Etaparen bat irabazi nahi du profesionaletako ... - Boga - Hitza

boga.hitza.info

Etaparen bat irabazi nahi du profesionaletako ... - Boga - Hitza

[ASIER PEREZ-KARKAMO]

OARSO BIDASOKO HITZA-ren astekaria.Ostirala, 2011ko martxoaren 11. 6. zenbakia

«Ez dut

erretiroa

hartzeko

asmorik»

Etaparen bat irabazi nahi

du profesionaletako

hamabigarren sasoian

Juanma Garatek. Adinaren

ajeak nabaritzen dituen

arren, indartsu ikusten du

bere burua [4-5]

Joxepa Anttoni

Aranbururen argi izpia

Iñigo Legorburuk Mariasun Landa

Lehiaketa irabazi du [6-7]

Euriaren zehaztasuna

Plubiometroaz hitz egin du

Joxe Kruz Sarasolak [10]


2IRITZIA

Brankatik

Gari Lekuona

Irungo alkate antinaturala

Euskal Komunitate Erkidegoko Hezkuntza

Kontseilariak jakinarazitako datuen arabera,

laurogeigarren hamarkadaz geroztik lehenengoz,

eskola publikoan eskola kontzertatuetan

baino haur gehiago matrikulatu

dira. Orain arte, gurasoek eskola kontzertatuen aukera

hobesten zuten.

Aldiz, joera aldaketaren zergatia ez da Celaá andrearen

hezkuntza politikaren emaitza onean bilatu behar,

krisi ekonomikoak eragindako ondorioetan baizik. Matrikulazio

gastu handiak ekidin aldera, gurasoek aurreztea

nahiago izan dute eta horregatik eskola publikoa aukeratu.

Katalunian, Espainian eta Belgikan salbu, Europan

zaila da Euskal Herrian bezain beste eskola kontzertatu

dituen beste herrialde bat aurkitzea. Europan, orokorki

hitz eginda, eskolak publikoak edo pribatuak dira. Ez

dago diru publikoz finantzatutako eskola pribaturik edo

kontzertaturik. Izan ere, eskola pribatuak diru publikoz

laguntzen bada, eskola publikoaren kontrako konpetentzia

sustatzeaz gain, halabeharrez eskola publikoaren aldeko

inbertsioak murriztu egiten dira. Europan eskolak

publikoak edo pribatuak dira.

Irunen gehienak eskola publikoak dira. Baina badira

kontzertatu gutxi batzuk zeintzuk, orokorrean bezala,

Elizaren adar ezberdinen jabetzakoak diren. Kontzertatu

izatearen arrazoia aurkitzeko, Elizak beti izan duen

boterean bilatu beharra dago.

Trantsizio garaian sozialistek Elizaren aurrean men

egin zuten eta geroztik txanpinoiak bezala zabaldu dira.

Irunen adibidez, Erain Txiki haurreskola eta Erain eskola

daude. Biak Opus Deirenak. Bietan A eredua soilik eskaintzen

da. Lehenengoan neska mutilak elkarrekin badaude

ere, ondoren mutilak Erainera doaz, Gaintxurizketara,

eta neskak Ezkibelera, Donostiara.

Ia egunero ikusten ditut Erain Txikiren kanpoaldean

bertako ikasleak eta horien gurasoak, beste eskoletan

bezala. Aldiz, deigarria da oso jatorriz kanpokoa den

haurrik eta gurasorik ez ikustea. Ikusten ditudan haurrek

antza gehiago dute udan Hondarribira oporretara

Madrildik etortzen diren La Moralejako ume hile horie-

BOGA Diruz laguntzen duten erakundeak

Udalak: Errenteria, Lezo, Oiartzun, Pasaia

Erakundeak: Gipuzkoako Foru Aldundia - Eusko Jaurlaritza

Bidasoa-Txingudi mugaz gaindiko partzuergoa

Zuzendaria: Urko Etxebeste

Kudeatzailea: Maika Tameron

Koordinatzaileak:

Eihartze Aramendia

Asier Perez-Karkamo

Produkzio arduraduna:

Larraitz Lasa

Argitaratzailea:

Oiartzualdeko Hedabideak S.L.

kin, Irungo edozein auzotan aurki ditzakegun haurrekin

baino. Eta errealitate honen arrazoiak bi hauek dira. Batetik,

eskola Opus Deirena da eta matrikularen prezioa

izugarria. Bestetik, soilik A eredua eskaintzen dute.

Eta azken datua: imigranteak izateagatik edota bestelako

ezintasun bat dutelako arazoak dituzten ikasleen

%90 eskola publikoan matrikulatuta dago. Gisa horretako

eskola kontzertatuek bereak eta bi egiten dituztelako,

eskola guztiek inmigranteak eta ezintasunak dituzten

haurrak onartzeko ezarritako kuotak ez betetzeko.

Eskola hauek elitistak eta klasistak izateaz gain, sexuan

oinarritutako bereizketa ezartzen dute beren ikastetxeetan.

Gurasoei milaka euro kostatzen zaie urtean

beren seme-alaben matrikula. Milaka euro, beren semealabek

bereizketan, desberdintasunean eta sektarismoan

oinarritutako heziketa jaso dezaten. Milaka euro, beren

seme-alabak biharko elite aberatsenaren, espainolistenaren

eta atzerakoienaren parte izan daitezen.

Eta hau guztia diru publikoaz finantzaturik. Hau guztia

guztion diruz ordaindutako eraikinetan eta baliabideekin.

Eta halaxe bizi gara gero eskola publikoan sinesten

dugunak, beraiek irakatsitakoak guk gure seme-alabei

eta jendarteari desikasi nahian. Amaierarik gabeko

zirkulu pozoituan bueltaka.

Hau honela, bertan Gasteizko Legebiltzarreko presidentea

den Quiroga andrearen seme-alabak bertan matrikulatuta

daudela jakiteak ez zaitu harrituko; bai akaso

Celaá andrearen alderdikide eta Irungo alkatea den

Santano jaunaren seme-alabak ere bertan daudela jakiteak.

Zaila da ulertzea bere burua sozialistatzat edota aurrerakoitzat

duenak bere seme-alabak holako eskola batean

matrikulatu izana. Baina gainera Irungo alkatea bazara,

esango nuke, opusianoei gustatzen zaien hitza erabiliz,

antinaturala ere badela.

Eta gero entzun beharko diegu aurrerakoi hauei euskara

maite eta errespetatzen dutela, sexu bereizkeriarik

gabeko hezkuntzaren aldekoak direla, kalitatezko eskola

publiko pluralaren alde lan egiten dutela eta gizarte

laiko bat amesten dutela. Zenbat zurikeri Santano jauna!

Zenbat anti natura!

Lege gordailua:

SS-68/2011

Egoitza nagusia:

Santa Klara, 22. 20100,

Errenteria-Orereta

Telefonoa:

(0034) 943 34 03 30

Webgunea:

boga.hitza.info

Posta elektronikoa:

boga@hitza.info

Publizitatea:

(0034) 647 35 42 54

nmujika@iragarri.net

Kale Nagusitik

Ane

Badiola

Konturatu

gabe

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Ohartu al zarete zenbat gauza egiten ditugun

konturatu gabe? Ehunka dira oharkabean

egiten ditugun ekintzak, keinuak… baita

txorakeriak ere.

Hauetariko batzuk gorputzak eskatuta egiten ditugu,

hau da, biologikoakdira. Arnastea, listua irenstea, begiak

ixtea… Ohartu gabe egiten ditugu, egunean milaka aldiz.

Ekintza naturalak direla esan genezake.

Badira konturatu gabe egiten ditugun beste hainbat

gauza ere. Hauetariko batzuk gure ohiturekin daude lotuta.

Noizbait zuria edo beltza hautatu behar izan genuen

eta harrezkeroztik horixe egiten dugu beti. Honen adibide

dira, esaterako, beti zapata bat bestea baino lehen janztea

eta besoak gurutzatzean beti esku bera azpian jartzea.

Txalo egitean ere, beti esku bera jartzen dugu bularraldean

(normalean txaloa ematen duena) eta bestea beti kanpoaldean

(zaplada jasotzen duena).

Oharkabean egiten ditugun gauzen artean, badira

hain arruntak edo biologikoakez direnak ere. Konturatu

gabe egiten ditugu, egiten ari garena absurdoa dela konturatu

gabe. Emozioz eta indarrez beteta telefonoz hitz

egiten dugunean bezala. Hain gaude istorioan sartuta,

keinuak egin eta egin hasten garela, zerbaitetarako balio

balu bezala; espresio modu bikaina da. Egoera absurdo

samarra sortzen da, bi pertsonaren arteko elkarrizketan

batak bestea ulertzen ez duenean ere. Hirugarrenez ‘e?’ ez

galdetu arren, zenbatetan egingo genion barre ulertu ere

egin ez dugun esaldiren bati? Barregarria da, bestalde,

jendea ordenagailuetako bideojokoetan nola aritzen den

ikustea. Gorputza alde batera eta bestera mugitzen dute,

euren keinuek jolasean eragingo balute bezala.

Egin ezazue froga bat. Esan honakoa inguruko edonori:

«Begiratu zerura!» Ziur nago gora begiratzean ahoa irekiko

duela. Telebistako mandoaren pilak amaitzen direnean

ere, badugu halako ohitura bat pilak aldatu ordez botoiak

indar handiz zapaltzeko, gure haserrearekin pilak

kargatuko direlakoan. Eta atzerritarren batekin komunikatzen

saiatzen garenean? Azalpena eman eta ulertzen ez

bagaituzte, gauza bera errepikatzen diegu behin eta berriz,

baina gero eta ozenago. Egoera absurdo samarrak bizitzen

ditugu egunerokotasunean. Eta zuk, halako zenbat

egiten dituzu egunean? Imajinatu ere ez duzu egiten...


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Gilda, antxua ta piperraz Iosu Mitxelena

ZeLezolo?

