Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
Informatief maandblad<br />
voor het verantwoord verzorgen<br />
van uw aquarium, terrarium of vijver<br />
Iedere maand met uitzondering<br />
van augustus kosteloos verstrekt<br />
aan leden en sympathiserende<br />
verenigingen.<br />
Jaargang 23<br />
P309825<br />
april <strong>2008</strong><br />
Opgericht in 1966 Lid van B.B.A.T.<br />
Afgiftekantoor: 8500 KORTRIJK 1 afdeling II.<br />
Afzendadres: Martin Byttebier Kleine Brandstraat 12 8540 Deerlijk<br />
België/Belgique<br />
P.B.<br />
8500 KORTRIJK 1<br />
3/4574
Kokugyo Koi ' t Vi s ke<br />
De Breyne Peell aertstr aat 25<br />
8600 Diks muide Tel . : 051 50 42 37<br />
SPECI ALI TEI T: JAPANSE KOI<br />
Open:<br />
10.00u. tot12.00u. en13.30u. tot18.30u. Op zat er dag van 1 0. 00 u. t ot 1 2. 00 u. en 1 4. 00 u. t ot 1 8. 00 u.<br />
Zon dag en f eest dagen van 1 0. 00 u. t ot 1 2. 00 u.<br />
GE SL OTE N OP DI NS D AG www.tviske. be<br />
Gr a af B o u d e wij n I Xl aan 2<br />
8500Kortrijk (rechtoverderijkswacht) Tel . : 056/21 . 79. 90<br />
Fax.: 056/20. 51. 76<br />
de. kl okke. athene @telenet. be<br />
htt p: //www. deklokkeathene.be
Voorzitter<br />
Erik Vansteenkiste<br />
Langebrugstraat 4 bus 21, 8500 Kortrijk<br />
056 35 08 48<br />
erikvansteenkiste@skynet.be<br />
Secretariaat<br />
Donald Samyn<br />
Korenbloemlaan 1 5 , 8500 Kortrijk<br />
056 21 09 06<br />
donald.samyn@versateladsl.be<br />
Penningmeester-ledenadministratie<br />
Filip Willen<br />
Tolbeekstraat 1 1 , 8560 Wevelgem<br />
056 42 28 76<br />
filip.willen@telenet.be<br />
Bankrekening<br />
Argenta: 979-6236362-43<br />
Contactpersonen<br />
Zoetwater<br />
Gerrit Plovie 056 40 24 56<br />
gerrit.plovie@skynet.be<br />
Free Devos 056 44 48 1 6<br />
free . de .vos @telenet.be<br />
Zeewater<br />
Krist Hugelier 05 6 72 97 8 1<br />
krist.hugelier@scarlet.be<br />
Joachim Maes 056 40 39 99<br />
maes.joachim@telenet.be<br />
Vijvers<br />
Gilbert Lapere 056 35 84 19<br />
gilbertlapere@scarlet.be<br />
Terra riu m<br />
Geert Vandromme 056 71 82 07<br />
terrarium@aquatropica.be<br />
Verzending<br />
Kees Snoeren 05 1 30 47 0 1<br />
kees.snoeren@telenet.be<br />
Verantwoordelijke uitgever<br />
Martin Byttebier 056 77 59 27<br />
nightowl@scarlet.be<br />
De uitgever is niet verantwoordelijk voor de<br />
inhoud van de advertenties.<br />
Jaargang 22 – Januari 2007<br />
Lidgeld<strong>2008</strong> Lidgeld: € 22,-<br />
Lidgeld + Aquariumwereld: € 32,-<br />
Redactie<br />
Hoofdredactie<br />
Martin Byttebier 056 77 59 27<br />
redactie@aquatropica.be<br />
Redactiemedewerkers<br />
Jan Algoed 056 21 90 74<br />
jan.algoed@fulladsl.be<br />
Donald Samyn 056 21 09 06<br />
donald.samyn@versateladsl.be<br />
Webpagina<br />
http://www.aquatropica.be<br />
Lokaal<br />
"De Klokke"<br />
Boudewijn IX-laan 2, 8500 Kortrijk<br />
056 21 79 90<br />
de.klokke.athene@telenet.be<br />
http://www.deklokkeathene.be<br />
april <strong>2008</strong> – 1 –
Filip Willen<br />
“Vlaming koestert verenigingen”. Mede dank zij<br />
jullie behaalt Kortrijk een score van 90, 50 % op een<br />
enquête van het verenigingsleven in België. Dit is<br />
een bevestiging dat wij toch nog goed bezig zijn met<br />
onze club. Of denken jullie er anders over ...?<br />
Het in stand houden van een vereniging houdt heel<br />
wat in en vraagt veel inzet van het bestuur en de leden.<br />
Alles rust op de schouders van de vrijwilligers.<br />
Dat we ‘slechts' één keer per maand samenkomen, houdt niet in dat het eenvoudiger<br />
is. De werkgroepverantwoordelijken proberen steeds weer om iedere<br />
maand een interessant onderwerp aan te snijden. De opkomst is een afwachten<br />
tot het laatste moment.<br />
Inbreng van de leden zou de diversiteit aan onderwerpen kunnen verhogen.<br />
Het is altijd interessant om weten wat in ieder van jullie omgaat. Het kennen<br />
van de wensen vergemakkelijkt het aanbrengen van onderwerpen. Hierdoor<br />
kan alleen maar de respons vergroten. Laat dit een oproep zijn aan alle leden<br />
vanAQUATROPICA.Hebjeeenidee,wensjeeenuiteenzettingofwiljeiets<br />
meer weten over een bepaald onderwerp, geef het door. We kunnen steeds<br />
nagaan of dit aangebracht kan worden op één of andere vergadering.<br />
Hetlidzijnvaneenvereniginghoudtmeerindanalleennaardebijeenkomsten<br />
komen of de tijdschriften doorbladeren. Denken we maar eens aan de<br />
jaarlijkse nieuwjaarsreceptie, of de barbecue. Buiten het gezellig samenzijn<br />
houden we er ook een positieve boekhoudbalans aan over. Want laten we niet<br />
vergeten, sprekers en voordrachten moeten betaald worden. Een gevestigde<br />
spreker vraagt al gauw 75 euro om een avond te vullen. Tellen we daarbij nog<br />
de baanvergoeding, het drankje en zo meer, dan komen we toch gauw aan een<br />
–2– Jaargang 23
ehoorlijk bedrag en dit een tiental keer per jaar. Zoals iedereen weet bedraagt<br />
de subsidie van Stad Kortrijk en die van BBAT een minimum. We<br />
staan zelf in voor het in stand houden van onze vereniging. Een massale opkomst<br />
zoals de nieuwjaarsreceptie in januari is hiervoor noodzakelijk. Op 6<br />
september voorzien we terug een eetfestijn aan democratische prijzen, waarop<br />
we hopen dat jullie allemaal weer aanwezig zullen zijn. Iedere euro die door de<br />
leden uitgegeven wordt, wordt weer in de club geïnvesteerd. En zo blijven we<br />
weer uitkijken naar initiatieven.<br />
Het voltallig bestuur, bestaande uit allemaal vrijwilligers, blijft zich inzetten<br />
om iedere maand met beperkte middelen een leuke en aangename avond in<br />
elkaar te boksen. Zo kan het verenigingsleven blijven bestaan en uitgroeien.<br />
Dit bewijzen de cij fers van de enquête van “D e Vlaming koestert het Verenigingsleven”.<br />
april <strong>2008</strong> –3–
Familie: cichlidae (cichliden)<br />
Geslacht:<br />
Pseudocren ilabrus<br />
Soort:<br />
Pseudocren ilabrus m ulticolor<br />
Synoniem:<br />
Paratilapia multicolor<br />
Haplochromis multicolor<br />
Hemihaplochromis multicolor<br />
Ned. naam: kleine muilbroeder, veelkleurige muilbroeder<br />
Herkomst<br />
Laten we deze vis maar bij zijn bekendste naam noemen, de kleine muilbroeder.<br />
Afkomstig uit het werelddeel Afrika. Om precies te zijn uit Noordoost-<br />
Afrika van onder de Nijl tot Oeganda en Tanzania. Een gigantisch gebied dus<br />
met zeer uiteenlopende watermilieu's. Voorkomend in poeltjes, smalle beekjes<br />
die in de regentijd uitgroeien tot woeste stromen, in rivieren maar ook het<br />
Victoriameer. Veel van zijn soortgenoten komen voor in het Malawimeer,<br />
maar niet de kleine muilbroeder. Voor hem is de pH daar toch te hoog voor.<br />
Beschrijving van de vissen<br />
Aquarium Club De Minor<br />
Het lichaam is matig hoog en vooral het achterste lichaamsgedeelte is zijdelings<br />
samengedrukt. De basiskleur van de vissen is geelachtig. Dit lijkt niet erg<br />
aantrekkelijk, toch alleszins niet met een lichte achtergrond, maar met een<br />
donkere ondergrond komen de kleuren beter tot hun recht.<br />
–4– Jaargang 23
Vooral in de paartijd gaat het mannetje<br />
meer kleuren. Een veelvoud<br />
van getemperde kleuren zien we<br />
dan (multicolor). Kieuwdeksels<br />
worden zachtgroen en hierop een<br />
diepe zwarte vlek. Rugvin krijgt<br />
een roestbruine kleur met hierin<br />
groene vinstralen. De staartvin is<br />
bezet met groenblauwe stippen.<br />
Het vrouwtje is aanzienlijk soberder van kleur. Toch zijn beide geslachten gemakkelijk<br />
uit elkaar te houden. Het vrouwtje is wat plomper van bouw dan het<br />
mannetje. Dit visje doet qua lichaamsbouw sterk denken aan onze inheemse<br />
pos ( syn. ).<br />
