02.05.2013 Views

e-Adekus Infobulletin maart 2012

e-Adekus Infobulletin maart 2012

e-Adekus Infobulletin maart 2012

SHOW MORE
SHOW LESS

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.

JAARGANG 14 NR. 4<br />

MAART <strong>2012</strong><br />

Wetlands, alternatief voor<br />

afvalWaterbeheer<br />

DRUGS<br />

en<br />

ZWANGERSCHAP<br />

ADEKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Studiereis naar<br />

Panama<br />

Mainstreaming<br />

Climate Change for the<br />

Sustainable Development<br />

of the Caribbean<br />

EEN UITGAVE VAN DE ANTON DE KOM UNIVERSITEIT VAN SURINAME


2<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Afgestudeerden van de Faculteit der Technologische<br />

Wetenschappen (FTeW) gedurende de halfjaarlijkse buluitreiking,<br />

University Guesthouse, december 2011<br />

COLOFON<br />

AdeKUS Info Bulletin is een<br />

kwartaaluitgave van de Anton de<br />

Kom Universiteit van Suriname<br />

en wordt uitgegeven door de<br />

afdeling<br />

Public Relations.<br />

REDACTIEADRES<br />

Anton de Kom Universiteit van<br />

Suriname (AdeKUS)<br />

Leysweg 86, Postbus 9212<br />

Paramaribo, Suriname<br />

Telefoon: +597 465558<br />

Fax: +597 494697<br />

info@uvs.edu<br />

http:/adekus.uvs.edu<br />

SAMENSTELLING EN<br />

EINDREDACTIE<br />

Public Relations department<br />

SPECIALE DANK<br />

VOOR DE BIJDRAGE<br />

R. Nurmohamed, PhD.<br />

dr. Max Huisden<br />

A. Singh, MSc.<br />

dr. R. De Bies<br />

GRAFISCHE VORMGEVING<br />

ESEM Production<br />

DRUK<br />

Drukkerij Leo Victor<br />

INHOUDSOPGAVE<br />

INHOUDSOPGAVE<br />

Launch van het Suriname Water Resources Information System<br />

(SWRIS)<br />

Zwangerschap en Drugs<br />

Studiereis naar Panama<br />

Mainstreaming Climate Change for the Sustainable Development of the<br />

Caribbean<br />

Wetland alternatief voor afvalwaterbeheer<br />

AdeKUS aanwezig bij de 2 de “Meeting of CARICOM Institutes on Water”<br />

Anton de Kom Universiteit heeft eigen Masteropleiding Nederlands<br />

Nieuws uit de Universiteitsbibliotheek (UB)<br />

Personeelsvaria<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

3<br />

5<br />

7<br />

9<br />

10<br />

14<br />

15<br />

17<br />

19<br />

Foto: ESEM PRODUCTION


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Launch van het Suriname Water Resources<br />

Information System (SWRIS)<br />

Op 15 februari <strong>2012</strong> is het SWRIS-portaal gelanceerd op de Anton de Kom Universiteit van Suriname, Faculteit<br />

der Technologische Wetenschappen, als onderdeel van het project “Development of a Suriname Water Resources<br />

Information System”. Het SWRIS-portaal is bedoeld voor onder andere studenten, onderzoekers, ingenieursbureaus,<br />

overheidinstanties, beleidsmakers en consultants. Via de website kan watergerelateerde informatie over<br />

Suriname worden gelezen en/of gedownload; er zijn links naar onder andere waterpartners, workshops, journals, instrumentenleveranciers,<br />

laboratoria,<br />

trainingen, publicaties, internationale<br />

organisaties en experts.<br />

Verder zijn er ook diverse kaarten<br />

over Suriname beschikbaar<br />

(basiskaarten en kaarten met<br />

meetstations) en er is een uigebreide<br />

database van meetstations<br />

beschikbaar. Hiermee kunnen,<br />

via een speciaal formulier, meetdata<br />

worden opgevraagd van de<br />

partners voor onderwijs en onderzoeksdoeleinden.<br />

Dit project is grotendeels door<br />

World Wildlife Fund (WWF-<br />

Guianas) gefinancierd en de<br />

project-uitvoering lag in handen<br />

van de Anton de Kom Universiteit<br />

van Suriname, studierichting<br />

Infrastructuur. De projectcoördinator<br />

was dr. R. Nurmohamed.<br />

De overige projectpartners waren<br />

de Meteorologische Dienst<br />

Suriname (MDS), de Waterloopkundige<br />

Dienst Suriname<br />

(WLA), de Surinaamse Waterleiding<br />

Maatschappij (SWM) en<br />

de Maritieme Autoriteit Suriname<br />

(MAS). De ondersteunende<br />

partners waren het AdeKUS-<br />

VLIR-IUC-programma - Project<br />

4, de International Association<br />

of Hydrological Sciences<br />

(IAHS) en Global Water Partnership<br />

Caribbean (GWP-C).<br />

De SWRIS-activiteiten zullen<br />

vanaf nu voortgezet worden met<br />

de SWRISpartners via het steering<br />

committee, geleid door de<br />

studierichting Infrastructuur.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

3


4<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Voor meer informatie over dit project bezoek de website www.swris.org of contact de voorzitter van de steering committee,<br />

dhr. R. Nurmohamed Ph.D. | r.nurmohamed@uvs.edu | 465558 ext 351.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

De SWRIS-website: www.swris.org


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Zwangerschap en Drugs<br />

Een groeiend probleem voor ons, onze kinderen en<br />

zelfs de nog ongeboren jeugd;<br />

onze toekomst?<br />

Volgens Max Huisden, PhD, ND wordt de wereld<br />

getroffen door een steeds toenemend drugsprobleem<br />

dat ons allen treft. Drugs kunnen voorkomen<br />

in onze voeding, in de lucht en in het water, in ons<br />

milieu aan het werk en zelfs thuis. Drugs zijn bijvoorbeeld<br />

de medicamenten die ons worden voorgeschreven<br />

bij ziekte; deze kunnen behalve tot genezing<br />

leiden ook bijverschijnselen, gewenning en<br />

verslaving met zich meebrengen. Drugs zijn ook<br />

de narcotica waar onze kinderen en schoolgaande<br />

jeugd te vaak mee geconfronteerd worden. Drugs<br />

zijn de synthetische “designer drugs” die vanwege<br />

slinksheid van de producent niet als illegaal gekenmerkt<br />

kunnen worden, maar die des temeer verslaving,<br />

misdaad, dood en verderf zaaien. Drugs zijn<br />

ook de landbouwchemicaliën zoals pesticiden en<br />

herbiciden waarvan residuen in ons fruit en groenten<br />

kunnen voorkomen en ons vergiftigen, maar<br />

ook de afbraakproducten van hormonen en antibiotica<br />

in ons vlees en in ons milieu. Het zijn drugs<br />

die zorg dragen voor resistente vleesetende microorganismen<br />

en het zijn drugs die mede zorg dragen<br />

voor toenemende criminaliteit.<br />

Om het drugsprobleem te begrijpen en vervolgens<br />

te helpen werken aan een oplossing, moet de term<br />

‘drugs’ nader bekeken worden. Drugs kunnen namelijk<br />

op verschillende manieren gedefinieerd<br />

worden. Zo zijn drugs volgens bekende woordenboeken,<br />

zoals Merriam Webster Dictionary: “Illegal<br />

substances that cause addiction, habituation, or a<br />

marked change in consciousness” of Encyclopedia<br />

Britannica: “Any chemical substance that affects the<br />

functioning of living things and the organisms that<br />

infect them.” Men ziet dat de omschrijvingen sterk<br />

uiteen kunnen lopen. De WHO, EPA, FDA, OAS,<br />

NIH, CICAD enzovoorts geven dan ook alle hun<br />

eigen omschrijving aan de term “drugs”. Dr. Max<br />

Huisden, secretaris van de CICAD-AdeKUS, een<br />

antidrugsorganisatie van de OAS in samenwerking<br />

met AdeKUS, wijst erop dat binnen de geledingen<br />

van de Anton de Kom Universiteit een serie aan seminars,<br />

workshops en ook onderzoekingen gaande<br />

is om de gewaarwording te bevorderen en het<br />

drugsprobleem systematisch aan te pakken. Hierbij<br />

rekenen we op een optimale participatie vanuit onze<br />

universiteit, zegt hij.<br />

Huisden zegt dat het belangrijk is dat we ons reali-<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