Joseba Etxegoien

Zer bi itsu

Ikusten ez duena eta ikusi nahi ez duena. Gogor

saiatuta ere ikusten ez duenak arazo larria du,

baina are larriagoa aukera izan eta ikusi nahi ez

duenak. Beharbada, berak baino gehiago, ingurukoek

nabarituko dute arazoa.

Nahita ere ikusi ezin dudana, garraio publiko erabilgarria.

Bidasoaldea eta Oarsoaldeko autobus lineen

berri ematen duen eskuorri jaso berria dut esku artean,

eta ahalegindu arren, Lezotik pasatzen den linea

pare bat baino ez dut ikusten. Koloretako gezi, marratxo

eta puntuz jositako korapiloaren ertz batean bizi

gara gu. Baztertuta.

Autobus zerbitzuari itsutu beharrean begiratu

arren, ez dut nire herritik Bidasoaldera edo Oiartzuna

iristeko modurik aurkitzen. Aukera eskasa ematen

digu guretik pasatzen den autobus lineak. Eta hau ikusi

nahi ez duenak, linea horren inguruan egin beharko

du lan edo autoa hartu beharko du egunero.

Itsutu baino gehiago, gortzeko modukoa den beste

zerbitzu bat ere bada gurean: goizetako zikin-zabaltzailearena.

Aspaldian ez nuen goizetako motor-hots

sarkorra sumatu, baina Inauteri aurreko egunetan berriro

gurera etorri dela aditu dut. Tramankulu horrek

zertarako balio duen dakien inor baldin bada, idatz dezala

aldizkarira. Zikina bilduko balu sikiera! Baina ez,

zokora bidaltzen du, ikusi nahi ez duenaren zorionerako.

Herriko hezkuntza zerbitzuetan, berriz, a zer bi itsu,

bista ederra izan arren, elkar ikusi ezin dutenak. Plater

beretik jan beharrak arerio bihurtu ditu, eta ez dakit

biak asetzeko adinako ekoizpenik ba ote den inguru

eta garaiotan.

Ahalik eta zati handiena hartu ahal izateko, hortaz,

bestea baino erakargarriago azaldu behar; kalitatez ez

bada kantitatez, bestea baino gehiago behintzat bai.

Pasa berri diren Inauterietako egitarauari erreparatu-

Autobus zerbitzuari itsutu

beharrean begiratu arren, ez

dut nire herritik Bidasoaldera

edo Oiartzuna iristeko

modurik aurkitzen.

Aukera eskasa ematen digu

guretik pasatzen den

autobus lineak

IRITZIA 3

tuz gero, lau eta batekoa izan da emaitza. Hezkuntzakoa,

ordea, ez da aurkariarekiko oposizioan definitzen

den zerbitzu bakarra. Herriko finantza zerbitzurik ezagunenak

ere halatsu dabiltzala iruditzen zait. Bata ala

bestea, aukeratu beharra dago: gurekin zaude ala besteen

aurka zaude.

Plazaren bueltan, bata bestearen begi-bistan egon

arren, elkarri bizkarra emanda bizi dira. Saiatu, bestela,

batetik bestera dirua mugitzen. Internetez edota

kutxazainean, berariaz, komisioa; makina horiek ez

baitute, nik uste (baina auskalo), distantziaren noziorik.

Garai bateko leihatilatxoetan, gaur egun hurbiltasuna

eta tratu goxoagoa eman nahi duten mahai zabalak,

gauza bera, komisioa eta erraztasun handirik ez.

Eta entitateko bezero ez direnentzat, aspaldian entzun

dudan zerbitzurik barregarriena: ordainketak

egiteko ordutegi malgua, astean bi egunez, ordu eta

laurdeneko tarte zabala.

Bistan denez, autobus-zerbitzua ez da herrian eskas

geratzen zaigun zerbitzu bakarra.

Itsutu baino gehiago,

gortzeko modukoa den beste

zerbitzu bat ere bada gurean:

goizetako zikinzabaltzailearena.

Zikina

bilduko balu sikiera! Baina ez,

zokora bidaltzen du, ikusi nahi

ez duenaren zorionerako


4ELKARRIZKETA

[ASIER PEREZ-KARKAMO]

«Aurten erasora joko

du taldeak»

Juanma Garate

Txirrindularia

Helburuak argi ditu Juanma Garatek. Badaki

itzuli handi bat ez duela irabaziko, baina

beste helburu garbi batzuk ditu: etaparen

bat irabaztea eta Rabobank taldeko liderrei

laguntza eskaintzea.

Erik Gartzia Hondarribia

Juanma Garate (Irun, 1976) Paris-Niza

lehiatzen ari da igandetik. Txirrindularitza

profesionalean hamabigarren denboraldia

du, azken hirurak Rabobank Herbehereetako

taldean. Garatek igandean hasi

zen lasterketa baino egun batzuk lehenago

erantzun zituen galderak, Hondarribiko

Arma plazako taberna batean. Oraindik

guda asko falta zaizkio berari txirrindularitzan,

erretiratzeko asmorik ez

duelako.

Zeintzuk dira aurtengo helburuak?

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Frantziako Tourra da taldearen helburu

nagusia. Txirrindulari holandar bat daukagu

taldean, Robert Gesink, bera izango

gure taldeko puntako txirrindularia, Denis

[Mentxov] joan ondoren. Iaz podiuma

egin zuen Mentxovek eta Gesink seigarren

izan zen. Podiumetik ahalik eta hurbilen

egotea da bere helburua. Gaztea da oraindik,

eta babestu egin behar dugu. Hala ere,

baditugu beste helburu batzuk. Paris-Niza

hor dago eta aurten taldera Luis Leon Sanchez

etorri da. Duela bi urte irabazi zuen

lasterketa hori. Fitxaketa garrantzitsua

izan da.


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Eta maila pertsonalean?

Etaparen bat irabaztea. Iaz ez nuen garaipenik

lortu, nahiz eta lana ongi egin nuen.

Etapa bat, gutxienez, irabaztea gustatuko

litzaidake.

Egutegia finkatuta al duzu?

Mallorcan hasi nintzen, ez oso ondo, egia

esan. Azkeneko etapan erori egin nintzen

eta buruan kolpe gogorra hartu nuen. Andaluziako

Itzulian ere izan naiz, eta bi etapa

irabazi genituen Freirerekin. Ondo aritu

naiz bertan eta ondo bukatu dut. Paris-

Niza ere egingo dut, helburu nahiko

garrantzitsua da. Ondoren etorriko dira

Kataluniako eta Euskal Herriko itzuliak

eta Flèche Wallonne eta Lieja-Bastogne-

Lieja. Belgikako bi klasika horien ondoren,

atseden pixka bat hartuko dut eta ondoren

Tourrera begira, lehenengo kontzentrazioa

egingo dugu, altueran, Sierra

Nevadan. Dauphiné Liberén parte hartu

eta gero Alpeetan egonaldia egingo dugu,

mendateak ezagutzeko asmoz. Kasik etxetik

pasatu gabe –hiru bat egun– Tourrera

joango gara.

Orduan ez zoaz Girora. Bertan eman zenuen

zure burua ezagutzera.

Ez, ez noa. Eta egia da, lasterketa horretan

txirrindulari moduan hazi nintzen. Une

goxoenak ere Giroan izan ditut, hainbat

urtean lasterketa irabazteko borrokan

buru-belarri sartuta izan naizelako. Hala

ere, bakoitzak bere mugak non dituen ikusi

behar du eta badakit ez naizela itzuli

handi bat irabazteko gai eta ni baino txirrindulari

hobeak daudela. Txirrindularitzan

nire papera zein den bilatzen ari naiz

eta ez dago besterik. Gauzak hobeto joango

lirateke bakoitzak bere papera zein den

jakingo bagenu…

Zure papera argi duzu: Gesink laguntzea.

Laguntza handia eskaini diezaiokedala

uste dut. Mendiko etapetan lagundu diezaioket,

noski, baina uste dut ardura garrantzitsuena

dela lasaitasuna transmititu

behar diodala gehienbat. Tipo oso gaztea

da, oso urduria eta, gainera, helburu

oso garrantzitsua du.

Nola ikusten duzu?

Fisikoki lor dezakeela uste dut, edo goian

egotea, behintzat. Baina kontua ez da pedalei

eragitean bakarrik. Psikologikoki,

hiru asteko itzulia lehiatzeak asko nekatzen

zaitu. Ez da erraza. Gaztea da, kalitate

handia du eta ez dira gauza bera Mentxoven

atzetik egotea eta zuk aurpegia eman

behar izatea. Antzeko zerbait gertatu zait

Giroetan eta, ufa, aldatzen da, bai.

Mentxovek Rabobank utzi du eta Geoxera

joan da. Nola eragingo dio taldeari?

Beno, Denis taldetik irtetearekin batera,

Luis Leon [Sanchez], Carlos Barredo eta

Matti Breschel munduko txapeldunordea

etorri dira. Txirrindulari erasokorragoak

dira etorri direnak. Denisen korri egiteko

modua kontserbadoreagoa da. Hiru asteko

itzuliak irabazteko gai da eta berak badaki

mendian eustearekin nahikoa duela,

erlojupekoan ondo dabilelako. Hiru txirrindulari

berri horiekin korri egiteko modua

aldatuko da, erasora joko dugu, ez

dugu hainbeste defendatuko.

Luis Leonek Donostiako Klasika irabazi

zuen, Espainiako Itzulian lehen hamarren

artean sailkatu da, Tourrean etapak irabazi

ditu, Paris-Niza... Txirrindulari oso ona

da. Barredo ere egun bakarreko lasterketak

lehiatzeko gai da, baina hiru asteko lasterketetan

ere ongi eusten dio mailari. Taldeak

zentzu horretan irabazi du.

Eta Breschel klasiketarako.

Bai. Kontua da min hartuta dagoela eta

denboraldi hasieran ez da lehiatu, belaunean

ebakuntza egin diotelako, baina gero

paper garrantzitsua jokatuko du.

Fronte guztietarako taldea osatu duzue,

ezta?