Gym n oceph alus cernuus Acerina cernua<br />
Grootte ca. 8 cm, maar ik heb ze zelf nooit groter gezien dan 5 cm. Nog te<br />
vermelden is dat dit visje in 1902 voor het eerst in Duitsland werd ingevoerd<br />
en daar al spoedig werd nagekweekt.<br />
Aquarium<br />
De kleine muilbroeder kan men heel goed in het gezelschapsaquarium<br />
houden. Een dichte beplanting en op<br />
enige plaatsen wat steengroeperingen van platte stenen is<br />
voldoende voor de muilbroeder. Het is wel zaak rondom<br />
die stenen wat open ruimte te houden daar men anders<br />
niks meer ziet van hun voortplanting.<br />
Zoals al eerder gezegd, aan de waterkwaliteit stellen ze<br />
geen eisen zodat ze passen in ieder gezelschap. Maar wil<br />
men meer plezier beleven met deze vissen, is een klein<br />
aquarium van bijv. 70 x 30 x 30 cm aan te bevelen, daar<br />
men in dergelijke bak deze vissen dan goed kan observeren. In zo'n aquarium<br />
gebruikt men als bodemgrond fijnkorrelig grind of zand. De achterwand kan<br />
men met (Afrikaanse glasvaren) en<br />
Bolbitis heudelotii Microsorium pteropus<br />
(javavaren) beplanten. In zo'n aquarium is maar plaats voor één stel. Temperatuur<br />
van het water mag tussen 20 en 27 ˚ C liggen. Door goed te voeren, de<br />
vissen eten werkelijk alles, maar hun voorkeur ligt bij cyclops en watervlooien<br />
( sp.), krijgt het mannetje al heel gauw zijn baltskleuren.<br />
Daphnia<br />
april <strong>2008</strong> –5–
Voortplanting<br />
Om het vrouwtje enige rust te geven verdient het de voorkeur haar apart te<br />
zetten totdat zij flink kuit heeft aangezet. Het mannetje kan namelijk zeer opdringerig<br />
zijn. Nadat beiden samen zijn kleurt het mannetje volledig uit en begint<br />
al heel snel de hofmakerij. Dit hofmaken gebeurt in de directe nabijheid<br />
van het vrouwtje slechts heel kort. Het vervolg vindt plaats op verdere afstand,<br />
meestal op de plek die het mannetje als afzetplaats heeft uitgezocht. Volgt het<br />
vrouwtje haar minnaar dan pronkt het mannetje vlak voor het vrouwtje met<br />
tegen het lichaam aangelegde vinnen. Het achterlichaam wordt tegen de bodemgrond<br />
gedrukt. Het mannetje kleurt steeds donkerder maar wanneer het<br />
vrouwtje nog niet helemaal<br />
kuitrijp is verwijdert ze zich<br />
steeds weer. Ondertussen<br />
poetst het mannetje de afzetplaats.<br />
Het hofmaken en<br />
poetsen wisselen elkaar af. Dit<br />
poetsen van de afzetplaats<br />
moet men ook zien als stimulans<br />
voor het vrouwtje om niet<br />
definitief de vinnen te nemen. Op een gegeven moment gaat het vrouwtje in<br />
op de avances van haar man. Boven de afzetplaats draaien de vissen om elkaar<br />
heen. Het vrouwtje poetst nu ook mee. Heeft men geen steen dan vindt<br />
het draaien plaats vlak boven de bodem waardoor vaak meerdere kuiltjes ontstaan.<br />
De echte paring begint wanneer het vrouwtje zich tegen de bodem aandrukt.<br />
Het mannetje stoot met zijn bek dwars op het achterlijf van haar lichaam.<br />
Dit doet zij plotseling op dezelfde manier bij haar man. Gedurende<br />
een half uur herhaalt deze procedure zich meerdere malen.<br />
Gedurende die tijd zet het vrouwtje telkens zo'n 15 eieren af die ongeveer 2<br />
mm groot zijn. Na het afzetten van de eitj es draait het vrouwtj e zich om en tij -<br />
dens dit omdraaien bevrucht het mannetje de eitjes door er sidderend met<br />
zijn achterlichaam er over heen te gaan. Zo gauw het vrouwtje de eitjes voor<br />
haar bek krijgt neemt zij deze op. Ze raakt daarbij ook het achterlichaaam<br />
van de man aan. Het spel begint dan weer opnieuw met het stoten van het<br />
mannetje. Na het afleggen van ongeveer 100 eitjes heeft het vrouwtje er genoeg<br />
van. De doorzichtige keelzak is volledig met eitjes gevuld en het vrouwtje<br />
–6– Jaargang 23
oac h<br />
di er ensp eci aal zaak<br />
ALLES V OOR U W HUISDIER<br />
Kortri jkstraat 47 - Wevel ge m - 056 42 35 53<br />
ELEKTRO<br />
BEKAERT ERIC nv<br />
Zwevegemsestr. 71 - 8500 Kortrijk<br />
056/21 95 26<br />
voor al u w TL-l a mpen:<br />
Syl vani a: aqua-star, gro-l ux<br />
P hi l i ps: TL' D 8 3 0, 8 40, 8 6 5<br />
Zeeaquari u m Speci aal zaak<br />
De Vuyst Samuel, Gevaertdreef32, 9700 Oudenaarde<br />
Nu ookjou wzoet water- en vijverspeci alist<br />
Waar k waliteit en service<br />
op de eerste pl aats staan.<br />
Openingsuren: woensdag en donderdag van 14 tot 1 9 : 30 uur<br />
vrijdag van 14 tot 20 uur<br />
zaterdag en zondag van 10 tot 1 8 uur.<br />
http://www.acropora .tk 0495/52.86.61
Vrijblijvend<br />
prijsofferte<br />
Zancl us<br />
Speci aal zaak voor zeeaqu ari u m<br />
en zoetwater<br />
Potterstraat 23<br />
B-9170 Sint-Pauwels<br />
Tel & Fax: 0032 (0)3/77.80. 229<br />
Geselecteerdezeevissen&lageredierenvantopkwaliteit. E i gen fi l tersysteem m et afsch u i m i n g.<br />
Exclusieveaquariummeubels uit eigen atelier.<br />
H QI -verlichting op maat (ook wandmontage)<br />
Openi ngsuren: Dinsdag, woensdag en vrijdag: 13u tot 1 9u<br />
Zaterdag: 9u tot 1 8u<br />
Elke eerste zondag van de maand: 1 1 u tot 1 7u<br />
Gesloten: Maandag en donderdag<br />
In juni, juli en augustus: op zondag.<br />
Voorzetrolluiken<br />
Rolluiken<br />
Automatische rolluiken<br />
Tonny Dierick<br />
Molenhof 28 Zwevegem<br />
Tel.: 05 6 75 85 32<br />
GSM: 0478 59 75 65<br />
E-mail: dierick.tonny@skynet.be
maakt nu kauwende bewegingen om de eieren zo dicht of mogelijk op elkaar<br />
te stapelen. Ondertussen zoekt zij een beschut plekje om zich aan de opdringerigheid<br />
van het mannetje te onttrekken. Het is daarom beter het mannetje te<br />
verwijderen.<br />
Voor het vrouwtj e is het geen makkelijke tij d. Zij eet niet en ademt zwaar.<br />
Constant is zij bezig met haar bek kauwbewegingen te maken waarbij de eitjes<br />
voortdurend worden gestapeld. Zes tot acht dagen na het afzetten zijn de eitjes<br />
duidelijk donkerder van kleur. Na tien dagen komen de jongen voor de<br />
eerste maal uit haar bek. Zij zijn dan ongeveer 6 mm groot. Voor het eerst<br />
gaat het vrouwtje weer eten. Zij is duidelijk magerder geworden.<br />
Wanneer er gevaar dreigt geeft het vrouwtje een teken met haar vinnen en<br />
vluchten de jongen in haar geopende bek. Juist die geopende bek is de factor<br />
die het vluchtgedrag van de jongen bewerkstelligt. Zes dagen lang worden de<br />
jongen in de bek genomen. Dan passen ze er niet allemaal meer in. Opfok van<br />
de jongen verloopt verder probleemloos want al spoedig eten zij ook grindalwormpjes<br />
en cyclops.<br />
Het is raadzaam de jongen te verwijderen daar het moedergedrag van het<br />
vrouwtje geheel over is en de jonkies nu meer gaat beschouwen als een lekkernij.<br />
Bijeengoedevoedingishetvrouwtjenadriewekenweerkuitrijp.<br />
Nawoord<br />
De kleine muilbroeder is een van de eerst geïmporteerde vissen voor het aquarium.<br />
Helaas worden ze nauwelijks meer<br />
aangetroffen in de bak. Vele andere<br />
soorten zoals de nog immer populaire<br />
Pelvicachromis pulcher<br />
of vertegenwoordigers<br />
(kersenbuik)<br />
van het geslacht<br />
hebben de kleine muilbroeder<br />
Apistogramma<br />
verdrongen.<br />
Maar ik vraag mij af hoeveel aquarianen ooit de voortplanting van deze vis<br />
hebben gezien?. Door die bijzondere aanpassing van het uitbroeden van de<br />
jongen en de gemakkelijke wijze van verzorging mag deze muilbroeder niet voor<br />
de liefhebberij verlorengaan.<br />
april <strong>2008</strong> –7–
Versl a g b a k bez oek Ma n u el ui t Si nt- Will ebrord<br />
Joachim Maes, Aquatropica Kortrijk<br />
Eind februari stond voor de zeewaterliefhebbers een rondje Nederland op het<br />
programma. De inschrijvingen waren talrijk, maar het goede weer gooide roet<br />
