28.02.2013 Visualizzazioni

Documentos culturales de Pedro el Ceremonioso

Documentos culturales de Pedro el Ceremonioso

Documentos culturales de Pedro el Ceremonioso

SHOW MORE
SHOW LESS

Trasformi i suoi PDF in rivista online e aumenti il suo fatturato!

Ottimizzi le sue riviste online per SEO, utilizza backlink potenti e contenuti multimediali per aumentare la sua visibilità e il suo fatturato.

il<br />

DOCUMENTO s CLJLTURA1J<br />

DE PEL)RO EL CEREMON1O()<br />

Por Ant». L6PEZ DE MENF.SES<br />

La principal fuenie impresa para <strong>el</strong> estudia <strong>de</strong> la culiura en cl<br />

reinwlo <strong>de</strong> Pcdro Iii <strong>de</strong> (_atalu,ia, IV <strong>de</strong> :1 rain, la consul uyen<br />

las Documents per l'historia <strong>de</strong> la cuitura catalana niig-eval (Barceiona,<br />

100S-1021) dc D. ANTONIO Ruiuô y LLTJCTI, <strong>de</strong> las coules,<br />

dOSCUOtOS achenla y ocho <strong>de</strong>i primer toma, y dosCiefl las cincuenta<br />

y uiw <strong>de</strong>l segundo, se refercn a las aios 13361387.<br />

;ll ntsno ,-inado se rejieren asiinismo sesenta V 1010 dc las<br />

setenla y cinco documentas recipilados por rnoscm Josii Rius SE-<br />

Mes documents sobre la cultura medieval ( Ts tudis Uni.ersilaris<br />

Catalans», t. XIII, 1()2,S, Pp. 135 -1 70) y quince <strong>de</strong> lis<br />

veu;Ilicinc) que integran las Nouveaux documents sur la culture<br />

catalane au Mo yen Age (Estndis Universilaris Catalans», t XV,<br />

aile) 1930, j5/. 21-40), recc L idos ur Mile. JEANNE VTErLLARfl.<br />

EsJrdducnnente se cocue nI ran dieu ;nen las <strong>culturales</strong> <strong>de</strong>l reinado<br />

<strong>de</strong> Pedra cl <strong>Ceremonioso</strong> en. la Colecciôn <strong>de</strong> documentos inéditos<br />

<strong>de</strong>l Arehivo <strong>de</strong> la Corona <strong>de</strong> Arag6n (Barclona, 1S41-l)l0),<br />

pul)Iicad(s par D. PRÔSPERO BoI. .\ Rv1L Y MscAu6 ; en las Dieumens<br />

hist6richs catalans <strong>de</strong>l segk xiv. Coleecu du cartas faiiliars<br />

correspon<strong>de</strong>nts ais regnats <strong>de</strong> Pure ci<strong>el</strong> Punyaict y Johan I (Barc<strong>el</strong>ona,<br />

i \ ), por 1). Josi COROL1U INGLAI. ; en Is .i)ocumenta<br />

s<strong>el</strong>ecta mutuascivitatis Arago-Cathalanicae et Eccicsiae r<strong>el</strong>ationes<br />

illustrantia ( Barc<strong>el</strong>ona, 1936), par JOHANNES VJNCKE ; en cl Diploniatari<br />

<strong>de</strong>l orient Catal (i- io), par D Àeroxio Runi V<br />

LIUCH (Barc<strong>el</strong>ana, 1947); en ci Fiorilegio documentai <strong>de</strong>l reinado<br />

<strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> Aragn (publicadas en las «Cuadcrnos <strong>de</strong> lus!ria<br />

<strong>de</strong> Espaiia» , <strong>de</strong>! Instil nia <strong>de</strong> Historia <strong>de</strong> la Universidail dc<br />

Buenos il ires), por AMADA L(PEZ I)E MENESES.<br />

La presenie compiiuci6n, con prendc unos cien docu nien tas <strong>de</strong><br />

Document<br />

II II III llI II I II<br />

0000005574636


I.OI'EZ 1)1: MEI-V S 2<br />

las archios barct'ioneses <strong>de</strong> (Li ila 1' lU ll NL'(il Paf i imoniO<br />

2 V dc la Ciudad.<br />

i:(, rnayo, 1 1. -<br />

I<br />

Fernando Pérez, / rtu'ucs y su ut uer Si uchu juiares <strong>de</strong><br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> A racn, qlu? '!Ufl Poy 'l iiiund., eJL'lC!aJld su art',<br />

son reca mendados par dicho rey.<br />

- ACA, Reg. 858, fol. 81.<br />

Petrus, etc. Dilectis et <strong>de</strong>notis amicis ac dileciis et fi<strong>de</strong>libus<br />

et alus subditis nostris, ad quos presentes peruenerint. Salutem<br />

etc. Cum Ferdinandus Petri, Portugalensis et Sancia, eius vxor,<br />

joculatores doinus nostrc, preseritis nostre litere exhibitores, proponant<br />

pro querendis nccessariis eorum uite ex exercicio sue artis,<br />

ad diuersa loca personaliter se corifcrre. Tdctrco nos, <strong>de</strong>uotos nostros,<br />

rogarnus et nostris officialibus et subditis nos-tris <strong>de</strong>cimus et<br />

mandamus quatenus joculatores predictos, cum ad loca vbi <strong>de</strong>gentes<br />

eos <strong>de</strong>clinare contingent, nostri honoris intuitu, benigne recipiatis<br />

tractantes eis<strong>de</strong>rn ac cundo, stando et re<strong>de</strong>undo, nulliim impeclirnentum<br />

fieni permitatis. Iinrno eos<strong>de</strong>rn prosequarnini fauorahiliter<br />

et benigne.<br />

Data Ccsarauguste, pridie idus madii, anno 1)oiniiii 1il1esimo<br />

CCCXXX° sexto.<br />

Michaci Sancii, mandato regio j facto] per vi cecanc<strong>el</strong>larïum.<br />

2<br />

1:37, febrero, 2G. C.ST EJ,LON ii!': BURRI \N.\<br />

<strong>Pedro</strong> Il' <strong>de</strong> .1 rat(tz c.vpidc SU/.i cnduc! a su tfa 1)aii J ou li<br />

i1ian u<strong>el</strong> , que regresa. a ('as! i.11a (lcsus <strong>de</strong> en t rc'is!arsc cou (1.<br />

- ACA, Reg. 1054, 10]. 2.<br />

(1) Siempre que al citai- la cota <strong>de</strong> un documenta no se pedfiqu'<br />

nad--i en contrario, se ohranten<strong>de</strong>riï que se trata <strong>de</strong> docurnentos <strong>de</strong> in seciôn<br />

<strong>de</strong> Ga.neillerla dol Arehivo <strong>de</strong> la Corhna <strong>de</strong> Aiagén.<br />

(2) Al que nos reterirernos con las siglas RP.<br />

(:1) La primera mujer ci<strong>el</strong> autor ci<strong>el</strong> Libre <strong>de</strong> Patron in habla sida Conatanza,<br />

1erinana <strong>de</strong> Aifon& IV <strong>de</strong> Aragcin.


lUfl't'MENFOS ('UI.lUlt.\LlS i,i: li:lno l!. ('JRlIONlOS()<br />

Petrus, etc. \Tniucrsis et singulis ofhcialibus et subditis nostris,<br />

presentes literas inspecturis. Cum egregius uir Johannes,<br />

filins infantis Emanu<strong>el</strong>is, quondam, rece<strong>de</strong>ns a nostra prescntia,<br />

intendat ad loca sua versus partes Cast<strong>el</strong>le, cum suis familiis personaliter<br />

se conferre. ldcirco uobis et uestrum cuilibet, dicimus<br />

et expresse mandamus quatenus prenominato Johanni, fainiliis,<br />

equis, equitaturis, et alus eorum rebus, nulluni impedimentum,<br />

contrarium vcl obstaculum inferatis neque inferri per aliquos permittatis.<br />

Immo ipsum et eius familiam, henigne recipiatis et fauorahilitcr<br />

pertractetis.<br />

Data in villa Castilionis Campi <strong>de</strong> Hurriana, 1111 kalendas<br />

marcii, anno Dornini M°CCC'XXX" sexto.<br />

Fgid jus Petri, mandato regio facto per canc<strong>el</strong>larium.<br />

11.337, noviefllbfl', 29. 'l'i: Rt'<br />

3<br />

<strong>Pedro</strong> IV dc .1 an acceÉhlulo a b suplicado par ci ((sico<br />

<strong>de</strong> 'I'eri<strong>el</strong>. (u.id, prohibe en esa î1lla. <strong>el</strong> ejercicic <strong>de</strong> la nzedicina<br />

y la cirugla, a q lflCflCS par ts!c y hombres perit.os ciegidos a ef'ct.o,<br />

no hayan sida exam inados y aj5 n bados, a cxce/7cin <strong>de</strong> las bach iil.crc.ç.<br />

lice nciadas y doctores en Medicina y dc las iras <strong>de</strong><br />

côJn ara.<br />

- ACA. 1(og. 862, fol. 82 v.'<br />

Nos Petrus, etc. tten<strong>de</strong>ntes quod pro parte uestri, magistri<br />

(;udo11is, phisici ville Turolii' ac aliorum fidcdignorum r<strong>el</strong>atione<br />

veridica, nobis fuit expositum reuerenter quod ad dictam villam<br />

sepisbcin veniunt hommes vacahundi qui, non experti scu docti<br />

in naturali medicinali et cirurgica scienciis, ut <strong>de</strong>ceret, irno <strong>de</strong><br />

eis<strong>de</strong>m ignari pdnitus et indocti <strong>de</strong> diuersarurn egritudinum curationihus<br />

quas plerumque ipsius ville indigene patiuntur, se intromitere<br />

non formidaut, in magnum ipsorum in dicta villa dcgentium<br />

pericuItni acquc dampnuni. Propter quod fuit per vos nobis humiliter<br />

suplicatum ut in premissis proui<strong>de</strong>re salubriter <strong>de</strong> benignitate<br />

regia dignarernur. Idcireo, suplicationi uestre con<strong>de</strong>scen<strong>de</strong>ntes be-<br />

(1) El 19 <strong>de</strong> jullo <strong>de</strong> 1348. Lambién en Terul, durante la reste ngra,<br />

dictaba P(,di'o IV para la ciudaci y al<strong>de</strong>s, otra pra'grn.tica seniEjan•Ie a la<br />

<strong>de</strong> 1337.<br />

(2) En .ïulio do 1348, fallecidos (le la grau peste varios fisicos <strong>de</strong>l rey<br />

(c:re citas Alatzar), cl coronao sefor iflcO1pO1uI)a a su camara a Guido,<br />

que <strong>de</strong>jaba en Teru<strong>el</strong>, don<strong>de</strong> ya reinaba la epidcrnia, n su esposa (quc alleciÔ<br />

dias <strong>de</strong>spue) y a su hijo Oliveros.<br />

i I


672 \MA1).\ Lo p I:z I)E MEN E S E S<br />

nigne, necininus dampnis et periculis suhditorum nostrorum ut<br />

nostro incumbet regimini ohuiare volentes. Sic super prernissis per<br />

presentes ducimus prou iclendum seu etiam ordinandum quod <strong>de</strong><br />

cetero nuilus cuiuscurnque legis, status uei conditionis existat,<br />

audcat uci presuinat in villa predicta medicari seu operari aliquid<br />

aut practicare in scicncia medicine uci cirurgie, nisi prius per uos<br />

uci qucmcurnque alium phisicum siue medicum qui pro tempore<br />

fuerit dicte ville ac alias probos viras peritos au consultos et ad bac<br />

<strong>el</strong>ectos in consiiio, examinatus sufficiens reperttis fuerit au etiam<br />

approbatus, SUT) pena centum morabatinorum auri, nostro erario<br />

apiicandoruni, quam per lauduni dicte ville qui nunc est v<strong>el</strong> filerit<br />

a contrafacicutihus pro vice qualibet qua cam incurrerit, absqiic<br />

remissionis gratia, volumus exigeri et leuari ah hujusmodi prouisione<br />

nostra Inagistros et bacallarios in niediciiia iicenciatos ac<br />

medicos domus nostre et successorum nostroruin cxcludimus, quos<br />

sub ea nolumus comprehendi. Mandantes per presentem bajulo,<br />

judici et juralis ceterisque ofiicialibus et suhditis nostris ville cis<strong>de</strong>m<br />

presentibus et futuris quod prouisionem et ordinationem huiusmodi<br />

tirnain habeaiit et obseruent et faciant ai) alus inuiolabiliter<br />

obscruari si <strong>de</strong> nostra confidunt gratia uci arnore. In cuius rei<br />

testimoiiiuni presentein ficri et sigiilci nostro jussimus comuniri.<br />

Dat. Turolii, IIII kalendas dccernhris, anno L)omini mullesinio<br />

CCCXX X° septimo.<br />

Exiininus Garcesii, inandato vicecanceiiarii.<br />

4<br />

11339, enero, -- \ALEXC!A<br />

l > dr IL (ie,-1rarn e.çcrihe a Don Juan Manu<strong>el</strong> <strong>de</strong> Cas tilla,<br />

ni<strong>el</strong>o <strong>de</strong> San Fernando, en creencia <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> Rod rluez <strong>de</strong> I a,rra.<br />

- ACA, l<strong>de</strong>g. 1055, fol. 95.<br />

Petrus, etc. Nobili et clilecto Johanni', fluo incliti infantis<br />

Ernanueiis. Salutem etc. Cum aliqua corniserimus clilecto consiliario<br />

riosti-o Petro Ro<strong>de</strong>rici <strong>de</strong> Azagra, pro nostra parte uolns oretenus<br />

respon<strong>de</strong>nda. Idcirco possitis r<strong>el</strong>atihus ciusclem, !idcrn crcdula'n<br />

adhibere.<br />

Dat. Vaientie, VIT kalendas februarii, anno I)omini<br />

MCCCX XXVI IP.<br />

(1) Paiece ignora, la ex!steneia <strong>de</strong> e.ta carta y <strong>de</strong>l salvoconducto <strong>de</strong><br />

26 <strong>de</strong> enejo <strong>de</strong> 1337, don AntIrs J1l1Ez Soai, autor <strong>de</strong>l interesante libre<br />

Don Juan Mon u.<strong>el</strong>, Zaragoza, 1932.


1)ocI:i I:NroS cULreR.\I.ES Dl: Pl.DRO EL CEREMONIOS()<br />

I<strong>de</strong>in'.<br />

IGeraidus <strong>de</strong> Oiiva, mandato rcgio facto per doininum<br />

iufantcni Petruni.31<br />

5<br />

1311, li, febrero<br />

Jr!oIrilu ()lcinclies 11orero real 'ii re'a a la jlar'.ça Sancha<br />

Fermlu<strong>de</strong>z, cincuenla su<strong>el</strong>dos barc<strong>el</strong>oueses.<br />

- ACA. RP, Reg. 316, fol. 39.<br />

Item donc n Na Sanxa Ferran<strong>de</strong>z, juglaresa, ab albara d escriva<br />

<strong>de</strong> racio, las quais la scnyor Rcy graciosament Ii mana donar,<br />

L sous barchinones.<br />

1'u e1 ma rgen iq uierdo : Aihara<br />

(2) Pree<strong>de</strong> en 1 misino folio a cala caria, Otto <strong>de</strong> anâlogo ter.or dirigido<br />

a la reino Leonor, riuda <strong>de</strong> Alfonso 1V <strong>de</strong> Aragén y heimana <strong>de</strong> AIfonno<br />

XI (le Castilla.<br />

(3) Don <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Ribagorza, que <strong>el</strong> il <strong>de</strong> octiibre 11e 1338 habla aido<br />

nonibrado canciller real.<br />

(1) En cl mismo registro se rnenciona a "Perico 'Cast<strong>el</strong>lo, juglar dcl<br />

senyor infant cri Pei-c" (folio 36 recto).<br />

A "Guillem 'Vc guc-r, jutglar <strong>de</strong> casa dol scnyor Rey" (folio 41-verso).<br />

A "Johan <strong>de</strong> Porreul,o y u Johan d Alamunya", "ministrera <strong>de</strong> monreny<br />

Johan <strong>de</strong> Xallo" (folio 56 veiso).<br />

A "Pere Arnait, jutglar <strong>de</strong>l comte <strong>de</strong> Foix" (folio 57 recto).<br />

A "Somsapia", jutglar dcl rey <strong>de</strong> Mallorciues" (folio 74 verSo).<br />

A "Johan d Anrhona, cauniler saluatge <strong>de</strong>l comte <strong>de</strong> Foix" (folio 74<br />

verso).<br />

.'\ "Francesh <strong>de</strong> Muiltalban e r maestre Joan e a macatre Raynaurt,<br />

jutglars, e a N Thornns Frinen gau e a N (uillem Errnengau, tronî:,adora,<br />

e a N Bernat Andrcu, caualler, e a N Jaome Prouen cal, foll <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l<br />

rey <strong>de</strong> Mallorques" (folio 711 recto).<br />

A "Aridreu Bonacli e s N Guiliem <strong>de</strong> ilonaeh, jutglars (]<strong>el</strong> fi-are dcl rey<br />

infant dom Jainie" (folio 76 verso)<br />

A "Malorat, jutglar cl 'En Bernat Jorda <strong>de</strong> la Tua" (folio 76 verso).<br />

Y en cl folio 84 recto, se consigna: "hem donc a Na Sanxa jutglaies:a,<br />

les quais Io senyor Rey li mana clonai' en Muntblanch, X sous. Item a<br />

N Rustat, jutglar il En Cuiraut Daura, rieh honi <strong>de</strong> Giiascunya, les quais<br />

Io (lit senyor seniblantment li pana dOnar gracicsanic'nt en ho (lit loch<br />

X sous, E axi son XX sous barchiinones",<br />

43


AM.\DA i.ui'ÈZ DE MESESI:s<br />

6<br />

13-11 , ulay)), .. \' 'LENC1<br />

<strong>Pedro</strong> 11 di, .'l a(n ante la ins4iciente p t'pa raci6n cuit u rai<br />

dc aiu 11)5 nolarlos <strong>de</strong> la ciudad dc T Talencia y su tnuino, manda<br />

a ns noiarws V iuriseri!os qui , con cl vicecanciller R))drz<br />

o Sli ivarienien!e Bcr;m,'do li:'es, i.os exammiinen <strong>de</strong>nt r) <strong>de</strong>l pla.co<br />

<strong>de</strong> dos anos a contas dcs<strong>de</strong> e! nombramnicul V /r liiban cl ejcrcicio<br />

<strong>de</strong> la prof esi6n a los que no dc;n ues! sen 51f apimi Ifd.<br />

- ACA, Reg. 688, fol. 237.<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>libus nostris Ikrengario Mercador, Ravrnunclo<br />

Arnaldi, iurisperitis Valentic, Arnaldo <strong>de</strong> Conques, Rayinundo<br />

Cosconi, Petro Cardona et Laurentio Johannis, notariis.Saliitem,<br />

etc. Cuni Nos, pro vitandis periculis que ratioiie insuficientie<br />

aliquorum notariorum auctoritate nostra, ad nonnullarum supplicantiuin<br />

importunitatem creatorum, prouidimus quod oinncs et siflguli<br />

notarii tain auctoritate nostra quam per ciuitatem jamdictam,<br />

a duohus annis citra concessioncm notarie hahentes examinentur<br />

per uns ut eorum sufflciencia in lucem valeat perscrihire et propter<br />

ignoramtiam contractus nequeant annulari. Idcirco nohis u<strong>el</strong> maiori<br />

parti uestrum dicinius et expresse mandamus quatenus, s-na cum<br />

vicecaric<strong>el</strong>larjo nostr() ucl Bernardo Uiues, auditore curie nostre,<br />

cius Inca, omnes illos notarios officium notarie in ciuitate et termina<br />

\'alentie exercentes, qui a nobis u<strong>el</strong> a ciuitate jamdicta, a<br />

duobus annis citra gratiani et concessionem obtinuerunt, examinetis<br />

et quos sufficientes inueneritis, iuxta formam fororum et priuilegiorum<br />

ciuitatis Valentie, se premissis indultorum extunc officia<br />

notarie vti permitatis r<strong>el</strong>iquos, ucro quos minus sufficiens<br />

repentis, officium exercendi actus notarie auctoritate flostra, toUtliter<br />

interclicatis. NOS enim quameunique examinationem per UOS<br />

ucstri nialorem partem ficudam, exnunc protunc ratam habenius<br />

atquc lirmam, uobis super predictis, per presentes uiccs nostras<br />

plenarie comittendo. Injungentes riichiloininus cum presenti, dietis<br />

notariis a predicti duohus annis citra creatis, quatenus officia<br />

notarie preclicte minime vtantur nec uti valeant quousque examinati<br />

fucrint, ut prefertur, quod si fccerint volumus quod quiuis<br />

contractus at quauis alia acta publica per cos exnunc con icenda,<br />

arcant toa1itcr uiribus et effectu. Quod oninia uolumus noce precanin<br />

publice nLmciari ut in futurum ignorantiam minime valeant<br />

allegare.<br />

Pat. Valentie, X kalendas junii, anno Domini miflesimu<br />

CCCXL primo. Exa. Ro.


I)OCUiENUOs (:L:LruRLEs in-: PE1)R() i:. tI:niMuNJOS()<br />

\Jatlieus Petri Peregrini, mandato regio facto Tr<br />

Ro<strong>de</strong>ricuni Didadi, vicecanceilarium.<br />

1:; 1, :ihril, i. --- R \Ru:Lr>\ \<br />

I''dr 1V <strong>de</strong> :1 ra,'4n ordt'nu a eftcialcs qui, <strong>de</strong>ii i/i cIa.<br />

<strong>de</strong> facilida<strong>de</strong>s al e.sciillor .1 loi, Para transortar /u'dra ls/' Hosalu<br />

a Ha rcclona, dc.çl inada al soulcro <strong>de</strong> 'l't're.a <strong>de</strong> li!oiza,<br />

,uadrc dcl Rcv, y Para I ransr10 r lueo cl sepuicro u Zara,r(?;a.<br />

ACA, Reg. 1057, fol. 9v v. - 91.<br />

Parus, etc. Vniuersis et singulis officialibus nostris, l)rcscIltes<br />

literas inspecturis, v<strong>el</strong> loca tencntibus eorLtmdcm. Salutem, etc.<br />

Cum Nos, in ciuitate Barchinnne, per magistruiii I\lov, vinaginatorem,<br />

<strong>de</strong> domo nostra, presentium ehibitorein, quoddam sepuicruni<br />

uhi ossa corporis domine Teresie, recordationis meute<br />

matris nostrc, ordinauimus conscruari fleri, faciamus. Et in partibus<br />

Bisulduni sint, ut audiuimus, quodam lapi<strong>de</strong>s ipsi tumulo<br />

nccessarii, quos dictas magister, ai) ipsis partibus 131sulduni intendit<br />

<strong>de</strong> nostro mandato ad ipsam ciuitatern et postmodum perfecte<br />

opere dicte sepuicri ab ipsa ciuitate Barchinone ad ciuitateni Cesarauguste,<br />

uhi corpora domine matris nostre extitit scpu]tum et<br />

jacet' , ipsum totum opus facere <strong>de</strong>portari, I<strong>de</strong>o uobis dicimus et<br />

districte percipiendo mandainus quatemus quilibet vestruni, ad<br />

requisitionein dicti magistri, ministretis ci<strong>de</strong>m illas persoiias infra<br />

jurisdiccionem uohis et cuilibet vestrum Conimissam <strong>de</strong>gcntcs quis<br />

ad lice sibi dixerit neccessarias et cum quihus tain per terrain qilafli<br />

per mare quam etiam aquam dulcem dicte lapi<strong>de</strong>s et ipsum stpu1crum,<br />

cum perfectuin fucrit ut prefertur, possit portari facere ad<br />

dictam ciuitatem Cesarauguste ad predictas personas si opus filent,<br />

fortiter comp<strong>el</strong>lenclo ; ipse tamen magister Alov satisfacicnt dictis<br />

persouis propterea in salaris coni petendi.<br />

I)at. I3archinonc, nouas aprilis MCCC OXÛL primo.<br />

Franciscus Fuxi mandato regin<br />

facto per comitem Terranouc.<br />

En <strong>el</strong> o u ru-e n izq u ie rd : Ferrarius Poncii<br />

Prouisa<br />

(1) Dii los Francisc-a-no.


(lI:z 11 1I.EsEs<br />

8<br />

1 lii, julio<br />

Bernardo <strong>de</strong> Olcin<strong>el</strong>les, lcsori'rr) <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> e! ( erenioiiosu, en-<br />

!rea ci en aureosflornles <strong>de</strong> A rot;i û.! obispo <strong>de</strong> linesca, autor<br />

ascélico, Bernardo O1i'er 1, para sus ;uisiones o Jaime Iii <strong>de</strong> Mailorca<br />

2 y al pr<strong>el</strong>ado <strong>de</strong> Beauais3<br />

ACA, RP, Reg. 317 1 , fol. 32.<br />

Item doue al honrat e r<strong>el</strong>igios fraie Bernat Oliuer, bishe <strong>de</strong><br />

Oscha, ah albara d cscriva <strong>de</strong> racin, los quais In sen yor Rey li<br />

mana donar per raho <strong>de</strong> la misatgeria que per part <strong>de</strong>l dit senyor<br />

<strong>de</strong>uia fer al rcv <strong>de</strong> Mallorques e al aueschc <strong>de</strong> Bcuua s C florins<br />

d or.<br />

!;z cinarj,'cu iquierd: Albara<br />

9<br />

1:14, abril<br />

Beruardo <strong>de</strong> Olcin<strong>el</strong>ies, tes rero na!,cnfreua o Be;-ual Cast<strong>el</strong>!,<br />

t rovador, cienlo cincuen.ta su<strong>el</strong>dos barc<strong>el</strong>oneses cn que a ésic .bsequtaha<br />

cl Monarca.<br />

(1) Valenciano. Agustino. Piomovirlo a la se<strong>de</strong> episcopal (le Hu'sca 4<br />

1 <strong>de</strong>. dicienibre <strong>de</strong> 1337. A la <strong>de</strong> Ilarc<strong>el</strong>ona, cl 12 (le junio <strong>de</strong> 1345. A la <strong>de</strong><br />

Poiteea, cl 26 <strong>de</strong> junio <strong>de</strong> 1316. Aqul fallecié cl 14 <strong>de</strong> julio <strong>de</strong>, 1348, <strong>de</strong> la<br />

pcte negra.<br />

Escribiô en lutin L'j:ciiarorium .'neflti3 or! Deum.<br />

La ('rôn tCU C1C1 RCIJ I)on <strong>Pedro</strong> cl J, (le , A,'a 'n (Ed. Privat. Tolosa -<br />

Parts, 1911), p. 157, 10 c<strong>el</strong>ebra conlo "un <strong>de</strong>ls m<strong>el</strong>ioa tnaestres en tlicologia<br />

qui lavoi-s f os en 10 TISOn".<br />

Vid. cl articulo d dofla. Fraincisca VINOEEI.I. G.ÇL.L.OST1c, [M cbra (i.e p0-<br />

1crrica r,nii itUtica vie froy Brnul Oliver, en SefarUd, aflo 1945, pS 303-306.<br />

(2) t en 1349 en la .bat.alla <strong>de</strong> Llu .oh.majoi-. Estaba casado con Coindanza,<br />

hermana (lei rcy <strong>de</strong> Arag()n.<br />

(3) Juan <strong>de</strong> Marigny.<br />

(4) En cl miemo regtstro se menclona a "Ferrando Peyteu, menestreu<br />

<strong>de</strong>l comte <strong>de</strong> Fnix" (folio 30 recto).<br />

A "Pere. <strong>de</strong> Force, jiuglar (le casa <strong>de</strong>l senyiir Rey" (folio 33 -recto).<br />

A "maestre Pere, juglar <strong>de</strong> casa ci<strong>el</strong> rey <strong>de</strong> Cast<strong>el</strong>la" (folio 70 verso.<br />

Dehe <strong>de</strong> iclentiticanse con cl "mesti-e Pere, juglar ri<strong>el</strong> scnor infant en<br />

Jacme, comte il'Urg<strong>el</strong>i", mencionado en cl folio 73 recto).<br />

A "Gar<strong>de</strong>s, juglar <strong>de</strong>! comte Valeiiti" (folio 73 recto).<br />

Y a "Vidai <strong>de</strong>l Piiig, juglar <strong>de</strong>l gouernador <strong>de</strong> Nauarra" (folio 72 verso).


U IJO(LMENTOS cuLTuR.\LI: DE l'EuRO Et. (EREMONIOS() 67<br />

- ACA, lu', Reg. 318, fol. 61 V.0<br />

Item donc, ai) aibara d escriva <strong>de</strong> racio a N. Bernai, Casteil,<br />

trobador, los quais Io senvor Rev ii mana donar per uestir graciosament,<br />

Ci, sous barchinones.<br />

En <strong>el</strong> mart'n izquier<strong>de</strong>: Aihara'<br />

10<br />

l3k2, jiinio, lu. - B.\ncEI.ON..\<br />

Pedr Il' <strong>de</strong> .1 manda al l'aile <strong>de</strong> 13 rc<strong>el</strong>ena. que eblii,rue<br />

a la aijania Julia <strong>de</strong> la riudad, o aar al pinter Ferrer Bassa' las<br />

J, int u JN <strong>de</strong> Una Inesa y et ras obras -realizadas en e! Jalacie real.<br />

- ACA, Reg. 1305, fol 32 v:<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>li suo Bernardo Vines, haiulo Bai-chinone, ne1<br />

eius locum tenenti. Salutem, etc. Cum ratiorie pcture mense nostrc<br />

regic palacii ciuitatis Barchiione, et ahorum opernin que in dicto<br />

palatin ficri urdinaui nus per li<strong>de</strong>lem nostrum Ferrarium Bassa,<br />

J)ictrcn1 Barchinone, v<strong>el</strong>linus per ajamam Ju<strong>de</strong>urum ciuttatis<br />

Barch inone, dicto Ferrario Bassa, septuaginta bibras Barch j none<br />

tril)ui et exolui. Icicirco uohis diciinus et manclarnus quatenus dictain<br />

aijamam et singulares eius<strong>de</strong>m ac hona ipsoriim, compeflatis<br />

ad soluenduni dicto Ferrario Bassa, uei cul ioco sui uolucrit, dictas<br />

septuaginta libras Barchinone diuisum, ut nccessariurn fucrit<br />

dictu Fcrrario in emptionibus colorum auri et argenti et aliaruni<br />

rerum neccessariarum dictis operibus, pro ut per dictuni<br />

Ferrarium mdc fueritis requisitus. Et facta solutione predicta<br />

aijama n dictu Ferrari() presentcm recuperet literani et apochain<br />

scu apochas coruni que ex causa predicta sibi duxerint cxsoinend<br />

uni.<br />

Data Barcii i none, quarto idus j un ii, anno 1)omi ni M°CCCX I<br />

()ctauo. Sigiilatani.<br />

1-bertrandus <strong>de</strong> Uallo, mandato Domini Regis<br />

(1) En cl mismo registi-o se menciona a GuilFem Voguer, juglar <strong>de</strong><br />

caaa <strong>de</strong>l eenyor Rey" (folio 17 recto).<br />

A "Pere Barrait, juglar <strong>de</strong>l scayor infant cii Jaunie, comte d Urgeil"<br />

(folio 61 recto).<br />

A "P€'ie <strong>de</strong> Cast<strong>el</strong>lo, juglar" (folio 79 veio)<br />

(2) Este a,'tista lia iido o-bjeto <strong>de</strong> interesante estudio pur cl p,esbit,o<br />

Manu<strong>el</strong> Titt:xs, Ferrer Ba.s-,ssi -t les pinturc.e <strong>de</strong> Pedralbes. Barc<strong>el</strong>ona, 1926.


.\1.\I.\ 1 . o p iz DE MINEsES<br />

11<br />

i:3i, cliciembre<br />

Bonio IiIa raiL4! !csorero <strong>de</strong> Maria <strong>de</strong> Na;-izi ,i-a, veina <strong>de</strong> /1 niabona<br />

al plaicro <strong>de</strong> Val' ncia <strong>Pedro</strong> Bernes, cl ialor <strong>de</strong> una<br />

'ra <strong>de</strong> Plata para tesla r bav uill's.<br />

RP, Reg. 151, fol. 22 v.<br />

Item donc a N. Pere Bernes, argenter <strong>de</strong> Valencia, ai) aihara<br />

(1 escriva <strong>de</strong> racio, los quais ii ercu <strong>de</strong>guts per raho <strong>de</strong> 1 verga<br />

<strong>de</strong> argent que serueix a turrar neules e per a obs <strong>de</strong> la dita scnyora.<br />

E sou notats en Io dit libre, compte e cartes, CLX I sous, V dines<br />

l)arcclI nies<br />

12<br />

1'I 11, iiovienhre 11. -<br />

El cannio <strong>de</strong> la igiesia. iler<strong>de</strong>nse (iii/le,'inu Rnnn dc Moncada<br />

es uowbrado concilier i'ilaiicio <strong>de</strong> la I <strong>de</strong> ii,'crsidad L,buia<br />

er <strong>Pedro</strong> 11 ' dc .'-1 rai612.<br />

fol. 174.<br />

Pro canc<strong>el</strong>laria Studii Iler<strong>de</strong>nsis<br />

Nos Petrus, etc. Dum ad gratam seruitiorum exhibitionem per<br />

progenitores uestri, nohilis et dilecti nostri Gii11e1mi Raimundi <strong>de</strong><br />

Montecatheno 2 , canonici sedis Iler<strong>de</strong>nsis, pre<strong>de</strong>cessorihus nostris et<br />

iiohis impensnrum et que per nos ac proximos et affines nostros<br />

nohis continue impenduntur prornte, 1<strong>de</strong>litcr et dcuotc, ne ad laudabilia<br />

merita quibus nos, Altissimus illustrauit, uertiniusaciem<br />

mentis nostre, dignum arbitramur et <strong>de</strong>cens, cum casuum et locoruin<br />

ingerit se facultas uos regie munificencic fauoribus largi flue<br />

<strong>de</strong>coremus. Flinc est quod cum oftcium canc<strong>el</strong>larie generalis Studii<br />

ciuitatis Per<strong>de</strong>, cuius collatio ad nos spectat, uaccet ad presens<br />

per mortem dilecti nostt-i Guill<strong>el</strong>mi <strong>de</strong> Puicrouisu, canonici dicte<br />

sedis, quondani, qui ipsuni officiuni, ex comissione pre<strong>de</strong>cessorum<br />

nostrorum sen nostra, tcnebat ad uitam. Idcireo ad uestri dicti<br />

c;iil1e1iiii 1'aiinundi personam nostram intuitum dirigentes, ne <strong>de</strong><br />

(1) Pundada por Jaime II <strong>de</strong> Aragôn cl I <strong>de</strong> cpticrrihre <strong>de</strong> 1300, para<br />

que c-à e11 pudieeen cursars4' los mismos estudios que en a <strong>de</strong> Tolosa.<br />

(2) ura. sobrimo <strong>de</strong> Elie'nrla <strong>de</strong> Moncada, viuda dc Jaii-ne Il.


II DOCtMENT0S CULTURALES DE i'Il)la.I Et, lEREMONIOSO<br />

uest ri pru<strong>de</strong>ncia, l(-->galitate et literatura plenarie confi<strong>de</strong>ntes, uobis<br />

dictuni canc<strong>el</strong>larie officium studii Tier<strong>de</strong>nsis, per prcscntes teilorem,<br />

clucinius cornittendum, tenendum et, rcgendiiin per uns dum<br />

uitam duxeritis in humanis. Conce<strong>de</strong>ntes nobis quud illis gauclealis<br />

lIonJril)us et prerogati nis ac gratiis quibus alu, qui hactenus<br />

dicLum lenuerunt officium, soliti sunt gau<strong>de</strong>re. Mandantes per preseriteili<br />

cloctoribus, bacallariis, stu<strong>de</strong>ntibus scu scolarihus et ahis<br />

quiluiscuinque studii supradicti, quod nos, dum in hurnanis egeritis,<br />

habendo pro canc<strong>el</strong>larin studii autedicti, uohis et eius<strong>de</strong>m<br />

canc<strong>el</strong>larin, pareant, ohediant et respon<strong>de</strong>ant in et <strong>de</strong> bus omnibus<br />

et singulis in et <strong>de</strong> quihus aflis canc<strong>el</strong>lariis clicti Studii parere,<br />

obedire et respon<strong>de</strong>re consueucrunt et <strong>de</strong>beut. Mandamus in SUJ)CF<br />

per hanc cartam nostram, vicario et curie Iler<strong>de</strong> necnon paciarlis<br />

et probis honiinibus dicte ciuitatis ceterisque officiatibus et suditis<br />

nostris presentibus et futuris, qiiod huiusniodi commissioncm<br />

nostram, dum uixcritis, ut prefertur, uobis ohscruent et obscruari<br />

faciant et contra ipsam non ueniant, nec aliquem eontraucnirc permittat,<br />

aliqua ratione. In cuius rei testimoitiuni prescntcm licri et<br />

sigillo nostro pen<strong>de</strong>nti lussinius comuniri.<br />

Pat, farchi none, tertia idus noLlembris , an no Domi ni<br />

M'CCC'XL quarto, Àriialdus, vicecan ce] larilis.<br />

Matheus .Adriani, mandato regio facto pr comitem<br />

Terrenouc, consilianum qui eam uidit et sigillauit.<br />

13<br />

1:315, julin, 3 ( l. PERI'IN \N<br />

I )e./ l!Ida la .çina t,ucz <strong>de</strong> 'I'drraa pur las acuas <strong>de</strong>! J)o;tdara<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> fi rcu?t au toria u 1)5 judws <strong>de</strong> lavilla para instaiu r<br />

duraule dus atus, ,,itcnl ras aqni!la se reedificu, u': oral rio (Oj<br />

cçcuclas , ci: la casa que les pa rezca coflefliCille.<br />

AfA, Reg. 878, fol. 189 v. 190.<br />

Nos Petrus, etc. Atten<strong>de</strong>ntes vohis pro parte aijarne Ju<strong>de</strong>orun:<br />

<strong>de</strong> Tarraga, esse supplicatione h umil j in timatum quandam conum<br />

sinagogaln, ex concessione Serenissimi 1)omini Jacobi, regis Aragonum,<br />

au j nostri memorie recolen<strong>de</strong>, et episcopi Vicensis antiquitus<br />

in clicto loco constructani non est cliii, propter impetum aquc<br />

torrentis, cul est contïgua, passam fuisse ruinam. Et propter eu,<br />

pro parte eius<strong>de</strong>m aljame, nubis esse humiliter supplicatum quod<br />

Jtidci ipsius aljame, volentes sinagogam reficere possent intenim,<br />

vbi uclient, in dicto loco <strong>de</strong> Tarraga, domuni aliquam conc1ucre,<br />

ubi oratorium facerent et scolas etiam exercerent. Volentes eorum<br />

supplicationi con<strong>de</strong>scen<strong>de</strong>re in bac parte, tenore presentiuin, aijame


AM.1J\ I.OI'EZ 1) I1l:.\ i:sEs i 21<br />

predicte et vniuersitati Ju<strong>de</strong>orum eiusdcm, <strong>de</strong> certa sciencia du<strong>el</strong>mus<br />

conce<strong>de</strong>ndum quod in quacumque parte diti loci <strong>de</strong> Tarraga<br />

iclonea et ad hoc magis apta et <strong>de</strong> qua conueniet major pars Ju<strong>de</strong>orum,<br />

qui plus cum effectu pro interce<strong>de</strong> illis se offerent soluturos,<br />

possint <strong>de</strong>mum seit hospiciuin juclei u<strong>el</strong> christiani, vnutn vi<strong>de</strong>]icct et<br />

non plures, ad biennium conducere, infra quoci dicta refeceriiit sinagogam<br />

ubi et non alibi v<strong>el</strong>eant oratoria facere ac retulum legis<br />

Movsi et lampa<strong>de</strong> et cetera alla licite facere, que ad ritum pertinent<br />

Ju<strong>de</strong>orum. Mandantes gubernatoribus nostris, vicariis, hajulis<br />

et alus officialibus quihuscumque quatenius concesioncm nostrain<br />

dicte aijame obseruent firinitvr et faciant inuiolabiliter<br />

obseruari nec permittant al iquem contra concessiollem nostram<br />

hujusmodi in aliquo contrahire. Ceterum cum int<strong>el</strong>lexerimus<br />

quod pro co, quia diruta sinagoga predicta, ipsi Ju<strong>de</strong>i ad alla Ioca<br />

dictuni rotulum et scolas et oratoriuni matauerunt alliqui offciales<br />

nostri pignorauerunt aliquos ex cisclem et iiicliilominus<br />

inquietati fuerunt per officialem episcopi antedicti, super quihus<br />

sic duximus proui<strong>de</strong>ndum vi<strong>de</strong>licet quod si aliqua pignora, pro<br />

predictis facta fuerit, ea ipsis Jucleis protinus restituentur nec per<br />

clictum offlcialem seu quosuis alios permitatis in<strong>de</strong>bite agrauari.<br />

Data Perpiriiani , tertio kalendas augusti, anno Domin i<br />

M°CCCX°L quinto. Hu—us, cauc<strong>el</strong>larius.<br />

J ohannes Caulari mandato regio facto per Blasi um<br />

d .Avnsa consiliarum proinotorem 1)omi ni I.cgis.<br />

14<br />

1i6, febrero, 7. - Bucui.ox<br />

<strong>Pedro</strong> Il' dc A ra.pn a Jainu' Pui r , -rL'gentl' <strong>de</strong>l ejicu) <strong>de</strong>! Maes-<br />

Ire Racional. Paraa que abone a <strong>Pedro</strong> Muntav(, precu ra<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rentas<br />

reales <strong>de</strong>? ,<strong>el</strong>nerne d1' Ra recloua, <strong>el</strong> impo rie <strong>de</strong> u na cons! roccui;z<br />

<strong>de</strong> ;nadcra que se Jzi.n ' a la eni rada <strong>de</strong>l Palucie Real, para<br />

les audiie,-cs y airas obras realizadas cerca <strong>de</strong>l pdriico inierier <strong>de</strong>l<br />

in mucHe, cerca . <strong>de</strong> les mira ojos, cerra <strong>de</strong> <strong>el</strong> Paso <strong>de</strong> la cilma ra<br />

nia ver al liainado palaci <strong>de</strong> Sania Eulalia.<br />

ACA, Reg. 1309, fol. 14 y.0<br />

Pctrus, etc. I)ilecto nostro Jacobo <strong>de</strong> I'odio, regenti ofIciuiu<br />

magistri rationalis curie nostre u<strong>el</strong> aHi cuicumque Pro tempore<br />

regenti dictum officium. Salutem etc. Cum fi<strong>de</strong>lis noster Petrus<br />

Muntanvoni', procurator redd i ttum et j un um nostrorum g ubcrna-<br />

(1) Nombrado cl 3 <strong>de</strong> septiembre <strong>de</strong> 1344. rialleci6 en 1350, duraute la<br />

epidcmia <strong>de</strong> la pecte negra.