Taldeak irabazi nahi du aurten, podiumetara

igo. Irabazteko grina du taldeak. Erik

Breukink manager orokorrak denboraldia

UCIren Munduko Sailkapeneko lehen

hiru taldeen artean bukatu nahi du. Momentu

honetan lehenengo postuan gaude,

garaipen gehienekin: Freirerekin irabazi

dugu, Gesinkek Omango Tourra irabazi

du, Langeveldek ere irabazi du

Hiru itzuli handietan lortu duzu garaipena.

Zeinekin duzu oroitzapen onena?

Hirurekin, ezberdinak baitira. Espainiako

Vueltan gaztetxoa nintzen [2001ean], irabazi

nuen lehenengo lasterketa izan zen.

Itzuli garrantzitsu batean, gainera. Horrek

erakutsi zidan irabazteko gai nintzela.

Afizionatuetan irabazi nuen, baina profesionaletan

urrunago ikusten nuen garaipena

lortzea. Txinparta piztu zidan, nire

dohainetan sinestarazi zidana. Giroan, berriz,

garaipena bilatzen eta bilatzen aritu

nintzelako lortu nuen [2006an]. Bigarren

postutik hamargarrenera askotan bukatu

nuen, ez nuen irabaztea lortu, ordura arte

pixka bat oharkabean pasatu nintzela iruditzen

zait. Tourrekoa [2009an] mediatikoena

da eta hiru itzulien zikloa itxi duena.

Mont Ventouxen irabaztea oso handia izan

zen.

Eta zein duzu nahiago, Giroa, Vuelta ala

Tourra?

Giroa, agian. Aspaldi ez dudala parte

hartu, baina pasioa sortzen du itzuli

horrek, zaleengan zein txirrindulariengan.

Simonirekin irabaztea lortu genuen,

gainera. Tourra oso estresantea da, oso

mediatikoa eta, gainera, asko erretzen

zaitu. Hiru aste irauten duen zirku handia

da. Ez duzu gozatzen, Giroan bezala. Tourra

txirrindularitzaren Champions Lea-

gue-a da… Agian, Errege Kopan gehiago

disfruta dezakezu. Beste zerbait da. Espainiako

Vuelta ezberdina da. Azkenekoa da,

Munduko Txapelketa prestatzeko jende

asko joaten da… data, baina, ez da egokiena.

Lasterketa hurbilena da niretzat, erosoa

eta dibertigarria da ere.

Noizbait esan duzu Donostiako Klasika

sartuta duzun arantzatxoa dela.

Bai. Eskualdetik pasatzen den lasterketa

da. Txirrindulari izan gabe ere, gazte nintzenean

egutegian markatuta nuen lasterketa

zen. Ogitartekoak eta motxila hartu

eta mendira joaten ginen, eguna pasatze-

«Taldeko managerrak

UCIren Munduko

Sailkapeneko lehen hiru

postuetan egon nahi du»

«Laguntza eskaini

diezaioket Gesinki.

Mendiko etapetan eta,

batez ere, psikologikoki»

«Tourrean, dagoen

presioagatik, ez duzu

gozatzen. Giroan bai,

ordea»

«Ez dut erretiratzeko

asmorik. 35 urte beteko

ditut eta indartsu ikusten

dut nire burua»

ra. Oso polita da gero zuk parte hartu ahal

izatea eta, gainera, lehiatzeko gai izatea.

Pena eman zidan Boulebarrera iritsi eta

sprintean bigarren izatea. Gainera, gaizki

jokatu nuen, nire buruarekin haserretu

nintzen. Irabazlea [Leonardo Bertagnolli]

oso ona zen, baina gauzak ondo egin izan

banitu, ez irabaztea onartuko nuke. Baina

akats horiek eginda…

Aurten ere Klasikan izango zara?

Bai, bai. Iaz Jaizkibelgo lehenengo igoeran

saiatu nintzen. Bi igoera egitearen berritasuna

probatzeagatik egin nuen, baina

tira…

Apirilean beteko dituzu 35 urte. Erretiratzeko

momentua hurbil ikusten al

duzu?

Iñigo Cuesta hor dago oraindik, 42 urterekin.

Lehiakorra da oraindik. Hau nire hamabigarren

denboraldia da eta gustura

nago lehiatzen. Lasterketa askotan hartu

dut parte, hogei edo hogeita bat itzuli han-

ELKARRIZKETA 5

ditan. Asko nekatzen dute, baina oraindik

indartsu ikusten dut nire burua, nahiz eta

adinaren ajeak pairatzen ditudan. Esperientzia

garrantzitsua da, gainera. Horregatik

irabazi nuen Tourreko etapa

Bukatzeko: urteko egutegian x-rik markatu

al duzu?

Euskal Herriko Itzulian. Egutegia aurkeztu

dute eta ohikoa da, menditsua. Hala ere,

sei egunetik bostetan etapa bukaerak oso

arriskutsuak dira, mendate baten gailurra

helmugatik bost edo hamar kilometrora

dagoelako. Gehiegizkoa iruditzen horrelako

bost etapa bukaera jartzea, baina tira...

Eguzkia egitea espero dut, baina Euskal

Herriko Itzulian etapa laua eskatzea bezala

da hori. Errazagoa da Tourrean etapa lasai

bat aurkitzea!

Analisia

Iñigo Chaurreau

Ez du hutsik

egiten

Kirol mailan Euskal Herriak

duen txirrindularirik

onenetarikoa da Juanma

Garate. Oso kirolari

osoa da, eta horren erakusle dira lortu

dituen emaitzak: batez ere Italiako Giroan

azaldu du mailarik handiena, ia

podiumeraino iritsiz. Igotzaile trebea

da, erlojupekoan ere fin dabil eta azkarra

da. Hiru dohain horiek elkartuta,

txirrindulari osoa dela esan dezaket.

Gainera, taktikoki oso ona da, eta txirrindularitzaren

mundua inork

baino hobeto

ezagutzen du,

ez kirol honetan

daraman

denboragatik bereziki:

hasieratik

izan da txirrindulari argia.

Etapa ehiztari moduan abila da,

baina sailkapen nagusietan ia beti

goia egoten da. Azken urteetan taldeko

buruentzat lanean ari da, eta hori

ere ondo egiten du. Alderdi positiboak

besterik ez ditu Garatek, niretzat, txirrindulari

bezala.

Maila pertsonalean laguntzat dut

Juanma. Pertsona zintzoa da, jatorra,

leiala, lanerako serioa eta hutsik egiten

ez duen horietakoa: zerbaiterako

hitza ematen duenean, bukaeraraino

saiatzen da hori betetzen.


6BERTSOLARITZA

Garai bateko doinua,

oraingo ahotsa

Errenteriako Udaleko Berdintasun Sailak lehen aldiz

Mariasun Landa Kazetaritza Lanen Saria antolatu du.

Iñigo Legorburu errenteriarrak irabazi du lehen saria.

BOGA-k bere lana bildu eta irakurleen esku jarri du.

2009. urteko abenduaren

13an, Maialen Lujanbio

bertsolari hernaniarra

izendatu zuten Euskal Herriko

bertsolari txapeldun

berria, Andoni Egañari

erreleboa hartu ziona. Entzulegoak

txaloz eta gustura hartu zuen

erabaki hau; izan ere gaur egun inork irudika

al dezake emakumerik gabeko bertsolaritzarik?

Dena den, ofizialki 1986. urtean

historiara Kristina Mardaras pasatu

da lehenengo emakumezko bertsolaria bezala,

urte hartako Euskal Herriko Txapelketa

Nagusian parte hartu baitzuen.

Baina nola demontre da posible hainbeste

mendeetako tradizioa duen ahozkotasunaren

ariketa honek lehenagotik emakumerik

ezagutu ez izana? Egia esan, ofizial

hitzak du honetan zerikusia. Argi dago,

mendeetan zehar emakumezko bertsolariak

izan direla baina euren presentziaren

berri bide ez-ofizialetatik iritsi da guregana.

Euren garaiko gizarteak, eta gerora historiak,

ez die protagonismorik aitortu eta

gehienontzat oharkabean pasa dira.

Hurrengo lerroetan, emakumeak bertsolaritzan

izan duen garrantzia hainbat

zertzeladatan islatzen saiatuko gara eta

adibide praktiko gisa, Errenteriako Joxepa

Anttoni Aranberri Xenpelar (Xenpelaren

iloba) emakumezko bertsolariaren biografia

azaleratuko dugu.

Lehenengo emakumezko bertsolarien

zantzuak XV. mendean topatzen ditugu.

Hiletetan, eresiac izeneko piezak abesten

zituzten, karga dramatiko handiko bertsoak.

Bertso hauek, antzerki eta karakterizazio

dramatikoz lagunduta zijoazten.

Emakumezkoak protagonista ziren ekital-

Joxepa Anttonik ez dauka bera

oroitzen duen plakarik. [IÑIGO LEGORBURU]

di hauei amaiera emateko, 1452. urtean

Bizkaiko foru zaharrek mota honetako

abestiak debekatzen zituen lege bat atera

zuten espreski:

Título 35, ley VI: [...] de aquí en adelante

cuando quier que alguno muere en

Vizcaya o fuera de ella, por mar o por

tierra persona alguna de toda Vizcaya...

Tierra llana, Villas y Ciudad, no sea

osado de hacer llanto alguno mesándose

los cabellos, ni rasgando la cara...

ni haga llanto cantando..., so pena de

mil maravedís a cada uno que lo

contrario hiciere por cada vez.

Ikusten denez, ukapenetik abiatuta,

emakumeen presentzia argia zela frogatu

liteke. Ondoren, Antonio Zavalaren eskutik

1818. urtera egingo dugu salto. Zavalak

uste du urte honetakoak direla Gaboneco

cantac vizcaitarrentzat obra, erlijio kutsuko

bertso jarri batzuk. Ordurako, gauza

ziurra da sukalde txoko, konbentu eta

etxeetan emakumezkoen bertso jarduna

handia zela.

