negeri perlis - Jabatan Audit Negara

audit.gov.my
  • No tags were found...

negeri perlis - Jabatan Audit Negara

LAPORANKETUA AUDIT NEGARALAPORAN KETUA AUDIT NEGARA TAHUN 2008 NEGERI PERLISPENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERIDAN PENGURUSAN KEWANGAN JABATAN/AGENSINEGERI PERLISTAHUN 2008Dewan Undangan Negeri PerlisJABATAN AUDIT NEGARAMALAYSIA


LAPORANKETUA AUDIT NEGARAPENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERIDAN PENGURUSAN KEWANGANJABATAN/AGENSI NEGERI PERLISTAHUN 2008JABATAN AUDIT NEGARAMALAYSIA


KANDUNGAN


KANDUNGANPERKARAKATA PENDAHULUANINTI SARI LAPORANMUKA SURATviixiiiBAHAGIAN I -PENGESAHAN PENYATA KEWANGAN KERAJAANNEGERI PERLIS BAGI TAHUN BERAKHIR31 DISEMBER 2008PendahuluanObjektif Dan Kaedah PengauditanPengesahan Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis Bagi Tahun Berakhir31 Disember 2008344BAHAGIAN II -ANALISIS KEWANGAN KERAJAAN NEGERIAnalisis KewanganKedudukan Kewangan Kerajaan NegeriWang TunaiPelaburanAkaun Hasil DisatukanAkaun Pinjaman DisatukanAkaun Amanah DisatukanPenerimaan Dan Pembayaran Wang TunaiPenyata Akaun MemorandumRumusan Dan Syor Audit77810111516212226BAHAGIAN III -RANCANGAN PEMBANGUNAN KERAJAAN NEGERIPencapaian Pelaksanaan Projek Pembangunan Rancangan MalaysiaKesembilanRumusan2931BAHAGIAN IV -PENCAPAIAN PENGURUSAN KEWANGANJABATAN/AGENSI NEGERIPelaksanaan Indeks Akauntabiliti (AI)Objektif PengauditanSkop Dan Kaedah PengauditanJenis KawalanTahap Pencapaian Pengurusan Kewangan Jabatan/Agensi NegeriRumusan Dan Syor Audit353636374648iiiiii


PERKARAMUKA SURATBAHAGIAN V - PENYERAHAN, PENGESAHAN, PEMBENTANGANPENYATA KEWANGAN DAN PRESTASI KEWANGANAGENSI NEGERIPendahuluan 53Pengauditan Penyata Kewangan53Kedudukan Penyerahan Penyata Kewangan53Persijilan Penyata Kewangan54Pembentangan Penyata Kewangan55Prestasi Kewangan56Rumusan Dan Syor Audit58BAHAGIAN VI -PEMBENTANGAN LAPORAN KETUA AUDIT NEGARADAN MESYUARAT JAWATANKUASA KIRA-KIRAWANG AWAM NEGERIPembentangan Laporan Ketua Audit Negara Mengenai Penyata KewanganMesyuarat Jawatankuasa Kira-kira Wang Awam Negeri6161PENUTUP 65LAMPIRANI Sijil Ketua Audit Negara 69II Lembaran Imbangan 70III Penyata Akaun Memorandum 71IV Penyata Penerimaan Dan Pembayaran Wang Tunai 72V Penyata Akaun Hasil Disatukan 73VI Nota Kepada Akaun Awam 74iviv


kata pendahuluan


KATA PENDAHULUAN1. Perkara 106 dan 107 Perlembagaan Persekutuan dan Akta Audit 1957 menghendakiKetua Audit Negara mengaudit Penyata Kewangan Kerajaan Negeri dan mengemukakanLaporan mengenainya kepada Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong dan Duli YangMaha Mulia Raja Perlis. Seri Paduka Baginda Yang di-Pertuan Agong akan menitahkansupaya Laporan itu dibentangkan di Parlimen manakala Duli Yang Maha Mulia Raja Perlismenitahkan untuk dibentangkan di Dewan Undangan Negeri Perlis. Bagi memenuhitanggungjawab ini, Jabatan Audit Negara telah menjalankan dua kaedah pengauditanseperti berikut:1.1 Pengauditan Penyata Kewangan - Pengauditan ini bertujuan untuk memberipendapat sama ada Penyata Kewangan Kerajaan Negeri bagi tahun berkenaanmenggambarkan kedudukan yang benar dan saksama serta rekod perakaunanmengenainya telah diselenggarakan dengan teratur dan kemas kini. Selain menentukangambaran kedudukan benar dan saksama terhadap kedudukan penyata kewanganKerajaan Negeri, Jabatan Audit Negara telah menilai secara objektif terhadap prestasipenyata kewangan Kerajaan Negeri sama ada pada kedudukan sangat baik, baik,memuaskan atau tidak memuaskan.1.2 Pelaksanaan Sistem Penarafan Berdasarkan Indeks Akauntabiliti PengurusanKewangan Jabatan/Agensi - Mulai tahun 2007, Jabatan Audit Negara telahmemperkenalkan Indeks Akauntabiliti bertujuan untuk membuat penilaian secara objektifterhadap pengauditan pengurusan kewangan. Jabatan memperkenalkan IndeksAkauntabiliti (AI) untuk menanda aras prestasi pengurusan kewangan jabatan secaraobjektif dan telus bagi mengukur dan menambah baik ke arah pengurusan kewangan yangcemerlang. AI diberi berdasarkan kepada tahap pematuhan terhadap peraturan-peraturankewangan berhubung dengan kawalan-kawalan pengurusan, terimaan, perbelanjaan,kumpulan wang amanah/akaun amanah/deposit dan aset. Dengan pelaksanaan AI ini bolehmembantu mewujudkan budaya kerja berasaskan amalan terbaik. Selain itu, budaya“membetulkan yang biasa dan membiasakan yang betul” bukan sahaja dapatmempertingkatkan kecemerlangan pengurusan kewangan jabatan malah aspek integriti,keutuhan dan akauntabiliti yang ditekankan oleh Kerajaan akan dapat dicapai.2. Laporan saya mengenai Penyata Kewangan Tahun 2008 disediakan hasil daripadapengauditan yang dijalankan di beberapa Jabatan/Agensi Negeri sepanjang tahun 2008.Bagi tujuan pengesahan Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Tahun 2008, pengauditanterhadap sistem perakaunan dan dokumen yang berkaitan dengan pembayaran danterimaan telah dijalankan di Pejabat Perbendaharaan Negeri. Pengauditan tersebutmelibatkan pemeriksaan terhadap 3,128 baucar bayaran bernilai RM166.97 juta, 134penyata pemungut bernilai RM206.31 juta dan 29 baucar jurnal bernilai RM10.79 juta. Padamasa yang sama pengurusan kewangan telah dijalankan di 9 Jabatan/Agensi Negeri.viivii


3. Laporan ini disediakan enam Bahagian seperti berikut:BAHAGIAN I- Pengesahan Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisBagi Tahun Berakhir 31 Disember 2008BAHAGIAN IIBAHAGIAN IIIBAHAGIAN IV- Analisis Kewangan Kerajaan Negeri- Rancangan Pembangunan Kerajaan Negeri- Pencapaian Pengurusan Kewangan Jabatan/Agensi NegeriBAHAGIAN V - Penyerahan, Pengesahan, Pembentangan PenyataKewangan Dan Prestasi Kewangan Agensi NegeriBAHAGIAN VI - Pembentangan Laporan Ketua Audit Negara DanMesyuarat Jawatankuasa Kira-Kira Wang Awam Negeri4. Di samping memenuhi kehendak perundangan, saya berharap laporan ini dapatdijadikan sebagai salah satu asas untuk memperbaiki segala kelemahan dan meningkatkanlagi tahap pengurusan wang awam. Ini penting untuk menjamin setiap Ringgit Malaysiayang dipungut dan dibelanjakan akan dapat menyumbang kepada pembangunan dankeselesaan hidup rakyat.5. Pada pendapat saya, pencapaian kewangan Kerajaan Negeri dan tahap pengurusankewangan Jabatan/Agensi Negeri Perlis boleh ditingkatkan sekiranya semua pihak yangterlibat mempunyai 5 perkara yang diringkaskan sebagai SIKAP iaitu:a) SUPERVISION – Penyeliaan yang rapi diberi kepada kerja yang diserahkan kepadabawahan. Ketua Jabatan perlu memastikan garis panduan yang jelas dan terperincidisediakan sebagai rujukan oleh penjawat awam untuk menjalankan tugas mereka.Penjawat awam pula perlu melaporkan kemajuan kerja mereka secara berkala.b) INTEREST – Setiap penjawat awam perlu melaksanakan tugas mereka dengan penuhminat, dedikasi dan tidak ada sikap sambil lewa.c) KNOWLEDGE – Setiap penjawat awam mempunyai pengetahuan yang cukup dalambidang tugas masing-masing. Bagi tujuan ini, program latihan yang berterusan perludilaksanakan.d) ATTITUDE – Setiap penjawat awam melaksanakan tugas masing-masing denganpenuh tanggungjawab, jujur dan amanah.e) PROCEDURE – Prosedur kerja yang lengkap dan jelas diwujudkan serta dipatuhi.viiiviii


6. Saya ingin merakamkan ucapan terima kasih kepada semua pegawai Jabatan/AgensiNegeri Perlis yang telah memberikan kerjasama kepada pegawai saya sepanjangpengauditan dijalankan. Saya juga ingin melahirkan penghargaan dan terima kasih kepadapegawai saya yang telah berusaha gigih serta memberikan sepenuh komitmen untukmenyiapkan Laporan ini.Putrajaya16 Julai 2009ixix


inti sari laporan


INTI SARI LAPORANBAHAGIAN I - PENGESAHAN PENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERI PERLISBAGI TAHUN BERAKHIR 31 DISEMBER 20081. Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis bagi tahun berakhir 31 Disember 2008telah dapat disahkan kerana dokumen sokongan adalah mencukupi untuk mengesahkansemua butiran dalam Lembaran Imbangan dan Penyata Akaun Memorandum. Padakeseluruhannya, Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis tersebut telah menunjukkangambaran yang benar dan saksama terhadap kedudukan kewangan Kerajaan Negeri bagitahun berakhir 31 Disember 2008.BAHAGIAN II - ANALISIS KEWANGAN KERAJAAN NEGERI2. Analisis Audit mendapati kedudukan kewangan Kerajaan Negeri Perlis adalahkurang memuaskan. Kecairan tunai Kerajaan Negeri menunjukkan wang tunai danpelaburan Kerajaan Negeri adalah rendah untuk menampung tanggungan semasa. Padatahun 2008, Kerajaan Negeri telah mencairkan simpanan tetap sejumlah RM21 juta untukmenampung perbelanjaan mengurus termasuk perbelanjaan di bawah Akaun Kena Bayaryang meningkat sebanyak RM19.50 juta atau 19.5% berbanding dengan tahun 2007. Padatahun 2004, Kerajaan Negeri telah memperolehi lebihan dalam Akaun Hasil Disatukansejumlah RM14 juta dan lebihan ini telah menjadi defisit dalam Akaun dengan sejumlahRM12.68 juta pada tahun 2008. Selain itu, tunggakan bayaran balik hutang awam meningkatdaripada RM30.33 juta pada tahun 2004 menjadi RM80.99 juta pada tahun 2008.Bagaimanapun, jumlah kutipan hasil pada tahun 2008 telah mencatatkan peningkatanberjumlah RM9.93 juta atau 14.7% dan tunggakan hasil juga mengalami penurunansejumlah RM0.30 juta atau 1.1%. Kerajaan Negeri hendaklah berusaha mengutiptunggakan hasil yang berjumlah RM26.37 juta dan tunggakan bayaran balik pinjamandaripada Agensi Negeri berjumlah RM20.29 juta pada tahun 2008. Selain itu, KerajaanNegeri juga perlu meneruskan amalan perbelanjaan berhemat tanpa menjejaskan mutuperkhidmatan dan sumbangan kepada rakyat.BAHAGIAN III - RANCANGAN PEMBANGUNAN KERAJAAN NEGERI3. Sebanyak 252 projek telah diluluskan di bawah RMKe-9 untuk dilaksanakan olehenam Jabatan. Pada keseluruhannya, sebanyak 113 projek atau 44.8% daripada 252projek yang diluluskan di bawah RMKe-9 telah siap dilaksanakan, manakala 75 projekdalam pelaksanaan dan 64 projek masih belum mula. Sejumlah RM136.75 juta atau 82.8%daripada RM165.10 juta yang diperuntukkan untuk tahun 2008 telah dibelanjakan olehenam jabatan berkenaan.xiiixiii


BAHAGIAN IPENGESAHAN PENYATA KEWANGANKERAJAAN NEGERI PERLISBAGI TAHUN BERAKHIR31 DISEMBER 2008


BAHAGIAN IPENGESAHAN PENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERI PERLISBAGI TAHUN BERAKHIR 31 DISEMBER 20081. PENDAHULUAN1.1 Seksyen 16(1) Akta Acara Kewangan, 1957 menghendaki Pihak Berkuasa KewanganNegeri menyediakan Penyata Kewangan secepat mungkin selepas penutupan akaun bagitahun berkenaan. Penyata tersebut hendaklah dikemukakan kepada Ketua Audit Negaradalam tempoh 7 bulan selepas berakhirnya tahun kewangan berkenaan untuk diaudit sepertidiperuntukkan di bawah Seksyen 9 Akta Audit, 1957.1.2 Selaras dengan peruntukan undang-undang tersebut, Pegawai Kewangan Negeri telahmengemukakan Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis bagi tahun berakhir 31Disember 2008 kepada Jabatan Audit Negara pada 26 Mac 2009. Penyerahan Penyatapada tahun ini adalah lebih awal berbanding tahun 2007. Penyata tersebut melaporkansemua urus niaga kewangan asas tunai bagi tahun 2008 berkaitan dengan sumber danpenggunaan wang awam. Penyata tersebut mengandungi Lembaran Imbangan, PenyataPenerimaan Dan Pembayaran Wang Tunai, Penyata Akaun Memorandum dan Nota KepadaAkaun Awam.1.3 Lembaran Imbangan menunjukkan jumlah wang tunai dan pelaburan yang dipegangbagi ketiga-tiga Akaun Kumpulan Wang Disatukan iaitu Akaun Hasil Disatukan, AkaunAmanah Disatukan dan Akaun Pinjaman Disatukan. Selaras dengan asas perakaunan tunaiubahsuai yang diguna pakai oleh Kerajaan Negeri, hanya pelaburan yang dipegang bagimaksud amanah tertentu dilaporkan dalam Lembaran Imbangan. Manakala pelaburan laindilaporkan dalam Penyata Akaun Memorandum.1.4 Penyata Penerimaan dan Pembayaran Wang Tunai menunjukkan penerimaan danbayaran bagi tahun 2008. Terimaan adalah terdiri daripada hasil, pinjaman, terimaan modaldan terimaan lain seperti amanah dan deposit. Pembayaran pula adalah untuk membiayaiperbelanjaan mengurus, pembangunan, modal dan bayaran balik pinjaman.1.5 Penyata Akaun Memorandum adalah akaun yang menunjukkan kedudukan aset dantanggungan Kerajaan Negeri. Aset Kerajaan Negeri merangkumi Pinjaman Boleh Dituntut,Pelaburan dan Wang Deposit Berkanun serta Tunggakan Hasil. Manakala tanggunganKerajaan Negeri pula terdiri daripada Hutang Kerajaan Negeri kepada KerajaanPersekutuan.3


2. OBJEKTIF DAN KAEDAH PENGAUDITAN2.1 Pengauditan terhadap Penyata Kewangan Kerajaan Negeri bagi tahun berakhir 31Disember 2008 adalah untuk memberi pendapat sama ada penyata itu menggambarkankedudukan kewangan yang benar dan saksama serta rekod perakaunan yang berkaitantelah diselenggarakan dengan teratur dan kemas kini.2.2 Pengauditan terhadap sistem perakaunan dan dokumen dijalankan secara berterusansepanjang tahun 2008. Teguran Audit mengenainya telah dibangkitkan dengan pihakPerbendaharaan Negeri dan Jabatan-Jabatan Negeri melalui surat pemerhatian Auditsebaik sahaja pengauditan selesai dijalankan.3. PENGESAHAN PENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERI PERLIS BAGITAHUN BERAKHIR 31 DISEMBER 20083.1 Pengauditan Penyata Kewangan telah dilaksanakan mengikut Akta Audit 1957 danberpandukan piawaian pengauditan yang diluluskan. Akta dan piawaian tersebutmenghendaki pengauditan dirancang dan dilaksanakan bagi mendapat kepastian yangmunasabah sama ada Penyata Kewangan adalah bebas daripada kesilapan danketinggalan yang ketara. Pengauditan itu termasuk memeriksa rekod secara semak uji,menyemak bukti yang menyokong angka dan memastikan penzahiran yang mencukupidalam penyampaian Penyata Kewangan. Persembahan Penyata Kewangan KerajaanNegeri Perlis bagi tahun 2008 adalah selaras dengan Piawaian Perakaunan Kerajaan. Padapendapat Audit, Penyata Kewangan Kerajaan Negeri pada keseluruhannyamenunjukkan gambaran yang benar dan saksama tentang kedudukan kewanganKerajaan Negeri bagi tahun berakhir 31 Disember 2008 dan rekod perakaunannyatelah diselenggarakan dengan teratur dan kemas kini. Sijil Ketua Audit Negara mengenaiPenyata Kewangan Kerajaan Negeri yang disertakan bersama dengan LembaranImbangan, Penyata Penerimaan Dan Pembayaran Wang Tunai, Penyata AkaunMemorandum dan Nota Kepada Akaun Awam adalah seperti di Lampiran I hinggaLampiran VI.4


BAHAGIAN IIANALISIS KEWANGANKERAJAAN NEGERI


BAHAGIAN IIANALISIS PENYATA KEWANGAN KERAJAAN NEGERI4. ANALISIS KEWANGAN KERAJAAN NEGERIJabatan Audit Negara di samping mengesahkan Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisTahun 2008, juga membuat analisis terhadap data kewangan bagi menentukan tahapprestasi kewangan Kerajaan Negeri.Hasil analisis yang telah dijalankan adalah berdasarkan Penyata Wang Tunai, PenyataPelaburan, Penyata Hasil Disatukan, Penyata Akaun Pinjaman Disatukan, Penyata AkaunAmanah Disatukan, Penyata Akaun Memorandum dan Nota Kepada Akaun Awam.4.1 KEDUDUKAN KEWANGAN KERAJAAN NEGERI4.1.1 Kumpulan Wang Disatukan terdiri daripada 3 akaun iaitu Akaun Hasil Disatukan,Akaun Pinjaman Disatukan dan Akaun Amanah Disatukan. Pada tahun 2008, KumpulanWang Disatukan mengalami penurunan berjumlah RM1.17 juta atau 3.2% kepada RM35.52juta berbanding RM36.69 juta pada tahun 2007. Kedudukan Kumpulan Wang Disatukanpada tahun 2008 berbanding tahun 2007 adalah seperti di Jadual 4.1.Jadual 4.1Kedudukan Kumpulan Wang Disatukan Pada Tahun 2008 Berbanding 2007Peningkatan/Tahun(Penurunan)Bil.Butiran2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1. Akaun Hasil Disatukan (121.07) (133.75) (12.68) (10.5)2. Akaun Pinjaman Disatukan 0.00 7.00 7.00 0.03. Akaun Amanah Disatukan terdiri daripada: 157.76 162.27 4.51 2.9i) Kumpulan Wang Amanah Kerajaan Kumpulan Wang Pembangunan 39.77 23.25 (16.52) (41.5) Kumpulan Wang Amanah Bekalan Air (31.36) (37.68) (6.32) (20.2) Pelbagai Kumpulan Wang AmanahKerajaan75.72 87.44 11.72 15.5ii) Kumpulan Wang Amanah Awam 42.24 53.48 11.24 26.6iii) Akaun Wang Deposit 31.39 35.78 4.39 14.0Jumlah 36.69 35.52 (1.17) (3.2)Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis4.1.2 Kedudukan Kumpulan Wang Disatukan bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah sepertidi Jadual 4.2.7


