Burgerjaarverslag 2007 - Gemeente Hengelo

De burgemeester doet verslag
Burgerjaarverslag 2007

Voorwoord
Zoals elk jaar heb ik, samen met medewerkers
van de gemeente, het zogenaamde
burgerjaarverslag samengesteld.
Ik bied het hierbij graag aan de
gemeenteraad aan en tegelijkertijd ook
aan U. De inhoud van het burgerjaarverslag
is voor het college van B en W op
een aantal punten aanleiding om verbeteringen
aan te brengen met betrekking
tot de gemeentelijke dienstverlening, de
burgerparticipatie en het afhandelen van
bezwaren en klachten.
In dit burgerverslag onderzoek ik, zoals elk
jaar, of de gemeentelijke dienstverlening goed
genoeg is en of verbeteringen daarin, die eerder
beloofd zijn, ook gerealiseerd zijn.
Als inwoner, bedrijf of organisatie, hebt u zeker
een paar keer per jaar direct contact met uw
gemeente: een paspoort, rijbewijs, een vergunning,
een verkiezing, een brief met gemeentelijke
informatie, een bouwplan, een belastingaanslag.
Ook in uw woonomgeving merkt u
direct of de gemeente de zaakjes al dan niet
goed voor elkaar heeft: is het schoon genoeg,
wordt het groen goed onderhouden, wordt
er opgetreden als het nodig is? Maken we als
gemeente ook goed gebruik van de nieuwe
technische mogelijkheden via internet? Reageren
we snel genoeg op verzoeken die we vanuit de
samenleving krijgen? Ik maak vergelijkingen met
eerdere jaren en ook met andere steden om
te kunnen vaststellen of we op de goede weg
zitten. Ook maak ik gebruik van onderzoeken,
waarin naar de mening van Hengelose inwoners
is gevraagd.
In het burgerjaarverslag beschrijf ik ook hoe de
inwoners van Hengelo in het jaar 2007 hebben
kunnen meedoen op terreinen die voor hen
van direct belang zijn. Dat kunnen ‘meedoen’
(in beleidstaal wordt dat ‘burgerparticipatie’
genoemd) is van groot belang voor het vertrou-
wen tussen de inwoners en het gemeentebestuur.
Wordt er rekening gehouden met wat u
ervan vindt? En als er vanuit het stadhuis nieuwe
plannen worden ontwikkeld die u raken, wordt
u er dan ook goed bij betrokken? En ook al
gebeurt er niet precies wat u wilt, wordt het u
dan wel goed en tijdig uitgelegd?
Waar gewerkt wordt, gaat er wel eens wat mis.
Dan komen er klachten op het stadhuis terecht.
Het komt ook voor dat (groepen) inwoners
verongelijkt zijn, omdat ze niet krijgen van de
gemeente wat ze gevraagd hebben. Dat is soms
onvermijdelijk. Omdat belangen tegengesteld
kunnen zijn, kan niet iedereen altijd tevreden
gesteld worden. Van klachten kunnen we leren.
Klachten kunnen helpen onze communicatie te
verbeteren en leiden soms ook tot herstel van
gemaakte fouten. Klachtenafhandeling is ook een
belangrijk onderdeel van dit burgerjaarverslag.
Dit burgerjaarverslag kan door iedereen in de
Gemeentewinkel in het stadhuis opgehaald worden.
Op de internetsite www.hengelo.nl is een
digitale versie beschikbaar. Vele organisaties in
onze stad, waaronder de bewonersorganisaties
en adviesgroepen krijgen een exemplaar toegestuurd.
Alle nieuwe inwoners krijgen via het
welkomstpakketje van de gemeente ook een
exemplaar. Het burgerjaarverslag wordt ook
regelmatig verstrekt aan diverse relaties van de
gemeente. Op allerlei balies en tafels, van de
bibliotheek tot de wachtkamers van bijvoorbeeld
dokters en kappers, kan het burgerjaarverslagv
worden neergelegd.
Ik dank allen die er aan hebben meegewerkt en
in het bijzonder degenen die via een interview
een bijdrage hebben willen leveren.
Reacties en suggesties voor verbetering zijn altijd
welkom.
De burgemeester van Hengelo
Drs. Frank A.M. Kerckhaert

Tijdens de doorstart van het Beurscafé, op
8 mei 2007, spreek ik met een leerling van
de Kapstok Leerwerkprojecten
Inhoudsopgave
1
Hengelo in 2007
2
Dienstverlening in Hengelo
3
“Meedoen” in Hengelo
4
Wijkplan Slangenbeek
5
De kritische burger
6
De veilige stad
7
Stad zonder grenzen
8
Feiten en cijfers
4
12
18
26
32
36
42
46
Colofon
Redactie
6
Krijnsen teksten
gemeente Hengelo,
Afdeling Communicatie en
Bestuursstaf
Fotografie
Agnes Booijink
Gemeente Hengelo
Grafische vormgeving
ftpDESIGN, Hengelo
Drukwerk
van Marle grafische bedrijven,
Hengelo

1
Voor het eerst houdt de gemeente
- op 2 januari - haar jaarlijkse
nieuwjaarsreceptie bij de ijsbaan
op het marktplein.
J a n U a r I
Het woningbouwprogramma
Hart van Zuid gaat op
19 januari feestelijk van start:
honderd woningen in Langeler
Erve.
Harde storm
Een zware zuidwesterstorm zorgt op 18 januari voor veel overlast.
Bomen vallen om en dakplaten waaien van huizen en gebouwen.
In Hengelo stranden zo’n honderd reizigers op het NS-station.
28 van hen brengen noodgedwongen de nacht door in het
Eden Star hotel.
Parkeergarage B.P. Hofstedestraat gesloten
Uit voorzorg sluit de gemeente op vrijdag 26 januari parkeergarage
Hengelo Centre aan de B.P. Hofstedestraat. Bij een eerste
onderzoek naar wateroverlast bij heftige regenval en het herhaaldelijk
loslaten van de deklaag van de parkeervloer is een ontwerpfout
ontdekt.
De belasting van een van de draagkolommen blijkt veel te groot.
Alle auto’s worden verwijderd uit de garage. Deskundigen stellen
meteen een nader onderzoek in. Uiteindelijk besluit de gemeente
de draagkolom te verstevigen, hoewel deskundigen na intensief
rekenwerk van mening blijven verschillen over de vraag of de
garage echt onveilig is. Na reparatiewerkzaamheden kan de garage
op 9 februari weer open.
Een in scène gezette brand bij
de Hema vormt op maandag
12 februari een realistische
ontruimingsoefening voor
verschillende hulpdiensten.
f e B r U a r I
De Bomenverordening maakt het
kappen, rooien of verplanten van
bomen met een stamdiameter
kleiner dan 30 cm voor burgers
vergunningvrij.
autobranden
Hengelo wordt opnieuw geteisterd door een serie autobranden.
Nadat tien jaar eerder een autopyromaan na zestig autobranden
werd opgepakt, gaan in de nacht van 23 op 24 februari veertien
voertuigen in de wijken ’t Wilbert en Thiemsland in vlammen
op. Ook in de periode daarna worden diverse auto’s in brand
gestoken. De Hengelose politie houdt twee verdachten aan maar
moet deze weer vrij laten wegens gebrek aan bewijs. Later wordt
een andere 39-jarige verdachte opgepakt. Onduidelijk blijft of
de Hengeloër ook echt verantwoordelijk is voor de reeks autobranden.
Schoonmaak Woolderbinnenbeek
Op 22 februari gaat de eerste schop de grond in voor het
schoonmaken van de Woolderbinnenbeek. De provincie
Overijssel, gemeente Hengelo en het Waterschap Regge en
Dinkel gaan er samen voor zorgen dat de bodem van de
Woolderbinnenbeek wordt schoongemaakt. De bodem is verontreinigd
met kwik en koper. Door de sanering van de beek
kunnen de oorspronkelijke flora en fauna weer terug keren.
Ook komen er straks natuurvriendelijke oevers.