Orokorrean, emakumeak gehienbat

bertso-jarrien alorrean aritu zirela mendeetan

uste da, emakumeek publikoan jardun

zezaten gaizki ikusia zegoelako.

XIX. mendean, Bilintxen (1831-1876) bertso

batzuetan idatzita gelditu da Hondarribia

aldean bazela Joxepa izeneko bertsolaria,

bat-batean egiten zuena. Bertso hauetan,

Bilintxek maila handiko bertsolaria

zela Joxepa aitortzen digu eta hari erronka

botatzen dio. Historiara ordea, ozta-ozta

pasa da eta hori; Bilintxen bertso haietan

aipatua izan zelako soilik.

Aspaldian, Joxepa, famatua zeunden,

gu berriz ikusteko/ desiotan geunden;

Hondarrabi aldian/ aditzen genduen

dama bertsolari bat/ nola bazegoen,

zeiñak Euskalerrian/ parerik etzuen.

Egiak ote ziran/ famaren hots haiek,

bixitatu zindugun/ zenbait jakinzalek

hamar edo hamabi/ donostiatarrek;

haiekin batian zan/ bizar haundi harek,

izkribatzen dizkitzu/ zuri bertso hauek.

Ni bertsolaria naiz/ bainan det aditu

ez nitzaizula zuri/ hala iruditu;

zuk horla pentsatzia/ ez da zer harritu:

nere jakinduririk/ ez nuen argitu,

zergatikan ez nitzan/ premian arkitu.

Baliteke irixtia/ premia horretara,

agindu zenidala,/ goguan det bada,

prestaturikan nere/ desiuetara,

baldin dibertsio bat/ nahi banuen para,

etorriko ziñala/ Errenteriara.

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Azkenik, 1895. urteko Ezpeletako lorejoko-etan

emakumezko bertsolariak jardun

zirela iritsi da gurera. Bertan, gizonekin

lehiatu omen ziren eta Kanboko Marie

Argain atera omen zen txapeldun. Hazparrengo

Marie Etchegarayk ere maila bikaina

erakutsi omen zuen.

XX. mendean jada, Justina Aldalur

(Aia, 1922) eta Sebastiana Gesalaga (Zarautz,

1924) dira emakumezko bertsolaritzaren

argia bizirik mantendu zutenetako

esanguratsuenak. Toki faltagatik, soilik

aipatuko dugu biak ala biak ukitu erlijiosoko

bertso-paper mordo baten egile direla

eta Basarrik bere artikuluetan goraipatu

izan dituela.

Mende honen 80. hamarkadan, Xabier

Amurizak bultzatutako bertso-eskolen sorrerarekin,

emakumeen presentzia plazetan

erabat bermatua gelditu da.

Esan bezala, biografia bat aukeratzeko

garaian, Joxepa Anttoni Aranberri Xenpelar-

ena aukeratu dugu, gertukoa izan eta

bere gizartearekiko erakutsi zuen errebeldia

deigarria egin zaigulako.

Biografia

Joxepa Anttoni Aranberri Petriarena Xenpelar

1865eko urriaren 7an jaio zen Errenterian.

Gurasoak, Maria Luisa (Xenpelar

bertsolariaren arreba) eta Javier Ignacio

izan zituen. Maria Luisak bertsotan egiten

zuela badakigu, nahiz eta bere bertsorik ez

den gure egunetara iritsi.

Joxepa Anttonik lau urterekin ama galdu

zuen, hau baztanga gaitzarekin (viruela)

hil zelako. Mationia ostatuko emakumezko

jabea egin zen Joxepa haurraren

kargu. Eskolara hasi zenean, gauza ugari

ikasteko grina berezia azaldu zuen Joxe-

Bilintxek idatzita gelditu da

Hondarribian bazela

Joxepa izeneko bertsolaria,

bat-batean egiten zuena


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

pak (lehenago bere ama Maria Luisak bezala)

baina Javier Ignacio aita ez omen zen

horren aldekoa, libururik ez baitzion erosten.

Antza denez, Javier Ignaciorentzat erlijioa

eta katekismoa ikasi zitzan nahikoa

zen, haren ustez beharrezko jakintza guztia

horra mugatzen baitzen. Dena den, Joxepa

Anttoni bere aitarekin bat etorri ez

eta erlijio kutsurik ez zuten liburuak toki

ezberdinetatik lortu zituen. Ez dakigu

bere ikasteko indar horrek zenbateraino

eragin zuen beregan baina dakiguna da 12

urterekin ikasteari utzi eta lanean hasi

zela; bere osaba bertsolaria eta ama jardundako

ehun fabrika berean.

Joxepa lanean hasi zenean ordea, ume

aurpegia zuen eta lantokitik bota ez zezaten;

liburuak utzi zizkion lagun batek takoidun

zapatak oparitu omen zizkion,

hala garaieran hazi eta emakume heldu

itxura handiagoa izan zezan. Beste estrategia

bat, buruan zapia jartzearena izan

zen, adina gehiago disimulatu eta besteekiko

errespetuz jokatzen zuenaren seinale

baitzen.

Bitartean, seguruenik bertso jardunarekin

jarraituko zuen ahal bezala; Errenterian

urte haietan bertso giro ederra bizi zelako

(ikus Bilintxen laugarren bertsoa).

Azkeneko urratsa, aita hil eta berehala

eman zuen, Matilde eta Florentinaren joste-tailerrean

hartu baitzuen aterpe. Bertan,

jostun lanetan zebilela, kantu zaharrak,

bertso zaharrak eta bat bateko bertsoak

egin zituela badakigu. Handik

aurrera, bere bertso-jardunak etenik ez

zuen ezagutu. Hona hemen Altzako neska

bati bere ezkontzan eskeini zion bertsoa:

Gure aldetik zorion asko

Mendarte’tar familiya,

pozkidaz gaude ikusitzeko

matrimonio berriya;

dantzatu dezu kafe-zartana

erabillyaz begiya,

zure onduan pasatzen baitzan

damatxo umil argiya

eta polliki-polliki biyok

egin dezute kabiya

Edo Altzako Mirazun baserriko andreak

oparitu zion sagardo botilari esker onez

eginiko bertsoa:

Alabak zintzo egin/ ziran enkargua,

bertso batez eskerrak/ ematera nua;

asko gustatzen baitzait/ niri sagardua,

eskerrik asko, nere/ andre ondradua.

‘Xenpelar’ etxea. [I. LEGORBURU]

Ez dakigu zehazki noizkoak diren aurreko

bertso horiek. Baina erregistratuak gelditu

diren bere lehenengo bertsoak 1902.

urtekoak dira, eta atzean istorio bat dago.

Dena, Errenteriako Enrike Elizegik neska-zaharrei

buruzko bertso-sorta batekin

Bilbon saria lortu zuenean hasi zen. Bilboko

Ibaizabal egunkariak, bertsolaritza eta

orohar euskara sustatzeko asmoz bertsojarrien

lehiaketa bat antolatu zuen eta Elizegi

atera zen garaile. Bertan, neska-zaharren

topiko eta garaian garaiko usteak erabiliz,

neska-zaharrak mespretxatzen

zituen bere egileak.

Enpleatzen ez bada/ gazte dala neska,

pasa bearko ditu/ makiña bat kezka,

burutik zoraturi/ senargairik ez ta...

orra azkenerako/ neskazarren festa!

Bat bakarrikan ez det bereitzen

berdiñak dirade denak,

nai duten ura ez egitean

biurtzen dira zitalak;

ondo bizitzen ez diote uzten

beren ernegazio txarrak,

olakuakin ezkondu ezkero

zer inpernua senarrak!

Astean iru edo lau aldiz

geinak dira konfesatzen,

nere artean amaika bider

egoten naiz ni pensatzen

zer esatera apaizagana

orren maiz diraden joaten;

ta bereala zait gogoratzen:

mingaiña dute dantzatzen!

Neskazarretan badirade, bai

ondi bizi direnak,

baña oso gaizki oraiñ artean

bizitzen dira geienak;

jende guztia ikaratzen du

neskazarraren izenak,

erne, mutillak, ez bada ezkondu

maiz izan zerbait dutena.

Joxeparen lagunek bertso hauen berri

izan zutenean, Joxeparengana joan, eta

hala erantzun zion Joxepak Elizegiri:

Ez nuben bada pentsamendurik

zuri bertsuak jartzeko,

bañan lagunak esan dirate

isillik ez egoteko;

motiborikan ez degu eman

zu orrela mintzatzeko,

ez diran gauzak esan dituzu,

miña da minberatzeko

Ibaizabal’en sari txiki bat

irabazteagatikan,

gogora etorri zaizun guztiya

esan dezu gugatikan;

nik esan bear banu, munduban

zaude gaur guregatikan,

zu sendatzeko sendagarririk

etzan iñungo botikan.

Gu ernegatzen bizi gerala

senargairikanen ez ta,

nere lagunen artean beintzat

orrelakorikan ezta;

neri sinisten ez badirazu

etxian asi galdezka,

nik baño obeto emango dizu

Bizentak errespuesta.

Zure amigo batek esan du

neskazar onik eztela,

orren ederki gure gañean

egin dezute pastela;

pruebarik asko berak baditu

ori egiña eztela,

gure moduko persona ez da,

esango nuke bestela.

Joxepa Anttoniren ondorengoak Xenpelar bertso-eskolan. [I. L.]

BERTSOLARITZA 7

Eskolara hasi zenean,

gauza ugari ikasteko grina

berezia azaldu zuen

Joxepak baina Javier

Ignacio aita ez omen zen

horren aldekoa

Lagun batek takoidun

zapatak oparitu zizkion,

hala garaieran hazi eta

emakume heldu itxura

handiagoa izan zezan

Joxepa Anttoni eta Enrike lehenago

adiskideak baziren ere, euren adiskidetasuna

kolokan jarri zen. Segituan jaso zuen

Elizegiren aldetik erantzuna Joxepak, esanez

«ofentsarik ez zen lekuan, ofentsa bat

ikusi duzue». Orduan, beste hirugarren

bat sartu zen jokoan; Ibaizabal bertsolaria,

lehen aipaturiko Bilboko egunkariko editorea;

Elizegiren alde mintzatu zena.