5


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

seren dat drugs nuttige gevolgen met zich mee kunnen<br />

brengen (zoals medicijnen voor de zieke), maar<br />

vaak ook nadelige (zoals vergiftiging en verslaving).<br />

Zelfs de nuttige werking van medicijnen gaat vaak gepaard<br />

met neveneffecten die minder gewenst en zelfs<br />

schadelijk kunnen zijn. In dit artikel wordt de nadruk<br />

gelegd op enkele nadelige effecten van drugs omdat<br />

deze juist een gevaar vormen voor het milieu en de<br />

gezondheid. De aandacht moet ook gevestigd worden<br />

op het feit dat alle stoffen schadelijk kunnen zijn voor<br />

de gezondheid naarmate de blootstelling eraan toeneemt,<br />

ze bepaalde grenswaarden te boven gaan en<br />

de ontgiftigingscapaciteit van het lichaam overschreden<br />

wordt. Bij drugsverslaving gaat de verslaafde om<br />

te kunnen functioneren ertoe over om overbodige<br />

hoeveelheden van de nadelige drugs in toenemende<br />

mate tot zich te nemen. Bij environmental exposure<br />

komen individuen via hun milieu vaak langdurig of<br />

herhaaldelijk in aanraking met schadelijke stoffen. In<br />

beide gevallen verhoogt het detriment exponentieel.<br />

Ter illustratie verwijst dr. Max Huisden in dit artikel<br />

naar bevindingen uit onderzoek dat hij in de USA als<br />

Molecular Toxicologist heeft mogen verrichten aan<br />

“The Center for Environmental and Human Toxicology”.<br />

Het onderzoek werd grotendeels mogelijk gemaakt<br />

door de “National Institutes of Health” (NIH)<br />

en de “Environmental Protection Agency” (EPA).<br />

Huisden zegt dat genoemde studies kunnen worden<br />

nagelezen via de wetenschappelijke search engines<br />

van ScienceDirect, WorldWideScience.org, DrugBank<br />

en PubMed.<br />

In het lichaam treden er voornamelijk in de lever ontgiftigingsprocessen<br />

op. Deze processen zijn het resultaat<br />

van blootstelling aan lichaamsvreemde stoffen<br />

zoals drugs die zorg dragen voor de aanmaak van<br />

enzymen middels biochemische processen waaronder<br />

signaaltransductie, genenregulatie, transcriptie en<br />

translatie. De lever gaat ertoe over om door middel<br />

van deze ontgiftigingsenzymen de drugs in beperkte<br />

mate onschadelijk en uitscheidbaar te maken. Dr.<br />

Huisden presenteerde aan de “Society of Toxicology”<br />

in Salt Lake City, Utah, onderzoek dat uitwees dat<br />

met name de alfaklasse van het enzym Glutathione Stransferase,<br />

genetische regulatie ondergaat en deze in<br />

de lever mede voor ontgiftiging zorg draagt.<br />

Het ontgiftigingsproces gaat echter vaak gepaard met<br />

het vrijkomen van bijproducten zoals het zeer radicaal<br />

molecuul, 4 hydroxynonenal (4HNE). Verder gebeurt<br />

het dat bepaalde gifstoffen alsook hun schadelijke bijproducten<br />

de placenta van zwangere vrouwen passe-<br />

6<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

ren en de embryonale stamcellen van het ongeboren<br />

kind beïnvloeden; dit deel van de studies werd<br />

gepubliceerd in het toxicologisch vakblad “Toxicological<br />

Sciences”. Het radicaal molecuul 4HNE veroorzaakt<br />

mutaties in DNA en beïnvloedt met name<br />

de proliferatie en differentiatie van embryonale<br />

stamcellen. Deze bevindingen waren aanleiding tot<br />

nader gedetailleerd onderzoek.<br />

Een vervolgstudie die gepubliceerd werd in het<br />

vakblad “Toxicology in Vitro”, wees uit dat 4HNE<br />

kan leiden tot DNA-beschadigingen, mutaties en<br />

uiteindelijk kanker bij jonge kinderen. De lever<br />

produceert namelijk enzymen uit de familie Glutathione<br />

S-transferase die verbindingen aangaat met<br />

deze gifstof en als zodanig het risico op DNA-mutaties<br />

verkleint.<br />

Verder wetenschappelijk onderzoek van de onderzoeksgroep<br />

verscheen in “Toxicology and Applied<br />

Pharmacology”; het bevestigde dat embryonale<br />

stamcellen beschadiging oplopen onder invloed<br />

van transplacentaal 4HNE en dat later in de zwangerschap<br />

de lever van de ongeboren vrucht in veel<br />

mindere mate dan bij de moeder het geval is, in<br />

staat is om door middel van ontgiftigingsenzymen<br />

de schadelijke werking te remmen. Dr. Huisden<br />

toonde hierbij aan dat bepaalde eiwitten in de stamcellen,<br />

waaronder “tumor suppressing proteins”,<br />

worden aangetast en dat dit een van de oorzaken<br />

van kanker bij jonge kinderen is. <br />

Max Huisden, PhD. die een presentatie verzorgd over : “Drugs en<br />

Zwangerschap” op CICAD meeting die gehouden is op 14 <strong>maart</strong> <strong>2012</strong><br />

in de University Guesthouse.


INLEIDING<br />

In de periode september 2011 hebben student Gianni Wip en<br />

docent S. Kandhai, na te zijn geselecteerd via een open call,<br />

geparticipeerd aan de “1 st International Congress of Construction”,<br />

georganiseerd door de Cemento Panama. Deelname<br />

aan deze conferentie is grotendeels mogelijk gemaakt<br />

door VENSUR N.V. in samenwerking met de studierichting<br />

Infrastructuur van de Faculteit der Technologische Wetenschappen.<br />

DE coNfErENtIE<br />

Het doel van deze conferentie en het veldbezoek was om<br />

met de deelnemers de laatste trends in de constructiesector<br />

betrekking hebbende op de duurzaamheid van constructies,<br />

tijdens en na de bouw, te delen.<br />

DE LEzINGEN<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Studiereis naar Panama<br />

