance should be studied in order
to derive a safe conclusion about the quality
and operation of the PV Park. Of course, we
have to monitor the entire year’s PR and if
we observe something that is not “normal”
we have to search and detect the problem
in order to avoid having less energy production.
The fact is that each kWh that could
not be generated is a loss that is not possible
to get it back. Consequently, it is crucial to
find and solve any problem that may affect
the production.
In order to get a maximum yield from the
PV plant and not to get less income due to
any reason that can be prevented and/or be
repaired before it becomes a “problem”, every
PV park, no matter what its capacity is ,
needs to be fully maintained.
Importance of maintenance and repair, what
are the benefits?
Is it necessary?
Maintenance is a prerequisite for ensuring
111

May / June / 2018
HABER MAKALE
Bakım ve onarımın önemi, faydaları nelerdir?
Gerekli midir?
Olabildiğince yüksek enerji üretimi sağlayabilmek
ve çıkabilecek sorunları önceden görüp önlemek,
tamir etmek dolayısıyla enerji üretiminin azalmasına
engel olmak için, küçük veya büyük ölçekli olmasından
bağımsız olarak her PV enerji santralinin
bakım hizmetlerine ihtiyacı vardır
Bir kurulumun sorunsuz ve güvenli bir şekilde çalışmasını
sağlamak için bakım bir ön koşuldur
Global genel uygulamalara göre ve EN 62446’ya uygun
olarak, her bir PV kurulumunun bakımı zorunludur
Neden yapılmalı?
Sistemin sorunsuz ve kesintisiz çalışması için tüm
ekipman üreticileri (inverter, montaj sistemi, PV
panelleri, transformatörler, vb.) düzenli olarak PV
santrallerin bakımının yapılmasını tavsiye etmektedirler
Düzenli bakım, PV santralinin yüksek performansını
ve yatırımın uzun yıllar işlevsel olarak devam edebilmesini
sağlar
Performansı optimize eder ve yatırımcının kazancını
maksimize eder
Yatırımcıya için faydaları nedir?
Maksimum performans, artan gelir ve PV santralin
daha uzun ömürlü olması
Ağır ekipman hasarlarına yol açabilecek ciddi arızaları
erken önleme
Güvenli operasyon sağlar
İlk kurulumun eksiklik ve hatalarını tespit eder
Herhangi bir sigorta talebinde, sigorta şirketler tarafından
tazminat
Nasıl yapılmalı, PV enerji santrallerinin verimliliğini
nasıl etkiler?
Bakım, tecrübeli, sertifika sahibi ve ekipmanlar
hakkında yeterli bilgiye sahip kalifiye personel tarafından
yapılmalıdır.
Santralin sürekli çalışmasını sağlar ve üretimi yüksek
seviyelerde tutar.
Önleyici bakım ile santralin yıpranması önlenir
Bir malzeme ve buna bağlı maliyeti veya insan yaşamı
için risk oluşturabilecek hasar veya hata olasılığını
azaltır
Düzenli önleyici bakım hizmetleri ile ekipmanın bir
parçasının onarılması veya değiştirilmesi (düzenli
koruyucu bakım yapıldığında malzeme ve ekipman
garantisi genellikle geçerlidir)
Sigorta şirketi, hasar durumunda yatırımcıyı tazmin
etmek için tesisin Bakım kitabını isteyebilir.
Bakım, EN 62446: 2009-2016 Standardının gerektirdiği
tüm gerekli testler göre yapılır.
112
a seamless and safe operation of an installation.
Based on the Global Common Practice and
in accordance with EN 62446, the maintenance
of each PV installation is mandatory
Why should it be done?
A regular annual maintenance of PV parks is
recommended by all manufacturers (inverter,
mounting system, PV panels, transformers,
etc.) for the smooth and uninterrupted
operation of the system.
It ensures viability of the investment and
high performance of the PV plant.
Achieves optimization of performance and
maximizes investor’s benefit
What are the benefits for investors?