Denborarekin gauzak baretu eta bere

onera etorri ziren. Esan beharrik ez dago,

Joxepak soilik bere burua eta lagunena defendatu

besterik ez zuela egin; baina bere

ikuspuntua hain aurrerakoia izanik garai

haietarako, zenbait sektoretan ez zuten

onartu.

Joxepa Anttonik bertsotan jarraitu

zuen Europa, bere fabrika, Magdalenako

ermita edo Ama Birjina gaitzat hartuta.

Minbiziaz hil aurretik, hilabete batzuk lehenago

konbentuan sartzera zijoan Juliana

bizilagunari egin zizkion bertsoak.

Haiek bidalita hil zen Joxepa Anttoni, azkeneko

xenpelartar bertsolaria.


8 ASTEKO ERREPASOA

Zoom Asteko argazkia

Emakumeen

garaia

E makumeen garaian gaude. Aroa ez da

zabaldu emakumeek berebiziko protagonismoa

hartu dutelako, bat-batean, baizik

eta gizartean, oso apurka bada ere,

emakumeen lana, ezinegonak, sormena

eta gaitasunak zabaltzen ari direlako. Zergatik?

Askatasun handiagoa dutelako, hau

da, lehen gizarte patriarkalak emakumeak

ezabatuta zituen esparruak berreskuratzen

ari direlako. Baina hori ez da berez gertatu,

emakumeen borrokagatik izan da dena.

Gizonek berezko zutena, emakumeek,

zentzu guztietan, horren alde borrokatu behar

izan dute. Gogor, gainera, eta denbora

luzean. Asteartean, Emakumeen Nazioarteko

Eguna ehungarrenez egin baitzuten,

eta aldarrikatu zuten oraindik lan handia

dagoela egiteko berdintasunaren bidean.

Esparru gehienetan gainera. Erakundeen

adierazpenetatik at, emakumeek azaldu

zuten euren gaitasunak mugarik ez duela,

eta horiek agertzeko gogoa eta anbizioa

badutela.

Baina emakumeen kontrako indarkeriaren

aurkako neurri zehatz, eraginkor eta

errealak ez badira hartzen, horrek guztiak

ez du zentzurik. Lortzeko asko dago, baina

berdintasuna behar da horretarako.

BOGA

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11 Ostirala, 2011ko martxoaren 11

ASTEKO ERREPASOA 9

Kareletik

Juanra

Cano

(G)arraioa!

Aste honetako kontua dugu Espainiako Gobernuak

autobidetako abiaduraren gainean

hartutako erabakia. Herrialde arabiarretan

ematen ari diren mugimenduen baitan,

erregaien prezioek gorako bidea hartu dute.

Hortaz, ibilgailuentzako erregaiak aurreztekotan, hiru

hilabetez, autobideetako gehienezko abiadura 120tik

110era jaistea deliberatu dute. Era berean, Gobernuak

trenen txartelen prezioa %5 jaitsi du garraio publikoa

bultzatzeko asmoarekin. Ados, egi objektiboa da 120ra

joanda 110era joanda baino gasolina gehiago xahutzen

dela, baina badira ere kontsumoa ikaragarri hazten duten

bestelako kontuak abiadurarekin zerikusirik ez dutenak.

Izan ere, Herbehereetan muga 130era igo dute,

eta Britainia Handian 128ra. Baina horrek ez omen du

garrantziarik. Isun bidez dirua ateratzeko beste aitzakia

dela dirudi.

Horren harira, garraioa, eta bere barnean, garraio

publikoari buruzko gogoeta datorkit burura. Luzeegia

halako zutabetxo batetan azaltzeko, baina beno.

Egungo gizartearen oinarrietakoa da garraioa. Lanerako,

ikasteko, desplazatu beharra dago; elikagaiak, eta

bizitzarako ezinbestekoak egin zaizkigun bestelako

produktuak garraiatu egin behar dira ere. Horren ondorioetakoa,

lurraldearen porlanizazio basatia da. Horri

lotuta, autoen garrantzia estrategikoa dago. Autoa

eta horri loturiko industriak, berebiziko garrantzia du

ekonomiarentzat. Aldiz, Espainiako Estatuak diskurtso

kontrajarria darabil: autoa ahalik eta gutxien erabili

behar da.

Kontraesan horretan kokatu daiteke, akaso, garraio

publikoaren gaia. Egia da, azken urteetan neurri interesgarriak

hartu direla garraio publikoaren gainean

(berandu bada ere, Lurraldebus txartela erabil daiteke,

adibidez), orain gutxi martxan jarri diren Ekialdebusen

zerbitzu berriak esaterako, Oiartzungo eta Pasaiako

barrutietako barne garraioa, topoaren modernizazioa

(Oiartzun eta Fanderiako geltoki berriak, bagoi berriak

ere jarri behar dituzte)… baina hobetzeko tarte

handia dago oraindik; ibilgailu garbiak, gaueko eta asteburuko

ordutegiak, linea berriak, ezinduentzako baliabideak…

Baten batek guzti hori oso garestia dela

esan dezake, baina zerbitzu batetaz ari gara ezta? Ez al

da garestia hiriburuak lotuko dituen Abiadura Handiko

Trena delako hori?


10GIZARTEA

«Tenporetan

ez dut batere

sinesten»

Joxe Kruz Sarasola

Ez da eguraldia leial

jarraitzen duenetakoa,

baratzeko kontuak esku

artean ez baditu. Baina

bere plubimetroarekin

hilean zenbat euri egin

duen zehatz-mehatz

neurtzen du.

Aizpea Amas Errenteria-Orereta

Telebistako eguraldi emaileei entzun baino,

nahiago du ilargiaren seinaleei begiratu

bere baratzean aritzeko. Joxe Kruz Sarasola

errenteriarrak ez ditu tenporak gustuko,

zentzu erlijiosoa dutelako.

Noiztik ari zara euria biltzen?

Duela bost bat urtetik. Plubiometro bat

oparitu zidaten, eta baratzean jarri nuen.

Elkarrizketa bat egin zidaten HITZA-n, eta

geroztik uraren datuak ematen dizkiet.

Nork oparitu zizun?

Lagun batek. Pekin lantegia izan zen tokian

plubiometro bat zegoen jarrita, Arra-

[ISABEL MANCEBO BALDA ]

mendiko bide horretan, eta itxi egin zuten

lantegia. Gero okupak sartu ziren. Lagun

bati plubiometroa gustatu, eta egun batean

hartu egin zuen, ‘bestela okupek txikitu

egingo zuten eta’. Harturakoa, niri oparitu

zidan.

Non biltzen duzu euria?

Oiartzunen. Pikoketara iritsi aurretik borda

bat daukat. Nire alaba eta bere semea

han bizi dira, eta ni astean hiru-lau aldiz joaten

naiz eta ura baldin badago hartu egiten

dut. Gero kalkulua egin behar izaten

da. Plubiometroaren potoak 200 zentimetro

koadroko azalera dauka . Hori 50 bider

batuta ateratzen da metro koadroa, eta

10.000 zentimetro ateratzen dira, metro koadroak

dauzkanak.

Euria biltzeaz gain, eguraldia jarraitzen

duzu?

Baratzea dudalako jarraitzen dut, baina ni

ez naiz iaioa horretan. Ilargiari-eta begiratzen

diet haziak ereiteko...

Eta tenporak?

Tenporetan ez dut batere sinesten. Tenporak

nondik datozen jakitea interesgarria

da. Euskal Herrian tribuak bizi ziren aintzinean,

eta lanak egiteko elkartu egiten

ziren. Noiz elkartzen ziren? ‘Gaur dago

denbora ona lurra iraultzeko’ esan, eta elkarrekin

joaten ziren lurra iraultzera;

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

‘orain atxurrean ibiltzeko dago denbora

ona’, esan, eta atxurretara joaten ziren.

Denbora ona, denbora ona, latineko tenpora

bihurtu zen. Erlijioa sartu zenean baliatu

zuten euskal ohiturak kristau bihurtzeko.

Pello Zabala frailea da eta zer esan behar

du harek! Zer esan nahi du, eguzkiak

badakiela hemen errosarioa noiz errezatzen

den?

Duela bost urte hasi zinen plubiometroarekin,baina

gogoratzen al duzu urteren

bat bereziki euritsua izan zenik?

Plubiometroa jarriz geroztik ez ditut datuak

begiratzen, apuntatuta daudelako.

Beharrezkoa baldin bada, koadernoan begiratzen

ditut eta kitto. Baina hemen,

Errenterian, uholde asko ezagutu ditut.

Ertzain Etxea dagoen tokitik Fanderiara

joanda, Gabierrota urak harrapatu zuen.

Topoko trenbidearen malkarretik Renfeko

terrapleneraino dena ura zen, eta Santa

Klarako zubia tapatuta geratu zen belar

metekin. Zuhaitzak eta txerri bat edo beste

baserrietatik ekarri zituen ibaiak. Baina

segituan pasatu zen. Errenteriako ibaiak

oso bide laburra du (zortzi kilometro hasieratik,

eta hasieran ia ez du euririk). Dena

den, Aiako Harritik eta Bianditzetik euri

zaparrada etortzen bada ibaia ito egiten

da, baina euria geratzen baldin bada segituan

jaisten da uraren maila. Baina bitartean

kalte handiak eragiten zituen. Gainera,

ez zegoen kanalizatuta, ibaia ere oso ezberdina

zen…

Kanalizatu ondoren, izan da uholderik?

Ez, akabo, bukatu ziren. Foru plazan izan

dira, baina arrazoi batengatik. Orain kaleak

eta bideak igo egin dituzte, metro erdi

bat edo. Baina lehen, itsasgorarekin, estoldetatik

ura igotzen zen. Orain Huerta frutadenda

dagoen tokian burdindegia eduki

nuen, eta baldosetatik ura igo egiten zen,

25 zentimetroko altuerara.