Tijdens de lezingen zijn de huidige ontwikkelingen en trends<br />

in de Panamese praktijk behandeld. Het expansieproject voor<br />

het Panamakanaal kwam onder andere uitgebreid aan de<br />

orde. Verder is beton als constructiemateriaal geplaatst tegen<br />

de achtergrond van de duurzaamheidsgedachte, die steeds<br />

meer invloed heeft op het niveau van de besluitvorming.<br />

Ook nieuwe inzichten met betrekking tot de beoordeling van<br />

gebouwen zijn naar voren gekomen tijdens de presentaties.<br />

Bij deze nieuwe inzichten kiest men voor een meer holistische<br />

benadering waarbij met name energie-efficiëntie van de<br />

constructie een rol speelt. Er was ook tijd ingeruimd voor wat<br />

meer technische lezingen, waarbij er is ingegaan op de oorzaken<br />

van de typische problemen 1 die er bij beton als constructiemateriaal<br />

spelen. Ook is men ingegaan op de nieuwe<br />

inzichten ten aanzien van mogelijke oplossingen voor deze<br />

problemen.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

PErsooNLIjkE bEvINDINGEN<br />

De studiereis heeft bijgedragen aan onze ontwikkeling om<br />

de volgende redenen:<br />

• De studiereis heeft ons in de gelegenheid gesteld om<br />

de ontwikkelingen op het gebied van de fysieke infrastructuur<br />

in Panama van dichtbij te zien, in het bijzonder<br />

de bouw van het Panamakanaal<br />

• De studiereis heeft ons in de gelegenheid gesteld een<br />

conferentie bij te wonen waar er een scala aan informatie<br />

met betrekking tot de nieuwe ontwikkelingen<br />

op het gebied van de betonconstructiesector is aangeboden.<br />

• De studiereis heeft ons de gelegenheid geboden de<br />

situatie met betrekking tot de mobiliteit in Panama<br />

gade te slaan. Het was een goede gelegenheid het falend<br />

“Amerikaans mobiliteitsmodel” 2 op een wat grotere<br />

schaal te aanschouwen.<br />

7


voor meer informatie<br />

Contact:<br />

R. Nurmohamed Ph.D. Tel: 465558 ext. 351<br />

Mob: 8500283<br />

Email: r.nurmohamed@uvs.edu<br />

Adres: AdeKUS, FTeW, Leysweg, POB 9212,<br />

Gebouw 16 Kamer 56<br />

De studierichting Infrastructuur<br />

De studierichting Infrastructuur verzorgt onderwijs en<br />

doet onderzoek en dienstverleningsactiviteiten op het<br />

gebied van bouwkunde, civiele techniek, landinformatiemanagement<br />

en planning, en land- en waterbeheersing.<br />

De richting participeert ook in internationale onderzoeksprojecten<br />

en commissies. Een compleet overzicht van onze<br />

activiteiten is te vinden op: http://adekus.uvs.edu/ftew/<br />

AdeKUS aanwezig bij de 2 de “Meeting of CARICOM Institutions<br />

on Water”<br />

Van 25-27 januari 2011 is in Saint Lucia de 2de meeting<br />

van het regionaal consortium voor watermanagement van<br />

CARICOM-instanties gehouden, onder auspiciën van het<br />

“Global Environment Facility GEF-IWCAM project.” Deze<br />

meeting is de voorloper van de “Council for Trade and Economic<br />

Development COTED” vergadering later dit jaar.<br />

Tot het waterconsortium behoren: CDEMA (Caribbean<br />

Disaster Emergency Management Agency), CDERA (Caribbean<br />

Disaster Emergency Response Agency), CEHI (Caribbean<br />

Environmental Institute), CIMH (Caribbean Institute<br />

for Meteorology and Hydrology), CWWA (Caribbean<br />

Water and Wastewater Association), SUSTRUST, CWNet<br />

(Caribbean Water Net), GWP-C (Global Water Partnership-<br />

Caribbean), OECS (Organisation of Eastern Caribbean<br />

States), CDB (Caribbean Development Bank), CARDI,<br />

UNDP, CCCCC (Caribbean Climate Change Center), de<br />

Anton de Kom Universiteit van Suriname, de Universiteit<br />

van Guyana en de University of the West Indies. AdeKUS<br />

werd vertegenwoordigd door de studierichting Infrastructuur,<br />

in de persoon van dhr. R. Nurmohamed Ph.D.<br />

Deze werkvergadering werd geleid door het CARICOMsecretariaat,<br />

afdeling “Sustainable Development”. Tijdens<br />

deze vergadering zijn de volgende onderdelen behandeld:<br />

de opstelling van het werkprogramma 2011-<strong>2012</strong> per land,<br />

de opstelling van een TOR voor de uitvoering van een<br />

“Country Water Asessment” in de 15 lidlanden, conform<br />

het besluit van COTED in 2008, discussie over de ontwikkeling<br />

van een “Virtual Clearing House and Library of<br />

Water Resources Projects”, discussies over de opzet van<br />

een “Common Water Framework” en de discussie over<br />

“Resource Mobilization Strategies for the Consortium”.<br />

Besloten is dat de ingediende werkprogramma’s binnen<br />

8<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

één week worden geformaliseerd, de TOR worden opgestuurd<br />

naar lidlanden en meer onderzoek wordt gedaan naar de haalbaarheid<br />

qua financiën voor de opzet van de Common Water<br />

Framework en de database van projecten.<br />

Voor meer informatie over organisaties kunt u contact maken<br />

met de studierichting Infrastructuur/ dhr. R. Nurmohamed<br />

Ph.D. | r.nurmohamed@uvs.edu | 465558 ext 351.<br />

Dhr. R. Nurmohamed is docent en onderzoeker en is reeds<br />

enkele jaren richtingscoördinator van de studierichting Infrastructuur,<br />

en opleidingscoördinator van de BSc-programma’s<br />

Bouwkunde, Civiele Techniek, Land en Waterbeheersing,<br />

Landinformatiemanagement en Planning, en van de MSc-opleiding<br />

in Sustainable Management of Natural Resources.<br />

Studierichting Infrastructuur: http://adekus.uvs.edu/ftew<br />

IWCAM: http://iwcam.org/<br />

GEF: http://sgp.undp.org/<br />

CARICOM: www.caricom.org<br />

CDEMA: www.cdema.org<br />

CDERA: www.cdera.org/<br />

CEHI: www.cehi.org.lc/<br />

CIMH: www.cimh.edu.bb/<br />

CWWA: www.cwwa.net/<br />

CWNet: www.caribbean-waternet.org/<br />

GWP-C: www.gwp-caribbean.org/<br />

OECS: www.oecs.org/<br />

CDB: www.caribank.org/<br />

CARDI: www.cardi.org/<br />

UNDP: www.undp.org/<br />

CCCCC: http://www.caricom.org/<br />

Anton de Kom Universiteit van Suriname:<br />

http://adekus.uvs.edu/<br />

University of Guyana: http://www.uog.edu.gy<br />

University of the West Indies: http://sta.uwi.edu/<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Mainstreaming Climate Change for the<br />

Sustainable Development of the Caribbean<br />

In het kader van het programma “Mainstreaming Climate<br />

Change for the Sustainable Development of the Caribbean<br />

2011-2017/2021” heeft een topdelegatie van de Caribbean<br />

Community Climate Change Centre (CCCCC) op 22 februari<br />

2011 voor het eerst een werkbezoek gebracht aan de Anton de<br />

Kom Universiteit van Suriname, studierichting Infrastructuur.<br />

De CCCCC is opgezet in juli 2002 en coördineert activiteiten<br />

die te maken hebben metclimate change voor het Caribisch<br />

gebied namens de CARICOM. Tijdens dit bezoek is van gedachten<br />

gewisseld over kwesties die verband houden met<br />

klimaatsverandering in Suriname en is informatie over onderzoek<br />

hiernaar uitgewisseld. Dit ter voorbereiding van het Regionaal<br />

Strategisch Raamwerk voor het Caribisch gebied over<br />

“Climate Change and Sustainable Development” in mei 2011<br />

en als voorbereiding voor de CARICOM Meeting of Heads of<br />

Governments in juli 2011. Aan de orde zijn gekomen onder<br />

andere het mangroveproject van prof. dr. S. Naipal en het klimaatmodeleringsproject<br />

van dr. R. Nurmohamed.<br />

Van 3-4 mei 2011 participeerde dhr. R. Nurmohamed<br />

samen met een delegatie van het Ministerie van ATM<br />

en SCF, aan de regionale workshop “Preparation of the<br />

implementation plan of CARICOM to support the Regional<br />

Framework for Achieving Development Resilient<br />

to Climate Change”, in St. Lucia. Deze workshop<br />

is georganiseerd om het finaal raamwerk plenair te bespreken<br />

(activiteiten, budgetten, partners) en goed te<br />

keuren voor indiening bij de CARICOM. De thema’s<br />

die dit programma bevat zijn: Agriculture and Forestry,<br />

Coastal Zone and Tourism, Energy, en Water and<br />

Health. Deze workshop werd geopend door de Hon.<br />

Stephenson King (Prime minister St. Lucia) en werd<br />

vervolgd met presentaties van de CCCCC, CDEMA,<br />

Acclimatise en de CDKN. Speciale aandacht is ook<br />

besteed aan de onderzoeks- en uitvoeringscapaciteit van<br />

de activiteiten in dit programma. Voor Suriname is ook<br />

aan de orde gekomen ondersteuning voor onderwijs en<br />

onderzoeksactiviteiten en pilotprojecten over renewable<br />

energy (kleinschalige zonne-energie, windenergie<br />

en hydro-energie), mangrove, klimaatmodellering<br />

en waterresources. Op 5 mei is een speciale Research<br />

Capacity meeting georganiseerd waaraan voornamelijk<br />

de universiteiten en enkele onderzoeksinstellingen<br />

hebben geparticipeerd. Tijdens deze meeting zijn de<br />

onderzoeks-voorstellen van partners gepresenteerd en<br />

zijn financieringsmodellen voorgehouden. De nadruk<br />

is hierbij gelegd op het produceren van hoge kwaliteit<br />

peer-reviewed papers in journals als voorwaarde om in<br />

aanmerking te komen voor financiering. <br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Delegaties:<br />

CCCCC (dr. Trotz (Science Advisor), dr. K. Leslie (Exc. Director),<br />

J. McGann (projectcoördinator), J. Firth (CEO Acclimatise) et al),<br />

INSMET (Mr. A. Benzanilla), Ministerie van ATM (M. Riedewald MSc, focal point<br />

voor Suriname) bij AdeKUS (dr. R. Nurmohamed en prof. S. Naipal),<br />

22 febr. 2011, AdeKUS<br />

Participatie aan de workshop, 3-5 mei 2011, St. Lucia. Van links naar rechts:<br />

H. Brandon, M. Riedewald, R. Nurmohamed.<br />

Additionele informatie<br />

Acclimatise: http://www.acclimatise.uk.com/<br />

CARICOM:http://www.caricom.org/jsp/community/ccccc.<br />

jsp?menu=community<br />

CCCCC: http://www.caribbeanclimate.bz/<br />

CDEMA: www.cdema.org/<br />

CDKN: www.cdkn.org/<br />

IMSMET: http://www.insmet.cu/<br />

PRECIS-CARIBE: http://precis.insmet.cu/eng/Precis-Caribe.htm<br />

Voor meer informatie<br />

Contact:<br />

R. Nurmohamed Ph.D. Tel: 465558 ext 351<br />

Mob: 8500283<br />

Email: r.nurmohamed@uvs.edu<br />

Adres: AdeKUS, FTeW, Leysweg, POB 9212, Gebouw 16 Kamer 56<br />

De studierichting Infrastructuur<br />

De studierichting Infrastructuur verzorgt onderwijs en doet onderzoek<br />

en dienstverleningsactiviteiten op het gebied van bouwkunde,<br />

civiele techniek, landinformatiemanagement en planning, en land- en<br />

waterbeheersing. De richting participeert ook in internationale onderzoeksprojecten<br />

en commissies. Een compleet overzicht van onze<br />

activiteiten is te vinden op: http://adekus.uvs.edu/ftew/<br />

9


Een voorbeeld van een kunstmatige wetland.<br />

10<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Wetlands alternatief voor afvalwaterbeheer<br />