De Hengelose markt eindigt
als derde in de strijd om Beste
Markt van Nederland.
m a a r t
De SP komt ook in Hengelo
als grote winnaar uit de bus
tijdens de verkiezingen voor de
Provinciale Staten op 7 maart.
De hoogste klassen van havo en vwo van Twickel,
De Grundel en OSG Hengelo gaan op 21 maart met
elkaar in debat in de stadhuishal
maatschappelijk verantwoord ondernemen
Ongeveer 175 Hengelose ondernemers komen op 14 maart
naar de werkconferentie Sociale Economie. Het bedrijfsleven,
maatschappelijke organisaties en de gemeente bespreken hoe
ze samen meer kansen kunnen bieden aan mensen met een
afstand tot de arbeidsmarkt. Tijdens deze conferentie introduceert
de gemeente ook het Pact Maatschappelijk Verantwoord
Ondernemend Hengelo. Ondernemers die dit pact tekenen,
hebben oog voor menselijke aspecten binnen en buiten het
bedrijf en houden rekening met het effect van hun activiteiten op
het milieu.
Verjaardagsfeest europa
Zo’n 800 mensen brengen op 24 maart een bezoek aan het
stadhuis om te vieren dat Europa vijftig jaar bestaat. Met het
Verdrag van Rome in 1957 werd de basis gelegd voor het Europa
van vandaag. Het verjaardagsfeest wordt opgeluisterd met verschillende
optredens, waaronder een Europese show van de in
Hengelo geboren cabaretier Jeffrey Spalburg. Leerlingen van de
Europaschool en de Käthe-Kollwitz Realschule uit Emsdetten
schilderen voor deze gelegenheid een meerluik met hun visie op
het Verdrag van Rome.
Het aantal coffeeshops in
Hengelo wordt vastgesteld op
een maximum van drie.
a P r I l
WTC Twente krijgt op 13 april
een adviesraad (advisory board)
met vertegenwoordigers uit
bedrijfsleven, onderwijs en overheidsinstanties.
Wapperende wimpels
Op de rotonde Westermaat onthult wethouder Ter Ellen op
woensdag 18 april het kunstwerk ‘Hengeler Weend’. Het kunstwerk,
bestaande uit vier wapperende wimpels, is ontworpen
door Ineke Visser. Initiatiefnemers zijn de serviceclub Mixed Lions
en de Ondernemersvereniging Westermaat, die beide 10.000
euro bijdragen. De gemeente betaalt de resterende 30.000 euro.
Het kunstwerk is bedoeld als visitekaartje van Hengelo, dat dynamiek
moet uitstralen. De kunstenares wil met de wapperende
wimpels de beweeglijkheid van textiel verduurzaamd in metaal
symboliseren. ‘Met de Hengeler Weend wordt het ritme van de
wimpels aangegeven als symbool van trots, toekomst en kracht.’
Uitgebeeld in koper- en zilverkleur geven de windrichtingen volgens
Ineke Visser ‘allure en diversiteit’ weer.
Hulp voor starters
De gemeente besluit om starters die een huis willen kopen, te
ondersteunen met een speciale starterslening. De regeling is
bedoeld om kopen aantrekkelijker te maken voor deze groep.
Starters hebben vaak een inkomen onder modaal en zijn in veel
gevallen alleenstaand, waardoor ze de financiering van de koopwoning
moeilijk rond kunnen krijgen.
Voor de Starterslening opent Hengelo een fonds bij het
Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten. Uit
dit fonds kan de gemeente in 2007 ongeveer 28 leningen verstrekken
waarvan de aanvraag op volgorde van binnenkomst
wordt behandeld. Ze kunnen alleen gebruikt worden voor specifieke
woningen.
1 1

1
Hengelo staat bol van de culturele
activiteiten tijdens de Maand
van de Amateurkunst met onder
meer een Stadserf-feest en het
Nationaal Vocaal Festival.
m e I
Het Beurscafé van de bibliotheek
maakt een doorstart
met jongeren van De Kapstok
Leerwerkprojecten.
Oud-topatleet Sebastian Coe onthult het beeld van
Fanny Blankers Koen
Stormloop op Stork
Op 14 mei mag ik de tentoonstelling ‘Thuis hij de familie Stork’
openen in het Historisch Museum. De expositie geeft een kijkje
in het leven van de familie Stork. Familieleden van Stork hebben
volop meegewerkt door diverse attributen uit het dagelijks leven
van vroeger in bruikleen te geven. De expositie is een groot succes
door de ongekend hoge bezoekersaantallen en de landelijke
aandacht.
Beeld voor vernieuwd fBK-stadion
De FBK-Games op zaterdag 26 mei kennen een extra feestelijk
tintje. Ze vinden voor de vijfentwintigste keer plaats in een
atletiekstadion dat in de afgelopen maanden geheel vernieuwd
is. Nieuwe tribunes zorgen ervoor dat de capaciteit van het FBKstadion
wordt uitgebreid naar 15.000 plaatsen. Hiermee is een
investering van 2,2 miljoen euro gemoeid.
Oud-topatleet en meervoudig olympisch kampioen Sebastian
Coe komt speciaal vanuit Londen naar Hengelo om een bronzen
beeld van Fanny Blankers Koen te onthullen, bekostigd door
lokale sponsors. Vanwege het jubileum worden alle inwoners die
dit jaar 25 worden, uitgenodigd voor het atletiekevenement. Ook
geeft wereldkampioen polsstokhoogspringen Rens Blom met een
aantal collega’s op donderdag 24 mei een demonstratie op het
marktplein, als omlijsting van de Dubbele mijl van Hengelo.
Op 20 juni vindt een groot
zwemfestijn plaats in het
Tuindorp, een evenement
dat gekozen is tijdens de
Kinderraadsvergadering 2007.
J U n I
Wethouder Oude Alink opent op
27 juni speeltuin Fantasiadorp in
de Hasseler Es met aangepaste
speeltoestellen voor kinderen
met een functiebeperking.
Kwaliteit vóór groei
De toekomstverkenning Hengelo 2030 wordt op 7 juni gepresenteerd,
waarin duidelijk wordt dat de stad kiest voor kwaliteit in
plaats van groei. Ook zal het accent liggen op het versterken van
de punten die Hengelo nu al kenmerken. Er zijn vijf kernopgaven
voor de komende 25 jaar vastgesteld: de economische structuur
versterken, van de binnenstad een bruisende ontmoetingsplek
maken, de sociale samenhang in de stad behouden en versterken,
het Twentse landschap ook in de stad een plaats geven en meer
aandacht creëren voor bijzonder architectuur en stedenbouw. De
visie is tot stand gekomen in dialoog met inwoners van Hengelo,
een klankbordgroep uit de Hengelose samenleving, raadsleden,
collegeleden, maatschappelijke organisaties en diverse experts.
Het college stelt een communicatiestrategie vast waarmee
de diverse projecten op een samenhangende manier worden
gecommuniceerd. Het binnenstadsdebat en de stationsomgeving
zijn de eerste projecten.
lastige beestjes
In juni duikt een vervelend beestje op in Hengelo: de eikenprocessierups.
De behaarde rupsen zitten onder meer in eikenbomen
aan de Robijnstraat, Barnsteenstraat en Opaalstraat op
industrieterrein Twentekanaal Zuid. Vanwege de gezondheidsrisico’s
voor mens en dier gaat de gemeente direct tot bestrijding
over. Een deskundig bedrijf zuigt de dieren op met speciale apparatuur,
waarna ze worden verbrand.