Jadual 4.2Kedudukan Kumpulan Wang Disatukan Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil.Butiran2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1. Akaun Hasil Disatukan (115.52) (117.91) (111.69) (121.07) (133.75)2. Akaun Pinjaman Disatukan 0.00 0.00 0.00 0.00 7.003. Akaun Amanah Disatukan terdiridaripada:133.40 150.76 157.47 157.76 162.27i) Kumpulan Wang Amanah Kerajaan Kumpulan Wang Pembangunan 61.88 54.48 48.33 39.77 23.25 Kumpulan Wang Amanah Bekalan Air (18.37) (12.24) (18.20) (31.36) (37.68) Pelbagai Kumpulan Wang AmanahKerajaan51.44 59.05 63.15 75.72 87.44ii) Kumpulan Wang Amanah Awam 6.83 18.81 34.64 42.24 53.48iii) Akaun Wang Deposit 31.62 30.66 29.55 31.39 35.78Jumlah 17.88 32.85 45.78 36.69 35.52Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis4.1.3 Analisis Audit mendapati Kumpulan Wang Disatukan Kerajaan Negeri telahmengalami penurunan sejumlah RM1.17 juta atau 3.2% iaitu daripada RM36.69 juta padatahun 2007 menjadi RM35.52 juta pada tahun 2008. Penurunan ini antara lain disebabkanoleh perbelanjaan mengurus yang meningkat kepada RM90.12 juta atau 17.2% pada tahun2008 berbanding RM76.89 juta pada tahun 2007. Hasil Kerajaan Negeri pada tahun 2008berjumlah RM77.44 juta berbanding RM67.51 juta pada tahun 2007, peningkatan sebanyakRM9.93 juta atau 14.7%.4.1.4 Analisis Nisbah Semasa adalah untuk mengukur kedudukan kecairan tunai KerajaanNegeri dalam membiayai jumlah tanggungan semasa. Sekiranya nisbah yang dihasilkanmelebihi daripada 1, ini menunjukkan tanda yang positif dari segi kedudukan kecairan tunaiKerajaan Negeri. Analisis Nisbah Semasa Kerajaan Negeri Perlis pada tahun 2008menunjukkan nisbah semasa kurang daripada 1. Ini menunjukkan kecairan tunai KerajaanNegeri adalah rendah untuk menampung jumlah tanggungan semasa.4.2 WANG TUNAI4.2.1 Wang Tunai merupakan sebahagian daripada komponen yang ditunjukkan dalamLembaran Imbangan sebagai aset Kerajaan Negeri yang dipegang dalam Kumpulan WangDisatukan. Wang tunai terdiri daripada Wang Tunai Dalam Bank, Wang Tunai DalamPerjalanan dan Wang Tunai Dalam Tangan. Wang Tunai Dalam Bank terdiri daripada bakiwang tunai dalam akaun semasa, manakala Wang Tunai Dalam Perjalanan adalah wangtunai yang diterima dan telah dikeluarkan resit penerimaannya, tetapi belum dimasukkan kedalam bank pada atau sebelum 31 Disember tahun semasa. Wang Tunai Dalam Tanganpula terdiri daripada Panjar Wang Runcit dan Panjar Wang Runcit Khas yang diberi kepadaPemegang Panjar untuk tujuan perbelanjaan runcit.8


4.2.2 Analisis perbandingan kedudukan wang tunai pada tahun 2008 dan tahun 2007menunjukkan peningkatan sejumlah RM19.83 juta atau 169.6% menjadi RM31.52 jutaberbanding RM11.69 juta pada tahun 2007. Analisis perbandingan kedudukan wang tunaipada tahun 2007 dan 2008 adalah seperti di Jadual 4.3.Jadual 4.3Baki Wang Tunai Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunPeningkatan/Bil.Butiran2007 2008 (Penurunan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1. Wang Tunai Dalam Bank 11.15 31.12 19.97 179.12. Wang Tunai Dalam Perjalanan 0.48 0.39 (0.09) (18.8)3. Wang Tunai Dalam Tangan 0.06 0.01 (0.05) (83.3)Jumlah 11.69 31.52 19.83 169.6Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis4.2.3 Analisis terhadap baki wang tunai mendapati peningkatan wang tunai berjumlahRM19.83 juta antara lain disebabkan oleh pelaburan dalam simpanan tetap berjumlah RM21juta yang dicairkan untuk menampung perbelanjaan mengurus yang meningkat daripadaRM76.89 juta pada tahun 2007 kepada RM90.12 juta pada tahun 2008.4.2.4 Analisis perbandingan kedudukan wang tunai bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan penurunan baki wang tunai pada tahun 2005 dan 2007 berbanding tahunsebelumnya manakala pada tahun 2006 dan 2008 pula menunjukkan peningkatan. Bakiwang tunai bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Jadual 4.4 dan di Carta 4.1.Jadual 4.4Baki Wang Tunai Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil.Butiran2004(RM Juta)2005(RM Juta)2006(RM Juta)2007(RM Juta)2008(RM Juta)1. Wang Tunai Dalam Bank 9.43 4.23 14.39 11.15 31.122. Wang Tunai Dalam Perjalanan 0.43 0.62 0.82 0.48 0.393. Wang Tunai Dalam Tangan 0.01 0.01 0.06 0.06 0.01Jumlah 9.87 4.86 15.27 11.69 31.52Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis353025Carta 4.1Kedudukan Baki Wang Tunai Bagi Tahun 2004 Hingga 200831.12(RM Juta)201514.391011.159.434.2350.43 0.62 0.82 0.48 0.3900.01 0.01 0.06 0.06 0.012004 2005 2006 2007 2008TahunWang TunaiWang TunaiWang TunaiDalam TanganDalam BankDalam PerjalananSumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis9


4.3 PELABURAN4.3.1 Mengikut Seksyen 8(3)(b) Akta Acara Kewangan 1957, Kerajaan Negeri dibenarkanmembuat pelaburan dalam deposit di bank dan pelaburan saham sekiranya mempunyailebihan wang. Pelaburan terdiri daripada Kumpulan Wang Amanah dan Pelaburan Am.Pelaburan Kumpulan Wang Amanah adalah pelaburan yang dibuat daripada KumpulanWang Amanah selaras dengan Seksyen 10, Akta Acara Kewangan 1957 dan ArahanAmanah selaras dengan Seksyen 9, Akta Acara Kewangan 1957 dan peraturan yangdikuatkuasakan. Manakala, Pelaburan Am adalah semua pelaburan yang dibuat daripadalebihan Kumpulan Wang Disatukan selain daripada pelaburan Kumpulan Wang Amanah.4.3.2 Analisis perbandingan kedudukan pelaburan pada tahun 2008 dan 2007menunjukkan penurunan dalam simpanan tetap berjumlah RM21 juta atau 84% menjadiRM4 juta berbanding RM25 juta pada tahun 2007. Ini disebabkan Kerajaan Negerimencairkan simpanan tetap bagi menampung perbelanjaan mengurus.4.3.3 Analisis perbandingan kedudukan pelaburan bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan peningkatan pelaburan dalam simpanan tetap pada tahun 2005 dan 2006berbanding tahun sebelumnya. Bagaimanapun, keadaan berubah pada tahun 2007 dan2008, menyaksikan penurunan jumlah pelaburan dalam simpanan tetap. Kedudukan bakipelaburan am bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Carta 4.2.Carta 4.2Kedudukan Baki Pelaburan Am Bagi Tahun 2004 Hingga 20083530252830.525(RM Juta)20151085402004 2005 2006 2007 2008TahunSumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis4.3.4 Peningkatan pelaburan pada tahun 2005 dan 2006 adalah berikutan jumlah hasilyang tinggi bagi tahun 2004 hingga 2006 berbanding tahun 2007 dan 2008. Berikutanpenurunan jumlah hasil, Kerajaan Negeri telah mencairkan simpanan tetap bagimenampung perbelanjaan mengurus pada tahun 2007 dan 2008 mengakibatkan penurunandalam pelaburan am.10


4.4 AKAUN HASIL DISATUKANAkaun Hasil Disatukan mengakaun semua urus niaga penerimaan hasil dan perbelanjaanmengurus Kerajaan Negeri. Akaun ini ditubuhkan mengikut Perkara 97 dan Perkara 98Perlembagaan Persekutuan dan Seksyen 7(a), Akta Acara Kewangan 1957.4.4.1 HasilKerajaan Negeri memungut 3 jenis hasil yang terdiri daripada Hasil Cukai, Hasil BukanCukai dan Terimaan Bukan Hasil. Pada keseluruhannya, hasil yang dikutip oleh KerajaanNegeri pada tahun 2008 berjumlah RM77.44 juta iaitu meningkat sejumlah RM9.93 juta atau14.7% berbanding RM67.51 juta pada tahun 2007 adalah seperti di Jadual 4.5.Jadual 4.5Kutipan Hasil Kerajaan Negeri Pada Tahun 2008 Berbanding 2007Tahun Peningkatan/Bil. Kategori 2007 2008 (Penurunan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1. Hasil Cukai 10.52 11.60 1.08 10.32. Hasil Bukan Cukai 31.82 30.76 (1.06) (3.3)3. Terimaan Bukan Hasil 25.17 35.08 9.91 39.4Jumlah 67.51 77.44 9.93 14.7Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisManakala analisis perbandingan kutipan hasil bagi tahun 2004 hingga 2008 menunjukkanpenurunan kutipan hasil bagi tahun 2006 hingga 2008 berbanding peningkatan hasil padatahun 2005. Kedudukan kutipan hasil bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Jadual4.6.Jadual 4.6Kutipan Hasil Kerajaan Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil. Kategori2004(RM Juta)2005(RM Juta)2006(RM Juta)2007(RM Juta)2008(RM Juta)1. Hasil Cukai 10.19 11.32 10.14 10.52 11.602. Hasil Bukan Cukai 32.10 31.68 30.43 31.82 30.763. Terimaan Bukan Hasil 38.97 42.68 38.74 25.17 35.08Jumlah 81.26 85.68 79.31 67.51 77.44Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisAnalisis Audit selanjutnya mendapati perkara berikut:a) Pada tahun 2008, 5 butiran hasil yang telah mencatat peningkatan yang ketaraberbanding pada tahun 2007 adalah seperti di Jadual 4.7.11


1. Pemberian PertambahanHasil Daripada Kerajaan 2.39 3.41 1.02 42.7Persekutuan12Pertambahan hasil KerajaanNegeri.Sejumlah RM1.69 juta diterimaBayaran Perkhidmatan2.1.44 1.90 0.46 31.9 daripada Kerajaan PersekutuanYang Lainuntuk bayaran cukai tanah.3. Cukai Tanah Semasa 7.67 8.73 1.06 13.8 Pertambahan hak milik baru.4.Pemberian KekuranganAkaun Hasil Disatukan Tahun0.00 7.23 7.23 0.00Akaun Mengurus Negeri2007 mengalami defisit.5. Jualan Air 13.11 13.80 0.69 5.3Tindakan mengutip hasil secaraberkala dan pertambahan projekperumahan. Manakala analisis perbandingan penyumbang utama hasil Kerajaan Negeri bagi tahun2004 hingga 2008 menunjukkan peningkatan berterusan kutipan hasil bagi 3 jenis hasilutama iaitu Jualan Air, Cukai Tanah dan Pemberian Hitung Kepala. Manakala 2 jenis hasilyang menunjukkan penurunan berterusan adalah Pemberian Caj Perkhidmatan ProjekPersekutuan dan Permit Tanah Dan Galian. Hasil Pemberian Caj Perkhidmatan ProjekPersekutuan mengalami penurunan berterusan daripada RM13.12 juta pada tahun 2004menjadi RM5.34 juta pada tahun 2008. Kedudukan penyumbang utama hasil KerajaanNegeri bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di . 1. Jualan Air 14.86 12.72 12.49 13.11 13.802. Cukai Tanah 6.83 8.29 7.49 7.67 8.733. Pemberian Hitung Kepala 8.33 8.35 8.37 8.39 8.41Pemberian Caj Perkhidmatan4.13.12 6.84 6.47 7.87 5.34Projek Persekutuan5. Permit Tanah Dan Galian 8.87 7.85 4.81 4.80 4.56 Hasil Kerajaan Negeri merupakan sumber utama yang digunakan bagi tujuan perbelanjaanmengurus dan pembangunan. Perbelanjaan Mengurus terdiri daripada PerbelanjaanTanggungan dan Perbelanjaan Perbekalan. Bagi Perbelanjaan Tanggungan, perbelanjaandipertanggungkan terus kepada Kumpulan Wang Disatukan seperti bayaran pencen,ganjaran, pampasan dan perbelanjaan hutang awam. Manakala Perbelanjaan Perbekalanadalah untuk membiayai aktviti dan pengurusan harian Kerajaan Negeri. Perbelanjaanmengurus Kerajaan Negeri pada keseluruhannya meningkat sejumlah RM13.23 juta atau17.2% iaitu daripada RM76.89 juta pada tahun 2007 menjadi RM90.12 juta pada tahun 2008seperti di


Jadual 4.9Perbelanjaan Mengurus Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunPeningkatan/Bil. Maksud Perbelanjaan2007 2008 (Penurunan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1. Emolumen 24.36 27.93 3.57 14.72. Perkhidmatan Dan Bekalan 29.27 34.37 5.10 17.43. Aset 1.14 2.08 0.94 82.54. Pemberian Dan Kenaan Bayaran Tetap 21.81 25.41 3.60 16.55. Perbelanjaan Lain 0.31 0.33 0.02 6.5Jumlah 76.89 90.12 13.23 17.2Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisPeningkatan dan penurunan Perbelanjaan Mengurus yang ketara pada tahun 2008berbanding tahun 2007 adalah seperti di Jadual 4.10.Jadual 4.10Peningkatan/Penurunan Perbelanjaan Ketara Pada Tahun 2008 Berbanding 2007PerbelanjaanPeningkatan/(Tahun)Bil. Butiran Perbelanjaan(Penurunan)Punca2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1.Pemberian Dan KenaanGanjaran Bagi Bekas0.08 1.73 1.65 2,062.5Bayaran Tetap - GanjaranAMMK Dan ADUN2.Aset- Kenderaan DanJentera0.56 1.18 0.62 110.7 Pembelian Kenderaan3.Emolumen - Gaji DanPelarasan Gaji Dan18.35 21.78 3.43 18.7Imbuhan Kakitangan AwamImbuhan Tahunan 20084.Perkhidmatan Dan Bekalan -Perhubungan Dan Utiliti10.04 9.45 (0.59) (5.9) Perbelanjaan Berhemat5.Emolumen – Elaun LebihMasa1.21 0.95 (0.26) (21.5) Perbelanjaan BerhematJumlah 30.24 35.09 4.85 16.0Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisManakala analisis perbandingan perbelanjaan mengurus bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan peningkatan perbelanjaan mengurus pada setiap tahun. Kedudukanperbelanjaan mengurus bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Jadual 4.11 danCarta 4.3.Jadual 4.11Perbelanjaan Mengurus Kerajaan Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil. Maksud Perbelanjaan 2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1. Emolumen 22.09 22.76 23.16 24.36 27.932. Perkhidmatan Dan Bekalan 24.91 26.14 26.37 29.27 34.373. Aset 1.22 1.55 0.56 1.14 2.084.Pemberian Dan KenaanBayaran Tetap18.93 37.12 22.71 21.81 25.415. Perbelanjaan Lain 0.11 0.50 0.29 0.31 0.33Jumlah 67.26 88.07 73.09 76.89 90.12Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis13


Carta 4.3Perbelanjaan Mengurus Kerajaan Negeri Bagi Tahun2004 Hingga 2008(RM Juta)22.0924.9118.9322.7626.1437.1223.1626.3722.7124.3629.2721.8127.9334.3725.411.220.112004Emolumen1.5520050.500.560.291.140.3120062007TahunPerkhidmatan Dan Bekalan2.0820080.33AsetPemberianDan Kenaan BayaranTetapPerbelanjaan Lain4.4.3 Prestasi Kewangan Akaun HasilDisatukanAnalisiss terhadap prestasi kewangan Akaun Hasil Disatukan mengambil kira perbandinganantara hasil dengan perbelanjaan mengurus Kerajaan Negeri bagi tempoh perakaunansemasaa dan tahun sebelumnya untuk mengukurlebihan atau defisit bagi Akaun HasilDisatukan. Pada tahun 2008, Akaun Hasil Disatukan Kerajaan Negeri mencatadefisitberjumlah RM12.68 juta berbanding defisit RM9.38juta pada tahun 2007seperti diJadual4.12. Peningkatanini disebabkan pertambahan perbelanjaan mengurus berjumlah RM13.23juta. Jadual 4.12Prestasi Kewangan Akaun Hasil Disatukan Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunBil.Butiran2007 2008(RM Juta)(RM Juta)1. Hasil67.5177.4442. Perbelanjaan Mengurus76.8990.12(Defisit)(9.38) (12.68)Analisissperbandinganlebihan/defisitpendapatanbagi tahun 2004 hingga2008menunjukkan defisit pendapatan bagi 3 tahun iaitutahun 2005, 2007 dan 2008 manakalalebihan pendapatan bagi 2 tahun iaitu tahun 2004 dan 2006 adalah seperti di Jadual 4.13.Jadual 4.13Prestasi Hasil BerbandingPerbelanjaan Mengurus Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil.Perkara2004(RM Juta)2005(RM Juta)2006(RM Juta)2007(RM Juta)2008(RM Juta)1.2.HasilPerbelanjaan Mengurus 81.26 67.26 85. 6988. 0779. 3173. 0967. 5176. 8977. 4490. 12Lebihan/ /(Defisit)14.00 (2.38) 6. 22 (9.38) (12.68)14


4.5 AKAUN PINJAMAN DISATUKANAkaun Pinjaman Disatukan ditubuhkan mengikut kehendak Seksyen 7(b), Akta AcaraKewangan 1957. Akaun ini merupakan akaun yang digunakan untuk mengakaunkan semuapinjaman yang diterima daripada Kerajaan Persekutuan dan pindahan penerimaan pinjamanke Akaun Kumpulan Wang Pembangunan.Pada tahun 2008, Kerajaan Negeri menerima pinjaman bagi projek Kompleks PusatPerdagangan Dan Perniagaan Bumiputra, pinjaman bagi projek Pembangunan Bandar BaruPauh dan pinjaman bagi membiayai bayaran balik pinjaman Perbadanan Kemajuan EkonomiNegeri Perlis yang berjumlah RM27.08 juta serta pinjaman bagi projek Bekalan Air berjumlahRM66.18 juta. Pinjaman tersebut telah diakaunkan dalam Akaun Pinjaman Disatukan. Padaakhir tahun 2008, Akaun Pinjaman Disatukan berbaki RM7 juta disebabkan pinjaman bagimembiayai bayaran balik pinjaman bank oleh Perbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis(PKENPs) belum dipindahkan ke akaun PKENPs. Kedudukan Akaun Pinjaman Disatukanpada tahun 2007 dan 2008 adalah seperti di Jadual 4.14.Jadual 4.14Akaun Pinjaman Disatukan Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunButiran2007 2008Peningkatan(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)Baki Pada 1 Januari 0.00 0.00 0.00 0.0Terimaan 25.48 93.26 67.78 266.0Bayaran 25.48 86.26 60.78 238.5Baki Pada 31 Disember 0.00 7.00 7.00 0.0Baki Akaun Pinjaman Disatukan pada tahun 2008 telah meningkat sejumlah RM7 jutaberbanding tahun 2007. Peningkatan ini disebabkan oleh pengeluaran pinjaman bagimembiayai bayaran balik pinjaman bank oleh PKENPs tidak disalurkan kepada Agensitersebut pada tahun 2008. Pinjaman ini hanya disalurkan kepada PKENPs pada awal tahun2009 iaitu setelah perjanjian ditandatangani pada bulan Disember 2008.Kedudukan baki Akaun Pinjaman Disatukan bagi 5 tahun iaitu tahun 2004 hingga 2008adalah seperti di Jadual 4.15.Jadual 4.15Kedudukan Baki Akaun Pinjaman Disatukan Bagi Tahun 2004 Hingga 2008Baki PinjamanBil. Pinjaman2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1. Pinjaman Badan Berkanun 0.00 0.00 0.00 0.00 7.002. Pinjaman Bekalan Air 0.00 0.00 0.00 0.00 0.00Jumlah 0.00 0.00 0.00 0.00 7.0015