Door: Nöel Filemon<br />

Wetlands, moerassen of zwampen, vormen wereldwijd een habitat voor vele planten en diersoorten<br />

vanwege de rijkdom aan voedsel en hun altijd vochtige vruchtbare bodems. Ze zijn van onschatbare<br />

waarde voor wetenschappers en een hemel op aarde voor de natuurliefhebbers. `Wetlands hebben<br />

eveneens grote economische waarde, meestal voor de plaatselijke bevolking. Dit komt door de enorme<br />

visrijkdom, de belangrijkste eiwitbron in grote delen van de wereld. Behalve dat de wetlands deze<br />

voor de mens belangrijke rijkdom heeft, blijken ze met hun weelderige planten- en bacteriëngroei en<br />

zand- of grindbodems uitermate geschikt te zijn voor het zuiveren van afvalwater van verschillende<br />

kwaliteiten. Al langer dan honderd jaren wordt in Europa en Amerika afvalwater geloosd op wetlands,<br />

die een verassend goed resultaat bleken te hebben op het zuiveren van het water. Ook in Suriname<br />

zijn er mogelijk door de voormalige kolonisten of door inventiviteit van onze eigen voorouders<br />

dergelijke activiteiten uitgevoerd in de districten. In Wanica en Commewijne werden afvoerbuizen met<br />

huishoudelijk afvalwater niet geleid naar de kavelsloot langs de weg, maar naar het moeras dat gesitueerd<br />

was achter het terrein. Echter zijn er niet veel van dergelijke situaties meer waar te nemen, omdat de<br />

meeste moerassen dichtgegooid en verkaveld zijn.<br />

DE SURiNAAMSE SitUAtiE<br />

Uit onderzoek is gebleken dat het waterafvalbeheer<br />

in Suriname nog veel te wensen overlaat. Iedereen<br />

dumpt zijn vloeibaar afval en afvalwater afkomstig<br />

uit de huishoudens en bedrijven met een minimale<br />

of geen behandeling in het riool of in de afvoersloot<br />

voor het huis. Het aantal huishoudens en bedrijven<br />

is toegenomen en de belasting van het oppervlaktewater<br />

neemt drastisch toe. Het gevolg is dat de vervuiling<br />

van dit oppervlaktewater, dat nog steeds vele<br />

gebruiksdoelen kent (visvangst, irrigatie, drinkwatervoorziening<br />

en recreatie), overduidelijk waarneembaar<br />

is en zij vormt een niet te onderschatten gevaar<br />

voor de gezondheid van de mens en het milieu. Dit<br />

is de drijfveer geweest voor de studierichting Milieu<br />

Wetenschappen van de Faculteit de Technologische<br />

Wetenschappen (FTeW) om zich dieper te buigen<br />

over de problematiek van het zoeken naar een eenvoudige<br />

kleinschalige oplossing hiervoor, rekening<br />

houdend met het gegeven dat wetlands onder andere<br />

uitkomst kunnen bieden bij het helpen zuiveren van<br />

afvalwater.<br />

NiEt AllEEN WooRDEN MAAR ook DADEN<br />

Omdat de Surinaamse situatie zo alarmerend is, als<br />

het gaat om afvalwaterbeheer, heeft de studierichting<br />

Milieu Wetenschappen besloten het vakkenpakket uit<br />

te breiden met voldoende kennis over waterafvalbeheer.<br />

De studenten worden op zo’n manier bekwaam<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

gemaakt hoe met afvalwater om te gaan. “Wij willen<br />

voorkomen dat wij ons oppervlaktewater niet kunnen<br />

gebruiken”, zegt docent Milieu Wetenschappen,<br />

Audrey Singh. “Vandaar dat een alternatieve oplossing<br />

zo noodzakelijk is.” Singh is van huis uit civiel ingenieur,<br />

met als specialisatie Gezondheidstechniek. Zij<br />

doceert watergerelateerde vakken die te maken hebben<br />

met het milieu en de gezondheid van de mens.<br />

Singh legt uit dat wetlands of biofilters al honderden<br />

jaren in Europa gebruikt worden om afvalwater te zuiveren.<br />

In Zuid-Amerika spreekt men veelal van biotuin<br />

of biojardinera. Door een samenspel van grind, planten<br />

en bacteriën zijn de wetlands in staat verschillende typen<br />

afvalwater te zuiveren.<br />

NAtUURlijkE EN kUNStMAtiGE WEtlANDS<br />

Er bestaan zowel natuurlijke als kunstmatig aangelegde<br />

wetlands. Singh geeft aan dat sedert de koloniale tijd<br />

moerassen gebruikt worden om het water uit de septictanks<br />

te zuiveren. Dit is vooral in het Lelydorpgebied,<br />

waar veel moerassen voorkomen, het geval. De kunstmatige<br />

wetlands zijn als het ware een nabootsing van<br />

de natuurlijke soort. De plantengroei van deze kunstmatige<br />

wetlands is gelijkmatig, legt Singh uit. “Dezelfde<br />

soort planten wordt er geplant en dat heeft als<br />

voordeel dat het hydraulisch systeem zelf te beheren<br />

is.” De kunstmatige wetlands kunnen weer onderverdeeld<br />

worden in free water surface en subsurface . Bij<br />

de free water surface wordt gebruikgemaakt van drijvende<br />

planten zoals de pankoekoe wiri. Het afvalwater<br />

wordt in de vijver geloosd en komt er aan de andere<br />

kant weer gezuiverd uit. Bij het subsurfacesysteem zie<br />

je het waterniveau niet in tegenstelling tot de free water<br />

surface en er wordt een ander soort vegetatie gebruikt<br />

(niet-drijvende planten).<br />

EiGEN kUNStMAtiGE WEtlAND<br />

Studenten van de studierichting Milieu Wetenschappen<br />

hebben onder leiding van Singh op de binnenplaats van<br />

de Faculteit der Technologische Wetenschappen een<br />

eigen kunstmatige wetland aangelegd. Deze kunstmatige<br />

wetland behoort tot het subsurfacetype. De septictank<br />

van een deel van de toilettengroep van de FTeW<br />

is hierop aangesloten en heeft als doel het water uit de<br />

septictank te zuiveren.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Singh legt uit hoe de aanleg van de biotuin in zijn<br />