in het eten. Naarmate D-day naderde liepen de afzeggingen gestaag binnen.<br />
Uiteindelijk bleefvan de twaalfkoppige bende slechts een vijfta lfanatiekelingen<br />
over.<br />
Hendrik Demuynck was toevallig op vakantie in Nederland en heeft rechtstreeks<br />
de verplaatsing gemaakt naar Pieter in Vlaardingen. Zijn verslag lees je<br />
verder in het tijdschrift.<br />
Vooraleer we op bakbezoek gingen in Vlaardingen stond echter nog een bak<br />
op het programma. Samen met Bart, Marc en Krist trok ik naar Sint-Willebrord,<br />
waar we gastvrij ontvangen werden door een begeesterd kapper en<br />
zeeaquariaan.<br />
In de stijlvolle woonst heeft het aquarium van Manuel een eigen kamer gekregen.<br />
In een ruime kamer, palend aan de keuken, met zicht op de tuin en terras<br />
staat Manuels derde zeeaquarium te pronken. Met slechts zeven maand op de<br />
teller staat het aquarium er indrukwekkend bij.<br />
Manuel heeft niet zoveel geluk gehad met zijn vorige bakken. Beide bakken<br />
zijn lek geraakt, met natte voeten tot gevolg. Zijn vorige bak bevond zich net<br />
op zijn hoogtepunt toen het noodlot toesloeg. Maar Manuel is niet het type<br />
datdeschouderslaathangen.Nadeverkoopvandedierenendeafbraakvan<br />
het oud aquarium, verrees een gloednieuwe bak van 2,2 m x 1, 1 m x 0,7 m<br />
waarbij enkel de voorruit zichtbaar is. Het volledig aquarium bevindt zich in<br />
een aparte ruimte waarbij langs achter aan het aquarium kan gewerkt worden.<br />
–8– Jaargang 23
Het aquarium is volledig ingericht met rifkeramiek met een unieke toets. Iets<br />
uit het midden is een insnijding gemaakt in de rifkeramiek waarbij een donkerblauwe,<br />
bijna zwarte achterwand zichtbaar is. Dit creëert een ongelooflijk<br />
mooi dieptezicht.<br />
De opbouw is heel luchtig met aandacht voor veel zwemruimte voor de toch<br />
wel aparte visbezetting, met een papegaaivis en een slingerende lipvis. Niettegenstaande<br />
de bak nog vrij jong is, staan de koralen er voortreffelijk bij. Naast<br />
een reuzegrote geven en<br />
Catalaphyllia Seriatopora calendrium Nem enzo-<br />
de bak een aanblik alsof hij al jaren draait.<br />
phyllia<br />
Manuel zweert bij waterverversen (wekelijks 10 % met water van een ionenwisselaar),<br />
veel stroming (2 tunzes en 2 Red Dragons), sterke belichting (3<br />
hqi-armaturen van Giesemannn 400 watt en 4 T5-balken van 4 x 39 watt) en<br />
sterke afschuiming (Bubble King 300).<br />
Met een heerlijke tas koffie was het super gezellig vertoeven bij deze joviale<br />
Hollander. Het was zelfs zo leuk, dat ons bezoek veel te lang uitliep, waardoor<br />
we met royale vertraging richting Vlaardingen trokken.<br />
Woorden schieten tekort, daarom kunnen jullie plaatjes kijken op de website,<br />
waar Martin onze foto's zal groeperen. Een beeld zegt immers meer dan duizend<br />
woorden.<br />
Een welgemeende dank je wel voor Manuel en zijn lieftallige vrouw, en ook<br />
voor Pieter en Richard. Beide bezoeken waren een toonbeeld van gastvrijheid,<br />
en pure passie van gedreven zeeaquarianen.<br />
Verder nog een dankje wel voor mijn reisgenoten. Het leuke aan onze hobby is<br />
het delen van ervaringen. Zowelonderlingals met collega-aquarianen. Zowelin de auto als op beide locaties was er voldoende stofvoor discussie. Bij dergelijke<br />
momenten doet het als coördinator deugd te zien dat een project, een idee, een<br />
initiatiefplotstotlevenkomt ...<br />
Rest mij enkel nog te zeggen . . . tot de volgende!<br />
april <strong>2008</strong> –9–
Ver sl a g b ez oek OH C o p 2 4 f e br u ari<br />
Hendrik De Muynck, Aquatropica Kortrijk<br />
Eind februari hadden we een afspraak met Pieter Van Suijlekom te Vlaardingen,<br />
in de omgeving van Rotterdam. Vlaardingen is een prach tige oude vissershaven,opzichreedsdemoeitewaardeventebezoeken<br />
.<br />
Dat je niet te vroeg moet zijn op de gemaakte afspraak, kan schrijver dezes getuigen:ikwasnoggeen5minutenindezaak('twaszondagmorgen),endaar<br />
werd ik al verwelkomd met een hondenbeet. Dus opgepast voor dat klein fret!<br />
De afspraak was inderdaadpas tegen 11 uur.<br />
Pieter heeft langs de waterkant een oud herenhuis omgetoverd in een fameuze<br />
showroom (drie verdiepingen) voor open haarden en allerhande binnenhuisaccessoires.<br />
Tot vóór 2005 had Pieter centraal in zijn winkel een aquarium van 2 op 2 meter,<br />
maar hij vond dat hij aan vernieuwing toe was. Toen heeft hij geopteerd<br />
voor een ferme bak van 6 meter op 90 cm op 90 cm (l x d x h). De voorruit is<br />
concaaf gebogen, volledig door een gespecialiseerde firma ontworpen (de<br />
sterkst gebogen ruit met dergelijke afmeting op de markt in Nederland). Dit is<br />
dubbel gelaagd veiligheidsglas, met resines aaneengeplakt.<br />
Vooraleer een bak van 8 ton neer te poten heeft Pieter veiligheidshalve twee<br />
steunpijlers laten inheien tot 19 meter diep!<br />
De bak zelf heeft een inhoud van 5 . 800 liter en staat in verbinding met een<br />
sump van 1 .000 liter, een speciaalaquarium (zeepaardjes) van 475 liter en een<br />
stekkenbak van 575 liter. Samen geeft dit een systeem van 7. 850 liter.<br />
– 10 – Jaargang 23
Waterbeweging : 4 Red Dragons van elk 12.000 liter/uur, 1 grote pomp van<br />
30.000 liter/uur die om de twee minuten de stromingsrichting omwisselt en<br />
zodoende voor een heen- en weergaande beweging zorgt en een retourpomp<br />
van 1 9 .000 liter per uur.<br />
Waterverversing : elke week wordt er 1 .000 liter vers zeewater aangemaakt en<br />
om de vier weken komt er ook vers Noordzeewater via Den Helder. Dit vers<br />
aangebracht zeewater wordt op 25 ˚ C gebracht en onmiddellijk aan het systeem<br />
toegevoegd. Dit vers zeewater stimuleert het jachtinstinct van zijn vele<br />
( 1 50-tal) Anthiassen blijkbaar sterk! Bij elke waterverversing voegt Pieter 'bacteria<br />
Preis Bactoplan' toe.<br />
Verlichting: vooral hqi-verlichting 6 x 400 W 8 tot 22. 30 uur<br />
3 x 1.000 W 9.30 tot 21 uur<br />
4x 140W 7.30tot23uur<br />
Algemene inbouw en omkadering<br />
Rond het aquarium past een speciaal ontworpen zeewaterbestendig aluminium<br />
frame. Het bovenste deel ervan (boven de bak) heeft<br />
dezelfde concave vorm als de gebogen voorruit en kan 1<br />
meter worden uitgetrokken over de ganse breedte, zodat<br />
men gemakkelijk in de bak kan werken. Over de ganse<br />
breedte vóór de bak is een houten bank geconstrueerd,<br />
waarop men kan staan.<br />
Ae oli s cus stri gat us<br />
De bak is bijna gedurende het ganse jaar door zonlicht<br />
beschenendoordatdeachterkantvandebaktegeneen<br />
buitenmuur staat waarin 3 vensters zitten. Dit geeft een<br />
uniek effect. Pieter beweert dat kunstlicht dit prachtig effect<br />
nooit kan evenaren.<br />
Twee kleinere speciaalaquaria (eentje voor zeepaardjes en<br />
scheermesvissen, een tweede ‘rond' aquarium voor<br />
Dendroneph-<br />
) staan afzonderlijk opgesteld, maar maken integraal deel uit<br />
tias<br />
van hetzelfde circulerend systeem, zoals hierboven reeds vermeld.<br />
april <strong>2008</strong> – 11 –
Sumpgedeelte (in kelder)<br />
Richard, de kompaan van Pieter, deed voor mij een rondleiding in het keldergedeelte.<br />
De sump zelf is uit polyester vervaardigd en meet 200 op 80 op 90. Daarnaast<br />
staat een afschuimer, type H&S P20, 2 meter hoog, aangedreven door een<br />
pomp van 1 .000 W. De schuimbeker wordt om de drie uur automatisch<br />
schoongesproeid. De opvangbeker wordt dagelijks schoongemaakt. Het water<br />
loopt vanuit de afschuimer in de sump, waarin een groffiltercompartiment,<br />
voorzien van drie lagen filterwatten, is bevestigd. Deze lagen watten (op maat<br />