't)o(tMF:NTos ('(.L'ruI(.LEs DE'EnIto 1 .1. 'iiti€t (S<br />

tionis Barchinoni, <strong>de</strong> mandato nostro oretentus sihi fact<br />

fecerit in introitu flosti palatii Barchinone, quandam domum fusteam<br />

in qua auditores nostre curie, audientiam pro nobis tenent nec<br />

minus ficri fecerit in co<strong>de</strong>m palatin, aliqua opera fustea, scilicet in<br />

porticu inferioris dicti palatii, prope los toron jes, clau<strong>de</strong>ndo <strong>de</strong> fusta<br />

transitum quod fit a camera majori que ibi est in capite dieti purtici,<br />

quarnque nunc habet venerabilis ut dilcctus consiliarius noster<br />

episcopus Tirasonensiis, usque ad quandain dornum dicti nostri<br />

Palatii, uocatam palau <strong>de</strong> Sancta Eulalia. Icicirco unhis diciinus<br />

et mandamus quatenus quicquid ccnstitcrit uOI)is dictum I'etruin<br />

IViontavoni soluisse seti expeiidisse in predictis, scu in aliquibus<br />

ah is operihus minuas dicti palatii, ei<strong>de</strong>m ca in uestro compoto<br />

admittatis.<br />

Dat. Barchinone, VII idus februari j, anno r)omini MCCCXI<br />

quinto. Vidit Jaspertus.<br />

Bartholomeus <strong>de</strong> Podiu, mandatu rcgiu facto per<br />

vicecanc<strong>el</strong>lariuxn.<br />

15<br />

1G, iltavo, 15. - VrtLENtI<br />

<strong>Pedro</strong> 11 17 <strong>de</strong> A ra ,tn confirma o ( ; U iller,io I ow ce! coiiz maestro<br />

(le obros <strong>de</strong>l caslillo <strong>de</strong> l'erpiiJn, d'janJ nu e feclo cl inoitbraniiculo<br />

hecho o favor <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> !'eric,n<br />

- ACA, 'Reg, 955, fol. 55 v' - 56.<br />

\os Petrus, etc. Recolentes imper <strong>de</strong> industria et sufficiencia<br />

ucstris, GuI1c]rni Amarcili, conffldcntcs, comisionem uobis fecisse<br />

sub forma sequdnti : Nos Petrus, Dei gratia Rex Aragonum, etc.<br />

Conflidcntcs <strong>de</strong> industria et sufficiencia nestri, Guill<strong>el</strong>mi Amart-ili,<br />

(2) an : ho Ljwz <strong>de</strong> Ayerbe (f cl 10 (lc ago.sto <strong>de</strong> 1357). El 5 <strong>de</strong> (lic!enibre<br />

<strong>de</strong> 1313 habla sido <strong>el</strong>cvada a la secle episcopa.I <strong>de</strong> Tarazona, que<br />

ci 30 <strong>de</strong> octubre <strong>de</strong> 1316 <strong>de</strong>jaba per la arzohispal <strong>de</strong> Tarragona.<br />

(3) Debia <strong>de</strong> 5Cc li ijo <strong>de</strong> Migu<strong>el</strong> Arnareil, proctirador <strong>de</strong> rentaa realcs<br />

en Ros<strong>el</strong>lén y Cei'daita, que murié poeo antes dol 23 dc agosto <strong>de</strong> 1349<br />

(cl terrible aflo que Ilamaron <strong>de</strong> la gran rnortanda(l).<br />

El 15 <strong>de</strong> ahriI <strong>de</strong> 1348, iiallédsc en Aimenar, cl rey, ereyendo equitocadamente<br />

que Amaroil habla muerto, nombiaiba rnae&tro <strong>de</strong> obrs (leI cas<br />

tillo <strong>de</strong> Perpiiiz'in a Arnaldo Marqués. Dos iuii s, poi' Berenguer <strong>de</strong> Figus'rola,<br />

fué convencido <strong>de</strong> su errer porc consi<strong>de</strong>rando la avanza.da cdad <strong>de</strong> Amareil,<br />

Io jubil.tba cl 16 <strong>de</strong> m yo siguiente y en la misma fecha ratificaba <strong>el</strong><br />

nom bru mien tu dc Marqués.<br />

E<br />

DES


682 .• i . o A 1. o i. z o r M ix r E s I<br />

coinittimus siue cornendanius uohis officium magistratus uniuersoruni<br />

et singulorum operum castri nostri Perpiniani et soluendis<br />

manohra tenendum et regenclem lier nos bene et solicite, in moduni<br />

quo ipsum alli hactenus ofhcium tenucrunt et sui) salarto assueto,<br />

clum du nostra processit uoliiritat.i. Mandantes per presentem, guhernatori<br />

et procuratnrihus Rossiolionis et Ceritanie ceterisque<br />

(>ltieialibus nostris quocl uos, dicttini ( ;tiiu<strong>el</strong>muiii, habeant et tenean<br />

t pro niagistro mai ri operum d icti castri ne pro scluto <strong>de</strong> la<br />

manobra et contra non vcniant qunu is causa, dum nobis placuerit,<br />

ut prefertur. In cuius rei testinionium presentem fier] jussiiiius,<br />

nostro sigillo secreto munitam. I)at. l >erpiniani, X' kalendas septenibris<br />

anno Domini MCCCXLIII I. Postnioduni ucro iilmemores<br />

coniissionis predicte, uobjs fa<strong>de</strong>, Petro Periconi, qui esse<br />

solehat emptor dornus il] ustris Constancie, serons nostre carissirne,<br />

Tacohi <strong>de</strong> \Iontepesulhuu: consortis, dictuni officiiun prouidiinus<br />

coinitenduni cum litera nostra data Valcncic 111 1" idus aprilis aflfli<br />

subscripti. Veruin cum Nos, attenta ucsLni icloneitate nobis ofeium<br />

v<strong>el</strong>imus restitui anledictum. Idcirco, reuocata huius serie<br />

CO1ïIsSione facta dicto Pet ro Periconi , uos ad dictuni regenduni<br />

officium restit tien dum duci mus et tornandum. '.Mandantes uobis<br />

quod, non obstante concessione facta Petro Periconi prcdicto, dietum<br />

ufficium regatis et exerceatis iuxta comissionis predicte traclitani<br />

uobis formam. Mandantes et mm cum per prescntem gubernatori<br />

et procuratorihus Rossilionis et Ceritanie ceterisque pfficialibus<br />

nostris quoci uos, dictum Guill<strong>el</strong>mum et non alium queincumque,<br />

habeant et tencant pro magistro maiori operum dicti castri<br />

ac pro solutore <strong>de</strong> la manobra, iuxta comissinem predictam et<br />

contra banc literam nostram sen ahquod ex ca<strong>de</strong>m non contraneniant<br />

aut aliqiiem contraueuirc permittant aliqua ratione. Quin<br />

poiLus dicto Petro Periconi inhibeant qucd in dicto se nullatenus<br />

introniittat. Iii cuius rei testimonium presduteni uohis fieri jussimus<br />

nostro sigillo ni unitam.<br />

Dat. Valencie, idus madii, anno Domini M°CCC°XL sexto,<br />

Ilugus canc<strong>el</strong>larius. Re ,, Petrus.<br />

Rai nundus Meranges ex prou isione facta per dom inum<br />

Regem ad r<strong>el</strong>ationem domini canc<strong>el</strong>larii.<br />

16<br />

1.3 ii;, nia"-, :f. \<br />

Pe(r IV <strong>de</strong> - I iLL,(1 fl rnce'<strong>de</strong> licencia puni eje c'r 10 ,iiediciia<br />

en cl reine <strong>de</strong> 'Valeiicia, al judje faf fuda .1 ben bines, que Jiahia suie<br />

<strong>de</strong>clarad ' idne e .rulicienlc en <strong>el</strong> examen que u éli , Cto liabia sidi


15 1 )O(tMENI()S (il_T R.\Ii DE PEL)RO El. CEREi0X J(e;() f i8:3<br />

soine! idu /r parti , <strong>de</strong> los wdicos <strong>de</strong> la real ea,nara <strong>Pedro</strong> Re<br />

Y J 1aLar.<br />

- .'tCA. Reg, 880, foi. 180 v.<br />

Nos Pctrus, etc. Atteri<strong>de</strong>ntes Jaffudanum .Abcniiies, ju<strong>de</strong>uin,<br />

fore idoneuin et sufficientem ad exercendum et praticanduni<br />

artem mcd icine in regno et ciuitate Vaicatie, vt <strong>de</strong> sua sufficiencia<br />

nobis constat per fi<strong>de</strong>les fisicos nostros niagistrum<br />

Petrum Rus, magistruin in medicine, et magistrum Alatzar,<br />

qui ipsum, mandato nostro cis facto cum alia litera nostra, diligenter<br />

examinarc curarunt et in scientia medicine, idoneum et<br />

suflicientem inuenerunt, in quorum pusse juramentuin super dictos<br />

precepta legis qund audiuerat per spatium quatour annorum v<strong>el</strong><br />

vitra, arte sen sciencia medicine et <strong>de</strong> beiic et legaliter se habendo<br />

in exerciciu at vsu dicte artis medicine ac <strong>de</strong> obseruandis conditionihus<br />

in foro nouo Vakntie contentis, prestauit vt preclicta onnia,<br />

ex certificatioiie nobis per dictos phisicos nostros in quodam scriptura<br />

per moduni petitionis missa, sigil]is dictorum pli isicorum nostrornm<br />

sigillata. constare. Icicirc4), cuni prescnti carta nostra<br />

Taffudano Abenuiues, ju<strong>de</strong>o, tandluam benemerito, idonco et suflicienti,<br />

concedimus ac hcenciani impertimur, quud in omnibus et<br />

singulis Iocis ciuitatis et regni Valentic, possit praticare, exercere<br />

at vti sciencia et arte medicine, onin i ohstacii b, impedimento au<br />

contrarictate cessantihus, Mandantes exaininatorihus in dicta ci uitate<br />

ordinatis necnnn guberuatoribus, procuratorihus regiis, bajulis,<br />

justiciis ccterisque uficia1ihus et suhdiiis nostris presentibus et<br />

futuris v<strong>el</strong> loeatenen ti 1 us coru m<strong>de</strong>tn, quatenus prcd ici uni Jaffuclanuni<br />

pro phisico idoneo et suficienti in scicncia et arte mcdicine<br />

predicta teneant, et super vsu et exercicio ipsius scientie sen<br />

artis, eun<strong>de</strong>m non j mpcdiant nec impedire per quarncunique permitant.<br />

Qui nimo dictam hcentiam in omnibus sibi inconcnsse obseruando<br />

et ohseruari faciendo, ipsum pro phisico idoneo et sufiicienti<br />

(1) <strong>Pedro</strong> Rus d' Orsins <strong>de</strong>biô <strong>de</strong> nacir en Valencia, cou <strong>el</strong> siglo. Y en<br />

e.sta <strong>el</strong>udad falleceria 'n 1367. Corno a (1 eendflenu' <strong>de</strong> Ofredo <strong>de</strong> Orin<br />

<strong>de</strong> Monteflor, <strong>de</strong> ncblo Iiiiaje, que trec luermanos suyos habla xurti2i-<br />

IJLdO t'a la riniffista <strong>de</strong> Valencia per Jaune I, 10 ennoblecla <strong>Pedro</strong> IV<br />

(que n sus £.nvjClOs atrihuia cl liaher salido in<strong>de</strong>mne cuando la DCSte negra<br />

y por <strong>el</strong>lø 1*' €taba .sumarnente agra<strong>de</strong>ci(lo) cl 4 tic maye <strong>de</strong> 1352.<br />

En breve pensainos pu 'hlicar nuevos dabs r<strong>el</strong>ativos a Rite, qu' ,onup1etar,-n<br />

los contenidos ru cl aiticulo <strong>de</strong> don Luis Con ni:xoe. titulado El ju'Ù<br />

tofisko rie Ptdro q ? ('eo''nijo,' (Barreuses, 1901, ps. 151-152 <strong>de</strong>l<br />

4 la f('til Aer1emio rie Buenos J'tros),<br />

(2) AIatzar Abendich *ra hijo <strong>de</strong>l flsico Moase eue, ai eervicio (le Aifoiio<br />

cl iJeni 1i no, habla muerto en Cer<strong>de</strong>iia. Figura ya cornu médico itt-'!<br />

(Yerrnum,oa cl 2 <strong>de</strong> enero <strong>de</strong> 1335 y le aconsltafiô en la expedkién n Ma-<br />

Ilorca. t en junio <strong>de</strong> 1348, en Segorbe, <strong>de</strong> la peste negra.


684 AMAD\ I.Of'EZ DF MENESES 16<br />

teneant et practicare ac vti dicta ai-te sen scientia, in ciuitate<br />

\Talentie et omnibus locis dicti regni, liberc permitant, contra predicta<br />

nullateniis veniendo. In cuius rci test i mon iuifl, presentefli<br />

cartam nostram fieri et nostro sigillo pen<strong>de</strong>nti inssiiflus commUuiri.<br />

Dat. Valentic, tertio kalendas junias, anno Domini M'CCC°XL<br />

sexto. Hugus, canc<strong>el</strong>larius.<br />

Ro<strong>de</strong>ricus <strong>de</strong> Altariba, mandata regio facto per Ro<strong>de</strong>ricum<br />

Didaci, legum doctorem, consi liarium.<br />

17<br />

1316, jUfliO, 9. -<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> A ragn auluriza a Jainie Roig 1 su 1esrero, para<br />

ace pta r un r<strong>el</strong>oj cou que le obseq u ia <strong>el</strong> flsico reio C rescas 2, n<br />

obsianic la or<strong>de</strong>nacumn que prohibia o lys c)JCtalCS V SCrZid 'l'eS reules<br />

<strong>el</strong> recibir doues o rcalos.<br />

Reg. 880, fol, 195 v:<br />

Nos Petrus, etc. Cum presdnti litera damus et concedirnus uobis,<br />

dilecto Jacoho Rubei, thesaurario nostro, licenciam et plenum<br />

posse quod libere et impune acceptai-e 1)ossitis quoddam orologium<br />

quod, ut fertur, magister Crescas, ju<strong>de</strong>us medicus noster, uobis<br />

donare proposit graciose ei<strong>de</strong>m donandi uobis illucI per nos concessa<br />

licencia pari ordinationen quam fecimus quod oftcialcs et domestici<br />

nostri, dona siue munera accipere non possint, quam isto sem<strong>el</strong><br />

quo ad bac extendi nolumus minime ohsistcnte.<br />

Dat. Valentic, V idus junii, anno I)omini MCCC'X°L sexto.<br />

Vid. Jaspertus.<br />

Mandato Domi ni Regis facto, Fran ciscus <strong>de</strong> Prohomi ne.<br />

(1) Obturo la real tesorerfa cl 20 <strong>de</strong> septieiiibre dc 1345 y la <strong>de</strong>sempefiô<br />

hasia au muerte, ocurrida entre cl 11 y <strong>el</strong> 25 dc junio <strong>de</strong> 1348, cuando<br />

la peste flegra.<br />

(2) El doetor Cresqnes continuaba al scrvicio <strong>de</strong>l rey cl I <strong>de</strong> abril<br />

<strong>de</strong> 1348 (Reg. 886, fol. 214 1- 1), ûltirna noticia que <strong>de</strong> él coocemoa, y <strong>de</strong>bld<br />

<strong>de</strong> 6er uno <strong>de</strong> ma nurnereaea niédicos que flnai'on en aqu<strong>el</strong> trâgico afin.<br />

'l'al vez se 'i-<strong>de</strong>ntiflciue con aqu<strong>el</strong> m&lico CreS(IucS Eues, dc Figueras, al<br />

que cl 12 <strong>de</strong> agoato <strong>de</strong>. 1312 <strong>el</strong> rey <strong>Pedro</strong>, a instancia <strong>de</strong> su tîo <strong>el</strong> cou<strong>de</strong><br />

<strong>de</strong> Ribagorza, exiinia <strong>de</strong>] uso <strong>de</strong> la rueda judia (Reg. 873, fol. 204 r.").


1 I)0C!-'MENTOS CULTURALES DE I'EORO E!. ('ERErIONI0S0 68<br />

18<br />

13 .1-, jiinio, 26. -<br />

l'edro IV <strong>de</strong> :1ran reilera a su 1UL,rlar Francisco <strong>de</strong> Mental-<br />

/d, la or<strong>de</strong>n <strong>de</strong> inc.?rorarse inmediatanu'nle al rea.i SCTV1CW.<br />

-- ACA, Reg. 1131, fol. 21 v.'<br />

La Rcy d Aragô.<br />

Per altra letra cscriuirn que <strong>de</strong>guessets a nos uenir sens tardança'.<br />

E no sos uengut, <strong>de</strong> la quai cosa fort nos maraueilaîn. Per<br />

que us clehim expressamcnt que encotinent vista la prescrit, ucngues<br />

a I1OS. A iÇO no mu<strong>de</strong>ts si la [rote].<br />

Dada en Terol, sots nostre segeil secret, a XXVI dies <strong>de</strong> junv<br />

en 1 an y <strong>de</strong> Nostre Senvor MCCCXLVIII.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

Al fe<strong>el</strong> jugiar nostra Franccsch <strong>de</strong> Montaiha.<br />

19<br />

13l, jUfli)<br />

Ra in;i Savail, lesorero (le Leonor (lc .Sicilia, reifla dc/lr i!!<br />

abena al platero <strong>de</strong> Valencia I'cro Bernes, cl z.alor <strong>de</strong> iina ilavecilla<br />

y <strong>de</strong> una cucharilla <strong>de</strong> Plata para la capiila <strong>de</strong> dicha si , j7<br />

- ACA, RI', Reg. 484, .fol. 80<br />

Item donc a N Bcrcnguer Ces Tapies, cap<strong>el</strong>le e almovner <strong>de</strong><br />

la dita senyora 1'teyna, ah aihara d cscrïua <strong>de</strong> racio, ]os quais li<br />

eren <strong>de</strong>guts per raho <strong>de</strong> I' naueta d argent tota plana, ai) peu,<br />

cohertorada, en la quai ha II esmaits en la cobertura, la J" senyal<br />

<strong>de</strong>l scnyor Rey e 1 aitra a senval <strong>de</strong> la senvora Reyna, e per I"<br />

cullareta d argent pocha que feu fer a N l'ere Bernes, argenter<br />

(1) Fité <strong>el</strong> 17 <strong>de</strong> junio, (les<strong>de</strong> Segorbe (Re g. 1131 citado, tolio 21 v.').<br />

Volvia <strong>el</strong> roy a Ilamar al juglar cl 3 <strong>de</strong> julio (Rtg, 1131, 101o 29 recto)<br />

y, como cl 2 <strong>de</strong> junlo, requcria, para .ebligarlo a que se pusic.se en (anlino,<br />

al justicia crjminal <strong>de</strong> Valencia.<br />

<strong>Pedro</strong> 1V, que a laS 1)reoeuPaciones que le causaban los unionistas SP<br />

haha unido la <strong>de</strong> la pCsf.e itegra, que u 'vnstaba sus domiulos, <strong>de</strong>.bia <strong>de</strong><br />

hailaise bOni nocesitaclo <strong>de</strong> dis! raccones que le proprcionasen alg(in soaz.<br />

Montalbûn es juglar <strong>de</strong>l monarca lor 10 rnenos <strong>de</strong>s<strong>de</strong> cl S (le ep:iemb.re<br />

<strong>de</strong> 1243 basta 1350.


(8i •\M.\u.\ LOPEZ 1) E. ME;:s<br />

<strong>de</strong> Valencia, pe r a ops <strong>de</strong> la cap<strong>el</strong>la <strong>de</strong> la dita scuvora, la quai<br />

serueix a tenir etisens. E les quals naueta e culicreta pesarcli a<br />

march <strong>de</strong> Valencia, I march, VI onzes e I miliares a racho <strong>de</strong><br />

C sous L marchs fan I sicl. E les quais coses dcmuntdites lo dit<br />

scriva <strong>de</strong> racio ha notadcs al dit Ikrengucr, segons que en In dit<br />

aihara es contengut, CLXXIX sous, VI dines barc<strong>el</strong>ones.<br />

ii <strong>el</strong> iiiareu iq u ie,d \lbara<br />

1350, i arzo, 4 C.i.<br />

20<br />

Ped r' IV <strong>de</strong> ;l i-n,iz iizanda al baile 'uieral <strong>de</strong> ri an q ne<br />

se j uf o nu e bien <strong>de</strong> si la j u <strong>de</strong>ria <strong>de</strong> E jea esiô oblinda o reaiizar<br />

en et Palacio n'ai <strong>de</strong> la villa 1a obras que (hcli4) ojicial le<br />

r, en caso iu'ga! jV(), <strong>de</strong>sisia <strong>de</strong> oblicar/a, tues au,u en caso abrtuai<br />

iv1, es voluuiad reia que & sea aLravada la aija ma.<br />

- ACA, Rg. 658, fol. 123 v.'<br />

Parus, etc. Dilecto consiliarjo iiostro Petro Jorclani cl Urnes,<br />

bajulo regni Aragonum gencrah uei cm5 locumtcncnti. Saiutem<br />

etc. Int<strong>el</strong>leximus propter aljamani Judcorum ville (le Exea, quod<br />

uos comp<strong>el</strong>litis SCU compcliere liitinhini tain pro impositione penarum<br />

quain aliter, dictam aijarnam et cius singulares, ad faciendum<br />

III I paria januarum fusti, tribus hostiis siue portalibus nostri hospicil<br />

regalis dicte ville ad que, ut perpendimus, faccrc minime<br />

tencutur sicut fcrtur. Quare a nobis super hoc justitic rernedio<br />

postulato, vohis dicimus et mandamus quatenus <strong>de</strong> preflhissis, VOS<br />

certifficare curais et, si inuenenitis dictam aijamam scu eius ingulares<br />

minime teneri ad faciendum predicta, ean<strong>de</strong>in sen eius<br />

singulares in personis tic] bonis contra justitiam, ratione predicta,<br />

minime comp<strong>el</strong>latis sen comp<strong>el</strong>i i etiani faciatis, et obi inucniretur<br />

quod dicta aljama et eius singulares tcnentur ad pred jeta, volumus<br />

et pro bono habernus et respcctu coruin inopia cl p<strong>el</strong>iuriil quod pro<br />

prenhissis nuliaterius grauentur quo aci presens.<br />

Data Calatajubi, 1111° nouas rnarcii, anno Domini MCCCXL<br />

info. Ex iminus Petni<br />

Bertrandus <strong>de</strong> Pinos, ex petitione prouisa per commissaniuni<br />

Ju<strong>de</strong>oiu in.


i,o(:I11NI us ctI:r1R.\i i:s 1)1-: i'iï)RO il. LIR1',lOy iOS()<br />

21<br />

1:3511, jttnio, I .<br />

<strong>Pedro</strong> il - <strong>de</strong> , :1 ii(')ii inaiidu al ahad <strong>de</strong>l w nasterio <strong>de</strong> Val!dit;ia,<br />

Renia rdo Boix, que en e! examen <strong>de</strong> Reit rdu <strong>de</strong> M.nteaud<br />

' qui, <strong>de</strong>sca licencia r.se eu Leves eu la t i'ersidad dc Lérida,<br />

oc! ie ((U?) concilier <strong>de</strong> la in isma , sin peniuicio <strong>de</strong>l fl ( ) ? J? bru inienlu<br />

que <strong>de</strong> concilier <strong>de</strong> aq toi centr() se baSta. beclo; o fa';r (le GuiliC<br />

11O( Ratiuu <strong>de</strong> Îwcada; pero sin le.çionar !os dt'rt'C!io.ç (le este<br />

,oli1e<br />

-- ACA. Reg. 1154. fût. 86.<br />

Petrus, etc. Vcncrabili et rcligioso fratri Bernardo, ahbati manasterii<br />

Vaflis Digne. Salutem, etc. Cum Nos, examinai ioni dilecti<br />

Bertrandi <strong>de</strong> Monteacuto, qui in ciuitate Ilercle se in Legihus<br />

facere I icenciari intendat, nos et nustrum Canc<strong>el</strong>larium generalis<br />

Studii ciuitatis eius<strong>de</strong>m, comissione canc<strong>el</strong>larie dicti Studii cluduni<br />

nobili Guill<strong>el</strong>mo Ralmundi <strong>de</strong> Montccatlicno per nos facta, minime<br />

obsstente, cum presenti duxcrimus conssignanduin - Idco uolumus<br />

et uubis conmitimus quetenus ut canc<strong>el</strong>larius nuster Estudii (sic)<br />

jarndicti, exami nationi infersitis predicte comitentcs uobis super<br />

hiis vices nostras plenarie per presentes N olumus tamen quod per<br />

comissionem lruiusmodi, prejuclicium aliquid comissioui dicte canc<strong>el</strong>laric<br />

faute, nohili mernorato valeat generari. (Juin eun quo ad<br />

alia qilecumque officio incumbentia pr<strong>el</strong>ibato in sUo uolumus robore<br />

pr1na11erc, comissione presenti in aliquo non obstante. Nos<br />

eniin per eandcm mandamus canc-<strong>el</strong>lario supradicto ceterisquc officialibus,<br />

doctorihus et subdictis ( sic ) nostris presentibus et futuris<br />

ut nos pro canc<strong>el</strong>lario nostro in e xaminatiofle predicta habeant<br />

et tencant et non contrai.leniant quauis causa.<br />

Dat. in xnonasterio Popuicti, XVI" kalendas julii, anno I)omini<br />

M°CCC"L, sub nostro sigillo secreto. Hugus, canccflarius'.<br />

J$ernardus <strong>de</strong> Bonastre, mandato regio facto pci- episcopuni<br />

canc<strong>el</strong>larium<br />

22<br />

1:3511, jul tu, li). - - l.\RcEr. )N,\<br />

l'edr 1V <strong>de</strong> :1 rat(n (la sa!vi;c,nzditcl al ,briwado <strong>de</strong> L.paua<br />

(!) !uo <strong>de</strong> Fenollet (t eu 1356), obiso <strong>de</strong> \Taleneia <strong>de</strong>s<strong>de</strong> cl 3 <strong>de</strong> diciernbr,<br />

dc 1348 y que ya cl 13 <strong>de</strong> julio <strong>de</strong> 1345 ejc-rc'.a Ia fuiniones <strong>de</strong><br />

cancille,-.<br />

087


AMADA LOPEZ DE NIE NFSES 20<br />

cancilier mavor <strong>de</strong> Casiilla D. Lil <strong>de</strong> Albornoz', cl futuro fuiidador<br />

<strong>de</strong>! (Joiegio Fspa;ioi <strong>de</strong> San C !einente <strong>de</strong> Rtlonia, que se<br />

diric a 1 'iïin.<br />

Reg. 891, fol. 9.<br />

Petrus, etc. T)ilectis et fi<strong>de</strong>lihus vniucrsis et singulis officialibus<br />

et subclitis nostris, necaon custodibus rerum prohibitarum<br />

in consilibus (sic) terre iiostrc constitutis, ad quos prcsentcs peruenerint.<br />

Salutem etc. Cum Reuerendus in Christo, Pater<br />

Egidius, diuina prouidcntia Toletanus Archiepiscopus, primas<br />

Yspaniarurn et canc<strong>el</strong>larius major illustris Regis Cast<strong>el</strong>le, faciendo<br />

transitum per terras nostras ad Romanam Curiam, accedat et uestigo<br />

secumque <strong>de</strong>ferat triginta inter eqiios et ronçi nos ac vcx<strong>el</strong>laiii,<br />

monetam auri et argenti, jucalia et alia houa sua. I<strong>de</strong>o vobis singulis<br />

vestrum, dicimus et mandanius quatenus equos et roncinos<br />

prcdictos, usque ad dictuin numerum, per quemcunique Presentilim<br />

portitorem, extrarii libere permitatis n terra nostra, inhibitione ahqua<br />

non obstante nec pedaticum aut passaticum aut aliud jus vectigale<br />

quodamque pro predictis equis monetis u<strong>el</strong> bonis suis qUOmodolibet<br />

exigatis. Quininio eidcm Archiepiscopo et fami lie suc,<br />

proui<strong>de</strong>atis <strong>de</strong> securo transitu et conducto, si ja<strong>de</strong> fueritis requisiti.<br />

Prcsentcs uerc quos pro duos menses exnunc sequentes nalere<br />

nolurnus et non ultra per ilium ex uobis ciii ultimo presentahuntur,<br />

retineri precipimus et jubemus.<br />

Dat. T3archinone, VI" idus julii, anno Domini \ICCC' quinquagesimo.<br />

Exa. Ro.<br />

Franciscus <strong>de</strong> Prohomine, mandato regio facto per<br />

kodcricurn 1)idaci, vicecanc<strong>el</strong>larium.<br />

En cl. i pia ;-'u iq nierdo: Sine pretio,<br />

mandate regio,<br />

facto per Bernardum<br />

<strong>de</strong> Capraria,<br />

cousu larum<br />

23<br />

131, niavo, 5. ---<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> il rai./in or<strong>de</strong>na al huile general <strong>de</strong> Calain uia que<br />

paue cl iuif'orte <strong>de</strong> ires recUna tories <strong>de</strong> la ra pilla real <strong>de</strong> Barre-<br />

(1) Don G1 Alvarez Carrillo <strong>de</strong> Albornoz (j en Vi1rb cl 23-VIII-1367),<br />

ascendi' ra 13 <strong>de</strong> maye <strong>de</strong> 1338 <strong>de</strong>l alce(Lanuto <strong>de</strong> Calatrava a lit ce<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />

Toledo. E! 17 <strong>de</strong> diciembre <strong>de</strong> 1350, en aqu<strong>el</strong>la proiytocicm que cubria las<br />

varantes <strong>de</strong>jadas 1or la peste negra en <strong>el</strong> car<strong>de</strong>nahtto, obtenia la Dût-pura,<br />

Con cl titulo <strong>de</strong> car<strong>de</strong>nal <strong>de</strong> San Clernente.


2 I CULTURALES DOCUMENTOS DE PEI)RO EF.. (EREMONIOS()<br />

loua ) dos <strong>de</strong> los cuales son para al aller <strong>de</strong> la tabla <strong>de</strong> San Bartolo;né<br />

Il al otro para al <strong>de</strong> la <strong>de</strong> San Nicolds, y <strong>el</strong> iwtov/.' <strong>de</strong> un<br />

aaral)) sustentanle <strong>de</strong> las cain.panas.<br />

- AdA, Reg. 1319, fol. 140 V."<br />

I'etrus, etc. Dilecto consiliarin nostro Petro Ça-Costa, bainlo<br />

Cathalonie gencrai'. Saliitem etc. Cum lins in cap<strong>el</strong>lis palacii nostri<br />

ciuitatis Barchinone tria oratoria duo vi<strong>de</strong>licet in tabula in qua<br />

construdum est altare Sancti Barthulomei et vnurn in cap<strong>el</strong>la superions<br />

in qua constructum est altare Sancti Nicholai, refieri ordiiiauenimus<br />

et v<strong>el</strong>imus. Ordinaueriinus etiam quod apparatus SiUC<br />

bastinientum fuisse in quo campane dicti palacii positc sunt, CO<br />

quia propter sui vetustatem, ruinam miriatur, <strong>de</strong> nouo fat ad vitanduni<br />

periculini, quod mdc euidcntissime sequi potcst. Idcirco<br />

uobis dicimus et mandamus quatcnus <strong>de</strong> qiiacumque peccunia oflicii<br />

uobis cornissa que penes nos est uci erit, trihuatis et soiLlatiS<br />

Bertrando Vnicri, tenenti palacium supradictum, pro fi<strong>de</strong>li doinestico<br />

nostro Hugueto <strong>de</strong> Cardona, qui predicta opere fieri facienda<br />

necessariani. Recuperando ah eo<strong>de</strong>m sulutione scu traditione qualihet,<br />

apocham ne] apochas ad caut<strong>el</strong>ani in quibus <strong>de</strong> presenti juandate<br />

speciaiis mentie haheatur. Nos cairn per presentem mandainus<br />

niagistro ratioriali curie nostre u<strong>el</strong> alil cuicuinque <strong>de</strong> nohis<br />

compot uni audituro, quod quantitates c1iias dicto Bertrando exoluatis,<br />

ratione predicta, in ucstro recipiat compoto et adinittat uobis<br />

sibi restituente presentem et caut<strong>el</strong>as superius expresatis.<br />

Dat. Barchinone, se-,ta die rnadii, anno a natiuitate Dornini<br />

\lCUC"L primo. Exa. Ro.<br />

Ad mandatum doimni Regis Gui]l<strong>el</strong>mus <strong>de</strong> Puicro-<br />

U ici iio.<br />

FZ]<br />

1: 1,51, jiiti i, 15. B.\RCEI.ON\<br />

<strong>Pedro</strong> 112' <strong>de</strong> :1 ratdn encarga a Ios ,nMicos <strong>de</strong> s n cd.'ua ra. <strong>Pedro</strong><br />

R.'s, Bernardo Ricra y <strong>Pedro</strong> A b<strong>el</strong>le, que evanhinen <strong>de</strong> cirug(a e<br />

Boniuha (abrit, judfo <strong>de</strong>-la rea.! casa, 'y le eLvtiendai cl corresponti'ce<br />

, r!ificado.<br />

—ACA. Reg 667, fol. 28 v.'<br />

(1) Flié nornrado para rte cargo <strong>el</strong> 27 <strong>de</strong> dicienLbrO <strong>de</strong> 1 316 y cl<br />

28 <strong>de</strong> junio <strong>de</strong> 1353 se le conferia vitaliciamente, y a,<strong>el</strong> lu ejereiô h:3ta cl<br />

15 <strong>de</strong> civro (le 1390, fecha <strong>de</strong> su àbito.<br />

44


(;uo .\\f,i).\ I.>pi-:z lil; MI.Nl•:sFs 2?<br />

Petrus, etc. Dilectis nostris magistro Petro Ros, Beruardo <strong>de</strong><br />

Riaria', et magistro Petro <strong>de</strong> Apilia, fisicis domus nostre. Salutem<br />

etc. Cum magister Bonjuha Cahri t, ju<strong>de</strong>us <strong>de</strong> dorno nestra,<br />

ex causa cupiat se per uos examinari in arte sua scientie cirurgie.<br />

l<strong>de</strong>o ipso nohis humiliter supplicante uehis comitimus et mandamus<br />

quatenus prcfatuin magistrum Bonju ha exain i net is in dicta<br />

arte seu scientia cirurgie, <strong>de</strong> cuius examinatione perhiheatis per<br />

sen pi uram publicain, testimonium veritati.'Nos enim uobis super<br />

hoc plenarie huius seric comitimus vices nostras.<br />

Dat. Barchinone, quinta<strong>de</strong>cima die junui, anno a iiatiuitatc<br />

L)omini ni illesimo CCCL" primo. Exa. Ro.<br />

Bcrnardo <strong>de</strong> Torrente, mandate vicecanc<strong>el</strong>larii.<br />

25<br />

1351, jul le, 2 . B N<br />

Pedr() [j: <strong>de</strong>ri nn al(1,ricl o .Salwjun .1 s! mcl: mdic ' jndio<br />

<strong>de</strong> A vi;n, /ara ejercer la Medicina en A ici-ra. anies <strong>de</strong> ser exami<br />

iia.do, y la exirne <strong>de</strong>l aie <strong>de</strong> las diez lib ras q ne se le e.viL jan<br />

Para e! examen.<br />

- ACA. Reg. 894, fol. 29 v.'<br />

Nos P<strong>el</strong>.rus, etc. Pro parte vestri, juraterum et proboruni hein inum<br />

vniucrsitatis ville Algecire, fuit nohis humiliter supplicatum<br />

vi cum dicta villa et in ea <strong>de</strong>gentes, quedam modo egeant medicis,<br />

sic quod non est aliquis qui in eorurn infirmitatibus et necessitatihus<br />

curet eosdcm. Et ad ingentes preces vestri, Salamon Astruch,<br />

ju<strong>de</strong>us <strong>de</strong> Auinione, fisicus, qui aduena est reniansit in dicta villa<br />

per tempus aliquod et ibi<strong>de</strong>m curaucrit diuersas personas ipsius<br />

ville et feccnit magnas et clitticiles curas, et nunc rccusct vti dicta<br />

arte mcdici, me timendo, quod aliqui eum acusent ex co quia non<br />

fuit examinatus per medicos examinatores ciuitatis Valentie, vt<br />

est ficri assuetum, licet exarninatores predicti, per dictum Sali;moneni<br />

requisiti, vt ipsum examinarent tamen hoc facere reciisarunt,<br />

nisi prinhitus et antea, pretextu ipsius examinationis, eis<strong>de</strong>m<br />

tribuere dccciii libras, dignaremur ei<strong>de</strong>m Salamoni, dicta arte me-<br />

(1) PeInardo Ça-TUera, perteneiFnte a uaa faniIia <strong>de</strong> na'dleos <strong>de</strong> c.iara<br />

ai:e ya seivia a Jaime II, figura ya corne cirujano real cl 25 <strong>de</strong> cne<br />

ro <strong>de</strong> 1349.<br />

(2) Segula sindo mAdico <strong>de</strong>] rey cl 31 <strong>de</strong> octubre <strong>de</strong> 1355.<br />

(3) El 3 <strong>de</strong> agosto <strong>de</strong> 1350, <strong>el</strong> monarca le concedin licencia <strong>de</strong> arrn.m<br />

(Reg. 891, foi. 55 r."). CrniI.inu.aba siendo rndico <strong>de</strong> crna:'a en 1369.


2- DOCUMVNTOS CLI.TUFL\II-- Iii: 1'!R II. (EJ


t\1.' LoIEZ FEMI:\ES]S 24<br />

ad partes Canarie prcdictas. Cum Nos, int<strong>el</strong>lecta bona intentione,<br />

quant supplicantibus predictis hahent in faciendo viaglo supradicto,<br />

sic predicta in nostro consilio cl<strong>el</strong>iherauirnus exequendo.<br />

Dat. Barchinone X" die februari, anno a nativitate Domini<br />

M°CCCL° secundo. Visa R.<br />

Petrus <strong>de</strong> Gostemps, mandata regio facto per clominun<br />

infanteni Petrum, in cousillo.<br />

27<br />

i3.5, marzo, 2. MON1'BL.\NCH<br />

<strong>Pedro</strong> 1F <strong>de</strong> Arai,'iz a D. juan Alf,oisi, <strong>de</strong> ;Ilhurquerque. En<br />

creencia <strong>de</strong> l'ina Su.bor jj y <strong>de</strong> Ma/&'a <strong>de</strong> Mie!, juilares <strong>de</strong> la reina<br />

<strong>de</strong>;!;zi,'u que ean a rescii1arsc û <strong>Pedro</strong> I <strong>de</strong> Castiila.<br />

- ACA, Reg. 1135, fol. 31 v."l<br />

Don <strong>Pedro</strong>, etc. Al noble e honrado don Johan Alfonso d Alborqucrch.<br />

Salutem. Feniosvos a saher que Pnio Saporito e Matheu<br />

<strong>de</strong> Moleta, juglares nros. <strong>de</strong> la alta doua Leonor, revna d Aragon,<br />

mi-iller iira. mu y cara, se tian a la presencia <strong>de</strong>l alto rey <strong>de</strong> Casti<strong>el</strong>la.<br />

Et hauemr's aqu<strong>el</strong>los nlandada dur la present carta por tal que<br />

entcnda<strong>de</strong>s que son juglares iiros<br />

Dada en la vila <strong>de</strong> Monthlanch, a XXII dias <strong>de</strong> março en b<br />

anyo <strong>de</strong> la natiuidat MCCCLII, dius nro. si<strong>el</strong>lo secreto.<br />

I<strong>de</strong>m<br />

28<br />

maya, I. ROS\<br />

Ilabieniio recurrida la ciudad <strong>de</strong> Lérida contra la fu ndaci6n <strong>de</strong><br />

la Universidad oscense, por creer que cita periudicaba e la iler<strong>de</strong>nse,<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> A rar r6n escribe û las autorida.<strong>de</strong>s <strong>de</strong> Huesca<br />

que reinit.c la solucun <strong>de</strong>l asnn!o basta cl regreso <strong>de</strong> la expedici6n<br />

e Ce rdc iia.<br />

- ÀCA, Reg. 682, fol. 32 y,"<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>libus nostris justicie, juratis et probis homi-<br />

(1) En <strong>el</strong> mismo registro prece<strong>de</strong> a esta carta otra al rey <strong>de</strong> CuMula,<br />

<strong>de</strong> presentaci <strong>de</strong> los dicho6 juglares (fol. 31 r.° -


DO((MENTOS ('L' TURI.I'S DE l'E!)RO EL CEREMON 1050<br />

nibus ciuitatis Oscc. Salutern et gratiam. Nuper, 1101)15 existentibus<br />

in villa .Xlcanicii, vobis in carta nostra, sigillo magestatis<br />

nostre communita, data in villa ipsa, XII die marci, anno subscripto,<br />

concessimus vt in dicta ciuitate Osce haheretis studium<br />

generale quod uos similibus gracis, prerrogat mis et fauoribus,<br />

studiis Montispessullani, Per<strong>de</strong> et alus stucliis generalibus concessis<br />

et indultis duximus <strong>de</strong>corandum, vt in carta ipsa latius<br />

continctur. Nune autem ad nostram recurrens presentiam, nuncii<br />

paciariorum et prohorum hminum eiuitatis Per<strong>de</strong>, exposuerunt<br />

humiliter coram nohis quod dictum priuilegium dicte cinitate Osce<br />

coilcessum, redundat in preiudicium et lesionem priuilegiorum Per<br />

nostros pre<strong>de</strong>cessores indultorum et nos etiam cmfirmatciruni,<br />

vniuersitati ciuitatis Iler<strong>de</strong>, quihus inter alla cauetur quud in toto<br />

regno nostro, non permitamus legere Canones, Leges, Philosofiam,<br />

medicinam v<strong>el</strong> aliam scienciam, sub certis peuls contenus in dictis<br />

priuilegiis, nisi in ipsa ciuitatc Iler<strong>de</strong>, in qua ex concessione regia<br />

viget Stuclium generalem vt in dictis priuilegiis nobis et in nostro<br />

consillo e'ibitis, vidimus contineri. Quamobrem supplicarunt<br />

nobis humiliter nuneii meniurati vt dicta prinilegia ciuitati Osce<br />

concessa, dignaremur ex justitie <strong>de</strong>bito reuocare. NOS uero volciites<br />

super bus maturiore via proce<strong>de</strong>re sicque cluximus proui<strong>de</strong>ndum<br />

vi cum vobis non auditis et viribus prmilegioruni \'triquc parti<br />

concessorum non recognitis ac cliscussis, ad plenum negare quo ad<br />

presens aliquid como<strong>de</strong> difinire potissime propter nostrum feux<br />

viagium ad insulam Sardinie, ad quam acce<strong>de</strong>re intendimus <strong>de</strong><br />

presenti, per nos dicta concessione minime vitarnini douce nos, n<br />

dicto viagio, dante 1)ci, redierimus cl aliud super bus per justitiani<br />

quemque auditis rationibiis, çliixerimus <strong>de</strong>ca<strong>de</strong>ndum. Quoci<br />

n'a inandamus vobis expresse et <strong>de</strong> certa sciencia quatenus prouisionem<br />

nostram huiusmodi inuicl;ibiliter ObSCIUCtIS nec contra<br />

faciatis aut presumatis, aliqua ratione, nec minus mandamus expresse<br />

guhernatori et justitie .Aragonuni aliisquc VIIiLicrsis et singulis<br />

ofhcialihus nostris presentihus et futuris, c 1uod halle nostram<br />

prouisionem factam ex justitie <strong>de</strong>bite inconcusse, observare et<br />

faciant ah omnibus irreuocahiliter obseruari.<br />

Data in loco <strong>de</strong> Rosis, XXIIII' die madii, anno ii iiatiuitate<br />

r)o11i11i niilksinio CCC'T;III 10. Exa 10<br />

J acohus Conesa, ex petitione facta in consilio,<br />

dato dornini Regis, ad r<strong>el</strong>ationem vicecane<strong>el</strong>larii.<br />

29<br />

1355, niavo, 30. C.s'ruo C\l,I.En<br />

<strong>Pedro</strong> I!' tic manda A ru.n a sus procuradorcs en Mollo rca


U)4 .\MAI>.\ LOl'EZ 1) l' M El N hsEs 2G<br />

repartir la cLnieria <strong>de</strong> la aceq u ia <strong>de</strong> Vall<strong>de</strong>iuosa que rie'a las planlas<br />

y drbvles <strong>de</strong>l castillo.<br />

—ACA, Reg. 91, fol. 97v'<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>lihus riostris procuratorihus regalibus ciuitatis<br />

Maioricarum. Salutem et gratiain. int<strong>el</strong>leximus quod cre<strong>de</strong>re<br />

vix valemus quod canones sequie <strong>de</strong> Val<strong>de</strong>mussa, per quos ad rigandum<br />

et nutriendum arbores et piantas castri ville et vallis <strong>de</strong><br />

Mussa, a qua lahitur sic sunt <strong>de</strong>structi. (uod orte dieti eastri<br />

plantis et arborihus periculum ineunt et poterit cis <strong>de</strong> cetero dampnuin<br />

irrcparal)ile prouenire nisi <strong>de</strong> aptando cos prouidandur et<br />

etiam sucecratur. Quart , cum nostra intersit rei nostre puhiice vtilitatihus<br />

proui<strong>de</strong>re, vohis expresse dicimus et mandamus quat<strong>el</strong>lus<br />

tales et tantas prouisiones acihibere curetis per quas, vt citius<br />

poteritis, dicta cannorum aptatici expcdiatur et plante et arbores<br />

dicti castri, oh culpam vestri, non pereaiit V<strong>el</strong> perdantur quod si<br />

fieret imputeretur uobis et etiam bonis vestris.<br />

Dat. in Castro Calleri, XXX die madii, anno Dornini<br />

M'CCC°IX°. Suhscrips. G.<br />

Pro.<br />

Franciscus <strong>de</strong> Miraucta, mandato regic) lacto per nobileni<br />

Gilabertum <strong>de</strong> Cintiflis, consiliarum.<br />

30<br />

135ec, encra, D). - PERl'lAN<br />

_<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> .4rau i-e mite ai boica,'io <strong>de</strong> Valencia, (, ui/lei'ni<br />

al que se acusaba <strong>de</strong> ejercer la Medicina.<br />

ACA, Rfg. 98, fol. 116 v.<br />

Nos Petrus, etc. Atten<strong>de</strong>ntes pro parte vestri, Guill<strong>el</strong>mi Canet,<br />

apothecarii ciuitatis Valentie, nohis fore expositum reucrenter ut<br />

cum uos, cx pratica quani habetis sciencie medicine, feccritis ahquas<br />

curas minnullis personis, amore D<strong>el</strong>, a quibus peccuniam,<br />

ratione dictarum curarwn, minime exegistis. Et nunc aliqui medici<br />

sen ah j inten<strong>de</strong>ntcs UOS eis auferre lucrum eorum acusauerunt<br />

nos <strong>de</strong> ahiquibus persoflis iuxta forum i mpositis harbirensoribus<br />

qui <strong>de</strong> arte uci sciencia medicine se intrc ah ittere nituntur dignarernur<br />

n dicta acusatione et penarum, si que fuerint, exactioiie<br />

habere uos penitus excusatum. Nos itaque, hahito <strong>de</strong> vohis et vestris<br />

curis laudahili testimonjo, tenore presentis si quid contra forum<br />

fecistis, propter quod in penani ipsius fori dicamini incidisse


uL MI;XTOS CULTURALES DE I'EI)RO EL EREMONIOSV<br />

faciendo dictas curas, itobis ipsam dueimus remitendam. Mandantes<br />

giihernatori, justitie et alus ofhcialibus eiuitatis Valentie et<br />

eorum locatenentibus, quod ratione predicta, contra UOS ne] hona<br />

aliquatenus non procedant. Quiniino remissionein nostram huiusmodi<br />

uobis obseruent et fadant inuiolahiliter obseruari. In cuius<br />

rei testirnofliun] , presentem icri jussirniis sigilio nostro .munitam.<br />

Data Perpiniani, XX die januari, anno a natiuitatc Dornini<br />

MCCCL sexto. Exa. Ro.<br />

Petrus <strong>de</strong> (.ostemps, ex prouisione facta per<br />

Prouisa<br />

Ro<strong>de</strong>ricuni I)idaci vicecanc<strong>el</strong>larium in COflSili()<br />

31<br />

C11C10, I'ERl'IS \N<br />

<strong>Pedro</strong> II le :1 aLcfl conce<strong>de</strong> licencia al 10)1 COTjO (le Valencia<br />

(,u illerno C ancr, para ejercer allrutslican,enle, sin cobrar honoranoS,<br />

la. Medicuia.<br />

AtA. Reg. 683, fol. w9 V. - 100.<br />

Parus, etc. Dilectis et fi<strong>de</strong>lihus consilario nostro, Garcie <strong>de</strong><br />

Loriz, militi, gubernatori regni Valencie necnon justiciis, haiulis<br />

ceterisque offlcialihus dicte ciuitatis, qui nunc sunt et pro 1cmpore<br />

fuerint. Salutem et dilectionem. Àcl auclituin nostrum nouiter<br />

st <strong>de</strong>ductum, quod ( ;uillclnins Caner, aputhecari us Valencic,<br />

instructus, vt dicitur, in arte medicine, propter longain praticham<br />

siii artis ]ongamque paiticipat!Oflem et conUerSioneni quani hahuit<br />

cum magistris et alus in dicta arte medicine expertis, Dci more<br />

ac pio intuitu motus, quamque aliquihus pauperibus et egenis<br />

pacientihus, qui non habent vn<strong>de</strong> medicis salaria mdc valeant<br />

ministrare, nec minus amicis suis quibus <strong>de</strong> persona v<strong>el</strong> bonis<br />

como<strong>de</strong> minime <strong>de</strong>ffic'ere posset consulit et jurat in quantum potcst,<br />

sua arte predicta non c1uerendo mdc seu cxhigendo v<strong>el</strong> habendo<br />

salai-ium siue merce<strong>de</strong>m in peccunia v<strong>el</strong> bonis seu aliter. Cumque<br />

quidam medici dicte ciuitatis, propter predicta conantur vt dicitur,<br />

ipsum Guill<strong>el</strong>mum in predictis que bouc agit perturbare, allegando<br />

contra ipsum Guill<strong>el</strong>mum fore Valcncie, quod hahet, vt fertur, piod<br />

nemo, sub certa pena, au<strong>de</strong>at arte medicine vti nisi prius per quadriennium,<br />

audiuerit medicinam quodque forus in hoc casu non vi<strong>de</strong>tur<br />

J)roprie sihi locum venclicare, maxime cuin jamdictus Cuill<strong>el</strong>mus,<br />

vt fertur, 11011 propter lucrum sine salarium set amore Dei et<br />

affectione ac eontemplationc amicorum conetur premissa facere et<br />

exercere fueritque nobis pro parte ipsius Guill<strong>el</strong>mi suplicatum sibi<br />

69


\'I.•\1)_\ I.uII•:z<br />

irnu verjus reipuhiice super hoc <strong>de</strong> justitie rcmcdio subueniri. Nos<br />

i<strong>de</strong>o supiicatione huiusmodi henigne annuentes, vobis et vnicu ique<br />

vestrum, dicimus et mandamus exprcssius iniungentes, quatenus<br />

predictum Guill<strong>el</strong>mum, dicta artc medicinc per inudum prohihitur<br />

non recipiendo salarium ah aliquo set exercendo cam 7 gratis, et<br />

saiario iien recepto, in dicta ciuitatc et alibi inter dictum regnum<br />

vti permitatis, nuliam ah co penam propterea exhigendo. Et hoc<br />

minime inmutetis, cum sic fieri ex causa proui<strong>de</strong>rimus et v<strong>el</strong>imus<br />

in cuius rei tcstimonium, presentem fieri jussimus, nostro sigillu<br />

appcuditio niunitam.<br />

Data Perpiniani, XXII 1a die januarii, anno a natiuitate I)omi ni<br />

MCCC'L\'I°. Exa. Ro.<br />

Fcrranius Gilaberti, ex prouisione facta per vicecanccl!ariuin.<br />

32<br />

cnero<br />

Bernardo Olciiz<strong>el</strong>les, lesorcro rt'a/, cn1rea lresciezztos sue'1ds<br />

a Illwo flafre1oI, tro'ador.<br />

- A('\. HP, Reg. 338 '. fol. 40 v.<br />

Item donc a N Hucli I)alueiat, trobador, los quais lo sen or<br />

Rcv ah albara d escriva <strong>de</strong> racio, per alcunes mess-ions que feu en<br />

Perpenva, XV florins d or, los quais, fet cami)i ai) barchinones,<br />

per Io racional, en la fi <strong>de</strong>l dit aihara, n raho <strong>de</strong> XII sous cascun<br />

ion, que fan CLXXX sous barchinones. Item donc a cil mateix,<br />

ab altrc albara, <strong>de</strong> los quais Io dit senvor ii mana dar graciosament<br />

per LIII canes <strong>de</strong> drap per n ucstir a raho <strong>de</strong> XXX sous la cana,<br />

fan CXX sous. E axi son CCC sous barchinones.<br />

En e! ;?nz'L,'n izquierdu: II aibaras d'escriva <strong>de</strong><br />

racio<br />

33<br />

1 :35, abnil, \Ioii:i.i<br />

Pedr II (le ;1 ci su escu<strong>de</strong>ro BIos :1 zizar <strong>de</strong> Brau .<br />

(1) En <strong>el</strong> m[rno z'egist.ro, folio 72 zvM, se consigna un donal iv() d'<br />

cinco formes <strong>de</strong> ovo "A N Mi gu<strong>el</strong> Arrufat, juglar ci<strong>el</strong> infant don Johan, le;<br />

quais Io senyor Itoy graciosamdnt li manu dar ab abara d escriva ile<br />

rac io..."<br />

Este infante ers hijo <strong>de</strong> Alfonso IV e! BPniqnu <strong>de</strong> Aragôn y d LOnor<br />

<strong>de</strong> Castilla, es <strong>de</strong>cir, hermano <strong>de</strong> padre <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> di'! Pvflyalct.