4.6 AKAUN AMANAH DISATUKANAkaun Amanah Disatukan adalah sebahagian daripada Kumpulan Wang Disatukan yangdiwujudkan di bawah Seksyen 7(c) Akta Acara Kewangan 1957 dan terbahagi kepada tigakumpulan wang iaitu Kumpulan Wang Amanah Kerajaan, Kumpulan Wang Awam danDeposit. Akaun ini menguruskan semua wang yang diterima tertakluk kepada amanah dandigunakan mengikut terma amanah tersebut. Pada akhir tahun 2008, baki Akaun AmanahDisatukan adalah berjumlah RM162.27 juta berbanding sejumlah RM157.76 juta pada tahun2007 iaitu peningkatan sejumlah RM4.51 juta atau 2.9%.4.6.1 Kumpulan Wang Amanah KerajaanKumpulan Wang Amanah Kerajaan ditubuhkan di bawah peruntukan Seksyen 10 AktaAcara Kewangan 1957 untuk maksud tertentu. Kumpulan Wang ini adalah kumpulan wangpusingan yang mana pembayaran dari kumpulan wang ini tidak dibenarkan melebihi hadperuntukan yang diluluskan oleh Dewan Undangan Negeri.a) Kumpulan Wang PembangunanKumpulan Wang Pembangunan ditubuhkan di bawah Akta Kumpulan WangPembangunan Tahun 1966 (Akta 70) dan diperakaunkan dalam Penyata KumpulanWang Pembangunan. Sumber kewangan bagi kumpulan wang ini terdiri daripadacaruman dari Akaun Hasil, terimaan pemberian daripada Kerajaan Persekutuan danAkaun Pinjaman. Kumpulan Wang Pembangunan ini hanya boleh dibelanjakan bagimaksud yang ditentukan oleh Akta tersebut. Penerimaan kumpulan wang ini bagi tahun2008 berjumlah RM34.81 juta adalah terdiri daripada caruman Akaun Hasil berjumlahRM13.57 juta, terimaan daripada Kerajaan Persekutuan berjumlah RM18.31 juta danpelbagai terimaan berjumlah RM2.93 juta. Manakala perbelanjaan pembangunan padatahun 2008 adalah berjumlah RM51.33 juta berbanding RM52.86 juta pada tahun 2007iaitu menurun sejumlah RM1.53 juta atau 2.9%. Baki terkumpul Kumpulan WangPembangunan pada akhir tahun 2007 berjumlah RM39.77 juta menurun menjadiRM23.25 juta pada akhir tahun 2008 disebabkan defisit perbelanjaan berjumlahRM16.52 juta berbanding jumlah terimaan. Perbandingan baki Kumpulan WangPembangunan pada tahun 2008 berbanding 2007 adalah seperti di Jadual 4.16.Jadual 4.16Baki Kumpulan Wang Pembangunan Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunPeningkatan/Perkara2007 2008 (Penurunan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)Baki Pada 1 Januari 48.33 39.77 (8.56) (17.7)Penerimaan 44.30 34.81 (9.49) (21.4)Perbelanjaan 52.86 51.33 (1.53) (2.9)Lebihan/(Defisit) (8.56) (16.52) 7.96 93Baki Pada 31 Disember 39.77 23.25 (16.52) (41.5)Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisPada tahun 2008, 3 Jabatan telah mengalami peningkatan perbelanjaan pembangunaniaitu Pejabat Setiausaha Kerajaan berjumlah RM2.32 juta, Jabatan Pertanian berjumlahRM0.89 juta dan Jabatan Perhutanan berjumlah RM0.42 juta. Peningkatan initerutamanya disebabkan kejayaan Jabatan berkenaan melaksanakan beberapa projek16


pembangunan di samping penambahan peruntukan berbanding tahun 2007 bagibeberapa projek seperti Rancangan/ Projek Kecil UPD berjumlah RM1.08 juta danProjek Rancangan Perumahan Kos Rendah Wang Kelian berjumlah RM1.6 juta. TigaJabatan pula telah mengalami penurunan perbelanjaan pembangunan berbanding tahun2007 iaitu Jabatan Kerja Raya, Jabatan Perkhidmatan Veterinar Negeri dan JabatanPengairan Dan Saliran dengan perbelanjaan masing-masing berjumlah RM8.83 juta,RM4.78 juta dan RM12.42 juta. Antara sebab penurunan perbelanjaan adalah keranaterdapat projek masih belum dilaksanakan dan masih dalam perancangan. Kedudukanperbelanjaan pembangunan mengikut Jabatan pada tahun 2008 berbanding tahun 2007adalah seperti di Jadual 4.17.Jadual 4.17Perbelanjaan Pembangunan Pada Tahun 2007 Dan 2008TahunPeningkatan/Bil. Jabatan/Pejabat2007 2008 (Pengurangan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1. Pejabat Setiausaha Kerajaan 11.89 14.21 2.322. Jabatan Pertanian 5.23 6.12 0.893. Jabatan Perhutanan 4.56 4.98 0.424. Jabatan Pengairan Dan Saliran 12.43 12.42 (0.01)5. Jabatan Perkhidmatan Veterinar 6.44 4.78 (1.66)6. Jabatan Kerja Raya 12.31 8.83 (3.48)Jumlah 52.86 51.34 (1.52)Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlisb) Kumpulan Wang Luar JangkaPerkara 103 Perlembagaan Persekutuan memperuntukkan bagi mewujudkan KumpulanWang Luar Jangka bagi maksud memenuhi keperluan perbelanjaan yang segera danluar jangka. Pada akhir tahun 2008, baki Kumpulan Wang Luar Jangka berjumlahRM0.50 juta bersamaan dengan baki akhir tahun 2007. Peruntukan Kumpulan Wang initidak digunakan kerana tiada perbelanjaan luar jangka dibuat pada tahun 2008.c) Akaun Kena BayarAkaun Kena Bayar (AKB) adalah bayaran yang dilakukan pada bulan Januari tahun barubagi bekalan dan perkhidmatan yang dilakukan pada atau sebelum 31 Disember tahunsemasa dan bayaran dikenakan dalam peruntukan akaun tahun tersebut. Pada tahun2008, AKB berjumlah RM29.29 juta berbanding RM23.02 juta pada tahun 2007,peningkatan sejumlah RM6.27 juta atau 27.2%. Peningkatan ketara AKB adalah diJabatan Kerja Raya (Bekalan Air) iaitu sebanyak 711.3%, Jabatan Hutan sebanyak48.8% dan Jabatan Pertanian sebanyak 15%. Senarai Jabatan yang mencatatkanpeningkatan/penurunan perbelanjaan AKB yang ketara pada tahun 2008 adalah sepertidi Jadual 4.18.17


Jadual 4.18Perbelanjaan Akaun Kena Bayar Mengikut Jabatan Pada Tahun 2007 Dan 2008Tahun Peningkatan /Bil.Jabatan2007 2008 (Penurunan)(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (%)1. Jabatan Kerja Raya (Bekalan Air) 1.68 13.63 11.95 711.32. Jabatan Hutan 1.23 1.83 0.60 48.83. Lain-lain Jabatan 0.26 0.34 0.08 30.84. Jabatan Pertanian 3.14 3.61 0.47 15.05. Jabatan Kerja Raya 5.60 4.32 (1.28) (22.9)6. Jabatan Perkhidmatan Veterinar 0.59 0.44 (0.15) (25.4)7. Jabatan Pengairan Dan Saliran 2.21 1.25 (0.96) (43.4)8. Setiausaha Kerajaan Negeri 7.58 3.62 (3.96) (52.2)9. Pejabat DYMM 0.73 0.25 (0.48) (65.8)Jumlah 23.02 29.29 6.27 27.2Manakala analisis perbandingan AKB bagi tempoh 5 tahun menunjukkan peningkatansetiap tahun seperti yang ditunjukkan di Jadual 4.19.Jadual 4.19Kedudukan Akaun Kena Bayar Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunPerkara 2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)Akaun Kena Bayar 12.81 16.32 19.99 23.02 29.29Analisis perbandingan antara jumlah perbelanjaan mengurus sebenar pada tahun 2008berbanding perbelanjaan AKB pada tahun 2008 mendapati perbelanjaan mengurusmeningkat sejumlah RM13.23 juta atau 17.2% dan AKB juga meningkat sejumlahRM6.27 juta atau 27.2%. 4.6.2 Kumpulan Wang Amanah AwamKumpulan Wang Amanah Awam ditubuhkan di bawah Seksyen 9, Akta Acara Kewangan1957 adalah terdiri daripada Kumpulan Wang Khas yang dipegang oleh Kerajaan Negeridan wang amanah yang diterima bagi maksud tertentu. Pengurusan akaun ini dibuatmengikut Arahan Amanah yang diluluskan oleh Perbendaharaan Negeri.Sebanyak 20 Akaun Amanah diwujudkan oleh Kerajaan Negeri, terdiri daripada 17 AkaunAmanah yang masih aktif dan 3 Akaun Amanah baru diwujudkan iaitu Akaun Amanah WangGantian Rumah Kos Rendah, Akaun Amanah Caruman Tangki Air dan Akaun Amanah ParitDan Saliran. Semakan Audit mendapati 5 daripada 20 Akaun Amanah tidak bergerak padatahun 2008. Baki Kumpulan Wang Amanah Awam meningkat sejumlah RM11.24 juta atau26.6% menjadi RM53.48 juta pada tahun 2008 berbanding RM42.24 juta pada tahun 2007.Baki akhir tahun bagi 4 Akaun Amanah mengalami peningkatan berjumlah RM17.07 jutamanakala 6 Akaun Amanah lain mengalami penurunan berjumlah RM6.20 juta seperti diJadual 4.20.18


Bil.1.2.Jadual 4.20Peningkatan/Penurunan Baki Akhir Tahun 2008 Akaun AmanahPeningkatanAkaun AmanahBil. Akaun Amanah(RM Juta)Penyelenggaraan JalanRayaMisi Pelaburan/LawatanDan Program KhasKerajaan Negeri14.94 1.2.01 2.Bantuan Kewangan DariKem. KewanganBayaran Elaun KetuaKampungPenurunan(RM Juta)3.Geran PelaksanaanDana Khas Dari0.09 3.SPEKSKementerian Kewangan 10.234. Dana Ternakan 0.03 4. Hari Kebangsaan Malaysia 0.215.Dana Khas DariKementerian Kewangan0.156.Tabung Dana SumbanganPendidikan0.04Jumlah 17.07 Jumlah 6.204.191.38a) Kumpulan Wang Amanah Penyelenggaraan Jalan RayaKumpulan Wang Amanah Penyelenggaraan Jalan Raya diwujudkan mengikut Seksyen9, Akta Acara Kewangan 1957 bagi pembiayaan penyenggaraan jalan raya yangdilaksanakan oleh pihak Jabatan Kerja Raya dan Pihak Berkuasa Tempatan. Padatahun 2008, Kerajaan Persekutuan telah meluluskan pemberian penyenggaraan jalanraya sejumlah RM19.61 juta di mana sejumlah RM4.67 juta atau 23.8% telahdibelanjakan. Jumlah penerimaan penyenggaraan jalan raya pada tahun 2008 telahmeningkat sejumlah RM8.38 juta atau 74.6% menjadi RM19.61 juta berbandingsejumlah RM11.23 juta pada tahun 2007. Baki Kumpulan Wang Penyelenggaraan JalanRaya pada akhir tahun 2008 berjumlah RM32.39 juta berbanding sejumlah RM17.45 jutapada tahun 2007. Kedudukan Kumpulan Wang Amanah ini pada tahun 2007 dan 2008adalah seperti di Jadual 4.21.Jadual 4.21Kedudukan Kumpulan Wang Amanah Penyelenggaraan Jalan RayaPada Tahun 2007 Dan 2008PenerimaanBaki PadaPerbelanjaan Baki Akaun PadaDaripada KerajaanTahun 1 JanuariSemasa 31 DisemberPersekutuan(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)2007 7.49 11.23 1.27 17.452008 17.45 19.61 4.67 32.39b) Akaun Amanah Bayaran Elaun Ketua KampungAkaun Amanah Elaun Ketua Kampung bertujuan untuk mengakaunkan sumbangan yangditerima daripada Kerajaan Negeri dan Kerajaan Persekutuan bagi membiayai ElaunKetua Kampung. Pada tahun 2008, Akaun Amanah ini merekodkan terimaan berjumlahRM2.01 juta dan perbelanjaan sejumlah RM3.39 juta. Baki Akaun Amanah ini padatahun 2008 menurun sejumlah RM1.38 juta atau 86.8% menjadi RM0.21 juta berbandingRM1.59 juta pada tahun 2007. Penurunan ini disebabkan Elaun Ketua Kampung telahdinaikkan pada tahun 2008 daripada RM30 sebulan menjadi RM400 sebulan.19


c) Akaun Amanah Bantuan Kewangan Kementerian KewanganPenubuhan Akaun Amanah ini bertujuan untuk menerima dan mengeluarkan wangpemberian yang diterima daripada Kerajaan Persekutuan bagi menjalankanprogram/aktiviti meningkatkan taraf kualiti hidup dan membasmi kemiskinan golongansasar seperti penduduk miskin, ibu tunggal, warga tua, orang kurang upaya, usahawandan peniaga kecil. Pada tahun 2008, peruntukan yang diterima berjumlah RM2.48 jutatetapi sejumlah RM6.68 juta telah dibelanjakan, menyebabkan baki akhir tahun 2008menurun RM4.20 juta atau 42% menjadi RM5.80 juta berbanding RM10 juta pada tahun2007. Penurunan baki terkumpul pada akhir tahun disebabkan Kerajaan Negeri telahmembuat pembayaran bagi perbelanjaan tahun 2007 yang belum selesai dan dibayarpada tahun 2008.4.6.3 Akaun DepositDeposit adalah wang yang diterima khusus bagi sesuatu maksud di bawah undang-undangtertentu atau perjanjian yang dipegang untuk satu jangka masa tertentu. Pada tahun 2008,baki Deposit meningkat sejumlah RM4.38 juta atau 13.9% menjadi RM35.78 juta berbandingRM31.40 juta pada tahun 2007. Peningkatan deposit antaranya melibatkan Akaun DepositWang Jaminan berjumlah RM2.68 juta dan Deposit Tanah berjumlah RM1.11 juta.Kedudukan Akaun Deposit bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Carta 4.4.Carta 4.4Baki Deposit Bagi Tahun 2004 Hingga 2008403531.62 30.66 29.5531.4035.7830(RM Juta)25201510502004 2005 2006 2007 2008Deposit AmTahunSumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisSebanyak 6 akaun deposit berjumlah RM4.78 juta adalah akaun yang tidak bergerak.Tindakan pewartaan mengikut Arahan Perbendaharaan 162 perlu dibuat sekiranya deposittersebut tidak diperlukan lagi. Kedudukan Akaun Deposit yang tidak bergerak sehingga 31Disember 2008 adalah seperti di Jadual 4.22.20


Jadual 4.22Kedudukan Akaun Deposit Yang Tidak Bergerak Sehingga 31 Disember 2008TahunJumlahBil. Jabatan Nama Akaun Wang DepositMulai Tidak(RM Juta) Bergerak1. Pejabat Setiausaha Kerajaan NegeriDeposit Pelarasan – Terimaan YangTidak Diperuntukkan4.68 20052. Jabatan Perhutanan Akaun Deposit Am Jabatan Negeri 0.04 20033. Jabatan Pengairan Dan Saliran Akaun Cagaran 0.03 20054. Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri Akaun Deposit Pajak Gadai 0.01 20055. Jabatan Perkhidmatan Veterinar Akaun Deposit Wang Jaminan 0.01 20076. Jabatan Pengairan Dan Saliran Akaun Deposit Am Jabatan Negeri 0.01 2004Jumlah 4.78Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis4.7 PENERIMAAN DAN PEMBAYARAN WANG TUNAIPenerimaan wang tunai terdiri daripada penerimaan hasil, pinjaman, terimaan modal danpenerimaan lain. Pembayaran wang tunai terdiri daripada perbelanjaan mengurus,perbelanjaan pembangunan, perbelanjaan modal, pengeluaran pinjaman dan bayaran lain.Jumlah penerimaan wang tunai pada tahun 2008 adalah berjumlah RM181.37 juta iaitubertambah sejumlah RM55.20 juta atau 43.8% berbanding RM126.17 juta pada tahun 2007.Kedudukan penerimaan dan pembayaran wang tunai pada tahun 2008 berbanding tahun2007 adalah seperti di Jadual 4.23.Jadual 4.23Kedudukan Penerimaan Dan Pembayaran Wang TunaiPada Tahun 2007 Dan 2008TahunPeningkatan/Butiran2007 2008 (Penurunan)(RM Juta ) (RM Juta ) (RM Juta) (%)Baki Pada 1 Januari 15.27 11.69 (3.58) (23.4)Penerimaan 126.17 181.37 55.20 43.8Hasil 67.51 77.44 9.93 14.7Pinjaman 0.00 27.08 27.08 0.0Modal 49.80 55.82 6.02 12.1Amanah 8.86 21.03 12.17 137.4Pembayaran 129.75 161.54 31.79 24.5Mengurus 76.89 90.12 13.23 17.2Pembangunan 52.86 51.34 (1.52) (2.9)Pinjaman 0.00 20.08 20.08 0.0Baki Pada 31 Disember 11.69 31.52 19.83 169.6Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisBaki wang tunai Kerajaan Negeri pada akhir tahun 2008 berjumlah RM31.52 juta, meningkatRM19.83 juta atau 169.6% berbanding RM11.69 juta pada tahun 2007. Jumlah tersebutsetelah mengambil kira baki wang tunai pada 31 Disember 2007 berjumlah RM11.69 juta,terimaan dan pembayaran wang tunai pada tahun semasa berjumlah RM181.37 juta danRM161.54 juta.21


4.8 PENYATA AKAUN MEMORANDUMPenyata Akaun Memorandum menunjukkan baki aset dan tanggungan Kerajaan yang bolehdilupuskan atau boleh dilunaskan pada masa akan datang yang tidak dinyatakan dalamLembaran Imbangan.4.8.1 Pinjaman Boleh DituntutPinjaman Boleh Dituntut adalah merupakan pinjaman yang diberikan oleh Kerajaan Negerikepada Agensi dan Pihak Berkuasa Tempatan yang menggunakan sumber Kerajaan Negeriatau pinjaman yang diperoleh daripada Kerajaan Persekutuan. Pada akhir tahun 2008, bakiPinjaman Boleh Dituntut meningkat sejumlah RM16.79 juta atau 69.7% kepada RM40.89juta berbanding RM24.10 juta pada tahun 2007. Peningkatan ini antara lain disebabkanoleh penerimaan pinjaman baru daripada Kerajaan Persekutuan berjumlah RM27.08 jutaterutamanya bagi pembiayaan projek Pembangunan Bandar Baru Pauh dan KompleksPusat Perdagangan Dan Perniagaan Bumiputera oleh Perbadanan Kemajuan EkonomiNegeri Perlis serta pinjaman bagi projek Bekalan Air berjumlah RM66.18 juta.Analisis perbandingan baki pinjaman boleh dituntut bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan penurunan baki pinjaman boleh dituntut pada tahun 2005, peningkatan padatahun 2006, menurun pada tahun 2007 dan meningkat kembali pada tahun 2008.Kedudukan baki Pinjaman Boleh Dituntut bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti diJadual 4.24.Jadual 4.24Baki Pinjaman Boleh Dituntut Oleh Kerajaan Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil. Agensi2004(RM Juta)2005(RM Juta)2006(RM Juta)2007(RM Juta)2008(RM Juta)1.Perbadanan KemajuanEkonomi Negeri Perlis24.42 26.42 26.42 19.42 39.422.Yayasan Islam NegeriPerlis10.42 0.0 3.26 4.68 1.47Jumlah 34.84 26.42 29.68 24.10 40.89Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri PerlisPada tahun 2008, Agensi sepatutnya membayar ansuran pinjaman Kerajaan Negeriberjumlah RM24.29 juta yang terdiri daripada bayaran anuiti tahun semasa berjumlahRM0.67 juta dan tunggakan tahun 2007 berjumlah RM23.62 juta. Bagaimanapun, hanyaYayasan Islam Perlis yang membuat pembayaran balik pinjaman berjumlah RM4 juta padatahun 2008. Kedudukan ansuran pinjaman Agensi yang sepatutnya dijelaskan kepadaKerajaan Negeri berbanding dengan bayaran sebenar yang dibuat pada tahun 2008 adalahseperti di Jadual 4.25.22