gesneden uit dampkapfilters) worden om beurten regelmatig vervangen en<br />
vangen zeer veel grofvuil op!<br />
In de sump staat ook een kalkreactor type Deltec en een kalkwassermixer,<br />
alsook een wervelbedfilter (2 meter hoog).<br />
Het fosfaat wordt verwijderd d.m.v. Rowaphos (2 kg) en constant is er 2 kg<br />
actieve kool in het systeem aanwezig. Er wordt ook gewerkt met uv.<br />
De visbezetting: volgens Pieter een 1 50-tal Anthiassen, en in totaal een<br />
300-tal vissen! (ik heb ze niet tot de laatste geteld)<br />
Waaronder:<br />
Naso lituratus, Pomacanthus navarchus, Pseudocheilinus hexataenia,<br />
Nemateleotris magnifica, Gobiosom a ocean ops, Sa larias fasciatus (henkie),<br />
(picassodoktersvis),<br />
Paracan thurus hepa tus Acanthurus achilles, Zebrasoma<br />
xanthurum, papegaaivis<br />
( ),<br />
Scarus chameleon<br />
Centropyge acanthops, C.<br />
potteri, C. loricula, Chelmon<br />
rostratus, Chromis viridis,<br />
Pseudan thias dispar, P.<br />
tuka, P. squamipinnis, P.<br />
, Jack in the<br />
pleurotaenia<br />
box (<br />
Opis togn a th us a urifro<br />
n s ).<br />
Paracanthurus hepatus<br />
Lagere dieren<br />
A Kleinpoliepigen: Seriatopora, Montipora, Pocillopora, Pavona, Porites, Acropora<br />
– 12 – Jaargang 23
A<br />
Grootpoliepigen:<br />
Goniopora, Fungia, Plerogyra, Euphyllia ancora, E. divisa,<br />
Herpolitha limax, Turbinaria, Lobophyllia, Pectinia, Caulastrea furcata,<br />
Favia, Tu bas trea ...<br />
A<br />
Tridacn a 's<br />
Voedering: Er wordt gevoederd met levende mysis (bevat veel jodium). Deze<br />
mysis wordt bij Pieter op 10 ˚ C gedurende één week in stromend zeewater bewaard;<br />
wekelijks krijgt hij verse aanvoer van levende mysis. Daarnaast geeft<br />
Pieter veel fytoplankton; hij werkt met een fytoplanktonreactor van Grotech<br />
die 5 liter produceert per 24 uur. Hij geeft ook regelmatig ‘pellets' droogvoer<br />
van een Duits merk (Premium).<br />
Additieven: geen, tenzij af en toe aminozuren. Pieter en Richard hebben tot<br />
hiertoe geen ervaring met Zeovit.<br />
Algemene indruk: Dit is zeker een van de grootste en prachtigste aquaria die<br />
ik in mijn leven kon bezichtigen. Er is slechts één woord voor: ‘magnifiek'.<br />
Het is waarlijk een echt rif in de woonkamer! (al was dit niet Pieter's privéwoonkamer,<br />
maar wel zijn winkelruimte).<br />
Wij vonden de visbezetting misschien<br />
een beetje te druk. Behalve<br />
een paar vraatsporen (door de papegaaivis<br />
en de navarchus aangebracht)<br />
kon men niet zeggen dat<br />
de koralen er onder leden ... alles<br />
was evenwichtig uitgegroeid. Kan<br />
het anders, wanneer men bedenkt<br />
dat er aan dit systeem wekelijks 54<br />
werkuren aan besteed worden?<br />
Het is duidelijk dat alles op voorhand grondig werd bestudeerd en met kennis<br />
van zaken werd uitgevoerd. Pieter Van Suijlekom is kennelijk niet aan zijn<br />
proefstuk toe!<br />
Wijdankenhemvoorzijn gastvrijheid!<br />
april <strong>2008</strong> – 13 –<br />
Ne mat el e otri s magnifi c a
Jaak Koopmans, De Siervis Leuven<br />
De laatste jaren vinden meer en meer botia's hun weg naar het aquarium van<br />
de gewone liefhebber. Waar vroeger het aanbod beperkt bleeftot de zeerprijzige<br />
Chromobotia macracanthus Botia macracanthus<br />
(syn. , worden thans de verschillende<br />
andere soorten aan interessante voorwaarden aangeboden. Voor<br />
onze liefhebberij is dat een winstpunt want de knulletjes zijn, mits enige selectie<br />
qua soort, vreedzame dartele en leuke gasten.<br />
Ze zijn afkomstig uit Zuidoost-Azië. Dat kan je hen zo niet aanzien met hun<br />
grote ronde ogen om goed te zien, want ze zitten doorgaans in modderige watertjes.<br />
Als bijkomende hulp beschikken<br />
ze over 3 tot 6 paar<br />
baardharen waarmee ze de bodem<br />
aftasten op zoek naar iets dat de<br />
moeite van het consumeren waard<br />
is. Hun lichaam is plomp, langwerpig,<br />
met een min of meer rechtlij-<br />
22jaaroudeclownbotia Chr o moboti a macr acant h us<br />
nige buik. De kop heeft me steeds<br />
aan een snuitje doen denken, lang en spits. En dan die snor ...<br />
Alsjebotia'sscheptkanhetgebeurendatzekoppigin'tnetblijvenhangen.<br />
Dat is dan het ogenblik om paniek te vermijden. Om hem los te krijgen mag je<br />
beslistnietaanhetvisjebeginnentesleurenentrekken.Alsjeditdoetdanga<br />
jehempijndoenwantonderhetoogziteenstekel.Bijgevaarzethijdiestekel<br />
recht, waardoor deze komt vast te zitten in het netje. Op dergelijke momenten<br />
laat je best je net rustig in het aquarium hangen en wacht je een tijdje tot hij<br />
minder opgewonden is.<br />
– 14 – Jaargang 23
Botia's zijn scholenvissen ...<br />
We hebben gezegd dat de botia's in het algemeen vreedzame gasten zijn. Dat<br />
zijn ze indien ze niet alleen gehouden worden. In het laatste geval kan het wel<br />
gebeuren dat ze onverdraagzaam worden en uitvallen ondernemen tegen andere<br />
bewoners. Ze moeten gezelschap hebben van soortgenoten.<br />
Vorige week, tijdens het grondig kuisen van een aquarium vond ik tussen de<br />
(vergeten) vissen een (syn. ). Tot<br />
Yasuhikotakia sidthimunki Botia sidthimunki<br />
mijn grote verbazing had hij het op<br />
die lage temperatuur ( 16 ˚ ) uitgehouden.<br />
Vermits hij reeds een fatsoenlijke<br />
lengte bereikt had, vond ik dat<br />
hij beter verdiende. Dus even rondgekeken<br />
en de vis gedeponeerd in<br />
een aquarium waar reeds een<br />
schooltje van zes<br />
Yas u hi k ot aki a si dt hi mu nki<br />
Puntius tetrazona<br />
(syn. )rondzwom.<br />
Barbus tetrazona<br />
Na enkele verbaasde rondtochten door de bak, stootte hij op de sumatranen.<br />
Sindsdien heb ik geen schooltje meer van zes sumatranen, doch eentje van zeven.Debotiadoetzijnuiterstebestomzichtegedragenalseenbarbusenhij<br />
zwemt thans dapper heen en weer met zijn streepjesgezellen. Een treffender<br />
voorbeeld van mimicry kon ik nergens opmerken.<br />
... met een territorium<br />
In het algemeen kan gezegd dat de -soorten een uitgesproken voorkeur<br />
Botia<br />
vertonen voor helder en zuurstofrijk water. Hoewel dit wel lijnrecht in tegenstelling<br />
ligt met hun natuurlijk milieu, is dit toch niet zo verwonderlijk. Ook<br />
wij zijn gemaakt om te lijden en<br />
we hebben het als het kan liever<br />
anders. Nu is het wel zo dat de<br />
botia's een territorium vormen,<br />
ieder zijn plaatsje. Nog een tegenstelling<br />
met hun gezelligheid?<br />
Niet helemaal. Af en toe roken ze<br />
Botia histrionica de vredespijp en trekken ze ge-<br />
april <strong>2008</strong> – 15 –
zwind en gezamenlijk door het aquarium. Denkelijk houden ze dan opendeur.<br />
Soms duiken ze onder en zie je gedurende enkele dagen geen enkele botia<br />
meer. Het is dus wenselijk in je bak schuilplaatsen te voorzien.<br />
Soms lawaaierig, soms agressief<br />
Sommige botia's, zoals de (syn. )<br />
Syn crossus hym en ophysa Botia hymenophysa<br />
vertonen een leuke bijzonderheid. Ze maken lawaai. De eerste dagen denk je<br />
dat ze tegen je thermostaat aanzwemmen die dan zo tegen de ruit aantikt. Tot<br />
je eraandenktdatje geenthermostaatinje bakhangenhebt. Hetgeluiddat ze<br />
voortbrengengelijkthetbestophetlichttikkenmeteenringtegenderuit.<br />
Het is ons niet helemaal bekend waarom en hoe ze tikken. Hopelijk weten zij<br />
het.<br />
Tot de vreedzaamste gasten behoren de<br />
Yasuhikotakia sidthimunki, Yasuhikotakia<br />
morleti (syn. Botia horae ), Chromobotia macracan th us en Syn crossus<br />
beauforti (syn. Botia lucasbahi ). Ietwat agressiever kunnen Syn crossus hymenophysa<br />
, Botia lohachata en zijn. Deze laatste<br />
Yasuhikotakia modesta<br />