29 DOCL'MEXTOS CULTURALES 1)1: rrnno EL CERF—^WNIms-o<br />

aue e w motive <strong>de</strong> las ebras que se efect i'a,i en cl palacia <strong>de</strong> la<br />

J ijaferfa, n sea <strong>de</strong>salo ja<strong>de</strong> <strong>de</strong> la ferre <strong>de</strong> Cal iana cl custadia u<br />

hori<strong>el</strong>imo <strong>de</strong>? supradiehïi A lefar.<br />

- ACA, Rog. 1153, fol. 118 v,'<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>li scutifcro <strong>de</strong> camera nostra Hlasio Açenari1<br />

du Rorau. Salutem et gratiam. Quauis ad perliciendum opus nouum<br />

palacii magni ]il nostra ciuitatis Cesarauguste, vobis<br />

duxerimus <strong>de</strong>putanclum Attanien quia non fuit ut est intentionis<br />

nostre, quod ortolanus seu custos Ipsius Aijaffarie, qui in quadam<br />

turri dicte A Ijaffaric que nocatur <strong>de</strong> Galiana, dirnitat dictam<br />

turriiii uci cubitum suum et alla turri transmuttet. Idco uohis<br />

dicimus et expresse iiiandamus quatenus jamdictuin ortolanum<br />

sine custodcrn dicte Aijaffaric, qui nunc est nul pro tempore fucrit,<br />

ad dimitcndum dictam turrini nec ad transmutaudum eius cubituni<br />

siuc lectuni nec ad tradciidum claues hostn inferioris dicte Aijaffarie,<br />

nullatcnus comp<strong>el</strong>latis sen conipdlli ctiam faciatis. Cum nos<br />

dictam turriin <strong>de</strong> Galiana, ad ernpriuiuni et vsum dicti ortolani<br />

sen custodis dicte Aljaffarie et dictum custo<strong>de</strong>m sine ortolanum<br />

ad tenendum dictas claues <strong>de</strong>putauerimus cum presenti.<br />

Dat. in villa Mor<strong>el</strong>le, sub nostro sigillo secreto, VIII die aprilis,<br />

anno n natinitate I)omini millesimo trccentcsimo quillquages11110<br />

sexto. SUI). Exi.<br />

En cl n,aLePz izquierdo: Nichil<br />

34<br />

1;5(, junie, H. - li.:i< l'1ÇN<br />

<strong>Pedro</strong> Il - dc :1 ra.'en )Mena al 'icOrie<br />

u ajicial <strong>de</strong> la se<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />

Lérida, que le rein jia cl /receso <strong>de</strong>l recu r.ç' cula blada p r cl doc-<br />

1)1 dc f)ecr<strong>el</strong>as <strong>Pedro</strong> Ranun <strong>de</strong> Manllocli , con t ra la pri'aci6u<br />

<strong>de</strong> lectu ra <strong>de</strong> q ue habla sida éstc obj<strong>el</strong>o par parle do la Uinver-<br />

.çidad <strong>de</strong> Lérida, pues lai recursa es <strong>de</strong> comp<strong>el</strong>encia reai.<br />

(1) El 28 0e agosto <strong>de</strong> 135 tué nombi-ado haile geneial <strong>de</strong> Aragôn,<br />

cargo que <strong>de</strong>sempefiô liasta su ôhito. y para cuya vacante se nombiaba cl<br />

I (la Inaizo <strong>de</strong> 1371 a Domhigo L6pez Famés,<br />

I1 20 dû maya sigli lente (Perpifian) volvia cl rey n r€coi-dar n Aznai<br />

<strong>de</strong> I)ûrau que no se enL:ornctiese en 10 ret'ei'ente a los sardines <strong>de</strong> la Aijacoa<br />

que n Juan Jm&nez <strong>de</strong> Huesca, real conajero y 'orto1anum dicta<br />

AIjatïarie, regi al gihei'nari libere" <strong>de</strong>jase (Reg. 1153, fol. 153<br />

Juan Jiraéflez <strong>de</strong> Huesca N- poco notes <strong>de</strong>l 20 d febiero (lc 1358), hahia<br />

obtenido cl 21 <strong>de</strong> octubre dc 1148 cl merinato <strong>de</strong> Zaragoza.


.\M.\D. i.o p : z J)L MENESES<br />

A(A, Ri g. 657, fol. 51 v. - 52,<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>li suo vicario spirituali seu oficiali ecclesie lier<strong>de</strong>nsis.<br />

Salutem et gratiam. Ex supplicatione per rectorcm et vniuersitatern<br />

studii lier<strong>de</strong>nsis nobis inocuint quod co quia i<strong>de</strong>m<br />

kector, ex statutis ipsius Studii per nos et pre<strong>de</strong>cessorcs nostros<br />

approhati s atque fi rmatis, Petrum. R aviu u nd mn <strong>de</strong> Mont<strong>el</strong>ongo,<br />

1)ecretorum doctorem legentem, hoc anno, ordi nariu ni I)cc.retali um<br />

in dicto Studio, pr1lall1t, suis <strong>de</strong>meritis, prout dicitur, ipsa lectura<br />

et comodo ne honore eius<strong>de</strong>m Stuclii. I<strong>de</strong>m doctorem sentiens se <strong>de</strong><br />

hi is injuste est ponitur agrauiatum, habuit pro ci sad mis recursum,<br />

vosque eun<strong>de</strong>m, bac causa, judicialiter memc)i-aturn Rectorem<br />

bis coram uobis pi-opter en euocastis in nostre dominationis contemptum<br />

nostreque regalie non modicam lesionem. Sane cum<br />

cognito cause inter prefatos rectorein et dtctùreni pro predictis<br />

exorte, examini nostro spectet et competeat <strong>de</strong> jure et consuctudine<br />

et non ucstro. I<strong>de</strong>o uos instanter requirimus eum presenti<br />

quatenus procesus et enantamenta per 1105 facta scu incohata ex<br />

causa predicta, <strong>de</strong> facto reu(cetis confestim. Cogeremur equi<strong>de</strong>m<br />

si secus fieret non credimus ad jurisdiccionis nostrc conseruationem<br />

super premissis, aliter proni<strong>de</strong>re.<br />

Dat. Perpiniani , VIII" die junii, anno u natiuitate Domini<br />

MCCCL" sexto. Visa Ro.<br />

Petrus <strong>de</strong> Tarrega, ex petitione prouisa per dominuni<br />

Regeni in consil?o.<br />

35<br />

1356, j1lflio, 1llT'l\N<br />

<strong>Pedro</strong> f F' <strong>de</strong> .1 rii o lis dorlotes y baehilIt'res ter! ires <strong>de</strong> la<br />

Juiversidad <strong>de</strong> Lérida_ Para que rosi . afl s us tee! nias o pesar di-<br />

(pie 1(2 curia y les paliers <strong>de</strong> la eiudad les hal)(an niandado juterru;upirias<br />

;iiieut ras se exa.oiinaba si cr0 justa la <strong>de</strong>stitucin <strong>de</strong>!<br />

doclor <strong>Pedro</strong> Ramn <strong>de</strong> Moniteur J,, or<strong>de</strong>nada per e! Recior.<br />

ACA, Reg. 687, toi. 51 V." - 52.<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>libus suis vniucrsis et singulis doctoribus et<br />

bacallariis legentihus uei qui legere consuenerunt pro presenti<br />

anno in Studio Ilercle, excepta mdc ex causa Petro Ravmundi <strong>de</strong><br />

Mont<strong>el</strong>ongo, <strong>de</strong>cretorum doctore. Salutem et gratiaiii. Pro parte<br />

Rectoris et vniuersitatis ipsius Studii nohis porrecta suplex petit<br />

io, eu tinebat ut CUm i<strong>de</strong>m Rector, habita prius di ligenti tractatu<br />

cum cousu iariis suis, privauerint et suspen<strong>de</strong>rint scniaiiter clictum<br />

doctorem, lectura comodo et honore dicti Studii, suis <strong>de</strong>nieritis


I)O('UMENTOS (Uï.1U](.\I.ïS D: P!DR0 El. CERElON1OSO<br />

Prout fertur, durante regimine ipsius Rectoris prout ex indultis<br />

ci<strong>de</strong>m per pro<strong>de</strong>cce fores nostros prinillegiis et per nos contirmatis<br />

flecflofl ex statutis dicti Studii poterat et <strong>de</strong>bebat doctor predictus,<br />

qui assessor scu aduocatus, ut dicitur, est paciariorum ciuitatis<br />

jamdicte, cum ipsis paCiarnS procurauit quod curia ilercle seu eius<br />

tenens locum et paciarii niemorati, inhibuerunt atque mandarunt<br />

uohis et nestrum vt rique, ne legeritis in ciuitate ca<strong>de</strong>in douce<br />

uisiim esset et cognituni, an <strong>de</strong>ccet prefatus dicta sua lectura, esset<br />

juste privatus nec ne in reipublice dicti Studii lesionem et irreparabilein<br />

<strong>de</strong>trirnentuni. Supplicato igitur pro parte Recloris et vniuersitatis<br />

predicte, huiniliter, tanto dicti Stuclii et eo votantiuni<br />

<strong>de</strong>trimento, <strong>de</strong> c<strong>el</strong>eri et opportiino remedio suhueniri, vohis dicimus<br />

et inandamus <strong>de</strong> certa sciencia et expresse et sub ire et indignationis<br />

nostre incursu, quatemus inhibitione sine niandato<br />

dictam curiam seu eius loctiriiteiienteiii et paciarios antedictos, ut<br />

predicitur uobis factis n<strong>el</strong> etiam facicndis obsistentibus nullo modo,<br />

legatis et per6ciatis lecturas uestras, protit tenemini et <strong>de</strong>hetis et<br />

ut ieri consueiiit<br />

I)ata Perpiniani, VIII' die junii, anno a natiuitate I)oiniiii<br />

M'CC(.'l: sexto. Visa Rorna.<br />

Petrus <strong>de</strong> Tarrega, ex petitione prouisa in consilio<br />

per dominuin Regem.<br />

Pro.<br />

36<br />

1:56, sl.ptieni})re, M.<br />

<strong>Pedro</strong> Il' <strong>de</strong> A ra!z se dirige al caiicillcr <strong>de</strong> la t j,i:er.çidad<br />

<strong>de</strong> Lérida, para que dé ioda close <strong>de</strong> fac ilida<strong>de</strong>s o !ordd <strong>de</strong> Sob ra1,<br />

que <strong>de</strong>sea doctorarse en flecretos y teuihx que se le /usie.e algihi inonenic'ntc<br />

por haber sido prescniado o dicho Canciilcr Pcr e! docior<br />

<strong>Pedro</strong> Ra inrj;i <strong>de</strong> .%)outl iich, que Jiabja sido acu.çad <strong>de</strong> ao.çias!a.<br />

- A'\, Reg. 690, fol. 5<br />

Petrus, etc. Dilecto nostro GuiI]<strong>el</strong>mo Ravmundi <strong>de</strong> Montecathcno,<br />

<strong>de</strong>cano sedis Iler<strong>de</strong> canc<strong>el</strong>larioque Sttidii ciuitatis eius<strong>de</strong>in.<br />

Salutem et dilectionem. Cum Jordanus <strong>de</strong> Sohra, licenciatus in<br />

Decretis, intendat, ut dicit, facere suum doctoratus festum. Et ti-<br />

(1) El 12 do febrero <strong>de</strong> 1364, ante la dlcorclia entre Galefrân <strong>de</strong> Anglesola<br />

y les estiidiantes c.atalan.. (le una liai-te, y los aragoneses, <strong>de</strong> otra,<br />

<strong>Pedro</strong> 1r le nombraba rertor <strong>de</strong> la Uulver-sidad <strong>de</strong> LrIda. Y en la ciuda:l<br />

dcl Segre vivla afin en 1387.<br />

fi! MI)


700 .\MAI).\ iOPEZ DE MENESE5 32<br />

incat ne per uos in eius festo ccicbrando, duhium aliquid aut disturhiuni<br />

-apponitur, eo quia iusc, coram uobis sue examinationis tcmporc,<br />

fuit presen tatus per Petrum Rayn-i uuduin <strong>de</strong> M ont<strong>el</strong>ongo,<br />

Decretorum doctoi-em, qui pri<strong>de</strong>in in nostri curia <strong>de</strong> apostai fuit<br />

acusatus, sci licet quod existenclo conuentualis cuiusdani monasterii,<br />

ah ipso monasterio, dirnienc10 hahitum qui <strong>de</strong>fei-ebat, exire non<br />

omisit, quo dimisso lavcum hahitum sumcre aceptauit. Et cum non<br />

sit congruum rationi, quod predicta <strong>de</strong> causa disturbium dicto<br />

supplicanti iii dicto cius festo c<strong>el</strong>ebr•ando, per nos aponatur, maxime<br />

cum lk-trus Ra\-mundi predictus, pro cloctore in I)ecretis ante dietain<br />

presentationcm et post, per magnum temporis interuallum, in<br />

dicta ciuitate fuit habitus que ipsoque Studio ut doctor, legit et<br />

coram uobis similes presentationis actum exerceuit. Et pi-opter esa<br />

iiohis Jordanus ipse hiimiliter supplicauit, ut sihi cleferemus <strong>de</strong><br />

justitie remedio proui<strong>de</strong>re. I<strong>de</strong>o ipsius Jordani supplicatiofle henigne<br />

admissa, uohis d icimus et mandamus quatenus in c<strong>el</strong>ebratione<br />

dicti festi per ipsuni Jordanum facienda, ei<strong>de</strong>m impediinentum<br />

aliquid, prcdicta ratione, non ponatis. 1mo voluinus quod tradatis<br />

ci, die c<strong>el</strong>ebratione, insignia doetoris. Et super Ii us faciatis<br />

omnia et singula que in dicto festo necessaria sint et otiam<br />

opportuna.<br />

L)at. Perpiniani, VI die septembris, anno a natiuitate Doiriini,<br />

MCCCL* I. Parus, canc<strong>el</strong>larins.<br />

Thomas <strong>de</strong> Can<strong>el</strong>lo, ex petitione prouisa per Eximinum<br />

Sancii <strong>de</strong> Ribau<strong>el</strong>losa et Ravmundum Nepotvs,<br />

auclitores<br />

Pre.<br />

37<br />

1 octubre, I 1 \1FI.OY.\<br />

<strong>Pedro</strong> I V <strong>de</strong> /1 ran proIibe q ne en cl reino <strong>de</strong> Valencia ejerza<br />

la mcdicina y la ciru la persona (pie no hava cursado duranle cua-<br />

/ ro aiïos dichas ciencias en t f ni'L.crsidad y hava sida exa;ninada y<br />

arobada Por exa;ninadares <strong>de</strong>s ivados a efeclo, seçûn <strong>el</strong> fuera <strong>de</strong><br />

Valencia.<br />

ACA. Reg. 690, fol. 69 v . 7(1<br />

Petrus, etc. Dilectis et fi<strong>de</strong>libus procuratori regni Valeutic necnon<br />

justiciis, bajulis ceterisque officialibus nostris ciuitatis et regni<br />

predicti et coruni locatenentibus, ad quo-, presentes peruenerint.<br />

a1utem et dilectionem. Ex parte- 1)liisioruni et cirurgicorum<br />

approbatorum in medicina et ciru rgia, secundum formain fori Valentie,<br />

est nobis supliciter <strong>de</strong>mostratuni quod licet iuxta forum seu<br />

foros prcdictos per pre<strong>de</strong>cessorcs nostros Aragonum reges editos


i)O(UMENTOS CULTURALES DE PEDI() E!. CERE1oN USO 701<br />

et per nos confirmatos etiam et juratos, nullus cuiuscurnque conditinnis<br />

existat, au<strong>de</strong>at. v<strong>el</strong> presumat vti niedicinali sciencia u<strong>el</strong><br />

cirurgia in ciuitate et regno predictis, nisi prius pur quatuor annos<br />

audiucrit // in Studio gencrali et postinodum examinatus fuerit<br />

et repertus sufficiens per examinatores ordinatos in ciuitatc predicta,<br />

secundum dictum forum, sui) pena contenta in foi-0 seu fors<br />

precactis, quorum pretextu, nonnulli periti, conantur auclire Sciencias<br />

supradietas ad hoc vt eis<strong>de</strong>m m<strong>el</strong>ius sceurius et vtiliiis vti pussent<br />

attenti qui eam vi<strong>de</strong>licet apothecarti, tintorerii ju<strong>de</strong>i, sarraceni<br />

et apostate, contra forum seu foros predictos, penam in dictis<br />

fors apponitam incurrere non ucrentes, n nohis priuilegia sen cartas<br />

impetrarunt quatenus vigore medicinali scientia et cirurgia<br />

vtuntur imo verjus potius ahutuntur, cuius rei occasione sequitur<br />

dampnurn fl011 modicum et per consequeus pericula personarum,<br />

CIlfl) sint ignari liominis et non vocari . <strong>de</strong>heant medici sud verjus<br />

si talcs sunt in sciencie cis ignote, se minus proui<strong>de</strong> ingerunt homici<strong>de</strong>.<br />

Quocirca fuit nobis ex parte dictorum plusicoruni et cirurgicorum<br />

approhatum, secundum forum Valent je humi liter supplicatum,<br />

ut super hoc talihus scandalis proui<strong>de</strong>ntes dignaremur congruum<br />

reniedium impertiri. Nos itero supplicatiuni huic ut rationi<br />

consone fauorahiliter annuentes volentesque priuilegia et foros ciuitatis<br />

et regni predicti editos super hiis et per nos juratos illesos<br />

in omnibus preseruare et scandala et Periclill que mdc sequi pussent,<br />

quantum poteri nus euitare cum non fuerit intentionis nostre,<br />

aliquani cartam contra dictos foros concessisse exce<strong>de</strong>re <strong>de</strong>huisse,<br />

uohis et euilibet vestrum dieimus et mandamus expresse ac<br />

<strong>de</strong> certa sciencia pro prima, secunda et tertia ac peremptoria jussione<br />

quatenus, si vohis constiterit, dictas cartas superius nominatis<br />

v<strong>el</strong> aliqui ipsorum concessas, fuisse contra forum ciuitatis<br />

et. regni predicti en causa ipsas cartas seu literas a nol)ls obtiiiuemut<br />

(le premissis, cis<strong>de</strong>m nullatenus observetis eosque v<strong>el</strong> eoruin<br />

aliquem ad dictam medicine et cirurgic practicam minime admitatis<br />

11CC etiam illos permitatis uti scienciis memoratis nisi si et<br />

quatenus forus sine fori dictorum eivitatis et regni fleri hue permitant<br />

dictis cartis sive literis a nohjs in contrarium mdc per<br />

quoscumque obtentis sen <strong>de</strong> cetero obtinendis, quas pro reuocatis<br />

et nullis Prus haberi uoumus et jlil)C!flUS quod ad lice obstantibus<br />

nullu modo. Mandantes nobis et cuilihet vestrum, lit j 11 dicta<br />

ciuitate et alus locis dicti regni, predictam bis in anno uoee preconis<br />

facittis publiee nuntiani.<br />

Dat. Barehinonc, quarta die octobris, anno a natiuitate Doinini<br />

M°CCC'L° sexto. Visa Ro.<br />

Bernardus <strong>de</strong> Torre, te et petitione prouisa per 13erengarium<br />

<strong>de</strong> Viniis, Exinu niim Sancii et T3eretuariuiu<br />

<strong>de</strong> Pratis, auclitores.<br />

Pro.


702.\j..\1.\LOPEZ 1)1' \IKNESES<br />

38<br />

1:7, enero, il). -- ZARAGOZA<br />

<strong>Pedro</strong> J V <strong>de</strong> A 1 6;z , exime a las est udiai les <strong>de</strong>. Aledicimi 4 la!zar<br />

V Salanun , li 1)VS <strong>de</strong> Ezdran •1 laizar, jnd(a <strong>de</strong> Za ra gaza, con<br />

cl fin <strong>de</strong> q ne na scan molesiadas por Tas cril muas, <strong>de</strong> la oblzgacin<br />

dc llear la rueda en sus traies.<br />

- ACA, Reg. 899. fol. 180 v.<br />

Nos T'etrus, etc .Atten<strong>de</strong>ntes uns, Uatzar Àbnalatzar et Salomonenl,<br />

filins Ezdran Alazar, ju<strong>de</strong>i Cesarauguste, fore scolares, ut<br />

percepirnus, in sciencia Medicine et quod in breui artis ipsius praticam<br />

poteritis exercere. Propter quod uos conueniet per loca diitersa<br />

et itinera inci<strong>de</strong>re <strong>de</strong> die et <strong>de</strong> nocte, quodque si cuni signo<br />

n<strong>el</strong> rotula quam Ju<strong>de</strong>i portare in ueste superiori tencntur incc<strong>de</strong>ritis<br />

possetis, ad aliquibus Christianis insipientibus agrauari.<br />

Propterea conccdimus uohis graciose, cuni presenti carta nostra, et<br />

licenciam trihuinius uobis, ne <strong>de</strong> cetcro duni vitam uohis fuerit<br />

cornes, <strong>de</strong>feratis seu portarc teneamini / signuin rotundum quod<br />

J u<strong>de</strong>i regni nostri, in uestc superiori portant et tenentur ac vsi suiit<br />

et uos hactenus consueuistis portare scu cliicere. tVfandautes per<br />

presentein, guhernatori ac liajulo generali regni Aragonum, suprajunctariis,<br />

justiciis, çalmedinis, merinis ceterisque of hciahbus nostris<br />

presentibus et futuris u<strong>el</strong> eorum locatenentibus, quod hanc<br />

nostram gratiani tirmani haheant et ohsei-uent faciantquc ad alus<br />

obseruari. Et non contraueniaut seu aliqueni eontrauenire permitant<br />

aliqua ratione. In cuius rei test i mon iuni, pres<strong>el</strong>item cartarn<br />

nostram uobis mdc fieri et sigillo nostro jussirnus coniuniri<br />

Dat. Cesarauguste, X' die januari, anno a natiuitate Domini<br />

juillesimo CCC L° septinio nostrique regni vicesirno secundo<br />

Visa Roma.<br />

Bertrandus <strong>de</strong> Pinos, niandato regio facto per Petrum<br />

Jordani d Frries, camarlengum et majordornum cul<br />

Domitius Rex inandauit, ut dixit, ad suplicationem<br />

magistri I3ernardi <strong>de</strong> Riaria.<br />

39<br />

I fcbrero, 7. Z.\R\(OZA<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> il ragôn eiicarga n <strong>Pedro</strong> Ça Cslo , baile g&'iicral<br />

<strong>de</strong> CaIali; ia dace e 1u in uns con sus hases y capil<strong>el</strong>es , para dace


)O(1 MENTOS CULTeRLE DE PE1Ro EL ( ER EMtNIOS(<br />

z'eu/au.as <strong>de</strong> las habitaci.nes rc'ales <strong>de</strong> la .1 ijaferfa <strong>de</strong> Xaratza.<br />

- ACA, Reg. 1328, fol. :2.<br />

En Pere, per la gracia <strong>de</strong> I)eu rev d Arago, etc. Al feci cons<strong>el</strong>ler<br />

nostre en Pure Ça Costa, batlle general <strong>de</strong> Catlialunva. Saintem<br />

et gratiam. Fem uos a saher que hauem mester, a obs <strong>de</strong> XII<br />

dinestres <strong>de</strong>] nostre alherch <strong>de</strong> la Aljaferia <strong>de</strong> Çaragnça, XII colones<br />

ad lur nases e capit<strong>el</strong>is. E per tal que sapiats quinves son<br />

mester, trametein nos dins la present la aniplea e la altea <strong>de</strong> les<br />

finestres. E axi niatex hauem mester boucs palomeres per ops <strong>de</strong><br />

pujar la menobra. Per que uoletn a us inanam, que encontinent les<br />

dites colones e palomeres procurets e aqu<strong>el</strong>les trarnetats açi. E a<br />

ço per res no iuudcts ni alonguets, axi coin cohejats a nos seruir.<br />

Car Nos per la present, manam al maestre racional <strong>de</strong> la nostra<br />

cort' e a qual se nol altre <strong>de</strong> nos comptes oidor, que tot ço que les<br />

dites colones e palomeres costaran <strong>de</strong> comprar e d aportar tro açi,<br />

11OS rceba en compte, uos restituen a cils la present ah apoches<br />

<strong>de</strong> paga.<br />

Dada en Çaragoça, a VII dies <strong>de</strong> febrer, en I anv <strong>de</strong> la natiuitat<br />

<strong>de</strong> Nostre Senvor, MCCCLVII. Rcx Petrus.<br />

Dominus Rex mandauit Matheo Adriani.<br />

Pro.<br />

40<br />

1357, juiiio, I l..). - ZR..Goz.;<br />

l'cf u 1V <strong>de</strong> t ran manda al canciller, al reci r, o /)5 dctoo<br />

los licencw dos ' e s'j' r c d1' la I niv'rsidad <strong>de</strong> I."rida , que<br />

adnz itan u Rercnjuer <strong>de</strong> Prale. , bach ill'r en Le v's andi!r <strong>de</strong> la<br />

eu ria re'ia, ai exanien <strong>de</strong>l doctorado, dis pensad ''a <strong>el</strong> exa minauda<br />

<strong>de</strong> cierlas req nisitos exigidos por las est al utos <strong>de</strong> dicha I mnhersidad<br />

- ACA, R€g, 688, fol. 224 V.0<br />

Nos Petrus, etc. Et si extraneos clehemus proscqui graciose<br />

quanti magis illos qui nobis obsequiosci seruicia prestiterunt, hinc<br />

est quod cum l<strong>de</strong>!is <strong>de</strong> consilio nostro et auditor curie nostre, Icrengarius<br />

<strong>de</strong> Pratis, hacallarius in legibus, nobis prestiterit niultimacle<br />

seruitia grosa nosque sihi ea remunerare quamplurimum<br />

affectemus u<strong>el</strong>itque et intendat graduni doctoratus asumere et habure,<br />

tamen quia vigc)re statuti seu statutorem Studii Iler<strong>de</strong>nsi,<br />

(1) Le'engue' Codina, nonibrado hacia <strong>el</strong> 5 d•' agoato <strong>de</strong> 1348.


AMADA LOPEZ FIE MEXl'SES<br />

quilius in affectu cauetur quoci hacailarii in legibus, autequam ad<br />

privata examinationem adinittantur, legerint per quinqu<strong>el</strong>i iurll, in<br />

Studio publico, leges eun<strong>de</strong>m gradum asequi et ad dictain examinationem<br />

admitti per nonn ullos forsitan mi pediretur. Igitur tenore<br />

presentiuni, ut canc<strong>el</strong>larius major dicti Studii et ex nostre plenitudine<br />

regie potestatis, cum dicto I3erengario dispensamus ad dietain<br />

examinationem adinitti valent dictumque gradum assu mere et<br />

habere, clictis et alus quibusuis statutis dicti Stuclii etiam juramento<br />

infrascriptorum u<strong>el</strong> aliquorum ex eis<strong>de</strong>m vailatis in contrarium<br />

facientibus ohsistentihus nuliomodo. Mandantes cum hac<br />

ca<strong>de</strong>ni canc<strong>el</strong>larjo qui pro nohis est Rectori ciusclue locum tenenti,<br />

doctoribus, licenciatis, col1siliaris et ahis quibuslibet Studi<br />

rneinorati, ut ad clictam exarninationem priUatitii sihique hcenciam<br />

conce<strong>de</strong>ndani et ad alios actus doctoratus ei<strong>de</strong>m tribuendos, dictum<br />

Bernarduni admittatis pacitice et henigne ne si in clicto v<strong>el</strong> alio<br />

Studio per cuinquenium leges publiec legisset toli(:ntes et inplentes<br />

011111cm uotam <strong>de</strong>ffectum et impedimentum quodcumcue per<br />

duc uei aliquod ipsoruni, i<strong>de</strong>m Berengarius irnpecliri posset scu<br />

rep<strong>el</strong>li in et ai) assecutione premissorum et contingentiuni coruni<strong>de</strong>m.<br />

Nos enim, dictis uotihus cum dicto Tkrengario super l)redlictis<br />

omnibus et singulis ex certa sciencia dispensamus.<br />

Data Cesaraiiguste, XXIX die junii anno n natiuitate Dornini<br />

MCCCLV11. Visa Roma.<br />

Iranciscus <strong>de</strong> Miraveto, mandato regio facto per Thomasium<br />

<strong>de</strong> Marçano, militem, consiliarium.<br />

Pro.<br />

41<br />

1358, jUIiO, 1:. -.<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> Aran exresa o Berna rd di' So c , S11 <strong>de</strong>sco <strong>de</strong><br />

'nt reisIa ise<br />

- ACA, Reg. 1161, fol. 158.<br />

(1) Con esta carta se r<strong>el</strong>aciota.n: uila <strong>de</strong> 27 (le junio, d pi rc.y al rector<br />

<strong>de</strong> la UnLversidad <strong>de</strong> Litido. Fe1i1, <strong>de</strong> Angulirra (fol. 223 y ."). Otra <strong>de</strong>]<br />

rnLuiio al rnmo, ile 29 <strong>de</strong> junio (fol. 224 r.").<br />

Y una t€rcera dirigkia al iector, doctOres, lic neiadcs, bachilletes y estudiante.s<br />

<strong>de</strong> la Univer.sidad iler<strong>de</strong>nse (fol. 224 v. ,,- 225 r."). Tanihin <strong>de</strong>l<br />

monarea.<br />

(2) Vizcon<strong>de</strong> <strong>de</strong> Erol (f en 1385), autoi <strong>de</strong>l poema alegôrico Vesid en<br />

som ni.


1OCtiENTOS CULTURALE,., DE PEDR() El. (EREMONTOS() -J<br />

Rey d Arago.<br />

Vostra letra haucm reebuda e tramctem uos en Pere Guillem<br />

<strong>de</strong> Stanylios, qui us dira <strong>de</strong> nostra part ÇO que perquc us uolicm,<br />

pus que uos aci no po<strong>de</strong>ts uenir. Pero si a Geruna o a Figueres<br />

podiets csser ad nos, fort aos grahiriem, Dada en Perpinva, sots<br />

nostre segdfl secret, a XIII dies <strong>de</strong> juliol en I ariy <strong>de</strong> la natiuitat<br />

<strong>de</strong> Nustre Senvor, MCCCLVIII. Visa.<br />

I<strong>de</strong>m<br />

[Jacohus Conesa, mandato rcgio facto per Franciscuin<br />

<strong>de</strong> Perilionibus.]<br />

Fuit missa nohili Bernardo <strong>de</strong> Sono.<br />

<strong>el</strong> margen izq ierdo: Pro curia.<br />

42<br />

135K, julio, -<br />

Leonor <strong>de</strong> Sicilia, reina <strong>de</strong> ! pi<strong>de</strong> al meriflo <strong>de</strong> Zaragoza<br />

maestros <strong>de</strong> casas y oe rarios para e! Jiosilai (7 U(? liace construir<br />

Cfl t'l m.onusterio <strong>de</strong> Sigena.<br />

- A(A, Reg. 1567, fol. 32.<br />

Alienora, etc. Ficl<strong>el</strong>i nostro merino Cesarauguste uci eius bcumtcnenti.<br />

Salutem et gratiam. Cum Nos, ad honorem I)ei et totins<br />

curie ccicstis, nunc construhi et hcdiffcari faciarnus quodclain<br />

huspitale in monasterjo <strong>de</strong> Sexena, sintque ad constructionem ipsi us<br />

ncccssarii aliqui niagistri dicte ciuitatis, in talihus cxperti, sine<br />

quibus hospitale ipsuin profici non posset. I<strong>de</strong>m vohis dicimus et<br />

manclam us cluatenus ad requisitionem latoris presentium, man<strong>de</strong>tis<br />

cum certis peins et aliter quibuscurnquc lambardis cu s magisi ris<br />

domoruin et regiolarum ac aliorum dicte ciuitatis qui, vobis notifficati<br />

fuerint, quod inconti nenti accedant persunaliter versus nionasterium<br />

supradictum pro operanclo et construhi'ndo hospitali jamdicto.<br />

Nus enim omnibus et cuilibct corum, satisfieri facieinus in<br />

salariis et juribus per curiani regiam atquc nostram dari similihus<br />

assuetis. Caucnclo attente ne bac <strong>de</strong> causa opus dicti hospitalis in<br />

aliqua retar<strong>de</strong>tiir.<br />

Dat. Gerun<strong>de</strong>, XXV die julii, anno a natiuitate Domini<br />

M.'L'CC'L octauo. Hernardus.<br />

Ferrarius Savolli, mandata domine regiile facto per<br />

Bereugarium <strong>de</strong> R<strong>el</strong>ata, consiliarium.<br />

Pro.<br />

(1) Des<strong>de</strong> <strong>el</strong> 20 dc febrero Io era Sancho Marts.<br />

45


1 Ofi I).\ Lipi:z 11E .\1I.\ESIS<br />

43<br />

UG2, abril<br />

Remord) ( )lcjueiles' , tesoi'er <strong>de</strong> Pcilro e! ( erclll)njc '.so abona<br />

U Pedr Bernes, plaicro <strong>de</strong> Valencia, cl importe <strong>de</strong> une berce <strong>de</strong><br />

plata 2 que s1e habla labrado para cl Monarca.<br />

ACA, RP, Reg. 344, M. 127 v,<br />

Item dune a N 1 >ere Bernes, argenter <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l senvor key,<br />

los quais li eren <strong>de</strong>guts, ab albara <strong>de</strong> escriva <strong>de</strong> racio per raho<br />

<strong>de</strong> XXVIII rnarchs I quart rnig d argent claurat e esmeitat que<br />

pesa a mai-ch <strong>de</strong> Valencia, vna barcha d argent ah peu gran, en<br />

que ha 1111 pCUS d argent tots blauchs e per diuerses altres messions<br />

que li conuench a fer en la clita barcha, segons que en Io dit<br />

aihara se conte que cobre, II mille XXXI sous, VI dines obli barcinones.<br />

E item done a cli mateix ah aitre albara d escriva <strong>de</strong> raclé),<br />

per raho <strong>de</strong> I cap mosqueta VI holletes daura<strong>de</strong>s que mes en vna<br />

correja <strong>de</strong> cuyr negre a ops <strong>de</strong>l senvor Rey e per diuerses altres<br />

inessions, segons que Io dit albara se conte, que cohre CXCV SOUS<br />

barcinones. E axi son II mille CCXXVI sous, VI dines obli. barci<br />

nones.<br />

Eu cl ;narçren izquicrdo: Il aibaras d escriva du racio e es hi<br />

fut mencio que n ( )lïo <strong>de</strong> Proxida,<br />

atorga liauer reehu<strong>de</strong>s les dictes coses.<br />

E son Io nota<strong>de</strong>s en III cartes <strong>de</strong>l primer<br />

libre <strong>de</strong> manaments fut ais camarlenchs<br />

<strong>de</strong>l sen yor .Rev.<br />

1362, octubre, 1b:i I'I,\ N<br />

44<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> Aran comnuica la prmlci6n o la nl1bIt'(z 'e ai<br />

justiciazgo <strong>de</strong> .1 ra g6n, <strong>de</strong>l couse ien' n'ai J) ,ni;gv ('erddn iurisa<br />

forista, ci udada no <strong>de</strong> Zaragoza.<br />

(1) Bernai do Olcin<strong>el</strong>les <strong>de</strong>sernpflô la tesoreria ical <strong>de</strong>sputs d Ramôo<br />

Bail y antes <strong>de</strong> Jairne Roig; pero al fallecer éste, Oleine1I' volvié n cer<br />

I r'or('-o :1a.:ta su renuncia. cl 19 d 20 <strong>de</strong> febrero <strong>de</strong> 1370.<br />

(2) A otra nave <strong>de</strong> plala labrada por Al platero real <strong>Pedro</strong> Bin,<br />

aluife Leonor <strong>de</strong> Sicilia en calta <strong>de</strong>l 28 <strong>de</strong> encre <strong>de</strong> 1374 (Barccona). al<br />

priTnoginito <strong>de</strong> Aragôn (Reg. 1583, fol. 68 r.°).<br />

Estas naves se uaron cama saicroc. I..-na rega16 Carlos II g li , Navai-ra<br />

a Leôn V <strong>de</strong> Armenia, cuando en 1384 4ste visité al .i!alo on Pralta.


39 CULTURALES Ta )(UMENT()S DE I'El)kO LI, ('ERLION 1050 707<br />

- ACA, Reg. 1181, fol 148 v.'<br />

FI Rey.<br />

Sabet que Nos, sahida la mucrt <strong>de</strong> mcs.cn Blasco Fcrrandcç<br />

<strong>de</strong> Heredia, qui cra justicia <strong>de</strong> Aragon', quiriendo prouedir <strong>de</strong> persana<br />

buena e sufficient cl dicto oficia e sahiendo qu<strong>el</strong> amaCto cons<strong>el</strong>lera<br />

nro. Doiningo Cerdan, ciutadano <strong>de</strong> la ci utat <strong>de</strong> Saragoça,<br />

es iurista e forista e en otra guisa mu yt sufficiciit e apto al dicto<br />

officio, par satisfer al fuero, hemos aqueil insignido e ennoblezido<br />

<strong>de</strong> honor <strong>de</strong> caualieria e haucmos Io fevto caualicro e proueido a<br />

cil ci<strong>el</strong> dto. officia', segund que en otra carta se conticnc. Per que<br />

vos <strong>de</strong>ziincis e mandarnos / qu<strong>el</strong> cita. cauallero, es saher inossen<br />

Domingo Cerdan, hava<strong>de</strong>s par justicia d Aragon c a cil ohc<strong>de</strong>zca<strong>de</strong>s<br />

en todas cosas par todo, segund a las aIras justicias qui Son scvdo<br />

en tiempo passado, es acostumbrado tic ohe<strong>de</strong>zir. Data en Pcrpcnvan,<br />

dius iii-o. si<strong>el</strong>lo secreto, a X chas d octubre. En t] an v' <strong>de</strong><br />

la natiuitate <strong>de</strong> Nro. Senvor MCCCLXII. Rex Petrus.<br />

En e!. ?narJ,en Tzquu'rdo: Pro curia.<br />

45<br />

1363, abri], 1. - MONZON<br />

<strong>Pedro</strong> J V <strong>de</strong> Ara,,,(' inonda o su aard'1l,t 'lia1e' 4 druf,<br />

que ha.ga eu! re ,çar las haves <strong>de</strong>l real archi-eo <strong>de</strong> sus escri! u ras <strong>de</strong><br />

Rarc<strong>el</strong>ona o Ferrer <strong>de</strong>Magne rob, q ne en la eus! dia <strong>de</strong>l are!: ivo<br />

s u cedc al diflinio Bu ri obi m P u<br />

- ACA, Reg. 970, fol. 135 v.<br />

Petrus, etc. Fidcli <strong>de</strong> consiijo et prothonotario, sigilla nostra<br />

tenenti, Matheo Adriani. Salutem et gratiam. Cuin nos, officium<br />

custodiendi arch i uum Barch inone scripturaruni patrimon ii uast ri,<br />

quoci liariholomeus <strong>de</strong> Podio, scriptor nostri, qui ah bac scculo<br />

transmigrauit, tenebat, fi<strong>de</strong>li scriptori nostro Ferraria <strong>de</strong> Magnerom,<br />

duxcrimus comittendum. Icleo uohis dicimus et niandainus<br />

quatenus claues dicti arcliiuii, tradi faciatis Ir quernculnque illas<br />

<strong>de</strong>tinentein, ci<strong>de</strong>in Fcrrario, mora qualibct quiescente.<br />

Dat, in ioco Mantisscrni, prima die aprilis, auna n natinitate<br />

Domini miilesiino CCCLXITI. Visa Rama.<br />

Dominus Rex mandauit michi, Jacobo Concsa.<br />

(1) Poi' nombrarn(ento efectuado cl 15 <strong>de</strong> sepl.krn:bre <strong>de</strong> 1360.<br />

(2) El 7 <strong>de</strong> (liciembre <strong>de</strong> 1389, renunciaba <strong>el</strong> cargo en 8U hijo y<br />

homônimo.