Jadual 4.25Kedudukan Tunggakan Bayaran Balik Pinjaman Boleh Dituntut Pada Tahun 2008Jumlah Patut Jumlah Telah TunggakanTunggakanBil. Agensi Pada 1.1.2008 Anuiti 2008 Dijelaskan Dijelaskan Pada AkhirTahun 2008 Tahun 2008 Tahun 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1.PerbadananKemajuan Ekonomi 18.94 0.67 19.61 0.00 19.61Negeri Perlis2.Yayasan IslamPerlis4.68 0.00 4.68 4.00 0.68Jumlah 23.62 0.67 24.29 4.00 20.29Merujuk kepada Jadual 4.25 di atas, adalah didapati tunggakan bayaran balik pinjamanboleh dituntut pada tahun 2008 mencatatkan penurunan sejumlah RM3.33 juta atau 14.1%kepada RM20.29 juta berbanding RM23.62 juta pada tahun 2007. Penurunan inidisebabkan terimaan bayaran balik pinjaman oleh Yayasan Islam Negeri Perlis berjumlahRM4 juta.Analisis perbandingan baki tunggakan bayaran balik pinjaman boleh dituntut pula bagi tahun2004 hingga 2008 menunjukkan peningkatan baki tunggakan bagi tahun 2004 hingga 2007dan pada tahun 2008 menunjukkan penurunan. Kedudukan tunggakan bayaran balikpinjaman Agensi kepada Kerajaan Negeri bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti diJadual 4.26.Jadual 4.26Kedudukan Tunggakan Bayaran Balik Pinjaman Agensi Kepada Kerajaan NegeriBagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil.Agensi2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)Perbadanan Kemajuan1.3.28 18.35 19.27 18.94 19.61Ekonomi Negeri Perlis2. Yayasan Islam Negeri Perlis 4.14 0.00 0.00 4.68 0.68Jumlah 7.42 18.35 19.27 23.62 20.29Oleh itu, analisis perbandingan antara jumlah baki Pinjaman Boleh Dituntut pada tahun 2008berbanding baki tunggakan bayaran balik Pinjaman Boleh Dituntut pada tahun 2008mendapati prestasi pembayaran Pinjaman Boleh Dituntut tahun 2008 oleh PerbadananKemajuan Ekonomi Negeri Perlis adalah tidak memuaskan kerana jumlah baki PinjamanBoleh Dituntut telah meningkat sejumlah RM0.67 juta atau 3.5%. Manakala prestasipembayaran pinjaman Yayasan Islam Perlis adalah baik kerana mencatatkan penurunansejumlah RM4 juta atau 85.5%.4.8.2 Hutang Awam Kerajaan NegeriKerajaan Negeri dari semasa ke semasa mendapat pinjaman daripada KerajaanPersekutuan bagi membiayai projek pembangunannya. Pada tahun 2008, baki hutangKerajaan Negeri kepada Kerajaan Persekutuan telah meningkat sejumlah RM89.11 juta atau37.4% menjadi RM327.64 juta berbanding RM238.53 juta pada tahun 2007. Peningkatan inidisebabkan penerimaan pinjaman berjumlah RM93.26 juta secara berperingkat daripada23


Kerajaan Persekutuan bagi pembiayaan projek dibawah Sektor Bekalan Air danSektorPerbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis. Kedudukan hutang Kerajaan Negeri padatahun 2008 berbanding tahun 2007 adalah seperti di Jadual 4. .27.Jadual 4.27Kedudukan Hutang Awam Kerajaan Negeri Pada Tahun 2008 Berbanding 2007TahunKenaikan/Bil.Butiran Pinjaman2007 2008 ( Penurunan)(RMJuta) (RMJuta) (RMJuta) (%)1. Sektor Bekalan Air101.69 163.95 62.26 61.22.Sektor Perumahan Awam KosRendah77.68 77.53 (0.15) (0. 2)3.Sektor Perbadanann KemajuanEkonomi Negeri Perlis47.43 74.43 27.0 56.94. Sektor Pelbagai11.73 11.73 0.0 0.0Jumlah238.53 327.64 89.11 37.4Manakala analisiss perbandingan bakihutang awam bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan peningkatan baki hutang awam bagi setiap tahun. Kedudukan bakihutangawam bagi tahun 2004 hingga2008 adalah seperti di Jadual 4.28 dan Carta 4.5.Jadual 4.28Kedudukan Baki Hutang Awam Kerajaan Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil. Butiran Pinjamann 20042005200620072008(RM Juta)(RM Juta)(RM Juta)(RM Juta)(RM Juta)1. 2.Sektor Bekalan AirSektor PerumahanAwam Kos RendahSektor Perbadanan51.88 73.42 65.50 77.92 77.21 77.86 101.69 77.68 163.9577.533. Kemajuan EkonomiNegeri Perlis44.11 44.11 44.11 47.43 74.434. Sektor PelbagaiJumlah11.89 181.30 11.89 199.42 11.89 211.07 11.73 238.53 11.73327.64Carta 4.5Kedudukan Baki Hutang Awam Kerajaan Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008180(RM Juta)16014012010080604020051.8873.422004Bekalan Air44.1111.8977.2277.8644.1111.892005Perbadanan KemajuanEkonomi Negeri Perlis65.5077.9244.112006Tahun11.89101.6977.68Perumahan AwamKos RendahPelbagai Projek47.4311.732007163.9577.5374.43200811.7324


Di samping itu, Kerajaan Negeri mempunyai tunggakan bayaran balik pinjaman kepadaKerajaan Persekutuan pada tahun 2008 berjumlah RM80.99 juta iaitu termasuk jumlahpokok dan faedah berbanding RM66.02 juta pada tahun 2007. Peningkatan tunggakanbayaran balik berjumlah RM14.97 juta atau 22.7% disebabkan Kerajaan Negeri hanyamembuat bayaran balik berjumlah RM0.68 juta berbanding RM81.67 juta iaitu jumlah yangsepatutnya dibayar pada tahun 2008.Manakala analisis perbandingan baki tunggakan bayaran balik pinjaman bagi tahun 2004hingga tahun 2008 menunjukkan peningkatan baki tunggakan setiap tahun. Kedudukantunggakan bayaran balik pinjaman bagi tahun 2004 hingga 2008 adalah seperti di Jadual4.29.Jadual 4.29Kedudukan Tunggakan Bayaran Balik Hutang Awam Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunBil. Pinjaman 2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1. Sektor Bekalan Air 4.39 5.96 6.72 9.22 11.702.Sektor PerumahanAwam Kos Rendah9.31 11.95 18.27 25.08 32.90Sektor Perbadanan3. Kemajuan Ekonomi 16.34 22.56 26.56 30.55 33.08Negeri Perlis4. Sektor Pelbagai 0.29 0.65 1.01 1.17 3.31Jumlah 30.33 41.12 52.56 66.02 80.994.8.3 Tunggakan HasilPeraturan mengenai tunggakan hasil dinyatakan dalam Arahan Perbendaharaan 89A, yangmenghendaki setiap Pegawai Pengawal menghantar suatu penyata mengenai apa-apa hasilyang sepatutnya diterima pada 31 Disember kepada Bendahari Negeri dengan salinannyakepada Jabatan Audit Negara. Pekeliling Perbendaharaan Bil. 3 Tahun 2008 jugamenjelaskan dasar dan tatacara Akaun Belum Terima. Selain itu, surat arahan bagiPeraturan Penutupan Akaun Kewangan Akhir Tahun Kewangan 2008 iaitu melalui SuratPekeliling Bendahari Negeri Perlis Bil. 2 Tahun 2008 menetapkan kewajipanmengemukakan Penyata Tunggakan Hasil Tahun 2008. Tunggakan hasil Kerajaan Negeritelah menurun sejumlah RM0.30 juta atau 1.1% menjadi RM26.37 juta pada tahun 2008berbanding RM26.67 juta pada tahun 2007. Tujuh Jabatan yang mempunyai tunggakanhasil adalah seperti di Jadual 4.30.Jadual 4.30Tunggakan Hasil Kerajaan Negeri Mengikut JabatanPada Tahun 2008TunggakanBil.JabatanHasil(RM Juta)1. Jabatan Tanah Dan Galian Negeri Perlis 10.792. Pejabat SUK Perumahan 7.843. Jabatan Kerja Raya Perlis (Bekalan Air) 7.144. Pejabat SUK Unit Pentadbiran Daerah 0.285. Jabatan Pertanian Negeri Perlis 0.146. Jabatan Kerja Raya Negeri Perlis 0.137. Jabatan Perkhidmatan Veterinar 0.05Jumlah 26.3725


Manakala analisis perbandingan tunggakan hasil bagi tahun 2004 hingga 2008menunjukkan peningkatan bagi tempoh 4 tahun iaitu sejak tahun 2004 hingga 2007 danmenurun pada tahun 2008 adalah seperti di Jadual 4.31.Jadual 4.31Kedudukan Tunggakan Hasil Negeri Bagi Tahun 2004 Hingga 2008TahunPerkara 2004 2005 2006 2007 2008(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)Tunggakan Hasil 20.92 21.74 23.14 26.67 26.374.9 RUMUSAN DAN SYOR AUDIT4.9.1 Secara keseluruhannya, analisis Audit mendapati kedudukan kewangan KerajaanNegeri Perlis adalah kurang memuaskan. Kecairan tunai Kerajaan Negeri menunjukkanwang tunai dan pelaburan Kerajaan Negeri adalah rendah untuk menampung tanggungansemasa. Pada tahun 2008, Kerajaan Negeri telah mencairkan simpanan tetap sejumlahRM21 juta untuk menampung perbelanjaan mengurus termasuk perbelanjaan di bawahAkaun Kena Bayar yang meningkat sebanyak RM19.50 juta atau 19.52% berbandingdengan tahun 2007. Pada tahun 2004, Kerajaan Negeri telah memperolehi lebihan dalamAkaun Hasil Disatukan sejumlah RM14 juta dan lebihan ini telah menjadi defisit dalam akaundengan sejumlah RM12.68 juta pada tahun 2008. Selain itu, tunggakan bayaran balikhutang awam meningkat daripada RM30.33 juta pada tahun 2004 menjadi RM80.99 jutapada tahun 2008. Bagaimanapun, jumlah kutipan hasil pada tahun 2008 telah mencatatkanpeningkatan berjumlah RM9.93 juta atau 14.7% dan tunggakan hasil juga mengalamipenurunan berjumlah RM0.30 juta atau 1.1%.4.9.2 Kerajaan Negeri hendaklah berusaha mengutip tunggakan hasil yang berjumlahRM26.37 juta dan tunggakan bayaran balik pinjaman daripada Agensi Negeri berjumlahRM20.29 juta pada tahun 2008. Selain itu, Kerajaan Negeri juga perlu meneruskan amalanperbelanjaan berhemat tanpa menjejaskan mutu perkhidmatan dan sumbangan kepadarakyat.26


BAHAGIAN IIIRANCANGAN PEMBANGUNANKERAJAAN NEGERI


BAHAGIAN IIIRANCANGAN PEMBANGUNAN KERAJAAN NEGERI5. PENCAPAIAN PELAKSANAAN PROJEK PEMBANGUNAN RANCANGANMALAYSIA KESEMBILAN5.1 Rancangan Malaysia Kesembilan (RMKe-9) Negeri Perlis yang meliputi tempoh tahun2006 hingga 2010 mewakili fasa pertama Visi Perlis Maju Tahun 2015, juga seiring denganpelaksanaan RMKe-9 yang merangkumi fasa kedua Wawasan 2020. Mulai RMKe-9Kerajaan telah memperkenalkan Misi Nasional dengan menggariskan 5 teras utama yangmesti dilaksanakan iaitu meningkatkan ekonomi dalam rantaian nilai lebih tinggi,meningkatkan keupayaan pengetahuan dan inovasi negara serta memupuk ‘Minda KelasPertama’, menangani masalah ketidaksamaan sosio-ekonomi yang berterusan secaramembina dan produktif, menangani tahap dan kemapanan kualiti hidup serta mengukuhkankeupayaan institusi dan pelaksanaan.5.2 Tujuan utama dasar dan strategi RMKe-9 adalah untuk penjenamaan semula Perlisdengan beralih daripada ekonomi yang berasaskan pertanian tradisional kepada ekonomiindustri asas tani ke arah meningkatkan Keluaran Dalam Negeri Kasar dan pendapatan perkapita. Di samping itu tumpuan juga akan diberi kepada sumber baru ekonomi lain yangmenjadi pemangkin kepada pertumbuhan output dan memacu transformasi struktural dalamsektor pembuatan dan perkhidmatan di Negeri Perlis. Peranan sektor awam dalammenyediakan rangka dasar institusi yang kondusif dan perkhidmatan yang berkualiti samaada di peringkat Jabatan Negeri mahupun Persekutuan akan terus diberikan penekanan.Pembangunan teknologi maklumat dan komunikasi juga akan menjadi agenda utamapembangunan perkhidmatan awam negeri. RMKe-9 telah digubal bagi menjelaskan programdan projek yang diperkenal dan dilaksanakan untuk mencapai objektif pembangunan NegeriPerlis.5.3 Dalam proses mengesan dan mengawasi pelaksanaan projek, kemajuan pelaksanaansesuatu projek boleh dikategorikan kepada beberapa takrif kedudukan projek tertentuseperti projek belum mula, projek lewat dilaksanakan, projek sakit, projek terbengkalai danprojek dilaksanakan tetapi tidak menepati sasaran. Projek belum mula merupakan projekdiluluskan yang masih berada di peringkat perancangan awal dan belum dimulakanpelaksanaannya. Projek lewat dilaksanakan adalah projek yang mana kemajuan kerjasebenar adalah kurang 30% daripada jadual perancangan pelaksanaan. Projek sakitmerupakan projek bermasalah yang tidak dapat/sukar diselesaikan atau projek yang manakelewatan kerja sebenar adalah 30% atau lebih daripada jadual perancangan pelaksanaansehingga memberi kesan terhadap pelaksanaan kerja seterusnya. Projek terbengkalai pulamerupakan projek yang sepatutnya siap tetapi tidak disiapkan dan terbiar tanpa tindakanlanjut oleh pihak kontraktor untuk menyiapkannya dan diserahkan kepada agensi pengguna.Manakala projek dilaksanakan tetapi tidak menepati sasaran adalah projek yang siap29


dilaksanakan tetapi tidak dapat memperoleh faedah yang dijangkakan atau memenuhikehendak kumpulan sasaran dan mencapai objektif pelaksanaan projek yang ditetapkan.5.4 Bagi menjayakan RMKe-9 Negeri Perlis, sejumlah RM1.62 bilion telah diperuntukkanbagi tempoh 5 tahun untuk melaksanakan projek pembangunan. Peruntukan ini telahdiagihkan kepada 6 Jabatan. Pencapaian perbelanjaan RMKe-9 sehingga tahun 2008adalah berjumlah RM280.26 juta atau 17.3% daripada keseluruhan peruntukan RMKe-9.Perbelanjaan RMKe-9 pada tahun 2008 menunjukkan pencapaian yang baik sehinggamencapai 82.8% daripada peruntukan yang dibenarkan seperti di Jadual 5.1.Jadual 5.1Pencapaian Perbelanjaan Pembangunan Di Bawah RMKe-9 Pada Tahun 2008BilJabatan/PejabatPeruntukan RMKe-9Yang Diluluskan(RM Juta)PerbelanjaanTahun 2008(RM Juta)PeratusPencapaian(%)1. Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri 21.84 14.20 65.02. Jabatan Kerja Raya 16.22 8.83 54.43. Jabatan Kerja Raya (Bekalan Air) 95.10 85.42 89.84. Jabatan Pertanian 6.30 6.12 97.15. Jabatan Perkhidmatan Haiwan 6.94 4.78 68.96. Jabatan Pengairan Dan Saliran 13.50 12.42 92.07. Jabatan Perhutanan 5.20 4.98 95.8Jumlah 165.10 136.75 82.8Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis5.5 Pada tahun 2008, sebanyak 252 projek telah dirancang untuk dilaksanakan. Statuspencapaian pelaksanaan projek RMKe-9 pada tahun 2008 mengikut Jabatan adalah sepertidi Jadual 5.2.Jadual 5.2Status Pencapaian Pelaksanaan RMKe-9 Sehingga 31 Disember 2008Bilangan Bilangan Status PelaksanaanBil. Jabatan/Pejabat Projek ProjekSedang BelumSiap(2006 - 2010) 2008Dilaksanakan Mula1.Pejabat SetiausahaKerajaan Negeri86 86 26 13 472. Jabatan Kerja Raya 40 40 15 20 53.Jabatan Kerja Raya(Bekalan Air)19 19 7 11 14. Jabatan Pertanian 10 10 9 1 -5.Jabatan PerkhidmatanVeterinar44 44 30 4 106.Jabatan Pengairan DanSaliran29 29 16 13 -7. Jabatan Perhutanan 24 24 10 13 1Jumlah 252 252 113 75 64Sumber : Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis5.6 Antara projek yang dinyatakan sebagai siap ialah projek yang menerima peruntukantahunan dan berterusan setiap tahun serta dibelanjakan keseluruhannya. Projek yangsedang dilaksanakan termasuk Pembinaan Loji Air Arau Fasa IV dan Projek Memperelokdan Membaik Pulih Sistem Bekalan Air Di Seluruh Negeri Perlis.30