Het Hengelose marktplein is
van 19 tot en met 22 juli het
decor voor de finales van de
Nederlandse competitie beachvolleybal.
De gemeente en water-
J U l I
schap Regge en Dinkel sluiten
een overeenkomst om de riolering
in Hengelo Zuid duurzaam te
verbeteren en beken de ruimte te
geven.
Beachvolleybal op het
marktplein
meer betaald parkeren
Een gratis bewaakte fietsenstalling in de binnenstad, betaald
parkeren in de gebieden rondom het centrum en nieuwe parkeertarieven.
Dat zijn de belangrijkste elementen in de Nota
Autoparkeren 2007-2011, die het college op 9 juli presenteert.
Uitgangspunt van de nota is dat bezoekers van de binnenstad
worden gestimuleerd om met de fiets of het openbaar vervoer
te komen. Het aantal parkeerplaatsen binnen de centrumring zal
dan ook niet groeien, behalve bij toename van winkels en woningen.
Bewoners en andere betrokkenen krijgen de kans om hun
zienswijze in te dienen, waarna in 2008 de definitieve versie van
de nota wordt vastgesteld.
lof voor eK Junioren atletiek
In het FBK-stadion vinden van 19 tot en met 22 juli de Europese
Kampioenschappen Junioren Atletiek plaats. Ruim 1300 jonge
atleten uit heel Europa meten hun krachten. Honderden vrijwilligers
zijn dagenlang (soms zelf maanden) actief om het evenement
vlekkeloos te laten verlopen. De Europese atletiekfederatie EAA
is zo onder de indruk dat ze Hengelo vraagt om vaker als gastheer
van grote internationale atletiekwedstrijden op te treden.
De organisatie wordt later onderscheiden met de Wim de Beer
Plaquette van de Nederlandse atletiekunie.
a U g U S t U S
Het Binnenstadsdebat gaat op
31 augustus van start (zie ook
hoofdstuk 3).
Voor een bomvol marktplein met
15.000 toeschouwers geeft Guus
Meeuwis op 31 augustus een
gratis concert. In het voorprogramma
staat Henk Westbroek.
tuindorpbad opgeknapt
Op vrijdag 31 augustus gaat het gerenoveerde Tuindorpbad
open. Samen met Carolien van der Meulen verricht ik de opening.
Carolien van der Meulen is de kleindochter van de eerder
overleden Alik van der Meulen, die zich altijd sterk heeft ingezet
voor behoud en onderhoud van de unieke zwemvijver in ’t
Tuindorp. Met de 50.000 euro kostende renovatie kan het bad
uit 1923 weer decennia mee.
Berflo Es infocentrum
Start herstructurering in Berflo es
St. Joseph Wonen begint met de sloop van de eerste 118 woningen
in de Berflo Es Zuid, in het kader van de totale herstructurering
van de wijk. Op zaterdag 25 augustus is er bij wijze
van startsein een speciale bijeenkomst voor alle bewoners. Het
komende decennium worden in drie fases in totaal 316 huizen
gesloopt en 245 woningen (voor een groot deel in de sociale
huursector) teruggebouwd. Uitgangspunt is dat de huidige
bewoners straks met veel plezier weer kunnen wonen in hun
wijk. De herstructureringsoperatie van de buurten Berflo-Es
Zuid, Veldwijk-Noord en -Zuid wordt in nauwe samenwerking
uitgevoerd door St. Joseph, HBS Ons Belang en gemeente.
In december is het infocentrum (zie foto) geopend door minister
Vogelaar.
naturalisatiedag
Voor de tweede keer wordt op 24 augustus in het stadhuis
een Naturalisatiedag gehouden. Nieuwe Nederlanders ontvangen
als bekroning op hun integratieproces officieel het
Nederlanderschap.
1

1
S e P t e m B e r
Op maandag 3 september wordt
begonnen met een bommenonderzoek
aan de zuidkant van het
station in verband met de bouwwerkzaamheden
voor Metropool.
Eaton Holec (voorheen
Hazemeijer) houdt zaterdag 15
september een druk bezochte
open dag; Hazemeijer werd 100
jaar geleden opgericht.
Tijdens het negende Modespektakel in de binnenstad,
op 9 september, presenteert wethouder Gerard
ter Ellen het eerste exemplaar van de Centrumgids
met informatie over uitgaan, evenementen, winkels,
kunst en eten en drinken in de stad
afsplitsing Pvda-fractie
Binnen de raadsfractie van de PvdA vindt opnieuw een afsplitsing
plaats. Jeroen Heijstek en Leo Janssen besluiten om na een ‘fundamenteel
verschil van inzicht’ uit de partij te stappen. Ze gaan in
de raad verder met een eigen fractie: Progressief Hengelo.
Informatiedag Dalmeden
Veel belangstelling is er op zaterdag 15 september voor de informatiedag
over Dalmeden. Dalmeden is de naam van een nieuwe
woonwijk die aan de noordkant van Hengelo gebouwd gaat
worden. De nieuwe wijk markeert de overgang van stad naar
platteland. Kenmerkend is de ruime opzet van de wijk. Er komen
ongeveer 500 huizen op ruime kavels in landelijk gebied. Het
landelijke karakter wordt gekoesterd en benadrukt op elke plek.
Uniek aan dit project is dat de gemeente zelf de uitgifte gaat verzorgen
van alle kavels.
De nieuwbouw van het ROC
van Twente in het gebied Hart
van Zuid bereikt het hoogste
punt, waarbij tevens het project
warmtenet van start gaat.
o K t o B e r
Op 26 oktober open ik
het geboorteloket in het
Streekziekenhuis Midden
Twente.
Jubileum Heartpool
Heartpool, de stichting die de beeldende kunst in Hengelo wil
stimuleren, luistert haar tienjarig bestaan op met een jubileumexpositie
over tien jaar Wolvecampprijs. Op het voormalige
Hazemeijercomplex, dat de komende jaren wordt omgetoverd
tot de Creatieve Fabriek, is het werk van de vijf winnaars van de
Wolvecampprijs te zien en worden andere jubileumactiviteiten
gehouden.
In oktober viert het Twentebad haar zevende lustrum:
al 35 jaar zwemplezier voor jong en oud
millenniumgemeente
De gemeenteraad roept Hengelo uit tot Millenniumgemeente.
Dit houdt in dat de stad extra aandacht besteedt aan het realiseren
van de acht Millenniumdoelstellingen, die de wereldleiders
eerder hebben afgesproken (zoals gelijke rechten voor mannen
en vrouwen, meer eerlijke handel en minder kindersterfte). De
gemeente gaat inventariseren wat er in Hengelo op deze punten
al gebeurt door particulieren, bedrijven en de eigen gemeentelijke
organisatie. In 2008 leidt dat tot een concreet actieplan.

n o V e m B e r
Staatssecretaris Aboutaleb van
Sociale Zaken komt naar Hengelo
om met uitkeringsgerechtigden te
praten over de mogelijkheden van
een eigen bedrijf.
Wethouder Oude Alink opent op
11 november het nieuwe wijkcentrum
voor de Hengelose Es.
Op 15 november, de Dag van Respect, geef ik aan
basisscholen Montessori ‘t Heem en de Triangel een
gastles over respect
lange Wemen krijgt vorm
Een nieuw stadskantoor, een nieuw winkelcentrum Thiemsbrug,
de aanleg van een horecaplein, een ondergrondse parkeergarage
en de bouw van ongeveer 325 woningen. Dat zijn de
belangrijkste ideeën voor de stedenbouwkundige opzet van
de Lange Wemen, het gezamenlijke project van gemeente, St.
Joseph Wonen, Giesbers Vastgoed en AM. Van juli tot en met
december 2007 heeft intensief participatie en communicatie met
direct betrokkenen en omwonenden plaatsgevonden. De plannen
komen tegemoet aan de wens van het Hengelose college
om op de plek rond het stadhuis een levendig ontmoetingscentrum
te creëren voor bedrijven, politiek, bestuur, ambtenaren en
bezoekers van de binnenstad. In 2008 verschijnt voor de Lange
Wemen een nota van uitgangspunten.
Brainstormen over de stad
Ruim 1100 Hengeloërs komen in drie debatsessies bij elkaar om
te brainstormen over de herinrichting van de binnenstad. Eerder
waren in de voormalige bibliotheek de ideeën gepresenteerd
uit de werkgroepen van het Binnenstadsdebat. Alle Hengeloërs
konden daar op reageren door zelf ook suggesties aan te dragen.
De debatsessies resulteren uiteindelijk in een burgervisie voor de
Hengelose binnenstad.
D e C e m B e r
Hengelo voert een vergunningenstelsel
in om het aantal grow-,
smart- en headshops in de stad
terug te dringen.
Minister Ella Vogelaar opent op 5
december het Informatiecentrum
Berflo Es, waar bewoners terecht
kunnen met vragen en opmerkingen
over de wijkvernieuwing.
Kok gaat, Bron komt
Hans Kok neemt afscheid als wethouder van Hengelo. Hij wordt
per 1 januari de nieuwe burgemeester van de gemeente Hof van
Twente. Kok, die geldt als een belangrijke voorvechter van Hart
van Zuid en het WTC, wordt als wethouder opgevolgd door Jan
Bron (58), projectmanager Cultuur en Sport bij de gemeente
Enschede. Bron is net als Kok lid van de PvdA.
eerste paal metropool
Cabaretier/muzikant André Manuel verzorgt op 13 december
een speciaal optreden bij het slaan van de eerste paal voor het
nieuw pop- en cultuurpodium Metropool, pal naast het NS-station.
Het gebouw, dat zich presenteert als een industriehal met
veel glas, is ontworpen door Benthem Crouwel Architekten. Het
bestaat straks uit een grote zaal, een kleine zaal, een grand café,
oefenruimtes met opnamestudio en kantoren. In de grote zaal
kunnen 850 bezoekers, in de kleine zaal maximaal 250. De opening
is voorzien eind 2009.
De start van de bouw van Metropool is de eerste stap in de
complete metamorfose die de stationsomgeving de komende
jaren zal ondergaan.
Op het Marktplein staat vanaf 7 december tot en
met 5 januari weer een kunstijsbaan met koek- en
zopietent en terras
1 1