I1J AM.\F.\ LOPEZ 1) E MENESES<br />

46<br />

1361, octubre<br />

l3ernardo <strong>de</strong> Olciuciles, tesorero real, entrea a Juau <strong>de</strong> la Viola,<br />

ministril <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> I <strong>de</strong> Chipre, veinle florines <strong>de</strong> oro Corne<br />

obsce-ruzo <strong>de</strong>l rei' <strong>de</strong> A rag6n.<br />

- ACA, RP, Reg. 317, fol. 127 v.'<br />

Item doue a N Johan <strong>de</strong> la Viola, ministrer <strong>de</strong>l rev <strong>de</strong> Xipre,<br />

les quais Io senyor Rev graciosamcnt li mana dar, ai) aihara d escriva<br />

<strong>de</strong> racio, segons que en Io dit aihara se conte, que cobre,<br />

XX florins d or.<br />

Eu cl ;izar . cu izguierdo: Aihara d escriva <strong>de</strong> racie.<br />

47<br />

136., jiiho, Il. H \RCELON.\<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong>AragcSn manda al mosiaaf <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona enlregar<br />

<strong>de</strong> los (on<strong>de</strong>s <strong>de</strong> la niosiazafia rien sudds barc<strong>el</strong>oneses al preshitero<br />

Jai;ize Codina, opera-rio <strong>de</strong>l Palacie Real <strong>de</strong> la ciudad, para<br />

que les empire eu hacer antepechos <strong>de</strong> ladrillo en et terrado nuevo<br />

<strong>de</strong>l in m.ueb(e, hacia la parle <strong>de</strong> la cocina.<br />

- ÂjCA, Reg. 1312, fol. 42 y.0<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>li nostro Gilaberto <strong>de</strong> Sancto Cleinente,.niostaçafio<br />

Barchinone. Salutem et gratiam. I)icimus et inandamus vohis<br />

quatenus pro alus assiguationibus quibuscumque, <strong>de</strong> pecunla que<br />

pretextu ofticii vestri p<strong>el</strong>les vos est v<strong>el</strong> erit <strong>de</strong> parte vi<strong>de</strong>bicet <strong>de</strong><br />

qua nohis teneinini repon<strong>de</strong>re, tribuatis et soluatLs fi<strong>de</strong>li notro<br />

J acobo Codina, presbitero, operario palacii nostri regii Barchinone,<br />

centum soli<strong>de</strong>s barchinonenses quos conuertere <strong>de</strong>bet in operihus<br />

dicti palacii vi<strong>de</strong>licet quandam rambanam siue arnpits <strong>de</strong> ragoles,<br />

in terramine 110110 dicti palacii, versus partem coquine palacii<br />

ipsius. Et recuperetis ah co, facta solutione, presentein clumtaxat<br />

apocha <strong>de</strong> soluto. Nos enim mandarnus bajiibo Barchinone neclion<br />

inagistro rationali curie nostre, sen alii cuicumque a uobis, <strong>de</strong> predictis<br />

compotum recepturo, quod nos, sibi re.stituente, presefltern<br />

et apochain jamdictam ahsquc executoria nostri thesaurarii, non<br />

sit ex certa scientia, fieri volumus dictes centum soli<strong>de</strong>s in vestro<br />

recipiat compoto et adniittat nec vobis propter ca, aliquain faciat<br />

questionem.


il POCUMENIOS CULTURALES in: PEDRO EL CEREMONIOSO 700<br />

Dat. Barchinone, )(F die julii, anno n natiuitate Dornini mille-<br />

SifliO CCCLX° quinto. Gueraldus <strong>de</strong> Palou.<br />

Domina Regina, ex parte domini Regis, mandauit<br />

michi, Ferrario Sayolli.<br />

Pro.<br />

48<br />

1306, enero, 11. - BRcELON.<br />

<strong>Pedro</strong> J V <strong>de</strong>.'1ra6;i se dirige al doo <strong>de</strong> Venecia ri!arcos (or-<br />

Haro para reclamar unas nu'rcancfas que <strong>el</strong> ciudadano <strong>de</strong> 11allieca<br />

Jore Brondo (en fa en :1 Iciaudria al 1ie;no <strong>de</strong> la ec)nquisla <strong>de</strong> esta<br />

ciudad j)or <strong>Pedro</strong> I <strong>de</strong> Chipre y <strong>de</strong> las cuaies .c supnia que se<br />

habian apo<strong>de</strong>rado los venecianos que parlicipaban eu la ev pediciin<br />

Y en <strong>el</strong> saq ueo.<br />

ACA, Reg. 1423. foi. 18.<br />

Petrus, etc. Egregio duci \Tenetie. Salutem et dilectionis affec-<br />

[uni. Ex insinuatione nohis facta per Gerogium Brondo, ciueifl<br />

Maioricarum, int<strong>el</strong>leximus vt cum ipse, in cinitate Alexandrie,<br />

quant vt nohis, ccrtis rumoribus, nouitcr est productum illustris<br />

rex Cipri et Jicrusalcm, cum suo stolea et potenti, exercitu, diuina<br />

prouisione sub eius doniinio per aliquos dies tenuit et suhjugauit,<br />

haheret quasclam merces et res, tali signo J H signatas quihus<br />

proposuerat suum institurem et negotiorum gestorem, dicti Regis<br />

seu <strong>de</strong> exercitu predicto, dictas rncrces extraxerint n dicta ciuitate<br />

et secum asportauerint ad partes vestre dominationis. Idco Nobi-<br />

Iitatcm Vestram, al-fectione rogaipus quatenus dictas merces, si<br />

reperti fucrint in Iocis vestre ditionis, dicto nostro subdito seu eius<br />

factori, restitui faciatis libcre et absolute, omnis impedimenta cessante.<br />

Nam nos parati sumus pro subditis vestris facerc siniilia et<br />

majora at ipsos et merces enrum, suo casu fauore sub nostro guidatico<br />

et proteccione.<br />

1)at. Barchinonc, secunda die jan uarii, anno a natiuitate Domini<br />

MCCCL VI. Visa Ro.<br />

I<strong>de</strong>m<br />

[Johannes Vallespirji, niandato reglo facto per vicecanc<strong>el</strong>lari<br />

uml


710 :M.\D.\ I.ul'i.Z 1) 1: \jj.' \ ist.:ç<br />

49<br />

I julio, 30. -- l.RCEI.oN,\<br />

/l iiicrai (uilliu icaMu 's adscrihi a la casa <strong>de</strong> Lcau; y <strong>de</strong><br />

.Sicilia veina dc .1 rzLci , cama a'uda le (le rc,rj.çt <strong>de</strong> la ra c.scriba<br />

nia.<br />

- AC.A, Reg. 1561, fol. 21 v.<br />

Guillem Nicholau, aiuclant <strong>de</strong>l registre. I hesties.<br />

En. Harc<strong>el</strong>ona, u XXX dies <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> julior anno u uatiuitate<br />

I)omini M OCCCOLX OVIO la senyora Reyna manu a Mi2 que I senuis<br />

per ajudant <strong>de</strong>l registra <strong>de</strong> la sua scrivania u la clita racio.<br />

E que li sia fet compte ab certificaci6 <strong>de</strong>l prothonotari.<br />

S/ .çi i ue este adilamei ta, <strong>de</strong> aira inano:<br />

Fo trasportat a auant en XXV11P en oflici <strong>de</strong> la<br />

c)pvlla.<br />

50<br />

1lh7, ercro, 2 L -- I .lK11)<br />

Peilv [I <strong>de</strong> .1 ifl dispensa o Bcrcnjucv Rc\:aclI , 1)0(11 illi'r<br />

'u I.eves. <strong>de</strong> cicr tas requisitas que las eslal nias <strong>de</strong> la t nue ,sidad<br />

tic Lérida cxii,rlan para la abicncUt1 <strong>de</strong>! doclarada<br />

- ACA. Rcg. 1217, fol 119 v. 120.<br />

Bc'rcngarii Rexacho.<br />

Nos Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>dignorum r<strong>el</strong>atione percepto quod uos,<br />

fi<strong>de</strong>lis noster Bcrengarius <strong>de</strong> Rexacho, hacallarius in Legihus, sic<br />

(1) Sabre este autoi', que en 1.390, siendo r€ctor <strong>de</strong> Mue;lla, tratajah:ï<br />

en la tra'Jucciôn di' 1a3 Heroi4rxs <strong>de</strong> Ovidio, vid. cl articulo <strong>de</strong> don Jorg<br />

La I'eiSiÔ liaI ma 4e Ui crônic(t rien vrai dt' (!u/7u11u,i,fl,<br />

Aro qô, Barc<strong>el</strong>ona, 1936 (t. I, i. 343-355 dcl Ffon,en q te)i q .4 'ithoni Rubmo<br />

I f.(uch).<br />

(2) Beri'nguer carboneil, nonbrado <strong>el</strong> 1 <strong>de</strong> niayo (le 1362 rcribano<br />

<strong>de</strong> raclôn <strong>de</strong> la reina.<br />

(3) Y, .fcctivaniente, en cl folio 20 verso 1e1 misrno rcgistio, nuareee:<br />

"Guillein Nkliolau, rap<strong>el</strong>la. 1° beatie,<br />

En Tarragona, a VIII dies <strong>de</strong>l mes d abril dol any le la nattuit.at <strong>de</strong><br />

Noatre Senvor MCCCLXX, la snyora Reyna mana a mi que i scriuls p;<br />

rapeila <strong>de</strong> la cap<strong>el</strong>la ua a la dila r:teiô. E que il (os (et comt>le n rua d<br />

11 cous per cascun die."


DOCIMEN'FOS CULTURALES IW J'Fi)RO E!. (ER1ION I(.)S()<br />

uos in studio Iler<strong>de</strong>nse legendo scolaribus lcges habiliter vos habeus,<br />

quod plus doctor quam hacallarius vi<strong>de</strong>mini apud omnes. Ea<br />

propter volentes vos huiusmodi vestroruni meritorum intuitu in hac<br />

parte prossequi gratia et fauorc. Tenore presentis concediinus<br />

vobis ne licenciam plenam impartirnur quod licet vos, ut hacallarius<br />

non legeritis nisi per quatuor annos, duos vi<strong>de</strong>licet in studio Montipessullani<br />

et alios duos in Iler<strong>de</strong>nse studio supradicto, intrare<br />

examen privato et alia insignia sumere doctoralia libere valeatis,<br />

statuto studii lier<strong>de</strong>nsis predicti, quo cauetur ne vilus intrare posit<br />

examen privatum nisi per quinquenium vt bacallarium osten<strong>de</strong>ri<br />

se legisse f J ne quauis alia ordinatione in contrarium facta,<br />

quod et quamn <strong>de</strong> nostre regie plenitudine potestatis quo ad hec<br />

colliinus et super cis <strong>de</strong> certa sciencia dispensamus obsistentihus<br />

nullo modo. Mandantes per ean<strong>de</strong>m vniucrsis et singulis doctoribus,<br />

rectori, hacaflariis et scolarihus Iler<strong>de</strong>nsis studii supradicti,<br />

quatenus Concessioflem et dispensationem nostras huiusmodi ratas<br />

et Irmas hahentes et incomutahiliter obseruantes nos ad privatunl<br />

examen predictum admitant et alla insignia <strong>de</strong>coralia uohis conferant,<br />

statuto jamdicto, ut premititur, in aliquo non obstante. In<br />

cuius rei testimonium hanc feri jussimus, nostro sigillo secreto<br />

muunitan<br />

Data Ilerdc, XXIIII die febroarji, anno n natiuitatc Domini<br />

MCCCI X septimo. 'V isa Roma.<br />

Berengarius Segarra, mandato regio facto ad r<strong>el</strong>ationcm<br />

Francisci <strong>de</strong> sancto Clemente, mi1itein consiliarium.<br />

En cl marc -ii izquierdo: XX solidos Jaqueses.<br />

51<br />

1 7, eilerO, iii . -- BRc1LoN.\<br />

<strong>Pedro</strong> Ille' <strong>de</strong> A ragn eucarga a Jaiwc MatcH, pin!or <strong>de</strong> Ilijar,<br />

exainimiar <strong>el</strong> retablo <strong>de</strong>l altar ma yor <strong>de</strong>l cori'ento <strong>de</strong> Predicadores<br />

<strong>de</strong> Huesca, acerca <strong>de</strong>l cual habla lial)ido li!iio cotre fra Martin<br />

<strong>de</strong> (ensa, conzeflt ucml <strong>de</strong> etc immasierio e cl maestro Rm tilo' , au-<br />

!or <strong>de</strong> la Pintiira y dorador <strong>de</strong>l citado retable.<br />

- ACA, Reg. 737, fol. 12.<br />

(1) E! 13 <strong>de</strong> ngoIo (Zaragoza) <strong>de</strong>l mismo aflo. don Pdra, "ad ntafltiam<br />

magistri Romoli, dictons ciuit.atis Cesarauguste', conv&caba in nostram<br />

auclientiam ad <strong>de</strong>-fn<strong>de</strong>ndurn dictum magstrum Romoli ah irnposit1ne<br />

71


712 AMAL).\ lutEZ rIt; H•:NEsEs<br />

Petrus, etc. Fi<strong>de</strong>li nostro Jacobo Mathei, pictori loci <strong>de</strong> Ixar.<br />

Salutem et gratiam. Per audientiam nostram prouisum extiterit<br />

quod rectahulum altaris majoris Fratruni Predicatorum ciuitatis<br />

Osce, <strong>de</strong> quo erat questio inter magistrum Rernolum pictorem et<br />

fratrem Martinum <strong>de</strong> Geusa, per nos occulis subiciatur et inspiciatur.<br />

An fi<strong>de</strong>liter pictum fucrit uei etiam operatum. Idcirco uohis,<br />

<strong>de</strong> chus industria ac peritia in hac arte canfidiinus, diciinus et<br />

mandarnus expresse, quatenias adhihito Doniinico <strong>de</strong> Senarbe,<br />

notario qui sententiam arbitrorum qui super hiis dictas partes<br />

<strong>el</strong>ecti fuerunt, scripsit etiam et dictauit, dictum reetahuium, vocata<br />

parte, prospiciatis si iuxta tenore dicte sententie per dictum magistrum<br />

Remolum quein ad picturain et dauraturam fuerit ficleiiter<br />

operatum et, eo pruspecto, <strong>de</strong> eo quod inuencritis, r<strong>el</strong>ationeni in<br />

nostrani audientiam ueridicam faciatis<br />

Dat. Barchinone, vndccinia die januarii, anno a natiuitatc<br />

l)omini MCCCLXVJI O . Episcopus oscenses.<br />

Micha<strong>el</strong> <strong>de</strong> Bor<strong>de</strong>ilo, ex petitione prouisa in consiijo<br />

per dominum episcopum oscensem regexitem ca ncei -<br />

larie.<br />

Pro.<br />

52<br />

13H, agostu, . -- I3ARCELO.N<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> 4ra(,z or<strong>de</strong>naa a su Porlero lin L ile A ibalal<br />

iluniinador, que re, rrese con cl psalierio que llevi para minier.<br />

- .ACA. lt.ig. 10iu, fol. 27.<br />

Lu Rev.<br />

Ja us haiiern sent per altres letres que vinguessets a nos e<br />

us portassets Io psaitcri, lu quai nos hauem comanat per illurninar<br />

e encara no sahem que siets partit. Pei-que 'as <strong>de</strong>him e manant<br />

espressement que incontinent, vista la present, vingats ad Io dit<br />

psaiteri, o sia acabat o no e que 1 enuoluets en quaique drap<br />

enserat, <strong>de</strong> guisa que per pluja ne per soi no s puxa consumar.<br />

E Ilogats vna hestia en que vingats. Car nos uos farem aci pagar<br />

que cost <strong>de</strong> loguer.<br />

male votLs ilnposita'per Spin<strong>el</strong>luni Martini, nimine procuraorio Elfe <strong>de</strong><br />

Gurrea", a fray Martin <strong>de</strong> Oensa, que dhia .presentare en cl plazo <strong>de</strong> cuatro<br />

dla.s (Reg. 737. fol. 71 v.°).<br />

Al maestro Rôrnulo se refiere otro document.o <strong>de</strong>l nilsrno ristro (folio<br />

81 V."), y <strong>de</strong> foehn 21 <strong>de</strong> agosto <strong>de</strong> 1367 (Zaragoza), ft!rigido a Garcia<br />

Pêrez <strong>de</strong> Casvas jurisperito <strong>de</strong> Zaragoza.


il 5 l)0(UMENTOS CULTURALES DE I'El)RD ri: ('EREMONIOSO<br />

Dada en Barc<strong>el</strong>ona, sots 'nostre segeil, a II dies d agos, <strong>de</strong><br />

I any <strong>de</strong> la natiuitat <strong>de</strong> Nostre Seniov MCCCLXVIII. Jacobus,<br />

protonotarius.<br />

Fuit missa Hugoni d Alualat'.<br />

53<br />

1369, julio, 1. - - B \RCELON.\<br />

Les iu ulares Crist5hal, An(r<strong>el</strong>ijzo v Reherlo <strong>de</strong> Esciav,nia sen.<br />

adscritos al servicio <strong>de</strong> Leonor <strong>de</strong> Sicilia, reina <strong>de</strong> i1ragn.<br />

- ACA, Reg. 1564. fol. 76 y.0<br />

En Barc<strong>el</strong>ona, a 111 dies <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> juny, anno a natiuitate<br />

Doinini M°CCC°LX° flou, la senvora Reyna, mana a mi que 1 senuis<br />

per juglar <strong>de</strong> casa sua a la dita racio e que 1 sia fet compte a<br />

raho d eper cada dia II sous.<br />

Cristofol <strong>de</strong> Sclauonia, juglar, I bestics2.<br />

Ang<strong>el</strong>i <strong>de</strong> Sclauonia, juglar. P besties. I<strong>de</strong>m vt supra.<br />

Robert <strong>de</strong> Sclauonia, juglar. P hesties. I<strong>de</strong>m vt supra.<br />

54<br />

1370, julio, 7. -<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> A ran u Guiiier;n Rainn <strong>de</strong> Moncada, concilier<br />

<strong>de</strong> la (Tniversidad <strong>de</strong> Lérida. Para que se ad,nita ai examen<br />

<strong>de</strong>l doctorado <strong>de</strong> Derecho caiumnico cl bachilh'r en I)ecrc fus Souche<br />

<strong>de</strong> Sarriô computndoseIe para ci q u inq ucnio ob1i , a1orio <strong>de</strong> lcd u ra<br />

en diclio centre id's Ires a-ZOS anteriores v los Ires posteriores u la<br />

obtencu$n <strong>de</strong> sn bac hilierato, icidï.s' en dicha Un iversidad.<br />

ACA, Reg. 919, fol. 76.<br />

Petrus, etc. Nohili et dilecto consiliario nostro Guill<strong>el</strong>mo Rai-<br />

(1) En otra carta <strong>de</strong>l (0crem.oniaso, fecliada en Barc<strong>el</strong>ona <strong>el</strong> 15 (le sepi.ienibre<br />

ziguicte, a Al-balet, insistiendo i'n que volvie, le rnauifeIabi qu<br />

Atzu le ayud-arïa a iluminar cl Psalterio (Reg. 1080, fol,. 62 v. 63 r.'). El<br />

encargo <strong>de</strong> iiumr,arlo da-taba <strong>de</strong> antes <strong>de</strong>! 27 <strong>de</strong> junlo.<br />

(2) En contraposictôa a "hom <strong>de</strong> peu", como le eI'a e! juglar "Antiioni<br />

<strong>de</strong> Maleto", adcrito al servi-rio <strong>de</strong> la reina cl 1 <strong>de</strong> abri! <strong>de</strong> 1370 (Reg. I 6S.<br />

fol, 76 v.0)


714 \ m ^\ D A io 1 , E 1) F: M EN EE<br />

mundi <strong>de</strong> Montecatheno, <strong>de</strong>cano ecclesie et canc<strong>el</strong>lario Stuclii lier<strong>de</strong>nsis.<br />

Salutem et dilectionem. Cum sicut fi<strong>de</strong>digna r<strong>el</strong>atione<br />

perc<strong>el</strong>)imus Sanctio Sarrio, hacallario in Decretis, imper uolenti<br />

intrare examen doctoratus in jure conoruco, fuerit opositum quod<br />

non legerat in Studio Iler<strong>de</strong>nse per quinqueniuni prout in statutis<br />

ipsius Studii cauetum. Et licet legerit per sex annos in co<strong>de</strong>m<br />

Studio, ui<strong>de</strong>licet per tres ante quam assurneret gradum hacaliarius<br />

et per alias tres existens bacallarius. .-\ttameii hoc non obstante,<br />

cum asseritur quod ut bacallarius hahet legere per quinquenium,<br />

fuit facta opositio supradicta., oh quod ad ipsum examen non fuit<br />

admissus. I<strong>de</strong>o supplicato nobis ex ipsius parte super hue <strong>de</strong> oportuno<br />

reincdio proui<strong>de</strong>re, quia euiuslihct rei effectus est atten<strong>de</strong>ndus<br />

et ucrboruni efectui potins insistendum existit quam uerhis<br />

uohis dicimus et mandarnus expresse ad <strong>de</strong> certa sciencia, quatenus<br />

ex quo dictus Sanctius PCI- sexenium in dicta Studio jus<br />

canonicum legerit sine existents bacallarius siue non, eun<strong>de</strong>m<br />

Sanctium ad dictum examen et per conscqucns ad gradum<br />

doctoratus, dum tamen ad id sufficiens reperiatur, admittatis<br />

henigne sicut nos cum presenti admitti nolumus ct <strong>de</strong>cernimus<br />

umni obstaculo quiescente. Nos enim certificati ijedidice qiiod dietus<br />

Sanctius, morihus et sciencia dinino rnunerc est sufulcus in<br />

eius fauorem <strong>de</strong>fectum et quauis obiectione qui et que ci<strong>de</strong>m adiiersari<br />

possent ex plenitudine nostre regie postestatis. Et ubi aliqua<br />

statuta ad hoc repugnet nos attente rogamus ut super eis, liac mcc<br />

nostri honore dispensetis sicut nos huius serie clispensarnus.<br />

L)at. Harchinone, VII" die julii, anno natiuitate Doinini<br />

MCCCLXX". Visa Ra.<br />

1)orninus Rex mandauit michi Jacob-) Conesa.<br />

Pr(.<br />

55<br />

1371, marzo, 1, \iixci \<br />

Leonur <strong>de</strong> Siciiia, reiva <strong>de</strong> .1 agn, or<strong>de</strong>ua a Laites <strong>de</strong> Ords,<br />

imite <strong>de</strong> I-liiesca, que <strong>de</strong> lus priweros . fondos que ingresen en la<br />

hailfa, emlee quinientos su<strong>el</strong>dos en la rcaraci'oi <strong>de</strong> la 1rre inavor<br />

d' <strong>de</strong>l f' ied palacio ra real. oscense,<br />

- ACA, Reg. 1580, fol. 22.<br />

Alienora, etc. Fi<strong>de</strong>li nostro bajulo ciuitatis Osce Vallesio d'Ordas'.<br />

Salutein et gratiam. Dicimus et inandamus uohis, quatcni.is<br />

(1) Nornhrado <strong>el</strong> 21 <strong>de</strong> septiembre <strong>de</strong> 1345. Efl la vacante pIOclU(ida :;or<br />

cl C'bitc, durante la gran pesl.e, <strong>de</strong> Juan Bernai <strong>de</strong> Pruaa,


47 r)o(uMENTos ('ULTUR.LES liE 11 }1)Rn EL CEREMONfflSU 713<br />

ex quibuscumque prouentibus seu es<strong>de</strong>uenimentis dicte bajulic officii,<br />

ad manus vestras prinhitus prouenturis, mittatis et conuertatis<br />

in operibus sen reparatione tnrris maioris lapi<strong>de</strong>e, palatii regii<br />

dicte ciuitatis, quingentos solidos Jaccenses. (Juoniain Nos pro<br />

presentein mandamus magistro ratioiiali curie regic seu ahi ciiieunique<br />

ex vobis <strong>de</strong> predictis compotum audituro, vt uobis sihi<br />

restitutione presentem et alias caut<strong>el</strong>as per quas constet dictani<br />

quantitatem in dictis operibus et reparatione fuisse conversam<br />

ean<strong>de</strong>m quantitatem in nosotro recipiat vobis colnpoto et admitat.<br />

Dat. Vaientie, prima clic marcii, anno a natiuitate Domini<br />

\1°CCCLX X primo.<br />

Domina Regina mandauit ni ich i Petro <strong>de</strong> Gostemps.<br />

Pro.<br />

1371, abri], l. - 1)RT 'S \<br />

Bernai Mete es inc rporado u la ('scriban fa <strong>de</strong> la reina <strong>de</strong> .1 rae<br />

u calidad <strong>de</strong> avu do n te <strong>de</strong> registro.<br />

- ACA, lg. 1564. fol 25.<br />

En Tortosa, a XV dies ci<strong>el</strong> mes d abri 1 anno a natiuitate Domini<br />

VICCC°LXX' primo, la senvora Reyna mana a mi-, que<br />

1 scriuis per ajudant <strong>de</strong>l registre <strong>de</strong> la sua scrivania a la dita rack'.<br />

E que li sia fet compte ab ccrtificaciô <strong>de</strong>l prothonotari.<br />

Bernardo Mctge, aiudant <strong>de</strong>l registre 1' gesties.<br />

(1) Acerca cIij autor <strong>de</strong>] 50m n L vjd F',:a lij Sni.oi:v lIS. Dore in in s r<strong>el</strong>of<br />

lus u. Lcrnat Met'. en "E.studLs Unive:sitarie catalans", aflo 1912 (pÔ.gians<br />

46-58 y 197-210), y .4lguni'8 noticics iius piïu lu bloWu(i0 d'En Bernai<br />

jiet(Je (ibi<strong>de</strong>m p. 472-481).<br />

Y, <strong>de</strong> Marti <strong>de</strong> R IQIER, Notes sobre Bernai Meti' (en "Estudis Unive.i -<br />

ps. 472-481). Y tanibién Alqunes dwles inA sobre-sitaris<br />

catalans" 1933.<br />

Bernai Met qe (en An'tiecta S.acra Tarjaconensia", 1940, js. 173-176). 'Y<br />

asimisino <strong>de</strong> Marti <strong>de</strong> Rl?Iert, cl prôlogo <strong>de</strong> las Obre. (onipletes <strong>de</strong> Bernai<br />

Metge, puhlietdaa en Barc<strong>el</strong>oria en 1950 por la Biblioteca éMecta.<br />

(2) Berenguer CarlionCli.<br />

(3) En un salvoconducto expedido, por la reina <strong>de</strong> Ar.igôn cl 5 <strong>de</strong> noviembre<br />

<strong>de</strong> 1375 (Barc<strong>el</strong>orta), ai patr6n <strong>de</strong> baves <strong>de</strong> Castil)a. Juan <strong>de</strong> Layi-Ona,<br />

figura esta. subseripeiôn<br />

"Bernardus Medici, mandato reglo facto l)<strong>el</strong><br />

Raimundum <strong>de</strong> Peria cl Jauobum <strong>de</strong> Vallesicea,<br />

consiliarios."<br />

(Reg. 1584, fol. 77 j.,,)<br />

Ntemos que cl 13 dc abril <strong>de</strong> 1351 (Bareclona), <strong>Pedro</strong> cl ('i'rernonioso<br />

concedia licencia <strong>de</strong> armas a Gullem Metge, botiear!o <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, proge-


71(i IAl) A LOUEZ E M E N E S E S<br />

1I7, diciernhrc, 14. - •-<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> Aragn informa a los frailes d' Sanias «yens <strong>de</strong><br />

que ci abad' le ce<strong>de</strong> dos c1u muas <strong>de</strong> una piedra analoga o la <strong>de</strong>l<br />

monumento <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> [II, y les pr'u ,ia si ajrueban la cesn<br />

Para, en caso afirmativo, enviar a recoierlas.<br />

ACA, Reg. 1236, fol. 67.<br />

Lo Rey.<br />

Sapiats que 1 abat <strong>de</strong> vostre nionastir, nos atorga dues coltines<br />

<strong>de</strong> samblant pedra que es Io mununient <strong>de</strong>l re en Pere. E coin<br />

nos haiarn niester les dites colones, les quals in dit abat nos ha<br />

donat e aqu<strong>el</strong>les vullam limier, si a vosaltres es pinent, pregam<br />

uos que sobre aço haiats vestra <strong>de</strong>liheracio e acort. E fets nos<br />

saber clarament si uolets que nos haiarn les dites cobones e nos<br />

encontinent, trametre qui les se n port.<br />

nitoi' le Bernai-do (Reg, 892, f0]. 230 r."). Leonor <strong>de</strong> Sicilia <strong>de</strong>signaba al<br />

farmacéutico coma f1<strong>de</strong>h'in nostruru GuilI ylmum Medici, apothecarhim ciuitatis<br />

Barehinone", cuando cl 5 dc octobre <strong>de</strong> 1356 (Barc<strong>el</strong>ona), in hacia<br />

"doniesticum et famiiiai'em nostrtrni" (Reg. 1566, fol. 84 y.").<br />

1'Ii cuanlo al notario Ferrer Sayol, con ci cuSi contrait) nu(,-vas nupeias<br />

1ns, la matire <strong>de</strong> Berntt Metge, y al que se <strong>de</strong>be la versiôn <strong>de</strong> De re iusticn<br />

<strong>de</strong> P\bLOIo, habla sido procurador <strong>de</strong> la reina en Matir y, <strong>de</strong>s<strong>de</strong> 1357,<br />

eseribano <strong>de</strong> raeiôn <strong>de</strong> esta princesa, euanrlo ci 8 dc novienibr' dt' 1365 sucedia<br />

a Bernardo <strong>de</strong> Puig corne Protonotarjo <strong>de</strong> plia.<br />

Falleida la reins (en Lérida, ci 20 <strong>de</strong> abri] tic 1375), varies <strong>de</strong> sus ohclaies<br />

pasaron al servieio <strong>de</strong>l duque <strong>de</strong> Gerona, como cl canciliet' Romeo dc<br />

Cescomes y nuestro literato, al cual se reftere cl documouto que s continuaci6n<br />

se reproduce (R. 1655, foi. 194 r.):<br />

"Infans Johannea, etc. Fitt<strong>el</strong>i corieiliario et expensori nostro Perpiniano<br />

Blan. Salutem et gi'atiam. Mandamus vobis quatenus <strong>de</strong> pecunia curie nostre<br />

que penes vos est ve] erit, tribuatis et excltiatis fit](-Ii scriptori noctro<br />

Bernardo Medici, centum florenos auri <strong>de</strong> Ara gonia pro pretie euiusdaTn<br />

mule <strong>de</strong> pilo bruno quam ah en emiinus qun'rnpe fi<strong>de</strong>]i notro Guill<strong>el</strong>mo<br />

Fusterli, subeniptori meute infantisse Mathe, consortLs noatre earbaime<br />

graciose duximus eonc p<strong>de</strong>ndurn Et recuperetis ab Ipso Bti-nardo, facta<br />

solutione, presentem cum apoca <strong>de</strong> soluto. Dat. Gerundc, sub si gillo nostro<br />

secreto, XVIII" die ocl.obris, anrjo s natiuitate DoTuini M"CCC"LXX" septimO.<br />

Priniogenitus.<br />

Dominos Dux nisadau jt niichi,<br />

Petto <strong>de</strong> Tarrega."<br />

(1) Guillermo Ferrera.


-'In 1)0(1MENTOS CULTURiI.ES 1W PIDR0 EL CEREMONIOSO 717<br />

Dada en l3arc<strong>el</strong>ona, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a Xliii dies <strong>de</strong><br />

<strong>de</strong>cmbre <strong>de</strong>l anv MCCCLXXII. Rex Petrus.<br />

l)omirius Rex niisit signatam.<br />

Pro.<br />

Fuit missa conucntui monasterii Sanctarum Crucum.<br />

1373, encre,<br />

58<br />

Debiendo proce<strong>de</strong>rsa per la Vnkersidad <strong>de</strong> Lé-rida a la clecci6n<br />

an--ual <strong>de</strong> Recter, que este aio <strong>de</strong>hcrô recoer en un cataldu, <strong>Pedro</strong> IV<br />

<strong>de</strong> A rau prohibe ai rech)r salien/e, ara gonds, y a les eensejeros<br />

<strong>de</strong> dicha il 'uiversidd, dificulla-r o pert-urbar la <strong>el</strong>eccui-n.<br />

--ACA, Reg. 1236, fol. 101.<br />

Lo Rcy.<br />

Entes hauem que sobre la eieccio <strong>de</strong>l Rector <strong>de</strong>l Estudi <strong>de</strong> la<br />

ciutat <strong>de</strong> Leyda la quai se dcii fer, axi com es acostumat Io primer<br />

dia <strong>de</strong> febrer pus prep vinent, s espere moure discordia e diuisio<br />

entre is estudiants en la dita ciutat. E con sia acostumat e ordonat<br />

que Io dit rector <strong>de</strong>u esser I anv catala e aitre aragones, e sia cert<br />

que vos, rector, sots aragones, hauets tengut Io dit ofici <strong>de</strong> rector<br />

en 1 any present. Per ço <strong>de</strong>mi e manam que en la cicccio faedora<br />

<strong>de</strong> rector per 1 any es<strong>de</strong>uenidor, lcxets metre e posar, sens tot<br />

contrast, catala qui sia natural e habitador <strong>de</strong>l principat <strong>de</strong> Catalunya<br />

axi com fer se <strong>de</strong>u. E guardats uos que en aço, turhacio no<br />

metats ne embarch. Car si u fahiets, ço que no creem, fariets nos<br />

en <strong>de</strong>sseruev e nos prouchiricm hi per tal mancra, que sia exemple<br />

en cscieuenidor.<br />

Dada en Barcebona, sots nostre seg<strong>el</strong>l secret, a XXIX dies <strong>de</strong><br />

janer <strong>de</strong>] anv MCCCLXXIII. Visa. Roma.<br />

Bernardo Michaclis, mandato regio facto per episcopum<br />

Iler<strong>de</strong>nsem, consiliarium.<br />

Al rector en cons<strong>el</strong>iers ci<strong>el</strong> Estudio <strong>de</strong> Levda'.<br />

(1) Con la mima fecha escribia anâl-oga caret al veguer y paliers <strong>de</strong><br />

la ciudad (Reg. 1236, fol. 10 r - v.). Y al canciller <strong>de</strong> la Universidad (folio<br />

101 y.0).


ils AMADA LOPEZ I)E MF.N ESES<br />

59<br />

137 1, septieml)rc, 20. - 1i\RLEI(>N\<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> :1 conceile u su ca/lMu coincirsal Jaiine l_)c-<br />

'esa ur <strong>de</strong> las escu dus <strong>de</strong> I ries <strong>de</strong> Bu rce!cma est u dia n le <strong>de</strong><br />

fl'recIio Can nicu <strong>de</strong> la Unieersidad <strong>de</strong> que Ii ' nip<strong>el</strong>lier, du ra nie<br />

las ausL'ncl'as que con real bc'nehieitt haia <strong>de</strong> la curie, j.,'ce <strong>de</strong> lus<br />

nismuS <strong>de</strong>rechos <strong>de</strong> que disf rulan les <strong>de</strong>nu5s ca/'<strong>el</strong>lanes cn,ensales<br />

u!tl !'?ev.<br />

- ACA, Reg. 26, loi. 169 e."<br />

Nos Petrus, etc. Concedirnus vohis, clilecto cap<strong>el</strong>lano comensali<br />

nostro Jacobo I)cuesa, quod <strong>de</strong> nostri voluntate et hencplacito accessistis<br />

ad studium Montispessullani, in quo per quatuor ailflos niarari<br />

propofuistis, et tain in parte coruin moratus estis, ut in sciencia<br />

juris canonici proficere valeatis. Et <strong>de</strong> nostri etiam beneplacito,<br />

postquarn Vos /;' in cap<strong>el</strong>lanum nostrum comensalem recepimus, et<br />

in carta scriptoris portionis domus nostrc scribi jussimus, a curia<br />

nostra pro regendo scolas artium in ciuitate Barchinone, que vohis<br />

comisse fuerant, et vos cas regere consucueratis ahscns fuistis,<br />

exceptis aliquibus dichus in quihus nohis in nostra cap<strong>el</strong>la seruiuistis,<br />

sicut cap<strong>el</strong>lani nostri ceteri comensales. De quihus diebus,<br />

vobis compotuin vcstre quitacionis fieri mandauimus, propter quod<br />

noluinus quoci vobis gcnerare preiudicium. Quin jaindin, vt irdcitur,<br />

<strong>de</strong> beneplacito nostro a curia et seruicio nostro absen.s fuistis<br />

et critis, priu<strong>de</strong>gs, prerrogatiuis et fauoribus quibus gau<strong>de</strong>nt<br />

cetcri cap<strong>el</strong>lani comensales nostri, gau<strong>de</strong>re liberc valeatis In quoruni<br />

testimoniun, banc cartain nostram vobis fleri jussirnus, sigillo<br />

nostro penclenti munitam<br />

Dat, flarchinone, XX" die septembris, anno a natiuitate I)omini<br />

M° tricentcsimo I XX" quarto. 1'egn ique nostri XXX I X'. Rcx<br />

l'ctrus.<br />

Dominus Rex nianclanit michi Bartholomco <strong>de</strong> AueIlan<br />

cd n.<br />

(I) En 20 <strong>de</strong> noviembre <strong>de</strong> 1372. ErS piolosot' <strong>de</strong> las E5cu<strong>el</strong>a3 <strong>de</strong> Ora<br />

mJ ira <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona. l'abor<strong>de</strong> <strong>de</strong> su igieia, en 19 <strong>de</strong> rn2yo dc 1378 y sua<br />

l I <strong>de</strong> ubril <strong>de</strong> 1391., en que- continuaha corno cap'l1fn real. Como prOcU<br />

radf)r <strong>de</strong>l precentor <strong>Pedro</strong> Borrer, habitô, en cl reinado <strong>de</strong> Juan I, en la<br />

casa <strong>de</strong> la precentoria, cercana a la se<strong>de</strong>.


DOCUMENT0S CULTURALES DE PEt )RO .EL CEREMONIOSO<br />

60<br />

1flLV0, .31. ;oz.<br />

Iil ri;;1oLni1() <strong>de</strong> A ra6 a al uzerca<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>c?na<br />

7'onufs Ieopard, un asla <strong>de</strong> unicornio <strong>de</strong> (liipre () :1 lejandrfa.<br />

ÀCA. Rvg. 1719, foI. 95 y.0<br />

Le Primogenit.<br />

Entes hauem que VOS <strong>de</strong>uets enguanv passar a les parts <strong>de</strong><br />

Xipre e dAlexandria, en les quais se trohen leugerament corns<br />

dunicorn. E cor los dits cors sien fort virtuosos e bons contra tut<br />

yen. Per tant vos pregam que en tot cas nos n aportets en vostra<br />

retornada I bon troç. E fer nos nets (sic) gran placr e seruey b<br />

quai moit vos grahirem. Nos enpero vos farem pagar ço que<br />

haurcts hestret enhbo fet aquest.<br />

Dada en Çaragoça, sots nostre segcll secret, Io <strong>de</strong>rrer dia <strong>de</strong><br />

inaig <strong>de</strong>l anv MCCCLXXV. Primogenilus.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

[Dominus flux misit eam signatain expedire. j<br />

Fuit di recta Thome Leopardi, mercatori Barchinone.<br />

I :)7', (micro, B.RCELUN<br />

61<br />

Pciiro 11 .7 <strong>de</strong> .1 Tatin n ' inbra cauclllt'r <strong>de</strong> la( ;ii'ersidad <strong>de</strong> Lérida<br />

a ( ;alcerdn <strong>de</strong> Req ue.ns camni d' la caiedral iler<strong>de</strong>use.<br />

ACA. Reg. 974, foi 84 v.1-8.<br />

Nos Petrus etc. De probitate et sufficiencia vestri, dilecti nostri<br />

Geraichi <strong>de</strong> Requesens, caiinici et prepositi Iler<strong>de</strong>nsis, plenarie<br />

confi<strong>de</strong>ntes. Tenore presentis conimittimus siuc cornendamus vohis,<br />

oficiuin caiic<strong>el</strong>laric Stuclii I ler<strong>de</strong>nsis, vaccans per obitum <strong>de</strong>cani<br />

Tier<strong>de</strong>nsis qui illud, ex commisione j' nostra obtinebat. ita quod<br />

vos sitis canc<strong>el</strong>lanius dicti Studii toto tempore vite vestre. Et habeatis<br />

illas prerogativas, honores et jura que per dictum <strong>de</strong>canuin et<br />

alios qui clictum hactenus tenuerunt officium, habcri solitu sunt<br />

vsqucquaque. Mandantes per presentem vicario, paciariis ceterisque<br />

ofhcialihus nostris ac rectorihus ipsius Studii Iler<strong>de</strong>nsis, necnon<br />

quibuscurnque alus ad quos noscantur, quatcnus vos, pro canc<strong>el</strong>lani<br />

clicti Studii habcant et teneant vobisque pareant, repon<strong>de</strong>ant<br />

7 It)


72() .\MAI)A LOPEZ DE MEN ESES 52<br />

et ohediant <strong>de</strong> bus omnibus in et <strong>de</strong> quihus alus qui dictum tenuerunt<br />

officium, repondcre, parcre et obediere sunt soliti et tenentur.<br />

In euius rei testirnonjum, presentem fieri et sigillo nostro pen<strong>de</strong>nti<br />

juSsiruhiS cornuniri.<br />

I)at. Barchirione, XXIX° die januari, anno a natiuitate Dornini<br />

M°CCCLXXVl. Regnique nostri XXXXIO. Ro. can.<br />

Dominus Rex mandauit michi, Bernardo Michaclis.<br />

Pro.<br />

62<br />

febrero, t. B.•\RCELON.\<br />

<strong>Pedro</strong> I V <strong>de</strong> il ra6n pi<strong>de</strong> a jaime ( abad d e _San<br />

las .r<strong>el</strong>is,<br />

dos colunnias <strong>de</strong> piedra r(Hza que se hallan en la iglesia <strong>de</strong>l moitasierio<br />

<strong>de</strong> ésie y una l4pida tic la .çacrisfl'a para la real capilla<br />

dc BCITCCI(1U1.<br />

- ACA, Reg. l92, fol. 77.<br />

Lo Rev.<br />

Nos voirietu aci en la cap<strong>el</strong>la <strong>de</strong>l nostre palau <strong>de</strong> Barcekna,<br />

dues colones <strong>de</strong> pedra verm<strong>el</strong>la' la vna sencera e I altra cscanc<strong>el</strong>lada,<br />

que son en la esgleya <strong>de</strong>l vostre monastir e vna taula<br />

d aqu<strong>el</strong>la pedra matexa, ço es la rnillor <strong>de</strong> dues que n ha a la<br />

porta <strong>de</strong> la vostra sagristia. Per que us pregam que les dites colones<br />

e taula liurets a aqu<strong>el</strong>la persona que en Pere Pascual, ciutada<br />

<strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, qui solia esser <strong>de</strong> Tarragona, al cual haucn dat<br />

carrech <strong>de</strong> fer los portar aci, uos trainetra ah aquesta ktra, car<br />

d aço us farets plaer.<br />

Dada en Barc<strong>el</strong>ona, sots nostrc seg<strong>el</strong>i secret, a 1111 dies <strong>de</strong><br />

febrer <strong>de</strong>l any MCCCLXXVI. Rex Petrus.<br />

Dominus Rex misit signatam.<br />

Pro.<br />

63<br />

1:376, julio, .). —<br />

<strong>Pedro</strong> 11' ordcna a las autorida<strong>de</strong>s civiles <strong>de</strong> Lérida, castiçar<br />

severamenie, sin r<strong>el</strong>ujarlos ai brazo cclesiô.slico u no ser que les<br />

conste que sdn real;nenie clérigos, u IVadal Lebri y a sus complices,<br />

(1) De i<strong>de</strong>dra i'ojlza era <strong>el</strong> vas.o fune'ai'io <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> Ill, P01' le cual<br />

habremos <strong>de</strong> r<strong>el</strong>acionar esta carta con la <strong>de</strong>l 14 <strong>de</strong> dïciernbre <strong>de</strong> 1172.


io( l \tI •:NINS (tE.1IR.\1E i: I'EoRo IL Iifl1\1rNI)SH 72t<br />

que e .mano armada, saurientawente, perm rbarin une cereuina<br />

aead( n ica dc la L n rs idad.<br />

- ACA, Reg. 786, fol. 63 V. 0 - 64.<br />

Petrus etc. Dilecto et fi<strong>de</strong>libus nostris curie et vicario ac paciari<br />

j s Iler<strong>de</strong>. Sa1 utem et di lectionem. Generale Iler<strong>de</strong>nsis Stuclium<br />

quod tanquam ortus fecundissimus fructus producit uheres Ru<strong>de</strong>s<br />

erudiens reddcns, <strong>de</strong>biles nirtuosos et viros efficiens nirtutum<br />

uarietate fecundos, tanto plus conseruari appetimus et augeri<br />

tenendo in statu pacifico et tranquilo, Rectorem, Doctores, magistros,<br />

scolares et alios in co resi<strong>de</strong>ntes, quos jam sub ncstra specmli<br />

posuimus proteccione, guidatico et comanda et eorum injurias<br />

propulsando et aliter quanto per amplius ipsius Stu,dii, conseruationcm<br />

nouiter pertulit, auditum r<strong>el</strong>atio diuersorum cum ips<br />

Rector, doctores, magistri, scolares, baiulus et aliqui ex uobis diclis<br />

paciariis et cinihus ciuitatis predicte, asociarent l'etrum <strong>de</strong><br />

iorr<strong>el</strong>lis, licenciatum in Meclicina, qui ab examine no exicrat<br />

et ad habitationem suam redihat, cum sollennitate qua in similibus<br />

actibus est fieri solitum, nemini injuriam inferentes sud actum<br />

honestum et licituin exercentes et ince<strong>de</strong>ntes honeste et sine armis,<br />

<strong>de</strong> dictis nostris proteccione et guidatico conIsi, magister Natalis<br />

Lebri et plures sui complices et coadiutores, reprobrum sensum<br />

dati et suggestionc concitati diabolica, prosilientes a domis in quibus<br />

in ciuitatc ipsa habitat magister ipse, manu arinata et mente<br />

<strong>de</strong>liberata, irrucrunt et predictos Rectorcm, Doctorem, magistros,<br />

stuclentes, officiales et cilles, sic inhermes et inua<strong>de</strong>ntes cos quosdam<br />

ex ipsis affecerunt ucrberihus et aliquos et signater Augustinum<br />

Solcr letalilm.s vuineribus sanciarum. Porro quauis moleste<br />

quorum libet subdi torii m nustrorum geramus injurias illas tatuen<br />

molestius ferimus et scueriori uolumus acrimonia puniri que infringenclo<br />

dictam proteccionem et guidaticum nostra, predictis<br />

Rcctori, doctorihus, magistris, stu<strong>de</strong>ntibus, ofhcialibus et ciuihus,<br />

similcs licitos et laudabiles actus exercentihus spccto correctionis<br />

nostre gladio inferuntur. Quocirca uohis et cuilibet uestrum, dicimus<br />

et mandamus <strong>de</strong> ccrta sciencia et expresse quatenus, uocato<br />

ad lice nostro procuratore fiscali, inquiratis <strong>de</strong> predictis sic temere<br />

et enormitcr itt injuriam tantorum perpetratis diligentissime yentatein<br />

et, contra dictum inagistrum Natalcm qui captus, ut dicitur,<br />

existit, cllnhinc flagrante et captum propter ea <strong>de</strong>tinetis, procedatis<br />

rigi<strong>de</strong>, prout exiget granitas criminis et jus et ratio sua<strong>de</strong>bunt,<br />

ipsos mdc taliter puniendo quod ipsis et reatus suos lenarum acerbitate<br />

<strong>de</strong>flentihus pennies eorum fletus cedant alus ad ti'rrorem.<br />

Et caucatis attente ne dictum maglstrunl Natalcm nec aliquos ex<br />

dictis complicibus suis, qui clericos se fore pretendant uc] allegent<br />

clenicatum, remittatis ad çcclesiasticum judicen nec prius eos esse<br />

clericos constiterit plene uobis.<br />

46


722 \MAD& 1, 0pl:7. ui. MI •:N ESES Yt<br />

pat. in Montesono, XX die julli, auna u natiuitate Domini<br />

MCCCLXX' VI". Castilianus <strong>de</strong> Maiorica.<br />

Bartholoineus Siruent, ex propositioie facta per Castilianum<br />

<strong>de</strong> Maiorca, promotorem locumtenenteni<br />

V icecanc<strong>el</strong>larii.<br />

64<br />

177, enero, 3. - B.RcELoN.\<br />

Matha <strong>de</strong> Armagnac, duq iiesa <strong>de</strong> (;e•rna, reclawa al laiCY) <strong>de</strong><br />

Valencia, Barlolomé Coscolidn, ei s<strong>el</strong>la secret(-) qua ésic Jiabia labrada<br />

para alla.<br />

- ACA. Reg. 1814, fol. 81.<br />

Maraueflam nos con no us hauets trames Io segclb nostre secret,<br />

pus ja 1 hauets feyt. Per ço manam u vos que aqu<strong>el</strong>i trametats al<br />

fe<strong>el</strong> argenter <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l senyor Rcv, En Pere Bernes, car nos<br />

f arern a aqueil satisfer <strong>de</strong> co que per la dita raho sia <strong>de</strong>gut e aço<br />

per res no mu<strong>de</strong>ts, com faca gran fretura a la cort nostra.<br />

Data en Barc<strong>el</strong>ona, a III <strong>de</strong> janer I an y MCCCLXXVII. Berengarius,<br />

prothonotarius.<br />

Dirigitur Bartholomeo Coscollani, argenterio Valentie.<br />

65<br />

.I:77, junio, 17.<br />

lii primo çénilo <strong>de</strong> A ragén reclania a su hermana la con<strong>de</strong>sa <strong>de</strong><br />

A murias cl anillo' que dfas unies le Jiabia preslado para cura.r las<br />

lercwna.s <strong>de</strong>. J tan, hijo <strong>de</strong> ésta2.<br />

- ACA, Reg. 1744, crol. 22.<br />

Lo Primogenit<br />

Cara sor. Nos hauem ferma confiança que don Johan, flIl vostre,<br />

sic heu guarit. E car moites gents rccorreguen a nos per 1 an<strong>el</strong>i<br />

(1) Esta sortija —ejemplo <strong>de</strong> litoterapia— ya habla etado eu Castèllô<br />

<strong>de</strong> Ampurias y aun volveria para uso <strong>de</strong>l misino niito.<br />

(2) C-aet con Elfa <strong>de</strong> Cardona, hija <strong>de</strong>l primer con<strong>de</strong> <strong>de</strong> Cardona y munô<br />

en mayo <strong>de</strong> 1401.