werk is gegaan: “Er wordt een rechthoekige betonnen<br />

bak in de grond gestort, met daarin een laag<br />

grind (±70 cm dik) en wat planten die goed in water<br />

gedijen. Het waterniveau van het afvalwater uit de<br />

septictank dat in de bak geloosd wordt, is onder het<br />

bodemniveau (onder het grind). Het is de bedoeling<br />

dat de planten zich gaan wortelen in het grind. De<br />

wortels groeien door de hele bak heen. Ze vergroten<br />

het contact tussen het water en de biologische gemeenschap.<br />

De planten geven zuurstof aan het water<br />

die zij via de bladeren opnemen. De planten op<br />

hun beurt halen stoffen uit het water die zij in hun<br />

wortels, bladeren of vruchten opslaan. Planten zijn er<br />

heel goed in om voedingsstoffen (fosfaat en nitraat)<br />

uit water op te nemen en die vervolgens op te slaan.<br />

Dit samenspel is van eminent belang bij het biofiltersysteem,<br />

omdat op zo’n manier het organisch materiaal<br />

(waaronder fecaliën) wordt afgebroken. De<br />

bacteriën die verantwoordelijk zijn voor de afbraak<br />

worden door de planten van zuurstof voorzien. Verder<br />

zorgen de planten voor bescherming en voedsel<br />

van de micro-organismen (bacteriën) en beheersen<br />

de hydraulica van het systeem.<br />

De sub surface wetland zoals hij op het FTeW-terrein<br />

11


is ingericht, bestaat uit drie componenten: substraat<br />

(grind of zand), micro-organismen en de planten.<br />

Singh geeft aan dat het substraat ondersteuning biedt<br />

en het is bovendien de voedingsbodem voor vegetatie<br />

en micro-organismen. Het substraat vormt het aanhechtingsoppervlak<br />

voor micro-organismen. “Ze vormen<br />

als het ware een kleverige biohuid op het grind,<br />

waar de bacteriën in wonen. Deze bacteriën zijn nodig<br />

om het afvalwater om te zetten. Zowel organisch<br />

als anorganisch materiaal wordt uit het water gehaald.<br />

Op de betonnen bak wordt een afvoerbuis aangesloten<br />

die het afvalwater vanuit de septictank via een drainagebak<br />

in de bak loost. Dit afvalwater zit boordevol<br />

voedingsstoffen voor de planten. Nadat het afvalwater<br />

het voornoemd biologisch proces heeft doorstaan,<br />

komt het vervolgens gezuiverd aan de andere kant van<br />

de bak uit. Dit water is echter niet bestemd voor menselijke<br />

consumptie, maar zal onder andere gebruikt<br />

worden om planten te begieten. Het is de bedoeling<br />

dat de biotuin in de toekomst wordt uitgebreid.<br />

SlECHt AfvAlWAtERbEHEER iN SURiNAME<br />

In een onderzoek dat gedaan is naar het beheer van<br />

afvalwater in Suriname blijkt dat er wel wetgeving<br />

bestaat op dit stuk, maar dat zij sterk verouderd is, en<br />

deels van toepassing is op het stedelijk gebied. Singh,<br />

die zelf betrokken is geweest bij dit onderzoek, zegt:<br />

“Het afvalwaterbeheer in Suriname staat momenteel<br />

onder de verantwoordelijkheid van meer dan vijf mi-<br />

12<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

nisteries, waaronder het Ministerie van Arbeid, Technologische<br />

Ontwikkeling en Milieu (ATM), het Ministerie<br />

van Openbare Werken (O.W.), het Ministerie<br />

van Volksgezondheid, het Ministerie van Landbouw,<br />

Veeteelt en Visserij (L.V.V.), het Ministerie van Regionale<br />

Ontwikkeling (R.O.) en het Ministerie van<br />

Onderwijs. Alles wat te maken heeft met afvalwaterbeheer<br />

binnen de bedrijven, valt onder het Ministerie<br />

van HI. Het punt is dat niemand de verantwoordelijkheid<br />

op zich wil nemen als het om het afvalwaterbeheer<br />

gaat.”<br />

Uit het onderzoek kwam verder naar voren dat het<br />

publiek en de overheid weinig kennis hebben over<br />

afvalwaterbeheer. Singh: “Ze weten weinig over<br />

zuiveringstechnieken, huishoudelijk en industrieel<br />

afvalwater. Een van de grote problemen in ons land<br />

is dat de septictanks niet op de juiste manier worden<br />

ontworpen en gebouwd. Het gevolg hiervan is dat het<br />

water afkomstig uit de toiletten niet adequaat gezuiverd<br />

wordt. Er komt hierdoor minimaal gezuiverd<br />

afvalwater in ons oppervlaktewater terecht (kreekjes,<br />

slootjes).”<br />

Er is gebrek aan bewustzijn over afvalwaterbeheer.<br />

“Men weet niet wat het effect is van afvalwaterlozing<br />

op het milieu en zeker niet op de gezondheid van de<br />

mens. Een ander heikel punt zijn de plasticflessen<br />

waarmee onze afvoerkanalen tot de rand gevuld zijn.<br />

Je krijgt hierdoor verstoppingen van het systeem; het<br />

afvalwater kan niet naar de rivier toestromen, waardoor<br />

wij te kampen hebben met wateroverlast.”


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Met uitzondering van enkele bedrijven in het land, loost<br />

een ieder zijn afvalwater zonder de nodige zuivering<br />

in het riool of het oppervlaktewater in de omgeving.<br />

Medische instellingen, paramedische instellingen,<br />

apotheken, autoservicebedrijven, abattoirs, visverwerkingsbedrijven<br />

et cetera lozen hun afvalwater zonder<br />

deze te zuiveren in het riool. Dit probleem doet zich<br />

ook voor op recreatieoorden, die het water hard nodig<br />

hebben als zwemwater, meent Singh. “Op enkele recreatieoorden<br />

zijn wat metingen verricht door universiteitsstudenten.<br />

Uit het onderzoek bleek dat zich hoge<br />

concentraties micro-organismen in het zwemwater bevonden.”<br />

In veel gebieden ontbreekt de riolering of het afwateringssysteem<br />

of het functioneert niet naar behoren.<br />

Afvalwater afkomstig uit de huizen of van de gemeenschappelijke<br />

kraan of septictank in de districten en het<br />

binnenland stroomt langs de paden en huizen en zoekt<br />

zijn weg naar lagere gedeeltes of kreekjes. Omdat de<br />

bevolking niet goed voorgelicht is, loost zij haar afvalwater<br />

uit hun septictanks rechtstreeks in de sloot.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

bEWUStWoRDiNG<br />

Het biofilterproject is vorig jaar juni van start gegaan.<br />

Het doel van het project is om alternatieve kleinschalige<br />

behandeling van afvalwater in Suriname te promoten<br />

en om de universiteitsgemeenschap waaronder ook<br />

de studenten bewust te maken van het belang hiervan.<br />

“Als we hier op de Anton de Kom Universiteit alvast<br />

onderzoek doen naar het gebruik van kunstmatige wetlands<br />

en het een succes blijkt te zijn, kunnen wij het in<br />

hele land promoten. En misschien zelfs over de grenzen<br />

van Suriname”, aldus Singh. <br />

De aanleg van de kunstmatige wetland op de binnenplaats van de FTeW, gebouw 17.<br />

Photo by: ESEM PRODUCTION<br />

13


Van 25-27 januari 2011 is in Saint Lucia de 2de meeting<br />

van het regionaal consortium voor watermanagement van<br />

CARICOM-instanties gehouden, onder auspiciën van het<br />

“Global Environment Facility GEF-IWCAM project.”<br />

Deze meeting is de voorloper van de “Council for Trade<br />

and Economic Development COTED” vergadering later<br />

dit jaar.<br />

Tot het waterconsortium behoren: CDEMA (Caribbean<br />

Disaster Emergency Management Agency), CDERA<br />

(Caribbean Disaster Emergency Response Agency),<br />

CEHI (Caribbean Environmental Institute), CIMH<br />

(Caribbean Institute for Meteorology and Hydrology),<br />

CWWA (Caribbean Water and Wastewater Association),<br />

SUSTRUST, CWNet (Caribbean Water Net), GWP-C<br />

(Global Water Partnership-Caribbean), OECS<br />

(Organisation of Eastern Caribbean States), CDB<br />

(Caribbean Development Bank), CARDI, UNDP,<br />

CCCCC (Caribbean Climate Change Center), de Anton<br />

de Kom Universiteit van Suriname, de Universiteit<br />

van Guyana en de University of the West Indies.<br />

AdeKUS werd vertegenwoordigd door de studierichting<br />

14<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

AdeKUS aanwezig bij de 2 de<br />

“Meeting of CARICOM Institutions on Water”<br />

Studierichting Infrastructuur: http://adekus.uvs.edu/ftew<br />

IWCAM: http://iwcam.org/<br />

GEF: http://sgp.undp.org/<br />

CARICOM: www.caricom.org<br />

CDEMA: www.cdema.org<br />

CDERA: www.cdera.org/<br />

CEHI: www.cehi.org.lc/<br />

CIMH: www.cimh.edu.bb/<br />

CWWA: www.cwwa.net/<br />

CWNet: www.caribbean-waternet.org/<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Infrastructuur, in de persoon van dhr. R. Nurmohamed<br />

Ph.D.<br />

Deze werkvergadering werd geleid door het<br />

CARICOM-secretariaat, afdeling “Sustainable<br />

Development”. Tijdens deze vergadering zijn de<br />

volgende onderdelen behandeld: de opstelling van het<br />

werkprogramma 2011-<strong>2012</strong> per land, de opstelling van<br />

een TOR voor de uitvoering van een “Country Water<br />

Asessment” in de 15 lidlanden, conform het besluit<br />

van COTED in 2008, discussie over de ontwikkeling<br />

van een “Virtual Clearing House and Library of Water<br />

Resources Projects”, discussies over de opzet van een<br />

“Common Water Framework” en de discussie over<br />

“Resource Mobilization Strategies for the Consortium”.<br />

Besloten is dat de ingediende werkprogramma’s binnen<br />

één week worden geformaliseerd, de TOR worden<br />

opgestuurd naar lidlanden en meer onderzoek wordt<br />

gedaan naar de haalbaarheid qua financiën voor de opzet<br />

van de Common Water Framework en de database van<br />

projecten. <br />

GWP-C: www.gwp-caribbean.org/<br />

OECS: www.oecs.org/<br />

CDB: www.caribank.org/<br />

CARDI: www.cardi.org/<br />

UNDP: www.undp.org/<br />

CCCCC: http://www.caricom.org/<br />

Anton de Kom Universiteit van Suriname: http://adekus.uvs.edu/<br />

University of Guyana: http://www.uog.edu.gy<br />

University of the West Indies: http://sta.uwi.edu/<br />

Voor meer informatie over organisaties kunt u contact maken met de studierichting Infrastructuur/ dhr. R. Nurmohamed Ph.D. |<br />

r.nurmohamed@uvs.edu | 465558 ext 351.<br />

Dhr. R. Nurmohamed is docent en onderzoeker en is reeds enkele jaren richtingscoördinator van de studierichting Infrastructuur,<br />

en opleidingscoördinator van de BSc-programma’s Bouwkunde, Civiele Techniek, Land en Waterbeheersing, Landinformatiemanagement en Planning,<br />

en van de MSc-opleiding in Sustainable Management of Natural Resources.