5.7 RUMUSAN 31


BAHAGIAN IVPENCAPAIANPENGURUSAN KEWANGANJABATAN/AGENSI NEGERI


BAHAGIAN IVPENCAPAIAN PENGURUSAN KEWANGAN JABATAN/AGENSI NEGERI6. PELAKSANAAN INDEKS AKAUNTABILITI (AI)6.1 Seksyen 15(A) Akta Acara Kewangan, 1957 dan Arahan Perbendaharaan (AP) telahmenetapkan tugas dan tanggungjawab Pegawai Pengawal di sesebuahKementerian/Jabatan bagi menjamin wujudnya akauntabiliti pengurusan kewanganKerajaan. Antara lain, Pegawai Pengawal adalah bertanggungjawab untuk menentukanbahawa peruntukan kewangan dan sumber lain yang secukupnya diperoleh, diguna dandiperakaunkan mengikut peraturan kewangan.6.2 Selaras dengan perkara 106 dan 107 Perlembagaan Persekutuan serta Akta Audit1957, setiap tahun Jabatan Audit Negara telah menjalankan pengauditan terhadap PenyataKewangan Kerajaan Negeri, pematuhan kepada undang-undang dan peraturan kewanganserta aktiviti Jabatan/Agensi Negeri dan mengemukakan laporan mengenainya untukdibentangkan di Parlimen dan Dewan Undangan Negeri.6.3 Bagi memenuhi kehendak undang-undang yang tersebut di atas, setiap tahun JabatanAudit Negara telah menjalankan pengauditan pengurusan kewangan di Jabatan/AgensiNegeri untuk menentukan tahap pematuhan terhadap undang-undang dan peraturan yangberkaitan. Berdasarkan kepada pengauditan tersebut, didapati bahawa masih adaJabatan/Agensi Negeri yang tidak serius dalam meningkatkan pencapaian pengurusankewangan walaupun telah diberi teguran oleh Jabatan Audit Negara berulang kali. Ini dapatdigambarkan daripada kelemahan-kelemahan yang dibangkitkan setiap tahun yang mana iaadalah berkisar kepada isu-isu yang sama.6.4 Sebagai satu usaha untuk meningkatkan tahap motivasi Jabatan/Agensi Negeri agarlebih gigih memperbaiki, mempertingkat dan memperkasakan pencapaian pengurusankewangan masing-masing pada masa akan datang, Jabatan Audit Negara telahmemutuskan untuk melaksanakan sistem penarafan berdasarkan Indeks Akauntabiliti (AI).Jabatan/Agensi Negeri yang diberi tahap penarafan yang cemerlang boleh dijadikan sebagaitanda aras kepada Jabatan/Agensi Negeri yang lain.6.5 Melalui pelaksanaan sistem penarafan ini, setiap pematuhan terhadap peraturankewangan bagi 6 aspek kawalan utama diberikan markah. Aspek tersebut ialah kawalanpengurusan, kawalan bajet, kawalan terimaan, kawalan perbelanjaan, pengurusanKumpulan Wang Amanah/Akaun Amanah dan deposit serta pengurusan aset, inventori danstor. Bagi Perbendaharaan Negeri dan Agensi Negeri kawalan tambahan yang teliti ialahpengurusan pelaburan, pengurusan pinjaman dan pengurusan penyata kewangan turutdinilai. Secara umumnya, sesuatu Jabatan/Agensi Negeri diberi tahap pencapaianpengurusan kewangan berdasarkan markah keseluruhan seperti di Jadual 6.1.35


Jadual 6.1Tahap Pencapaian Pengurusan KewanganMarkahKeseluruhan( % )TahapPenarafan90 - 100 Sangat Baik70 - 89 Baik50 - 69 Memuaskan49 ke bawah Tidak Memuaskan6.6 OBJEKTIF PENGAUDITANBagi membolehkan penarafan diberi kepada tahap pengurusan kewangan Jabatan/AgensiNegeri, pengauditan telah dijalankan untuk menentukan sama ada:a) Wujudnya struktur dan sistem pengurusan kewangan yang berkesan.b) Wujudnya sistem kawalan dalaman yang berkesan terhadap pungutan hasil,perbelanjaan serta pengurusan akaun amanah, aset dan inventori, pelaburan sertapinjaman.c) Pengurusan kewangan mematuhi undang-undang dan peraturan yang ditetapkan.d) Rekod-rekod yang berkaitan diselenggarakan dengan lengkap dan kemas kini.6.7 SKOP DAN KAEDAH PENGAUDITAN6.7.1 Pengauditan telah dijalankan di 9 Jabatan/Agensi Negeri iaitu PejabatPerbendaharaan Negeri, Jabatan Kebajikan Masyarakat, Jabatan Perkhidmatan Veterinar,Pejabat Pembangunan Negeri, Bahagian Perumahan Dan Kerajaan Tempatan (PejabatSetiausaha Kerajaan Negeri), Unit Pentadbiran Daerah (Pejabat Setiausaha KerajaanNegeri), Mahkamah Syariah, Perbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis dan MajlisAgama Islam Dan Adat Istiadat Melayu Perlis.6.7.2 Pengauditan telah dijalankan dengan memberi tumpuan terhadap 6 aspek kawalanutama iaitu kawalan pengurusan, kawalan bajet, kawalan terimaan, kawalan perbelanjaan,pengurusan Kumpulan Wang Amanah/Akaun Amanah dan deposit serta pengurusan aset,inventori dan stor. Bagi Perbendaharaan Negeri dan Agensi Negeri, kawalan tambahan iaituterhadap pengurusan pelaburan, pengurusan pinjaman dan pengurusan penyata kewanganturut diaudit.36


6.7.3 Bagi menilai tahap kawalan yang telah diwujudkan bagi setiap aspek kawalan utamayang tersebut di atas, pengauditan telah dijalankan dengan menyemak rekod dan dokumenkewangan pada tahun 2008 di peringkat Ibu Pejabat Jabatan/Agensi Negeri. Selain itu,semakan juga dibuat terhadap Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Tahun 2008 danPenyata Kewangan Agensi Negeri Tahun 2007 dan 2008 bagi menentukan kedudukanpencapaian pengurusan kewangan Jabatan/Agensi Negeri secara menyeluruh.6.8 JENIS KAWALANPelaksanaan dan sistem penarafan bagi 7 Jabatan Negeri, Perbadanan Kemajuan EkonomiNegeri Perlis dan Majlis Agama Islam Dan Adat Istiadat Melayu Perlis adalah berdasarkanpengauditan terhadap tahap pencapaian kewangan mengikut 6 jenis kawalan sepertiberikut:6.8.1 Kawalan PengurusanBagi menentukan sama ada struktur pengurusan kewangan yang berkesan telahdiwujudkan, semakan Audit telah dijalankan terhadap 4 aspek utama kawalan pengurusaniaitu struktur organisasi, sistem dan prosedur, keberkesanan Unit Audit Dalam danjawatankuasa yang diwujudkan serta pengurusan sumber manusia adalah seperti berikut:a) Struktur OrganisasiBagi mewujudkan suatu struktur organisasi yang berkesan, Jabatan/Agensi Negerihendaklah memastikan:i. Carta organisasi disediakan dengan lengkap dan kemas kini sepertimana yangditetapkan di dalam Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 8 Tahun 1991;ii. Surat penurunan kuasa disediakan dengan lengkap dan sentiasa dikemaskinikan.Had-had kuasa dan tugas-tugas pegawai yang menjalankan tanggungjawab jugaperlu dinyatakan dengan jelas. Seksyen 15A(2) Akta Acara Kewangan, ArahanPerbendaharaan (AP) 11, AP 69 dan AP 101 adalah berkaitan;iii. Kehendak Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 8 Tahun 1991 dipatuhi.Pekeliling tersebut menetapkan Senarai Tugas bagi setiap pegawai perlu disediakandengan lengkap dan jelas menunjukkan hubung kait antara penyelia denganpegawai bawahan serta rakan sejawat dalam organisasi yang sama. Senarai tugasini juga perlu sentiasa dikemaskinikan; daniv. Kehendak Pekeliling Perkhidmatan Bil. 5 Tahun 2007 dipatuhi. Selaras denganpekeliling tersebut, perancangan dan pelaksanaan pusingan kerja mengikut tempohyang sesuai dalam pelbagai bidang tugas perlu dilaksanakan bagi membangunkansumber manusia berpotensi serta berupaya menyumbang kepada kecemerlanganorganisasi.b) Sistem Dan ProsedurBagi memastikan sistem dan prosedur yang teratur telah diwujudkan, Jabatan/AgensiNegeri hendaklah memastikan:37


i. Manual Prosedur Kerja disediakan dengan lengkap, kemas kini dan dikaji semulasecara berterusan. Pekeliling Kemajuan Pentadbiran Awam Bil. 8 Tahun 1991adalah berkaitan;ii. Fail Meja bagi setiap jawatan disediakan dengan lengkap, kemas kini dan memilikikesemua 14 ciri-ciri asas Fail Meja yang ditetapkan. Pekeliling KemajuanPentadbiran Awam Bil. 8 Tahun 1991 adalah berkaitan; daniii. Pemeriksaan mengejut (sepertimana yang ditetapkan di bawah ArahanPerbendaharaan 309) dijalankan secara berkala (tidak kurang dari sekali dalam 6bulan) terhadap peti besi, peti wang tunai, laci atau bekas-bekas lain yang digunauntuk menyimpan wang, setem atau barang-barang lain yang berharga. Hasilpemeriksaan itu hendaklah direkodkan dengan lengkap untuk memudahkan rujukan.c) Jawatankuasa Kewangan Dan Unit Audit DalamKerajaan menetapkan pelbagai jawatankuasa berkaitan hal kewangan ditubuhkan diperingkat Jabatan/Agensi Negeri. Fungsi dan tanggungjawab jawatankuasa tersebuttelah ditetapkan melalui surat pekeliling, arahan, garis panduan yang dikeluarkan darisemasa ke semasa. Bagi memastikan jawatankuasa yang telah diwujudkan berfungsidengan berkesan, Kerajaan juga telah mengeluarkan Panduan Pengurusan MesyuaratDan Urusan Jawatankuasa Kerajaan melalui Pekeliling Kemajuan Pentadbiran AwamBil. 2 Tahun 1991. Panduan ini menetapkan dengan jelas peranan Pengerusi dan urussetia dalam sesuatu mesyuarat bagi memastikan keberkesanan jawatankuasa yangtelah diwujudkan. Antara jawatankuasa/unit yang perlu diwujudkan bagi memantapkantahap pengurusan kewangan adalah seperti berikut:i. Jawatankuasa Pengurusan Kewangan Dan AkaunJawatankuasa Pengurusan Kewangan Dan Akaun (JPKA) ditubuhkan di setiap pusattanggungjawab supaya dapat memantapkan lagi pengurusan kewangan dan akaunagensi-agensi Kerajaan. Sepertimana yang ditetapkan dalam PekelilingPerbendaharaan Bil. 10 Tahun 2008, Jabatan/Agensi Negeri hendaklah memastikanseorang Pengerusi dan ahli-ahli jawatankuasa dilantik; bermesyuarat setiap 3 bulan;membincangkan perkara yang telah ditetapkan dan mengemukakan Laporan SukuTahun dengan lengkap kepada pihak berkuasa berkenaan dalam tempoh yangditetapkan.ii. Unit Audit DalamPekeliling Perbendaharaan Bil. 9 Tahun 2004 yang juga diguna pakai oleh KerajaanNegeri menghendaki Unit Audit Dalam (UAD) ditubuhkan di Jabatan/Agensi Negeriuntuk membantu Ketua Jabatan memantapkan pencapaian pengurusan danmemastikan pencapaian objektif organisasi secara cekap dan berhemat. Bagimelaksanakan fungsinya, UAD adalah bertanggungjawab menyediakan danmengemukakan Rancangan Tahunan Audit Dalam yang diluluskan oleh KetuaEksekutif kepada Perbendaharaan Malaysia selewat-lewatnya pada 31 Januari,membentangkan Laporan Audit Dalam di Mesyuarat Jawatankuasa PengurusanKewangan Dan Akaun dan mengemukakan Laporan Tahunan Audit Dalam yangtelah diluluskan oleh Ketua Eksekutif kepada Perbendaharaan Malaysia selewat-38


lewatnya pada 31 Mac tahun berikutnya. Manakala tanggungjawab Ketua Jabatanadalah mengkaji dan meluluskan Rancangan Tahunan dan Laporan Tahunan AuditDalam, memastikan tindakan susulan diambil terhadap pemerhatian/Laporan AuditDalam dan memastikan anggota UAD mempertingkatkan pengetahuan dankemahiran yang diperlukan untuk melaksanakan tanggungjawab mereka secaraberkesan. Selaras dengan Arahan Y.A.B. Perdana Menteri No. 1 Tahun 1998 dan Siri 2 No. 1Tahun 2000, Jawatankuasa Keutuhan Pengurusan (JKP) hendaklah ditubuhkan diperingkat Kerajaan/Jabatan/Agensi Negeri bagi tujuan mewujudkan pentadbiranKerajaan/Jabatan/Agensi Negeri dan perkhidmatan awam yang cekap, berdisiplinserta berintegriti. Antara lainnya, Menteri Besar/Ketua Menteri/Ketua Jabatanhendaklah melantik ahli-ahli jawatankuasa dan mempengerusikan mesyuaratberkenaan; bermesyuarat setiap 3 bulan; membincangkan perkara yang telahditetapkan; menyediakan Laporan Suku Tahun dengan lengkap untuk dikemukakankepada pihak berkuasa berkenaan dalam tempoh yang ditetapkan. Bagi memastikan pengurusan kewangan dikendalikan dengan baik, setiapJabatan/Agensi Negeri hendaklah menguruskan sumber manusianya dengan cekapseperti menentukan bilangan jawatan dan gred yang sesuai, jawatan diisi sepenuhnyadan latihan dalam bidang kewangan diberi kepada mereka yang terlibat. Jabatan/AgensiNegeri juga dikehendaki memberi pengiktirafan kepada kakitangannya yang cemerlangdan sebaliknya mengambil tindakan tatatertib/surcaj terhadap mereka yang didapatigagal/cuai melaksanakan tanggungjawab yang telah ditetapkan. Bagi menentukan sama ada Kementerian/Jabatan telah menguruskan bajet danperuntukannya dengan cekap, berhemat dan mengikut peraturan, semakan Audit telahdijalankan terhadap 5 aspek utama kawalan bajet iaitu penyediaan bajet, pengagihanperuntukan, kelulusan pindah/tambah peruntukan, pemantauan pencapaian bajet danpelaporan mengenainyaseperti berikut: Peraturan kewangan mengenai penyediaan bajet oleh setiap Jabatan/Agensidikeluarkan pada bulan Mei 2006 melalui Surat Pekeliling Perbendaharaan Negeri Bil. 1Tahun 2006 (Garis Panduan Bagi Penyediaan Cadangan Anggaran Perbelanjaan Tahun2007-2008). Selain itu, Arahan Perbendaharaan 29 hingga 46 juga menetapkanperaturan penyediaan anggaran hasil dan perbelanjaan. Antara lainnya, peraturankewangan mengenai penyediaan bajet menetapkan perkara-perkara mengenai justifikasisetiap anggaran yang disediakan; ketepatan anggaran yang disediakan; prosedurkelulusan bajet di peringkat Kementerian/Jabatan Persekutuan serta pematuhan tempoh39


yang ditetapkan untuk mengemukakan bajet dan Perjanjian Program kepadaPerbendaharaan Malaysia/Pegawai Kewangan Negeri.b) Pengagihan PeruntukanPekeliling Perbendaharaan Bil. 1 Tahun 2007 antara lainnya menetapkan bahawaPegawai Pengawal perlu mengagihkan peruntukan kepada pemegang-pemegang warantertentu sebaik sahaja Waran Am diterima. Mengikut AP 94 pula, pemegang waranperuntukan tersebut boleh mengagihkan waran peruntukan/waran peruntukan kecilkepada pegawai yang berkenaan di mana perlu. Pengagihan waran ini perlu direkodkandengan lengkap dan kemas kini.c) Kelulusan Pindah/Tambahan PeruntukanPeraturan kewangan mengenai pindah/tambah peruntukan antaranya menetapkanWaran Pindah Peruntukan hendaklah ditandatangani oleh Pegawai Pengawal sendiriatau bagi pihaknya oleh mana-mana pegawai bawahannya yang diberi kuasa secarabertulis. Semua pindah peruntukan hendaklah dibuat dalam tahun kewangan berkenaandan semua Waran Pindah Peruntukan yang dikeluarkan hendaklah disampaikan kepadaPerbendaharaan/Bendahari Negeri atau wakilnya tidak lewat dari 31 Disember bagitahun kewangan berkenaan. Pegawai Pengawal/Ketua Jabatan perlulah sentiasamengawasi dan mengemas kini akaun serta memastikan pindah peruntukandikemaskinikan dalam Buku Vot supaya kawalan perbelanjaan dapat diuruskan denganberkesan. Peraturan juga menetapkan pindahan kepada butiran yang telah dikurangkanmelalui pindah peruntukan atau pengurangan kepada butiran yang telah ditambahmelalui pindah peruntukan adalah tidak dibenarkan kecuali mendapat kelulusandaripada Pegawai Kewangan Negeri terlebih dahulu.d) Pemantauan Pencapaian BajetPeraturan kewangan menghendaki Pegawai Pengawal/Ketua Jabatan memantaupelaksanaan projek pembangunan dengan rapi bagi memastikan ia dilaksanakanmengikut jadual. Bagi tujuan ini, Pegawai Pengawal/Ketua Jabatan hendaklahmemastikan data mengenai peruntukan dan perbelanjaan projek bagi setiap tahun diisidan sentiasa dikemas kini dalam Sistem Pemantauan Projek II/kaedah lain yangditerima pakai; impak setiap aktiviti dinilai sekurang-kurangnya sekali dalam masa 5tahun dan memastikan perbelanjaan tidak melebihi peruntukan yang telah diluluskan.e) PelaporanPegawai Pengawal dikehendaki menyediakan beberapa jenis laporan seperti LaporanPerbelanjaan Dan Tanggungan serta laporan untuk Buku Anggaran BelanjawanProgram Dan Prestasi. Laporan-laporan ini perlu dikemukakan kepada PegawaiKewangan Negeri/ Bendahari Negeri/Akauntan Negeri dalam tempoh yang ditetapkan.Pegawai Pengawal juga dikehendaki mengemukakan laporan mengenai keperluan aliranwang tunai yang disahkan olehnya kepada Pegawai Kewangan Negeri/ BendahariNegeri/Akauntan Negeri. Bagi Ketua Jabatan yang bukan Pegawai Pengawal, laporanlaporanberkenaan akan dikemukakan kepada Pegawai Pengawal berkenaan untukdisatukan.40


6.8.3 Kawalan TerimaanBagi menentukan sama ada segala terimaan telah dikendalikan mengikut peraturan dandiakaunkan dengan sempurna, semakan Audit telah dijalankan terhadap 5 aspek utamakawalan terimaan yang meliputi kawalan borang hasil, penerimaan wang, kemasukanpungutan ke bank, kawalan perakaunan terimaan/hasil dan penyediaan Akaun BelumTerima seperti berikut:a) Kawalan Borang HasilKawalan terhadap borang-borang hasil seperti buku resit adalah penting untukmemastikan ia tidak disalahgunakan.b) Penerimaan WangSetiap Jabatan/Agensi Negeri perlu memastikan pegawainya yang dipertanggungjawabkan dengan urusan penerimaan wang mematuhi peraturan kewangan yangberkaitan. Semakan Audit telah dijalankan terhadap 4 aspek kawalan dalaman yangditetapkan oleh Arahan Perbendaharaan bagi penerimaan wang iaitu dari segikebenaran/kelulusan menerima wang, ciri-ciri keselamatan semasa menerima kutipan,kawalan penerimaan melalui mel dan penerimaan wang di kaunter.c) Kemasukan Pungutan Ke BankArahan Perbendaharaan telah menetapkan peraturan mengenai kemasukan wangpungutan ke bank bagi memastikan ketepatan dan keselamatan wang berkenaan.Antaranya adalah mengenai penetapan tempoh memasukkan wang ke bank; kawalankeselamatan penghantaran wang dan penyelenggaraan rekod mengenainya; semakanoleh pegawai bertanggungjawab terhadap slip kemasukan wang ke bank dankeselamatan wang yang tidak sempat dimasukkan ke bank.d) Kawalan Perakaunan Terimaan/HasilBagi memastikan peraturan mengenai perakaunan terimaan/hasil yang ditetapkan dalamArahan Perbendaharaan dipatuhi, semakan Audit telah dijalankan terhadap penyerahanAkaun Tunai Bulanan kepada Perbendaharaan Negeri; ketepatan penyediaan PenyataPenyesuaian Hasil Bulanan dan ketepatan Buku Tunai.e) Akaun Belum TerimaDasar dan tatacara bagi menyelenggarakan dan melaporkan Akaun Belum Terima(ABT) ditetapkan oleh Kerajaan melalui Pekeliling Perbendaharaan Bil. 3 Tahun 2008dan beberapa Arahan Perbendaharaan. Antara peraturan yang ditetapkan mengenaipengurusan ABT adalah penyediaan Penyata Tunggakan Hasil atau Penyata ABT yanglengkap dan kemas kini; penyerahan Penyata ABT kepada Perbendaharaan Negeridalam tempoh ditetapkan dan tindakan susulan diambil terhadap jumlah terimaan/hasilyang tertunggak.41