Maximum performance, increased revenue
and longer “life” of the PV park
Early prevention of serious malfunctions
that can lead to severe equipment damage
Ensures safe operation
Identifies failures and errors of the original
installation
Compensation by insurance companies in
case of an insurance claim
How it should be done, how it affects the
productivity of PV power plants?
The Maintenance should be performed by
only qualified personnel with certification
and sufficient knowledge of the equipments
Ensures continuous operation of the plant
and enhances production
“ageing” of the plant is avoided by preventive
maintenance
Reduces the likelihood of damage or error
which may cost to change a material or even
a human’s life
Repairing or replacing a part of equipment
requires regular preventive maintenance of
the installation (the guarantee of materials
and equipment is generally applicable when
regular preventive maintenance is carried
out)
The Insurance company can ask for the
Maintenance book of the Plant, in order to
compensate the investor in case of damage
Maintenance is performed strictly following
all the necessary tests required by the EN
62446: 2009-2016 Standard.

May / June / 2018
NEWS
Çanakkale, “Yeşil” belediye binasıyla
Türkiye’ye örnek olacak…
Çanakkale will be an example to Turkey
with the “Green” Municipal Building…
Turkey’s first green local administration
building selected by competition is rising
in Çanakkale.
Türkiye’nin yarışma yoluyla seçilmiş ilk
yeşil yerel yönetim binası Çanakkale’de
yükseliyor.
Çanakkale Belediyesi’nin büyük bir titizlikle üzerinde çalıştığı
Yeşil Yerel Yönetim ve Kültür Merkezi Binası’nın inşaat
faaliyetleri tüm hızıyla sürüyor. Bina tamamlandığında fiziki
yapısı ve kullanılan teknoloji ile birlikte ülkenin yarışma yolu
ile seçilen ilk ‘yeşil’ yerel yönetim binası olma özelliğini taşıyacak.
Her yaştan Çanakkalelinin gündelik yaşamlarını kolaylaştırmaya
yönelik çalışmalarını hız kesmeden sürdüren Çanakkale
Belediyesi’nin yeni yönetim binası, kentlilere daha iyi
bir hizmet sunmak adına tasarlandı. Eski Belediye Binasının
günümüz koşullarında hizmet sunumuna ve taleplere yeterli
kalmayışından dolayısıyla hız kazanan çalışmalar doğrultusunda
2012 yılında düzenlenen “Yeşil Yerel Yönetim
ve Kültür Merkezi Binası ile Yakın Çevresinin Düzenlenmesi
Ulusal Mimari Proje Yarışması” ile süreç de başlatılmış oldu.
Yarışma sonrası tüm teknik işlemlerin ardından başlatılan
inşaat faaliyetleri ise hızla sürüyor.
The construction activities of the Green Local
Administration and Culture Center Building, which
Çanakkale Municipality has been working diligently on,
continue at full speed. When the building is completed,
it will be the first ‘green’ local administration building
selected by the competition of the country along with its
physical structure and technology.
The new administration building of the Çanakkale
Municipality who continues its efforts without slowing
down to facilitate the daily life of the people from all
ages living in Çanakkale, was designed to provide a
better service to the residents of the city. The process
started with the “National Architectural Project Competition
on the Arrangement of the Immediate Environment
with the Green Local Administration and Culture
Center Building” organized in 2012 in line with the
accelerated activities of the Old Municipality Building
because of not being able to provide services and respond
demands in today’s conditions. The construction
activities which was started after all the technical processes
after the competition are running fast.
Çanakkale Belediyesi’nin yeşil binasında neler olacak?
Eski Belediye binasının bulunduğu alanda yükselen “Yeşil”
113

May / June / 2018
NEWS
yerleştirilen hareketli ahşap paneller ses yansımalarını minimuma
indirmek, akustik konforu sağlamak ve güneş ışınlarını
kontrol altına almak amacıyla kullanılıyor. En alt katta
bulunan bitkiler ise CO2 gazı absorbe etmeye faydalı olmak
ve aynı zamanda ses yutucu olarak akustik konfora yardımcı
olmak amacıyla doğal ışığı direkt alması sağlanacak biçimde
yerleştirilecek.
order to aid acoustic comfort as a sound absorber.