Gogoratzen duzu urteren bat bereziki lehorra?

Ez. Etxean tarteka zerbait aditu nuen, baina

ez dut gogoratzen zein urte izan zen lehorrena.

Gogoratzen dut uholdeak Errenterian

izan zirenean lau urte nituela, eta

Madalen kalean, bi metro pasatxoko ura

egon zela. Gabierrotan bizi nintzen, Diputazioaren

etxetik honantz. Hor etxe txiki

bat zegoen eta ni han jaio nintzen. Gure gurasoek

pattarra egiten zuten eta barrika

hutsak izaten genituen: urarengatik,

behin batean, sukaldeko pareta jo zuten

barrika horiek. Etxeko atzeko aldetik ihes

egin genuen, leihotik; haurrak ginen, eta

Diputazioko etxera joan ginen. Baina guztia

urez estali zen eta lantxekin ibili behar

izan zuten. Bestalde, orduan tranbia ibiltzen

zen Errenteriatik Donostiara, eta batean

tranbia hori urak eraman zuen. Gure

auzoko andre bat ere urak hartu zuen.


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Gogoko helbideak

gordetzeko: Bildu

Nagore Vega

Askotan gertatzen zaigu Interneten

zerbait interesgarria

topatu eta gero ez dakigula

non ikusi genuen. Paper batean

apuntatzen dugu, baina

galdu egiten dugu. Edo ez dakigu gure ordenagailuan

nola gorde laster-marka bezala.

Laster-markak gordetzea, topatutako

gauza interesgarriak antolatzeko bidea

izan daiteke, baina helbide interesgarri horiek

ez ditugu eskura izango, gure ordenagailuan

ez bagaude. Horretarako da Bildu

(bildu.net). Laster-markak (lotura interesgarriak)

gordetzeko webgunea da.

Izena eman ondoren berehala has gaitezke

erabiltzen eta gure laster-markak

gordetzen. Bildu webgunea denez, gordetako

laster-markak edozein tokitatik eta

edozein momentutan kontsultatu ahal

izango ditugu.

Horrez gain, elkarlanerako aukerak ere

ematen ditu Bilduk. Etiketa bidez gorde-

BOG@

tzen eta antolatzen dira laster-markak.

Hala, etiketa bat hitzartu daiteke pertsona

talde baten artean, eta denek etiketa bera

erabiliz, batak besteari informazioa edo

webgune interesgarriak helarazi ahal

izango dizkio.

Bilduren bilatzaileari esker, gainera, gai

jakin bati buruz jendeak gorde dituen webgune

berriak eta informazioa bilatu ahal

izango dugu.

Laster-markak gehitu

Bildun izena eman ondoren, hiru pauso

besterik ez dira eman behar laster-markak

gehitzeko. Hasteko, kontuan identifikatu

behar dugu (log in, goian eskuinean), guk

sortutako erabiltzailea eta pasahitza erabiliz.

Ondoren, esteka berri bat gordetzeko,

laster-marka gehitu (add a bookmark)

dioen tokian satu behar da, pantailaren

goialdean. Azkenik, sartu nahi dugun las-

Bildun gordetako helbideak edozein tokitan kontsultatu ahal izango ditugu. [BOGA ]

ter-markaren helbidea kopiatu eta horri

buruzko datuak bete beharko ditugu. Gordeeman

eta nahi dugun arte edukiko dugu

bertan.

Gordetzen ditugun laster-markak pribatuak

edo publikoak izan daitezen, edo gure

jarraitzaile zerrendarekin elkarbanatzeko

aukera ematen du. Bestalde,

etiketen atalak arreta berezia

merezi du. Kontuan sartu gabe

ere, etiketa horiek, azken finean,

gorde dugun webgune horrekin

zerikusia duten hitzak

dira eta laster-marka hori aurkitzen

lagunduko digute.

Jarraipen zerrenda

Jarraipen zerrenda bat osatzeko aukera

ere eskaintzen du webguneak. Erabiltzaileek

gordetzen dituzten (eta publikoak diren)

laster-markak ikusteko aukera dugu.

Erabiltzaile batek gordetzen dituenak interesgarriak

iruditzen bazaizkigu, erabiltzaile

hori gure jarraipen zerrendan sar dezakegu.

Hala, goialdean azaltzen den jarraipen

zerrenda (watchlist) sakatzen dugunean,

gure jarraipen zerrendan sartutako erabiltzaileek

gordetako laster-markak ikusi

ahal izango ditugu.

Laster-markak inportatu

Gure laster-marka gogokoenak gure nabigatzailean

gordeta baditugu, erraz eraman

daitezke Bildura. Horretarako, norberaren

nabigatzaileko laster-markak inpor-

tatzeko argibideak jarraitu behar dira (edo

Bildun, laster-marka bat gehitzen ari garenean,

behealdean daude argibideak).

Bildu del.icio.us ingelesezko tresnaren

ideian dago oinarrituta. Hala, aurretik

bertan baditugu laster-markak, del.icio.usera

jo behar dugu eta bertako argibideak

jarraitu. Bestela, Bildun lastermarka bat

gehitzen ari garenean ere badaude argibideak,

nabigatzaileen inportazioaren azalpenaren

behean.

Tresnak: nabigatzaileko

barrako botoia eta bilatzailea

Bilduk, bestalde, beste bi tresna ere eskaintzen

ditu laster-markak gordetzea

errazagoa izan dadin.

Helbide interesgarriak errazago gordetzeko,

laster-marka gehitu-n sartu eta azpian

jartzen duen Bildura bidali (Post to

bildu.net) botoia gure nabigatzaileko helbide

azpiko barrara mugitu dezakegu,

arrastaka eramanda. Hala, helbide interesgarri

bat ikusten dugunean, tresna-barran

jarri dugun botoitxo hori sakatu beharko

dugu eta lotura hori automatikoki

Bildun gordetzeko aukera emango digu.

Bestalde, Firefox nabigatzailean eskuineko

goiko aldean, bilatzaileen artean Bildu

agertzeko, gehigarri hau instalatu dezakegu:http://searchplugins.net/pluginlist.aspx?q=bildu&mode=title.

Bilduren

ondoko I-an sakatu (install) eta bakarrik

instalatzen da. Hartara, Firefoxeko eskuineko

goiko barran, Bildun bilatzeko aukera

izango dugu.

AMUA 11

Erosketa kolektiboak

‘deskontu.com’-en

Donostiako deskontu.com webguneak,

egunero (astelehenetik larunbatera)

hainbat eskaintza egiten dizkie erabiltzaileei,

Donostiako eta inguruetako jatetxe,

taberna, ile-apaindegi... eta abarretakoak.

Zehazki, egunero, eskaintza bat

proposatzen zaie erabiltzaileei. Ohikoa

baino prezio merkeagoan eskuratzen

dute zerbitzua/produktua erabiltzaileek,

eskaintza egiten duen denda, jatetxe edo

dena delako horretan. Gutxienez bost

erabiltzailek erosi behar dute eskaintza

baliagarria izateko.

Interneteko

zentsuraren mapa

Mugarik Gabeko Erreportarien datuak

hartuta, Yuxi You diseinatzaileak panorama

azaltzeko webgune txiki bat osatu du

Interneteko Zentsuraren Mapa izenarekin

(http://yuxiyou.net/open/). Mapaz

gain, bestelako makina bat datu ere aurki

daitezke bertan. Esaterako, zeintzuk diren

webgunerik zentsuratuenak: Wikipedia,

Wikileaks, zenbait sare-sozial edota

bideoen streaminga egiten duten webgune

batzuk. Gehien zentsuratzen den

informazioa, berriz: blogak, alderdi politikoen

webak, norbanakoei buruzko informazio

guneak, gobernuz kanpoko erakundeenak

eta ekimen pribatuenak.


12 TXOKOA

Urdanibia jauregia berpizkundeko estiloko eraikina da, Italiako arkitekto batek diseinatua. [ASIER PEREZ-KARKAMO ]

Urdanibiako

jauregia eta errota

Dorretxe baten lekuan eraiki zuen Sebastian Urdanibiak jauregia,

1612an, Anaka auzoko Jaizubia eremuan. Berpizkundeko estilokoa da.

Ondoan errota eta burdinola eraiki zituzten ere.

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Asier Perez-Karkamo Hendaia

XVII. mendearen hasieran Sebastian

Urdanibiak Anaka

auzoko Jaizubia baso eremuan

jauregi bat eraikitzeko

eskatu zion arkitekto italiar

bati, lehendik dorretxe bat zegoen lekuan.

Etxebizitzari lotuta industria multzoa

eraiki zuten ere, errota eta burdinolarekin.

Handik pasatzen den errekatik ura baliatzeko

presa bat era ubidea ere egin zituen

jauntxo irundarrak. Heldu den urtean laurehun

urte beteko ditu Urdanibia jauregiak.

Agian aitzakia ona izango da monumentuak

erakundeengan (eta herritarrengan)

piztu beharko lukeen interesa

pizteko.

Berpizkundeko eraikina da, oin laukizuzenekoa,

eta teilatua bi aldeetara duena.

Aurrealdeko horma harlanduz osatua

dago, eta harri-hormez besteak. Aurrealdeak

platabandak eta leihoburu molduratuak

ditu, baita bi pinakulu itsatsi ere, lehendabiziko

solairuan. Leihoen artean bi

harmarri daude, batek jauregiaren eraikitze

data dauka, eta bestea Aranzaterren

leinuarena da, gipuzkoarrek Frantziako

armadaren aurka 1476an lortutako garaipena

gogoratzen duena.

Multzo industriala

Urdanibiako jauregiari lotuta errota eta

burdinola eraiki zituzten; hobe esateko,

errota zegoen lekuan eraiki zuten jauregia,

eta gero errota berreraiki. Jatorriz

XVI. gizaldi hasieran aipatua agertzen

bada ere, industria multzoak erabiltzen

duen teknologiak beranduago berritu zituzten,

ziurrenik jauregia eraiki ondoren.