6.8.4 Kawalan PerbelanjaanBagi menentukan sama ada semua perbelanjaan mengurus dan pembangunan telah dibuatmengikut peraturan yang ditetapkan dan diperakaunkan dengan tepat, semakan Audit telahdijalankan terhadap 3 aspek utama kawalan perbelanjaan iaitu perakaunan, pengurusanperolehan dan pengurusan bayaran seperti berikut:a) PerakaunanSemakan Audit telah dibuat untuk menentukan sejauh mana Buku Vot dan PenyataPenyesuaian Perbelanjaan diselenggarakan oleh Kementerian/Jabatan mengikutperaturan yang ditetapkan di dalam Pekeliling dan Arahan Perbendaharaan yangberkaitan.b) Pengurusan PerolehanSetiap tahun, Jabatan/Agensi Negeri membelanjakan jutaan ringgit untuk tujuanperolehan bekalan, perkhidmatan dan kerja. Bagi menentukan sejauh mana pengurusanperolehan Jabatan/Agensi Negeri telah mematuhi peraturan yang berkaitan, semakanAudit telah dibuat terhadap pengurusan pembelian terus, sebut harga, tender, kontrakdan kontrak pusat.c) Pengurusan BayaranSemakan Audit telah dijalankan terhadap kawalan dalaman bagi proses bayaran;kesempurnaan bayaran yang memerlukan kelulusan khas; penyediaan danpenyimpanan daftar/rekod pembayaran dan Daftar Bil; bayaran pukal serta panjar wangruncit.6.8.5 Pengurusan Kumpulan Wang Amanah/Akaun Amanah Dan DepositPengurusan dan kawalan terhadap kumpulan wang amanah/akaun amanah dan depositadalah penting untuk menentukan ia diurus dengan teratur, mengikut pekeliling dan arahanamanah yang ditetapkan serta diakaunkan dengan betul dan kemas kini. Semakan Audittelah dijalankan terhadap pengurusan seperti berikut:a) Kumpulan Wang Amanah / Akaun AmanahTatacara pengurusan akaun amanah ditetapkan melalui Surat PekelilingPerbendaharaan Bil. 18 Tahun 2001. Semakan Audit telah dijalankan terhadappengendalian Kumpulan Wang Amanah/Akaun Amanah di Jabatan/Agensi Negeri darisegi penyediaan dan penyerahan Penyata Tahunan untuk diaudit serta kesempurnaanrekod perakaunan/penyata penyesuaian akaun/transaksi akaun.b) Pengurusan Kumpulan Wang PinjamanJabatan/Agensi Negeri perlu menguruskan kumpulan wang pinjaman dan pendahuluandiri/pelbagai mengikut Pekeliling/Surat Pekeliling Perbendaharaan yang berkaitan sepertiberikut:42


i. Pinjaman kenderaan hendaklah diuruskan berdasarkan peraturan yang ditetapkani.i. PinjamanPinjaman kenderaankenderaan hendaklahhendaklah diuruskandiuruskan berdasarkanberdasarkan peraturanperaturan yangyang ditetapkanditetapkandalam Pekeliling Perbendaharaan Bil. 7 dan 8 Tahun 1993;dalamdalam PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. dandan TahunTahun 1993;1993;ii. Pinjaman komputer hendaklah diuruskan berdasarkan peraturan yang ditetapkanii.ii. PinjamanPinjaman komputerkomputer hendaklahhendaklah diuruskandiuruskan berdasarkanberdasarkan peraturanperaturan yangyang ditetapkanditetapkandalam Pekeliling Perbendaharaan Bil. 8 Tahun 1992;dalamdalam PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. TahunTahun 1992;1992;iii. Pendahuluan diri hendaklah diuruskan berdasarkan peraturan yang ditetapkan dalamiii.iii. PendahuluanPendahuluan diridiri hendaklahhendaklah diuruskandiuruskan berdasarkanberdasarkan peraturanperaturan yangyang ditetapkanditetapkan dalamdalamSurat Pekeliling Perbendaharaan Bil. 2 Tahun 1993; danSuratSurat PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. TahunTahun 1993;1993; dandaniv. Pendahuluan pelbagai hendaklah diuruskan berdasarkan peraturan yang ditetapkaniv.iv. PendahuluanPendahuluan pelbagaipelbagai hendaklahhendaklah diuruskandiuruskan berdasarkanberdasarkan peraturanperaturan yangyang ditetapkanditetapkandalam Pekeliling Perbendaharaan Bil. 13 Tahun 1990.dalamdalam PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. 1313 TahunTahun 1990.1990.c) Pengurusan Akaun Depositc)c) PengurusanPengurusan AkaunAkaun DepositDepositTatacara dan pengurusan akaun deposit ditetapkan melalui Arahan PerbendaharaanTatacaraTatacara dandan pengurusanpengurusan akaunakaun depositdeposit ditetapkanditetapkan melaluimelalui ArahanArahan PerbendaharaanPerbendaharaan156 hingga 163.156156 hinggahingga 163.163.6.8.6 Pengurusan Aset, Inventori Dan Stor6.8.66.8.6 PengurusanPengurusan Aset,Aset, InventoriInventori DanDan StorStorAset dan inventori yang diperoleh untuk kegunaan pejabat perlu direkodkan, dikawal danAsetAset dandan inventoriinventori yangyang diperolehdiperoleh untukuntuk kegunaankegunaan pejabatpejabat perluperlu direkodkan,direkodkan, dikawaldikawal dandandipantau dengan sempurna bagi mengelakkan dari berlakunya pembaziran dandipantaudipantau dengandengan sempurnasempurna bagibagi mengelakkanmengelakkan daridari berlakunyaberlakunya pembaziranpembaziran dandanpenyalahgunaannya. Sehubungan ini, semakan Audit telah dijalankan untuk menilai tahappenyalahgunaannya.penyalahgunaannya. SehubunganSehubungan ini,ini, semakansemakan AuditAudit telahtelah dijalankandijalankan untukuntuk menilaimenilai tahaptahappematuhan Jabatan/Agensi Negeri kepada peraturan-peraturan yang ditetapkan dalampematuhanpematuhan Jabatan/AgensiJabatan/Agensi NegeriNegeri kepadakepada peraturan-peraturanperaturan-peraturan yangyang ditetapkanditetapkan dalamdalamPekeliling/Surat Pekeliling Perbendaharaan yang berkenaan dan Tatacara Pengurusan StorPekeliling/SuratPekeliling/Surat PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan yangyang berkenaanberkenaan dandan TatacaraTatacara PengurusanPengurusan StorStorberhubung dengan perkara-perkara berikut:berhubungberhubung dengandengan perkara-perkaraperkara-perkara berikut:berikut:a) Kawalan Umuma)a) KawalanKawalan UmumUmumMengikut Pekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007, Pegawai Pengawal hendaklahMengikutMengikut PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. TahunTahun 2007,2007, PegawaiPegawai PengawalPengawal hendaklahhendaklahmewujudkan Unit Pengurusan Aset yang antaranya bertanggungjawab untuk mengurusmewujudkanmewujudkan UnitUnit PengurusanPengurusan AsetAset yangyang antaranyaantaranya bertanggungjawabbertanggungjawab untukuntuk mengurusmenguruspelantikan Pegawai Pemeriksa, Lembaga Pemeriksa dan Jawatankuasa Penyiasat. Unitpelantikanpelantikan PegawaiPegawai Pemeriksa,Pemeriksa, LembagaLembaga PemeriksaPemeriksa dandan JawatankuasaJawatankuasa Penyiasat.Penyiasat. UnitUnittersebut juga diberi tanggungjawab menjadi Urus Setia kepada Jawatankuasatersebuttersebut jugajuga diberidiberi tanggungjawabtanggungjawab menjadimenjadi UrusUrus SetiaSetia kepadakepada JawatankuasaJawatankuasaPengurusan Aset Alih Kerajaan yang diwujudkan, menguruskan pelupusan, kehilanganPengurusanPengurusan AsetAset AlihAlih KerajaanKerajaan yangyang diwujudkan,diwujudkan, menguruskanmenguruskan pelupusan,pelupusan, kehilangankehilangandan hapus kira aset serta menyelaras penyediaan laporan mengenainya. Selain itu,dandan hapushapus kirakira asetaset sertaserta menyelarasmenyelaras penyediaanpenyediaan laporanlaporan mengenainya.mengenainya. SelainSelain itu,itu,Pegawai Pengawal juga hendaklah melantik seorang Pegawai Aset secara bertulis bagiPegawaiPegawai PengawalPengawal jugajuga hendaklahhendaklah melantikmelantik seorangseorang PegawaiPegawai AsetAset secarasecara bertulisbertulis bagibagisetiap pusat tanggungjawab di bawahnya dan memastikan Pegawai Aset di peringkatsetiapsetiap pusatpusat tanggungjawabtanggungjawab didi bawahnyabawahnya dandan memastikanmemastikan PegawaiPegawai AsetAset didi peringkatperingkatIbu Pejabat diberi tanggungjawab sebagai Setiausaha Jawatankuasa Pengurusan AsetIbuIbu PejabatPejabat diberidiberi tanggungjawabtanggungjawab sebagaisebagai SetiausahaSetiausaha JawatankuasaJawatankuasa PengurusanPengurusan AsetAsetAlih Kerajaan.AlihAlih Kerajaan.Kerajaan.b) Penerimaanb)b) PenerimaanPenerimaanMengikut Pekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007, seorang Pegawai PenerimaMengikutMengikut PekelilingPekeliling PerbendaharaanPerbendaharaan Bil.Bil. TahunTahun 2007,2007, seorangseorang PegawaiPegawai PenerimaPenerimahendaklah diberi kuasa untuk menerima dan mengesahkan aset yang diperoleh. Antarahendaklahhendaklah diberidiberi kuasakuasa untukuntuk menerimamenerima dandan mengesahkanmengesahkan asetaset yangyang diperoleh.diperoleh. AntaraAntaralainnya, tanggungjawab seseorang Pegawai Penerima adalah memastikan aset/bekalanlainnya,lainnya, tanggungjawabtanggungjawab seseorangseseorang PegawaiPegawai PenerimaPenerima adalahadalah memastikanmemastikan aset/bekalanaset/bekalanpejabat diterima menepati spesifikasi, kualiti dan kuantiti yang telah ditetapkan sebelumpejabatpejabat diterimaditerima menepatimenepati spesifikasi,spesifikasi, kualitikualiti dandan kuantitikuantiti yangyang telahtelah ditetapkanditetapkan sebelumsebelumpengesahan penerimaannya. Bagi membolehkan Pegawai Penerima membuat rujukan,pengesahanpengesahan penerimaannya.penerimaannya. BagiBagi membolehkanmembolehkan PegawaiPegawai PenerimaPenerima membuatmembuat rujukan,rujukan,sesalinan dokumen kontrak hendaklah disimpan oleh pegawai ini. Bagi penerimaansesalinansesalinan dokumendokumen kontrakkontrak hendaklahhendaklah disimpandisimpan oleholeh pegawaipegawai ini.ini. BagiBagi penerimaanpenerimaanbekalan pejabat pula, Borang Terima Barang perlu disahkan dan direkodkan dalam Kadbekalanbekalan pejabatpejabat pula,pula, BorangBorang TerimaTerima BarangBarang perluperlu disahkandisahkan dandan direkodkandirekodkan dalamdalam KadKadKawalan Stok dan Kad Petak. Borang Laporan Penerimaan Aset Alih KerajaanKawalanKawalan StokStok dandan KadKad Petak.Petak. BorangBorang LaporanLaporan PenerimaanPenerimaan AsetAset AlihAlih KerajaanKerajaanhendaklah disediakan, disahkan dan dihantar dengan serta merta kepada agenhendaklahhendaklah disediakan,disediakan, disahkandisahkan dandan dihantardihantar dengandengan sertaserta mertamerta kepadakepada agenagenpenghantaran atau syarikat pembekal. Aset hendaklah diterima berserta Surat Jaminanpenghantaranpenghantaran atauatau syarikatsyarikat pembekal.pembekal. AsetAset hendaklahhendaklah diterimaditerima bersertaberserta SuratSurat JaminanJaminandan manual penggunaan/penyenggaraannya.dandan manualmanual penggunaan/penyenggaraannya.penggunaan/penyenggaraannya.434343


c) PendaftaranPekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007 menetapkan aset perlu didaftarkan dalamtempoh 2 minggu dari tarikh pengesahan penerimaan. Aset tersebut juga perludilabelkan dengan tanda Hak Kerajaan dan nombor siri pendaftaran.d) Penggunaan, Penyimpanan Dan Pemeriksaan AsetBagi memastikan penggunaan, penyimpanan dan pemeriksaan aset diurus dengan baik,setiap Jabatan/Agensi Negeri hendaklah memastikan peraturan-peraturan seperti berikutyang ditetapkan dalam Pekeliling Perbendaharaan yang berkenaan dipatuhi:i. Pekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007 menetapkan aset diguna hanya bagitujuan rasmi sahaja dan mengikut tujuan asal perolehannya. Setiap aset hendaklahdikendalikan oleh pegawai yang mahir dan berkelayakan,pengeluaran/penggunaannya direkodkan dengan teratur serta kerosakan asetdilaporkan dengan menggunakan borang yang ditetapkan. Aset juga perlu disimpandi tempat yang selamat dan sesuai serta sentiasa di bawah kawalan pegawai yangbertanggungjawab;ii. Pekeliling tersebut juga menghendaki sekurang-kurangnya 2 PegawaiPemeriksa/Lembaga Verifikasi Stok dilantik secara bertulis. Pemeriksaan asetdilaksanakan sekurang-kurangnya 1 kali setahun dan verifikasi stok dilaksanakanmengikut tempoh yang ditetapkan. Laporan Pemeriksaan Harta Modal dan LaporanPemeriksaan Inventori disediakan dengan lengkap dan dikemukakan kepada KetuaJabatan dan seterusnya kepada Perbendaharaan Negeri di mana berkenaan;iii. Pekeliling Perbendaharaan Bil. 2 Tahun 1980 menetapkan penggunaan kenderaanJabatan dikawal dengan melantik seorang Pegawai Pengangkutan yangbertanggungjawab meluluskan kegunaan kenderaan dan menyediakan fail sejarahbagi setiap kenderaan, menyelenggarakan Buku Log dengan lengkap dan kemas kiniserta menyediakan Cerakinan Bulanan Penggunaan Bahan Api setiap bulan bagimengawal kegunaan bahan api;iv. Pekeliling Perbendaharaan Bil. 2 Tahun 1996 pula menetapkan penggunaankenderaan pegawai Gred JUSA dikawal dengan teratur di mana pembelian minyaksetahun tidak melebihi had yang ditetapkan/diluluskan;v. Selaras dengan kehendak Pekeliling Perbendaharaan Bil. 6 Tahun 1999, Kad IndenMinyak perlu dikawal dengan teratur melalui penyelenggaraan Buku RekodPergerakan Kad Inden yang lengkap dan kemas kini. Penyata pembelian ataupenyata kad perlu disemak sebelum bayaran dilakukan; danvi. Pekeliling Perbendaharaan Bil. 8 Tahun 1999 menetapkan kad elektronik bagipembayaran tol dikawal dengan teratur dan rekod berhubung denganpenggunaannya diselenggarakan dengan lengkap dan kemas kini.e) Penyenggaraan AsetBagi memastikan aset disenggarakan dengan baik, setiap Jabatan/Agensi Negerihendaklah memastikan:44