.10 i)O((MENIOS CULTUI.\I.ES 1)E L'EURO k!. (EIEtION !OS() 72:<br />

que us tranietem <strong>de</strong> aquests jorns per la sua malaltia, vos pregam,<br />

sor cara, que 1 nos tranietats inantinent, liurant Io al fecl cons<strong>el</strong>ler<br />

e vxer iiostre en Johan Gencr.<br />

Dada en Gerona, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, n XVII dies <strong>de</strong> junv,<br />

I any MCCCLXXV II. Pri inogenitus..<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

[Dominus Dux mandauit michi Petro <strong>de</strong> Tarrega.<br />

Fuit directa infantisse Johane, comitisse 1m puriarulu,<br />

66<br />

<strong>Pedro</strong> DezvaV, lesorero real, Pal..a a los S jCti' minisiriles y o los<br />

dûs tromeieros <strong>de</strong>! Re' que oct uaron cl ii <strong>de</strong> oct ubre <strong>de</strong> 1377, ci?<br />

e! Palacio Mayor <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, cii las bodas <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> e! Leremonioso<br />

y Sibila <strong>de</strong> Forcià.<br />

- ACA. RP, Reg. 68 .b'i. fol. 40 v.'<br />

Item doue a N Dani<strong>el</strong> <strong>de</strong> Bru e a X Enrich Crespi, ministrers<br />

<strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l senyor Rcy, ai) albara d cscriva <strong>de</strong> racio, escrit en Barc<strong>el</strong>ona,<br />

a XII dies <strong>de</strong>l mes d octubre <strong>de</strong>l any MCCCLXXVII, los<br />

quais Io sefiyor Rev los mana douar per ço coin foren en la festa<br />

que 1 dit senvor feu Io XI dia <strong>de</strong>l dit mes en Io Palau Reval <strong>de</strong><br />

Barc<strong>el</strong>ona, on sollenulit7.a matrinioni ah la senvora reyna doua Sibilia,<br />

segons que n b dit albara se conte, que cobre. X florins<br />

d Arago.<br />

En cl iiiar-eii izquierdo: Aihara ci escriva <strong>de</strong> racio.<br />

Item donc a X Stheue Rauina, a N Ramon Matheu e a N Francesch<br />

<strong>de</strong> Laça, ministrers, e n N Pere Ganet, trompeta <strong>de</strong> casa ci<strong>el</strong><br />

scnyor Rey, los quais Io senyor Rey, ab albara d eseriva <strong>de</strong> racio,<br />

sent en Barc<strong>el</strong>ona a XII dies d octubre <strong>de</strong>l any MCCCLXXVII, los<br />

mana douar per la raho dcssusdita, segons que en Io dit albara se<br />

conte, que cobre. XX florins d Arago.<br />

Eu cl niar rcn izqu!erdo: Aihara cl escriva <strong>de</strong> racio.<br />

item donc a N Ramon <strong>de</strong> Muntros, trompeta <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l senvor<br />

Rcv, Ris quais Io dit senvor Rcv, ab albara <strong>de</strong> escriva <strong>de</strong> racio,<br />

sent cri Barc<strong>el</strong>ona n XII dies d octubre <strong>de</strong> b an y MCCCLXXVII,<br />

li inana esser donats per in raho dcssusdita, segons que en lo dit<br />

albara se conte, que cobre. V florins d Arago.<br />

(1) Ocupaba <strong>el</strong> cargo <strong>de</strong>s<strong>de</strong> <strong>el</strong> 1 <strong>de</strong> febrero <strong>de</strong> 1370 y 'n 1 sucdia a<br />

Ramôn <strong>de</strong> Vilaniva, que pasaba a aer camarlengo <strong>de</strong>l soberano.


724 AMADA L0I'EZ DE MENESES<br />

En cl arcu izquicrdo: Aihara d escriva <strong>de</strong> racio.<br />

S' P' XXXV florins d Arago<br />

Item dune a N Jaquet Tricot, ministrcr <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l senvor Rcv,<br />

ah albara d escriva <strong>de</strong> raçio, scrit a Barcclona, a XV dies <strong>de</strong>l mes<br />

d octubre <strong>de</strong>l any MCCCLXXVII, los quais Io dit Sen yor li mana<br />

douar per ço coin en la festa que 1 dit senvor feu Io XI dia <strong>de</strong>l<br />

dit mes en Io Palau Reyal <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, on sollemnitza matrimoni<br />

ab la senyora Revna doua Sibilia, segons que e Io dit albara se<br />

conte que cobre X florins d Arago.<br />

En cl ma rgeu izq u ierdo: Albara d escriva <strong>de</strong> racio.<br />

67<br />

1378, cnero, 2. -<br />

El Prj,ju,rônjo <strong>de</strong> il ragu n D. Merlin <strong>el</strong> lin manu. (u-munic(indole<br />

que le <strong>de</strong>spaclia lus ministriles juan, a-risla, y leubaldo.<br />

- ACA, Reg. 1744, fol. 112.<br />

Lu Prirnogenit.<br />

Car frare. Nos vos trametem Johani <strong>de</strong> la Arpa ensemps an<br />

Tibaut, ministrer vostrc, signifficants vos que I dit Juhani, joant<br />

1 arpa, e Gerardi vostre, la viola ensemps se n concordaran be sens<br />

tut dupte. E prcgain vos, car frare, que no us torii a enuig con<br />

hauem tant 10 dit Tibaut retengut<br />

Dada en Çaragoça, sots nostre segeil secret, a II dies <strong>de</strong> gener<br />

<strong>de</strong>l any MCCCLXXVIII. Primogenitus.<br />

Item.<br />

j I)orninus Diix mandavit michi, Petro <strong>de</strong> Tarrega. j<br />

Fuit dicto domino infanti Martino directa.<br />

68<br />

1378, septiembre, 17 --- B.\RcELO,\<br />

l'cdru I V <strong>de</strong>A ra6n ConCe-<strong>de</strong> t, na pluma <strong>de</strong> agua al do;ntsl ico<br />

real Abraham Cresques' , <strong>de</strong> la ciudad <strong>de</strong> Mallurca, -para la casa<br />

que aqui, en e! Cal!, pose-e este judie.<br />

(1) Se trata <strong>de</strong>l maestro <strong>de</strong> mapamundis y briju1as, padre <strong>de</strong> Jaliuda<br />

Cresques. A ambos se <strong>de</strong>l- <strong>el</strong> Atto,î Catahtn.


-<br />

07 D0CUMENTOS culTu1.I.rs ni--, in:iio it. C ER UMONIOSO 725<br />

ACA, R g. 1439. fol. 132 r." - 133.<br />

Crcsqiies Abraham, ju<strong>de</strong>us cinitatis Maiorice.<br />

Nos Petrus, etc. Obtentu serintiorum per te, Cresque Abraham,<br />

ju<strong>de</strong>um ciuitatis Majoricarum, dornesticum nostrum nobis cliuersimu<strong>de</strong><br />

prestatoruni, necuon ad quorundam familiariuin nostrorum<br />

humil<strong>de</strong>s intercessus. Tenore presentis carte Tiostre, cunctis tcmporihus<br />

valiture, tihi dicto Judco, concedimus graciosc dum tamen<br />

consensus et voluntas prohoruni honunum vniuersitatis Maioricarum<br />

v<strong>el</strong> juratorum ipsius, super une interuenerint, quod<br />

possis recipere v<strong>el</strong> recipi facere, <strong>de</strong> aqua fontis ciuitatis preca<strong>de</strong>,<br />

a cequia vi<strong>de</strong>licet fontis, ipsius que labitur per cequiam partis<br />

superioris ciuitatis jamdicte, tantam quantam recolligi sea u dicta<br />

eequia egredi possit, per vnurn canonum calai-ni anseris sine auque,<br />

ipsamque adducc v<strong>el</strong> mitti facerc ad quoddan hospitium tuum quod<br />

hahes intus Callum ciuitatis prccacte. Intendimus tatuen et nobis<br />

etiani retinemus quod per prcsentem concessionem, mulla fia disminiitiu<br />

seu preiudicium in quantitate, tempore v<strong>el</strong> aliter / / riostre<br />

aque guam recipimus pro seruitio castri nostri ciuitatis eiusdcm.<br />

Mandantes per hune ean<strong>de</strong>m gubernatori ceterisque officialibus nostris<br />

ciuitatis et regni Majoricarum prescntihus etfuturis, quaenus<br />

Iiuiusiiiodi ConCesSiOiiC'Jfl nostrani, tihi obseruent et obseruati faciant<br />

LC te permittant eu vti juxta sui seriefli et tenorem, impediinento<br />

quolibet quiescente. Et insuper prefatos probos hommes et juratos<br />

rogamus instanter, quod cc)ncessioni hujusmodi nostri honoris intuitu,<br />

seruitioruni -per te nobis prestitorum respectu, suum prcstare<br />

vcliiit asscnsum prout votis nostris cupiant compuacere. In ciiius rei<br />

testi moniuni, presentem tihi fleri jussimus, nostro sigillo pen<strong>de</strong>nti<br />

niunitaIn.<br />

I )at . Barch i i1()fle, XVJP clic septernhris, anno u natiuitate Domini<br />

\I OCCCO I .XX" octauo. 1'egnique riostri X 0 1À 11 0 . I)ecanus<br />

T(J(fl•fl5j5<br />

I)ominus Rex înanclauit rniehi, T3erengario Vallosera.<br />

Pro.<br />

69<br />

I 7u, ahril, - B\RCF.LON.\<br />

LI rlJJJoQéJll!o dc •-1 ragH cn-'fa un I <strong>de</strong> sHJYuesla asla d'<br />

)(lucornjo a su sobrina Mark <strong>de</strong> Sicilia'.<br />

ACA, fReg. 1657, fol. 24 v.'<br />

(1) Ilija <strong>de</strong>. Constanza <strong>de</strong> A,agôn (prirnogénita <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> IV y <strong>de</strong> Maria<br />

(le Nararra) y <strong>de</strong> Fadrique V (1 S imple (le Sicil u. Fué mujer <strong>de</strong> Maitin<br />

II d' Sicilia, su primo herrnano.


72( .\MÀD.\ !.of'lz 1)1: iE:I•:sI<br />

Le Prirnogenit.<br />

Cara neboda. Sanxo Maça, familiar vostre, nos ha pregat <strong>de</strong><br />

part vostra que us trametessen d una hanva d unicorn que nos<br />

hauem 2 , la quai val contra yen. Per la quai cosa, nehoda cara, vos<br />

en trainetem I troç dins la prescrit, Io quai e la mevtat <strong>de</strong>l quaI<br />

ha avtal e axi gran virtut coin tota la romanent.<br />

1)ada en Barc<strong>el</strong>ona, sots nostre segcll secret, a XXII (lies abril<br />

<strong>de</strong>l an -\- MCCCLXXIX. Primogenitus.<br />

Domini Dux inandauit michi, Petro <strong>de</strong> Tarrega.<br />

Fuit directa infantisse Sicilie.<br />

En ci ma nen i2q u ierdn: Non est <strong>de</strong> jure signata.<br />

70<br />

13b, febrero. - BrRCEIÂ)N.I<br />

I'edro Deva11, tesorero real, abona a Barioloiné Pérez, <strong>de</strong>nlista<br />

dcl Rcv, un trimestre <strong>de</strong> salario que se le a<strong>de</strong>ndaba.<br />

- AA, RP, Reg. 372, fol, 79.<br />

Item doue a inactre Barthomcu Perez, caxaler <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l<br />

senyor Rev, ab aihara d escriba <strong>de</strong> racio per raho <strong>de</strong> sa quitacin, es<br />

a saher <strong>de</strong>l primer dia <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> noembre <strong>de</strong>l anv MCCCLXXIX,<br />

tro per tot Io <strong>de</strong>rrcr clic <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> janer aprcs siguent, scgons que<br />

en In dit nibara se conte, que cobre, CCLXX sous Barcinone.<br />

F n et tua rccn izq u ierdo: Albara.<br />

71<br />

abril, 7. -- PERI'JN<br />

F! l'rlJw'éui!n <strong>de</strong> /1 V11U6P2 pi<strong>de</strong> prestadts al cou<strong>de</strong> <strong>de</strong> (in cF<br />

unes tapices qve t?CceSita para su hoda4.<br />

(2) Es bien conocido cl vivo interés <strong>de</strong>l .4matior <strong>de</strong> Ioda gentilezu, en<br />

quesus pariente y amigos poseyeen aigûn fragmente <strong>de</strong> Io que éi cr<strong>el</strong>a<br />

sincerainente ser asta <strong>de</strong> unicornio, consi<strong>de</strong>rada a la saaôn corne la triaca<br />

magna (le la época, su .persticién que .serht comba.tida por cl famoso Ambra-<br />

SIo Pard.<br />

(3) <strong>Pedro</strong> (t en junie <strong>de</strong> 1-1(18), hijo <strong>de</strong>l infante don Jainie (n su vez<br />

hermano <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> e? Cere?,lollio.No) y <strong>de</strong> Cecilia <strong>de</strong> Coinniingc'. Casé, sucesivamente.<br />

con Beatriz, hua <strong>de</strong>l vizeon<strong>de</strong> <strong>de</strong> Cardona, y con Margarita.<br />

hua ci<strong>el</strong> marqués <strong>de</strong> Montferrato,<br />

(4) Con Violante, <strong>de</strong> Bar, hija <strong>de</strong> Banque, duque <strong>de</strong> Bar, y <strong>de</strong> Maria<br />

<strong>de</strong> Francia, a au vez hermana <strong>de</strong> Carlos V cl S'abio.


1 0(Tt'MENTOS cuL'ruR.\LEs DE PEO Ru El. (EREMONTOS()<br />

- ACA, Reg. 1(56, fol. M.<br />

Car cosi. Nos no hauem aqucli compliment <strong>de</strong> draps istoriats<br />

o <strong>de</strong> paret, a ohs <strong>de</strong> les nostres noces, qui mcstcr nos fana. Per<br />

que us pregam, cosi car, que con vendrets a les dites noces nos<br />

façats aportar <strong>de</strong>l vostres draps istoriats aqu<strong>el</strong>is que us parra<br />

que facen per nos. E fer nos n agradable piaer.<br />

Dada en Perpinva, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret a VII dies d abri]<br />

<strong>de</strong>l any MCCCLXXX. Primogenitus.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

[Dominus I)u x mandauit michi, Petro <strong>de</strong> 'I'arrega.]<br />

Similis litera fuit ciirecta comiti Vrg<strong>el</strong>li.<br />

En cl margen izq u icrdo: I<strong>de</strong>m.<br />

I Non est <strong>de</strong> jure signata.]<br />

72<br />

134(l, junio<br />

<strong>Pedro</strong> Dezvail, lesoreru real., abona a ( alalina, juglaresa <strong>de</strong>.<br />

J'(71(ZCi() lu que se le a<strong>de</strong>udaba <strong>de</strong> su vest ii <strong>de</strong>l ao.<br />

ACA. RP, Reg. 372, fol. 169 v'<br />

Item doue a Na Catherina, juglaressa <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>! senyor Rey,<br />

los quais li eren dcguts ab albara <strong>de</strong> escnina <strong>de</strong> racio, scrit en<br />

Tlarce]ona primer dia <strong>de</strong>l mes d abril <strong>de</strong>l anv MCCCLXXX, per<br />

raho <strong>de</strong> sont vestit <strong>de</strong>l dit any, segons que en lu dit aihara se conte,<br />

que cobre LXXX sous Barcinones.<br />

En ci margen izquierdo: Aihara.<br />

(3) Cou la misma îeeha pcdia don Juan tapices n la reina, al bispo<br />

(le Barc<strong>el</strong>ona y al <strong>de</strong> Cerona (fol. 93 r.°).<br />

Y €1 9, a los con<strong>de</strong>s <strong>de</strong> Ampurias (fol. 97 i'.°).<br />

Es <strong>de</strong> notar que cuando cl comte le Urg<strong>el</strong> contrajo egundas nhIpcia,<br />

su cerenofliO.so do escrihia (San Cucufate <strong>de</strong> Valiés. 2 <strong>de</strong> agosto <strong>de</strong> 1375)<br />

a Bernardo Dcecolt, lugarteniente <strong>de</strong>l Mae.stre Racional, para que pr€stase<br />

ni novio para las fiesta nupetales los tapices <strong>de</strong> Santa. Catalina. <strong>de</strong> Ariet6<br />

lcl€'s y <strong>de</strong>l aso <strong>de</strong> Ultramar (Reg. 1249, fol. 68<br />

(1) Aunque probablernente tendria mâs <strong>de</strong> Dolda <strong>de</strong> Troyes que <strong>de</strong><br />

Maria <strong>de</strong> Francia podria, como la Tarsiana <strong>de</strong>l I,hro <strong>de</strong> Apo70nio. clecir:<br />

"non so juglarensa <strong>de</strong> las <strong>de</strong> buen Tnercado".<br />

Su iijo, <strong>Pedro</strong> Galve, cra montera <strong>de</strong> Juan cl Cazador.<br />

727


72M AMAL).\ LuI'EZ flE M EN E S V S GO<br />

73<br />

l(I, jUfliO<br />

l'edra !)ezvall, lesorera real, abena al juc.rlar le Pal aria Pascuai<br />

Ferndu<strong>de</strong>z <strong>de</strong> Mora, <strong>el</strong> salarie que se le a<strong>de</strong>udaba<br />

- ACA, RP, R€. 372, fol 186.<br />

Item donc a N Pascual Ferrandcz <strong>de</strong> Mura, judgiar <strong>de</strong> casa<br />

dcl senvor . Rey, los quais li eren <strong>de</strong>guts ah aihara ci escriva <strong>de</strong><br />

racio per ralio <strong>de</strong> sa quitacio. Es a saber <strong>de</strong>l primer dia <strong>de</strong>l mes<br />

<strong>de</strong> febrer <strong>de</strong>l any MCCCLXXX, tro per tot Io clerrer dia <strong>de</strong>l mes<br />

d abril apres signent, segons que en lu dit aihara se conte, que<br />

cobre CXXXV sous T3arcinones<br />

F n et niai-Zen izq ujerdo: \.lhara.<br />

74<br />

13, junio. B.\RCELON.\<br />

Pedr,, Dez'all, lesorero rea.l, atr unos eni lu meiiios al iud(a<br />

[aebn (orsino, as/lnço y !ruclzjl;laii <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> e! ('eremoniaso.<br />

- ACA, RP, Reg. 372, f0]. 190 v.<br />

Item dune a N Jacobo Corsino, juheu estrolench e torcimanv<br />

<strong>de</strong> casa <strong>de</strong>] senvor Rey, loi quais li eren <strong>de</strong>guts ab aihara d escriva<br />

<strong>de</strong> racio per raho <strong>de</strong> sa prouisiu, la quai per lu dit senyor li es<br />

estada tatxada. Es a saber <strong>de</strong>l primer dia <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> febrer <strong>de</strong>l<br />

any MCCCLXXX, tro per tut Io <strong>de</strong>rrer dia ci<strong>el</strong> mes <strong>de</strong> abril apres<br />

signent, segons que en lu dit albara se conte, que cobre, CCLXX<br />

sous Barc.<br />

En cl J narcn izq u jerdo: A ihara,<br />

75<br />

1 septi.nibre, P,. - Lii in<br />

<strong>Pedro</strong> J V <strong>de</strong> A rag6n o los secretarios y conseicros <strong>de</strong> la aijama<br />

judia <strong>de</strong> la ciudad <strong>de</strong> Mallorca. Para que no siga}i haciendo pagar<br />

cxccsut'os iributos per consi<strong>de</strong>rarlos ricos siendo asi que aenas pue-


(SI DOCrMENIOS CULTURALES DE I'EDR) EL EuEMON (05f) 2t)<br />

<strong>de</strong>n sustenlarse, o j)or eu7idia <strong>de</strong> la cnsi<strong>de</strong>racin <strong>de</strong> que '.7an<br />

en! re notables cris! iaios, al maestro <strong>de</strong> nia as y <strong>de</strong> brijulas,<br />

.1 braizam L'resq ues y o su hijo Jainda Cresqnes , judfes mail rqn ine.<br />

<strong>de</strong> la casa real.<br />

- ACA. Reg. .1442, fol. 127 v.-125.<br />

Petrus, etc. Secretariis et cnsiliariis aliame Ju<strong>de</strong>orum Calli<br />

ciuitatis Maioricarum, et <strong>de</strong>putatis it<strong>el</strong> <strong>de</strong>putandis ad subscripta,<br />

gratiam suam. Pro parte cresques Abraham, magistri mapamundi<br />

et buxolarum et Jahuda Cresques, cius fui, Ju<strong>de</strong>orum dicte ciijitatis,<br />

domesticoruin, nobis fuit expositum quer<strong>el</strong>ose : quod vos,<br />

cre<strong>de</strong>ntes ipsos patrein et fihium, propter eorum officia et aliter esse<br />

diuites sen locupletes et reucra non fuit, iino certis <strong>de</strong> causis <strong>de</strong>uenerinit<br />

ad talem paupertatem, que vix possunt ducere vitam suam,<br />

onerastes et oneratis ipso5, potissime a tempore citra, quo Nos,<br />

predictum Abraham, assumpsimus <strong>de</strong> domo nostra, execessiue in<br />

talliis, collectis et alus onerihus dictis Calli impositis huiusque<br />

talliando ipsos, in predictis, ad vestrum arbitrium et non ad salidum<br />

et libra pro bonis qui habent quod fieri, dicitur, propter inuicliam<br />

et malam voluntatem quani erga ipsos gessistis et geritis, eo<br />

quia domestici facti sunt nostri, et hahent ingentem fatniliaritatem<br />

cum piLirihus et diuersis notabilius p<strong>el</strong>-soflis Christianis. Et quod<br />

licet conquereudo se <strong>de</strong> vobis met <strong>de</strong> prcdictis et offerentes se soluturos<br />

et contrihuturos in dictia talliis, collectis et oneribus impositis<br />

et imponendis per dictam aliaman, ad solidum et libram pro<br />

bonis que retiera habent et possi<strong>de</strong>nt VOS duxerit requirendos ut<br />

predictis contra ipsos in<strong>de</strong>hite attentatis, cessaretis. \s tamen ad<br />

facere noluistis neque vultis. lino potins perseucratis in vestra pertinatia,<br />

quod in ipsorum : Cresqucs et Jafuda prciudiciurn et<br />

dannuni ceruiter redundare. Vu<strong>de</strong> supplicato nobis super hiis <strong>de</strong><br />

congrua remedio justitie prouidi, vobis et cuilihet vestrum dicinius<br />

et mandamus firiniter et expresse ac sul) pena D morabatinoruni<br />

auri <strong>de</strong> bonis vestris propriis, si buic nostro mandato non 1''ritis<br />

habendorum et nostro erario irremissibi liter applicandorum,<br />

quatenus predictos ju<strong>de</strong>os non tallictis ad vcstrum arbitrium et<br />

voluntateni , sud dunitaxat ad solidum et libram, et <strong>de</strong> manifesto<br />

se dum quod (le nianifesto fieri cunsuetum fuit et est aliquando,<br />

et seruari circa alios Ju<strong>de</strong>os dicte aliame cauendo vos attente ne<br />

propter inuidiam sen malam voluntatem seu odium aut aliter, pdictos<br />

Ju<strong>de</strong>os sen alterium corum in predictis u<strong>el</strong> alus rehus, i<strong>de</strong>-<br />

(1) Des p uM <strong>de</strong> la publicaciôn <strong>de</strong>l interesante -atudiu <strong>de</strong> Gonzalo dc<br />

Ri:r.a z. junior, Mestre Jacom.e 4e Maihorcu, cartoqrafo 'tu Infante (Lisboa,<br />

1)30), ya no cabe (luda en la i<strong>de</strong>ntificaciôn <strong>de</strong> Jafuda Cresque (<strong>de</strong><br />

conver.o, Jairne Itibes), con cl célebre •Javome <strong>de</strong> Mallorca, <strong>de</strong> la Feicli<strong>el</strong>a<br />

<strong>de</strong> Sagres, colaboiadr <strong>de</strong>] infante don Enrique <strong>de</strong> Portugal.


73() \M\D.\ I.01'EZ r)E MENESIs<br />

bite u<strong>el</strong> in juste nullatenus molestetis sen aggrauetis. Quinirno eos<br />

pertractetis tanquam dornesticcos nostros {auorahiliter et ben igne.<br />

Scituri quod si contrarium egeritis, quouis modo, quod minime<br />

opinatnur, Nos contra vos et quemiihet vestrum, proce<strong>de</strong>mus tanquani<br />

nostrorum inandatorum transgressores vitra penam predictam,<br />

quam dicto casu <strong>de</strong> bonis vestris propriis faciemus realiter<br />

exigi et haheri.<br />

Dat. Iler<strong>de</strong>, XVIII die septembris, anno ii nativitate Dornini<br />

M'CCC°LXXX°. Narcisus, promotor.<br />

Guill<strong>el</strong>mus Cal<strong>de</strong>roni, ex petitiune proia in consilio<br />

per Narcisuni <strong>de</strong> Sancto l)ionisio, consiliarum et<br />

regentem canc<strong>el</strong>iarie.<br />

Pro.<br />

76<br />

13--0, diciciribre, 1-1. - B..\RCEJ.( N.\<br />

El p vin,oéni10 <strong>de</strong> /1 L4i e.scribe a su hermana Leonor, para<br />

rccoinenda.rle a la cantado va A -rgcn (ma, na? fta <strong>de</strong>l ducado <strong>de</strong> Bar,<br />

que con su mando IHan <strong>de</strong> Bru jas se dirige a Castiila.<br />

- ACA, R(g. 1660. fol. 74) v.<br />

keyna cara hermana e senyora. Nos e! Priniogenito <strong>de</strong> Aragon,<br />

hermanos vro., vos embiarnos muvto a saludar como ad aqu<strong>el</strong>la<br />

que niuvto amarnos e Tfluvto preciams, e pora qUieri querriainos<br />

que diesse Dios tanta vida et salut, con acrescentamiento <strong>de</strong> honra,<br />

quanta VOS mesma qucrriadcs. Revna cara herniana. Rogamos vos<br />

que cada que auinenteza en<strong>de</strong> hayacles, nos certiffique<strong>de</strong>s <strong>de</strong>] estament<br />

vro. e <strong>de</strong> aqueil <strong>de</strong> nro. herniano cl Re y , marit vro. e <strong>de</strong>l<br />

infant fijo vro. e sobrino nro. cl quai <strong>de</strong>seamos sever alegre siempre<br />

e hueno. E porque sornos ciertos, Re yna hermana, que vos<br />

plazra, vos notiflicarnos que nos e nra. ('ara muger, la T)uquessa,<br />

e nra. cara fija la lnfanta 1 , somos grado n Dios en buena disposiciôn<br />

<strong>de</strong> nras. personas. Reyna, cara hermana, embiarnos vos<br />

Argentina, cantadora 2, nadiva <strong>de</strong>i ducat <strong>de</strong> Bar e porladora <strong>de</strong> la<br />

prescnt, con la quai entendcmos que tomaredcs plazer. E si a vos,<br />

Revna cara hermana e senvora, platzc aigo que fagamos, embiat<br />

nos Io a <strong>de</strong>zir e fer lo hemos (le huent talant.<br />

(1) Juana du Daroca, ùnica quperviviente <strong>de</strong> los hijos <strong>de</strong>l primer matrimonio<br />

<strong>de</strong>.l duque <strong>de</strong> Gerona.<br />

(2) Vid. la iota <strong>de</strong> dofia Merce<strong>de</strong>s G.irw.ois »; BA1.LIslIaos, .4r(Ienti,i.<br />

cantadora, en <strong>el</strong> Correo erudit. aflo V, entre ga 14, p. 17.


G3 îoc UÎENros CULTURALES DI T'EDIW FL CEn11IONlOS0 731<br />

Dada en Barc<strong>el</strong>ona, dius ci si<strong>el</strong>lo nro. secret, a Xliii dias <strong>de</strong><br />

<strong>de</strong>ziembre en cl anvo <strong>de</strong> MCCCLXXX. Promogenitus.<br />

Dominus flux mandauit miehi, Petro <strong>de</strong> Tarrcga.<br />

Dirigitur regine Cast<strong>el</strong>le, sorori dornini Ducis.<br />

E n e! ;iia rgen izq u ierdu: I<strong>de</strong>m.<br />

[Ni h il<br />

ad mandatuni<br />

l)omi ni<br />

!)Ucis.<br />

77<br />

I *l , encro, G. - H.\RCELONA<br />

1»,, ,ç c ois<strong>el</strong>le rs <strong>de</strong> Barce!ena al en le ra rse <strong>de</strong>l fallecim jt'nlo <strong>de</strong>l<br />

in foule [rai' Pedru <strong>de</strong> A ra cx/resa n su sen imienlo al cou<strong>de</strong><br />

le l'ra<strong>de</strong>s' /liJo /ii <strong>de</strong>l fi nado.<br />

-- - Barc<strong>el</strong>ona. Archivc, dc' la (indid. l,tre,s C!O.c('S. Tomo I. fol. 29 y.' 7<br />

Al moit alt senvor Io comte <strong>de</strong> Pra<strong>de</strong>s.<br />

Sen yor, ir que fou dicinenge, bora <strong>de</strong> vesprcs dites, estccn a<br />

nos presentada vna leira, la quai en Pere Maciler, merca<strong>de</strong>r Cathala<br />

estant en Pisa, ha tramesa a N Guillem l'uja<strong>de</strong>s, mercacier <strong>de</strong> Barcebona,<br />

hum <strong>de</strong> he, dc fama loable en esta ciutat, en la quai letra<br />

se conte vna clausula <strong>de</strong> la tenr seguent : item sempre vos he<br />

larch sent per aqu<strong>el</strong>la letra que us trainis, per via <strong>de</strong> Pcrpenya,<br />

per en Dab, que I infant en Pure, passa d esta vida a liii <strong>de</strong><br />

(3) Prece<strong>de</strong> a este docuinento cl aalvoconduclo que cl mismo dia<br />

'Jo1ianna <strong>de</strong> Bruges et Argentina, vxor sua, cantatrix'. obtenlan <strong>de</strong>l duque<br />

dc' Gc'ron.a.<br />

(4) Fôrmula Iflal va a los <strong>de</strong>reclios <strong>de</strong> cane'lIeria 'por la expedicl6n<br />

(ICI (IocUmenlo.<br />

(5) 'MistIco, autor dot 1e R'yim ia' principum<br />

(6) Juan <strong>de</strong> Aragôn, que cacô con Juana <strong>de</strong> Cabrera, ahu<strong>el</strong>os <strong>de</strong> Ma,gai-lia<br />

<strong>de</strong> Pr:i<strong>de</strong>s, rein <strong>de</strong> Aragôn, segunda inujer <strong>de</strong> Martin cl HvmaflO.<br />

(7) En cl folio 26 y.' y en cl 27 r.° se contiene caria <strong>de</strong> an.logo tenoi-,<br />

dirlgida al i-ey, y en cl 27 y . 0 -28 r.', a la reinS. Ambas sen <strong>de</strong> 5 dc enero<br />

y fueron enviadas a Zaragoza. Em <strong>el</strong> folio 28 r.° se halls la que por Juan<br />

Serra y Galcer.n Marquet se remitiô al pnimog)nito. Esta es <strong>de</strong> 6 (le e'nero,<br />

Io mismo que lac que per Jaime Fivaller se mandaron s la reins <strong>de</strong> Ohipre<br />

(folios 28 v.' y 29 r.') y al con<strong>de</strong> <strong>de</strong> Pra<strong>de</strong>s.<br />

(8) igIIv: "Item vt supra", y asi la que en cl documdnt.o tiaiuerito.<br />

hasts "aquesta galea', inclusive, 10 suplo <strong>de</strong> la carta <strong>de</strong> los cou.s<strong>el</strong>lers s<br />

S'iblla <strong>de</strong> Porcia.


732 AMADA LOPEZ DE MEXES1:s<br />

n.qucst mes 1 e a V lu sotarraren C LIS scrich larch <strong>de</strong> la honor que<br />

li es estada feta e que se n portaren la mevtat dcl ahit a trossos,<br />

<strong>de</strong> que I cuytaren a sotarrar mig dcspullat, pero nitre jorn, b<br />

<strong>de</strong>ssoterraren e li vestircii vn aitre abit e li miraren be la creu<br />

qui li era feta <strong>de</strong>rrera, en drct <strong>de</strong>l cor, que no hich hat frare que<br />

no la li basas ; aço fo coin Io <strong>de</strong>ssotarraren e datte sodien la in<strong>el</strong>lor<br />

odor <strong>de</strong>l mon e ii tolgucren vngios <strong>de</strong>is peus e n exia sanch. L abit<br />

que li <strong>de</strong>spuliaren, se partiren tot entre tots los frares e aqueils<br />

<strong>de</strong> casa sua qui y eren. Deus li don gracia hi sia ço que se ri diu.<br />

Ir hic entra Io cardinal <strong>de</strong> Vancssia 2 e vuv hic dcii escr aqucli <strong>de</strong><br />

(;eim ad viia galera e en dos <strong>de</strong>ucn se n anar en Roma al l'apa<br />

e ab aquests se n <strong>de</strong>uie anar I Infant en Pere ; mas m<strong>el</strong>ior viatge<br />

ha fet. Vas en ah cils son compavo e alguns <strong>de</strong> la companvia ; en<br />

Burguet <strong>de</strong> Serria, roman açi e pens dara recapte i la roba e puys<br />

que se n vaja en Cathalunva aquesta gaica. On senyor, coin Io dit<br />

infant en Pere d Arago, si la dita letra conte en si veritat, segons<br />

condicio humana sia passat <strong>de</strong> esta vida, Per que nos, ah grau<br />

dolor <strong>de</strong> cor, pensant com In dit Infant en la sua gboriosa fama que<br />

per gracia diuinal obte en vida e en mort. Significam aqucstes coses<br />

a la vestra gloria, per co que prouist o informai <strong>de</strong> cert sobre aco,<br />

façats entier-, les sues exequies, ço que a vos se pertany.<br />

Scrita en Barc<strong>el</strong>ona, n VI dies <strong>de</strong> janer, la anv <strong>de</strong> la natiuitat<br />

<strong>de</strong> Nostre Scn yor MCCCLXXXII.<br />

Los cons<strong>el</strong>lers ch.' la ciutat <strong>de</strong> I3arcebona apparallats.<br />

Senvor a vostre pler e honor.<br />

78<br />

13K.! , febrero. -<br />

É esorero <strong>de</strong> Sibila dé' E rria , cul i'e,i.a o Na .1<br />

ha, cantadova <strong>de</strong> la casa <strong>de</strong>l 1'rimou itu <strong>de</strong> .-1 raz,u , diez du rems<br />

[lorines ccii que la «ibseq nia die lia Reina'.<br />

-- ACA, RP, Reg. 510, fol. 71 v.'<br />

(1) Pues la carta <strong>de</strong> Mueiler era <strong>de</strong> noviembre.<br />

(2) Luis Donati.<br />

(3) Bartolomé <strong>de</strong> Cucuino. Pei'o en tealidad, tanto éste corno Donatl,<br />

no ebtienen <strong>el</strong> cap<strong>el</strong>o car<strong>de</strong>irniiclo hata <strong>el</strong> 21 <strong>de</strong> dicieinbre.<br />

(4) Y <strong>Pedro</strong> Desvall, tesorero <strong>de</strong>l i'ey, entregaba tanihién a "Argentina,<br />

ministrera <strong>de</strong>l rey <strong>de</strong> Fiança", y en vii'tud <strong>de</strong> albai'a <strong>de</strong>l 29 <strong>de</strong> diciembre<br />

<strong>de</strong> 1380, otros diez fiorinea <strong>de</strong> oro <strong>de</strong> Aragôn (Barc<strong>el</strong>ona, Archivo ci<strong>el</strong><br />

Real Patrirnonlo, Re g. 373, citado, fol. 212 r.°).


I '(u UMFNTOS (Ul_ÏUR.\[.ES DI: l'EuRo Et. CEREMONIOS()<br />

Item done a Na Argentina, ministrera <strong>de</strong> la casa <strong>de</strong>l senyor<br />

[)uch, ab albara d escriva <strong>de</strong> racio escrit en Saragoça, a XIX dias<br />

<strong>de</strong> febrer, <strong>de</strong>l anv pi-esent, los quais la senyora Reyna h mana donar<br />

graciosament, segons que n 1. dit aibara es contengut X florins<br />

d or d Arago.<br />

En ci ;narg-en izqvierdo: Albara.<br />

79<br />

131, marzo, 25. -<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> il vagn se dirige a. los C(Ii5iIICS V prJwnibres <strong>de</strong><br />

1Iin1<strong>el</strong>lier, solic1wda que pci-milan al nOL'CO ( uillernw Con iii,<br />

que cursa estudios en la Universidad Montispessidaiia, venir por<br />

iuws dias a su Corte.<br />

- ACA, Reg. 1374, fol. 7<br />

Lu Rcy d Arago.<br />

Prornens. Nos scriuirn a inestre Guillem Coniil' que tantost vinga<br />

a nos, qui le hauem gran mester per alguns afferts nostres. E<br />

segons que hanem entes, cii es se emperat <strong>de</strong> legir aqui en 1 Estudi.<br />

Per que us pregam que hajats per agradable que I dit mestrc Gui-<br />

Hein vinga prestament a nos. Certilicant uns al pus bren que porein,<br />

Io us trainetren e farets nos en agradable plaer n seruley.<br />

Dada en Saragoça, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, n XXV dies <strong>de</strong> marc<br />

<strong>de</strong>l anv MCCCLXXXI, Rex Petrus.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

Pro.<br />

Ais aniats e <strong>de</strong>uots nostres los consuls e promens <strong>de</strong> Montp<strong>el</strong>ler.<br />

80<br />

abri], is. -<br />

<strong>Pedro</strong> 1V <strong>de</strong> :1 ragn a .'l rualdo PLrez I'av<strong>el</strong>a, cwo isa rio <strong>de</strong> la<br />

recatidaci6n <strong>de</strong> notas <strong>de</strong>l clero aus1'nte. Or<strong>de</strong>nitdolc en! r'gar soiscien<br />

les fia nues <strong>de</strong> ore al cainarero reio Francisco I'er<strong>el</strong>a , para la<br />

obra que ëste <strong>de</strong>be hacer en la casa <strong>de</strong>l Sacristdu, in;nuebl,<br />

que se aoiplia e! Palacie Mavor, <strong>de</strong> aqu<strong>el</strong>los fon<strong>de</strong>s,<br />

(1) Prece<strong>de</strong> en <strong>el</strong> rnirno folio la carta a CcmliI. J<br />

733<br />

W


- ACA, Reg. 1272, fol. 13 v.<br />

IOl'EZ DE MENESES (J<br />

En Pure per la gracia <strong>de</strong> I)eu rey d Arago, etc Al feei nostre<br />

N Arnaii Pure <strong>de</strong> Pavola, comissari per nos assignat a rcchre e<br />

pendre a inans nostres, les ren<strong>de</strong>s e fruyts <strong>de</strong>ls ciergues absents<br />

e no faents resi<strong>de</strong>cia personal en les benifets que han dins nostra<br />

scnyorin. Salutem et Gratiam. Coin nos hajam <strong>de</strong> nccessari per<br />

a la obra que fem fer en la casa qui solia esser <strong>de</strong>] sagrista, la<br />

quai hauen comprada e ajustada ah lu nostre palan major <strong>de</strong> Barchinona,<br />

sis cents florins d or d Arago, <strong>de</strong>him vos e manam <strong>de</strong><br />

certa sciencla e expressanent que <strong>de</strong>ls diners qui a nia vostra<br />

vendran per raho <strong>de</strong> la dita cornissio, donets e liurets per nos al<br />

feci <strong>de</strong> la nostra cambra, en Franccsch Pereta, qui en la clita obra<br />

les conuertira, los dits sis cents florins d or, or<strong>de</strong>nacio alguna per<br />

IiOS feta e mananient en contrari no contrestant. E aço per res no<br />

mu<strong>de</strong>ts como nos ho vullam, axi <strong>de</strong> certa sciencia. En la paga,<br />

empero d aqu<strong>el</strong>is cobrats <strong>de</strong>! dit Franceseh Pereta, apoca <strong>de</strong> paga.<br />

Car nos, ah la present, manam al mestre ralional <strong>de</strong> la nostra<br />

cort o a aitre <strong>de</strong> vos, compte oidor, que vos, restituent a dIa la<br />

present e apoca <strong>de</strong>l dit Francescli, los dits sis cents florins vos<br />

prena en compte e dubte aigu no us hi faca.<br />

Dada en Saragoça, n VIII dies d abril, 1 any <strong>de</strong> la natiuitat<br />

<strong>de</strong> Nostre Senvor, MCCCLXXX1. Rex Parus.<br />

l3crengarius Vallossera, mandate domini Regis.<br />

Pro.<br />

81<br />

i3?l, abri!, y-l. -- ZARAGOZ:\<br />

<strong>Pedro</strong> TV <strong>de</strong> Ara.'?i ai canciller <strong>de</strong> la t;iivcrsidad <strong>de</strong> L érida.<br />

Para q ne prorr(Lruc cl plazo que para cl doctorado tiee concedido<br />

et l.icenciado en. I)ecretos Juan Porq net, hasta que regresc a Lérida<br />

e! doctor Juan il Ijafarin. que prescut() a Porquet 'y al que ahora<br />

necesita. et Rev en la Lorle para imrtantes a.çu.utos.<br />

—ACA, Reg. 1260, fol. 37 v.'-S.<br />

Petrus, etc. Dilecto nostro canc<strong>el</strong>larjo Studii Ilerdê. Salutem<br />

et dilectioneni. Sicut percepimus et e certo vos, terminum ad diem<br />

Dominicain proxiinam assignastis ficl<strong>el</strong>i nustro Johanni I'orqucti, in<br />

Decretis licenciato, ad recipiendum harretum sine doctoralia insignia.<br />

Et cum ipsc cupiat ipsa insignia recipere sub Johanne <strong>de</strong> AIfagarino,<br />

I)ecretorum doctore, qui eum presentauit, et nos dictuni<br />

Johannem <strong>de</strong> Aijafarino, qui in nostra curia pro aliquibus arduis<br />

negotiis, nostru ru tangen til)us comod mn et honoreni necessarium


1)(R1MI:NIos cuIr1.\LLS 1_'F. PITIIRO l l;RI:1IONICiSl)<br />

habeamus, VOS requirimus et rogamus vobisque dicimus et matidam<br />

us <strong>de</strong> certa sciencia et expresse, quatenus terminum per vos<br />

dicto Johanni Porqueti assignatuin, ad dicta doctoralia insignia<br />

recipiendum, prorogetis, visis prescntibus, donec dictus Johannes<br />

<strong>de</strong> Aijafarino, in dicta ciuitate sit personaliter constitutus, v<strong>el</strong><br />

aliam a uobis super hoc literam receperitis. Et caueatis attente<br />

quod intcrim, nerninem aliumadmittatis seu admitti permittatis,<br />

ad similia <strong>de</strong>corandum. Ouinimo si terininuin ad id facienduni ci<br />

assignatis, illuci continuetis post dicti Johannis Porqueti hirreti<br />

recepticinem. Et hoc aliquatenus non mutetis, cum NOS reuocato<br />

quocumque mandato per nos sen nostrum carissimum Primogenitum,<br />

in contrariuin huiusrriodi facto sit, predictis attentis fieri<br />

proui<strong>de</strong>rimus et v<strong>el</strong>imus.<br />

Dat. Cesarauguste, XXIIII die aprilis, anilo a natiuitate Domini<br />

millesimo CCC" octuagesimo primo. Sub nostro sigillo secrcto.<br />

Rcx Pctrus.<br />

Petrus <strong>de</strong> Gostemps, inandato Doinini Regis.<br />

Pro.<br />

Jfii. e! ;uargen izquierdo: X solidos Jacce.<br />

82<br />

13SI, 1fltV(), li<br />

Z.\R<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> Ara Lïn ccuce<strong>de</strong> salvoconducIl al maestro Juan <strong>de</strong><br />

Brus<strong>el</strong>as, que con su tnujer y con su hijo cl ar1isa infanlil fIlanico,<br />

se diricn u Caslilla.<br />

- ACA, R(-g. 1272, fol. 411 v'<br />

1)011 <strong>Pedro</strong>, etc. A los amados e fi<strong>el</strong>es nros. qualesquierc justicias,<br />

jurados, guardas <strong>de</strong> puertos e <strong>de</strong> passos e otros officiales<br />

e sunditos uros. a IOS civalcs les prescntcs peruendran. Saint e<br />

dileccion. Sepa<strong>de</strong>s que Johan <strong>de</strong> Liga, <strong>de</strong> la baxa Alimana, cl quai<br />

por la apteza <strong>de</strong> mestro Johan <strong>de</strong> Bruseil, su fluo, magnera rnuv<br />

ninvo, nos hauemos retenido algunos dias en lIra. cort, se quierc<br />

ir ai Rey e a la Reyna <strong>de</strong> Casti<strong>el</strong>la, con <strong>el</strong> dito su fluo e con<br />

su mujer e dos hombres <strong>de</strong> aqu<strong>el</strong>la tierra <strong>de</strong> Flan<strong>de</strong>ns. Per que<br />

a vosotros e a cada uno <strong>de</strong> VOS, <strong>de</strong>zimos e mandamos qu<strong>el</strong> dito<br />

Johan <strong>de</strong> Liga, COU cl dito su fluo e con la dita su mulier e 11 hombres<br />

e con caualgaduras e con ciineros, jovaS e otras cosas soyas,<br />

<strong>de</strong>xe<strong>de</strong>s passar por qualesquiere lugares <strong>de</strong> nra. senyllria e sallir<br />

<strong>de</strong> aqueila, e <strong>de</strong>spues tornar quando quieran, catando los que non<br />

los sea feyta algun enoyo o agrauio ne embargo, antes los prouedisca<strong>de</strong>s,<br />

si e COflIO menester los sera <strong>de</strong> segur passatge e conduyto.