10
Toezeggingen
In het burgerjaarverslag over 2006 heb ik een aantal toezeggingen gedaan. Ik laat u
in vogelvlucht graag zien of wij het afgelopen jaar onze beloftes hebben kunnen waarmaken.
Ook kom ik terug op sommige toezeggingen uit 2005 die nog niet waren
gerealiseerd.
Toezeggingen uit 2005
Dienstverlening
✔
✔
✔
✔
We houden per jaar drie of vier internetpanel-peilingen.
Overschrijding van de termijn van zes weken mag slechts in uitzonderingsgevallen
voorkomen.
De achtervang bij telefonische bereikbaarheid wordt beter geregeld.
We gaan na of het marktplein verlevendigd kan worden door een combinatie
van beperkte horecavoorzieningen en andere sfeerelementen (meegenomen
in het binnenstadsdebat).
Toezeggingen uit 2006
Dienstverlening
De dienstverlening vanaf het publieksplein wordt in 2007 verder uitgebreid.
✔
✔
✘
Eind 2007 voldoen we aan de norm van 80%. Dat wil zeggen 80% van de
brieven beantwoorden we binnen zes weken.
Verbetering in waardering en afhandelingstijd van inhoudelijke reacties per
email.
In 2008 nemen we een systeem in gebruik dat het emailverkeer beter structureert,
hetgeen zowel de kwaliteit van de reacties als de afhandelingstijd moet
verbeteren.

meedoen in Hengelo
✔
✔
✔
✔
In 2007 hebben we de procedures voor participatie
verbeterd.
We komen met een handleiding participatie (de participatiewijzer)
en een checklist voor de organisatie van
bewonersavonden.
Medewerkers van de gemeente volgen trainingen over
omgaan met participatie.
Jongeren in Slangenbeek worden betrokken bij de
wijkschouw.
Werken in de wijken van Hengelo
✔
✘
✔
✔
✔
Klachten
✔
✔
Wijkplannen voor binnenstad en Slangenbeek moeten
in 2007 zijn voltooid.
Bestemmingsplan buitengebied wordt herzien.
Hiermee is in 2007 wel begonnen door het nemen van
een voorbereidingsbesluit. Er is een overeenkomst met de
provincie gesloten dat in het najaar 2008 het ontwerpbestemmingsplan
ter inzage moet liggen. Hiermee ligt de
herziening op schema.
De eerste versie van de structuurvisie Beckum moet
in het voorjaar van 2007 klaar zijn.
Meer rood op straat. Het contact met de burgers
wordt verbeterd. De brandweer oefent ook in 2007 in
de wijken.
Aanpak knelpunten buitengebied. Het buitengebied
vraagt om beleid voor vrijkomende boerderijen en
landerijen.
De afwikkeling van openstaande klachten uit 2006 zal
in 2007 plaatsvinden.
In 2007 zijn er betere resultaten ten aanzien van
de klachtafhandeling en de afwikkeling van bezwaarschriften.
Veiligheid
De nieuwe website van de brandweer wordt in 2007
✔ in gebruik genomen.
✘
✘
✔
✔
1
Bedrijventerrein Westermaat krijgt in 2007 het
Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) uitgereikt.
In 2007 hebben we een aanvraag ingediend voor de landelijke
subsidieregeling Aanpak Urgente Bedrijvenlocaties.
Hiermee kunnen we voor Westermaat urgente zaken op
korte termijn aanpakken, waarbij het KVO als een verplicht
vervolg geldt. De subsidieaanvraag is gehonoreerd,
maar heeft het traject voor certificering van Westermaat
voor het keurmerk vertraagd. In het voorjaar van 2008 is
Westermaat Plein gecertificeerd voor KVO winkelgebieden.
Het keurmerk voor bedrijventerrein Westermaat volgt kort
daarop.
In het voorjaar 2007 hopen we het keurmerk Veilig
Wonen te ontvangen.
Door diverse factoren is de oplevering voor het politiekeurmerk
vertraagd. In het voorjaar van 2008 volgt
certificering.
In 2007 komen we met concrete voorstellen voor het
realiseren van een adequate bluswatervoorziening.
Per 1 januari 2007 gaan we strikter optreden tegen
loze meldingen.
Hengelo in groter verband
✔
✘
Naar aanleiding van werkconferenties in 2007 moeten
we conclusies trekken en afspraken maken over
‘Twente in internationaal perspectief’.
In 2007 bepalen we of we de samenwerking met Plzn
voortzetten.
In 2007 hebben we besloten het internationale beleid van
de gemeente te herzien. In afwachting hiervan zijn de
contacten met Plzn niet actief opgepakt.
11

12
2
Dienstverlening in Hengelo
Dankzij het Publieksplein hebben we sinds juli 200 het
grootste deel van de gemeentelijke dienstverlening op
één plek geconcentreerd. We denken zo onze diensten
gebruiksvriendelijker, sneller en toegankelijker
te maken. Ik kan voorlopig concluderen dat we op de
goede weg zijn. We zijn beter in staat gebleken om
onze burgers tijdig te helpen: aan het loket, per brief of
digitaal. maar sommige onderdelen kunnen én moeten
nog beter.
Het Publieksplein bestaat uit de onderdelen Burgerzaken,
Gemeentebelastingen, Zorgloket (WMO), Stadstoezicht (parkeeraangelegenheden),
drank-, horeca- en APV-vergunningen
en de Gemeentewinkel. De balies van deze afdelingen bevinden
zich op de eerste verdieping van het stadhuis. Alleen de
Gemeentewinkel is op de begane grond gevestigd.
De klanten van het Publieksplein kregen in de laatste drie maanden
van 2007 de vraag voorgelegd wat ze vinden van onze
dienstverlening. Ze waardeerden de dienstverlening gemiddeld
met een 7,6. Daarmee voldoen wij voor het derde achtereenvolgende
jaar aan de norm (een score van 7,5), die we ons zelf hebben
gesteld. In 2005 en 2006 had het onderzoek overigens alleen
nog betrekking op de klanten van de afdeling Burgerzaken.
De burgers hebben ook cijfers gegeven voor de verschillende
aspecten van dienstverlening. Die zijn in nevenstaande tabel te
vinden.
We hebben onze klanten daarnaast gevraagd een oordeel te
geven over de inrichting en bereikbaarheid van zowel het stadhuis
als het Publieksplein. De totaalscore (een 7,2) vind ik heel
redelijk te noemen. Opvallend is het lage cijfer voor parkeergelegenheid
(een 5,4) ondanks de aanwezigheid van drie parkeergarages
op loopafstand van het stadhuis. De score voor toegankelijkheid
ging omlaag, vermoedelijk omdat het nieuwe Publieksplein
met daarin het Zorgloket meer mindervalide bezoekers trekt.
Opmerkelijk is verder dat de bereikbaarheid van het stadhuis
een stuk lager scoort dan in 2006. Mogelijk heeft dat te maken
met het feit dat de enquêtes van 2007 werden afgenomen in
november en december, terwijl ze een jaar eerder plaats hadden
in de maand juli. In het burgerjaarverslag over 2008 kom ik daar
op terug. We gaan dan het hele jaar door meten om eventuele
seizoensinvloeden te minimaliseren.
In de tabel hiernaast staan de cijfers op een rij.