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Anton de Kom Universiteit heeft eigen<br />

masteropleiding Nederlands<br />

Door: Nöel Filemon<br />

Ismene Krisnadath die de openingscollege verzorgde bij de opening van de masteropleiding Nederlands.<br />

De Anton de Kom Universiteit van Suriname<br />

is voor het eerst in haar geschiedenis met een<br />

masteropleiding Nederlands van start gegaan. De<br />

start van deze opleiding vond op maandagavond<br />

30 januari plaats in de conferentiezaal van<br />

de universiteit. Deze opleiding zal de eerste in<br />

Suriname zijn waar formeel extra aandacht<br />

besteed zal worden aan het Surinaams-Nederlands.<br />

Het doel van de masteropleiding Nederlands is<br />

tweeledig: de opleiding van toekomstige docenten<br />

voor de bacheloropleiding in de Nederlandse<br />

taal, en voorbereiding op eventuele promotie.<br />

Het Nederlands is al vanaf 1876, na een<br />

onderwijsresolutie, de instructietaal in Suriname.<br />

Als gevolg van zijn status van instructietaal is de<br />

behoefte aan leraren op alle niveaus van onderwijs<br />

groter dan die van andere talen.<br />

De masteropleiding Nederlands is een tweejarige<br />

opleiding die na de bacheloropleiding gevolgd wordt.<br />

Deze opleiding is special bestemd voor kandidaten met<br />

een mo B Nederlands, en zal twee keer aangeboden<br />

worden in de opstartfase van de subfaculteit der<br />

Humaniora. Er hebben zich 19 studenten aangemeld voor<br />

deze masteropleiding.<br />

De bouwdecaan van de subfaculteit Humaniora en<br />

tevens coördinator van deze opleiding is Renata de Bies.<br />

Zij geeft aan dat voor de opzet van de opleiding een<br />

curriculumcommissie bijeengeroepen is. Deze commissie<br />

bestond uit een breed platform van personen die met<br />

de Nederlandse taal te maken hebben. Het curriculum<br />

is door buitenlandse universiteiten en een Surinaamse<br />

commissie gescreend.<br />

Afstandsonderwijs<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Deze opleiding zal een pilot zijn voor e-learning of<br />

afstandsonderwijs van de Anton de Kom universiteit. De<br />

colleges zullen voor het overgrote deel via e-learning<br />

plaatsvinden. Er is gekozen voor deze methode omdat<br />

een groot deel van de studenten zelf ook ’s middags<br />

lesgeeft, waardoor zij niet optimaal lijfelijk aanwezig<br />

kunnen zijn in de collegezaal. “We willen ze beter<br />

bereiken en meer bereiken tegelijkertijd”, meent de Bies.<br />

De student is hierdoor in staat zijn eigen studietijd te<br />

bepalen.<br />

Masteropleiding Nederlands noodzaak<br />

Deze opleiding is volgens de Bies allang nodig. “Het<br />

Nederlands is de officiële, en de onderwijstaal van<br />

Suriname, en er zijn slechts enkele mensen die een<br />

wetenschappelijke graad hebben in de Nederlandse taal.<br />

Op dit moment zijn er niet meer dan zeven mensen<br />

die een academische graad hebben in de Nederlandse<br />

taal.” Daarom is deze opleiding een dringende noodzaak,<br />

zegt de Bies. Deze masteropleiding zal volgens de<br />

bouwdecaan zijn uitwerking hebben op het totale<br />

onderwijsgebeuren in Suriname. “Hoe hoger opgeleid<br />

het kader is, hoe beter je kunt opleiden. Dit zal ook<br />

van invloed zijn op het basisonderwijs. We praten vaak<br />

genoeg over slechte resultaten op school, maar niemand<br />

zoekt het echter in taal. Alles doe je in taal, en de vakken<br />

in ons onderwijs worden nog steeds in het Nederlands<br />

verzorgd.”<br />

15


Meerwaarde masteropleiding<br />

De masteropleiding Nederlands zal het Nederlands<br />

taalonderwijs behoorlijk opkrikken. De opleiding zal<br />

door haar onderzoekprojecten nieuwe kennis over taal-<br />

en letterkunde in Suriname beschrijven en vastleggen<br />

en zo het curriculum van de opleiding uitbreiden,<br />

vernieuwen en aanpassen aan veranderingen in de<br />

maatschappij. De bedoeling is dat na de afronding van de<br />

masteropleiding Nederlands, bachelordocenten worden<br />

afgeleverd voor de Anton de Kom Universiteit. De<br />

afgestudeerden hebben de mogelijkheid om na afronding<br />

van hun opleiding te promoveren.<br />

Het Surinaams-Nederlands<br />

Op de masteropleiding Nederlands zal extra aandacht<br />

besteed worden aan het Surinaams-Nederlands. De<br />

Bies: “Het Surinaams-Nederlands verschilt wel degelijk<br />

van het Nederlands dat in Nederland gesproken wordt,<br />

omdat het in een heel andere maatschappij gebruikt<br />

wordt. De grootste verschillen zijn op het gebied van<br />

de woordenschat. We hebben een andere cultuur, we<br />

moeten andere dingen benoemen en doen met de taal.<br />

We gebruiken de taal ietsje anders dan de rest van het<br />

Nederlandse taalgebied.” Het Surinaams-Nederlands<br />

is voor zover de Bies op de hoogte is nooit als module<br />

behandeld. Volgens de Bies zijn vele Surinamers zich niet<br />

ervan bewust dat ze Surinaams-Nederlands spreken.<br />

Ze doen dan uitspraken zoals: “Wie ik, voor mij geen<br />

Surinaams-Nederlands”, niet wetende dat “Wie Ik”<br />

Surinaams-Nederlands is. Deze masteropleiding<br />

Nederlands moet een bijdrage helpen leveren aan verder<br />

onderzoek en ontsluiting van het Surinaams-Nederlands.<br />

De cursus moet leiden tot verdere bewustwording van<br />

het Surinaams-Nederlands.<br />

Samenwerking met andere universiteiten<br />

Voor het opzetten van de opleiding is nauw<br />

samengewerkt met de universiteit van Tilburg,<br />

waarmee de Anton de Kom Universiteit van Suriname<br />

een Memorandum of Understanding heeft getekend.<br />

De Universiteit van Tilburg heeft het programma<br />

van de opleiding geëvalueerd en heeft meegeholpen<br />

aan de inhoud van de vakonderdelen taalbeheersing<br />

en communicatie. Volgens de bouwdecaan staat de<br />

universiteit van Tilburg goed bekend om haar taalkunde,<br />

taalbeheersing en communicatie. De masteropleiding op<br />

zich is echter geheel Surinaams.<br />

Het programma dat voor deze opleiding is opgesteld,<br />

is breed, vanwege het feit dat in een ontwikkelingsland<br />

als Suriname mensen multi-inzetbaar moeten zijn. Na<br />

dit programma moeten de cursisten in staat zijn te<br />

promoveren, meent de coördinator. De studenten<br />

mogen volgens de Bies veel wetenschappelijk onderzoek<br />

verwachten.<br />

16<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

Afstudeerrichtingen<br />

Lexicologie (studie van het woord) zal als<br />

afstudeerrichting aangeboden worden. De Bies vindt dat<br />

dit vak van belang is voor de taalpolitiek en taalplanning<br />

van Suriname die in het verschiet liggen. “Er zijn tot nog<br />

toe nog geen goede Surinaamse woordenboeken over de<br />

Surinaamse talen uitgebracht. Het is van eminent belang<br />

dat de diverse talen vastgelegd worden. Volgens de Bies<br />

gaat het vooral om talen die dreigen uit te sterven. “Het<br />

kan niet zo zijn dat Suriname maar één lexicoloog heeft,<br />

dus bieden wij nu een studierichting Lexicologie aan.”<br />

Lexicologie moet gezien worden als een verzameling<br />

van een heleboel onderdelen van de linguïstiek. Verder<br />

kunnen de studenten ook nog afstuderen op het gebied<br />

van sociolinguïstiek, literatuur en op het gebied van<br />

taalbeheersing en communicatie.<br />

De decaan van de Faculteit de Maatschappij<br />

Wetenschappen, Clayton Wallerlei, spreekt van een<br />

heugelijk feit, want eindelijk, weliswaar 44 jaar te laat,<br />

heeft Suriname, waar de officiële en instructietaal<br />

het Nederlands is, een wetenschappelijke opleiding<br />

Nederlands. <br />

Taalwetenschapper, bouwdecaan van de subfaculteit Humaniora Renata de<br />

Bies en tevens richtingscoordinator van de masteropleiding Nederlands.<br />

Een student die haar rooster in ontvangst nam tijdens de openingscollege<br />

van de masteropleiding Nederlands.


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

Eenheid in verscheidenheid<br />

IV e seminar van de Dutch Caribbean Libraries<br />

in Suriname<br />

NIEUWS<br />

UIT DE UB<br />

Dutch Caribbean Libraries opent hun seminar voor het jaar <strong>2012</strong> met een positieve noot met het thema<br />