soort, die gemakkelijk 25 cm lengte haalt, neemt het zelfs met succes op tegen<br />
cichliden. Alle botia's voelen zich best bij een temperatuur rond 24 ˚ C.<br />
Ze eten ongeveer alles wat er in de bak rondzwerft: tubifex, muggenlarven, watervlooien<br />
en droogvoer. Algen afschrapen behoort tot een van hun geliefde<br />
bezigheden.<br />
Botia striata Syncrossus berdmorei<br />
Over de kweek wordt in alle talen gezwegen. Elke literatuur die dit hoofdstuk<br />
behandelt komt met een groot vraagteken af. Automatisch brengt dit mee dat<br />
alle botia's die we zien, importdieren zouden moeten zijn. Dat zullen we dan<br />
maar, tot nader bericht, geloven.<br />
– 16 – Jaargang 23
Nvdr:<br />
Vri j r e c e nt wer d d e on d er f a mi l i ebotiinae on der h an den gen omen eerst door de Roe meense wet enschapper<br />
Nal bant ( 2002) en l ater door de ZwitserseichtyoloogKottelat (2004). Nalbantstelde on der meer een ni eu w gesl acht op, Yas u hi k ot aki a met al s type-soort Botia modesta.Inditnieuwgesl<br />
acht pl a at st e hij : Y. c a u di pu n ct at a, Y. e os, Y. l e c o n ei , Y. l o n gi d or s al i s, Y. m o dest a, Y. m or el i , Y. ni gr oli<br />
neat a, Y. si dthi munki en Y. s pl e n di d a.<br />
MauriceKottelatging veel verderin zijn studie. Hierin beschreefhijeennieuweBotia-soort uit<br />
Myan mar ( h et vr oe g er e Bi r ma) en n a m hij al l e l e d en v an botiinae onder de l oep. De bel angrij kste<br />
wijzigingishetplaatsenvandealombekendeclownbotia(Botia macracanthus) i n een ni eu w gesl<br />
acht Chr o moboti a. De ni eu we naamis dus Chromobotiamacracanthus. Een ander i n het oog spri ngende<br />
wij zi gi ng is het terug oprakel en van het gesl acht Syncr ossus dat door Nal bant i n synonymi e<br />
was g e pl a at st met Hy men phys a. Tot het gesl acht Syncr ossus behoren enkel ei n aquari u mmi ddens welgekende<br />
soorten: S. be auf orti, S. ber d mor ei, S. h el o des, S. hy men o phys a en S. r evers a.<br />
Voor meer i nf o ver wijs i k j e graag naar Aquari u mwerel d nr. 3/2005, p. 90-95<br />
Br onnen:<br />
Esch meyer, W. N. Catal og of Fishes, on-li ne versi on ( updated 29/01 /<strong>2008</strong>):<br />
htt p: //www. cal academy. or g/research /i chthyol ogy/cat al og/fi shcatsearch. ht ml<br />
Derij st, Eddy ( 2005). Ni eu we n a men voor geken de aqu ari u mvi ssen, modderkr ui pers ( onderfa mili e<br />
Botiinae). Aquariumwereld 58 ( 3): 90-95<br />
Boven: Syncr ossus beauforti<br />
On d er: Yasuhikotakia modesta<br />
Boven: Botia udomritthiruji Ng, 2007, een<br />
ni eu we Botia-soort uit Zuid- Myanmar.<br />
On d er: B oti a d ari o<br />
april <strong>2008</strong> – 17 –
Aqu ari aan k weekt met s ucces cl o wn boti a' s<br />
Martin Byttebier, Aquatropica Kortrijk<br />
Net voor h et afsluiten van dit boekje bereikte me een interessant artikel dat<br />
nauw aansluit met het vorig artikel.<br />
Het blijkt dat de Russische aquariaan Mihajlov Oleg erin geslaagd is om de<br />
clownbotia ( ) met succes te kweken. Momenteel<br />
Chromobotia macracan th us<br />
heeft hij honderden vijf weken oude nakomelingen van de clownbotia.<br />
Dat met succes kweken moet je wel heel ruim zien. Oleg bracht zijn botia's<br />
namelijk op een artificiële manier aan het kweken. Om zijn doel te bereiken<br />
gebruikte hij hypofyse-extracten van de brasem ( ). In een tijds-<br />
Abramis brama<br />
spanne van 20 uur injecteerde hij tweemaal zijn botia's met dit extract. Op die<br />
manierwektehijdeontwikkelingvaneierenopenbewooghijzetotkuitschieten.<br />
Door het injecterenvan hypofyse-extractenkon Oleg bij de vrouwtjes de ovulatie<br />
opwekken. De eieren werden dan verwijderd door met de hand over de<br />
buikte wrijven. De hom van de mannetjes werd eveneensverwijderd en de eieren<br />
werden dan bevrucht in een mengvat en tenslotte uitgebroed.<br />
Men neemt aan dat dezelfde techniek door de Zuid-Oost-Aziatische commerciële<br />
visboeren gebruikt wordt om grote hoeveelheden van de clownbotia op<br />
de markt te brengen.<br />
Oleg gebruikt deze techniek eveneens om en ander<br />
Syn odon tis, La beo, Bo tia<br />
moeilijke soorten tot kweken te brengen. Zo heeft hij al vier andere<br />
B -soorten, waaronder gekweekt<br />
otia Botia almorhae<br />
Br on: htt p: //www. practicalfishkeeping.co.uk/, Fishkeepersuccessfullybreeds Clownloach<br />
– 18 – Jaargang 23
Freddy de Gendt<br />
Copyri ght ( c) 2007 ReefSecrets<br />
Ni ets van dit artikel mag commerci eel, of i n vereni gi ngsbl aden, of op andere<br />
websit es gebr ui kt wor den zon der t oest e m mi n g van Reef Secr ets.<br />
Van Xenia durfik zeggen dat bijna iedereen Xenia in zijn bak wil en wie er ooit<br />
gehad heeft zal het nooit meer kwijt willen . . . Xenia geeft een zeer dynamische<br />
blik in je zeeaquarium, is een blikvanger en wat wilje nog meer?<br />
Donald Samyn, Aquatropica Kortrijk<br />
De neteldierenvan de familie xeniidae zijn over het algemeen uiterst snelgroeiende<br />
koralen die een goede waterstroom en relatief sterke verlichting eisen.<br />
Tot één en dezelfde familie behoren onder andere sp.,<br />
Anthelia Cestipularia<br />
Het er oxeni a s pec.<br />
sp., Effla toun aria sp., Fungulus sp., Sympodium sp. en natuurlijk de Heteroxenia<br />
- en Xen ia -soorten.<br />
De over het algemeen meest<br />
tot de verbeelding sprekende<br />
sp. ondersoort is de<br />
Xen ia<br />
‘pompende' of ‘pulserende' variant,<br />
waarvan verscheidene<br />
kleurvarianten bekend zijn die<br />
van wit over vaalbruin naar<br />
roze variëren. Hoewel het nut<br />
van dit pompende gedrag niet<br />
volledig gekend is, is één van<br />
de meest gangbare ‘waarheden'<br />
dat dit gedrag de gasuitwisseling<br />
verbetert en mogelijke voedselpartikels vangt door meer water<br />
voorbij de poliepen te bewegen.<br />
april <strong>2008</strong> – 19 –
Deze veronderstelling rijmt het best met de observatie dat de pompende bewegingen<br />
van sp. vaak verminderen of stoppen wanneer er een sterke<br />
Xen ia<br />
stroming staat die de kolonies bevoorraadt met een exces aan voedingsstoffen<br />
en zuurstof.<br />
-soorten krijgen het grootste deel van hun energie uit de fotosynthese-<br />
Xen ia<br />
producten via de zoöxanthellen en er wordt dus verondersteld dat ze geen externe<br />
organische voedselbron nodig hebben ... ‘wordt verondersteld' impliceert<br />
echter dat er andere aanwijzingen zijn: zo is geweten dat ze (zoals het<br />
merendeel van de lagere dieren) opgeloste organische verbindingen (DOM=<br />
Dissolved Organic Matter) absorberen uit het water. Zoals alle leders hebben<br />
ook de 's geen substantiële ondersteunende en beschermende structuur<br />
Xen ia<br />
en lijken dus uiterst kwetsbaar voor zowel predatoren als extreme omgevingscondities.<br />
In de meeste bakken waar een periodieke waterwissel<br />
wordt doorgevoerd is sp. zonder meer<br />
Xen ia<br />
zeer goed houdbaar en breidt zoals reeds gezegd<br />
zeer snel uit: gezonde kolonies kunnen in grootte en<br />
aantal in de loop van een maand verdubbelen. In de<br />
beginfase altijd tot groot genoegen van de liefhebber,<br />
maar naderhand kan blijken dat de groei wat te<br />
uitbundig wordt en kan de oorspronkelijke lieveling<br />
als een plaag beschouwd worden: een periodieke uitdunning<br />
kan dan heil brengen. Alhoewel sp.<br />
Xen ia<br />
geen echte rechtstreekse bedreiging voor andere lagere<br />
dieren vormt (de kolonies netelen quasi niet),<br />
toch is er een risico omdat ze stilaan de voet van koralen kunnen beschaduwen,<br />
geleidelijk aan overgroeien en met deze ‘tactiek der verschroeide aarde'<br />
de kolonie kunnen vernietigen en inpalmen.<br />
De eenvoudigstemanierom sp. te ‘vermeerderen' is een stukje (levend)<br />