i.i.SenaraiSenaraiasetasetyangyangmemerlukanmemerlukanpenyenggaraanpenyenggaraandisediakandisediakandengandenganlengkaplengkapdandani. Senarai aset yang memerlukan penyenggaraan disediakan dengan lengkap dankemaskemaskini;kini;jadualjadualpenyenggaraanpenyenggaraandisediakandisediakandandandilaksanakandilaksanakansepertisepertidirancang;dirancang;kemas kini; jadual penyenggaraan disediakan dan dilaksanakan seperti dirancang;penyenggaraanpenyenggaraandirekodkandirekodkandengandenganbetulbetuldandanlengkap;lengkap;programprogrampenyenggaraanpenyenggaraanpenyenggaraan direkodkan dengan betul dan lengkap; program penyenggaraandinilaidinilaidandanpenyenggaraanpenyenggaraanasetasetoleholehpihakpihakswastaswastadiseliadiseliadandandipantaudipantaubagibagidinilai dan penyenggaraan aset oleh pihak swasta diselia dan dipantau bagimemastikanmemastikansyarat-syaratsyarat-syaratyangyangditetapkanditetapkandalamdalamperjanjianperjanjiandipatuhi.dipatuhi.PekelilingPekelilingmemastikan syarat-syarat yang ditetapkan dalam perjanjian dipatuhi. PekelilingPerbendaharaanPerbendaharaanBil.Bil. 5TahunTahun20072007adalahadalahberkaitan;berkaitan;dandanPerbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007 adalah berkaitan; danii.ii.KehendakKehendakPekelilingPekelilingPerbendaharaanPerbendaharaanBil.Bil. 2TahunTahun19801980dipatuhi.dipatuhi.PekelilingPekelilinginiiniii. Kehendak Pekeliling Perbendaharaan Bil. 2 Tahun 1980 dipatuhi. Pekeliling inimenetapkanmenetapkankenderaankenderaanperluperludisenggarakandisenggarakansecarasecaraberjadualberjadualmanakalamanakalakoskosmenetapkan kenderaan perlu disenggarakan secara berjadual manakala kospenyenggaraanpenyenggaraandandanpembaikanpembaikanperluperludirekodkandirekodkandalamdalamfailfailkenderaankenderaandandanDaftarDaftarpenyenggaraan dan pembaikan perlu direkodkan dalam fail kenderaan dan DaftarHartaHartaModal.Modal.KenderaanKenderaanjugajugahendaklahhendaklahdisimpandisimpandengandenganselamat.selamat.Harta Modal. Kenderaan juga hendaklah disimpan dengan selamat.f)f)PelupusanPelupusanf) PelupusanBagiBagimemastikanmemastikanpelupusanpelupusanasetasetdiuruskandiuruskandengandenganteraturteraturdandanselarasselarasdengandenganBagi memastikan pelupusan aset diuruskan dengan teratur dan selaras denganPekelilingPekelilingPerbendaharaanPerbendaharaanBil.Bil. 5TahunTahun2007,2007,setiapsetiapJabatan/AgensiJabatan/AgensiNegeriNegerihendaklahhendaklahPekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007, setiap Jabatan/Agensi Negeri hendaklahmemastikan:memastikan:memastikan:i.i.LembagaLembagaPemeriksaPemeriksadilantikdilantikuntukuntuktempohtempohtidaktidakmelebihimelebihi 2tahun.tahun.LembagaLembagai. Lembaga Pemeriksa dilantik untuk tempoh tidak melebihi 2 tahun. LembagaPemeriksaPemeriksaperluperlumenyediakanmenyediakanjadualjadualpemeriksaanpemeriksaandandaniaiaperluperludilaksanakandilaksanakandalamdalamPemeriksa perlu menyediakan jadual pemeriksaan dan ia perlu dilaksanakan dalamtempohtempohsatusatubulanbulandaridaritarikhtarikharahanarahandikeluarkan.dikeluarkan.LaporanLaporanLembagaLembagaPemeriksaPemeriksatempoh satu bulan dari tarikh arahan dikeluarkan. Laporan Lembaga Pemeriksahendaklahhendaklahdisediakandisediakandandanditandatangani.ditandatangani.LembagaLembagaPemeriksaPemeriksajugajugaperluperluhendaklah disediakan dan ditandatangani. Lembaga Pemeriksa juga perlumengesyorkanmengesyorkankaedahkaedahpelupusanpelupusanyangyangsesuai;sesuai;mengesyorkan kaedah pelupusan yang sesuai;ii.ii.PerakuanPerakuanpelupusanpelupusanasetasetmekanikal,mekanikal,teknikal,teknikal,elektrikelektrikdandanelektronikelektronikdisediakandisediakanoleholehii. Perakuan pelupusan aset mekanikal, teknikal, elektrik dan elektronik disediakan olehJabatan/PegawaiJabatan/PegawaiTeknikalTeknikalberkaitan.berkaitan.ManakalaManakalaperakuanperakuanpelupusanpelupusanasetasetituituJabatan/Pegawai Teknikal berkaitan. Manakala perakuan pelupusan aset itudisahkandisahkanoleholeh 2pegawaipegawaiyangyangmempunyaimempunyai 3tahuntahunpengalamanpengalamandandantidaktidakterlibatterlibatdisahkan oleh 2 pegawai yang mempunyai 3 tahun pengalaman dan tidak terlibatdengandenganpengurusanpengurusanasetasetberkenaan;berkenaan;dandandengan pengurusan aset berkenaan; daniii.iii.KaedahKaedahpelupusanpelupusanasetasetdibuatdibuatdengandenganteraturteraturdandaniaiadilaksanakandilaksanakandalamdalamtempohtempoh 3iii. Kaedah pelupusan aset dibuat dengan teratur dan ia dilaksanakan dalam tempoh 3bulanbulandaridaritarikhtarikhsuratsuratkelulusankelulusandikeluarkan.dikeluarkan.SijilSijilPenyaksianPenyaksianPemusnahanPemusnahanAsetAsetAlihAlihbulan dari tarikh surat kelulusan dikeluarkan. Sijil Penyaksian Pemusnahan Aset AlihKerajaanKerajaandandanSijilSijilPelupusanPelupusanAsetAsetdisediakandisediakandandandikemukakandikemukakankepadakepadapihakpihakyangyangKerajaan dan Sijil Pelupusan Aset disediakan dan dikemukakan kepada pihak yangmeluluskannya.meluluskannya.Seterusnya,Seterusnya,rekodrekodasetasetyangyangtelahtelahdiluluskandiluluskanpelupusanpelupusanituituperluperlumeluluskannya. Seterusnya, rekod aset yang telah diluluskan pelupusan itu perludikemaskinikan.dikemaskinikan.dikemaskinikan.g)g)KehilanganKehilanganDanDanHapusHapusKiraKirag) Kehilangan Dan Hapus KiraBagiBagimemastikanmemastikankehilangankehilangandandanhapushapuskirakiraasetasetdiuruskandiuruskandengandenganteraturteraturdandanselarasselarasBagi memastikan kehilangan dan hapus kira aset diuruskan dengan teratur dan selarasdengandenganPekelilingPekelilingPerbendaharaanPerbendaharaanBil.Bil. 5TahunTahun2007,2007,setiapsetiapJabatan/AgensiJabatan/AgensiNegeriNegeridengan Pekeliling Perbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007, setiap Jabatan/Agensi Negerihendaklahhendaklahmemastikan:memastikan:hendaklah memastikan:i.i.KehilanganKehilanganasetasetdilaporkandilaporkankepadakepadaKetuaKetuaJabatanJabatandengandengansertasertamertamertadandanlaporanlaporani. Kehilangan aset dilaporkan kepada Ketua Jabatan dengan serta merta dan laporanpolispolisdibuatdibuatdalamdalamtempohtempoh2424jamjamdaridariwaktuwaktukehilangan.kehilangan.KetuaKetuaPejabatPejabatmenyediamenyediapolis dibuat dalam tempoh 24 jam dari waktu kehilangan. Ketua Pejabat menyediaLaporanLaporanAwalAwaldandandikemukakandikemukakankepadakepadaPegawaiPegawaiPengawalPengawaldandanPegawaiPegawaiKewanganKewanganLaporan Awal dan dikemukakan kepada Pegawai Pengawal dan Pegawai KewanganNegeriNegeridalamdalamtempohtempoh 2hariharibekerja.bekerja.SesalinanSesalinanLaporanLaporanAwalAwaldikemukakandikemukakankepadakepadaNegeri dalam tempoh 2 hari bekerja. Sesalinan Laporan Awal dikemukakan kepadaPegawaiPegawaiPengawal,Pengawal,PegawaiPegawaiKewanganKewanganNegeriNegeridandanKetuaKetuaAuditAuditNegaraNegaraatauatauwakilwakilPegawai Pengawal, Pegawai Kewangan Negeri dan Ketua Audit Negara atau wakiltempatantempatanKetuaKetuaAuditAuditNegara;Negara;dandantempatan Ketua Audit Negara; danii.ii.JawatankuasaJawatankuasaPenyiasatPenyiasatdilantikdilantiksecarasecarabertulisbertulisoleholehPegawaiPegawaiPengawalPengawaldalamdalamii. Jawatankuasa Penyiasat dilantik secara bertulis oleh Pegawai Pengawal dalamtempohtempoh 2mingguminggudaridaritarikhtarikhLaporanLaporanAwalAwaldisediakan.disediakan.LaporanLaporanAkhirAkhirdisediakandisediakantempoh 2 minggu dari tarikh Laporan Awal disediakan. Laporan Akhir disediakandalamdalamtempohtempoh 2bulanbulandaridaritarikhtarikhlantikanlantikanjawatankuasajawatankuasatersebuttersebutwalaupunwalaupunLaporanLaporandalam tempoh 2 bulan dari tarikh lantikan jawatankuasa tersebut walaupun Laporan454545


Hasil Penyiasatan Polis belum diperoleh. Laporan Akhir yang lengkap hendaklahdikemukakan kepada pihak yang menerima Laporan Awal. Laporan ini perludikemukakan dalam tempoh 4 bulan dari tarikh Laporan Awal dihantar.6.8.7 Pengurusan PelaburanPelaburan merupakan tindakan melabur dana bagi satu tempoh untuk memperoleh kadarpulangan yang dikehendaki dengan menyedari sepenuhnya risiko yang terbabit. Pelaburanyang dibuat hendaklah mengikut peraturan yang berkaitan. Rekod perlu diselenggarakandengan lengkap dan kemas kini bagi memudahkan kawalan dan pemantauan. Antaraelemen kawalan yang perlu diwujudkan adalah penubuhan Jawatankuasa Pelaburan yangberfungsi menguruskan pelaburan Agensi. Antara perkara yang perlu diberi perhatianadalah kuasa melabur, had pelaburan, sasaran pelaburan dan pemantauan pelaburan.6.8.8 Pengurusan PinjamanPinjaman dibuat bagi membiayai pelbagai projek untuk pembangunan ekonomi negeri,menampung perbelanjaan dan meningkatkan taraf pembangunan serta kemajuanpenduduk. Pinjaman tersebut hendaklah digunakan mengikut maksud pinjaman dimohon.Antara perkara yang perlu diberi perhatian adalah kuasa untuk meminjam, penyelenggaraanrekod pinjaman yang lengkap dan kemas kini, perjanjian pinjaman disediakan danmekanisme kawalan serta pemantauan pinjaman.6.8.9 Penyata KewanganPekeliling Perbendaharaan Bil. 4 Tahun 2007 menghendaki Agensi Negeri mengemukakanPenyata Kewangan kepada Ketua Audit Negara tidak lewat dari 30 April setiap tahun. Inimembolehkan penyata kewangan dan laporan tahunan Agensi Negeri dibentangkan diDewan Undangan Negeri pada tahun yang sama dan tidak lewat dari 31 Disember setiaptahun. Pekeliling ini bertujuan untuk meningkatkan akauntabiliti dan tadbir urus yang baik disemua Agensi Negeri. Di samping itu, pembentangan awal membolehkan stakeholdersmenilai pencapaian Agensi Negeri yang lebih jelas, lengkap dan relevan.6.9 TAHAP PENCAPAIAN PENGURUSAN KEWANGANHasil daripada pengauditan yang telah dijalankan mendapati pencapaian pengurusankewangan di Jabatan Kebajikan Masyarakat, Unit Pentadbiran Daerah (Pejabat SetiausahaKerajaan Negeri), Jabatan Perkhidmatan Veterinar, Pejabat Pembangunan Negeri danBahagian Perumahan Dan Kerajaan Tempatan (Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri)adalah pada tahap baik manakala Pejabat Perbendaharaan Negeri, Mahkamah Syariah,Majlis Agama Islam Dan Adat Istiadat Melayu dan Perbadanan Kemajuan Ekonomi NegeriPerlis adalah pada tahap memuaskan. Tahap pencapaian pengurusan kewanganJabatan/Agensi Negeri adalah seperti di Carta 6.1.46


Carta 6.1Tahap Pencapaian Pengurusan Kewangan Jabatan/AgensiNegeri Pada Tahun 2008Jabatan Kebajikan MasyarakatUnitPentadbiran DaerahJabatan Perkhidmatan VeterinarPejabat Pembangunann NegeriBahagian Perumahan DanKerajaan TempatanPerbendaharaan Negeri PerlisMahkamah SyariahMajlis Agama Islam Dan Adat Istiadat Melayu PerlisPerbadanann Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis585578777272716867Baik010 20 30 40 50 60 70 80MARKAH AI (%)Memuaskan90 100Sumber:Rekod Jabatan Audit NegaraAnalisiss terhadappencapaian pengurusan kewangan Jabatan/Agensi mendapati 5Jabatan/Agensi atau 55.5% daripada 9 Jabatan/Agensi yang diaudit pada tahun 2008 telahmencapai tahap baik berbanding hanyaa 1 Jabatanatau 14.3% daripadaa 7 Jabatan/Agensiyang diaudit padaa tahun 2007. Pengauditan yangdijalankann juga mendapati pencapaianpengurusan kewangan Perbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis dan Majlis AgamaIslam Dan Adat Istiadat Melayu Perlis telah menunjukkan peningkatan berbandingpencapaian padaa tahun 2007. Bagaimanapun, penarafan pencapaian pengurusankewangan masih lagi di tahapmemuaskan. Kedua-dua Agensi ini masihbelum mengambiltindakan pembetulan terhadap perkaraa yang dibangkitkan oleh pihak Audit sebelum initerutamanyaberkaitandengankawalanpengurusan,kawalan terimaan,kawalanperbelanjaan,pengurusanakaun amanahsertapengurusanaset dan inventori.Perbandingantahappencapaianindeksakauntabilitipengurusan kewanganbagiPerbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis danMajlis Agama Islam Dan Adat IstiadatMelayu Perlis padaa tahun 2008 berbanding 2007 adalah seperti di Carta 6.2.Carta 6.2Perbandingan TahapPencapaiann Indeks AkauntabilitiPengurusan Kewangan Agensi Negeri Pada Tahun 2007 Dan 200858Markah AI (%)585756555555453535252Tahun 200751Tahun 20085049Perbadanan KemajuanMajlis Agama Islam DanEkonomiNegeri PerlisAdat Istiadat MelayuPerlisSumber: Rekod Jabatan Audit Negara47


6.10 RUMUSAN DAN SYOR AUDITPencapaian pengurusan kewangan Jabatan/Agensi masih boleh dipertingkatkan lagisekiranya Pegawai Pengawal/Ketua Jabatan bukan sahaja mengambil tindakanmemperbetulkan kelemahan-kelemahan yang dibangkitkan oleh pihak Audit, bahkan jugamengambil tindakan pencegahan bagi memastikan kelemahan yang sama tidak berulang.Bagi memantapkan lagi pencapaian pengurusan kewangan, pertimbangan perlu diberikepada perkara berikut:a) Di peringkat Jabatan/Agensi Negeri, Jawatankuasa Pengurusan Kewangan Dan Akaun(JPKA) antara lainnya telah dipertanggungjawabkan untuk membincangkan isu-isu yangdibangkitkan oleh Jabatan Audit Negara. Bagaimanapun, didapati JPKA tidakmembincangkan isu-isu tersebut secara mendalam untuk mematuhi kehendak PekelilingPerbendaharaan Bil. 10 Tahun 2008 yang menetapkan pelbagai perkara yang perludibincangkan oleh jawatankuasa ini.b) Pegawai Pengawal hendaklah memastikan jawatankuasa yang telah diwujudkanberfungsi dengan berkesan dengan mematuhi Panduan Pengurusan Mesyuarat danUrusan Jawatankuasa-jawatankuasa Kerajaan yang dikeluarkan melalui PekelilingKemajuan Pentadbiran Awam Bil. 2 Tahun 1991.c) Memandangkan pengauditan terhadap pengurusan kewangan yang dijalankan olehJabatan Audit Negara bagi tujuan memberi penarafan adalah terhad kepada beberapapusat tanggungjawab (PTJ) sahaja, Pegawai Pengawal patut mengarahkan Unit AuditDalamnya menjalankan pengauditan di semua PTJ lain secara berkala untukmemastikan sama ada kelemahan yang sama juga berlaku di pejabat berkenaan.Sehubungan ini, adalah disyorkan supaya Unit Audit Dalam bekerjasama denganJabatan Audit Negara untuk melaksanakan pengauditan bagi tujuan memberi penarafankepada tahap pengurusan kewangan Jabatan/Agensi Negeri yang berkenaan.d) Pegawai Pengawal perlu memastikan UAD berfungsi dengan lebih cekap dan berkesan.Bagi tujuan ini, Pegawai Pengawal hendaklah memastikan UAD mempunyai kakitanganyang mencukupi dari segi bilangan, gred dan kepakaran. UAD hendaklah diberikebebasan untuk melaksanakan pengauditan dan melaporkan penemuannya. Setiapproses kerja pengauditan mesti mempunyai mekanisme yang boleh menjamin kualiti danintegritinya.e) Bagi memperbaiki tahap pengurusan kewangan, penglibatan Pegawai Pengawal danKetua Jabatan perlu dipertingkatkan. Mereka perlu terlibat secara hands on dalamurusan tersebut.48


f) Tindakan surcaj hendaklah dikenakan terhadap mereka yang gagal memungut hasil ataumembuat bayaran yang tidak teratur. Surcaj juga patut diambil terhadap KetuaJabatan/Bahagian yang gagal mengambil tindakan terhadap pegawai bawahan yanggagal melaksanakan tanggungjawab mereka.g) Pegawai Pengawal perlu memastikan setiap pegawai di bawah jagaannya mempunyaifail meja yang lengkap dan kemas kini. Penyediaan fail meja adalah perlu bagimembolehkan pegawai memahami dengan jelas tugas dan hubungannya denganpegawai lain.h) Pegawai Pengawal perlu menjalankan pemeriksaan mengejut secara berkala sepertiyang ditetapkan oleh Arahan Perbendaharaan 309.i) Pegawai Pengawal perlu memastikan pegawai Jabatan/Agensi diberi latihan yangberterusan dalam bidang tugasnya. Latihan yang diberikan dapat membantu pegawaimelaksanakan tugas dengan lebih cekap dan berkesan.j) Setiap aset Jabatan/Agensi perlu disenggarakan mengikut kehendak PekelilingPerbendaharaan Bil. 5 Tahun 2007. Penyelenggaraan rekod aset adalah penting bagimemastikan pengurusan aset Jabatan/Agensi dilaksanakan secara cekap.49


ahagian vpenyerahan, pengesahan,pembentangan penyatakewangan dan prestasikewangan agensi negeri


BAHAGIAN VPENYERAHAN, PENGESAHAN, PEMBENTANGAN PENYATA KEWANGANDAN PRESTASI KEWANGAN AGENSI NEGERI7. PENDAHULUANMengikut Akta Audit 1957, Ketua Audit Negara dikehendaki menjalankan pengauditanPenyata Kewangan Agensi Negeri seperti Badan Berkanun Negeri, Majlis Agama Islam danPihak Berkuasa Tempatan. Pengauditan dilaksanakan bagi mengesah dan memastikanpenyata kewangan adalah bebas daripada kesalahan dan ketinggalan yang material sertamemberi pendapat sama ada penyata itu menggambarkan kedudukan yang benar dansaksama dengan berpandukan Akta dan piawaian yang diluluskan.7.1 PENGAUDITAN PENYATA KEWANGAN7.1.1 Pada tahun 2008, Penyata Kewangan bagi 1 Badan Berkanun Negeri, 2 KumpulanWang dan 1 Majlis Agama Islam telah diaudit sendiri oleh Jabatan Audit Negara manakala 3Penyata Kewangan bagi Badan Berkanun Negeri dan 1 Pihak Berkuasa Tempatan diauditoleh firma audit swasta yang dilantik bagi pihak dan di bawah arahan Ketua Audit Negara.Pelantikan firma audit swasta berasaskan kepada peruntukan Seksyen 7(3) Akta Audit 1957yang memberi kuasa kepada Ketua Audit Negara untuk melantik pihak yang berkebolehanmenjalankan pengauditan bagi pihak beliau.7.1.2 Bagi memastikan Firma Audit Swasta (FAS) menjalankan pengauditan selarasdengan arahan yang ditetapkan, Jabatan Audit Negara memantau sebelum, semasa danselepas pengauditan dilaksanakan. Sebelum pengauditan dijalankan, FAS dikehendakimenyediakan Memorandum Perancangan Audit. Melalui memorandum ini, Jabatan AuditNegara dapat memastikan FAS mempunyai pendekatan dan skop Audit yang menyeluruhdan mencukupi untuk menjalankan pengauditan. Di akhir pengauditan, FAS dikehendakimengemukakan penemuan Audit berserta fail kertas kerja, senarai terperinci dan laporanjuruaudit mengenai penyata kewangan yang diaudit. Fail kertas kerja akan disemak bagimemastikan perkara yang dibangkitkan mempunyai bukti audit yang mencukupi danmemuaskan. Prestasi FAS akan dinilai dan diambil kira semasa membuat keputusan untukditawarkan bagi kerja pengauditan penyata kewangan seterusnya.7.2 KEDUDUKAN PENYERAHAN PENYATA KEWANGAN7.2.1 Semua Penyata Kewangan Badan Berkanun Negeri, Majlis Agama Islam dan PihakBerkuasa Tempatan hendaklah diserahkan kepada Jabatan Audit Negara untuk diauditmengikut tempoh seperti yang telah ditetapkan oleh undang-undang. Sehingga 30 Jun2009, semua Agensi telah memberikan komitmen yang baik dengan mengemukakanPenyata Kewangan Tahun 2007 kepada Jabatan Audit Negara untuk tujuan pengauditan.Semua Penyata Kewangan Tahun 2007 tersebut telah diaudit dan dikeluarkan Sijil Ketua53


Audit Negara. Bagaimanapun bagi Penyata Kewangan Tahun 2008, 6 agensi masih belummenyerahkan Penyata Kewangan untuk diaudit. Kedudukan penyerahan dan pengauditanPenyata Kewangan Agensi sehingga 30 Jun 2009 adalah seperti di Jadual 7.1.Jadual 7.1Kedudukan Penyerahan Dan PengauditanPenyata Kewangan Agensi Negeri Perlis Sehingga 30 Jun 2009TahunBil.Nama AgensiPenyataKewanganTelahDisahkanPenyataKewanganSedangDiauditPenyataKewanganBelumDiSerahkan1. Perbadanan Kemajuan Ekonomi Negeri Perlis 2007 - 20082. Yayasan Islam Perlis 2007 - 20083. Majlis Sukan Negeri Perlis 2007 - 20084.Lembaga Amanah Kumpulan Wang BiasiswaNegeri Perlis2007 - 20085.Kumpulan Wang Hadiah Pelajaran Rakyat(Bukan Melayu) Negeri Perlis2007 - 20086.Majlis Agama Islam Dan Adat Istiadat MelayuPerlis2007 - 20087. Majlis Perbandaran Kangar 2007 2008 -8. Perbadanan Perpustakaan Awam Negeri Perlis 2007 2008 -Sumber : Rekod Jabatan Audit Negara7.2.2 Pada Januari 2009, Surat Pekeliling Setiausaha Kerajaan Negeri telah dikeluarkan,meminta semua Agensi membentangkan Penyata Kewangan yang telah diaudit dalamDewan Undangan Negeri pada tahun berikutnya. Bagi memastikan ia terlaksana, PenyataKewangan hendaklah disediakan dan diserahkan kepada Ketua Audit Negara sebelum 30April tahun berikutnya.7.3 PERSIJILAN PENYATA KEWANGAN7.3.1 Pengauditan terhadap Penyata Kewangan Agensi dibuat oleh Jabatan Audit Negarabagi memberi pendapat sama ada ia telah disediakan dengan benar dan saksama. Semuarekod perakaunan yang berkaitan telah diperiksa bagi memastikan ia telah diselenggarakandengan baik dan kemas kini. Pendapat Audit yang dikeluarkan telah dizahirkan melalui sijilKetua Audit Negara. Selaras dengan piawaian pengauditan yang diluluskan, sijil tersebutdibahagikan kepada 4 jenis seperti berikut:a) Sijil Tanpa Teguran (Unqualified) dikeluarkan apabila Penyata Kewangan memberigambaran yang benar dan saksama;b) Sijil Berteguran (Qualified) dikeluarkan apabila kesan sebarang perbezaan pendapatdengan pengurusan atau kekangan terhadap skop adalah tidak begitu penting danmenyeluruh untuk mengeluarkan Sijil Bertentangan atau Sijil Penafian;c) Sijil Bertentangan (Adverse) dikeluarkan apabila kesan perbezaan pendapat adalahmaterial dan menyeluruh terhadap Penyata Kewangan dan mewujudkan kekeliruanataupun ketidaksempurnaan Penyata Kewangan; dand) Sijil Penafian (Disclaimer) dikeluarkan apabila kesan yang mungkin timbul olehkekangan terhadap skop adalah material dan menyeluruh menyebabkan bukti audit tidakmencukupi untuk memberi pendapat terhadap Penyata Kewangan.54