Klanttevredenheid over medewerkers Publieksplein
aspecten dienstverlening 200 1 200 200 2
Vriendelijkheid 7,8 7,8 7,5
Deskundigheid 7,7 7,7 7,6
Behulpzaamheid 7,9 7,8 7,7
Duidelijkheid informatie 7,7 7,7 7,8
Openingstijden 7,3 7,2 7,2
Wachttijden 7,0 7,4 7,4
Bron: gemeente Hengelo, afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie
1 In 2005 en 2006 zijn alleen de klanten van de afdeling Burgerzaken naar
hun mening gevraagd
2 In 2007 zijn voor het eerst alle klanten van het Publieksplein gevraagd;
Naast Burgerzaken dus ook klanten van het zorgloket, belastingen, stads-
toezicht en vergunningen
Klanttevredenheid Publieksplein
aspecten stadhuis/
publieksplein
200 1 200 200 2
Bereikbaarheid 7,1 7,3 6,1
Parkeergelegenheid 5,3 5,5 5,4
Toegankelijkheid 7,3 7,4 6,9
Verwijzingsborden 7,0 7,1 6,8
Privacy 7,3 7,3 7,3
Inrichting van de
wachtruimte
6,9 6,9 7,2
Bron: gemeente Hengelo, afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie
1 In 2005 en 2006 zijn alleen de klanten van de afdeling Burgerzaken naar
hun mening gevraagd
2 In 2007 zijn voor het eerst alle klanten van het Publieksplein gevraagd;
Naast Burgerzaken dus ook klanten van het zorgloket, belastingen, stads-
toezicht en vergunningen
Geboorteloket
De kleine Joep teun Steinebach was op 2 oktober de eerste
baby die officieel werd aangegeven bij het nieuwe geboorte-
2
loket van de afdeling Burgerzaken in het Streekziekenhuis
midden-twente. Ik nam als burgemeester de eerste geboorteaangifte
persoonlijk op, bij wijze van openingshandeling.
Het geboorteloket is een extra service aan prille ouders.
Zij hoeven, als hun kind in het ziekenhuis is geboren, niet meer
naar het stadhuis om aangifte te doen.
op werkdagen tussen . 0 en . 0 uur is een ambtenaar van
de burgerlijke stand in het ziekenhuis aanwezig om nieuwe
borelingen bij te schrijven. Het loket bevindt zich op de kraam-
afdeling.
Voor de moeder heeft de service als voordeel dat ze zelf
gemakkelijker bij de geboorteaangifte aanwezig kan zijn. In het
stadhuis is dat meestal niet het geval.
1

1
Aantal klanten en behandeling binnen de normtijd
naar product, publieksplein (2007)
Product
aantal
klanten
wachttijd

Aantal ingekomen poststukken en binnen de norm
afgehandelde burgerbrieven (2007)
aantal
Ingekomen poststukken (geregistreerd) 14.752
waarvan burgerbrieven 851
Burgerbrieven afgehandeld binnen 6 weken
682
(80,1%)
norm = 0%
Bron: gemeente Hengelo, afdeling Documentaire Informatievoorziening
Digitaal loket
Steeds meer gemeentelijke producten kunnen tegenwoordig
digitaal worden aangevraagd en/of afgehandeld. Wij hebben
vorig jaar het digitaal loket flink uitgebreid, met ruim 30 aanvraagformulieren
voor producten of diensten. In een aantal
gevallen controleren we met behulp van DigiD de identiteit
van de aanvrager. Belangrijk voordeel voor u is dat uw persoonsgegevens
dan automatisch worden ingevuld.
Burgers blijken graag via internet een afspraak te maken
voor het aanvragen van een reisdocument of rijbewijs. Zo
zijn ze sneller aan de beurt. Ook meldingen over het onderhoud
van de openbare ruimte (bijvoorbeeld een ‘losliggende
stoeptegel’) gebeuren steeds vaker digitaal. Een aanzienlijke
daling zien we echter bij de aangifte van verhuizing. De oorzaak
hiervan is dat bij het doorgeven van een verhuizing nu
DigiD gebruikt moet worden*. Ik verwacht dat het aantal in
2008 zal toenemen, omdat DigiD dan ook nodig is voor de
belastingaangifte. DigiD zal de komende jaren steeds meer
‘inburgeren’.
In 2008 gaan we aan de slag om onze complete gemeentelijke
internetsite te vernieuwen. Die moet per 1 januari 2009
gereed zijn. Het digitale loket krijgt een prominentere plaats
op de nieuwe internetsite en zal verder verbeterd worden. Er
staan inmiddels honderden producten in. Niet alle informatie
is even begrijpelijk en altijd helemaal actueel. Dat gaan we
beter organiseren. Op een centraal punt moet de kwaliteit
bewaakt gaan worden. Ook gaan we postcodes toevoegen
aan de aangevraagde en verleende vergunningen, zodat u ook
op postcode kunt gaan zoeken. In eerste instantie doen we
dat via overheid.nl.
*In 2006 was dat nog niet verplicht.
Digitaal loket
top digitaal loket
Afspraak aanvraag reisdocument
of rijbewijs
200
(rangorde)
200
(rangorde)
2
200
(rangorde)
1.322 (3) 2.262 (1)
Aangifte van verhuizing 2.076 (1) 2.559 (1) 1.925 (2)
Melding openbare ruimte 946 (3) 1.352 (2) 1.719 (3)
Reactieformulier hengelo.nl 1.162 (2) 1.137 (4) 1.101 (4)
Aanvraag afschrift geboorteakte 606 (4) 739 (5) 714 (5)
Bron: gemeente Hengelo, afdeling Informatie- en Communicatietechnologie
e-mail
E-mailberichten komen op allerlei plekken binnen onze organisatie
binnen. Het is lastig om de mailstroom te registreren
en de tijdige afhandeling daarvan te bewaken. We willen dat
beter en gestructureerder gaan doen, door alle mails centraal
te laten binnenkomen of door meer gebruik te maken van
zogenaamde invulformulieren op onze internetsite. In 2007 is
hiernaar een onderzoek gestart. Op basis van de uitkomsten
kijken we in 2008 hoe we hier zaken kunnen verbeteren.
telefoonbeantwoording
Het telefonisch verkeer neemt toe. In 2007 werd ruim
155.000 keer gebeld met de publieksnummers van de
gemeente. Vaak gaat het om incidentele contacten.
We hebben 87 % van alle bellers binnen twintig seconden te
woord gestaan. Dat is meer dan in 2006 (81,7 %). Omdat bij
de berekening nu ook het algemene nummer van de gemeente
is meegenomen, anders dan in 2006, kunnen we spreken
van een duidelijke verbetering. We voldoen bovendien gemiddeld
aan onze eigen norm van tenminste 85 %. Wel scoort
een enkel onderdeel nog een fractie onder deze norm. Onze
afdelingshoofden en sectormanagers ontvangen maandelijks de
resultaten van hun afdeling of sector.
1