Xen ia<br />
steen deponeren in een gezond veldje of aan de volgens de aquariaan toelaatbare<br />
grens hiervan. Na een tweetal weken is er met een gezonde sp. ge-<br />
Xen ia<br />
meenschap vaak al bevredigend resultaat: de zijkanten van de stammetjes<br />
groeienvastaanhetsteentjeenverplaatsenzichzolangzaamvolledigopdat<br />
–20– Jaargang 23
steentje via een soort van ‘weefselader'. In principe heeft zo goed als elke cel<br />
in die ‘ader' het potentieel uit te groeien tot een volwaardig individu. Het kan<br />
dan ook hoegenaamd geen kwaad als men het steentje verwijdert en er toch<br />
nog een deel van de stam op de oorspronkelijke ondergrond bevestigd was.<br />
Echt stekken (in de zin van ‘een stuk afknippen') is meestal overbodig. Hiervoor<br />
bestaan er tal van benaderingen en hun varianten, maar deze zijn ten<br />
eerste veel arbeidsintensiever, dikwijls wat vergezocht en kunnen voor verschillende<br />
complicaties zorgen. Dit is de reden waarom er op deze methodes<br />
niet verder ingegaan wordt.<br />
Door velen (er zijn altijd wel voor- en tegenargumenten te vinden voor dit<br />
type van theorieën, voornamelijk gebaseerd op persoonlijke ervaringen)<br />
wordt aangenomen dat -soorten jodium nodig hebben en een groot deel<br />
Xen ia<br />
van degene die deze theorie aanhangen beschouwen sp. ook als een fos-<br />
Xen ia<br />
faatverbruiker. Dit betekent dat, als men een soort van chemische fosfaatverwijderaar<br />
gebruikt, na verloop van tijd kan achteruitgaan en kan bege-<br />
Xen ia<br />
ven.Gebeurtditplots(zoalsbijv.doorhetineensopstartenvaneenvolumineuze<br />
fosfaatreactor) kan er ineens een hoeveelheid toxines [alhoewel de<br />
meeste sp. niet echt netelen, produceren toch ter hunner bescherming<br />
Xen ia<br />
gifstoffen (voornamelijk diterpenen)] en andere stoffen vrijkomen die een<br />
warechaoskunnenaanrichtenindebak...gematigdheidisdeboodschap,<br />
zoals bij alle biologische processen.<br />
Wil je de groei van sp. gecontroleerd ‘vrij' laten, dan kan het aan te<br />
Xen ia<br />
radenzijnomdezetelatengroeienopeenzijwandofachterwand.Deponeer<br />
een steen met zodanig dat de kolonies de wand raken en wacht dan af<br />
Xen ia<br />
tot de diertjes voldoende op de ruit plaats genomen hebben, verwijder daarna<br />
de oorspronkelijke steen. Ook de voet van andere koralen kan beschermd<br />
worden door stukken steen er rond te plaatsen en wanneer deze bijna overgroeid<br />
zijn met sp. deze simpelweg te verwijderen.<br />
Xen ia<br />
Br on: htt p: //www.reefsecrets. org<br />
Ori gi n el e a ut e u r: Freddy de Gen dt, sponsor i n dit cl u bbl ad en auteur van www.coralworld.eu Copyri ght ( c) 2 007 Reef Secr ets<br />
Ni ets van di t arti k el ma g c o m mer ci e el , of i n ver eni gi n gs bl a den, of op an der e we bsi t es<br />
ge br ui kt wor den zon der t oest e m mi n g van Reef Secr ets.<br />
april <strong>2008</strong> –21–
Inleiding<br />
Abbeel Patrick, Terrarium Club Limburg<br />
Vogelspinnen behoren tot de ongewervelde dieren<br />
en bewonen alle gematigde en warme streken ter wereld.<br />
Hun verspreidingsgebied loopt van Zuid-Europa (Sicilië,<br />
Spanje en Portugal) en naar het oosten toe gans Afrika,<br />
Madagaskar, het Midden-Oosten, India en Sri Lanka, Z.O Azië,<br />
Australië, Papoea-Nieuw-Guinea, Amerika en de Antillen.<br />
Ze komen voor in alle kleuren en maten. De kleinste is een Spaanse<br />
soort die tot 1 1 mm lichaamslengte bereikt met een pootdiameter van<br />
3cm( ). De grootste soort heeft een lichaamslengte tot 13<br />
Isch n oco lus<br />
cm met een pootdiameter van circa 30 cm ( of go-<br />
Th eraph osa leblon di<br />
liath vogelspin)<br />
Elke vogelspin is giftig. De gifklieren bij vogelspinnen liggen enkel in<br />
hun chelizeren (kaken) en zijn zeer klein. Door hun geweldige kracht<br />
zijn ze niet aangewezen op dodelijk gif voor het doden van hun prooi.<br />
Het gifvan de meeste soorten is niet dodelijk voor de mens (uitgezonderd<br />
kleine kinderen en oudere mensen).<br />
De meeste Amerikaanse soorten gaan een soort warmtegevoel doen uitstralen<br />
in het gebeten ledemaat, dat van<br />
onbelangrijk tot lokaal heel pijnlijk<br />
kan zijn.<br />
De beten van Aziatische soorten<br />
zijn heel pijnlijk maar blijven redelijk<br />
lokaal uitwerken; deze pijn<br />
kan 6 à 7 uur aanhouden.<br />
Pt eri n ochil us l u gar di<br />
–22– Jaargang 23
Afrikaanse soorten hebben doorgaans dezelfde gifuitwerking als Aziaten<br />
(buiten enkele uitzonderingen). De beten van West-Afrikaanse boomklimmers<br />
kunnen dodelijk zijn voor kleine kinderen evenals die van een aantal<br />
Pte-<br />
-soorten van Oost-Afrika.<br />
rinochilus<br />
Beten van zijn uiterst pijnlij k. D e pijn is te vergelijken met die<br />
Stromatopelma<br />
van een ernstige brandwonde die tot in het hart kan uitstralen. Het gif straalt<br />
langzaam uit zodat de maximum intensiteit slechts bereikt wordt na 2 tot 3<br />
uur. Er is maar weinig bekend over het gif van individuele soorten. Voorzichtigheid<br />
is natuurlijk steeds geboden bij vogelspinnen.<br />
Het houden van vogelspinnen<br />
Er zijn voor de terrariumliefhebber<br />
twee soorten interessant nl. bodemen<br />
boombewoners. Vogelspinnen zijn<br />
solitair levende dieren en men moet<br />
ze dus elk apart in een terrarium houden,<br />
behoudens enkele uitzonderingen<br />
die leven in kolonies bijv. sommige<br />
-soorten.<br />
Avicularia<br />
De grootte van het terrarium hangt af<br />
van de grootte van de spin. Vogelspinnenhebbennietzoeengrotelevensruimte<br />
nodig. Een terrarium van<br />
30 cm x 30 cm en 25 cm hoog is<br />
reeds voldoende voor de grootste<br />
soorten. Deze terraria kunnen van<br />
glas zijn of gewoon plasticbakken uit<br />
de dierenhandel.<br />
Men moet bij bodembewoners vooral<br />
letten op de hoogte van het terrarium<br />
Aviculariaversicolor<br />
(max. 40 cm) daar deze naar boven<br />
kunnen kruipen. Als ze vallen op hun tere achterlijf, kan dit openbarstenmet de dood tot gevolg. Bij boombewoners mogen de terraria hoger zijn. Boomspinnen<br />
hebben een soort parachutesysteem aan de poten dat hun val afremt.<br />
De deur kan aan de bovenkant zijn als klap- of schuifdeur die er langs boven<br />
april <strong>2008</strong> –23–
uitschuift. Aan de voorkant een schuifdeur die zijdelings opengaat, is niet geschikt<br />
tenzij men er een vergrendeling aanmaakt. Als er een spleetje is kan de<br />
spin haar tanden gebruiken om de deur open te trekken.<br />
Er moet ook een goede verluchting zijn. Deze mag niet te groot zijn omdat<br />
men de luchtvochtigheidsgraad dan niet op peil kan houden.<br />
Inrichting<br />
1. De bodem<br />
De bodemsamenstellingvoor boom- en bodembewoners kan uit hetzelfde<br />
materiaal bestaan, enkel de dikte van de bodem verschilt. Voor bodembewoners<br />
min. 5 à 10 cm en voor boomspinnen iets minder.<br />
Er zijn verschillende mogelijkheden. Een mengeling van 1 /3 potaarde en 2/3<br />
leemgrond, mossen of vermiculite (soort isolatiemateriaal).<br />
De bodem moet aan bepaalde voorwaarden voldoen:<br />
a. Hij moet zacht zijn zodat de spin zich niet verwond tijdens de vervelling<br />
(haar huid is dan zeer week).<br />
b. Hij moet goed het vocht bijhouden om uitdroging zeker te voorkomen<br />
c. Hij moet schimmelvormingminimaliseren Hiervoor is vermiculite het beste geschikt. Een nadeel echter is dat men er<br />
geen echte planten kan inzetten.<br />
Zeker niet te gebruiken als bodem zijn, wit zand en 100 % turf omdat:<br />
a. De structuur van turf zo fijn is dat het in de boeklongen (deze bevinden zich<br />