“Eenheid in verscheidenheid”. Dit jaar zal het seminar van 15 tot en met 17 <strong>maart</strong> in Paramaribo te Suriname<br />

plaatsvinden. Op dit seminar ontmoeten professionelen uit de sector van de bibliotheek en informatiecentra<br />

van alle Dutch Caribbean (ei)landen (Aruba, Bonaire, Curaçao, Saba, St. Eustatius, St. Maarten en Suriname)<br />

elkaar.<br />

Het netwerk van Dutch Caribbean Libraries (DCL) is een<br />

platform van bibliotheek-professionelen en informatiespecialisten<br />

in het Nederlands sprekend Caraïbisch gebied.<br />

Het netwerk tracht om de behoefte aan meer contact<br />

en afstemming met bibliotheken en instituten voor<br />

informatievoorziening onderling, zowel lokaal, regionaal<br />

als internationaal, te vervullen. Daarbij is ook het contact<br />

met collega’s uit gerelateerde informatie- en kennisinstellingen<br />

van belang. Er is een toenemend bewustzijn in de<br />

sector dat samenwerking niet alleen onontkoombaar is,<br />

maar tegenwoordig ook beter haalbaar dankzij internet.<br />

Samenwerking is uitermate zinvol wanneer het bijvoorbeeld<br />

projecten met betrekking tot het behoud van het<br />

cultureel erfgoed betreft.<br />

Zodoende is de basis gelegd voor de oprichting van DCL,<br />

wat tijdens het seminar in Suriname officieel tot de associatie<br />

Dutch Caribbean Libraries Association (DCLA)<br />

wordt getransformeerd. Een der missies van de nieuwe<br />

associatie zal zijn om aan het proces van samenwerken<br />

sturing te geven. Een andere belangrijke missie waarbij<br />

de DCLA betrokken zal zijn, is het aangaan van strategische<br />

allianties met lokale, regionale en internationale stakeholders<br />

en partners. Dit is een essentieel speerpunt voor<br />

de nodige financiële en professionele bijstand voor onder<br />

andere bevordering van leescultuur middels innovatieve<br />

leesprojecten, digitalisatie van het cultureel erfgoed, verdieping<br />

van het beroep en het opleiden van nieuwkomers<br />

in de sector van de informatiedienstverlening.<br />

Het thema “Eenheid in verscheidenheid” is voor de DCL<br />

dus absoluut niet vergezocht, maar mogelijk en noodzakelijk.<br />

Met dit thema als uitgangspunt zullen lokale en<br />

internationale sprekers presentaties en workshops geven<br />

over onderwerpen zoals het opzetten van een bibliotheek-<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

systeem, het uitzoeken van betaalbare bibliotheeksystemen,<br />

hoe optimaal gebruik te maken van recente ontwikkelingen<br />

in de wereld van digitale informatie, effectieve<br />

zoekmethodes en begeleiding van klanten bij het zoeken<br />

van (digitale) informatie. Tijdens het seminar kunnen beroepsbeoefenaars<br />

dus collega’s uit de bibliotheek en gerelateerde<br />

informatie- en kennisinstellingen elkaar ontmoeten,<br />

hun kennis verdiepen en netwerken om relevante<br />

samenwerkingsverbanden te vormen.<br />

DCL nodigt hierbij alle professionelen werkzaam in de<br />

bibliotheek, informatie- en kennisinstellingen en educatie<br />

uit om het IVe DCL-seminar te bezoeken en gebruik te<br />

maken van deze unieke gelegenheid om met collega’s van<br />

de andere Dutch Caribbean (ei)landen van gedachten te<br />

wisselen. Bij deelname zal het motto “Des te meer zielen<br />

des te meer informatie voor het bereiken van informatievreugd”<br />

gelden.<br />

Voor registratie of meer informatie over het IVe DCLseminar<br />

kunt u een mail sturen naar dutchcaribbeanlibraries@gmail.com<br />

of de Facebookpagina van Dutch Caribbean<br />

Libraries bezoeken.<br />

E-Resources:<br />

De AdeKUS is na bijkans een jaar weer in de gelegenheid<br />

gebruik te maken van de electronic resources van<br />

Research4Life (http://www.research4life.org/) HINARI<br />

en AGORA.<br />

HINARI (Health InterNetwork Access to Research Initiative)<br />

verschaft toegang tot een van ‘s werelds grootste en<br />

bekende collecties medische en biomedische tijdschriften<br />

en daaraan gerelateerde sociale wetenschappelijke tijdschriften.<br />

17


Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

De toegang tot HINARI (http://ub.uvs.edu/hinari/.) is on-site, dus alleen mogelijk op de AdeKUS-campus (Leysweg en<br />

Kernkampweg) en het Academisch Ziekenhuis Paramaribo (AZP).<br />

AGORA (Access to Global Online Research in Agriculture) is een elektronische databank met tijdschriften over landbouw,<br />

voeding, aquacultuur, milieuwetenschappen en andere aanverwante onderzoeksgebieden (http://www.aginternetwork.org/en/).<br />

De 2010 update van TEEAL, The Essential Electronic Agricultural Library, een database ter bevordering van agrarisch<br />

onderzoek met actuele full-textartikelen (onderzoeksresultaten), wordt binnenkort geïnstalleerd op de PC’s in de UB.<br />

Ook ScienceDirect (Elsevier), ‘s werelds grootste elektronische tijdschriftencollectie verspreid over 24 vakgebieden is<br />

per 01 februari on-site toegankelijk: http://www.sciencedirect.com/<br />

AANRADERS IN DE UB-COLLECTIE<br />

18<br />

HELDRING, ALEXANDER<br />

Het Saramacca project : een plan van Joodse kolonisatie in Suriname<br />

1946-1956 / Heldring, Alexander<br />

Hiversum, NL : Verloren, 2011. - 349 p. : ill.<br />

Ook verschenen als proefschrift. - Met sum.. - Met lit. opg.. - Met bijl..<br />

- Met index<br />

ISBN: 978-90-8704-207-3<br />

Het kolonisatieplan van de Amerikaans-Joodse organisatie, de Freeland League, is het thema<br />

van dit document. Deze organisatie onderhandelde met de Nederlandse en Surinaamse regeringen<br />

over de hervestiging van Joodse ontheemden uit Centraal en Oost-Europa in het Saramaccagebied.<br />

Het proces en besluitvorming van het kolonisatieplan worden hierin weergegeven.<br />

TREWEEK, JO<br />

HELWACHTER, LIEVE DE<br />

Academisch schrijven: een praktische gids/Wachter, Lieve de ; Soom,<br />

Carolien van. 3e dr. Leuven [etc.], BE : Acco, 2011. - 119 p.<br />

Met lit. opg.<br />

Deze praktische handleiding geeft handige tips en voorbeelden voor het leren op academisch<br />

niveau te schrijven. De basisprincipes van een wetenschappelijke tekst, de wetenschappelijke<br />

stijl met betrekking tot verschillende vakgebieden worden gehanteerd.<br />

Ecological impact assessment / Treweek, Jo.<br />

- repr. Oxford [etc.], UK : Blackwell Science, 2001. - 351 p. : ill.<br />

Met lit. opg.. - Met index<br />

ISBN: 0-632-03738-5<br />

De bedreiging van het ecosysteem door menselijke ontwikkelingen is wereldwijd. Het EcIA<br />

(Ecological Impact Assessment) is een systeem dat gebruikt wordt om te kunnen voorspellen en<br />

te evalueren wat voor invloed deze ontwikkelingen kunnen uitoefenen op ecosystemen.<br />

Zodoende kan er genoeg informatie verstrekt worden, wat nodig is om ontwikkelingsplannen te<br />

kunnen uitstippelen. Dit boek geeft een uitgebreid overzicht van het EcIA-proces en van de ecologische<br />

theorieën en instrumenten. Handig voor particulieren en bedrijven die betrokken zijn<br />

bij MER en EcIA. De evaluatie van de effecten op ecosystemen door milieuwetenschappers<br />

komt uitvoerig aan de orde.<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN


indiensttredinGen<br />

Jaargang 14 | Nr. 4 | <strong>maart</strong> <strong>2012</strong> | AdeKUS <strong>Infobulletin</strong><br />

PERSONEELSVARIA<br />

Bron: Afdeling Personeelszaken AdeKUS (04 okt. <strong>2012</strong>)<br />

Periode: okt. 2011 t/m jan. <strong>2012</strong><br />

adek/ovh/celos<br />

VOLTIJDSE WETENSCHAPPERS/ONDERZOEKERS<br />

(dg./mnd./jr.) Naam Functie/Categorie Afdeling<br />

01 okt. 2011 Dasai, Marciano R./ MSc. Algemeen docent F.Te.W. (Infra)<br />

01 dec. 2011 Gretna-Hagens, Kim J./MSc. Algemeen docent Wisk. & Natk.<br />

01 jan. <strong>2012</strong><br />

VOLTIJDSE STAF<br />

Jarbandhan, Ameerani/ MSc Algemeen docent F.Me/W. (disc. anatomie<br />

01 nov. 2011 Monsch-Lee-A-Leong, Mireille/ BA Studenten decaan F.Mij. W<br />

01 dec. 2011 Silos-Gangadin, Sita/ MSc. Stafmedewerker Bureau UvS<br />

VOLTIJDSE TECH.-en ADM.PERSONEEL<br />

01 dec. 2011 Algoe, Radjeskoemar Ass.adm.medewerker Bureau F.Te.W.<br />

DEELTIJDSE WETENSCHAPPERS/ONDERZOEKERS<br />

01 okt. 2011 Chan, Mikel Paw Kon/ drs. Buitengew.klinisch docent F.Me.W. (discpl. Pathologie)<br />

01 okt. 2011 Mohan, Satish R./ drs. Buitengew.klinisch docent F.Me.W. (discpl. Gynaecologie)<br />

01 okt. 2011 Pelswijk, Kitty H./ BSc Adj. wet.medew. F.Me.W. (discpl. P& KV)<br />

01 okt. 2011 Banel, Eric R.H./ drs. Buitengew.docent F.Mijw. (BDK)<br />

01 okt. 2011 Gonesh, Terence A./ drs. Buitengew.docent F.Mijw. (BDK)<br />

01 okt. 2011 Weissenbruch van, Vanessa S./MSc Buitengew.docent F.Mijw. (BDK)<br />