The eaves formed in the roof of the building will provide
both structural integrity and shadow areas for the
user. Parking areas will be located in the basement.
From the open bicycle parks and locker / shower rooms
constructed in the north of the land, the square and municipality
building will be reached.
114

Bina çatısında oluşturulan saçaklar hem yapısal bütünlüğü
sağlayacak hem de kullanıcılara gölge alanlar oluşturacak.
Otoparklar bodrum katlarda bulunacak. Arazinin kuzeyinde
oluşturulan açık bisiklet parkları ve soyunma / duş odalarından
da meydana ve belediye binasına ulaşım sağlanacak.
Uzun cepheleri kuzey ve güney yönlerine açılan çalışma bölümleri
iklimsel duyarlılığına göre tasarlanan çalışma ortamları
için perfore delikli metal güneş kırıcılar, güneşten kontrollü
faydalanan cephelere yerleştirildi.
Projede gelinen son nokta…
Yapımı devam eden Yeşil Yerel Yönetim ve Kültür merkezi
Binası’nın 2018 yılı sonu itibari ile tamamlanması hedefleniyor.
Önemli yapı teknolojisi ve mühendislik eforunun
sarf edildiği, işçilik olarak en büyük iş hacmini içeren kaba
inşaatın yüzde 85’i bitmiş, toplam iş ilerlemesi ise yüzde
45 seviyesine ulaşmış bulunuyor. A, D ve E bloklarda betonarme
imalatlar tamamen biterken, kaba inşaat işleri de
tamamlandı. Betonarme ve Çelik karkas imalatları birinci
kat ve üzerinde devam ederken, bu iki blokta yaklaşık 7500
m 2 ’lik betonarme ve çelik imalatı yapılacak. Kaba inşaatın
ilerlemesine paralel olarak mevcut durum itibari ile sahada
Betonarme, Çelik, Duvar, Sıva, Mekanik tesisat, Elektrik,
Elektronik tesisat vb. iş kalemlerinde imalatlar tüm hızıyla
devam ediyor.
Perforated sunshades which are designed for working
environments according to the climatic sensitivity of the
work sections opened to the north and south sides, were
installed into the solar controlled facades.
Current situation in the project…
The Green Local Administration and Culture Center
Building, which is under construction, is expected to be
completed by the end of 2018. 85 percent of the rough
construction, which includes the greatest work volume
as workmanship, in which significant building technology
and engineering effort is used, has been completed
and the total work progress has reached to 45 percent.
In the A, D and E blocks, the reinforced concrete works
were finished and the rough construction works were
also completed. Reinforced concrete and steel carcass
production will continue on the first floor and above,
and these two blocs will be made of reinforced concrete
and steel of about 7500 m 2 . In parallel with the progress
of the rough construction, currently, manufacturing in
the area continues in business items such as concrete,
steel, wall, plaster, mechanical installation, electrical,
electronic installation and so on.
115

ina, enerji kaynaklarını güneş, rüzgâr, toprak gibi doğal
kaynaklardan sağlayacak, enerji israfını engelleyecek ve tüm
belediye birimlerini de aynı çatı altında toplayacak.
Proje ile birlikte halkın kullanımına açık Kültür Merkezi ile
yeni bir kent meydanı Çanakkale’ye kazandırılmış olacak.
Toplam 27.083 m² kapalı alana sahip yapının zemin altı birimleri;
162 araçlık 6602 m²’lik kapalı otopark alanı, iki adet
814 kişilik 598 m²’lik çok amaçlı salon, 390 kişilik 410 m²’lik
nikâh salonu bölümlerinden oluşuyor. Zemin üstü birimleri
ise 60 üye / 85 dinleyici kapasiteli 290 m²’lik meclis salonu,
kent meydanı girişli 404 m²’lik sanat galerisi ve diğer müdürlük
ünitelerini kapsıyor. Projedeki açık ofis düzenlemesi, çok
sayıda odadan oluşan çalışma mekanlarına göre az sayıda
ve daha fazla alandan oluştuğu için ısıtma ve aydınlatılma
kolaylığı açısından da birçok fayda sağlıyor. Bu bölümlerde
bulunan açılabilen pencereler sayesinde mikro klima etkisi
ile çalışma ortamlarının ferahlığının doğal yollardan arttırılması
hedefleniyor.