aan de onderkant van het achterlijf) kan geraken, met alle gevolgen vandien.<br />
b. Aan de uiteinden van de poten bevinden zich sensoren die verantwoordelijk<br />
zijn voor het zicht (de spin heeft wel ogen maar kan hiermede enkel het verschil<br />
tussen licht en donker onderscheiden), het gehoor en het gevoel. Wanneer<br />
er een zandkorrel tussenkomt veroorzaakt deze een kortsluiting waardoor<br />
de sensorharen hun functie verliezen. Ook keitjes en grind is afte raden.<br />
2. Temperatuur<br />
De temperatuur mag overdag schommelen rond de 25 ˚ C en 's nachts rond<br />
de 20 ˚ C. In de terraria zijn deze temperaturen de meest geschikte. Men kan<br />
hiervan ook afwijken. Een temperatuur van circa 15 ˚ C overleeft de spin ook<br />
wel(zezaldanmindersnelgroeien).Tehogetemperaturenvan30à32˚Cis –24– Jaargang 23
niet goed voor de spin en het verkort haar leven aanzienlijk. Men kan gebruik<br />
maken van spots. Hierbij moet men opletten dat niet het ganse terrarium even<br />
warm is omdat de spin zelf moet kunnen bepalen welke temperatuur ze nodig<br />
heeft. Men kan het best de spot op een bepaald deel van het terrarium zetten.<br />
Opdat de spin zich zou kunnen beschermen tegen de warmte of het licht is<br />
het aangewezen om een stuk kurk of schors in het terrarium te leggen waar ze<br />
achterofonderkankruipen.Hetbesteiskurk,omdathetnietbeschimmelt<br />
ondanks de hoge vochtigheidsgraad.<br />
3. Vochtigheidsgraad<br />
De vochtigheidsgraad hangt afvan spin tot spin. Woestijnsoorten moeten een<br />
vochtigheidsgraad van 60 à 65 % hebben, subtropische soorten 75 % en<br />
boomspinnen en tropische soorten 80 à 85 %<br />
Men kan een gedeelte van het terrarium nat houden en het andere deel droog,<br />
zodat de spin zelf kan bepalen of ze droog of nat wil zitten.<br />
Een drinkschaaltje met vers water is noodzakelijk. De spin kan dan zelf bepalen<br />
of ze meer vocht nodig heeft (dit is vooral belangrijk bij de vervelling,<br />
daar de spin dan veel vocht nodig heeft, anders blijft zij in de oude huid steken<br />
en sterft ze).<br />
Voedsel<br />
Vogelspinnen eten alleen levend<br />
voedsel, o.a. fruitvliegjes, krekels,<br />
sprinkhanen, kakkerlakken, meelwormen<br />
en alle soorten insecten,<br />
zelfs zeer jonge muizen (<br />
Th eraphosa<br />
leblondi ).<br />
Men moet de grootte van het<br />
voedseldier aanpassen aan de<br />
grootte van de spin. Als regel<br />
wordt genomen dat het prooidier<br />
dezelfde grootte heeft of iets<br />
groter is dan de lichaamslengte van de spin, hoewel hier uitzonderingen op<br />
zijn. Er zijn er die prooidieren vangen die eens zo groot zijn als zij zelf.<br />
Kleinespinnenkanmenomde3à4dagen,2tot3krekelsgeven.Aanvol-<br />
april <strong>2008</strong> –25–
wassen dieren, om de 7 à 8 dagen. Ze kunnen ook maanden lang zonder<br />
voedsel. Spinnen hebben geen mond. Zij zuigen als het ware hun prooi leeg.<br />
Nahetetenblijftereenbolletjeachter.<br />
De vervelling<br />
Vogelspinnen hebben geen inwendig skelet. Hun huid doet dienst als uitwendig<br />
skelet. Om te groeien moeten zij van huid verwisselen of vervellen. Dit<br />
zijn de meest kritische momenten in het leven van de spin.<br />
Iedere spin moet een 13-tal vervellingen ondergaan vooraleer ze volwassen is.<br />
In het eerst levensjaar vervelt een spin gemiddeld 6 tot 7 keer. In het tweede<br />
levensjaar 3-4 keer en in het derde, 2 à 3 keer. Dit hangt natuurlijk af van de<br />
temperatuur en de hoeveelheid voedsel die men ze geeft.<br />
Bij mannetjes gebeuren de vervellingen korter op elkaar waardoor ze sneller<br />
volwassen zijn (na ongeveer 3 jaar). Vrouwtjes vervellen minder snel waardoor<br />
het tot 7 jaar kan duren eer ze volwassen zijn. De meeste<br />
mannetjes bereiken de volwassenheid na 3 jaar en vervellen<br />
daarna niet meer. Zij blijven dan nog 1 tot 2 jaar leven<br />
en sterven dan.<br />
Indien de spin een of meer poten verloren heeft, zullen<br />
deze na 2 à 3 vervellingen weer aangegroeid zijn.<br />
Br achypel ma e mili a<br />
Bij de meeste spinnen kan men zien als deze gaan vervellen, omdat zij dikwijls<br />
een kaal achterlijf hebben dat roze van kleur is. Als deze plek nu zwart gaat<br />
worden dan gaat de spin kortelings vervellen. Men moet dan wel alle prooidieren<br />
wegnemen daar zij de spin zouden kunnen storen tijdens de vervelling.<br />
Wel zorgen dat er een schaaltje met water bij staat en de spin met rust laten,<br />
ze de eerst dagen niet oppakken.<br />
Kleine spinnen nemen na 3 tot 4 dagen terug voedsel tot zich, grotere na 1 -2<br />
weken.<br />
Voor haar vervelling gaat de spin meestal op haar rug liggen en ze kan zo 6-7<br />
uren onbeweeglijk liggen voor ze begint. Dan barst eerst haar rugschild los en<br />
daarna haar achterlijf, waarna zij uit haar oude poten komt gekropen. Als zij er<br />
uit is blijft ze nog een tijdje op haar rug liggen en beweegt af en toe haar poten.<br />
Als haar vel stevig genoeg is dan draait ze zich weer om en zal ze verder drogen.<br />
–26– Jaargang 23
INTERCOIFFURE<br />
Gentsesteenweg 32, Kortrijk<br />
056213689 TON Y D E CLERCK<br />
AL L E VE R ZE KE R I N GE N<br />
Damkaai 6 bus 2<br />
8500 Kortrijk<br />
056− 24. 38. 38 Fax: 056− 24. 38. 30
El ektri cit eit - s anit ai r - mets el wer ken<br />
Domi ni que Call ens<br />
Nor mandi estraat 1 52 8560 Wevel ge m<br />
056/ 42 52 45 - 0474/ 22 11 1 5<br />
Bekijk ook onze website: www.dominique-callens.be<br />
OPTIEK PIETERS<br />
Gediplomeerde opticiens<br />
K. Elis abethlaan 60<br />
8500 Kortrijk<br />
056/3 5. 3 9. 96<br />
Cor al Worl d<br />
is gespecialiseerdin "Rifaquaristiek" Jongekoralenaansympathiekeprijzen. Kwaliteitsproducten. (Geenverkoopvanvissen.) i s geen kl assi eke wi nkel . We zi j n er voor u na afs pr aak.<br />
Breng ons een bezoek en maak kenni s met ons ei gen a quari u m en techni ek.<br />
Fr e d d y De Ge n dt Wi l genstraat9 9340 Lede<br />
tel. na 1 9. 00 u.: 053 80 28 98<br />
www. c or al worl d. be www. c or al worl d. eu<br />
htt p: //fr e d dy. z ee wat er f or u m. or g /
Het paargedrag van vogelspinnen<br />
1. De voorbereiding<br />
Voordat spinnen kunnen paren, moet het mannetje<br />
eerst een sperma-netje maken. Dit gebeurt<br />
als volgt: het sperma bevindt zich in het geslachtsorgaan<br />
onderaan het achterlijf en daar er<br />
geen rechtstreekse verbinding is met de bulbussen<br />
(de twee kortste pootjes vooraan),<br />
waarmee de paring gebeurt, moet het mannetje<br />
een netje maken. Eerst weeft hij aan de zijkant<br />
van het terrarium een web op de bodem.<br />
Daarna wordt op 2 à 4 cm boven het eerste web<br />
nog een web gesponnen, waar het mannetje<br />
onder kan kruipen. Dit doet hij door een voor-<br />
Aviculariametallica waartse koprol te maken en zich dan onder het<br />
netje te draaien. Daarna deponeert hij zijn sperma tegen het bovenste web.<br />
Onderaan zijn achterlijf nu hangen de druppeltjes sperma aan het bovenste<br />
web. Vervolgens kruipt hij onder het netje vandaan en zuigt het sperma op in<br />
zijn bulbussen en breekt daarna het netje weer af. Het mannetje is nu klaar<br />
voor de paring.<br />
De bulbussen zijn bij iedere soort verschillend zodat ze alleen met hun eigen<br />
soort kunnen paren.<br />
2. Het eigenlijke paren<br />
Men moet altijd het mannetje bij het vrouwtje in het terrarium zetten en niet<br />
andersom of als men in een ander terrarium ze wil laten paren moet het<br />
vrouwtje er eerst een paar dagen alleen in zitten. Zij scheidt een bepaalde geur<br />
ofstofafwaaraanhetmannetjekanerkennendathetvrouwtjevanzijnsoort<br />
is en hij dus kan paren.<br />
Dan begint het mannetje met het voorspel. Dit bestaat uit trommelen en strelingen<br />