Errotak, burdinolak, ubideak eta presak,

elementu horiek guztiek egun zutik

irauten dute, bai, baina utzita daude, horietaz

ahaztu izan balira bezala. Eta ingurunea

hain ederra eta iristeko erraza izanik,

zaila da ulertzeko zer dela eta ez dagoen

multzo arkitektonikoa zaharberritzeko

eta erabilera kulturala emateko plangintzarik.

Errepidea Urdanibia jauregiaren ondoondotik

igarotzen da, berrogeita hamar

Sebastian Urdanibiak

agindu zuen, XVII.

mendean, jauregia

eraikitzea

Errotak, burdinolak,

ubideak eta presak

oraindik zutik jarraitzen

dute, baina utzita daude


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Urdanibiako errota

eta burdinola

Garai batean hainbat errota zeuden

Anakan (Beraungoa, Santiagokoa...),

baina horietatik ezagunena Urdanibiakoa

zen. 1528an agertzen da aurrenekoz

aipatua Hondarribiko udal artxibategiko

lehen liburuan. Jauregiari lotutako

industria multzo konplexua zen,

ondoko elementuek osatzen zutena:

Presa eta ubidea.Errota eta burdinolaren

erabilpenerako beharrezkoa zen

ura bildu eta garraiatzeko erabiltzen ziren.

Jaizubiako errekatik hartzen zuen

ura Urdanibiako presak. Kota garai batean

dago, eta hareharrizko harlanduek

mugatzen dute. Ubidea, bestalde, harri-hormazko

bi murru paraleloz osatua

dago. Horrek bermatzen

zuen ura altuerangarraiatu

ahal

izatea.

Burdinola.

Urdanibiako

jauregiari eta

errotari lotua.

Presa eta errota el-

...eta mila hitz

Gari Garaialde

Joan egin zen

kartzen dituen

ubidetik zuzeneanjasotzen

zuen ura.

Burdinolarenantepararen

zati batzuk

nahiko egoera

onean daude oraindik.

Errota.Errotak albo batetik jasotzen

zuen ubideko ura. Ura bakanduta jaisten

zen sotora, han zeuden errotarriei

eragiteko. Bi harri zituen errotak. Errotarri

horiek dauden

lekua kanoi-gangaz

estalia

dago.

Egoki

eraikitakohareharrizko

dobelez osatua,

errotaren aurrealderaino

iristen da. Hemendik bueltatzen

da ura, hain zuzen ere, Jaizubia

errekara. Duela hamarkada bat errotako

makineria zaharberritu zuten, baina

ez da erabiltzen.

Egunero bezala aukeratu zituen jantzi beharreko

arropak. Edo agian larunbata izaki, besteetan

baino kontu gehiagorekin erabaki zuen nola

atondu.Txanoa hotza egiten zuelako jantzi

zuen, edo euria ari zuelako, edo egunero eramaten duelako,

batek daki, baina jantzi egin zuen. Azken unean hartu

zuen biolinaren funda besapean, behinola marroia izan

eta kolorea galdutako funda zaharra, hori duelako; edo,

hori duelako maite.

Larunbata goiza zen. Ordubata izateko ez zen askorik

falta. Tabernan nintzen egunkaria irakurri eta kafe beltza

hartzen. Leihotik ikusi nuen nola zetorren kalean

gora pauso luze eta irmoz, alai, zain daukanak jada ikusi

balu bezala. Irakurtzeari utzi eta begira geratu nintzaion.

Oinez jarraitu zuen, aurretik igaro eta joan egin

zen.

[GARI GARAIALDE]

Nola iritsi

Urdanibiako jauregia eta industria multzoa

Anaka auzoan dago, Jaizubia eremuan,

N-1 errepidearen ondo-ondoan.

Gaintxurizketatik joanez gero, Urdanibia

auzoa markatzen digun kartelari

kasu egingo diogu, eta han bertan

metro eskasera. Baina, errepidea utzi, kotxetik

jaitsi eta ibiltzen hastean, nondik

etorri den ahazten du bisitariak. Asfaltoko

bidea eta baso eremua banatzeko zuhaitz

lerro bikoitza besterik ez dago, baina lau

mendeko jauzia atzera egiteko balio dute,

zinez.

Ingurune naturala

Jaizubia auzoa eta Txingudi Ikastola lotzen

dituen errepidearen ondotik egiten

du bidea Urdanibiako errotaren bi gurpilak

mugiarazteko baliatzen zuten errekak.

Basoan barrena bide neketsua egiten du,

sugeek harean uzten dutenaren antzerako

irudia eginez. Oso eremu txikia da urbanizatzetik

salbatu dena. Jauregia eta olaerrotaz

gain, zelai txiki bat, eta errekak

bere bidean lagun duen landatza daude,

besterik ez. Baina mantendu den lur hori

TXOKOA 13

aparkatuko dugu. Lapurditik hurbiltzen

bagara, Bidasoaldeko Ospitalerako

irteera eta gero, hurrengoa hartuko

dugu, eskubitik. Hondarribiko Golf

zelaiko biribilgune txikian Lapurdirako

bidea hartu eta berriz N-1era itzuli.

300 metrora gutxi gorabehera aurkituko

dugu Urdanibia auzora sartzeko irteera.

ez zen oso ezberdina izango duela 400 urte,

jauregia eraiki zutenean.

Bisitari gutxiko lekua da. Batetik, esan

bezala, ez dagoelako zer bisitatu. Jauregia

pribatua da, eta industria multzoa itxita

dago. Bestetik, oso txikia da. Egoteko balio

du, baina ez paseatzeko, ibiltzen hasiz gero

segituan aterako litzateke bisitaria. Hori

bai, ondoan dagoen Jaizubia zalditegiko

ikasleekin, horiekin bai egingo daiteke

topo. Bide gehienek lurrezkoak izaten jarraitzen

dute, eta oso egokiak dira, hortaz,

zaldian ibiltzen ikasteko.

Baina lekua ederra da, paregabea garai

honetan, arratseko azken izpiek jauregiaren

aurrealdea urre kolorez bustitzen dutenean

eta zuhaitzen adarren itzalak bertan

margotuta agertzen direnean. Jaizkibelek

eguzkia erabat irentsi duenean,

bertatik joateko garaia da.


14TXANPA

Asteburuko agenda

Musika

Irun: Tunk aretoan kontzertuak izango

dira gaur eta bihar. Hala, gaur David MK

new guass-ek, Dj Residentek eta Loic Andrieux-ek

kontzertua emango dute

00:00etatik aurrera. Bihar Kodigo Norte

eta Kulto Kultivo taldeen txanda izango

da. Kontzertuak 21:00etan hasiko dira.

Sarrerek zortzi euro balio dute. Kontzertuen

ondoren, gaur nahiz bihar, disko jartzaileak

izango dira ordu txikiak arte.

Errenteria-Orereta: Kantu jirakoek herriko

bazterrak kantuz alaituko dituzte

bihar Udal Txistularien Bandarekin batera.

12:00etan Herriko Enparantzan elkartuko

dira.

Errenteria-Orereta: Udal Txistulari Taldeko

kideak Beraun auzoan ibiliko dira

etzi goizeko bederatzietatik aurrera.

Hendaia: Entzun Abesbatzak antolatuta,

Koro Ametsa Gazte taldeak kontzertua

emango du San Bixente elizan, gaur.

Taldeak disko berria aurkeztuko du gaurko

emanaldian, 21:00etatik aurrera.

Hendaia: Kalandos Koulos taldeak kontzertua

emango du Kanttu herri ostatuan,

bihar, 22:00etan hasita.

Hendaia: Organo kontzertua entzuteko

aukera izango da, etzi, San Bixente elizan.

16:00etan hasiko da emanaldia.

Inauteriak

Trintxerpe: Gaur: 15:30ean, Karmengo

Amaren konpartsa aterako da ikastetxetik.

17:30ean, erraldoiak eta buruhandiak

irtengo dira azokatik. Ibilbidea: Euskadi

etorbidea, Jaizkibel, Azkuene eta berriro

Euskadi etorbidea. 19:30ean, Arraiketai

txaranga Trintxerpeko kaleetan barrena

ibiliko da. 21:30ean, Konpartsen aurkezpena

pilotalekuan, Momo jainkoak eta

Momo jainkosak zuzenduta. Bihar:

11:30ean, Euskadi etorbidean haurrentzako

tailerrak izango dira, eta ondoren

mozorro lehiaketa. Euria egiten badu, parrokiako

etxabeetan egingo dira ekitaldi

horiek. 16:30ean, konpartsa eta karrozen

desfilea izango da San Pedrotik hasita.

Parte hartuko duten konpartsak: Zuhaitzak;

Lagun Artea; Alegria de Alza; Santa

Barbara; Gurea; Trumoiak; Aitor Ikastola;

Tantai Loiola; Thamessis; Fama; Alaia;

Odissey; Eureka; Kaos; Toxic; Apa Teieri;

Bosko Zuhaitz; Intxaur Txiki; Mi nuevo Potosi;

Boveda; Txassis Zuhaitzak.

21:30ean, Karmengo Amako gimnasioan

[OLATZ MITXELENA]

Aurresku eta Soinu Zahar Txapelketa. Haurtzaro

Dantza Taldeak Soinu Zahar Txapelketa antolatu du asteburu honetarako.

Dantzariak Oiartzungo Elorsoro kiroldegian lehiatu beharko

dira bihar (16:30ean) eta etzi (11:00etan). Oiartzungo Udalaz

gain, herriko hainbat denda eta enpresak babestu dituzte bi txapelketak.