01 okt. 2011 Sweeb, Mercedes R./ ir. Buitengew.docent F.Te.W. (Infra)<br />

01 okt. 2011 Hausil, Farzia/ mr. Adj. wet.medew. F.Te.W. (MW)<br />

01 okt. 2011 Sanches, Manon R./ dr. Buitengew.docent F.Mijw. (Psychologie)<br />

01 okt. 2011 Hendriks, Tom/ drs. Buitengew.docent F.Mijw. (Psychologie)<br />

06 jan. <strong>2012</strong> Brijobhokun, Radju R./ mr. Buitengew.docent F.Mijw. (Master RE)<br />

DEELTIJDSE LERAREN<br />

01 nov. 2011 Ramcharan, Satish A. Deeltijds leraar Schakeljaar<br />

GEPROMOVEERDEN<br />

Datum Naam medewerker Oude functie Afdeling Gepromoveerd aan Studiegebied Huidige functie<br />

05 sept. 2011 Ori, Henry/PhD. Algemeen docent F.Mij.W. Vrije Universiteit Brussel<br />

Psychologie en<br />

Hoofddocent<br />

(Faculteit v.d.<br />

Psychologie en<br />

Pedagogische Wetenschappen<br />

UitdiensttredinGen<br />

Educatiewetenschappen)<br />

Uitdiensttreding Naam Functie Afdeling Indienstdatum<br />

31 okt. 2011 Ramjiawan-Madhoeban, Nancy Bibliotheek assistent Centrale Bibliotheek 15 feb. 2006<br />

30 nov. 2011 Marapengopi, Nalinie Secretarieel medew. Bureau F.Me.W. 01 jan. 2011<br />

01 jan. <strong>2012</strong> Lakhi, Dewika (geh. Tapsi)/ BSc Management assistent Bureau F.Te.W. 03 jan. 2008<br />

01 jan. <strong>2012</strong> Nederbiel, Gisele V./BSc Research assistant I.G.S.R. 01 okt. 2010<br />

01 jan. <strong>2012</strong> Henry, Mercilia Onderhoudsmedew. UvS-Guesthouse 01 okt. 2005<br />

16 jan. <strong>2012</strong> Polanen Jessica P.R.-officer Public Relations 15 jun. 2009<br />

20 jan. <strong>2012</strong> Lenz, Lucretia Office administrator Democratie Unit 15 apr. 2008<br />

30 jan. <strong>2012</strong> Berenstein, Dino E. Management assistent Bureau F.Te.W. 16 aug. 2008<br />

01 feb. <strong>2012</strong><br />

deeltijds<br />

Jacques, Marilva M. Medew.evenementen Public Relations 02 jul. 2009<br />

Uitdiensttreding Naam Functie Afdeling Indienstdatum<br />

01 nov. 2011 Chee Howard D./drs. Buitengewoon Klinisch docent F.Me.W. (Interne Geneeskunde)<br />

28 okt. 1985<br />

AdeKUS<br />

INFOBULLETIN<br />

19


JUbilarissen<br />

Dienstjaar in 2011 Naam personeelslid Beroep/Functie Afdeling Datum indienst<br />

Overheid/Celos<br />

Datum indienst AdeKUS<br />

10 jaar Mans Dennis R.A./prof.dr. Hoogleraar F.Me.W. xxx 01 okt. 2001<br />

10 jaar Wirjoinangoen Laurencia Bibliotheek medewerker Centr.Bib. xxx 01 okt. 2001<br />

10 jaar Feurich Trevo-Lynn/ MSc Directeur Stg. UNASAT Sur. xxx 15 okt. 2001<br />

10 jaar Lachmon- Alakhramsing, Astrieta/ drs. Algemeen docent F.MijW. 01 okt. 2001 01 apr. 2008<br />

10 jaar Rampertap-Paltantewarie Aarti Bibliotheek medewerker Bib. a.d. Med. Fac. xxx 12 nov. 2001<br />

10 jaar Baasaron Andrew/MSc. Algemeen docent F.Te.W. xxx 03 dec. 2001<br />

15 jaar Ori Lydia/Dr. Wetensch.Hfd.medewerker F.Te.W. xxx 01 okt. 1996<br />

15 jaar Dwarka Ramdath/drs. Algemeen docent F.MijW. xxx 01 nov. 1996<br />

15 jaar Amattarmidi Carla Onderhoudsmedewerker T.A.Z.- sectie Huishoudelijke<br />

Dienst<br />

xxx 20 nov. 1996<br />

15 jaar Girdhari-Mahabir M Bibliotheek assistent Centr.Bib. xxx 20 nov. 1996<br />

15 jaar Ernst, Steven Magazijnmeester F.Z.-Magazijn xxx 11 nov. 1996<br />

20 jaar Joemmanbaks-Bholai Alemien Secretaresse N.Z.C.S. xxx 15 okt. 1991<br />

20 jaar Purperhart Jeane Meewerkend groepsleidster T.A.Z.- sectie Huishoudelijke<br />

Dienst<br />

xxx 11 nov. 1991<br />

20 jaar Chin- A- Fat Dennis Bibliotheek assistent Bib. a.d. Med. Fac. xxx 02 dec. 1991<br />

20 jaar Sewmangel-Ramsukul Padmawatie Bode Bureau UvS- sectie<br />

Agenda & Archief<br />

xxx 02 dec. 1991<br />

20 jaar Perica Ruth Eerste medewerker Schakeljr. xxx 19 dec. 1991<br />

25 jaar Headley Joan Ruth/ mr. Algemeen docent F.MijW. 01 okt. 1986 03 feb. 1997<br />

25 jaar Sloot John A./drs. Directeur Bureau F.Te.W. 01 okt. 1986 01 sep. 1992<br />

25 jaar Smith Jane/ drs. * Directeur Centr.Bib. 01 okt. 1984 16 mrt. 1989<br />

25 jaar Kasanwidjojo Hudio Tech.medewerker T.A.Z.- sectie Technische<br />

Dienst<br />

xxx 16 dec. 1986<br />

25 jaar Samidin-Arthum, Elisabeth * Computer operator U.C.C. xxx 16 dec. 1986<br />

30 jaar Baksi-Nazir B.A. Pantry medew. Pantry service xxx 01 okt. 1981<br />

30 jaar Brandon Paul W./drs. Directeur Bureau F.Me.W. 01 okt. 1981 01 feb. 1996<br />

30 jaar Khedoe Ibrahim Onderhoudsmedewerker T.A.Z.- sectie Huishoudelijke<br />

Dienst<br />

30 jaar Nojodimedjo-Radi Leginah Onderhoudsmedewerker T.A.Z.- sectie Huishoudelijke<br />

Dienst<br />

Dienstjaar in <strong>2012</strong><br />

xxx 01 okt. 1981<br />

xxx 12 okt. 1981<br />

15 jaar Mohamatsaid Magda Chef de Bureau Bureau F.Te.W. xxx 06 jan. 1997<br />

15 jaar Getrouw Diana/Bsc. Adjunct wetensch. medew. F.Te.W. xxx 02 jan. 1997<br />

20 jaar Gahar Anandprakash Onderhoudsmedewerker T.A.Z.- sectie<br />

Terreinonderhoud<br />

20 jaar Khudabux M.Rafiek Onderhoudsmedewerker T.A.Z.- sectie<br />

Terreinonderhoud<br />

20 jaar Mertoikromo Andre Tech.medewerker T.A.Z.- sectie<br />

Technische Dienst<br />

01 jan. 1992 01 mei 2005<br />

01 jan. 1992 01 mei 2005<br />

01 jan. 1992 01 apr. 1999<br />

30 jaar Hoogdorp Hesdy Bewaker Bewakingsdienst xxx 01 jan. 1982<br />

overPlaatsinG (intern)<br />

NAAM OUDE FUNCTIE VAN NAAR PER NIEUWE FUNCTIE<br />

Kromowirjo, Janine Secr.medew. Bureau UvS/IEB F.Z. 01 nov. 2011 Adm.medewerker<br />

PensioenerinG functie afdeling Geb. datum indienst adeKUs datum pensioen<br />

Oehlers Erwin Chauffeur Transport 14 april 1951 05 april 1994 01 jan. <strong>2012</strong><br />

Tanoesemito-Soediredjo S. Bibliotheek assistent Centr.Bib. 16 nov. 1951 04 nov 2002 01 jan. <strong>2012</strong><br />

Atmopawiro Soekarman Chauffeur Transport 18 nov. 1951 01 jul. 1993 01 jan. <strong>2012</strong><br />

Samidin-Arthum E.L. Computer operator UCC 07 okt. 1950 16 dec. 1986 01 jan. <strong>2012</strong><br />

overleden (riP) FUNCTIE AFDElING INDIENST GEB. DATUM DATUm OVERlIjDEN<br />

Kartodiwirjo, Robby Kasmin Bewaker Bureau UvS- Bewakingsdienst 19 mrt. 1990 09 mrt. 1960 26 nov. 2011

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!