Alt zemin kattan itibaren tüm yapı koridorlarının üzeri cam
çatıyla kapatılacak ve kullanılan atriyum sayesinde binanın
tamamı gün ışığından direkt olarak fayda sağlayacak. Çatı
camına yerleştirilmiş yarı geçirgen fotovoltaik paneller, bina
için elektrik üretmek ve güneş ışınlarının içeri kontrollü bir
şekilde girmesine olanak sağlıyor. Çelik makaslar arasına
What will be in the green building of Çanakkale Municipality?
The “green” building rising in the area where the old
municipal building is located will provide energy sources
from natural resources such as sun, wind and earth,
prevent energy waste and collect all municipal units under
the same roof.
With the project, a Cultural Center open to public use
and a new city square will be brought to Çanakkale.
Sub-ground units of the structure which has a total
closed area of 27.083 m² constitute from closed parking
area of 6602 m² for 162 vehicles, two multi-purpose halls
of 598 m² for 814 seats and a wedding hall for 410 m² for
390 seats. Above-ground floor units include a council
chamber hall of 290 m² with a capacity of 60 members /
85 listeners, a 404 m² art gallery with a city square entry
and other office units. The open office arrangement in
the project provides many benefits in terms of the ease
of heating and lighting as it is made up of fewer and
more areas than the working spaces consisting of multiple
rooms. Thanks to the windows that can be opened
in these sections, it is aimed to increase the freshness of
the working environment with the effect of micro climate.
Structure’s all hallway floors will be covered with glass
roof from the sub-ground floor and the entire building
will benefit directly from the daylight thanks to the atrium
being used. Semi-permeable photovoltaic panels
placed on the roof glass allow the building to generate
electricity and allow the sun’s rays to enter in a controlled
manner. Moving wooden panels placed between
steel trusses are used to minimize sound reflections, to
provide acoustic comfort and to control the sun’s rays.
The plants located in the sub-ground floor will be placed
in such a way as to be beneficial in absorbing CO 2 gas
and at the same time providing direct natural light in
116

HABER MAKALE
Kapsamlı şebeke koruması
Yeni tasarlanmış kıvılcım aralığı teknolojili ürün gamı
Comprehensive grid protection for buildings
Product range with redesigned spark gap technology
Şekil 1
Phoenix Contact‘ın yeni SEC serisi
profesyonel aşırı gerilim koruma çözümleri
bina içi ve dışında yüksek emniyet sağlar.
Figure 1
The professional surge protection
solutions from Phoenix Contact’s new
SEC range provide a high level of safety
both in- and outside of buildings.
Kerem KÖKEL, - Endüstriyel Elektronik Ürün
Grubu Yönetmeni, Phoenix Contact Türkiye
Bir binayı ve içindeki elektrikli cihazları emniyet standartlarına
uygun çalıştırmak için etkin yıldırım ve aşırı gerilim
koruma kaçınılmazdır. Doğru cihazların seçilmesini
garantilemek için kalite, kapasite ve uzun ömür özellikle
önemlidir - ancak bu sayede uzun vadede duruşlar ve
onarımlar önlenebilir. ‘Phoenix Contact‘ın Güvenli Enerji
Kontrolü ürün gamı yıldırım ve aşırı gerilim korumayı, yeni
kıvılcım aralığı teknolojisiyle başka bir seviyeye çıkarmaktadır
(Şekil 1, ana resim).
Uygun montaj noktaları
Binalar için etkin bir aşırı gerilim koruma konsepti uygulamak
için öncelikle tehlike arz eden enerji hatları belirlenmelidir.