AMADA LOPEZ !)E MF.XESES (<br />

Dada en Saragoça, dins nro. si<strong>el</strong>lo secreto, a XI dias <strong>de</strong> rnayo<br />

en cl anyo <strong>de</strong> la natiiiitat <strong>de</strong> Nro. Senvor, MCCCLXXXI. Rex<br />

Petrus.<br />

t)oniinns 1'&ex rnandauit miclii, Petro <strong>de</strong> Gosternps.<br />

Pro.<br />

83<br />

maso, (1.<br />

<strong>Pedro</strong> IV cle,Irau eni usias,i,ado con <strong>el</strong> arte <strong>de</strong>l his-nus Jacobo<br />

Brandaliis, inusico <strong>de</strong> sallerio, lo nombra fainiliar dc la<br />

i'eai casa.<br />

- ACA, Reg. 936, fol. 186.<br />

Nos Pctrus, Dei gratia rex Aragonum, etc. Notum facimus<br />

cunctis prcscntes literas inspecturis, quod Nos <strong>de</strong>lectati amena<br />

sono psaltcrii per fi<strong>de</strong>lem niinistreriuni Jacobum Brandalits, cLuitatis<br />

Bononie, ipsum in familiarem et dorncsticurn nostrum admisirnus<br />

eumquc aliorurn domesticorum et familiari um nostrorum<br />

consortia agregarniis. Quccirca amicos et <strong>de</strong>uotos nostros affectuose<br />

roganlus, ipsum Jacohum recornendatum haheant tanquam domesticum<br />

et farniliarem nostruin, officialihus uero et sunditis nostris<br />

precipiendo. Manclamus ut cun<strong>de</strong>in Jacobum haheant et teneant<br />

pro dornestico et familiari nostro at quibuscumque franchitatibus,<br />

prerrogatinis ne gratiis, quibus ceteri domestici et familiares nostri<br />

vtuntur et gau<strong>de</strong>nt, ci<strong>de</strong>m vti ac gau<strong>de</strong>re permittant. In cuius rei<br />

testimonium, hauc cartam nostram sibi ficri jussimus, sigillo nostrc<br />

magestatis inpen<strong>de</strong>nti munitam.<br />

Dat, Cesarauguste, XX die madii, anno Domini M°CCC0LXXX°<br />

primo. Regnique nostri XLVI°. Rex Pctrus.<br />

Micha<strong>el</strong> <strong>de</strong> Bor<strong>de</strong>llo, ex prouisione<br />

facta per dorninum Regem.<br />

Clin.<br />

84<br />

1l-I, enero, febrero, nlarzo, abril y Inayo. -<br />

Juan Calloç, Iesrcro <strong>de</strong> Sibila. <strong>de</strong> Forcia, para las einlu;nentas<br />

<strong>de</strong>bidos a Florca. Ça-Noga., judia <strong>de</strong> Santa Coloma do Querait,<br />

licenciada en .&Ïedicinu, quo presla sus scr'icios en lu Casa <strong>de</strong><br />

la Reina.<br />

(1) El 30 <strong>de</strong> enero <strong>de</strong> 1374 (Barc<strong>el</strong>ona), n dicha FIoret, Viuda <strong>de</strong> Jat<br />

Ça Nga, concedia cl monarc.a licencia para ejercer la Medicina (vicl. Aina-


DOCUMENTOS cUl.Tuu\I.i•:s uc 1EDRO El. (EREMUNIOSO<br />

ACA, RP, Reg. 510, fois. 61 y", 73 v., 80, 92 v.' y 103 v.'<br />

Item donc n Na Floreta, juhia, metgessa <strong>de</strong>] loch <strong>de</strong> Santa<br />

Coloma <strong>de</strong> Querait, ah aihara d escriva <strong>de</strong> racio, escrit en Saragoça,<br />

darrer dia dcl present mes <strong>de</strong> janer, a la quai cren <strong>de</strong>guts per rao<br />

<strong>de</strong> la messio e prouisio per la sen yora Revna taxada, a la dita Floreta<br />

ad son marit, son germa' e vna filin, <strong>de</strong>l mes present <strong>de</strong> janer,<br />

segons que n 10 dit albara es contengut. XI florins mig d or d Arago.<br />

En <strong>el</strong> nia r re;z izqn ierdo: Albara,<br />

Item done a madona Floreta, <strong>de</strong> casa <strong>de</strong> la se nvora Revna, ah<br />

albara d escriva <strong>de</strong> racio escrit en Saragoça, a II <strong>de</strong> janer <strong>de</strong>l any<br />

present, per rao <strong>de</strong> son vestir <strong>de</strong>l dit an y, segoiis que n lu dit albara<br />

es contengut. CCCLX sous Barc.<br />

En <strong>el</strong> i;iaren i..quier<strong>de</strong>: A ibara.<br />

Item donc a Na Floreta, juhia matgessa, <strong>de</strong>l loch <strong>de</strong> Santa<br />

Colorna <strong>de</strong> Querait, ab albara d escriva <strong>de</strong> racio, escrit en Saragoça,<br />

XVIII dies <strong>de</strong>l present mes <strong>de</strong> rnarç, per rao <strong>de</strong> la messio e prouisio<br />

n clin taxada per ]a senyora Revna, es n saher <strong>de</strong>l primer<br />

dia <strong>de</strong>] prop passat nies <strong>de</strong> febrer, tro per tot Io XVIII dia <strong>de</strong>l<br />

prescrit mes <strong>de</strong> març, segons que n b dit albara es contengut.<br />

CCVI sous, 1111 dines Barc.<br />

En <strong>el</strong> inargeii izquierd: Aihara.<br />

Item donc n Na Floreta Ça Noga, juhia <strong>de</strong>l loch <strong>de</strong> Santa Coloma<br />

<strong>de</strong> Querait, per manament <strong>de</strong> la senyora Reyna a mi fet ab<br />

letra sua seg<strong>el</strong>lada <strong>de</strong> son seg<strong>el</strong>i secret en Saragoça, a XXII dies<br />

<strong>de</strong> març <strong>de</strong>l any present MCCCLXXXI, los quais la senvora Reyna,<br />

li mana dollar graciosament per esguart <strong>de</strong>ls serucys que li ha<br />

fets. F. haui apoca <strong>de</strong> la clita juhia, feta en Saragoça Io dit dia,<br />

dosa per en Bcrenguer Vaibossera 2 , notari publieh per auctoritat<br />

reval segons que n los dits letra e apoca es contengut. CI, florins<br />

d or d Arago.<br />

Item donc n maciona Fboreta, <strong>de</strong> casa <strong>de</strong> la senyora Rcyna, ab<br />

albara d escriva <strong>de</strong> racio escrit en Saragoça darrer dia <strong>de</strong> marc prop<br />

passat <strong>de</strong>l any present, MCCCLXXXI, lts quais li eren <strong>de</strong>guts per<br />

çanates <strong>de</strong> XXX muscs, scgcns que n Io dit aihara es contengut.<br />

XXX florins Barc.<br />

En ci inaren izq u icrdo: La dita litera <strong>de</strong>bitoria la dita senyora.<br />

E apocha.<br />

da LÔria'. 11; Mi' Is1:s, Florileyio (1.o(im(ut-al <strong>de</strong> 1'eilî Il <strong>de</strong> .1 r(If/w(. Y<br />

vid. t.ambién Antonio S cis rue j'res Jo(rcttx ejerrz(n(1() l a<br />

M e(C(fl(4 en (Y,trj.IU du. cu et . jg10 XII, Sofarad, 1949 A ('lias ha <strong>de</strong> afLadirse,<br />

entre oints, a Na BeÏlayne, viuda <strong>de</strong> Sarnu<strong>el</strong> GaliiDaDa, y i Na Pa,<br />

mujer <strong>de</strong> Ja.fuda Gallpapa. vecina3 <strong>de</strong> LArida, n las cuaie e! (.'er"nwflioso<br />

otorgaba <strong>el</strong> 10 (je s€ptiernbi'e (je 1380 (Lérida), la licEncia para ejercer<br />

(vid. c-1 FIorilcjio citado).<br />

(2) En este Liempo servia a Sibila (le Forcia un Berenguer Floreta. -<br />

(3) Cuardaseilos <strong>de</strong> -Sibila <strong>de</strong> Forcia.<br />

47


738 i.oi'i:z DE NI îx:si:s 7l<br />

85<br />

I:-*l, jUflii, . -- Z\R\t;oz\<br />

<strong>Pedro</strong> li <strong>de</strong> A ;-a do sOlYeccwdn r! ' o Giollermo <strong>de</strong> Paris<br />

« macs! r <strong>de</strong> ueos» , que se dirige o Francia.<br />

- ACA, Reg. 1269, fol. 119.<br />

En Pere, etc. A tots e sengies guar<strong>de</strong>s <strong>de</strong> passos e altres oficials<br />

e sotsmeses rostres, ais quais les presents peruendran. Saintem<br />

et graliam. Sapiats que Guillem <strong>de</strong> Paris, mestre <strong>de</strong> jochs,<br />

se n va en Françia a mena ad si dos estruços e vna mula. Per que<br />

us <strong>de</strong>him e manam que I dicta Guillem, portador <strong>de</strong> la present,<br />

ad las dits estruços e mula e ab joyes, diners e aitres coses que<br />

porta ab si, icxe<strong>de</strong>s pasar per quai se nul lochs <strong>de</strong> terra, saluarnent<br />

e segura.<br />

Dada en Saragosa, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a VII dies <strong>de</strong> junv<br />

en I anv <strong>de</strong> la natiuitat <strong>de</strong> Xostrc Senvor MCCCLXXXI. Narci-<br />

S US, promotor.<br />

Dominus Rex mandauit miehi, Petro <strong>de</strong> Gosternps.<br />

Pro.<br />

ln ei i1 i:o1 '': \ soiidis Jaccenses.<br />

86<br />

131 , j unie. -<br />

J tain C aile ç, leserero <strong>de</strong> Sibilo <strong>de</strong> Forcia entreL,ra a Guiilernio<br />

<strong>de</strong> Paris :v o fuana, tue jer <strong>de</strong> csic,pres1idi,'i1adores, V jiorines <strong>de</strong><br />

<strong>de</strong> on, (le .1 rainqiie les recala (licha Reina.<br />

- M'A, 11!', Reg. 510. fol. 105 y 0<br />

Item doue a N Guillem <strong>de</strong> Paris e a Na Johana, muller sua,<br />

tregitadors, ab aihara <strong>de</strong> escriva <strong>de</strong> mcm escrit eu Saragoça, a<br />

XI dies <strong>de</strong>l present nies <strong>de</strong> junv, las quais la scnvora Revna graciusanient<br />

lus mana donar per ço coin han fetes aigunes soptileses<br />

<strong>de</strong> matis dauant la dita Revna, segons que n 10 dit albara es contengut.<br />

V florins d or d Arago.<br />

F u cl maren iq ujer<strong>de</strong>' : Albara.


1uitïlI:\los (Il.! rR.\I1, oi l': j uo il. Cl:iE\i()NIMSo<br />

87<br />

1 j"1111 1() V novieml)re. Z \K,( ;oz,\<br />

J ia u (alli, IesQrero <strong>de</strong> _Çibila <strong>de</strong> ï'orcia , en! n'La al jla!er)) <strong>de</strong>!<br />

Ne v, Cons li l3lan.ch , alsacic, ii, al iwpoi-!e <strong>de</strong> u nos anill.ç <strong>de</strong> plala<br />

frecidos Por la Reine e la Vera Cru-z <strong>de</strong> Zaragoza.<br />

ACA, HP. Reg. 510. fol. 105.<br />

Priineranient donc a N Consoli Blancli, argenter <strong>de</strong> la ciutat<br />

d Estarborch , ah aihara d escriva <strong>de</strong> racio, escrit en Saragoça, a<br />

III dies <strong>de</strong>] present mes <strong>de</strong> juny, los quais la scnyora Revna li<br />

inana douar pci- soldadura e carbo que ha mesa en los aneils que<br />

ha fets d aciuclis XXX croats d argent que la dita Rcvna ha offerts<br />

a la Vera Crc-u 10 dia <strong>de</strong>] diuenrcs Saut prop passat, e per trahavi<br />

<strong>de</strong> ses maiis segons que n Io dit albara es contcngut. 111 florins<br />

cl or d Arago.<br />

Fu cl uar,r.n irqitier(l): _.lhara.<br />

1381, agosto,<br />

88<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> .1 rag;i se dirige al juslicia y a les jirados<br />

<strong>de</strong> I)aroca para que busq ucu local convenieii te doii<strong>de</strong> pueda insLa<br />

larse la ( niz,ersidad que ahi habla <strong>de</strong>jado <strong>de</strong> funciitar per las<br />

c uerras y oIros azares.<br />

ACA, Reg. 1271, fol. 80 v,'<br />

I)oii <strong>Pedro</strong>, etc. A los 1<strong>el</strong>es nros. cl justicia e jurados <strong>de</strong> la<br />

ciudat <strong>de</strong> Darocha. Salut e gracia. Segunt ouc por cl fi<strong>el</strong> nro.<br />

Guillem Ximencz Bonso, inissalgero vro., haucmos entendido,<br />

vosotros haue<strong>de</strong>s ordonado que sca rcparado e tornado en la dia.<br />

ciutat, <strong>el</strong> Estuclio general, cl quai solia scer en aqu<strong>el</strong>la e cl quai,<br />

assin por las guerras como por otras furtunas, file dcstrovdo e<br />

<strong>de</strong>ffeyto / e vos socles prouedidos d vii maestro pera legir <strong>de</strong> Ânes,<br />

Logica e Naturas. E como sen eontrast en la dta. ciutat, en quai<br />

partida haura casas ci dto. Estudio. Por esto queremos e vos dczimos,<br />

acomendamos e mandanias, que vosotriis o la rnavor partida<br />

<strong>de</strong> vosotros, or<strong>de</strong>necies lugar conlpetcnt do cl dto. Estudio hava<br />

casas competentcs. E a conosCimiento <strong>de</strong> maestros, a vro. buen<br />

(1) Dstrasburgo.


740 ,\iI\D\ Lo p r.z DE ., Ni ENESES 72<br />

arhitrio, taxe<strong>de</strong>s a compra e a loguer las citas, casas. Et, feyta la<br />

cita taxation, fazet liurar aqu<strong>el</strong>las al dto. maestro <strong>de</strong>l Estudio, fora<br />

viando d aqu<strong>el</strong>les, quai se quiera cletenidor, COmO nos sobre las<br />

dtas cosas e <strong>de</strong>pen<strong>de</strong>ntes e ernergentes daqu<strong>el</strong>la cornendamos a uos<br />

e cascuno <strong>de</strong> vos plencrarnent aras. vezes por la prcscnt.<br />

Dada en Caragoça, dius nro. sev<strong>el</strong>lo secreto, a XXVIIV dias<br />

d agosto en cl anyo <strong>de</strong> la natiuitat <strong>de</strong> Nro. Senvor, MCCCLXXXT°.<br />

Narcisus, proniotor.<br />

Dominus Rex mandauit michi, Petro Ça Plana.<br />

Pr.<br />

89<br />

1381, noviembre, 2,1. -<br />

<strong>Pedro</strong> I V (le ;iragu C nco'iie salver nid ucto al cita do ;naes 1 re<br />

Juan <strong>de</strong> Bruseias, que con su in nier y con su 1 ijo et maestro<br />

ni! oie Brusi'las, se dirigen o Francia.<br />

ACA, Reg. 1271, fol. 181.<br />

Petrus, etc. Vniuersis et singulis officialibus et custodihus passsum<br />

ac rerum prohibitarum aliisque subditis nostris vhilihct constitutis<br />

et dictorum officiorum locatenentihus, ad quos presentes peruenerint.<br />

Saluteni et gratiam. Mandamus vobis et cuilibet vestrum<br />

lit-miter et expresse, quatenus magistruin Johannem <strong>de</strong> Brus<strong>el</strong>les,<br />

Alarnanicum, latorem presentis, rece<strong>de</strong>ntem a nohis apud Franclam<br />

cum eius vore et quodam fllio, vocato magistro Johanne, se<br />

conferentem, trausire et ahirc per vniuersa loca et terras dictionis<br />

vestre cum dictis suis vxorc et filio et eorum sociis et familiis,<br />

equitaturis, peccunia auro, argento, jocalibus et alus bonis quihuscumque,<br />

libere perpittatis nec patianhini eis, in persoflis et bonis,<br />

ficri injuriam ne1 offenssain nec teclium, dampnum, scu grauamen<br />

aliquod suhinfcrri. Trno eis mdc preseruetis illesos proui<strong>de</strong>ntiam<br />

etiam illis, si mdc requisiti fueritis, suis tamen sumptihus, <strong>de</strong><br />

securu transitu et conductii.<br />

Dat. Cesarauguste, sub nostro sigillo secreto, XXI' die nouembris,<br />

anno a natiuitatc Doinini M° CCC° LXXXP. Narcisus proni<br />

otor.<br />

Dominis Nex mandauit michi, Hartholonieo Sirnent.<br />

Pro.<br />

90<br />

1381, dicicnibre. - '1'ouros.<br />

Juan (aile ç, les -rere do' .Çilila <strong>de</strong> Forciù, pava a ( uillcnno


7:l 1:aIILMENTOS ct)Lruk.-\LES DE PEIfln) El. ('EREMONIOS() 741<br />

Sun-ver. nierca<strong>de</strong>r (3e Ra rcc'lena, les obu'tos <strong>de</strong> servicio <strong>de</strong> mesa<br />

que dicha Reina habta i'ealado al dia <strong>de</strong> Na'eidad a la viuda <strong>de</strong><br />

Pedrn I <strong>de</strong> Lhii'c'' ld bi4TldOS pou ci fflatcro h(flCc'iOUeS Bariole-<br />

-. ACA, RI', Reg. 510.<br />

Item donc u X (uillermo Sunver, merca<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, ai)<br />

albara d escriva <strong>de</strong> racio, escrit en 'l'ortosa a XXVIII <strong>de</strong>l present<br />

mes <strong>de</strong> <strong>de</strong>cembre, los quais li eren <strong>de</strong>guts per rao <strong>de</strong> II bacins<br />

grans <strong>de</strong> argent daurats e çieiiats qui seruexen a iauar mans,<br />

II taliadors grans d argent blanch e I copa e I pitxer d argent<br />

daurat dins e <strong>de</strong> fora, esinaitats ab senyals <strong>de</strong> la senvora Revna,<br />

Io quai argent la dita senvora mana douar b. dia <strong>de</strong> Nadal pi-op<br />

passat a la revna <strong>de</strong> Xipre. E costa <strong>de</strong> Bartholonicu Tutxo, argenter<br />

<strong>de</strong> Barcclona, segoris que n Io dit alhara es contengut. III<br />

DCCLXIII dons V dines 01)1.<br />

En <strong>el</strong> narcï'n izquierdo: Aihara.<br />

91<br />

i:lS, enero, G. -<br />

E!l prin)oini1.() <strong>de</strong> 1ran al Luardidn y conven le <strong>de</strong> Erailes<br />

Menores <strong>de</strong> Ba rc<strong>el</strong>ena. Para qui , en este monaslerio <strong>de</strong>n Couveuieule<br />

alojam jenlo ' man u lenci(')i U !1'(l\' Juan I )ar<strong>de</strong>P con Jesor<br />

(1) Leonor (t en l3arceIona <strong>el</strong> 26 dc dciembr p <strong>de</strong> 1416). Ers hua <strong>de</strong><br />

don <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Rilagoraa y <strong>de</strong> Juana <strong>de</strong> •Foix. En 1353 casô con cl cnton:es<br />

ron<strong>de</strong> <strong>de</strong> Tripoli, <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Lusinân, hij.o <strong>de</strong> Hu go 1V <strong>de</strong> C.hipre. EnviudO<br />

cl 1?. <strong>de</strong> Caere <strong>de</strong> 1369. Par d psavf.ncneias con su hijo <strong>Pedro</strong> II <strong>de</strong> C'liipre.<br />

fut cnceiradn en cl e:istilln <strong>de</strong> CerIn. Pero an primo hermano cl L'cre-<br />

?UOfliO&'). que siempre le <strong>de</strong>nioatrô sneero arceto, la acogiô en SUS (lOnhifliO.<br />

(y Leonor dt'.emharcaba en Barc<strong>el</strong>ona cl 28 (lc agosto <strong>de</strong> 1381). El 22 <strong>de</strong><br />

diciۥmbre, per acta fluinada en cl castillo <strong>de</strong> Tortosn, le donaha Val]s, en<br />

cuyo castillo la reina <strong>de</strong> Cluipre residiô vLI'iosafine.<br />

(2) Desaparecido en la trâ,giea noclie <strong>de</strong>l 25 <strong>de</strong> julio (le 1533. Se balla<br />

ha silo en lu que boy es i)laza <strong>de</strong> Me(Iinacc'li.<br />

(3) Natural <strong>de</strong> Etampes (don<strong>de</strong> niuriô <strong>el</strong> 6 <strong>de</strong> septiembre <strong>de</strong> 1381). Con<br />

ïray Antonio <strong>de</strong> Monopoli, y en una peregrinacicin, llegaron al Cairo, don<strong>de</strong>fu&'ron<br />

invitados a dccii', <strong>el</strong> 22 <strong>de</strong> julio, misa para Leôn V <strong>de</strong> Armenia,<br />

con <strong>el</strong> cual simpatlzaron taito que, <strong>de</strong>spu <strong>de</strong> visitai los Santos Lugarca,<br />

volvieron a reunirs<strong>el</strong>e. El 1 dc snrzo <strong>de</strong> 1380 habian <strong>de</strong>sembarcado en Barc<strong>el</strong>ona<br />

a lahorar par la liberaciôn <strong>de</strong>l arnienio. Este, en octabre <strong>de</strong> 1382.


742 \I.\1\ i.oi'i:z Pi iixlsls 7'!<br />

<strong>de</strong>l rev <strong>de</strong> :1 rwenia y a sn co;npaner


1)flCtMEN ii:e (ti,TtR.tt.ES DE I'EI)RO Et. CF:RFMONJOS( )<br />

92<br />

I ?2, marzr, 26.<br />

Fi injonle D. Martin ordcna û su <strong>de</strong>spenser, Jorge Juan, que<br />

enLre rne cien. to cincuenla y seis formes <strong>de</strong> oro <strong>de</strong>Ara6n a Teolaldo<br />

<strong>de</strong> Van renes y o! ros lait! 's û Jaconi in 'a CaL',<br />

para avuda<br />

Lie n ii z'iaje <strong>de</strong> estudios <strong>de</strong> atn.bos ininistriles.<br />

- ACA, r{g. 2086, fol. 28 v.<br />

Infans I\Iartinus, etc. Dilecto consiliario et expensori nostro<br />

Georgio Johannis. Salutem et clilectionem. Quia nos, in auxilium<br />

expensarum per Tihau<strong>de</strong>m <strong>de</strong> Vaurenes et Jacominuni Capcta,<br />

ministrerios nosros ficndarum, eundo ad scolas, stando et re<strong>de</strong>undo,<br />

trescentos duo<strong>de</strong>cim fiorenos auri <strong>de</strong> Aragonia, vi<strong>de</strong>licet<br />

vtriquc corurn centum quinquaginta, sex florenos, eum presenti<br />

gratiose duximus conce<strong>de</strong>ndos. Idco vobis dicimus et inandamus<br />

quatenus <strong>de</strong> pecunia curie nostre que est ii<strong>el</strong> erit penes, vos tribuatis<br />

et soluatis jamdictis 1'ibaudo et Jac(mino, trescentos duo<strong>de</strong>cim<br />

florenos superius cxpressatos scilicet ipsorum vtrique, cclitum<br />

quinqLlagiflta sex fiorenos, vt superius <strong>de</strong>claratur. Et, facta<br />

solutione, presentem recuperetis cum apoça <strong>de</strong> soluto.<br />

Dat. Valentie, XXVI° die marcil, anno a natiuitate Domini<br />

\1CCCLXXX secundo. Infans Martinus.<br />

Dominus Infans rnandauit Ravmundo <strong>de</strong> Cuinhis.<br />

Pro.<br />

Ji, e! lrtL'tl i:quiev 1 ' : Niliil, inandato domini Infantis.<br />

93<br />

t1-, ibril, 17. - V\LENCIA<br />

<strong>Pedro</strong> 11 1 * <strong>de</strong> /1 ragcn LI Francisco Ça-Go rrica, .Lrobernador <strong>de</strong><br />

rtIallorca., para que, previamenle certijicodo <strong>de</strong> la atil ud <strong>de</strong> (resques<br />

A hra hotu, b haga d a mitir en ci ré, in:en y cnsejo la <strong>de</strong> aijotua<br />

<strong>de</strong> Mallorca, en cl q ne jiguraron an.tepasados <strong>de</strong> dich ' Cresq<br />

ues, que a hora enc ott.raha. oposicu5n p 'r parte <strong>de</strong> los SL'C v<strong>el</strong>arits<br />

<strong>de</strong> la ju<strong>de</strong>ria.<br />

- ACA, Reg, 1-138, fol. 135.<br />

(1) Entranibos ministriles continuaban al servicio do Martin LI Huaittu<br />

en 1399.


744 A 34 A D A to p Ez DE M1•:YESKS 7U<br />

Petrus, etc. Dilecto consiliario nostro Francisco Ça Carriga,<br />

militi gubernatori regili Majoricarum . Salutem et diiectionem.<br />

Per Cresques Abraam, ju<strong>de</strong>um Maioricarum, domesticum nostruni,<br />

fuit nobis humiliter supplicatuni vt cum sui pre<strong>de</strong>cessores fuerint<br />

assueti existere <strong>de</strong> consilio et regirnine aijame Ju<strong>de</strong>orum Maioricarum<br />

nuncquc secretarii ipsius aijame, iiulla causa proeunte,<br />

ndiut admittere dictum supplicantem in consiiio et regimini supradictis,<br />

dignaremur sihi, super hiis, justitie <strong>de</strong>bitum ministrare.<br />

I<strong>de</strong>o ipsius supplicatioiie bcnigne suscepta, volumus vobisquc dicimus<br />

et mandamus expresse et <strong>de</strong> certa sciencia quatcuus, constito<br />

VOI)iS dictufl1 Cresques Abram fore idoncum et sulicientem ad<br />

regiinen dicte aijame, ilium ad illud per secrctarios dicte aijame<br />

qui nutic sunt et qui crunt pro tempore, adniitti prutinus faciatis,<br />

omnis contradictionis obstaculu penitus quiescente.<br />

Dat, sUT) nostro sigillo secreto, \'alentie, septima dccima die<br />

apri!is, aiim) a natiuitate Doniitti M°CCCLXXXTI. Rex Petrus.<br />

Berengarius Carrero mandato regio facto per Jacobum<br />

March, consiliarium et armorum vxcrium.<br />

Pro.<br />

94<br />

13S2?, inavo, 23. V \iEXCI.\<br />

<strong>Pedro</strong> e! Ceremon iuso nom bra al plu Écru <strong>de</strong> Est rashur r ( unsli<br />

Bianch ' maestro <strong>de</strong> lorabado v ensavadur <strong>de</strong> niiincda <strong>de</strong> er V plu ta<br />

para tod) <strong>el</strong> reino <strong>de</strong>.l ra6fl.<br />

- ACA, Reg. 976, f1. 132 v.'<br />

I'etrus, etc. De li<strong>de</strong>litate et industria vestri, Consoli Blanch,<br />

oriundi cinitatis <strong>de</strong> 'l'rashorch (sic), in Alamania, argenterii et çiomestici<br />

nostri, plenarie confi<strong>de</strong>ntes. Tenore presentis carte nostre,<br />

concedimus et donamus vobis, ad vitam vestram ofticium <strong>de</strong> ent<strong>el</strong>lar<br />

totius monete auri et argenti cuiuscumque legis fuerit, que cuditur<br />

et cucletur in ciuitate Cesarauguste. Et etiam in toto dicto regno<br />

Aragonum vbique intra dictum regnum. Et etiam ofhciurn <strong>de</strong>lS<br />

assavgs monetarum omnium predictarum quod alteri predicto officio<br />

aniittimus cum presenti. ha quod nos sitis magister amborum<br />

officium predictorum et amba ipsa officia regatis et seruitium et<br />

honus illorum in omnibus et per omnia supportetis et alla faciatis<br />

et exerceatis que clictis officiis et vobis illis presi<strong>de</strong>nti incum /<br />

bent et sunt per pre<strong>de</strong>cessores vestros in eis<strong>de</strong>m soluti fieri et<br />

(1) Autot' <strong>de</strong> una custodia <strong>de</strong> Dlata <strong>de</strong> la catedral <strong>de</strong> TOrtosa.


77 f)OCUMENTOS CU1.TtJRALS nu rEDa() El. CEREMONTOSO 7<br />

etiam exci-ceri. Et habeatis et recipiatis io<strong>de</strong> ca jura et sa1a:.i q:<br />

obis coinpctat. Et per jamdictos pre<strong>de</strong>cessrcs vestrus in dictos<br />

officiis sint haberi et recipi assucti. fila vestris vtilitatibus applicando<br />

et gau<strong>de</strong>atis et gaudcre possitis omnibus illis priuilegiis, prerrogati<br />

tais, libertatibus, franquitatihus et inmunitatibus quihus<br />

pre<strong>de</strong>cessores vestri predicti et monetarii <strong>de</strong> monetaria existentes,<br />

ga isi surit et gauclere possuiit et surit etiam assueti. Mandamus<br />

per hanc ean<strong>de</strong>m magistro, aicavdis ccterisque <strong>de</strong> dicta morietaria<br />

presentibus et futuris et alus ad quos spectet v<strong>el</strong> aliter interesit<br />

vniucrsisque officialibus nostris, quatenus habendo uos pro magistro<br />

dictorum ofhciorum <strong>de</strong> ent<strong>el</strong>lar et <strong>de</strong>ls assaygs, vobis pareant<br />

et respon<strong>de</strong>ant <strong>de</strong> omnibus hiis <strong>de</strong> quibus vohis parere et respon<strong>de</strong>re,<br />

ratione et occasione dictotuin officiorLim, <strong>de</strong>bent et sunt hactenus<br />

assueti. Prcsentemque concessionein et donationem firmas<br />

habeant, teiieant et ohserucnt et contra non ueniant quauis causa.<br />

In cuius rci testimonium, presentem vohis ieri et sigillo nostro<br />

pen<strong>de</strong>nti jussimus cc'mu fin.<br />

Dat. Valentie, XXIII die madii, anno a natiuitate i)omiui<br />

miilesimo CCCOI I'. Regnique nostri X0LVII0. Fernandus, canc<strong>el</strong>iarius,<br />

Berengarius Stephani, mandato regio facto ad r<strong>el</strong>ationem<br />

Bernardi <strong>de</strong> Bonastre, consiliarium ci. prothonotarium.<br />

Vidit eam dornirius Rex. l3ernardus Mich<strong>el</strong>is.<br />

95<br />

I 3iE'i2, novieinbrc, 1. - VL.EXC1.1<br />

Violaizie 1' Bar, duquesa <strong>de</strong> C;erna, pi<strong>de</strong> en pr siamo al cin<strong>de</strong><br />

<strong>de</strong> (7r-<strong>el</strong> un libro en franccs, accrca <strong>de</strong> Gadrofredo <strong>de</strong> BulMn..<br />

ARA, Rug. 1817, fol. 10.<br />

Comte, car cosi. Ab altra letra nostra' recordans d aquests dies<br />

Iiauer vos sent, pregans vos que Io libre <strong>de</strong> Godofre <strong>de</strong> Biilo, en<br />

françes sent, Io quai vos hauets, nos prestassets e encare no<br />

I hauem hagut. Per que us pregam affectuosament que Io dit libre<br />

nos vullats prestar e liurarlo ai portador <strong>de</strong> la present, Io quai n<br />

uos trarnetcm per aquesta mn. Certifficant vos, car cosi, que d aço<br />

farets u nos agradabic plaer, in quai ninit vos graurem.<br />

(1) E! 19 <strong>de</strong> septienibre (Valencia). Es cl documento VIiI <strong>de</strong> les pub!icad.us<br />

pot- Jeanne VIELL\aD. Y se r<strong>el</strong>aciona con carta que cl mismo (lia<br />

:ribIa Viulante <strong>de</strong> Bai- o Guerau <strong>de</strong> Cerv<strong>el</strong>lô, 4111e (lebia portai' la <strong>de</strong>l ron<strong>de</strong><br />

<strong>de</strong> Urg<strong>el</strong> (Reg. 1817, fol. 35 r:').


74i; .\ M .\ D A I. n I' E Z D E M E X E s E s<br />

Dada cii Valencia, sots unstre segeil secret, In primer Jorn <strong>de</strong><br />

nouembre, <strong>de</strong>] any MCCCLXXXII.<br />

Domina Duciassa inandauit michi, Jacobo Ferrarii -<br />

A nostre cal- cosi Io comte cl Urg<strong>el</strong>'.<br />

96<br />

novieinhre, 7.<br />

Pedre IV <strong>de</strong> .1 an al ,rran ;uaes/ re <strong>de</strong> Rodas e insii.pze ibmh<br />

re <strong>de</strong> let ras, Juan Fe nid u<strong>de</strong>z Heredia. Para evre.ça rie que lendrd<br />

su mi g ust() en que venca a varia.<br />

— ACA, Reg. 1374. fol. 228 v.'<br />

Fi Rcy.<br />

Maestre. Entendido hemos que porque uns haijiacles feytci jura<br />

a los frayres <strong>de</strong> Roda, <strong>de</strong> no pren<strong>de</strong>r tierra en algun bogar <strong>de</strong>s que<br />

fuesse<strong>de</strong>s en Auinyon, no podiestes venir a nos. Agora quere<strong>de</strong>s<br />

Iii venir pou fazer nos reu<strong>de</strong>ncia. E sabet que nos plaze muyto que<br />

vinga<strong>de</strong>s cada qua uns sea bien visto. Que <strong>de</strong> vra. venida hauremos<br />

plazer como d aqueil que siempre houiemos par assenvalado seruidor.<br />

Dada en ]'ortnsa, dius dius nro. si<strong>el</strong>lo secreto a VII dias <strong>de</strong><br />

nniicnibrc, <strong>de</strong>! anyo MCCCLXXII. Rex Petrus.<br />

I)oininus Rex misit signatain.<br />

Pro,<br />

97<br />

I novienibre, 27. — TORTOSA<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> .1 ra (,(n i';?Caru n Bernarda Carbi, q in' Jraa iivd<br />

jicar et i?la<strong>de</strong>io <strong>de</strong> c.çi;inlle.ç (le il)? (rein ï <strong>de</strong> una çilla dc mailai.<br />

ACA. Reg. 1281, fol. 2i.<br />

Lu Re-,.<br />

En Bernat Carb6. Nos hauem vista la mostra <strong>de</strong> la s<strong>el</strong>la e <strong>de</strong>l<br />

(2) Insistla e! 15 <strong>de</strong> diciembre (le 1382 (MontaIbn), y en la miama<br />

caFta f<strong>el</strong>icitaba a <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Urg<strong>el</strong> por e] nacirniento <strong>de</strong> un hijo (fol. 52 v.°).<br />

El 2 <strong>de</strong> enero <strong>de</strong>. 1383 (Alcaiz), la duquesa, que ya hahia i-ecihido cl<br />

libro, por <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Rocamora, Fecu<strong>de</strong>ro t<strong>el</strong> con(ie, daha las gracias a Pi-g<strong>el</strong><br />

(fol. 54 r.').


(O i(o(rMENms CULTURALES 1)F PEI)RU I. (EREMOXIOSI) 747<br />

fre que I fe<strong>el</strong> sotscaualleriç nostre, en Pere <strong>de</strong> Muntço, nos ha<br />

portada du Barc<strong>el</strong>ona. E esta tot a nostra guisa, exccptat que Cl)<br />

los esmaits dcl fre en torti los quais ha rosetes, volem que n sien<br />

Icua<strong>de</strong>s les dites rosetes e que si faça altra obratge. E axi mateix<br />

en mig <strong>de</strong> les (lits esmaits on es Io nostre senval, voiem que sia<br />

Io nostre timbre. E axi per tota la s<strong>el</strong>la on e. b dit senyal nostre.<br />

E que is cuyros <strong>de</strong> la s<strong>el</strong>la sien verts. Per que us manam que<br />

façats fer la dicta s<strong>el</strong>la e po<strong>de</strong>s dar temps ais maestres per ço que<br />

s faça netament e be fins a Pasqua Florida.<br />

Dada en Tortosa, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a XXVII dies <strong>de</strong><br />

noembre, <strong>de</strong>l anv McccLxxxll. Rex Petrus.<br />

Pro<br />

1) irigitu r Bernardo (2arhon i.<br />

98<br />

ciiciembre, 1. ToRTOs.<br />

<strong>Pedro</strong> 1V <strong>de</strong> .1 Ian iiamla al wilila r <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Pla n<strong>el</strong>la (liée<br />

51 la ni ujer <strong>de</strong> 11rnardo Sa (;ii-ria, la cool se i;icorparard al ser-<br />

:'icio <strong>de</strong> la Rciiia <strong>de</strong>ja en su i-eienda (le la asa <strong>de</strong>? rc('dia no<br />

0 ( f ras Personas, les /'er)iiita inarar en dia.<br />

- ACA. Reg. 527, fol 1f5.<br />

Ti Rev.<br />

Mossen Pere la sahets coin d aqucsts jorns, VOS estant aci,<br />

tractant nostra cara conipavona la Rcyna e Nos consistens, fou<br />

conucngut entre vos e mossen Bernai Ça Garriga, que VOS naguessets<br />

e tenguessets per vostra bahitacio, vna perticia <strong>de</strong>l aibrch<br />

<strong>de</strong>l artiaca <strong>de</strong> Barchinona", Io quai es <strong>de</strong>uant lo palan <strong>de</strong>l bislie<br />

<strong>de</strong> Barcliinona. E Io dit mossen Bernat Ça Garriga altra certa<br />

partida, segons que en vna letra patent, la quai se dreça ais portant<br />

yens <strong>de</strong> gouernador <strong>de</strong> Cathalunva, veguers e nitres offiçials<br />

<strong>de</strong> Barcliinona, no porets pus Jargament veure. E coin la dita Revna<br />

I ) l'edro (le Planc4lia, gran p1'iVado <strong>de</strong>l prirnogénito <strong>de</strong> Aragôu, e ra sabrin.;<br />

<strong>de</strong>l 01)151)0 (le Havc<strong>el</strong>ona, <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> PLaneita.<br />

(2) Bernaido Ça Carriga (t antes <strong>de</strong>l 15 <strong>de</strong> abril <strong>de</strong> 1384), fiffi aiguacil<br />

<strong>de</strong>l rey y mayordorno <strong>de</strong> Sibila <strong>de</strong> Forcia,<br />

(3) GuilIcirno <strong>de</strong> Aigrefeuille (t en Avifin ci 13 <strong>de</strong> enero <strong>de</strong> 141)5),<br />

car<strong>de</strong>nal (le San Esteban en Monte C<strong>el</strong>lo. Sebrino <strong>de</strong> su 'homénimo (t en<br />

Viteibo ci 4 <strong>de</strong> octubre <strong>de</strong> 1369) et purpurado Eubinrnxc, que habfi si2o<br />

pr<strong>el</strong>ado dc Zaragoza, por le que en la curia era <strong>de</strong>signado vuigarmenle par<br />

<strong>el</strong> Gesuraiu,ustano.


74 AMADA LOPEZ DE MENESES 80<br />

faça aci venir per son seruey la muller <strong>de</strong>l dit mossen Bernat. Pregam<br />

vos e manam que en cas que la dita doua vulla jaquir en la<br />

dita pertida, al dit mossen l3ernat per sa Iiahitacio <strong>de</strong>signada, alcuiies<br />

persones axi <strong>de</strong> sa casa com altrcs qualseuci, jaquistats les<br />

dites persones en aqii<strong>el</strong>la hahitar e estar e en altra nianera fer ne<br />

a son voler. E aço per res no mu<strong>de</strong>ts coin nos vullani que axi s faça.<br />

E vos aytambe guardats vos que pus auant d aço qui conuengut<br />

es estat, segons que es dit, no us prengats ne us seruitats <strong>de</strong>l dit<br />

alberch, ans seruets fermament la dita auinença segons forma <strong>de</strong><br />

la dita nostra letra. En altra manera siats cert que si vos fahiets<br />

Io ccritrari, ço que ho ereern per res, nos hi provehirem per tal<br />

forma que 1 dret <strong>de</strong>l dit mossen Bernat ne romandrie salue, car<br />

no seria rao ne soi:ferricm que per venir sa muller en seruc <strong>de</strong><br />

la dita Revna, e11 per<strong>de</strong>s res <strong>de</strong>l dit alberch.<br />

Dada en Tortosa, sots nostre seg<strong>el</strong>i cornu, a Tilt dies <strong>de</strong> <strong>de</strong>embre<br />

<strong>de</strong>l anv mil CCCLXXXII. Rex Petrus.<br />

Dominus Rex misit earn signatam i<strong>de</strong>o expedire.<br />

Pro.<br />

Fuit niissa Petro <strong>de</strong> Plancha, militi.<br />

99<br />

1383, abri!, 13. - TORTOSA<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> :1 ragtn aprueba la cl4cHu <strong>de</strong> 'ein1,ciocu Iibras<br />

y trece su<strong>el</strong>dus que en la repu »aci;z <strong>de</strong>l castilio <strong>de</strong> Triosa habla<br />

i,v.ct1ida cl al.cai<strong>de</strong>Arnaldo Torr<strong>el</strong>les<br />

ACA, Reg. 1275, fol. 157 v.'<br />

En Pere, etc. Ai fe<strong>el</strong> cons<strong>el</strong>ler e maestre racional <strong>de</strong> la nostra<br />

Cort, En Berenguer <strong>de</strong> R<strong>el</strong>at e son bochtinent. Salut e gracia.<br />

Com per la venguda <strong>de</strong>l rey d Ermenia cu ytadament haiam fetes<br />

fer algunes obres en Io cast<strong>el</strong>i (le Tortosa', al fe<strong>el</strong> cambrer nostre,<br />

alcayt et obrer <strong>de</strong>! dit cast<strong>el</strong>i, N Arnau Torr<strong>el</strong>les 2, tro en quantitat<br />

<strong>de</strong> XXV iliures, X1JI sous. Per ço us manam que aqu<strong>el</strong>les vint<br />

(1) 1i yerdad es que ya cl 10 d p octubre <strong>de</strong> 1382 (<strong>de</strong>s<strong>de</strong> Torta)<br />

dro IV encargaba a <strong>Pedro</strong> ça Costa, huile general <strong>de</strong> Catalua, <strong>de</strong>s aill<br />

tejas y dus mil para 'rajoles" las obras <strong>de</strong>l castillo tortosiflo (Rcg. 1103, taho<br />

101 i»,' - v.). Y cl 7 <strong>de</strong> octubre <strong>el</strong> ex cautivo habla eml)urcado CII Ale<br />

jandria para Rodas, adon<strong>de</strong> aborda-ban cl 21.<br />

(2) El 8 <strong>de</strong> agosto <strong>de</strong> 1368 habla sido nonibrado baile <strong>de</strong> Tortoa. Y,<br />

subveguer, <strong>el</strong> 13 <strong>de</strong> febrero <strong>de</strong> 1381, y ya era airai<strong>de</strong> <strong>de</strong>l castillo cl 28 <strong>de</strong><br />

dieicmbre <strong>de</strong> 1381.


81 DOCUMENTOS CULTURAFES DE PEDR() EL CE)EM0NIOSO 749<br />

cincli Iliures que la aijarna <strong>de</strong>ls jueus tic Tortosa li <strong>de</strong>uen donar<br />

Io primer dia <strong>de</strong> jun y , primer uinent, en reparacio <strong>de</strong> les obres<br />

<strong>de</strong>] dit casteils, li prengats en compte, cil restituent a uos la pTesent<br />

solanient, sens altra caut<strong>el</strong>a. Coin haiarn vist a vil les<br />

dites vint cinch iliures, XIII sous, esser per cii <strong>de</strong>spcses he e Ieyalnient<br />

en les dites obrcs.<br />

Dada en Tortosa, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a XIII dues ti abril.<br />

En 1 anv <strong>de</strong> la Natiuitat <strong>de</strong> Nostre Senvor MCCCLXXXIII. Rex<br />

Petrus.<br />

Dominus Rex rnandauit michi Bartholorneo Siruent.<br />

Pro.<br />

100<br />

1383, octubre, 2 .1. Moxzôx<br />

jacquet <strong>de</strong> Porlaihert y Guillami 1-opa minis! rues <strong>de</strong> Sibila<br />

<strong>de</strong> F rcià, Son recomendados por dia a Carlos 11 dc Navarra.<br />

ACA, Reg. 1590, fol. 28 v.<br />

Rey muy caro hermano. Los fi<strong>el</strong>es ministreros nros., Jaquet <strong>de</strong><br />

Portaihe, Guilarni Fopa, e sus mugeres, se uon enta uos. Por que<br />

vos rogarnos affectuosarnent que por honra nra. los quera<strong>de</strong>s liauer<br />

por reconiendados. E fare<strong>de</strong>snos en<strong>de</strong> gran plazcr cl quaI vos agraclascerernos<br />

muyto. E si algunas cosas, Rev muy caro herinano,<br />

poclemos fer por honra vra,, escriuitsnos encle e nos fer b hcrnos<br />

du grado. E sea, Rev muv caro hermano, Nro. Senvor en vra.<br />

guarda<br />

I)ada en Iiontson, chus nro. sicilo secreto, a X Xliii dias d octobre,<br />

<strong>de</strong>l anvo MCCCLXXXIII. Petriis Ça Cairn.<br />

La Revna d Arago vra. hermana.<br />

Domina Regina mandauit michi, Berengario Vallcs<br />

sera.<br />

Pro.<br />

1)i rigitur rugi Nanarre'.<br />

(1) A continuaciôn. con igual fecha y cri cl IILSIIIO 1Oio (l(1 re g ..tro<br />

1590, figura otra caria <strong>de</strong> SFbila, recomendando a los referido ministrUcs,<br />

dirigida a Gastôn III <strong>de</strong> Faix.<br />

El 25 <strong>de</strong> fe-lirero dc 1385 (Gerona), Jaeuet. <strong>de</strong> Portalbert e 1abc1, su<br />

muer, cran recomendados per <strong>Pedro</strong> 1V a les reyes <strong>de</strong> Francia y <strong>de</strong> 1n<br />

glaterra y varios sefiores francesca, ingeses e italiano.9 (R:nio a Lt.rcii,<br />

VOeU nients per I'FriNiOrhr (le (u eultiu-a cijt'tfctfla muj-C1. Toma II, pâgiu<br />

.js 278-279).<br />

Portalbert y su imujer ya ertenee1an a la casa <strong>de</strong> la veina <strong>de</strong> Aragia<br />

en 1380.