[BOGA]

Ibilaldi neurtua Jaizkibeldik. Eskolarteko XXIV. Mendi

Lehiaketaren barruan, ibilaldi neurtua prestatu du etzirako Allerru

Mendi Taldeak, Lezo Herri Eskolako eta Lezo Institutuko gurasoekin

elkarlanean. Elkargunea Lezoko Lopene plaza izango da,

08:30ean. Handik Tiñelura abiatuko dira, eta jarraian Frantseseneatik

pasatuko dira. Irteeran Hondarribiatik Intxaurrondorainoko eskoletako

gaztetxoek hartuko dute parte.

BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

mozorro lehiaketa eta Inauterietako afaria

haur eta gazteentzako. 23:30ean, pilotalekuan

dantzaldia Lotxo taldearekin.

01:00etan pilotalekuan mozorro lehiaketa.

Etzi: 16:30ean, herriko konpartsen

desfilea (Showtime; Txassis; Boveda;

Fama eta Thamessis) Gudarien plazatik

hasita. 19:30ean, Errenteriako Amulleta

Danbor Kofradia alkateordetzatik hasita.

20:00etan, bakailaoaren ehorzketa, Azkueneko

biribilgunean hasi eta porturaino.

Hendaia: Bihar: 10:30etik 12:00etara,

Hendaiako auzoetan animazioa Akelarre

(Sopite-Lissardyn); mutxikoak (Beheko

auzoan, geltokian); Eraiki Dantza Taldea

(Intzuran) eta Bidasoko joaldunak eta

Zarpai Banda hiri erdian. 12:00etatik

13:30era, zintzur bustitzea hiri erdian.

16:00etatik aurrera, desfilea abiatuko da

Gaztelu Zahar pilotalekutik. Karrozak,

talde mozorrotuak eta txarangak: Mutiko

Alaiak, Zo Zongo, Zarpai Banda, Fadunito,

Bidasoko joaldunak... 17:15ean, Zanpantzarren

epaiketa Errepublika plazan.

18:00etan, Zanpantzarren erretzea, Errepublika

plazan. 18:30etik 19:30era,krakada

haurrentzako eta sari banaketa,

Merkatu Zaharrean. 19:30etik 20:30era,

zintzur bustitzea (ogitartekoak, taloak

eta patata frijituak), Merkatu Zaharrean.

21:00etan, dantzaldia Koloka taldearekin.

00:00etan, Ken and The Barbies taldeak

kontzertua emango du Merkatu Zaharrean.

Horrez guztiaz gain, bihar arte

eskoletako haurrek egin dituzten maskarak

ikusteko aukera izango da Liburutegian.

Ikus-entzunezkoak

Oiartzun: Ken Loachen Pan y Rosas filma

proiektatuko dute udaletxeko areto

nagusian, gaur. Oiartzungo Emakume

Taldeak antolatutako ekimena 17:30ean

hasiko da.

Irun: Djamila Saraoui Argeliako zuzendariaren

Barakat filma emango dute Amaia

Kultur Zentroan, gaur. 19:00etan hasiko

da filma eta sarrera doan da.

Antzerkia

Oiartzun: Oiartzungo Emakume Taldeak

antolatuta, Arantxa Iturberen Ai ama! liburuaren

irakurketa egingo dute Amaia

Cardona, Teresa Andonegi, Edurne Agirrezabala

eta Lur Korta aktoreek. Emanaldia

udaletxeko areto nagusian izango

da bihar, 20:00etatik aurrera. Sarrera

doan da.

Irun: Kasino Zaharra eta Rasmia antzerki

taldeek antzerki emanaldia emango

dute Emakumearen Egunaren haritik,

gaur. Uxoa elkartean izango da,

18:00etatik aurrera. Era berean, elkarte-


BOGA

Ostirala, 2011ko martxoaren 11

Zinemak

NIESSEN

(ERRENTERIA-ORERETA)

Torrente 4 3D:

16:00 (lar., ig.); 17:15; 18:05 (lar., ig.);

20:20; 22:35; 00:50 (lar., ig.).

Torrente 4: 16:15 (lar., ig.);

18:15; 20:30; 22;45; 01:00.

En tiempo de brujas:

17:15; 19:45; 22:30: 00:50.

Rango: 16:00; 18:10.

Destino oculto:

17:30; 20:00; 22:45; 01:00.

Cisne negro: 20:30; 22:45; 01:00.

Sígueme el rollo: 19:45; 22:30.

Enredados: 17:30.

Valor de ley: 01:00.

LES VARIETES (HENDAIA)

L’Empire du Milieu du Sud:

17:00 (lar.); 21:00 (ost.).

Rouge comme le ciel:

15:00 (lar., ig.).

Toi, moi, les autres:

17:00 (ig.); 21:00 (lar.).

TXINGUDI (IRUN)

Torrente 4 3D: 16:30; 18:30 (lar., ig.);

20:30 (lar., ig.); 22:45 (lar.).

Torrente: 16:15; 18:15 (lar., ig.);

20:15 (lar., ig.); 22:15 (lar.).

El oso Yogui 3D: 16:10.

Bienvenidos al sur:

16:00; 18:10 (lar., ig.).

En tiempo de brujas:

20:30 (lar., ig.); 22:30 (lar.).

Destino oculto: 16:15; 18:15 (lar., ig.);

20:15 (lar., ig.); 22: 15 (lar.).

Enredados: 16:00.

Cisne negro: 18:00 (lar., ig.);

20:15 (lar., ig.); 22:30 (lar.).

Rango: 16:00; 18:15 (lar., ig.).

Sígueme el rollo: 20:30 (lar., ig.).

The Mechanic: 22:45 (lar.).

MENDIBIL (IRUN)

Torrente 4: 16:00 (lar., ig.); 18:15;

20:30; 22:45; 01 (ost., lar.).

Destino oculto: 16:00 (lar., ig.);

18:15; 20:20; 22:30; 00:30 (ost., lar.).

Cisne negro:

20:05; 22:30; 00:30 (ost., lar.).

Enredados: 16:00 (lar., ig.); 18:05.

En tiempo de brujas:

16:00 (lar., ig.); 18:05; 20:15; 22:30:

00:30 (ost., lar.).

Chico & Rita: 22:30.

Rango: 16:00 (lar., ig.); 18:00; 20:20.

Sígueme el rollo: 20:15; 22:30.

The Mechanic: 16:00; 18:00.

ko kideek egindako lanen erakusketa ikusi

ahal izango da.

Irun: Tres antzezlana taularatuko dute

bihar Amaia Kultur Zentroan, 20:00etatik

aurrera. Sarrera orokorrak 12,80 euro

balio du, 8,40 euro gazte eta 65 urtetik

gorakoentzako.

Errenteria-Orereta: Mr. Red & Mr. Blue

antzezlana ikusteko aukera izango da

etzi, Errenteria Hiria Kulturgunean. Aurre

estreinaldia izango da. 12:00etan hasiko

da eta sarrerak hiru euro balio du.

Deialdiak

Irun: Udalaren Euskararen Hilabetea ekimenaren

haritik, Diskotxoua eta tailerrak

izango dira gaur, Zabaltza plazan.

17:30etik 20:30era tailerrak izango dira

Irun Iruten euskara elkartearekin, eta

18:30ean Diskotxoua hasiko da.

Irun: Emakume ijitoa eta etxetik kanpo

lan egiten dut lelopean, emakume ijitoak

Romi elkartean bilduko dira, gaur,

10:00etan.

Hondarribia: Kasino Zaharra Jubilatuen

egoitzak antolatuta, Castejonen dauden

Tren Museora eta Marques de Montecierto

izeneko upeltegira bisita egingo

dute bihar. Izena gaur eman behar da elkartean,

10:30etik 12:00etara.

Oiartzun: Oiartzungo Emakume Taldeak

antolatuta, Emakumeen Egunaren haritik

bazkaria egingo dute bihar Intxixu

erretegian, 14:00etan. Jokoak eta sorpresak

izango dira.

Hendaia: Hendaiako Gure Ikastolak antolatuta,

Ganbara Hustea (bigarren eskuko

azoka) izango da Gaztelu Zahar pilotalekuan,

etzi, egun osoan zehar.

Oiartzun: Zuhaitz Eguna izango da etzi,

Astasoroiturrin (Karrika auzoa). Basoa

berreskuratu asmoz, 300 haritz inguru

landatuko dituzte. 10:00etan jarri dute

hitzordua Artaso Elkartean. Gero, handik

oinez joango dira Artasoroiturrira.

Mendi irteerak

Irun: Irungo Mendizaleak taldeak mendi

irteera antolatu du biharko. Jaizkibelgo

errepidearen seigarren kilometrotik aterako

dira eta hortik Donibaneruntz joango

dira. 07:30ean hasiko dute ibilbidea.

Informazio gehiago www.irungomendizaleak.com

helbidean.

Irun: Erlaitz Mendi Elkarteak Bakio -

Plentzia zeharkaldia antolatu du etzirako.www.erlaitz.com/excursiones/vasca4.html

atarian xehetasun guztiak aurkituko

ditu interesdunak.

Trintxerpe: Itsastarrak mendi taldeak,

Herrerako Mendi Zaleak taldearekin batera,

urteko hirugarren irteera antolatu du

etzirako. Zumarraga eta Zerain aldera joango

dira.

[BOGA]

TXANPA 15

Folk doinuak Kabigorrin. Hariots hari laukoteak kontzertua

emango du Irungo Kabigorri Ateneoan, bihar. Folk doinuak berriro

ekarriko dituzte Kabigorrira; izan ere, beraien lehen kontzertua

bertan eman zuten. Biharko emanaldia arratsaldeko zazpi eta erdietan

hasiko da eta sarrera doan da.

[ASIER PEREZ-KARKAMO]

Trapu zaharren artea. Erakusketa koloretsua bisita daiteke

Zokoburu auzoko Mendi Zolan. Bi emakumek, Isakutu herriko alabak

eta Corinne Alsuguren Donibane Lohizuneko dendariak, oihalekin

egindako lanak eskegi dituzte kulturguneko hormetan. Hilaren

20ra arte ikus daiteke erakusketa, asteartetik larunbatera

10:00etatik 13:00etara eta 15:00etatik 19:00etara.

More magazines by this user
Similar magazines