Gereken koruma cihazları ancak binaya güç taşıyan
veya binadan güç çeken hatlar belirlendikten sonra
monte edilebilir. Gerekli koruma cihazları kademeli olarak
uygulanır - en güçlü koruma cihazı doğrudan bina girişine
ve en hızlı açma karakteristiğine sahip olan ürün korunacak
cihazın hemen öncesine monte edilir.
Bina girişinde optimum koruma
Ana ve tali dağıtım panolarının korunması ; endüstriyel or-
Kerem KÖKEL,
Industrial Electronics-Product Manager
Phoenix Contact Turkey
To operate a building and the electrical devices within it
according to safety standards, effective lightning and surge
voltage protection is indispensable. To ensure you choose
the correct devices, quality, capacity, and longevity are particularly
important – only if these are granted will downtime
and repairs be prevented in the long run. The ‘Safe Energy
Control’ product range from Phoenix Contact takes lightning
and surge voltage protection to a new level with its redesigned
spark gap technology (Figure 1, lead image).
Suitable points of installation
To implement an effective surge protection concept for
buildings, the endangered power lines must first be identified.
The necessary protective devices can only be installed
after identifying the lines that carry power into or out of the
building to be protected. The necessary protective devices
are deployed in steps – the most powerful protective device
is installed directly at the building entry, and the one with
the fastest response characteristic is installed directly before
the end device to be protected.
Optimal protection at the building entry
Just as important as in industrial environments is the protection
of the main and sub-distributor boxes in single-purpose
buildings and private housing. The best point where to
protect the building and the electronic devices within it is
directly where the main power line enters the building. If
there are no protective devices that are sufficiently powerful
at this point, there can be no effective protection concept.
The most important question in this context that arises
during planning is whether or not the building has external
lightning protection.
Buildings with external lightning protection can experience
immense lightning energy in the event of a direct lightning
strike. In this case, VDE regulations [1] require a Type 1
lightning current arrester. Spark gap technology has established
itself as the most efficient solution for this type
of lightning current arrester. The Type 1 arrester from the
117

Şekil 2
Tüm yıldırım ve aşırı gerilim koruma ürünleri DIN EN ISO/IEC 17025 standardınca akredite Phoenix Contact‘ın Blomberg laboratuarında test edilir.
Figure 2
All lightning and surge voltage protection products are tested in Phoenix Contact’s Blomberg laboratory, which is accredited under the standards of
DIN EN ISO/IEC 17025.
tamlar ,tek amaçlı binalar ve özel mülklerde de önemlidir.
Bina ve içindeki elektronik cihazlar için en iyi koruma noktası
ana güç kablosunun binaya girdiği yerdir. Bu noktada
yeterince güçlü koruma cihazları yoksa etkin koruma konseptinden
söz edilemez. Bu noktada en önemli soru planlama
aşamasında binanın harici yıldırım koruma sistemi
olup olmamasıdır.
Harici yıldırım korumalı binalar direkt yıldırım düşmesinde
çok büyük enerjiye maruz kalır. Bu durumda VDE yönetmelikleri
[1] Tip 1 yıldırım arestörü gerektirir. Kıvılcım aralığı
teknolojisi bu tip arestörlerde en etkin çözüm olduğunu
ispatlamıştır. SEC ürün gamındaki tip 1 arestörü yeni bir
özelliğe sahiptir: İkincil besleme akımlarından arınmış kıvılcım
aralığı teknolojisi (Şekil 2 / kenar metnine (1) bakın).
Gelişmiş koruma sistem sürekliliğini arttırır ve duruşları
azaltır (kenar metnine bakın (2)). SEC serisi tip 1 arestörler
sigortasız olarak ; 315 A‘e kadar branşman hatlarında
kullanılabilir. Büyük nominal akımlı sistemler yer darlığı
nedeniyle arestör sigortası uygulanmak zorunda olursa Tip
1 arestör bir çözüm sunar: Yeni FLT-SEC-Hybrid koruma cihazı
entegre sigortalı ilk geçmeli tip yıldırım arestörüdür
(Şekil 3).