A -M A I)A i.ot'i:z DE -Ni 1:NESI:s 82<br />

101<br />

1 ni)vicn1)re, ). \1rz >N<br />

Francisco Folquet <strong>de</strong> ('asi<strong>el</strong>ln <strong>de</strong> .1 ;npirias, es recumenilado<br />

Pol , Sibi/a <strong>de</strong> Forcià al provincial <strong>de</strong> Predicadores Berna rdo .1 r-<br />

1li('Ili2l, para es! udiar en cl convenlo (le Malloïca.<br />

— ACA, Reg. 10. te]. 89.<br />

La Revua.<br />

Maestrc Bernat. Be us recorda que vos, 1 any passat, per conternpiacio<br />

nostra, fes mestre <strong>de</strong>ls estuc]iants en Io contient <strong>de</strong> Barchinona,<br />

frare Francesch Foiquet, e per conseguctit Nos I)eIisaein<br />

que aquest anv Io faessets sosts collector <strong>de</strong>] dit contient. Com<br />

haiarn entes que aquest es estili cornu <strong>de</strong> la prouincia, a la quab<br />

cosa hagucrem prouehit tant coin en nos fos, si res n aguessem<br />

sabut ; empero haucin entes que t dit frarc Franches ad es no<br />

se n ha cura, per ça, car es malait. Mas com le dit frare Francesch,<br />

per algunes rahons no pugua estar en son contient nadiu <strong>de</strong> Casteflon<br />

d Empuries. Pregam nos que nos Io assignets en conuent<br />

<strong>de</strong> Mallorques on pugua estat segons son grau e condicio en guisa<br />

que cii ne sia consolat e d aço farets a nos plaer a seruev, Io quai<br />

vos grahirem molt.<br />

Dada en Montso, sots nostre scgeil secret, a V dies <strong>de</strong> noueni -<br />

hrc, <strong>de</strong>l any MCCCLXXXIII.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

Domina Regina rnandauit michi, Berengario Vallosa].<br />

Pro.<br />

I)irigitur priori proui nciali ordinis Predicatorum.<br />

102<br />

13$1, diciembre, si). \boNz6N<br />

<strong>Pedro</strong> J V <strong>de</strong> l ragé al Legucr <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona u Berna rio ( alopa<br />

roiecLor <strong>de</strong> las jures <strong>de</strong> la (-'duza)-a A os!(ihca, y o Juan Riusecli,<br />

co;nisario roui <strong>de</strong> diclws juras'. Para q ne <strong>de</strong> les exp vesados in z-os<br />

Y renias dcl <strong>de</strong>anato barcinonense se casteL' la rearacz(zt <strong>de</strong> la casa<br />

(1) Coma es sabido, <strong>Pedro</strong> cl Cerem.f'ninso habla :i'loptado zin.t atitu:I<br />

<strong>de</strong> indiTeienc!a ante e] Cisma y <strong>de</strong>Detado al ernlj:ii'go <strong>de</strong> las rentas e21e-<br />

EiâsWica&


83 I 'O(t'MEN ros (tLTuRLI;s LIE Pl1 11(1) El. CEREluN l(IS() I> I<br />

<strong>de</strong>l 1)edn, que se lialla en esiado ru1w 'so y priucipaliueii!c su lorre<br />

<strong>de</strong> la calle <strong>de</strong> la ( rrubia que ainenaza <strong>de</strong>rru,ubamienlr.<br />

- ACA Reg. 128:, fol. 101 v. - 102.<br />

Petrus, etc. l)ilecto ci. 1<strong>de</strong>libus nostris vicario Barchincine necnon<br />

T3ernardo Calopa, protectori jurium camere apostolice pertinen<br />

tium et Johann j <strong>de</strong> Riuosicco, conhissario per nos <strong>de</strong>putato in<br />

episcopatibus I3arch inone et Vici, ad aprehen<strong>de</strong>ndum, colligeiidum<br />

et emperandum ad manus apostolice camere, omnes et singulos<br />

fructus et jura ecclesiastica ci<strong>de</strong>m camere pertinentia, ceterisquc<br />

vniuersis et singulis coinissarils <strong>de</strong>legatis et suh<strong>de</strong>legatis aliisque<br />

ofhcialihus nostris et dictorum ofhcialium locatenentihus pmtibus<br />

et futuris et alus personis cuiusuis status, conditionis uni.<br />

preheminentie existant, ad quos presentes perucnerint, et suT>scripta<br />

pertinere quoniodoliliet clinoscantur. Saluteni et dilectionem.<br />

Sicuti per episcopum et capitulum eccicsie Barchinone fuit nobis<br />

litcratorie intimatum, hospitum Decanatus ipsius, ecclesie, constructum<br />

saLis prope dictam ecclesiam et signanter quedain turris<br />

dicti hospitii, tain propter liospitii ipsius vetustatem quain alia,<br />

indiget. lia quud magna et c<strong>el</strong>eri reparatione quod nisi ei<strong>de</strong>m festille<br />

succurratur, hedificia clicti hospitii et specialiter dicta turris,<br />

ruent et <strong>de</strong>uenient in terrain et si fient 1ti&>d absit i nferrent irreparabile<br />

dampnum, hahitantihus et populatis in vieo vocato <strong>de</strong> la<br />

corruhia et alus habitantibus et hospitis constitutis circa hospitium<br />

supradictum. Supplicantes nobis ii<strong>de</strong>m cpiscopus et Capituluin,<br />

requisiti ut asserunt, per perscmas populatas et hauentes hospitia<br />

in dicto vie0, vi dictum hospithim et eius turrim , dctrui aut<br />

operari facent, ne ipsis aliquocl si- nistrum quod euiclens est,<br />

pusse aliquatenus euenire, vt dictuin hospitium et turrim, <strong>de</strong> redditihus<br />

exitibus prouentibus et alus bonis ac juribus <strong>de</strong>canatui pertinentibus,<br />

opLrari et reparari vt conuenit, faceremus. Ncs, supplicatione<br />

predicta henigne subscripta, vi ulumus vohisque mandamus<br />

expresse et <strong>de</strong> certa sciencia, quatenus <strong>de</strong> predictis redditibus<br />

exitihus prouentihus et alus l)onis ac ji.tribus heneIcio dicti <strong>de</strong>canatus<br />

qualitercumque pertinentibus et spectantihiis, faciatis idictum<br />

hospit uni reparari et etiani <strong>de</strong> nouo, vt conuenit, operari,<br />

prout magister opens dicte ccclesie u<strong>el</strong> alius vdoneus magister<br />

dicte ciuitatis, per dictos Episcopu ni et capitu mm quorum vertitur<br />

intcresse <strong>el</strong>igendus, quem in operarium dieti hospitii, huius serie<br />

(2) Esta casa s (-i)nsrva unida n la <strong>de</strong>! Aiedi:ino, formando hoy un<br />

solo edifieio y sin cl arco que Iiasta cl siglo xix mita a la segunda con cl<br />

l)lac:.)':)iso pal. Alhcrgan e! Archivo <strong>de</strong> la Ciiidud, IL HenI?rotcca Muni<br />

:al, la Hiblioteca Ma-,eiana y otras 'instïtuciones culturale.<br />

(3) Llarn&w <strong>de</strong>spu4ne calle <strong>de</strong> La Coi-ribla y <strong>de</strong>sapareeiô mo<strong>de</strong>rnimente.<br />

ai ahi-tise la Avenida do la Cate'dral.


72 AMADA LOPEZ DE MENESES<br />

<strong>de</strong>putarnos duxerit ordinandum. Cuique <strong>de</strong> dictis redditibus exitibus<br />

prouentihus et jurihus et alus bonis dicto heneficio pertirientihus<br />

per quascumquc personas, volumus integre repon<strong>de</strong>ri quosque<br />

isurn hospitium perfecte fucrit reparatum, faciendo propterea,<br />

si opus fuei-it, contra dictas personas que habeant aliquid dare,<br />

refun<strong>de</strong>re seu toriiarc dicte canonie quihusuis et omnibus titulis,<br />

inril)us Sitic causis omnes illas executiones et cornpulsioncs que pro<br />

<strong>de</strong>bitis et iurihns fis<strong>el</strong>ialihus surit fieri assueto, comissione dicti<br />

beneficii et eius fruetuum et iuriuin per nos fada quibusuis personis<br />

in aliquo, non obstante. Requirentes huius serie ad caut<strong>el</strong>aîn<br />

dictum Episcopum Barchinone, ut contra omnes et singulas persanas<br />

siio fora et jurisdictioni subinisas, quas nunc n<strong>el</strong> in futurum<br />

repererit teneri hcn<strong>el</strong>icio supradicta per ccnsuram ecclesiasticam et<br />

alia funs remedia procedat, prout sihi nisum fucrit et in talihus<br />

est ficri assuetum, dictam cornissione dicti heneficii et eius fructuum,<br />

ut predicitur, per nos fada, nullatenus obsistente. Nos, eflifli,<br />

vohis et cuilihet vestrum super predictis, cum <strong>de</strong>pententihus, emergentibus<br />

et conexis eius<strong>de</strong>rn magistro dicti opens et illi scu illis<br />

quem sen quos dictus Episcopus et Capitulum duxenint nominandos,<br />

quorum consciencias super bus oneramus, comitti fl1US plenaric<br />

vices nostras faciendi et firmandi apocani et apocas <strong>de</strong> bus que<br />

receperint, potestatem coîiferi mus T)lenariirn cuni presenti.<br />

Dat. in Montessono, XXX die <strong>de</strong>cembnis, anno a natinitate<br />

domini MCCC LXXX 111F, sub nustro sigiilo secreto. Raimundus,<br />

canceflarius. 1)ininus I'tex mandauit michi, Hernardo Mich<strong>el</strong>is.<br />

Pro.<br />

103<br />

encra<br />

Bar! ltOflt dc Lunes dt'spenscro <strong>de</strong>l priwonî10 <strong>de</strong> A rafl,<br />

cntrca a Pife!, Loti, Fr<strong>el</strong>iclt, Venaq ni, Pocha Roba, Ponce!, Vegues,<br />

Vcnditxo, Alimbert, <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Bar, Juan <strong>de</strong> Bar, Ganter <strong>de</strong><br />

la Roca taquet <strong>de</strong> Troves, ininistriies r t romipctas <strong>de</strong> dicho principe,<br />

lns aguimialdos con que tste les obseqnio.<br />

- ACA, itt-',<br />

Reg. 602, fols. 117, 119 V.' y 120 v<br />

Item donc a Pifet e a N Loti, ministrers <strong>de</strong>! senvor Duch, ah<br />

albara d escriva <strong>de</strong> racio sent en L Almunia <strong>de</strong> Sent Johan, primer<br />

dia <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> janer <strong>de</strong>l any present, MCCCLNXXIIII, ai) la<br />

quai la dit senyor graciosanient los maiiaua dar per estrenes la<br />

dia <strong>de</strong> Ninou, segons que s conta en b dit albara, la quai cobre<br />

XL florins <strong>de</strong> or d'Arago.


DOCUMF.NTOS CULTURALES DE PEDRO EL CEREMONIOSO 7<br />

En <strong>el</strong> margen izquierd: Gracia Albara.<br />

Item donc a Freiich e u Vencqui, ininistrers <strong>de</strong>l dit senvor, ah<br />

semblant albara, scrit los dia e any prop dits, per raho semblant,<br />

Io quai cobre XI, florins d or d Arago.<br />

En cl maricn izquierdo: Gracia Albara.<br />

Item done a Pocha Roba e Ponçet e a Vegues, ministrers, e<br />

a Vendietxo e a N Pere Alimbert, trompetes <strong>de</strong>l dit senvor, ab<br />

albara <strong>de</strong> scriva <strong>de</strong> racio, sent los dits dia e any ad Io quai Io dit<br />

senyor graciosament los manda dar in dit dia, Io quai cobre XXX<br />

florins d or d Arago.<br />

En cl maren iquierdo: Gracia Albara.<br />

Item donc u N Pere dt Bar e u Johan, fil scu, ministrers <strong>de</strong>l<br />

senyor Duch, ah albara d cscriva <strong>de</strong> racio sent en L Almunia <strong>de</strong><br />

Sent Johan, primer dia <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> janer <strong>de</strong>l anv present<br />

MCCCLXXXIIII, ab b quai Io dit senyor graciosament los mana<br />

dar per streties Io dia <strong>de</strong> Ninou, segons que s conte en 10 dit albara<br />

que cobre XI, florins d or.<br />

En cl marçcn iqu ierdo: Gracia Albara.<br />

Item donc a Ganter <strong>de</strong> la Roca e a Jaquet <strong>de</strong> Troys, ininistrers<br />

<strong>de</strong> corda <strong>de</strong>l senvor Duch, ab albara d escriva <strong>de</strong> racio escrit en<br />

Io dit loch, primer dia <strong>de</strong>l mes <strong>de</strong> janer <strong>de</strong>l any prop dit, ah b<br />

quai Io dit scnyor graciosament los manu dur Io die <strong>de</strong> Ninou per<br />

strenes. Segons que s conte en Io dit ulbara, Io qua! cobre XL florins<br />

d or.<br />

En ci margen izquierdo: Gracia Albara.<br />

104<br />

13$4, abril, 25, -- Bonj.\-s BL.\NC\S<br />

Violante <strong>de</strong> Bar, d.uq uesa <strong>de</strong> c;'rOna, envia a Lecnor, viuda <strong>de</strong><br />

<strong>Pedro</strong> I <strong>de</strong> C hipre, un fragment. r <strong>de</strong> asta <strong>de</strong> unicornio.<br />

- ACA, Reg. 1817, fol. 60 V.0<br />

Moit cara tia. Entes lie por madona Constança <strong>de</strong> Per<strong>el</strong>los', a<br />

la quai ne hauets scrit, que vos no hauets <strong>de</strong> la l)aflya ci<strong>el</strong> onicorfl<br />

(sic) e que n <strong>de</strong>sigats hauen. Per ço, uolent a vostre voler satisfer,<br />

trarnet a uos per en Johan <strong>de</strong>z Bosch, vostre tresorer, vii troç <strong>de</strong><br />

la dita hanya dins la present e en ucritat sab me greu corn non lie<br />

tanta que ns en pogues mes trametre. Axi matex, moit cara tia,<br />

per tal com se que us plaura molt, vos certiffich que in senyor<br />

(1) Dama (le Vio]alnte <strong>de</strong> Bar, ca, sucesivainente, eon Francisco <strong>de</strong><br />

Per011ô.s y con <strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Fenl1et.<br />

48


\l.\1) A 1. ui'Et l'E.lI:NESEs<br />

ducli, senyor e marit mou moit car, c vo e mon car €11 1 infant<br />

e mes filles Tes infantes, soin sans, merce <strong>de</strong> Nostre Senvor Den,<br />

ab gran picr que he haut, coin Io dit vostre tresorer he sabuda<br />

vostra bona sanitat. E si algunes aitres coses, niolt cara tia, VOS<br />

plazen que faça per vos, .scriuits me n, car yo les coniplire <strong>de</strong><br />

bon cor.<br />

Dada en les Borges, sots mncu seg<strong>el</strong>i secret, a XXV d abril, 1<br />

any MCCCLXXXIIII.<br />

\ostra neboda la Duquessa.<br />

I<strong>de</strong>m.<br />

I Domina Ducissa mandanit :ndree Gran<strong>el</strong>li.]<br />

Pro.<br />

A nostra cara lia la reyna <strong>de</strong> Hyerusalcm e <strong>de</strong> Xipre.<br />

105<br />

1381, abril<br />

Bartiomé Lunes, consejero y dcspensro <strong>de</strong>l pri;imogtnitt <strong>de</strong><br />

.1 ra tr6n, pagii. al platcro <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, A udrés Durdn, cl importe<br />

<strong>de</strong> un dnL<strong>el</strong> <strong>de</strong> piafa para la i lesia <strong>de</strong> Monisorrat.<br />

- ACA, HP, Cuentas <strong>de</strong> Bartoloiné Lunes, Reg. 6 ,42, fol. 129 v.'<br />

Item doue a N Andrcu Duran, argenter <strong>de</strong> la ciutat <strong>de</strong> T3arc<strong>el</strong>oua,<br />

ab aibara <strong>de</strong> scriva <strong>de</strong> racio scrit en Barc<strong>el</strong>ona, darrer dia<br />

<strong>de</strong>l mes d agost <strong>de</strong>l any MCCCLXXXIII prop passe, los quais<br />

li eren dcguts per XXX rnarchs d argent, dols quais b dit Senyor<br />

(cl du que <strong>de</strong> Geronu) hauia fet fer I ang<strong>el</strong>, b quai trames a Nostra<br />

I)ona Santa Maria <strong>de</strong> Muntserrat, scgons que n Io dit aibara<br />

largament e distincte se conte, Io quai cobre 1J11M DV SOUS I diner<br />

harc.<br />

J-'n e! ,uargcn izquierdo: Aihara.<br />

106<br />

l3* I, julio, 23. - 2oimlE'r<br />

J'cd i I V <strong>de</strong> A raién .e dirige a Francisco Ça-Garriga, gobernador<br />

<strong>de</strong> Mallorca, para que en caso <strong>de</strong> que llcgue a la ciudad ci<br />

(2) JaLme, <strong>de</strong>lfin (le Geroma, tue viô la luz en Lérida cl 23 <strong>de</strong> marzo<br />

<strong>de</strong> 1381 y muri6 en Zaragoza en agosto (<strong>de</strong>spu(v, <strong>de</strong>l dia 1) <strong>de</strong> 1388.


l)(LMENi'oS LUL'FUI.\LEs i)E PE1)1O EIL 4ERkMONIO5O<br />

dontinico A ulonia Giiicbreda, le advieria que <strong>de</strong>be acabar la obra<br />

lzisf6rica conzenzada jN), ci dif ii nia Jaime floinénecli<br />

- XC.\. Reg. 1446, fo!. 140.<br />

Petrus, etc. I)ilecto C011Siliari() nostro Francisco Ça-Garriga,<br />

militi, gcrentiuices guhernatoris generalis in regno Maioricarurn.<br />

Salutein et clilectionem. Cum Nos disposuerimus et vclimus quod<br />

r<strong>el</strong>igiosus et di]cctus noster frater Anthonium Gcnebrcda, ordin is<br />

Fratrurn Predicatorum queni ut scientifficum benemerituin et condignum,<br />

<strong>de</strong> domo nosira recepirnus, perficiat et perditcat etiam ad<br />

effectum aliqua istorialia opera jain incepta per fratrem Jacobuin<br />

Dominici quondam, in Sacra 'iheologia magistrum, que per Nos<br />

fratri Anthonio siipradicto, dum nohiscum adcrat pro eorum expeditione<br />

commisa pridic extiterunt nosque v<strong>el</strong>imus et affectemus<br />

quamplurimuni perfecta habere opera supradicta, quod fieri ne quici<br />

propter absentiam fratris Anthonii supradicti. Eapropter dfcimus<br />

et mandamus vobis quatenus si dictum fratrem Anthonium, ad<br />

regnum Maioricarum predictum a modo contingat acce<strong>de</strong>re qualitercurnque<br />

moneatis eun<strong>de</strong>m ut ad nos pro perficiendo opere supraclicto<br />

curet, mora postposita remeare. Et si forsan istud distuicrit<br />

facere inconsulte aut aliter eumdcrn ibi<strong>de</strong>m rernancre uci morari<br />

nullatenus permitatis. Inhihentes cxprese cum prescnti fratribus<br />

conuentus rnonasterii. Predicatorum dicte ciuitatis ne fratrm Anthonjuin<br />

; memoratum post monitionem per vos ut predicitur,<br />

superfactam, admittere au<strong>de</strong>ant vilomodo hecque nullatenus ininiitetis<br />

cum ut opus predictum expeditione suscipiat quain obtamus<br />

sic ficri prou i<strong>de</strong> rimus et v<strong>el</strong>lirnus quibusuis litcris scu prouisionibus<br />

per nos hactenus sihi factis, obsistentibus nUllo modo.<br />

Dat. in nionastcrio Populeti, XXITT die julii, anno a natiuitate<br />

Dornini MCCCLXXX quarto. Raimundus, canccllarius.<br />

(1) Ginebreda muriô <strong>de</strong>cpus <strong>de</strong>l 6 <strong>de</strong> mayo <strong>de</strong> 1391. 1fl I <strong>de</strong> julio<br />

1e 1386 trabajaha atmn en la continuacÔn <strong>de</strong>l (Ycimpendio Historiai.<br />

(2) Et 5 d' novienibre <strong>de</strong> 1383 (lonz(n) e! ]'ey se dirigia.al provn<br />

cial <strong>de</strong> Predicadoi-es <strong>de</strong> Aragôn, Bernardo Armengol, y al gabernador <strong>de</strong><br />

Mallorca para que ce <strong>de</strong>tuviese n Giiebrcda y se le <strong>de</strong>,usiese dr su priorato,<br />

por 'insolc'ntlis" n los jura<strong>de</strong>s y a aigunos particu 1ares <strong>de</strong> a ciudd<br />

mallorquina. Oi<strong>de</strong>nes que se ravoaban por cl soberano <strong>el</strong> 22 <strong>de</strong> mayo dc 1384<br />

(Almenar), por cartas al convento dorninicano <strong>de</strong> Mi1lotTa (Reg. 1146, oho<br />

122 v.'), y n Ça - Carriza (fol. 123 r')<br />

En nueva carta dol ('rreU flhioso. <strong>de</strong> 31 <strong>de</strong> agosto <strong>de</strong> 1381 (Villafranca<br />

<strong>de</strong> Panadés) al Gobernador, se or<strong>de</strong>naba a ste que si cc peionaba per ali<br />

Cinebrada "acce<strong>de</strong>re nullateniis permittatis ne perfe2tio nostri opens saprdicti<br />

pc: nos sibi comissi" (Reg. 1436, fol. 152 r.'). Et 24 dc septiembre<br />

<strong>de</strong>! 'mismo aflo (Villafranca <strong>de</strong> Panad's) dieponia, diri giéndose a Ça-Oarriga,<br />

que se <strong>de</strong>volvieren al pnior sus libros, cua(lernos y <strong>de</strong>mts enseres que ncce3itaba<br />

en la re .gia corte (Reg. 1446, fol. 193 r 1 - y.0)


75f; .\MAD.\ LOPEZ DE ME'ESES 88<br />

(;uill<strong>el</strong>nius Poncii, ex prouisione facta per canceilarium.<br />

Pro.<br />

107<br />

1k I, agosto, 20. - \ ILL-1n..\Nc.\ 1E PANADES<br />

<strong>Pedro</strong> 11 7 <strong>de</strong> .1 ian a G uilie rino <strong>de</strong> (_esr mes, pabordf , y vicario<br />

cuerai <strong>de</strong>l a rz.l.ispado dc Ta rra( rona, recomendando aMaiflz6n<br />

i)almau, <strong>de</strong> Villafranca <strong>de</strong> Panadés, es! udiaule <strong>de</strong> !)erecho canônic<br />

' y civil, Paru alï beiieficio <strong>de</strong> la colacin dc Lcsc, 'mes.<br />

ACA, Reg. 5285, fol. 153.<br />

I u R ev.<br />

Pcbordrc, coin nos fos plasent e agradahic que 1 fe<strong>el</strong> nostre<br />

Mayrno 1)almau, natural <strong>de</strong> Vilafrancha <strong>de</strong> Pene<strong>de</strong>s, escola en I)rct<br />

canonich e Ciuil, per rao <strong>de</strong> ses merits e sufficiencia hagues aigun<br />

henifet qui fus be e competent segons sa condicio, ad cura o sens<br />

cura, vagant en I archabishat <strong>de</strong> Terragona, pertanyent a collaeio<br />

vostra, axi coin vicari gencral e axi coin pehordre, pregam vos<br />

affectuosament que al dit Mavmo Daimau prouehiscats <strong>de</strong>l dit<br />

beiiifet i coin sera, per contemplacio nostra. E d aço nos farets<br />

gran seruey, b quai uos grahirem inoit.<br />

Dada en Vilafrancha <strong>de</strong> Pene<strong>de</strong>s, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a<br />

XX d agost, <strong>de</strong>l any MCCCLXXXIIII. Rex Petrus.<br />

I)ominus Rex mandanit michi, Barthobomeo Siruent.<br />

108<br />

135, febrero, 3. B\RCEI.ONA<br />

<strong>Pedro</strong> I V (le 11ran expi<strong>de</strong> salvoc, vnduclo u Jua?f va ln riqî4c<br />

tninis!riles <strong>de</strong>l rev <strong>de</strong> Escofia, que .çc dirii,eii a Francia.<br />

- M'A, Reg. 944, fol. 109<br />

Petrus, etc. Di]cctis et fi<strong>de</strong>libus vniuersis et singulis officialibus,<br />

custodibusque passuurn et rerum prohibitarum in terris nostris<br />

vhiiibet constitutis, ad quos presentes peruenerint. Salutem et<br />

dilectioiiern. Mandamus vobis et vestrum cuihbet, <strong>de</strong> certa sciencia<br />

et expresse, quaten us magistrum Johan nem et T-Tcnricurn Guarner,<br />

ministrerios illustris regis Escosic, qui rece<strong>de</strong>ntes a nobis, <strong>de</strong> nostri<br />

licentia et permissu se, versus partes Francie, conferunt, tran-


8) 1)OCVMENTOS CULTURALES DE PEDRO Il. CEREMOXIOSO 757<br />

sire et abire per totam ditionem uestram et cutu suis familis (sic)<br />

cquitaturis, peccunia, auro, argento, maletis et alus SUIS bonis,<br />

libere pernhittatis, dannuin, injuriam v<strong>el</strong> offcnsain, illis nullateno<br />

illaturis. (Juin potius cos prcserueti illesos ipsis etiam prouicleatis,<br />

suis tarnen expensis, si mdc requisiti fueritis, <strong>de</strong> securo transitu<br />

et conductu.<br />

Dat. in Villa Hisulduni, 1110 die febroarii, anno a natinitate<br />

l)omini M 0CCC OLXXX0V 0. Rex Petrus.<br />

Dojuinus Rex mandau it rnichi, Hartholomeo Sit-Lient.<br />

Pro.<br />

109<br />

1385, niavo, ;-i.<br />

<strong>Pedro</strong> IV <strong>de</strong> A ragn manda a J'rr'r <strong>de</strong> Vfauere!a 1 -pr)cu rador<br />

<strong>de</strong> renias V i -u-ros <strong>de</strong> Ros<strong>el</strong>hn -V L-e rdaiia, que se repa re la sala (/<br />

los Timbres <strong>de</strong>l castiilo <strong>de</strong> Perpiidn.<br />

- ACA. Reg. 1372, fol, 1<br />

Lo Rcy.<br />

En Magucrola. Entes hauem que la cambra <strong>de</strong>ls timpres <strong>de</strong>l<br />

casteil <strong>de</strong> Perpimva, se plou per <strong>de</strong>ffallirnent <strong>de</strong>l terrai,, que se's<br />

quencom <strong>de</strong>struit, entant que si remcv prestLn1e11t no si pren, yendr<br />

ia tost a <strong>de</strong>cahiment e n final dcstruccio perque Io dit terrat no<br />

es cubert <strong>de</strong>ssus. Manain iws espressarnent, sots pena <strong>de</strong> M florins<br />

e <strong>de</strong> nostra gracia e merce, que aqu<strong>el</strong>i, en toi ço que sia<br />

inester, reparets e mes auant Io cobrits a taulat, abans que pcior<br />

prenga, e no si haja fer major messin. E pi tal que mils e pus<br />

prestament se pusca fer plaura'ns que ÇO que costara, puxats trer<br />

e limier per via <strong>de</strong> amorti zacions. Pero voleni que abans nos façats<br />

saber a quanta quantitat muntaran les dcspeses que se n hauran<br />

n fer. F; axi dats hi tota diligencia, <strong>de</strong> guisa que il haia<br />

acabament. En altra nianera siats Cert que seria imputat n vostra<br />

culpa asi, que tantost fariem Icuar e hauer <strong>de</strong> vostres hens la dita<br />

pena e vitra aqu<strong>el</strong>la, pagar totes les dites <strong>de</strong>speses e mes auant<br />

vos en punirien fortment. E ad nitra letra scrinim al gouernador<br />

<strong>de</strong> Ross<strong>el</strong>lô que n exeguesca en Io cas <strong>de</strong>ssusdit.<br />

Dada en Uerom, sots nostre segeil secret, a XXX dies <strong>de</strong> maig<br />

<strong>de</strong>l anv MCCCLXXXV. Rex Petrus.<br />

Dorninus Rex mandauit michi, i-3erengario Siruent.<br />

Pro.<br />

(1) Nombiado <strong>el</strong> 8 <strong>de</strong> octobre <strong>de</strong> 1375.


75 \MAl) l.UPZ 1) 11 MH:NES I l, s ICI<br />

Procuratori reddituum et iurium in cornitatibus Rossilionis et<br />

Ceritan je2.<br />

110<br />

1*3, mavo. - 1 \RCELONA<br />

Btruardo CalIoç eut rega o. (rav R(une() Ross<strong>el</strong>l, lector <strong>de</strong>l nwnuslerio<br />

<strong>de</strong> l'rcdîcadores <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>oua, que iba a graduarsc en la<br />

.'orbona, duce Jiorines <strong>de</strong> oro que u éste douaba Sibila <strong>de</strong> Forcia<br />

HP, Reg, 513, fol. 83.<br />

Item donc a frai-e Rorneit Rosseil, kctor <strong>de</strong>l ot-<strong>de</strong> <strong>de</strong>ls frares<br />

preycadors <strong>de</strong> la ciutat <strong>de</strong> Barchinona, ab aihara <strong>de</strong> scriva <strong>de</strong> racio<br />

scrit en Barc<strong>el</strong>ona a VIII dies <strong>de</strong>l present mes <strong>de</strong> rnaig, ]os quais<br />

la senyora Reyna ii mana donar en ajuda <strong>de</strong> les messions que li<br />

conuendra fer anant al Studi <strong>de</strong> Paris per a consaguir grau du<br />

magisteri. Segons que n le dit albara es contengut XII florins d or.<br />

E u ,'l izquicrda: Aluara d cscriva <strong>de</strong> rac-io.<br />

111<br />

13 ,--i6, ju ho. - BRcaLOx.\<br />

ilfilll (_.// tesrr'ro <strong>de</strong> .Sihila <strong>de</strong> Forcià, da - Berna rdo, o<br />

(olso, u Juan y u Revuart, minisiriles dcl seiior d' (uo-' quince<br />

/lorin&'s que les regalaba dicha Raina.<br />

ACA, FtP, Reg. 513, fol. 103.<br />

item donc a N Bernart, a N Colso, a N Johan e a N Raynart,<br />

ministrers <strong>de</strong>l senyor <strong>de</strong> Coss, <strong>de</strong>l regne <strong>de</strong> França, ai) albara <strong>de</strong><br />

serina <strong>de</strong> racio sent en Barcciona a VI dies <strong>de</strong>l present mes <strong>de</strong><br />

juliol, los quais la senvora Revna ii mana douar graciosament.<br />

Segons que n Io dit aihara es contengiit, XV florins d or.<br />

En cl inargen izquierdo: Albara <strong>de</strong> serina <strong>de</strong> racio.<br />

(2) A continuaclôn se registra en cl irLismo folio la cirta al gobernador<br />

<strong>de</strong> los c4,ndadoe, G<strong>el</strong>aleL-t <strong>de</strong> Crui1ls, y a Aebç]-to Sa Trilla, east<strong>el</strong>hno <strong>de</strong><br />

PerJ)ifin.<br />

(3) Engiier-and Vil (j- cl 18 <strong>de</strong> febrero <strong>de</strong> 1397), con cuva hua Maria<br />

(t en 1405) caô Enrique <strong>de</strong> Bar (-F en la bal-alla <strong>de</strong> Nicopolis), herniano<br />

mayor rIe la duquesa di , (icona.


I Do(UMI:NTc>s CULTURALES DE PEDRO Et. CEREMONIOSÛ 7itI<br />

112<br />

1;*, enero, abril y julio. - BARCELON\<br />

1naii Cailç, lesorero <strong>de</strong>Sihila. <strong>de</strong> Forciù, ahona al judio barceioni5s<br />

Bonjoha ?vla.hir, encna(lernador <strong>de</strong> libros, <strong>el</strong> importe <strong>de</strong><br />

di'ersos materiales <strong>de</strong> pap<strong>el</strong>erfa en <strong>de</strong>stino o la tesorerla <strong>de</strong> la<br />

Reina.<br />

R!'. Iteg. 513, foie. 50 v.'. 79 v. y 107 v.'<br />

Item donc n N Bonjuha Mahir, juheu ligador <strong>de</strong> libres <strong>de</strong> la<br />

ciutat <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, per pren <strong>de</strong> I libre <strong>de</strong> 1111 mans <strong>de</strong> paper <strong>de</strong><br />

forma maior, ab cuhertes ucrrneiles, XLIIII sous. E per 11 libres<br />

cascun <strong>de</strong> 1111 mans, <strong>de</strong> paper tosca, la I ab cuhertes (le aluda<br />

empeemtat, e 1 altra ah cubertes <strong>de</strong> pergami, XXII sous, los quais<br />

libres compra a ops <strong>de</strong> mon offici. Item li donc per vna dotzena<br />

<strong>de</strong> pergamins, XII sous harc<strong>el</strong>onis. E son per tots LXXVIII<br />

SOUS Barce.<br />

En cl mar,ç'en izqwierdo: Per Io manament general.<br />

Item donc n N Bonjuha Mahir, juheu ligador <strong>de</strong> libres <strong>de</strong> la<br />

ciutat <strong>de</strong> l3arc<strong>el</strong>ona, per vna ravina <strong>de</strong> paper tosca, XXVII sous,<br />

V dines Barc. E per vna dotzena <strong>de</strong> pergamins. XI sous Barc.<br />

les quais coses d cil campre, n ohs <strong>de</strong> mon offici, en Io present<br />

mes d abril. E fan per tots XXXVIII sous, VI dines Bare.<br />

En ai tnargen iquicrdo: Messions presas per Io manament<br />

gcneral.<br />

Item donc n N Bonjuha Mahir, juheu ligador <strong>de</strong> libres <strong>de</strong> la<br />

ciutat (le Tiarc<strong>el</strong>ona, per vua rayrna <strong>de</strong> paper tosea, XXVII sous,<br />

VI dines. E per vna dotzena <strong>de</strong> pergamifls, XI sous, ]os quais d cli<br />

colflpre, a ops <strong>de</strong> mon offici, en Io present mS <strong>de</strong> julioi. XXXVIII<br />

sous VI dines Bare. -<br />

En al inar'n izquierd: Messions preses per Io manarnent<br />

eneral.<br />

113<br />

1:36, noviembrc, 19. GERONA<br />

Ri priinogéntto <strong>de</strong> A ra6n or<strong>de</strong>na ai vizcondc F<strong>el</strong>ipe Dalmau<br />

<strong>de</strong> Rocaberti, que ponga en liberlad ai astnflo ,go jndfo C-resqncs<br />

Viver, que viniendo <strong>de</strong> Avion para scr-uirlo, Itabfa .sido <strong>de</strong>h'nido<br />

en La Junquera por las conipaiifas <strong>de</strong>! vizcon<strong>de</strong>.<br />

- ACA, Reg. 1952, fol 2 v. 0 - 3.


7(0 A M A D A LOPEZ DE MEXESES 92<br />

Lo Primogenit.<br />

Vescomte nos fahiem venir d Auinyo Cresques <strong>de</strong> Viuer, astrolech<br />

jueu, a nostre serue y. E haucm entes que cornpanyes <strong>de</strong><br />

hornens vostres, han <strong>de</strong>tengut e <strong>de</strong>tenen aqucli en Io loch <strong>de</strong> La<br />

Jonquera, <strong>de</strong> que som moit maran<strong>el</strong>lats que vostres hornens sien<br />

tan abrivats que retenguen aigu, maiorrnent que vengua a nostre<br />

seruey. Per que us manam expressainent que, vistes les presentes,<br />

façats <strong>de</strong>liurar Io dit jueu, per que venga a nos, e en aço per res<br />

no mu<strong>de</strong>ts, certifficants uos que I contrari nos <strong>de</strong>spiauria.<br />

Dada en Gerona, sots nostre seg<strong>el</strong>i secret, a XIX dies <strong>de</strong> noembre<br />

en I any <strong>de</strong> la natiuitat <strong>de</strong> Nostre Senvor MCCCLXXXVI.<br />

Prirnogenitus.<br />

Dominus Dux inandauit michi, Bernardo <strong>de</strong> Jonquerio.<br />

Pro.<br />

Dirigitur vicecorniti Ruppebertino'.<br />

(1) Et 4 <strong>de</strong> noviembre dc 1387, cl va i'ey Juan escribla a eu tesrffl O<br />

que le cnviae a Cresques a Villafranca <strong>de</strong> Panadés, (ton<strong>de</strong> la coite se hailaba<br />

(Reg. 1952, fol. 54 v.°). Y et 22 <strong>de</strong> enero <strong>de</strong> 188, d*paeh•aba al astrélogo<br />

a l3arc<strong>el</strong>ona para que eneargase unos trabajos al platero judlo Salomôn<br />

Barbut (fol. 107 r.).


1)(M UMENTOS CULTUR\LES DE PEDR4) F.I. CEREM()NLOSU ?lff<br />

Alea 1(11 (Aleafiiz), 28.<br />

Ajl;1.Nl., 94; Juan <strong>de</strong> Liga <strong>de</strong> la<br />

haja Alimanya, 82.<br />

ALExNDR1., 48, 60.<br />

ArE<strong>el</strong>aE (Alcira), 25.<br />

A1IMANYA, V. Alemania.<br />

AL.IAFt;RIA, palacio <strong>de</strong> la, 33, 39.<br />

V. AIjafera.<br />

Aiatt'a I. ni: SEN'I' JOHAN, 1113.<br />

y . Irnpuriarurn.<br />

AruqônAraje, Artgenn.m<br />

ARtOON, dofia T,eonor, cOma dc, 27;<br />

reina <strong>de</strong> (Sibila <strong>de</strong> Forcia), 100.<br />

Aragôn, reyes <strong>de</strong> (antecesore <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong><br />

IV quo diei'on fueros a Valc .n-<br />

(ia), 37.<br />

Aragôn, rey <strong>de</strong> (<strong>Pedro</strong> IV), 80, 83.<br />

Aragôn, Primegénito <strong>de</strong>, y . Primogenitus<br />

<strong>de</strong> Aragôn.<br />

ENDICES*<br />

L NOMBRES DE LUGAR<br />

Aragôn, l'ere, infante <strong>de</strong>, 77.<br />

Aragôn. Petro Jordani <strong>de</strong> Urrie3, balle<br />

<strong>de</strong>l reino <strong>de</strong>, 20.<br />

- CnsoIi Rlanch, ma€stro <strong>de</strong> grabrado<br />

y ensayador <strong>de</strong> moneda para<br />

todo cl reino <strong>de</strong>, 94.<br />

- Gohernador y justicia <strong>de</strong>, 28.<br />

- G-obernador y balle <strong>de</strong>l reiflo<br />

<strong>de</strong>. 38.<br />

- Nonrbramksnto <strong>de</strong> Domtngo Cet'dJn<br />

cotno justicia <strong>de</strong>, 44.<br />

Aragôn. Floriiiet <strong>de</strong> cr0 <strong>de</strong>, 66, 78, 81'.<br />

84, 86, 87, 92. 103.<br />

Armenia, y . Ermenia.<br />

Au ia DINE, Ail r'SYON, Avlx yo, v(-as(,<br />

Avifl&n.<br />

Av]iiôn, 22, 96, 113; Salamon Astruch,<br />

judio <strong>de</strong>, 25.<br />

Estes indices han sido redactados por la sejorita Marin Gnzlez Miranda, becaria<br />

<strong>de</strong> la Escu<strong>el</strong>a <strong>de</strong> Etudios Medievales,<br />

Los noml,rvs en versalitas figuran tal corne aparecen en cl documente los escritos<br />

en letra redonda esti'tn casi<strong>el</strong>lanizados, y les que van encerrados entre paréntesis no se<br />

expresan en cl documento, aurique indirectamente se alu<strong>de</strong> a <strong>el</strong>los.<br />

Se han agrupailo bajo una misma forma, generalrncnte la cast<strong>el</strong>lana, las diferentes<br />

grafias correspondientes a un rnisflio nombre Juan. Joha,os's, Johasz, Iolianne... o<br />

bien Zaragoza. Csaraiigusta, Saragoça..., etc. ; habiéndose or<strong>de</strong>nado <strong>de</strong>ntro <strong>de</strong> ca<strong>de</strong><br />

'rupc, per ap<strong>el</strong>lidos, cuando se trata <strong>de</strong> nombres <strong>de</strong> persona, y poco mâs o rnenos per<br />

inaterias en les <strong>de</strong> lugares.<br />

Ida la poca uniformidad (le les documentes, unes en latin y otros en catalân, todas<br />

las referencias que acompaitan a los nombres van en cast<strong>el</strong>lano.<br />

1-as cifras remiten al nt'imero <strong>de</strong>l documento.


7(42 \MAl).t LOPEZ DE MENESES<br />

BMI, Argentina, cantadora, 'aativa <strong>de</strong>i<br />

diwaclo <strong>de</strong>, 76.<br />

Ba're<strong>el</strong>on.a, Ba.rrli f non e, Bareh mono<br />

B.aei •:i.orç.. •Baile <strong>de</strong>, 47.<br />

Bernardo Vlvs, balle <strong>de</strong>, 10.<br />

-Veguc'r y ott'os oficia]es <strong>de</strong>, li);<br />

voguer (le, 102.<br />

--Cons<strong>el</strong>lors <strong>de</strong> la cludad <strong>de</strong>, 77.<br />

Bar<strong>el</strong>ona. Obispo y capitulo <strong>de</strong> la ghsia<br />

<strong>de</strong>, 102; pa!acïo dEl obiajo, 98.<br />

-- Juan <strong>de</strong> Rusecli. coms.trio ik'<br />

los juro.s <strong>de</strong> la C;rnara Apostô4iea<br />

en ma o1)kcopado (le Barcolona<br />

Vin, 102.<br />

Barc<strong>el</strong>ona. Aibergue (lei artiaca <strong>de</strong><br />

(Guillermo <strong>de</strong> ..igrtuiilo), 98.<br />

Barcclona.. Ferrer <strong>de</strong> Maguerola, gu:u.<br />

da (lei real ai'chivo, 45.<br />

- Gilal;ei'Lu <strong>de</strong> Saneto Clemn'.t-',<br />

meslazaf <strong>de</strong>, 47.<br />

- .l.aime Devesa, rector <strong>de</strong> las Escu<strong>el</strong>as<br />

<strong>de</strong> Arte€ <strong>de</strong>, 59.<br />

Bar<strong>el</strong>ona. Tljomo Leopardi, mCre:tdcc,<br />

60.<br />

- Guillent Pujadus, mercacler, 77.<br />

-- (1uillerrno Sufl.yer, mrcniter, 90.<br />

I i:tiolorneu Tutxo, plate.<br />

0, 19.<br />

Audreu flur.in, piatero, 105.<br />

- Ferrarium Basa. pintor, 10.<br />

- Bonjulia Maul r, judlo encJa(l i<br />

nalor, 112.<br />

Barc<strong>el</strong>ona, Peio Pascual, ciudad:tnii<br />

<strong>de</strong>, 62.<br />

Barc<strong>el</strong>ona, Guardi5n y convouto d<br />

F'i'afles Menores <strong>de</strong>, 1)1.<br />

Convefl10 <strong>de</strong> Predic;tdoi'ea. 1(11.<br />

- Roineu Roas<strong>el</strong>i, lc.tot dol n:oflJ.<br />

terlo (le Predicadore, 110.<br />

Barr<strong>el</strong>ona. Aljama d, 10.<br />

Barc<strong>el</strong>ona. Fiestas en <strong>el</strong> palaclu<br />

resi, &6.<br />

-O-bras en cl palacio, 111, 14. 23<br />

-17, 80.<br />

- Coluninas y l4)ida para la ca1)!lia<br />

<strong>de</strong>l palaclo. 62.<br />

- Jacoho Codina, operarlo (lei pa'a<br />

cio real, 47.<br />

Bareclona. Silla <strong>de</strong> montar y ti'c'tlC<br />

traidos n <strong>Pedro</strong> IV &a<strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona,<br />

97.<br />

Barc<strong>el</strong>ona. Sous. 70, 72, 73, 74, 84.<br />

112; libras <strong>de</strong>, 10.<br />

Ba reclon n. Dada en Barcol non, abril<br />

13h: 7; junlo 1:142: 10; noviembre<br />

1311: 12; •febrero 1346: 14;<br />

jullo 1350: 22; niayo 1351: 23; juole<br />

1351: 24; julio 1351: 25; I'e<br />

brero 1252: 26; oetubre 1356: 37;<br />

.lulio 1365: 47; enero 1366: 48; criero<br />

1367: 51; agosto 1368: 52; jullo<br />

1369: 53; julio 1370: 54: dicienibre<br />

1372: 57; enero 1373: 58; semi<br />

tiembre 1374:59; enero 1376: 61;<br />

fhi'ro 1376: 62; enero 1377: 64:<br />

septiornbre 1378: 68; abri] 1379: 69;<br />

febroro 138 11 : 70; junto 1380: 74; dieiembre<br />

1380: 76: enero 1381: 77:<br />

"ab albara <strong>de</strong> serlua <strong>de</strong> ratio sent<br />

en Barceinna, darrer dia (lei mes<br />

il agosto <strong>de</strong>l any MCCCLXXXIII.....<br />

105; rnayo 1386: 110; jolie 1386:<br />

111; oflerO, abril y julio 1386: 112.<br />

(Beauvais), obispo <strong>de</strong> (Juaa<br />

<strong>de</strong> Marigny), S.<br />

BTSi7I,n1'Nr (Bsa]i)), 7.<br />

Dosus ri: (Bolonia), Jacohum BranilalIts,<br />

<strong>de</strong> la ciudad <strong>de</strong>, 83.<br />

Bonius, les (Bonjas Blancas). 1)ada<br />

en..,, abril 1384: 104.<br />

Johan il( ,, maestro .-ilrm(tn,<br />

S2, 89.<br />

C\LAT.IJ (1(I, (ladj en.., mai'zo 1350: 20.<br />

C.aLur (e] Cail, Mallorca), 68, 75.<br />

i.sla, 26.<br />

V. Zaragoza.<br />

Costilla, (rstet(e, ('a,t'te11a:<br />

Csn:1.l.E, regreso (lei infante don Juan<br />

Manu<strong>el</strong> s Castilla, 2.<br />

C\s'i'IELLA, rey <strong>de</strong> (<strong>Pedro</strong> I), 27.<br />

C,sri;r.t.r, i'eina <strong>de</strong> (J.conor, liermans<br />

<strong>de</strong>l Primog(,nito), 76.<br />

C.lsTIuaT,., rey y mina <strong>de</strong>, 82.<br />

CsTl':ILc, don Gii <strong>de</strong> Albornoz, cancilier<br />

mayor (lei (lustre rey <strong>de</strong>, 22.<br />

Casrnr.r.os as EMpuai 1:5, Franceaeh<br />

Fokluet, <strong>de</strong>l convento <strong>de</strong>, 101.<br />

Csi ILION 15 Cii'i ni: Bt'l(RIANA, dada<br />

en villa..., febrero 1337: 2.