1
Telefonische contacten
afdeling
200
aantal
Algemeen 77.060
200
< 20 sec.
200
aantal
200
< 20 sec.
niet gergistreerd
77.977 88 %
WMO 10.944 89 % 20.315 90 %
Meldingenlijn 16.577 85 % 13.138 83 %
Gemeentebelastingen
15.340 64 % 11.974 86 %
Burgerzaken 10.289 80 % 11.122 83 %
Bouwen 7.851 86 % 8.198 87 %
Gemeentewinkel 4.371 95 % 4.163 97 %
Stadstoezicht 1.016 86 % 1.641 84 %
Norm
= 80%
Bron: gemeente Hengelo
meldingenlijn
De meldingenlijn is er voor allerlei meldingen over de openbare
ruimte. Van schade aan het openbaar groen tot defecte
straatverlichting. In 2007 kwamen hier 7.368 meldingen binnen,
vooral over bomen, netheid, wegen en groenonderhoud.
De meeste meldingen (79 %) gebeuren telefonisch.
De maximale afhandeltermijn verschilt per afdeling en categorie.
Daar willen we in 2008 van af. Tachtig procent van de
meldingen openbare ruimte moet dan binnen een week zijn
afgehandeld en teruggekoppeld. In onderstaand overzicht is
het aantal meldingen per hoofdcategorie opgenomen. Enkele
categorieën zijn pas in 2007 toegevoegd of gespecificeerd,
waardoor de cijfers voor 2006 daar ontbreken.
‘Meer reclame voor digitale loket’
Aantal meldingen over de openbare ruimte
Hoofdcategorie 200 200
Bomen 1.362 1.358
Netheid 1.242 1.371
Wegen, straten en pleinen 1.114 1.103
Groenonderhoud 1.061 1.099
Verkeerszaken en openbare verlichting 758 -
Verkeerszaken - 596
Riool 451 598
Hondenvoorzieningen 384 462
Openbare verlichting - 256
Dieren/dierenvoorzieningen 244 159
Speelvoorzieningen 155 157
Straatmeubilair 140 119
Water 57 69
Parkeren 3 19
Abri - 2
Totaal . 1 .
Bron: gemeente Hengelo (dashboard)
Vergelijking met andere gemeenten
Ook in 2007 heeft Hengelo, samen met 79 andere gemeenten,
meegedaan aan de Benchmark Publiekszaken. Deze
benchmark, uitgevoerd door TNS NIPO, vergelijkt de prestaties
van gemeenten op het gebied van publieke dienstverlening.
Een jaarlijks terugkerend onderdeel zijn de klant-
‘Mijn zoon van 12 had een paspoort nodig, omdat hij met toneelgroep Barst naar Londen zou gaan. Ik ging dus op de
website van de gemeente kijken wat de openingstijden waren van Burgerzaken. Toen zag ik dat je digitaal ook een
afspraak kunt maken. Je klikt op de site de kalender aan, geeft datum en tijdstip aan en laat je e-mailadres achter.
Vervolgens krijg je per mail een bevestiging van de afspraak. Ook kon ik een formulier downloaden waarop mijn man
toestemming moest geven. Zo hoefde hij niet persoonlijk mee naar het stadhuis.’
‘Ik moet zeggen: dit is ideaal. We meldden ons bij de receptie van het stadhuis, waar we een bonnetje kregen. Toen
we bij Burgerzaken aankwamen, konden we meteen doorlopen. Er stonden allemaal mensen te wachten, die verbaasd
zagen dat we direct aan de beurt waren. Ze begrepen er niets van. Sommigen waren ook niet blij. Ik kan me dat voorstellen.
Ik stond soms ook tien minuten te wachten voordat ik kon worden geholpen.’
‘Dat digitale loket is echt een uitkomst. Helemaal als je kinderen hebt. Voor mijn eigen paspoort en rijbewijs ga ik er
ook gebruik van maken. Maar ik vond het opvallend dat bijna niemand wist dat het bestond. De gemeente zou dat best
wat meer mogen promoten.’
Elly Boomkamp, klant van het digitale loket van Burgerzaken

tevredenheidsonderzoeken. Deze bestaan uit een onderzoek
aan de balie (uitgevoerd in de periode 16 tot en met 27 april
onder 110 baliebezoekers) en een onderzoek naar de telefonische
dienstverlening (uitgevoerd in de periode 14 mei tot
en met 8 juni onder 75 klanten die het centrale publieksnummer
van Hengelo belden).
Het onderzoek aan de balie laat zien dat vooral de ‘menselijke’
kant van de gemeentelijke dienstverlening goed wordt
gewaardeerd. In vergelijking met andere gemeenten zijn
de inwoners van Hengelo duidelijk meer tevreden over de
wachttijden en openingstijden. Hengelo scoort hier een 7,9
en een 7,8 tegenover het landelijk gemiddelde van 7,6 en 7,3.
Hengelo scoort echter duidelijk lager op de prijs van producten
(5,3 ten opzichte van het landelijk gemiddelde van 6).
Uit het onderzoek naar de telefonische dienstverlening bleek
dat 29% van de Hengelose bellers direct werd geholpen.
Andere bellers werden doorverbonden (43%) of op een
andere manier geholpen.
Het percentage bellers dat direct geholpen kon worden, ligt
in andere gemeenten hoger (34%). Bovendien krijgt Hengelo
een lager cijfer als het gaat om de waardering van het telefonisch
contact, namelijk een 7,0. Andere gemeenten scoren op
dit punt gemiddeld een 7,3.
Om de klant ook in Hengelo beter en sneller van dienst te
zijn komt er een Telefonisch Informatie Centrum (TIC). In dit
TIC wordt de telefonische dienstverlening van verschillende
publieksafdelingen geconcentreerd.
2
Onze digitale dienstverlening gaat vooruit. Op de ranglijst van
advies.overheid.nl, waarin de websites van alle 443 gemeenten
worden beoordeeld, is Hengelo gestegen van de 143e naar
de 103e plaats. We hebben hiermee onze doelstelling (de top
100) net niet gehaald. Toch hebben we onze ambities op dit
terrein uitgebreid: in 2008 willen we in de top 50 staan.
Mijn mening over de gemeentelijke dienstverlening
Gelukkig is één van de grootste problemen in de kwaliteit
van de gemeentelijke dienstverlening in de loop van het jaar
2007 opgelost, namelijk de tijdige beantwoording van de brieven
van inwoners. De brievenbeantwoording loopt nu zoals het
hoort: in tenminste 80% van de gevallen wordt er binnen 6
weken geantwoord. De geconcentreerde inzet van vele medewerkers
op dit punt heeft resultaat gehad. Ik dank eenieder
voor haar of zijn inzet hierbij.
Dit betrekkelijk kleine onderdeel van de gemeentelijke
dienstverlening heeft terecht veel politieke en bestuurlijke
aandacht gekregen. Mede daardoor werkt het nu ook als
trendsetter voor andere onderdelen van de dienstverlening. En
daar ben ik extra dankbaar voor. Ook overige geregistreerde
post, afhandeling van bezwaarschriften en dergelijke, vragen
soms om diezelfde geconcentreerde inzet om tijdig zaken af
te doen. Daar zijn nu ook interne afspraken over gemaakt.
Het besef dat het echt belangrijk is om tijdige, goede dienstverlening
aan onze inwoners te leveren, is nu goed verankerd.
Daarom zie ik met vertrouwen de resultaten voor de komende
jaren tegemoet.
Over het algemeen vind ik dat Hengelo goede cijfers scoort
op het vlak van de gemeentelijke dienstverlening. Ook in vergelijking
met andere steden.
Een aandachtspunt is het toenemende e-mailverkeer.
Steeds meer wordt er rechtstreeks gemaild naar medewerkers
en bestuurders. Sommige ontvangers krijgen te maken met
‘filevorming’ in hun e-mailverkeer. De afzender heeft soms
verwachtingen over de afwikkeling van zijn e-mailverzoek, die
niet altijd realistisch zijn. Kortom, een goede gemeentelijke
dienstverlening, vraagt ook om duidelijkheid naar afzender en
ontvanger welke spelregels (reactietijd, formele status, beschikbaarheid
individuele e-mailadressen etc) gelden rond e-mailverkeer.
Daar kunnen we nog tot verbeteringen komen.
1