met de bulbussen, omdat hij aan het vrouwtje moet duidelijk maken dat<br />
hij van de zelfde soort is en geen prooidier ofbelager is. Iedere soort heeft een<br />
eigen identificatiesysteem. Als alles vlot verloopt, zet het vrouwtje haar chliceren<br />
(kaken) open. Dan steekt het mannetj e zijn pootj es met paringklauwtj es<br />
hier tussen. Hij houdt de kaken van het vrouwtje met de paringklauwtjes tegen<br />
april <strong>2008</strong> –27–
zodat ze niet kan bijten. Daarna duwt het mannetje het vrouwtje omhoog<br />
zodat ze plooit en de geslachtsopening gans open staat. Het mannetje kan nu<br />
zijn tasters, waar voorin het sperma zit, in de geslachtsopening van het<br />
vrouwtje brengen.<br />
Het sperma wordt door het vrouwtje opgeslagen in de spermatheca (dit zijn<br />
een soort zakjes aan beide zijden van de geslachtsopening). Na de zaadlozing<br />
moet het mannetje het vrouwtje zeer voorzichtig terug neerzetten en zich uit<br />
de voeten maken wil hij overleven (het opeten van het mannetje gebeurd<br />
meestal bij oudere mannetjes, daar die niet meer zo snel kunnen reageren).<br />
Hoe agressiever de soort, hoe kalmer zijn zij bij het paren.<br />
3. Coconbouw<br />
Als alles goed verlopen is zal het vrouwtje na 6 tot 8 weken beginnen met de<br />
bouw van een cocon. Men kan dit zien doordat de spin zal beginnen graven<br />
of webben. Dit web heeft een andere structuur als bijv. een vervellingsweb. De<br />
bouw van een cocon kan tot 78 uur duren. Het leggen van de eieren duurt ongeveer<br />
10 à 20 min (afhankelijk van het aantal). Daarna zal zij dit oprollen tot<br />
een bolletje.<br />
Gedurende 4-6 weken, zal zij de cocon steeds tussen haar kaken houden en<br />
verhuizen, dit om de optimale temperatuur te behouden. Sommige spinnen<br />
eten tijdens deze periode. Men moet dan wel opletten dat het prooidier niet<br />
aan de cocon eet of de spin te veel stoort, anders moet men het verwijderen of<br />
ze zal de cocon in de steek laten.<br />
Voelt de spin nu na 4 tot 6<br />
wekengeenbeweginginde<br />
cocon, dan zal zij deze opeten<br />
en zijn er geen jonge<br />
spinnen. Als zij wel beweging<br />
voelt, zal ze de cocon<br />
wat losser maken, zodat de<br />
onderontwikkelde nimfen<br />
wat meer beweging krijgen.<br />
Na enkele dagen zullen de<br />
nimfen reeds de cocon ver-<br />
Br achypel ma s mit hii<br />
–28– Jaargang 23
laten maar keren bij het minste gevaar hierin terug. Terwijl ze zich verder ontwikkelen,<br />
begeven zij zich steeds verder en verder van de cocon.<br />
Na ongeveer 4 à 5 weken zullen zij vervellen en kan men eerst spreken van<br />
jonge spinnetjes (spiederlings). Drie dagen na de vervelling beginnen ze reeds<br />
te eten (fruitvliegjes). Men moet ze wel vóór dat ze spiederling worden elk<br />
apartzettenandersetenzeelkaarop.Ditkanbestinkleinepotjesbijv.potjes<br />
waar men fotofilms in bewaard (gratis bij de fotograaf).<br />
Wordt het potje te klein voor de spin dan kan men overschakelen op krekeldoosjes.<br />
Tenslottenogietsoverdeaanschafvanspinnen.<br />
Men kan deze het best kopen bij een bevriende spinnenliefhebber, daar hij<br />
voldoendeinfokangevenoverdespinendeprijsveellagerligtdanindehandel.<br />
april <strong>2008</strong> –29–
Een realisatie die in onze tuinen de laatste jaren zeker zijn opmars<br />
heeft gemaakt, is vast de zwemvijver. Een tweetal jaar terug kreeg<br />
ik de vraag mee te werken aan een concept rond het aanleggen van<br />
een natuurlijke zwemvijver met aansluitend een vis-/plantenvijver<br />
met daarbijhorend een zonneterras.<br />
Vandaar het idee – en mede door de frequente vragen over dergelijke<br />
projecten – deze materie binnen onze clubwerking extra aandacht<br />
te geven. Om niets aan het toeval over te laten hebben wij de<br />
professionele hulp ingeroepen van de firma Omikron nv.<br />
Hun dagelijkse belangrijkste activiteiten en specialisaties hebben<br />
vooral aandacht voor de studie en realisaties van natuurlijk gezuiverde<br />
zwemvijvers, visvijvers, hemelwateropslag en proceswaterbekkens.<br />
Producten en systemen voor natuurlijke bestrijding van<br />
draadalgen, professionele slibstofzuigers en ecologisch verantwoorde<br />
waterbehandelingstechnieken behoren eveneens tot hun<br />
basistaak.<br />
De zaakvoerder, dhr Servaas Blockeel zal ons via een powerpointpresentatie<br />
rondleiden in die wondere wereld.<br />
–30– Jaargang 23
Aan bod komen onder andere:<br />
A<br />
wat verstaat men onder ‘natuurlijke systemen' en wat zijn de<br />
voordelen ervan<br />
B<br />
wat is schoon water<br />
A<br />
filtermoerassen<br />
B<br />
verschillende zuiveringssystemen voor zwemvijvers<br />
A<br />
filteropbouw<br />
B<br />
biologisch evenwicht<br />
A<br />
water en energie<br />
B<br />
draadalgen<br />
A<br />
beplanting en onderhoud<br />
Gezien het kloppend hart rond het gehele concept het filtersysteem<br />
is, blijft het een onderwerp bij uitstek waarbij menig aquarium-<br />
en vijverliefhebber die avond zich zeker niet gaat vervelen.<br />
Nb: voor de geïnteresseerde: zie www.omikron.be<br />
Het bestuur en de vijverwerkgroep nodigen u graag uit op vrijdag<br />
25aprilom20:00uurstiptinonsclublokaaldeKlokke,ookfamilie<br />
en vrienden zijn welkom.<br />
Programma:<br />
20:00 uur: verwelkoming<br />
20:15 uur: gastspreker ‘Natuurlijk Helder water' 1ste deel<br />
21:15 uur: pauze<br />
21 :30 uur: gastspreker ‘Natuurlijk Helder water' 2de deel<br />
22:30 uur: einde<br />
Uw coördinator vijverwerkgroep,<br />
Gilbert Lapere.<br />
april <strong>2008</strong> –31–
Jaargang 23 – april <strong>2008</strong><br />
Colofon ............................................................................................................... 1<br />
Editoriaal ............................................................................................................2<br />
Pseudocren ilabrus m ulticolor ............................................................................4<br />
Snoepreisje naar Vlaardingen ..........................................................................8<br />
Verslag bakbezoek Manuel uit Sint-Willebrod<br />
Snoepreisje naar Vlaardingen ........................................................................ 10<br />
Verslag bakbezoek OHC op 24 februari<br />
Botia's ... toch niet zo goed bekend .............................................................. 14<br />
Addendum: Botia's ... toch niet zo goed bekend ........................................ 18<br />
Het stekken van Xen ia sp. .............................................................................. 19<br />
Vogelspinnen ....................................................................................................22<br />
Natuurlijk helder water ...................................................................................30<br />
Uitnodiging algemene vergadering vrijdag 25 april<br />
Index ..................................................................................................................32<br />
–32– Jaargang 23
F Vijvers in polyester met glasvezel<br />
Mari o Wol l e g h e m<br />
F Kleinhandel aquarium- en vijvermateriaal<br />
F<br />
Hout voor in de tuin: tuinhuizen<br />
carports<br />
houten afsluitingen<br />
houten terrassen<br />
Pelikaanstraat1 e-mail: mario-wolleghem@tiscali.be<br />
8830 Hooglede webpagina: www.mario-tuindecoratie.be<br />
tel.: 051 24 06 73<br />
fax: 051 21 1 1 24<br />
gsm: 0495 42 1 1 53
De specialist in de streek voor<br />
TROPISCHE AQUARIA<br />
&WATERPLANTEN<br />
Sluitingsdag: dinsdag<br />
NOORDSTRAAT27, 8500 KORTRIJKtel: 056-36.09.95<br />
http://www.aquariumcenter.be<br />
info@aquariumcenter.be