Ana ve tali dağıtım panolarının koruması
Tip 2 ek koruma amacıyla tali dağıtım panolarında kullanılır.
Bu şekilde geçiş yapan aşırı gerilimler kabul edilen
sınırlara iner.
Son kullanıcının en az yer kaplayan çözüm ihtiyacına cevap
olan SEC serisi yeni Tip 2 arestöründe iki özel işlev vardır.
Valvetrab SEC pazardaki en ince aşırı gerilim arestörüdür.
Cihaz sigortasız 315 A‘e kadar branşman hatlarında da kullanılabilir.
Bu hem yer kazandırır hem de montajda maliyet
avantajı sağlar. Bu tasarımın diğer bir avantajı kısa kablo
mesafeleri nedeniyle çok yüksek koruma seviyesidir.
Nihai cihazların koruması
Tüm koruma konseptinin son kademesi Tip 3 arestörlerdir.
Bu koruma cihazları hassas ‘koruma olarak adlandırılır
ve korunacak cihazın hemen önüne yerleştirilerek kablolardan
geçiş yapan gerilim piklerini önler. SEC serisi tip 3
arestörler yaygın tüm gerilim seviyelerinde mevcuttur ve
birçok sistemde sigortasız olarak kullanılabilir. Yeniden ta-
118
SEC (Safe Energy Control) product range is equipped with
a novelty: Spark gap technology that is free of secondary
power supply currents (Figure 2 / see sidebar text 1). The
improved system protection that results from this increases
system availability and reduces downtime (see sidebar text
2). Type 1 arresters from the SEC range can also be operated
in systems that are protected up to 315 A with a single-branch
configuration without any backup fuse of their
own. If systems with larger rated currents are forced to dispense
with the arrester backup fuse due to a lack of space,
the Type 1 arrester provides an interesting solution: The new
FLT-SEC-Hybrid protective device is the first pluggable
combination of Type 1 lightning current arrester and built-in
backup fuse (Figure 3).
Protection of the main and sub-distributor boxes
For buildings without external lightning protection systems
and low lightning risk, Type 2 surge voltage protectors at
building entry are sufficient. In any case, however, these
protective devices are also used downstream from Type 1
for additional system protection in the sub-distribution. This
way, coupled surge voltages are safely reduced to levels acceptable
for downstream systems.
In response to customer demand for a solution that takes up
Şekil 3
SEC serisi FLT-SEC-Hybrid
arestörü pazardaki ikincil
akımlardan arınmış, güçlü
bir kıvılcım aralığına sahip,
entegre sigortalı ilk Tip 1
geçmeli arestörüdür.
Figure 3
The FLT-SEC-Hybrid
arrester from the SEC
range is the first pluggable
Type 1 arrester with a
built-in backup fuse to
come equipped with a
powerful spark gap that is
free of secondary power
supply currents.

HABER MAKALE
as little space as possible, the new Type 2 arrester from the
SEC range has been given two special functions. On the one
hand, the Valvetrab SEC arrester is the world’s narrowest
surge voltage protector on the market. On the other, the device
can also be operated in systems that are protected up to
315 A with a single-branch configuration without any backup
fuse of its own. This not only saves space but also plenty of
time and money during installation. A further advantage of
this design is a significantly higher protection level due to the
shortened cable distances.
Şekil 4
Geniş etiketleme yüzeyi, döner fişler sayesinde kolay kullanım ve kompakt tasarım
SEC ürün gamının avantajlarındandır.
Figure 4
A large labeling surface, easy operation thanks to rotatable plugs, and a
compact design are among the advantages of the new SEC product range.
sarlanmış dahili ayırma cihazı hem AC hem DC sistemlerde
kullanım sağlar. Bu da potansiyel kullanım alanlarını genişletir.