1
3
Meedoen in Hengelo
een leefbare stad is een stad die luistert naar haar inwoners.
Zodat er een woonomgeving ontstaat met optimale voorzieningen.
Daarom zoeken we als gemeente steeds meer onze
inwoners op. Wij willen weten wat er leeft, wat men wil en
waar we in de toekomst rekening mee moeten houden. Dat
gebeurt op heel veel verschillende en soms verrassende manieren.
Participatie in Hengelo is geen loze kreet, maar praktijk.
Kijk maar naar het Binnenstadsdebat, de Kinderraad en het
jongerenproject in Hengelo Zuid bijvoorbeeld.
Binnenstadsdebat
Een heel bijzonder project, zo zou ik het Binnenstadsdebat van 2007 willen
typeren. Bijzonder, omdat de Hengeloërs zelf hebben aangegeven hoe
de binnenstad gezelliger en sfeervoller kan worden. Er lag geen vooropgezet
plan van de ambtenaren, er waren geen harde beperkingen meegegeven
vooraf, er waren geen formele inspraaktrajecten. Enthousiaste
Hengeloërs konden meedoen en zij waren volledig aan zet. Veel inwoners
dachten actief mee over de herinrichting van hun eigen binnenstad. Hoe
gingen we daarbij te werk?
De start van het Binnenstadsdebat vond plaats in juni 2007. Toen hebben
we Hengeloërs opgeroepen om zich aan te melden voor een werkgroep.
Ruim 120 mensen gaven zich op, van wie we er zestig hebben
geselecteerd op basis van statistische gegevens. Zij moesten namelijk een
reële afspiegeling vormen van de Hengelose bevolking. De zestig werden
verdeeld over zes werkgroepen, die zich twee dagen lang bogen over
de vraag hoe de Hengelose binnenstad er volgens hen uit zou moeten
zien. Ze presenteerden hun voorstellen op 27 september 2007 aan de
gemeenteraad, waarna de plannen ook op de gemeentelijke website
waren te zien.
De werkgroepen maakten elk een ‘wensenlijst’ en vertaalden die, met
behulp van een creatieve notulist, in een kunstwerk. Deze kunstwerken
werden van eind september tot eind december tentoongesteld in de
voormalige bibliotheek. Daar waren ook de overige voorstellen te bekijken
die de afgelopen tijd waren bedacht voor de binnenstad. Hengeloërs
konden via een reactieformulier of via de website reageren op de ideeën
van de werkgroepen. Ook konden ze eigen ideeën aanleveren. Veel mensen
maakten van deze gelegenheid gebruik.
Een onafhankelijke expertgroep beoordeelde alle inbreng. Deze groep
bestond uit een stedenbouwkundige, een landschapsarchitect, een architect,
een opbouwmedewerker van SCALA, een ondernemer, iemand
uit de culturele hoek, een webdesigner en een sectormanager van de
gemeente. Deze experts verwerkten alles tot een visie voor de binnenstad,
met zes keuzemogelijkheden.

Een zelfbedacht zwemfestijn
op april 200 vond in Hengelo voor het tweede achtereenvolgende
jaar een kinderraadsvergadering plaats. Kinderen uit
de groepen en van de basisscholen in de wijk Berflo es en
Wilderinkshoek mochten ideeën indienen voor een activiteit
die hun buurt leuker, veiliger, schoner of interessanter voor
kinderen zou maken. Ik mocht als burgemeester de vergadering
van de kinderraad, bestaande uit kinderen, leiden. De
kinderen kwamen tot zeven plannen. een onafhankelijke jury,
onder voorzitterschap
van wethouder oude
alink, selecteerde er
drie, die de bedenkers
zelf presenteerden:
1) Big adventure Day
(de Wingerd, locatie
marnixstraat)
2) Zwemfestijn
tuindorpbad
(esreinschool)
) groot feest (Paus
Joannesschool).
Zorg voor mantelzorgers
op 0 november 200 vond in het stadhuis een conferentie
plaats voor mantelzorgers en betrokkenen bij de ondersteuning
van mantelzorgers. De conferentie organiseerden we
samen met het steunpunt Informele Zorg. eén van de conclusies
die middag was dat een mantelzorger ook goed voor zichzelf
moet zorgen. Hij of zij heeft begrip, steun en informatie
nodig, vooral bij het regelen van allerlei zaken. omdat mantelzorgers
zich erg verantwoordelijk voelen voor degene die zorg
behoeft, ligt overbelasting op de loer. respijtzorg, waarbij de
zorg tijdelijk door iemand anders wordt overgenomen, kan uitkomst
bieden. We gaan de conclusies gebruiken als basis voor
de nog op te stellen nota ondersteuning mantelzorgers.
Verdere input voor de nota vormen de gesprekken die wethouder
otten heeft gevoerd met individuele mantelzorgers. Ze
blijken vooral moeite te hebben met de moeilijke en bureaucratische
procedures om voorzieningen aan te vragen. Ze moeten
veel formulieren invullen en lang wachten op uitsluitsel.
Het plan voor een zwemfestijn in het tuindorpbad (ingediend
door de esreinschool) won, met 21 van de stemmen. De
bedenkers van het winnende plan werkten hun idee met hulp
van anderen verder uit. op 20 juni namen ruim 200 kinderen
uit Hengelo Zuid deel aan het zwemfestijn. De Kinderraad
200 was een groot succes!
Herinnering aan een dichteres
In het voorjaar van 200 konden mensen meedenken over
3
de meest geschikte manier om de herinnering aan dichteres
margot Vos vorm te geven. neerlandicus Jan van der Staak
nam hierover vorig jaar contact met ons op. In het jaarboek
Hengelo ging Van der Staak uitgebreid in op de Hengelose
tijd van dichteres margot Vos. Zij woonde in de jaren twintig
en dertig van de vorige eeuw aan de elisabethstraat. een
belangrijk deel uit het oeuvre van deze toen gevierde dichteres
ontstond tijdens haar wandelingen in de directe omgeving van
haar huis. St. Joseph Wonen gaat dit gebied binnenkort een
flinke facelift geven. Bij het opknappen van de elisabethstraat
wordt de Woolderbinnenbeek in zijn oude glorie hersteld. een
prachtige aanleiding om de herinnering aan margot Vos levend
te houden.
Uit alle suggesties is als winnend idee verkozen: het aanbrengen
van dichtregels in de geplande bruggetjes over de beek.
Dit idee wordt nu verder uitgewerkt.
1

20
Eind november werden drie bijeenkomsten belegd waarop de
inwoners van Hengelo hun voorkeur konden uitspreken. Ruim
1100 Hengeloërs kwamen naar één van de drie avonden. De
expertgroep presenteerde daar de nieuwe plannen, met de
zes keuzemogelijkheden (zoals: wel of geen auto’s in de binnenstad,
wel of geen bebouwing op de markt). Met gekleurde
bordjes brachten mensen hun stem uit. Na de bijeenkomsten
konden alle inwoners nog per brief of per mail reageren op
de plannen. De expertgroep verwerkte de uitkomsten tot
een ‘burgervisie’ voor de Hengelose binnenstad, met daarin
een actieplan voor de korte en voor de langere termijn.
De gemeenteraad heeft deze burgervisie inmiddels overgenomen
en het college van B en W opgedragen om een groep
van betrokken burgers en experts samen te stellen, die de
komende jaren de voorgenomen maatregelen in de binnenstad
in de gaten houdt. Ook heeft de gemeenteraad aan het
Trefpuntbijeenkomst in het stadhuis
college gevraagd om de burgervisie te vertalen naar een ontwikkelvisie
voor de langere termijn.
Voor Hengelo was dit een bijzonder moment. Niet eerder
besliste het gemeentebestuur over een voorstel dat volledig
is gebaseerd op de mening van de inwoners, zonder inhoudelijke
tussenkomst van de ambtelijke organisatie.
Bewonersbijeenkomsten
Bijeenkomsten voor bewoners van onze stad zijn belangrijk.
We moeten zorgen dat deze goed verlopen en daarbij helder
communiceren. De gemeenteraad heeft aangedrongen op
een lijst met deskundige en onafhankelijke voorzitters voor
bewonersbijeenkomsten. Die is er nu.
Ook zijn er trainingen georganiseerd en hulpmiddelen ontwikkeld
om te bepalen welke vorm van participatie in welke
situatie het best gebruikt kan worden. Op verzoek van de

