1 01 Het gevecht om het publieke domein - Bureau Beke

beke.nl

1 01 Het gevecht om het publieke domein - Bureau Beke

Onveiligheid in de stad 27

kaarten en plattegronden op straat, zoveel mogelijk te vermijden. In de

meeste handleidingen voor het bezoeken van steden worden veel nuttige

wenken gegeven voor het vermijden van het risico met criminaliteit geconfronteerd

te worden. Wie een auto huurt op het vliegveld van Miami

krijgt een lange lijst met aandachtspunten mee om te voorkomen dat

men het slachtoffer wordt van gewelddadige berovingen.

Maar niet alleen de bezoeker of toerist wordt geconfronteerd met personen

en gedragingen die gevoelens van onveiligheid kunnen oproepen.

Ook de stadsbewoner heeft, als gevolg van toegenomen mobiliteit, te

maken met steeds meer mensen die van hem verschillen in gedrag en

uitdossing. Daar komt bij dat de constante aanwezigheid van veel mensen

niet alleen de mogelijkheid biedt tot bepaalde criminele activiteiten,

maar ook toegang tot andere bronnen van bestaan. Dat zien we bijvoorbeeld

bij dak- en thuislozen. Net als voor criminaliteit het geval is, is daken

thuisloosheid steeds meer een stedelijk verschijnsel geworden. En de

omvang ervan is onmiskenbaar gegroeid (Jencks, 1994). Als een moderne

variant op de prehistorische jager-verzamelaar zijn dak- en thuislozen

deels afhankelijk van wat zij vinden en kunnen vangen in de openbare

ruimte. Zwervers zijn natuurlijk geen criminelen, maar verhogen vaak

wel het gevoel van onveiligheid van veel mensen die de stedelijke openbare

ruimte bezoeken. En er is natuurlijk in het geval van verslaafden

vaak een overlap tussen het plegen van criminele activiteiten en het ontberen

van een vaste woon- of verblijfplaats. Daarom is er hier en daar de

ontwikkeling zichtbaar dat dak- en thuislozen worden geweerd in winkelcentra

door surveillerende politie- of veiligheidsbeambten en door de

aanpassing van het straatmeubilair.

Stedelijk draagvlak

Dat steden op grond van hun inwonertal en de diversiteit van de bevolking

draagvlakken hebben voor de meest uiteenlopende voorzieningen

en activiteiten, is een principe dat al lang bekend is en gebruikt wordt

voor allerhande vormen van ruimtelijke planning. Omdat steden veel

mensen binnen hun grenzen hebben die van kunst en cultuur willen genieten,

zijn er tal van podia, zalen, ateliers en galeries waar dat mogelijk

is. En omdat die voorzieningen er zijn, worden ook mensen van buiten

die steden naar de stad getrokken, als bezoeker of als bewoner. En voor

de professionals op het terrein van kunst en cultuur, in het bijzonder veel

uitvoerende kunstenaars, is de stad de plek om te zijn (Blau, 1989;

Fischer, 1984).

Voor tenminste een aantal vormen van criminaliteit is dat niet anders.

Dat zou dan kunnen verklaren waarom bepaalde vormen van criminaliteit

in steden meer voorkomen dan op grond van louter inwoneraantal

verwacht zou kunnen worden. In de recente literatuur over de sociaaleconomische

ontwikkeling van en in steden is wel gesuggereerd dat de

steden steeds meer de plekken worden waar vanuit de internationaler

More magazines by this user
Similar magazines