7.3.2 Setakat bulan Jun 2009, sebanyak 12 Penyata Kewangan Agensi telah dikeluarkan7.3.2 Setakat bulan Jun 2009, sebanyak 12 12 Penyata Kewangan Agensi telah telah dikeluarkansijil Ketua Audit Negara melibatkan 8 Penyata Kewangan Badan Berkanun Negeri, 2sijil Ketua Audit Negara melibatkan 8 Penyata Kewangan Badan Berkanun Negeri, Negeri, 2Penyata Kewangan Kumpulan Wang, 1 Penyata Kewangan Majlis Agama Islam dan 1Penyata Kewangan Kumpulan Wang, 1 Penyata Kewangan Majlis Agama Islam Islam dan dan 1Penyata Kewangan Pihak Berkuasa Tempatan. Sebanyak 6 sijil Ketua Audit NegaraPenyata Kewangan Pihak Berkuasa Tempatan.Sebanyak 6 sijil sijil Ketua Audit Audit Negaraberbentuk Sijil Tanpa Teguran dan 6 berbentuk Sijil Berteguran telah dikeluarkan. Maklumatberbentuk Sijil Tanpa Teguran dan 6 berbentuk Sijil Sijil Berteguran telah dikeluarkan. Maklumatlengkap mengenai sijil yang dikeluarkan kepada Agensi adalah seperti di Jadual 7.2.lengkap mengenai sijil yang dikeluarkan kepada Agensi adalah seperti di di Jadual 7.2. 7.2.Jadual 7.2Jenis Sijil Ketua Audit NegaraJadual Yang Dikeluarkan7.2 7.2Sehingga 30 Jun 2009Jenis Sijil Ketua Audit Negara Yang Dikeluarkan Sehingga Tahun30 30 Jun Jun 2009 2009JenisBil.Agensi / Kumpulan WangTahunAkaunJenisBil.Agensi / Kumpulan WangSijilAkaunSijil Sijil200520051. Majlis Sukan Negeri Perlis2006 Tanpa Teguran1. Majlis Sukan Negeri Perlis2006 2006 Tanpa Teguran20072007 20072.2.Lembaga Amanah Kumpulan Wang BiasiswaLembaga Amanah Kumpulan Wang BiasiswaNegeri PerlisNegeri Perlis20072007 2007Tanpa TeguranTanpa Tanpa Teguran3.3.Kumpulan Wang Hadiah Pelajaran Rakyat (BukanKumpulan Wang Hadiah Pelajaran Rakyat (BukanMelayu)Melayu) NegeriNegeri PerlisPerlis200720072007 TanpaTanpaTanpa TeguranTeguranTeguran4.4.4. MajlisMajlis PerbandaranPerbandaran KangarKangar 200720072007 TanpaTanpaTanpa TeguranTeguranTeguran5. 5.5. Perbadanan Perbadanan Kemajuan Kemajuan Ekonomi Ekonomi Negeri NegeriNegeri Perlis PerlisPerlis2006200620062007 20072007Berteguran BerteguranBerteguran6. 6.6. Perbadanan Perpustakaan Perpustakaan Awam AwamAwam Negeri NegeriNegeri Perlis PerlisPerlis 2007 20072007 Berteguran BerteguranBerteguran7. 7.7.Yayasan YayasanIslam IslamPerlisPerlis2006 200620062007 20072007Berteguran BerteguranBerteguran8. 8.8.Majlis MajlisAgama AgamaIslam IslamDan Dan Adat Perlis 2007 DanAdatAdatIstiadatIstiadatMelayuMelayuPerlisPerlis20072007BerteguranBerteguranSumber :: Rekod Jabatan Audit NegaraSumber Rekod Jabatan Audit Negara7.3.3 Isu yang dibangkitkan oleh Jabatan Audit Negara bagi bagi pengeluaran Sijil Sijil Berteguran7.3.3 Isu yang dibangkitkan oleh Jabatan Audit Negara bagi pengeluaran Sijil Berteguranadalah seperti berikut:adalah seperti berikut:a) Penyata Kewangan yang disediakan tidak disatukan dengan Penyata Kewangana) Penyata Kewangan yang disediakan tidak disatukan dengan Penyata KewanganSyarikat Subsidiari dan Syarikat Bersekutu;Syarikat Subsidiari dan Syarikat Bersekutu;b) Rekod dan dokumen sokongan Hartanah, Loji Dan Peralatan tidak disediakan;b) Rekod dan dokumen sokongan Hartanah, Loji Dan Peralatan tidak disediakan;c) Aset yang disewakan telah salah dinyatakan sebagai Inventori;c) Aset yang disewakan telah salah dinyatakan sebagai Inventori;d) Peruntukan Rosot Nilai tidak disediakan bagi pelaburan saham siar siar harga dan dan sahamd) Peruntukan Rosot Nilai tidak disediakan bagi pelaburan saham siar harga dan sahamamanah yang mengalami penurunan harga;amanah yang mengalami penurunan harga;e) Jumlah pinjaman diterima telah terkurang dinyatakan;e) Jumlah pinjaman diterima telah terkurang dinyatakan;f) Terimaan dicatat dua kali menyebabkan akaun bank terlebih catat catat sebanyak jumlah jumlahf) Terimaan dicatat dua kali menyebabkan akaun bank terlebih catat sebanyak jumlahyang sama; danyang sama; dang) Penyata Penyesuaian Bank tidak disediakan bagi bagi menerangkan perbezaan yang yang ada. ada.g) Penyata Penyesuaian Bank tidak disediakan bagi menerangkan perbezaan yang ada.7.4 PEMBENTANGAN PENYATA KEWANGAN7.4 PEMBENTANGAN PENYATA KEWANGANPerkara 107(2) Perlembagaan Persekutuan memperuntukkan supaya supaya Laporan Laporan Ketua Ketua Audit AuditNegaraPerkara 107(2) Perlembagaan Persekutuan memperuntukkan supaya Laporan Ketua Auditmengenai penyata kewangan yang yang telah telah disahkan disahkan hendaklah hendaklah dibentangkan dibentangkan di diDewanNegara mengenai penyata kewangan yang telah disahkan hendaklah dibentangkan diUndangan Negeri. Negeri. Sehingga Sehingga Jun Jun 2009, 2009, semua semua 55 Agensi Agensi dan dan 2 2 Kumpulan Kumpulan Wang WangtelahDewan Undangan Negeri. Sehingga Jun 2009, semua Agensi dan Kumpulan WangtelahmembentangkanmembentangkanpenyatapenyatakewangankewanganyangyangtelahtelahdisahkandisahkandidiDewanDewanUndanganUndanganNegeri.Negeri.telah membentangkan penyata kewangan yang telah disahkan di Dewan Undangan Negeri.555555


Kedudukan pembentangan Penyata Kewangan Agensi Negeri di Dewan Undangan Negeriadalah seperti di Jadual 7.3.Jadual 7.3Kedudukan Pembentangan Penyata Kewangan Yang Telah DikeluarkanSijil Ketua Audit Negara Di Dewan Undangan Negeri Sehingga 30 Jun 2009Tarikh PembentanganTahunBil. Agensi / Kumpulan WangDi Dewan UndanganAkaunNegeri/Pewartaan1.2.3.Lembaga Amanah Kumpulan WangBiasiswa Negeri PerlisKumpulan Wang Hadiah PelajaranRakyat (Bukan Melayu) Negeri PerlisPerbadanan Perpustakaan AwamNegeri Perlis2007 11.11.20082007 11.11.20082006200725.06.200813.04.20094. Majlis Perbandaran Kangar 2002 - 2007 13.04.2009Perbadanan Kemajuan Ekonomi200611.11.20085.Negeri Perlis2007 Belum Dibentangkan200613.04.20096. Yayasan Islam Perlis2007 Belum Dibentangkan7.Majlis Agama Islam Dan Adat IstiadatMelayu PerlisSumber : Rekod Jabatan Audit Negara7.5 PRESTASI KEWANGAN2005 - 2007 Belum Dibentangkan7.5.1 Berdasarkan Penyata Kewangan Tahun 2007, semua Agensi Negeri mencatatkansurplus dalam Penyata Pendapatan Dan Perbelanjaan, kecuali Yayasan Islam Perlis yangmengalami defisit berjumlah RM2.93 juta dan Perbadanan Perpustakaan Awam NegeriPerlis berjumlah RM0.31 juta. Kedudukan kewangan Agensi pada tahun 2007 adalahseperti di Jadual 7.4.Jadual 7.4Prestasi Kewangan Badan Berkanun Negeri, Majlis Agama Islam DanPihak Berkuasa Tempatan Bagi Tahun Berakhir 31 Disember 2007Penyata Pendapatan DanKunci Kira-kiraPerbelanjaanPada 31.12.2007Sehingga 31.12.2007Bil.Agensi / Kumpulan WangPendapatan Perbelanjaan Surplus/(Defisit)56AsetSemasaTanggunganSemasaHartaBersihSemasa(RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta) (RM Juta)1.Perbadanan KemajuanEkonomi Negeri Perlis11.68 10.84 0.84 45.14 83.51 (38.37)2. Yayasan Islam Perlis 3.82 6.75 (2.93) 9.11 19.46 (10.35)3. Majlis Sukan Negeri Perlis 0.15 0.20 (0.05) 0.09 0.01 0.084.Perbadanan PerpustakaanAwam Negeri Perlis3.07 3.38 (0.31) 0.28 0.41 (0.13)5.Lembaga AmanahKumpulan Wang BiasiswaNegeri Perlis0.30 0.02 0.28 4.78 0.00 4.786.Kumpulan Wang HadiahPelajaran Rakyat (BukanMelayu) Perlis0.03 0.00 0.03 0.50 0.00 0.507.Majlis Agama Islam DanAdat Istiadat Melayu Perlis17.88 11.49 6.39 26.48 0.51 25.978. Majlis Perbandaran Kangar 18.24 12.70 5.54 23.85 8.52 15.33Sumber : Penyata Kewangan Agensi Tahun 2007


7.5.2 Penyata Pendapatan Dan Perbelanjaan Majlis Agama Islam Dan Adat IstiadatMelayu Perlis (Majlis) bagi tahun berakhir 31 Disember 2007 mencatatkan surplus berjumlahRM6.39 juta manakala Majlis Perbandaran Kangar berjumlah RM5.54 juta. Surplus yangdicatatkan oleh Majlis meningkat RM0.09 juta atau 1.4% kepada RM6.39 juta berbandingRM6.30 juta pada tahun 2006. Peningkatan ini disebabkan pengurangan dalam peratusanagihan berbanding terimaan zakat. Pada tahun 2007, jumlah terimaan zakat telahmeningkat kepada RM17.88 juta berbanding RM13.30 juta pada tahun 2006. Bagi MajlisPerbandaran Kangar, surplus yang dicatatkan pada tahun 2007 telah meningkat RM2.84juta atau 105.2% kepada RM5.54 juta berbanding RM2.70 juta pada tahun 2006. Surplustersebut disebabkan peningkatan dalam pendapatan Majlis Perbandaran Kangar berjumlahRM2.81 juta kepada RM18.24 juta berbanding RM15.43 juta pada tahun 2006. Iadisebabkan peningkatan dalam terimaan Bantuan Tahunan Kerajaan Persekutuan danCukai Langsung masing-masing berjumlah RM1.69 juta dan RM1.12 juta.7.5.3 Yayasan Islam Perlis (Yayasan) mencatat defisit dalam Penyata Pendapatan DanPerbelanjaan sejak tahun 1998. Sumber pendapatan terhad yang diterima daripada dividensaham, keuntungan jualan saham, sewaan tanah dan sumbangan amal jariah tidak cukupuntuk menampung perbelanjaan mengurusnya. Kekurangan sumber pendapatan ini diatasidengan mendapatkan pinjaman daripada Kerajaan Negeri Perlis dan Majlis Agama IslamDan Adat Istiadat Melayu Perlis.7.5.4 Harta Bersih Semasa ialah perbandingan antara Aset Semasa dan TanggunganSemasa. Ia mengukur keupayaan Agensi membuat penjelasan terhadap tanggungansemasa dalam jangka masa yang singkat. Majlis Agama Islam Dan Adat Istiadat MelayuPerlis, Majlis Perbandaran Kangar dan Kumpulan Wang Hadiah Pelajaran Rakyat (BukanMelayu) Perlis mencatatkan lebihan dalam Harta Bersih Semasa yang tertinggi iaituberjumlah RM25.97 juta, RM15.33 juta dan RM4.78 juta. Bagaimanapun, PerbadananKemajuan Ekonomi Negeri Perlis (Perbadanan) dan Yayasan Islam Perlis (Yayasan)mencatatkan kurangan dalam Harta Bersih Semasa berjumlah RM38.37 juta dan RM10.35juta. Tunggakan bayaran balik pinjaman Perbadanan sahaja berjumlah RM72.21 jutamanakala Yayasan berjumlah RM9.69 juta.7.5.5 Tunggakan Cukai Taksiran dan Cukai Perkhidmatan Majlis Perbandaran Kangarpada tahun 2008 berjumlah RM16.37 juta berbanding RM17.35 juta pada tahun 2007,penurunan RM0.98 juta atau 5.7%. Pada tahun 2008, Majlis telah mengambil tindakanundang-undang dengan menghantar notis saman terhadap pembayar yang mempunyaitunggakan Cukai Taksiran. Kerjasama dengan Pejabat Tanah Dan Galian Negeri Perlis jugadibuat dengan mengkaveat pegangan yang terlibat. Usaha ini perlu terus digiatkan bagimengurangkan lagi tunggakan cukai taksiran.57


7.6 RUMUSAN DAN SYOR AUDITPada keseluruhannya, penyerahan Penyata Kewangan tahun 2007 oleh Agensi kepadaJabatan Audit Negara untuk diaudit adalah memuaskan. Mengikut Enakmen yang berkuatkuasa, Agensi dikehendaki mengemukakan Penyata Kewangan untuk diaudit dalam tempoh6 bulan selepas berakhirnya sesuatu tahun kewangan. Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeritelah mengeluarkan pekeliling mengarahkan semua Agensi mengemukakan PenyataKewangan ke Jabatan Audit Negara sebelum 30 April tahun berikutnya. Agensi yang lewatmengemukakan Penyata Kewangan tahun 2007 ialah Perbadanan Kemajuan EkonomiNegeri Perlis, Perbadanan Perpustakaan Awam Negeri Perlis, Yayasan Islam Perlis, MajlisSukan Negeri Perlis dan Majlis Agama Islam Dan Adat Istiadat Melayu Perlis. Agensidiingatkan supaya mematuhi kehendak undang-undang yang menghendaki PenyataKewangan disediakan, diaudit dan dibentangkan di Dewan Undangan Negeri.58


ahagian vipembentanganlaporan ketua audit negaradan mesyuarat jawatankuasakira-kira wang awam negeri


BAHAGIAN VIPEMBENTANGAN LAPORAN KETUA AUDIT NEGARA DANMESYUARAT JAWATANKUASA KIRA-KIRA WANG AWAM NEGERI8. PEMBENTANGAN LAPORAN KETUA AUDIT NEGARA MENGENAI PENYATAKEWANGANMenurut Seksyen 16(2) Akta Acara Kewangan 1957, Penyata Kewangan hendaklahdibentangkan dalam Dewan Undangan Negeri seberapa segera yang boleh selepas diauditoleh Ketua Audit Negara. Perkara 107(2) Perlembagaan Persekutuan pula menghendakiLaporan Ketua Audit Negara mengenai Penyata Kewangan Kerajaan Negeri dan AkaunAgensi Kerajaan Negeri dibentangkan di Dewan Undangan Negeri. Laporan Ketua AuditNegara mengenai Penyata Kewangan Kerajaan Negeri Perlis bagi tahun 2007 telahdibentangkan di Dewan Undangan Negeri pada 11 November 2008.9. MESYUARAT JAWATANKUASA KIRA-KIRA WANG AWAM NEGERIBagi tempoh bulan Januari hingga Disember 2008, Jawatankuasa Kira-kira Wang AwamNegeri Perlis tidak pernah mengadakan mesyuarat kerana terdapat pertukaran ahlijawatankuasa mesyuarat. Pelantikan ahli jawatankuasa yang baru telah dibuat pada bulanJulai 2008. Selaras dengan peranan jawatankuasa untuk menegakkan Akauntabiliti Awam,jawatankuasa hendaklah lebih kerap bermesyuarat membincangkan Laporan Ketua AuditNegara yang terkini, mengkaji kes lama yang belum selesai dan memastikan syor-syorJawatankuasa diambil tindakan oleh Jabatan/Agensi Negeri.61


penutup


PENUTUPPelaksanaan Indeks Akauntabiliti Pengurusan Kewangan yang dilaksanakan buat kali keduapada tahun 2008 telah menunjukkan pencapaian pengurusan kewangan Jabatan/AgensiNegeri yang bertambah baik namun masih berlaku beberapa kelemahan seperti yangdilaporkan.Kelemahan dalam penyediaan penyata kewangan Agensi Negeri dan pengurusankewangan yang dilaporkan dalam Laporan ini menggambarkan bahawa tahap akauntabilitipengurusan wang awam masih perlu dipertingkatkan. Langkah pembetulan perlu diambilbagi memastikan wujudnya akauntabiliti dan integriti dalam pengurusan kewangan.Antara faktor utama yang menyebabkan wujudnya kelemahan dalam penyediaan penyatakewangan Agensi Negeri dan pengurusan kewangan adalah ketiadaan penyeliaan yang rapidan latihan yang bersesuaian tidak diberi kepada pegawai. Oleh itu, adalah disyorkanPegawai Pengawal yang terlibat mematuhi standard perakaunan dan prosedur kewangan,menyelia kerja yang dilaksanakan oleh pegawai, menyediakan prosedur kerja yang lengkapdan mengadakan program latihan/kursus yang berterusan kepada pegawai yang terlibatdalam pengurusan kewangan agar mereka dapat meningkatkan pengetahuan dankompetensi dalam melaksanakan tugas.Memandangkan pengauditan yang dijalankan oleh Jabatan Audit Negara adalahberdasarkan persampelan dan skop tertentu, Pegawai Pengawal yang terlibat juga perlumengaturkan supaya pemeriksaan secara menyeluruh dijalankan untuk menentukan samaada kelemahan yang sama juga berlaku di bahagian lain yang tidak diaudit dan seterusnyamengambil tindakan pembetulan.JABATAN AUDIT NEGARAPutrajaya16 Julai 200965


lampiran


69Lampiran I