Özet
Yıldırım ve aşırı gerilim koruma ekipmanlarının doğru seçimi
etkin bina korumasının ilk adımıdır. Sadece tam bir
koruma konsepti aşırı gerilimlerin bina üzerine etkilerini
uzun vadede minimize edebilir. Phoenix Contact‘ın yeni
SEC serisi hem montaj hem ürün seçiminde büyük kolaylık
sağlar (Şekil 4) Uyumlu çalışan koruma cihazları arestör
tiplerinin güvenli etkileşimini sağlar. İkincil besleme akımlarından
arınmış ve yeniden tasarlanmış kıvılcım aralığı ve
sigortasız kullanım imkanı aşırı gerilim korumayı başka bir
seviyeye taşımaktadır. SEC serisi bir arestörün durum göstergesi
arızalı durumdaysa müşteri için ek bir avantaj söz
konusudur: Phoenix Contact fişleri beş yıl süreyle ücretsiz
değiştirmektedir.
SEC - Güvenli Enerji Kontrolü
Yeni Güvenli Enerji Kontrolü (SEC) ürün gamı uzun işletme
ömrü ve yüksek performansıyla öne çıkar - bu arestörler
son derece güvenilir koruma sağlar. Tip 2 ve Tip 3
arestörleriyle kombine edilen yeniden tasarlanmış kıvılcım
aralığı enerji hatları için vazgeçilmez koruma konseptidir.
SEC kompoenentlerinin üniform, kompakt tasarımı ve üniversal
geçmeli yapısı montajı kolay komple çözüm paketi
ihtiyacını karşılamaktadır.
Besleme hattı ikincil akımı -
Tam olarak nedir?
Besleme hattındaki ikncil akımlar aşırı gerilim sonrası şebekeden
kıvılcım aralığına doğru akan bir kısım akımdır. Bu
ikincil akım birkaç milisaniye boyunca kısa devre akımı şiddetinde
sürebilir. İkincil akımlar tüm sistem için ek bir yüktür
ve gerilim düşümleri ve hatalı çalışmalara neden olabilirler.
Ayrıca koruma cihazlarını aşırı akımdan açtırabilirler.
Referanslar
[1] VDE 0185-305-3
Yıldırım koruma – Kısım 3
Yapılar ve insanlar için fiziksel hasar
Protection of end devices
The last stage of protection in an all-encompassing protection
concept is where Type 3 surge voltage protectors come
to the fore. These protective devices, also referred to as ‘fine
protection,’ are used directly before the end devices to be
protected, shielding them from coupled peak voltages in the
cables. The Type 3 arresters from the SEC range are available
for all common rated voltages and can also be used in
many systems without backup fuses. The redesigned internal
disconnect device for the arrester allows installation in both
AC and DC systems. This significantly expands its potential
areas of deployment.
Summary
The correct choice of lightning current and surge voltage
protector is the first step for effective building grid protection.
Only an all-encompassing protection concept can mitigate
the consequences of surge voltages in buildings over the
long term. The new SEC product range from Phoenix Contact
greatly simplifies both the choice and installation of a
suitable protective device (Figure 4). Optimally harmonized
protective devices ensure the safe interaction of the individual
arrester types. The redesigned spark gap, which is free of
secondary power supply currents, as well as the ability to do
without of a backup fuse for any type of application or arrester,
both take surge protection to a new level. If the status
display of an arrester from the SEC range indicates that replacement
is necessary, an additional advantage is available
to the customer: Phoenix Contact will replace plugs free of
charge for up to five years after purchase.
SEC - Safe Energy Control
The new Safe Energy Control (SEC) product range stands
for long service life and high performance for lightning and
surge voltage protection – these arresters provide very reliable
protection. The redesigned spark gap in combination
with Type 2 and Type 3 arresters offers an indispensable protection
concept for power supplies. The SEC components’
uniform, compact design and universal pluggability are satisfying
the growing customer demand for an easy-to-install
full-scale package.
Power supply secondary current –
What exactly is this?
Power supply secondary current is the portion of the current
flow that, following the discharge of surge voltage, flows from
the power grid through a spark gap. This secondary current
can last for several milliseconds at the intensity of a short circuit
current. This makes secondary currents a load on the entire
system, and they may well cause voltage drops and associated
malfunctions. Moreover, they may trigger an upstream
device for overload protection.
119