T)O(1MENïOS CULTURALES DE PJ(i)R() El. CF:REMONIOSO 763<br />

CASTRO C.Li.I:RJ. dada en..., maye<br />

1355: 29.<br />

CvrH.u.oN i E, Petro Ça-Costa, balle g<strong>el</strong>ieraI,<br />

23, 39,<br />

CAEFIAUNVA, 77.<br />

CvrFIAI.UN VA, gobernador (le, 98.<br />

CEa ITAN tE, go-bernador y procuradoces<br />

(t<strong>el</strong> Ros<strong>el</strong>lôn y Cerclai, 15.<br />

Cicitir-xti:, Ferrer <strong>de</strong> àlaguerola, ptoeurador<br />

<strong>de</strong> rentac y juros en los<br />

con(iados dol Ros<strong>el</strong>lOn y Cerdafla,<br />

109,<br />

Ci;sitwcasr, V. Zaragoza.<br />

V. Xipre.<br />

Co ('oucy), sehoir (le. 111.<br />

y . Xipr4.<br />

D.IuieiI, juat Cja y juraitos tic a cu<br />

dad <strong>de</strong>. 88.<br />

ERME lA (Armenia), rcy <strong>de</strong>, 99: Johnnom<br />

Dai<strong>de</strong>ili, coiifcsor <strong>de</strong>] iiut.r<br />

ces' (le, 91.<br />

Eta'osii:, Johaneni y Henri-uni Guaiocr,<br />

ininistiiles (]<strong>el</strong> r*y <strong>de</strong>, litS.<br />

Espafia, y . Yspaniaruin.<br />

itrioIu'I t (Eatrasbui'go), Concoli<br />

13!ancli, platero <strong>de</strong> la ciudad (le,<br />

87, 91.<br />

lJxt, aijama <strong>de</strong> lo, jiidios rh la villa<br />

cl, 211.<br />

Fi(.ui'au:s, 41.<br />

Fl..NI:Ns, !.i<strong>el</strong>ra ii, 82.<br />

scflOr <strong>de</strong> Ccitz, <strong>de</strong>l reino cL',<br />

}'r' t.\, concesiôn <strong>de</strong> salvoconductos<br />

Para ir a Francta. 85, 89, 108.<br />

OEtr.Ns. torre <strong>de</strong>, en la Aijaferla, 33.<br />

(bNov, car<strong>de</strong>nal do Martolorné <strong>de</strong><br />

77.<br />

(lorette, Gerun<strong>de</strong>:<br />

GERONA, 41.<br />

(Gerona, duque <strong>de</strong>), 105.<br />

(Geroïia, Matha <strong>de</strong> Armagnac, duqueca<br />

<strong>de</strong>), 64.<br />

Gerona. -Dada en Geroua, jullo 1368:<br />

-12: junio 1377: 65; encre 1382: 91:<br />

mayn 1385: 109: noviembre 1386:<br />

113.<br />

Hvaausl,F:M, reina <strong>de</strong>... y Chipre<br />

(Leonor, viuda <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> I), 104;<br />

iey dc Chipre y... (<strong>Pedro</strong> T), 48.<br />

1-luesca, y . Oscha y Oace.<br />

y . Lérida.<br />

Iaii'i:atitu.si (Ampurias), Jtt.aaa, con<strong>de</strong>sa<br />

<strong>de</strong>, 65.<br />

lx%r( (1-11jar), Jacobo Mathei, pintor<br />

<strong>de</strong>] lugar <strong>de</strong>, 51.<br />

solido, 81.<br />

j JF:Rt TSALEM, y . Hycrusalem.<br />

LA JONQFERA, ]ugar <strong>de</strong>, 113.<br />

Lérida. Vicario u oficial <strong>de</strong> la iglesia<br />

<strong>de</strong>, M.<br />

-- Curia, vcario y paliers <strong>de</strong>. 63;<br />

ourla. 35.<br />

-- Oblpo dc, coiisiliario, 58.<br />

Ltrid :i. Universi (Lad.<br />

- Guillermo RamtSn <strong>de</strong> Moncada,<br />

eancl]ier vitaflcio, 12.<br />

Bernardo Boix, eanci]ier para et<br />

examen (I,: BoIt rd.n <strong>de</strong> Monteagatin,<br />

21.<br />

- ç uill( imo lainôn <strong>de</strong> Moicada,<br />

<strong>de</strong>cano <strong>de</strong> Li iglecia y canciller <strong>de</strong><br />

la Unirersidad <strong>de</strong>, 54.<br />

Normas para la <strong>el</strong>eci0n dol teeor.<br />

58.<br />

- Nombramiento <strong>de</strong> eancillei a Cetaldi<br />

<strong>de</strong> Requesens, 61.<br />

Facilida<strong>de</strong>s s Jordanua <strong>de</strong> Sobra<br />

para do<strong>el</strong>otarse en Decrotos, 36.<br />

- Admisiôii al examen <strong>de</strong>l doctorado<br />

<strong>de</strong> Berengarius (le Pratis, 40.<br />

-Dispensa u Berengarius <strong>de</strong> Rexacho<br />

<strong>de</strong> requicitos para la obtenrida<br />

<strong>de</strong>l doetorado, 50.<br />

- Admisido <strong>de</strong> Sancho Sarrio al<br />

examen <strong>de</strong> doc t.oratlo, 54.<br />

- Ptrroga <strong>de</strong>l plazo concedido ]tala.<br />

cl doctorado a Juan Porquet, 81.<br />

- -- Recu:i'so <strong>de</strong> la c.iudad <strong>de</strong> Lérida<br />

contra la fundacin <strong>de</strong> la Univeraidad<br />

oecense, 28:<br />

- Recurso contra la Universidad <strong>de</strong><br />

Lérid, 34.<br />

-. C.astigo n Nadal Lbri y cdmp]i-


i(I"t AMADA LOPEZ DE MENESES 96<br />

ces que perturbaron una cc'rernonia<br />

acadérnica en la ljniversidad, 63.<br />

-- Doctorea y hachilleres lectores <strong>de</strong><br />

Li t'niversidad, 35.<br />

Lérida. Dada en....febrero 4367: 50;<br />

ecptieinhre 1380: 75.<br />

Li yi(, e Ldrida.<br />

l'sIAJHIIICARUM, M,((,RI(E, M.Io1uc.\,<br />

MALLORQI'ES, V. Iallorea.<br />

Mallorca. Rey <strong>de</strong> (Jaiirne 111), 8.<br />

Mallorca. Gobernador (Gilabert <strong>de</strong><br />

Cen k'lles), 26.<br />

- Francisco Ça - Garriga, gohernador<br />

general en <strong>el</strong> reino <strong>de</strong>. 93, 106.<br />

- Procuradores <strong>de</strong> la ciudad <strong>de</strong>, 29.<br />

Mallorca. Alj.ama <strong>de</strong> los judio6, 93.<br />

- Secretarios y cOnsiliarios (le la<br />

;iljani.a I p les judios <strong>de</strong>] Call <strong>de</strong> la<br />

ciudaci <strong>de</strong>, 75.<br />

- Cresques Abraham. judio <strong>de</strong> la<br />

ciudad <strong>de</strong>, 68, 93.<br />

Mallorca. Gerogium Brondo, ciudadano<br />

tIc, 48.<br />

Mallorca. Convento <strong>de</strong> Pi'edicadores<br />

<strong>de</strong>, 101.<br />

Ma-liorca, Castilianiis <strong>de</strong>, pi'Ofliotot' en<br />

lugar <strong>de</strong>l vicecancillet-. 63.<br />

MoN1'RI ycn. Drada en la villa <strong>de</strong>....<br />

rnarzo 1352: 27.<br />

MoN'rrsP:ILL\N t, Most'Pl:LLL .:R, vase<br />

Montp<strong>el</strong>lier.<br />

Montp<strong>el</strong>lier. Universidad <strong>de</strong>, 28, 50,<br />

59, 79.<br />

- (ïnsulcs y iyrohombi'es <strong>de</strong>, 79.<br />

MUNTESSONo, MON'FISSON t, MONTS0,<br />

V. Monzén.<br />

Monz6n. Dada en.... abri! 1363: 45;<br />

,julio 1376: 63; octubre 1383: 100;<br />

noviembre 1383: 101: cliciembre<br />

1763: 102.<br />

Moiti:i.ra, Dada en la villa <strong>de</strong>.,., abril<br />

1356: M.<br />

MINTst';RR.T, Santa Maria <strong>de</strong>, 105.<br />

N-tvuuu:. rey (Carlos II), 100<br />

Oscw, l3ernat Oliver, obispo <strong>de</strong><br />

(1337-1345), 8.<br />

OseK, justicia, iti ,ra4io6 y prohombrea<br />

<strong>de</strong>, 28.<br />

- Valleslo <strong>de</strong> Orda.s, balle, 55.<br />

Convento <strong>de</strong> Predicadores, 51.<br />

PARIS, Guillem <strong>de</strong>, "maestro <strong>de</strong> juegos",<br />

85; Guillem <strong>de</strong> Paris (y su<br />

mujer Juaua), prestidigitadores, 66.<br />

PARIS, Universtdad <strong>de</strong>, ilO.<br />

PJ •:Itp1N y A, PERI'I N I NI, P:iu'i<br />

y . Peepiiin.<br />

Perpiii.n, 32; castillo <strong>de</strong>, 15, 109; via<br />

<strong>de</strong>, 77.<br />

Perpifl.n. Dada en....jiilio 1345: 43:<br />

rnayo 1346: 15; encra 1356: 30, 31;<br />

junie 1356: 34, 35; septieniibre<br />

1356: 36; jullo 1358: 41; octu'bre<br />

1362: 44; abri! 1380: 71.<br />

PISA, 77.<br />

Poi't LETI (Poblet). monasterlo. Dada<br />

en..., junlo 1350: 21; juDo 1384: 106.<br />

RODA, frayres <strong>de</strong>, 96; (Juan Fernn<strong>de</strong>z<br />

<strong>de</strong> Heredia, maestre <strong>de</strong>), 96.<br />

1tu.'., 77.<br />

R%r.N,e CtR iuii (Aviflôn), véast'<br />

Avifin.<br />

Rosis. Dada en cl lugar <strong>de</strong> ... .maya<br />

1354: 28.<br />

Rossi:I.i.o. gobernador <strong>de</strong>, 109; procuradar<br />

<strong>de</strong> rentas y jures (Ferrer <strong>de</strong><br />

Magnerola), 109.<br />

RossILIONS, goherTuldOl' y ' yrocuradores<br />

<strong>de</strong> Ros<strong>el</strong>lôn r Cerdafia, 15.<br />

CouM\ te-: Qu I:RAI;r, .F'loreta,<br />

judia <strong>de</strong>, licencia(la cri Medicina, 64.<br />

SANTA Ei..LI.\. palaclo 4e, 14.<br />

(Sautas Creus, Jaime (;ener, abad<br />

<strong>de</strong>). 62.<br />

SANUTARUM CituctrM, monasterio, 57.<br />

SARAGOÇA, y. Zaragoza.<br />

i:xINA (Sigena), monasterlo, 42.<br />

infanta (Maria <strong>de</strong>), 69.<br />

T.utaA, aijaina <strong>de</strong> las judio6 <strong>de</strong>, 13.<br />

TAItIt.ÇC0NA, 62; arzohispado <strong>de</strong>. 107.<br />

Datot. (Teru<strong>el</strong>). Dada en..., junin<br />

1348: 18; novie.m•bre 1337: S.<br />

Ï'ERRANOVE, con(le, consiliarlo, 7, 12.<br />

ToRTos, castillo <strong>de</strong>, 99; aljania <strong>de</strong> las<br />

judlos, 99.<br />

P


no('VMENros CULTURALES DE IEt)}() Fi. CI'IEMONIOS()<br />

TORTOS.\. Dada en Tortosa, abril 1371:<br />

56; noviembre 1382: 96; nevieTn•<br />

bre 1382: 97; diciembre 1382: 98;<br />

abril 1383: 99.<br />

T14.sBo1ciI, y . Estarboreh.<br />

TUROLII, y . Terol.<br />

Uiwi:I., con<strong>de</strong> je, 71, 9r.<br />

Uiui.I.r-:NsIs, <strong>de</strong>canus, 68.<br />

V.ii.ui:i I: acequia <strong>de</strong>, 29.<br />

laliiCiit., 1'(IlePCie, 1u!eut.o, Va-<br />

1,i te<br />

VALI1xui.. Procuradore.s <strong>de</strong>l reino, 37.<br />

—Gar<strong>de</strong> <strong>de</strong> Loriz, gobernador <strong>de</strong>l<br />

rei-no, 31.<br />

--Fuei'os y privih'gios, 6, 37.<br />

- NoturioLi y jtirisperitos (le la cia<br />

dail, 6.<br />

—Md1eos exarninadores <strong>de</strong> la cmdad,<br />

25.<br />

Valencia. Gui li<strong>el</strong>înus Caner, boti.a-<br />

30, 31.<br />

—Pere Bernes, platero, 11, 13, 01.<br />

--Bartholoneo Co6c011ani plait'ro,<br />

64.<br />

Valencia, Dada c-z'. ..... enero 1339: 4;<br />

niayo 1341: 6; mayo 1316: 15; 10:<br />

junio 1316: 17; rnarzo 1371: 55;<br />

rnarzo 1382: 92; abril 1382: 93;<br />

ma y u 1382: 94; noviembre<br />

1382: 95,<br />

VALI,IS Dierci';, Bernardo, ahad <strong>de</strong>l<br />

rnonasterio <strong>de</strong>, 21.<br />

VANI,ssi\. VI-:NEPIE. y . Venecla.<br />

Venecia, dogo <strong>de</strong> (Marco Cornai<br />

-o), 48.<br />

—Cardé-rial <strong>de</strong> (Luis Donat!), 77.<br />

VI-;R! Cauz (<strong>de</strong> Zaragoza), 87.<br />

Ai.vr,.ia, mdico real, 16.<br />

ALA'rz.iiz AIINAI,ATZAR. . hijo <strong>de</strong> Ezdran<br />

AlaEar, judlo <strong>de</strong> Zaragoza, estutuante<br />

<strong>de</strong> Medicina, 38.<br />

ALTINORi, V. Leonor.<br />

Ai.oy , escultor, 7.<br />

Asiiiu:n (.iR.\Nia..1I, 10-1,<br />

H. NOMBRES DE PERS(I)NAS<br />

(Zi<br />

Vxc:xi, obiSpO, 13.<br />

Viet, episcopado, 102.<br />

VILIAFIUNC11A en PEN EDES. M aynio<br />

Dalmau, natural <strong>de</strong>, 107.<br />

—Dada en .....'igosto 1384, 107.<br />

VILL. Bisii.uu'ii. Dada en ......febrerO,<br />

1385, 108.<br />

V gei1I,Li, V. Urg<strong>el</strong>.<br />

Xui, 60.<br />

XIritl:, roy (<strong>Pedro</strong> I), 48; reins <strong>de</strong><br />

(Leonor, viuda <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> 1), 90,<br />

104.<br />

YsI'NLituM (D. Gil <strong>de</strong> Albornoz,<br />

primado), 22.<br />

ZAIaLOSA. Transporte <strong>de</strong>l eiyiilcro<br />

<strong>de</strong> Teresa <strong>de</strong> Entenza n la ciudad<br />

<strong>de</strong>, 7.<br />

—Aljaferia <strong>de</strong>, 33, 39,<br />

Zaragoza. Ezdran Alatzar, j u d 1 o<br />

<strong>de</strong>, 38.<br />

—l)orningo Ce r d an, ciudadano<br />

<strong>de</strong>, 44.<br />

—Consoli Bl.aneh, rnaetro <strong>de</strong> grabado<br />

y casayador <strong>de</strong> Ioda la ruoneda<br />

que se acufia en la ciudad<br />

<strong>de</strong>, 94.<br />

—Merino <strong>de</strong> (Sancho Marts), -12.<br />

Zaragoza. Dada en ..., niayo 1336: 1;<br />

enero 1357: 38; febrero 1357: 39;<br />

junio 1357: '10; mayo 1375: 60;<br />

enero 1378: 67; febrero 1381: 78;<br />

marzo 1381: 79: abril 1381: 80, 81;<br />

m.:i-yo .1381: 82, 83, 84; junio 1381:<br />

85, 86; junic y noviembre 1381: 87;<br />

agosto 1381: 88; noviembr.e 1381: 89.<br />

ANDREU Drrt.N, platero <strong>de</strong> Bar<strong>el</strong>ona,<br />

105.<br />

A NGELI DE SCLW0NI., juglar, 53.<br />

ANI'IioNIIM GENEBREPA, <strong>de</strong> la Or<strong>de</strong>n<br />

<strong>de</strong> Pi-edicadores, 106.<br />

AlzoI-:NTIN..\, t'antadora <strong>de</strong> la casa <strong>de</strong>l<br />

Primognito <strong>de</strong> Aragôn, 76, 78.


7(P î .\MAIY.\ I.oi'i-:z 1>1-.. \lI.\ i:sI-.s 98<br />

A!irç.\Liei, vicecancil]ei-, 12.<br />

ARN. s.r,ie) DL CONQI.'Ee, tiotarlo (le Va<br />

lencia. 6.<br />

ARNw I'ERE DE cornisai-io


Ut) IXELMENloS CUf.TURALIS Db: PEDRO EL CEREMONU)So 7(7<br />

('vrtii,aIX., jug1aieia <strong>de</strong> casa d!<br />

rey. 72.<br />

Cotu, ndnistiil <strong>de</strong>l seiior <strong>de</strong> Coi!ey,<br />

ii_1.<br />

CoNoi,J BL.t.\rR, ilaleto <strong>de</strong> la ilu<br />

daci <strong>de</strong> EstLasburgo, 97; rnactio<br />

<strong>de</strong> grabado y enayador <strong>de</strong> moneda<br />

<strong>de</strong> oro y plata hala todo et ii-<br />

110 tic Atagn, 94.<br />

CoNsTNç. 11E PEREt,T.4,. (dama <strong>de</strong><br />

Violant» <strong>de</strong> Bar), 104.<br />

CoxMt'scIE, ierînafla <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> 1V<br />

(mujer d.? J a t rn e <strong>de</strong> !ontq<strong>el</strong>Iter),<br />

15.<br />

Coss (Coucy), C(ûOr <strong>de</strong> (Engjeraiul<br />

VII), 111.<br />

CREscA, judio. mi'idico ical, 17.<br />

CRI:sQul:s Ana,ui.t, judlo <strong>de</strong> la dudat!<br />

<strong>de</strong> Mallorca, dornéstico real,<br />

68; maestro <strong>de</strong> mapas y <strong>de</strong> briijulas,<br />

75; i!oméstico rcal, 93.<br />

CitEsQlIt:s 11E V1VEIt, astrSlogo judb,<br />

113.<br />

C1tIsloFor 11E S(t.Atll,NIA. juglar, 53.<br />

Dut, 77.<br />

I)ia I Et. IJE BRIJ, ministril <strong>de</strong>! rey, 66.<br />

DoiIaoio Cr:Ro.N, coilsejero real, JUrista,<br />

ciudadano <strong>de</strong> Zaragoza, nombrado<br />

justicia <strong>de</strong> Aragén, 44<br />

DoMir't icit us SsN.\ttas, xtotario, 51.<br />

EeTuiLrs, arzobicpo <strong>de</strong> Toledo, ilim-<br />

10 <strong>de</strong> Espaila (Don Cil <strong>de</strong> Alboinos),<br />

22.<br />

Entiius PbrrRJ. 2.<br />

FSNnl<strong>el</strong>i ('acsri, ministril <strong>de</strong>l rey. 66.<br />

Ex t ai i NI SGitci:s I t, 3.<br />

Exi i I N! PF;la t, 20.<br />

El "M11Mat Sti-i 1, auditor, 37;<br />

minutu Saneii dc Ribauciloéta, audito!',<br />

36.<br />

Ezotnvr ALATZAR, judio <strong>de</strong> Zaragoza,<br />

padre <strong>de</strong> AIatzar Abnalatzar y Salomôn<br />

,estudianles <strong>de</strong> Medicina, 38.<br />

Ç.:aniN.xus Pirrat, portugu4s (y au<br />

r.1uc:- rancha), juglares <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong><br />

IV, 1.<br />

FF:RNANDiS, c.anciller, 94.<br />

Fl:Rtl\a 11M 13ss.. pintor <strong>de</strong> flaireicrna,<br />

10.<br />

1"nhil{All t t - ; G1I.uw.aT1 31.<br />

I'i Ii SAR t O DE M\GUEROL\. SCriltoi'<br />

;eal, guardà <strong>de</strong>l reai ardl1ivo (le<br />

Bareolona, 45; Ferrer <strong>de</strong> Maguerola,<br />

procurador <strong>de</strong> rentas y juros <strong>de</strong><br />

Rosehlén y Cerdaila, 109.<br />

FIS itRi liS FON('I t, 7.<br />

FERR.\51ui4 SAYOLI. 42, 47.<br />

Ft.oRE'FA. judia <strong>de</strong> Santa Coloma <strong>de</strong><br />

Que-ralt, licenciada en Medicina, 81.<br />

Vi -a,,risco i'runci.çcu.s, .Franccsch<br />

Fa Nct eco A Gu;ttic, mIliti, gobernador<br />

<strong>de</strong>l ic'ino do Mallorca, 93,<br />

106.<br />

FEANCESCH 1'oL(cET, fi-aile <strong>de</strong> Cast<strong>el</strong>ltjn<br />

<strong>de</strong> Ampurias. 101.<br />

Fuxcisctjs Fuxi, 7.<br />

Fn.xci:scu liE Ltiç.. ministril dcl<br />

roy, 66.<br />

FaAxdIscus lii; Mxa;io. 29, 40.<br />

F11A.NCESCU DE MON'I'ALU.\, juglar <strong>de</strong><br />

la real casa, 18.<br />

Fa.rçcsseît PLRERL\, ca.marclo regte,<br />

80.<br />

Fx.\çctscuM lIE I'ERILIONIIIUS, 41.<br />

FRAx<strong>el</strong>seus DE PE0ILOMINE, 17, 22.<br />

FRANCISCI tu; S.tscTo Ciiaisx'ri:, consiliarlo,<br />

50.<br />

Fai:tict-i, ministril <strong>de</strong>! Prirnogénito<br />

<strong>de</strong> Aragôn,. 103.<br />

Q rsa s': i..t Roc., niinistril <strong>de</strong><br />

tiierda <strong>de</strong>l Priniogénito (le Aragôn,<br />

103.<br />

GsR('ic: us LoRIs, gohernadoi' <strong>de</strong>l roino<br />

<strong>de</strong> Valencia, 31.<br />

Gi;o ItO I O JI) I tAN N t H. <strong>de</strong>spensero <strong>de</strong>l<br />

m ntant .e don Mai-Lin, 92.<br />

Gimoniii BRONLJO, ciudadano do Ma<br />

lIorca., 48.<br />

GEIALDI DE Ri:QcI:ssNs. candni.go <strong>de</strong><br />

la catedral iler<strong>de</strong>nse. caneiller <strong>de</strong><br />

la 1Jnversidad <strong>de</strong> hérida, 61.<br />

GEai.nl rs DE Oit VA, 4.<br />

(li :au.ut s nE PAIÀoï. 47.<br />

Gl;aAsDI, tocador <strong>de</strong> viola, 67.<br />

Gii..uisitiun DE C INTII,TI s, conaihiario,<br />

29.


AMADA LOPEZ 11E MENESES 100<br />

Gi LflEItT() D1 SA("io CLE!EN'l'E, mestazar<br />

<strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>oria, 47.<br />

C000FRE 11E Bit.Lo (Godofredo <strong>de</strong> BuliOn),<br />

libro acerca <strong>de</strong>, 95.<br />

Gutoosis, l'lsico <strong>de</strong> Teru<strong>el</strong>, 3.<br />

Gui LLCM CON (Id., médico, 79.<br />

(lu ii .r.u.'i N icn , li I.erato, ayud iIIi -<br />

te <strong>de</strong> registro <strong>de</strong> la eseribania <strong>de</strong><br />

Lonor <strong>de</strong> Siilia, reiria <strong>de</strong> Arag6n,<br />

49.<br />

Gui IJ.EM DE P'afs, "Maestro (le JU'o.s".<br />

85; GuUlern <strong>de</strong> Paris (y su<br />

mujer Jiiana), prestidigitadores, 86.<br />

Gui LLEM 1i J \DES, merca<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ons,<br />

77.<br />

GuTl.T.i-:M XI3IrNF;z Boso, Inensajero<br />

<strong>de</strong>l juSticia y jurados (le Dai'oc'a,<br />

88.<br />

(Griillermo <strong>de</strong> Aigrefenhlle, artiaa<br />

<strong>de</strong> Ilarc<strong>el</strong>ona), 98.<br />

Ou 1I.I,I-a,u I AM uoo.i.i, maestro <strong>de</strong><br />

obrac dcl catil10 <strong>de</strong> Perpifi5n, 15.<br />

Gi; ILLELMuN C.LoI:1toN r, 75.<br />

Gi: i TLI:r.M us C.NEn, boticarlo <strong>de</strong> Valencia,<br />

30, 31.<br />

Guii,.ri Fop , ministril <strong>de</strong> Sibita <strong>de</strong><br />

Forcia, 100.<br />

GUII.I.ELMUS .MiuH:I,rs, 25.<br />

GUILLELMuS PoNti r, 106.<br />

Gui iannuus DE PI:LCIOV ICI 50, 23.<br />

Gui i.LELM! 0F: P1'LcRov I Si, canônigo<br />

iier(lense, 12.<br />

GUILLI:LM I R t iuNoi lE MONTE('.\-<br />

TIIENO, canénigo <strong>de</strong> la igiesia<br />

<strong>de</strong>nse, canc.iiler <strong>de</strong> la Universidarl<br />

<strong>de</strong> Lérida, 12, 21; <strong>de</strong>cano <strong>de</strong> la iglesia<br />

(le Lérida y canciller dc' esa<br />

(Jniversidad, 36, 54.<br />

GuIi.LERato SCNYER, merca<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Bar-<br />

CF-lona, 00.<br />

HI-;No ICUM GUaRNER (Jonannein et)<br />

ministril lei rey <strong>de</strong> Eseocia, 108.<br />

Hiun D-LvaT, trovailor, 32.<br />

lIucoN i lie A1,1.\Lv[' (hluminador), 52.<br />

(Hugo <strong>de</strong> Fenollet), canciller,<br />

13, 15, 16, 21.<br />

Jco'ai, rey <strong>de</strong> Aragôn (Jaime 11), 13<br />

JACO1OJS, 1)rOtoflotario, 52.<br />

JACODUM BR.Nfl\i.I re. boloilés, ln'cIsic')<br />

<strong>de</strong> salterio, 83.<br />

JAc'lIiiO Cool N, presbltero, Gperario<br />

<strong>de</strong>! PalaCk Real <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona, 47.<br />

JACOIIt) CONFa-.\, 28, 41, 45, 54.<br />

Jacono CORSINO, judio astrôlogo y<br />

truchimén <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> IV, 74.<br />

JACIILSI i)EtTESA, cal)e11dn comensal <strong>de</strong>l<br />

L'ev rector <strong>de</strong> las esciL<strong>el</strong>as <strong>de</strong> Artes<br />

'lu Barc<strong>el</strong>ona y estudFante <strong>de</strong> De-<br />

:echo Canôn jco <strong>de</strong> la tniversidad<br />

le Montp<strong>el</strong>lier 59.<br />

JAeom - M Du.LINrcl. maestro en Sagrada<br />

Teologia, 106.<br />

J.'('OL5) FvRRARII, 95.<br />

JA('l)LLUM M.\R('iI, co'nsiliario y ujier<br />

le ai-mas, 93.<br />

JAIllIS) MATH -1, pinter <strong>de</strong> Hijar, 51.<br />

Jcoiii LIE MONTLlI'ESi'LLANO,SPOS() (le<br />

Con.stanza, hermana <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> IV, 15<br />

Jacono DE Pooio, rgente <strong>de</strong>l oficlo<br />

<strong>de</strong>l Macaire Racional <strong>de</strong> la curia<br />

real, 14.<br />

JAr-0111 Ri;m:t, tesorero <strong>de</strong>l rey, 17.<br />

J%(oJlo SEO.\saIA, ciudadano •<strong>de</strong> Ma<br />

llorca, 26.<br />

JACOMINUM CAeLrA, ministril <strong>de</strong>l infante<br />

don Martin, 92.<br />

JArruL)ANI:M Aio:NfiI:s, médico judb,<br />

16.<br />

JAIIUDA CRJ:sQuas, hijo <strong>de</strong> Cresques<br />

Abrahaim, judbo malborquin <strong>de</strong> la<br />

riLl casa, 75.<br />

(Jaime Gener, abad <strong>de</strong> S an tas<br />

Creus), 62.<br />

JAQCIrr Tri ((01', ministril dcl rcy, 66.<br />

JAQUET LIE T'aos, ministril <strong>de</strong> cuerda<br />

<strong>de</strong>l Primogrnito, 103.<br />

JAQCET DE PORTALDE, niinlatril <strong>de</strong> Sibila<br />

<strong>de</strong> Forcia, 190.<br />

JAsPSwrus, 14, 17.<br />

Juan. .Jc#hannes, JOh(in, bilan n e:<br />

JOFIANNEs, htjo <strong>de</strong>l infante Manu<strong>el</strong><br />

(don Juan Manu<strong>el</strong>), 2, 4.<br />

J0LLN, hijo <strong>de</strong> la con<strong>de</strong>sa <strong>de</strong> Ampuria.s,<br />

hermana <strong>de</strong>] Prlmogénilo, 65.<br />

Jo}t.1N I:, artista, hijo <strong>de</strong> Johan <strong>de</strong><br />

Brus<strong>el</strong>lc, 89.<br />

JOHAN, ministril (iCi sefior <strong>de</strong> Cos<br />

(Coucy). 111.


10 DOCUMENTOS CULTCRALES DE PEDRO EL CEREiONiûSO 760<br />

JolI.NaE or: ALFD,.FII Ni), tloctor<br />

Decretos, 81.<br />

JOII.\N ALFON0) DE ALiiOR(uECIt, 27.<br />

(Juan <strong>de</strong> Aragôn, con<strong>de</strong> <strong>de</strong> Pra<strong>de</strong>s),<br />

77.<br />

Juii.N t DE L. Aar., ministril, 67.<br />

J4riI,N 0F: B%R, hijO <strong>de</strong> P.ere <strong>de</strong> Bar,<br />

rninisi rues <strong>de</strong>l Primegénito, 103.<br />

JoiiN rtt:z Bosco, tesorero <strong>de</strong> Leo-<br />

Tror, viuda <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> I <strong>de</strong> Cliipre,<br />

104.<br />

JO1IAN o: BRusELL, hijo <strong>de</strong> Jo.han <strong>de</strong><br />

Liga, maestro, 82; Johanem rie<br />

Bruse11e, maestro aIem.n, 89.<br />

(Juan CaUoç, teorero <strong>de</strong> Sibila <strong>de</strong><br />

Forcià), 78, 84, 86, 87, 90, lii, 112.<br />

JOIl.tNNES C.ti.aai, 13.<br />

JoiI.tNI •:M D.urt:i.i.i, confesor <strong>de</strong>l rey<br />

<strong>de</strong> Armenia, 91.<br />

I4)IINNE Dr.oti, cludadano <strong>de</strong> Mallorca,<br />

26.<br />

(Juan Fernân<strong>de</strong>z <strong>de</strong> Heredia, maes-<br />

Ire <strong>de</strong> Rodas), 96.<br />

JoII.\N GINER, cons<strong>el</strong>ler <strong>de</strong>! Primogé-<br />

Oito, 65.<br />

JoIi\NNIM Gu.aiNI:tt (Johannem et<br />

Henrieum Guarner), ministriles <strong>de</strong>l<br />

t'ey tic Escocia, 108.<br />

JoiLN in-: Liu, <strong>de</strong> la baja Alemania,<br />

82.<br />

(Juan <strong>de</strong> Marigny, obispo <strong>de</strong> Beauvals),<br />

S.<br />

JOHANN! Poaçucri, licenclado en Dec'retos,<br />

81.<br />

Jori.\N xi Dl: Ri tosiUcti, comtsario<br />

'cal rie loa juro6 <strong>de</strong> la C.mara<br />

Apoatdlica en lo6 episcopados tic<br />

Barc<strong>el</strong>ona y Vieil, 102.<br />

JoIIN lfl L.\ VIor., ministril <strong>de</strong>l rey<br />

<strong>de</strong> Chipre, 46.<br />

JoitN, mujer <strong>de</strong> 4ui1Irn <strong>de</strong> Paris,<br />

prestidigitadores, 86.<br />

Jrrii\Ni:, infanta, con<strong>de</strong>sa <strong>de</strong> Ampuj'ias,<br />

hermana ci<strong>el</strong> Primogénito, 65.<br />

Jr)1it)ANis in: Soiru, licenciado en DecietOs,<br />

36.<br />

L.\LItENT!o JolI.NTcIi, notario <strong>de</strong> Valencia,<br />

.<br />

49<br />

iv:Onor, Alienora:<br />

LF:oNoIe, reina <strong>de</strong> Aragén, 27, 42, 49,<br />

53, 55. 56.<br />

(Leonor, reina <strong>de</strong> Castilla, hermana<br />

<strong>de</strong>l Primogénito), 76.<br />

LOTI, rninLstril <strong>de</strong>! Primogénito, 103.<br />

(Luis Donati, car<strong>de</strong>nal <strong>de</strong> Venecia),<br />

",7.<br />

Marcoa Cornaro (dogo <strong>de</strong> Venecia), 48<br />

M!t il No, infant! (Martin <strong>el</strong> Humano),<br />

67, 92.<br />

M.\RrtNur tri: Gaus, fraile <strong>de</strong>l convento<br />

<strong>de</strong> Predicadores <strong>de</strong> Huesca,<br />

51.<br />

(Matha <strong>de</strong> Armagnac, duqusa <strong>de</strong><br />

Gerona), G.I.<br />

MvruEus ADRIaNÎ, 12, 39; guardas<strong>el</strong>ies<br />

<strong>de</strong> <strong>Pedro</strong> IV, 45.<br />

Mrui:t DE M0LIno, juglar <strong>de</strong> doia<br />

Leonor, reina <strong>de</strong> Ârag6n, 27.<br />

MArliaus PETEI Pt:itt:oirixi, 6.<br />

M. y aro naturul <strong>de</strong> Villafranca<br />

<strong>de</strong> Panaclés, estudiante <strong>de</strong><br />

Derecho canénico y civil, 107.<br />

Miciju•:t, 11E Boaut:i.i.o, 51, 83.<br />

Miciiat:i. S\NCI 1, L<br />

Moysi, legis, 13.<br />

Nacisus, promotor, 75, 85, 88, 89.<br />

.NRc'rsUNE 11F: S.NCTO Diox I 510, COnsiiiario<br />

y regente <strong>de</strong> la can2illeria,<br />

75.<br />

N.vi't.rs Limaî, magister, 63.<br />

OLFI) in: Paoxin, 43.<br />

Pscu.i. FF:RR.xn1:v ou Moa, juglar<br />

<strong>de</strong> la casa dcl rey, 73.<br />

<strong>Pedro</strong>, Pet ru ,n, Per......<br />

PETRUM, infante (<strong>Pedro</strong> <strong>de</strong> Ribagorza,<br />

nombt'ado cancluer real en<br />

1338), 4, 26.<br />

PF:Ru, fray, infante <strong>de</strong> Aragi5n, mistico,<br />

77.<br />

PuRE, en (<strong>Pedro</strong> III), 57.<br />

Picrars, canciiler, 36.<br />

Pi:RE Ail \iHl:ltT, trompeta <strong>de</strong>l Primogénito,<br />

103.


770 AMAD.\ LOPEZ DE MENESI;s 102<br />

}'iTRO DE APILI,, médico <strong>de</strong> la ieal<br />

eaa, 21.<br />

PERE DE B.ir, ministril <strong>de</strong>l Prhnogé.<br />

nito, 103.<br />

PinE B1RNi:s, platero <strong>de</strong> Valenca. 11;<br />

platero <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l rey, 43, 64.<br />

PTRUS ÇA CALM, 100.<br />

PETRO ç.-Cosi'., balle general <strong>de</strong> Catalufia,<br />

23, 39.<br />

PERO 88.<br />

Pauiw CARDON,\, notarjo (le Valencia,<br />

6.<br />

(Pdro Dezvall, tesorero real), 66, 70,<br />

72, 73, 74.<br />

Pis G.\NL'r, trompeta <strong>de</strong> casa <strong>de</strong>l<br />

rey, 66.<br />

-Pi';raus ui GosrEIrs, 26, 30, 55, 81,<br />

82, 85<br />

Pisc -GL:1Li.EE lE: STANYI.1os, 41.<br />

PETR0 JoRiJ.\NI ri': TJiiriis, baile general<br />

<strong>de</strong>l reino <strong>de</strong> Aiagén, 20; camarlengo<br />

y mayordomo, 38.<br />

Pi:ai. Mui.jiir, merca<strong>de</strong>r catalén, 77.<br />

Prrs is M L rAYON i. procurador <strong>de</strong><br />

rentaa reales <strong>de</strong>l gobierno <strong>de</strong> Barc<strong>el</strong>ona,<br />

14.<br />

PERE i)E MUNuço, caballerizo <strong>de</strong>!<br />

rey, 97.<br />

PERE 'P.s('tAL, ciudadano <strong>de</strong> B.inclona,<br />

62.<br />

Pi•;rtto Pi:aicoaj, 15.<br />

PErso 11E PL.NELt, militai, 98.<br />

PEiRIrM IIAYML.NDUM DE MONTE1.ONc.O,<br />

doctor <strong>de</strong> -Decretos. 34, 35, 36.<br />

PurHo RODERICI iii _&AGRA, consiliario<br />

4<br />

PETRUM -Rus, médico <strong>de</strong> la real câ.inara,<br />

16, 24.<br />

Pi:Tltcs ui: T5asio., 34, 35, 65, 67, 69,<br />

71, 76, 91.<br />

Pirsii DL- TORRELLIS, licenciado en<br />

Medicina, 63.<br />

PIFFer. ministril <strong>de</strong>l irimogénito, 103.<br />

Pi -,o SAP0RIro, juglar dt dofia Leofor,<br />

reina <strong>de</strong> Aragôn, 27.<br />

POCII. ROII.. rninistril <strong>de</strong>l Primogénito,<br />

103.<br />

PONÇET, niinistril ci<strong>el</strong> Primogénito, 103<br />

PRADE.S, con<strong>de</strong> <strong>de</strong> (Juan <strong>de</strong> Aragôn),<br />

77.<br />

PRIMOGENITUS DE ARAO('iN (Juan I),<br />

60, 65, 67, 69, 71, 76, 81, 91, 113.<br />

R.uiIrNut:s, cancilier, 102, 106.<br />

Rviusuo ARN,I.i)i, jurisperito <strong>de</strong><br />

Valencia, '.<br />

R.YlcNDo CoscoNI, notarlo <strong>de</strong> Valencia,<br />

6.<br />

R,tiiuNDu DE CuMfliS, 92.<br />

RAIMUNOrS 3,h-RANGES, 15.<br />

R.Y.iuiNDI.r NI;i'uTYs, aurlitor, 36.<br />

R.L.iL(rN MArtiEL, ministril <strong>de</strong>l rey, 66.<br />

le: MUNTRIIS, trompeta <strong>de</strong> la<br />

ical casa, 66.<br />

RYN.ucI-, ministril <strong>de</strong>l sefior <strong>de</strong> Coucy,<br />

111.<br />

Ri:iu 11k iI, piritor, 51.<br />

Roiri:it-r vi: Sct..\voN i, juglar, 53.<br />

RODER! Cl S liE Ai.-i.a i u., 16.<br />

ltoui:nicui I)iu.ci, vicecanciller, 6,<br />

22, 30; docLor <strong>de</strong> l€'yes, consilia-<br />

V!O, 16.<br />

fray, 1cc-ter dc'1 monasterlo<br />

rie Predicadorea (le Bareclon.i,<br />

hp.<br />

yizcoiidr, (F(,lipe Dalmau<br />

<strong>de</strong> Rocaberli), 113.<br />

S\I.OMÔN Ast'aucn, méilico judic' <strong>de</strong><br />

Avifr&n, 25.<br />

SALOMONEM, hijo ile Eztl i-an Alazar,<br />

judio <strong>de</strong> Zaragoza, catudiante rie<br />

Medicina, 38.<br />

SOflCill. .UU ru, Son ctio, $rinro<br />

SANCI.\ (mujer <strong>de</strong> Ferdinandus Petri),<br />

jugiaresa, 1.<br />

SANx. l'l:RRÂN»Ez, juglaresa, 5.<br />

SNxu M.u., farniliar <strong>de</strong> Maria Sicilia,<br />

69.<br />

S. NUI 10 SirR ru, bach j lier en Deereto,<br />

54.<br />

SIGnA (<strong>de</strong> Forcià), reina rie Aragn,<br />

66, 78, 84, 86, 87, 101, lii), 111.<br />

STIIF;vl: RvIN., ministril <strong>de</strong>l rev. 66.<br />

TEREsII: (<strong>de</strong> Entenza), madre <strong>de</strong> <strong>Pedro</strong><br />

1V, 7.<br />

THO '.1 AS liE C\N ELLO. 36.


103 DOCUMENTOS CULTURALES DE PEI)RO EL CEREMONIOSO 771<br />

TjIo1E LIor.\RlJ, merca<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Barceona,<br />

60.<br />

THuIsIL M 0E M\SÇAO, militem,<br />

eonsiliario, 40.<br />

ministril, 67.<br />

TIII.\DEM ni; Vueiis, ministril <strong>de</strong>l<br />

infante don Martin, 92.<br />

Vrxt:s, ministril <strong>de</strong>l Primogénito,<br />

103.<br />

VDIETxo, trompeta <strong>de</strong>l Primogénta,<br />

103.<br />

VEN EQUI, ministril <strong>de</strong>l Prirnogénito.<br />

103.<br />

V,usjo DE Onn.s, balle <strong>de</strong> Hues- (Violante <strong>de</strong>, Bar, duquesa <strong>de</strong> Geroca,<br />

55.<br />

na), 95, 104.<br />

ASTROLO[A, 74, 113. Unico'nios y arn.vle!os:<br />

60, 65, 69, 103.<br />

Jinios: 13, 16, 17, 20, 24, 25, 38, 68,<br />

74, 75, 84, 93, 112, 113.<br />

JUGLÀRES, TItOVAOOEES, PRESTII) IGITAnc)RL;.s,<br />

MIN ISTR I LES, TR)MI'ETEROS,<br />

MSICOS, eI.e:,1, 5, 9, 18, 27, 32,<br />

46, 53, 66, 67, 72, 73, 76, 78, 83, 85,<br />

86, 89, 92, 100, 103, 108, M.<br />

LITER\TrR., AUTORES: 8, 41, 49, 36, 95,<br />

96, 106.<br />

MEDIcINA Y cIRUC;fA: 3, 16, 24, 25,<br />

30, 31, 37, 38, 70, 79, 84.<br />

NoliJ3R.MIENI'oS RE.TIs: <strong>de</strong> justicic<br />

<strong>de</strong> Zaragoza: 44; (h (IrC7)iVCr(i<br />

real: 45.<br />

TABLA DE MATERJAS<br />

PJNFURA, ESCULTUS\ Y ,RQUITECTURA:<br />

7, 10, 14, 15, 23, 29, 33, 39, 12, 47,<br />

51, 52, 55, 57, 62, 80, 97, 99, 102, 109.<br />

PLAJESt\: 11, 19, 43, 64, 87, 90, 94,<br />

105.<br />

REcunAc ION ES: 101, 107.<br />

RELACIONES CON VENECIA: 48; con Armenia:<br />

91.<br />

.LVOCONIJI(1'08 2, 22, 79, 82, 83,<br />

89, 108.<br />

IJNIVERSII)ADES Y ESTUDIOS: Cancilleres,<br />

profesores, exmenes, etc., 6,<br />

12, 21, 28, 34, 35, 36, 40, 50, 54,<br />

58, 61, 63, 81, 88.<br />

PEM\s v.\Rios: 26, 59, 71, 77. 98.

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!