gemeenteraad evalueren we eind 2008 de Participatiewijzer
en de organisatie van bewonersbijeenkomsten.
In het kader van het wijkplan Slangenbeek zijn we gestart met
een pilot om de inwoners maandelijks te informeren over de
gemeentelijke plannen (en vooral de uitvoering daarvan) in
deze wijk.
Dat doen we via hun eigen wijkkrant. Ook onderzoeken
we op verzoek van de wijkraad of het mogelijk is een paar
keer per jaar een wijkavond te houden waarin diverse ‘losse’
bijeenkomsten als het ware worden gecombineerd. In het
volgende hoofdstuk ga ik uitgebreider in op de situatie in
Slangenbeek.
Jongeren in Hengelo-Zuid
Voor jongeren in Hengelo Zuid bestaat sinds 2005 het zogenaamd
BOS-project. BOS staat voor Buurt Onderwijs en
Sport. Het project heeft als doel om hangjongeren van 10 tot
en met 18 jaar zinvolle vrijetijdsbesteding aan te bieden, zodat
hun sportdeelname en hun betrokkenheid in de wijk worden
vergroot.
Om nu eens van deze jongeren te horen wat ze graag willen,
hebben we hen in september 2007 gevraagd mee te werken
aan een enquête, het zogenaamde BOS-kompas. In totaal
hebben 568 jongeren in Hengelo Zuid via de website van de
gemeente Hengelo de vragenlijst ingevuld. De enquête bevatte
vragen over ondermeer sport, bewegen, welzijn, veiligheid
en wat jongeren graag in hun eigen buurt willen veranderen.
Een van de uitkomsten van het onderzoek was dat de jongeren
in Hengelo Zuid zich thuis voelen in hun eigen buurt. Zij
vinden het er leuk wonen (71%) en ook vinden zij de mensen
in hun eigen straat over het algemeen aardig (75%). De
jongeren gaven ook aan welke plekken ze in de eigen buurt
missen. Hangplekken en pleintjes werden daarbij het meest
genoemd. Daarnaast gaf eenderde van de doelgroepjongeren
aan behoefte te hebben aan een voetbalveld. Verder werden
nog enkele andere plekken genoemd, waaronder speeltuintjes,
voetbalkooi en pannakooi.
Naar aanleiding van deze gegevens heeft de gemeente in
Hengelo Zuid nieuwe sportfaciliteiten aangelegd, zoals voetbal-
en pannakooien. Hier werden sportactiviteiten gehouden,
zoals voetbaltoernooien. Ook konden jongeren op een sportmarkt
kennismaken met verschillende sporten en verenigingen
in hun buurt.
3
We gaan in 2008 met deze sportactiviteiten door. Zo wordt
de sportmarkt herhaald en staat ook weer een aantal voetbaltoernooien
gepland. Verenigingen gaan sportclinics geven
voor jongeren van uiteenlopende leeftijden. Tevens is de
gemeente druk bezig om in de Berflo Es een Cruyff Court te
realiseren, een moderne invulling van het aloude trapveldje.
Het zou voor de jeugd een geweldige ontmoetingsplek zijn
voor sport en spel.
ik mis niets
hangplekken
pleintjes
skatebaan
voetbalveld
jeugdhonk
grasveld
buurthuis
0 5 10 15 20 25 30 35 40
Hengelo Zuid Doelgroep
Bron: Gemeente Hengelo. De jeugd in Hengelo Zuid, resultaten BOS-kompas 2007.
leefbaarheid en veiligheid
Enquêtes zijn een prima middel om de mening van de inwoners
te peilen. We doen dat in de even jaren middels een
omnibusenquête, waarin we de burgers ondervragen over
uiteenlopende onderwerpen. In het vorige burgerjaarverslag
21

22
Het dossier Troelstrastraat/ Sloetsweg
De herinrichting van met name de troelstrastraat en de
Sloetsweg heeft in 200 veel commotie veroorzaakt. De
gemeente moest hier aan het werk vanwege de vervanging van
het riool. Voor de rioleringswerkzaamheden dienden de bomen
langs de weg gekapt te worden. een groot deel van deze bomen
verkeerde al in slechte staat en had geen duurzame toekomst.
een jaar eerder al hadden we de bewoners aangegeven dat ze
mochten meepraten over de herinrichting van hun straat. Het
gesprek is toen in een zeer open sfeer verlopen. De reacties
van de bewoners waren positief. Voorkeur van veel bewoners
was om weer aanliggende fietspaden aan te leggen. Pas in een
later stadium kwam de projectgroep tot de conclusie dat op
basis van het gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan doorgaande
wegen als de Sloetsweg en troelstrastraat vrijliggende
fietspaden zouden moeten hebben. In dat door de gemeenteraad
vastgestelde plan krijgt het fietsverkeer in de stad de
hoogste prioriteit en staat vooral de veiligheid van de fietsers
voorop.
een grote groep van bewoners gaf echter aan de oude situatie
te willen handhaven, dus met parkeerplaatsen
direct aan het trottoir en aanliggende
fietspaden. Ze voelden zich
door de gemeente ‘bedonderd’, vooral
omdat eerder was toegezegd dat zij
invloed konden uitoefenen op de uitvoering.
tijdens een inloopavond liepen
emoties hoog op.
Het is lastig om vanuit een situatie van
wantrouwen weer tot vertrouwen te
komen. We hebben ingezet op intensieve
communicatie met de omwonenden,
vooral met de tegenstanders. De
gemeente heeft een aantal externe
partijen (de SWoV, VVn, de fietserbond
en de politie) benaderd om te
Gezondheidspark
In 2007 heeft de verdere ontwikkeling van het Gezondheidspark
een positieve wending genomen. Ondanks het feit dat bewoners
in het plangebied niet gelukkig zijn met de door de gemeente in
gang gezette trajecten, zoals vaststelling van het beeldkwaliteitplan,
is de onderlinge relatie verbeterd. Mede door het functioneren
van de begeleidingsgroep, waarin bewoners
adviseren over de verkeersveiligheid. De gemeente is er voor
om alle belangen zorgvuldig af te wegen en dan een besluit te
nemen. Dat is nu ook gedaan. er is uiteindelijk gekozen voor
vrijliggende fietspaden.
Het hele voorbereidende traject heeft meer dan een jaar vertraging
opgelopen. In dit soort situaties zijn het doorgaans
vooral de tegenstanders die zich roeren. opvallend was dat er
nu toch ook veel signalen kwamen van aanwonenden die vonden
dat de gemeente nu eindelijk maar eens een besluit moest
nemen en tevreden waren met de gemeentelijke voorstellen.
Helaas was hiermee het dossier nog niet gesloten.
Door een interne fout kwam er een verkeerde planning voor
de kap van de bomen naar buiten en ontstond er onenigheid
over het schouwen van de woningen (in verband met eventuele
schade). De kap van de bomen is in september gestart en
de gemeente heeft besloten om alsnog alle woningen te gaan
schouwen. De uitvoering is inmiddels in volle gang en daar
wordt zeer intensief over gecommuniceerd. Binnen de gemeente
is veel geleerd van dit traject. Het is ondermeer in de eerder
genoemde trainingen (zie pag. 20) gebruikt als voorbeeld.
en omwonenden zitting hebben, en het uitbrengen van nieuwsbrieven,
wordt beter gecommuniceerd. Dit heeft tot gevolg dat
er minder spanning zit op de samenwerking. Uiteraard laat dit
onverlet dat een groep bewoners uit het plangebied zich ongelukkig
voelt. Zij hadden liever gezien dat het groene karakter
onaangetast was gebleven.

heb ik daarover uitgebreid bericht. In de oneven jaren, en dus
ook in 2007, vindt een onderzoek plaats naar de leefbaarheid
en veiligheid in de Hengelose wijken: de zogenaamde
Leefbaarheid en Veiligheidenquête.
Hengeloërs - zo blijkt uit het genoemde onderzoek - waarderen
hun woonomgeving nog steeds met een behoorlijk cijfer:
een 7,3. Nagenoeg alle wijken scoren een ruime voldoende.
Er zijn meer wijken waar de tevredenheid toeneemt dan
wijken waarin sprake is van een afnemende tevredenheid.
Voorbeelden van dat laatste zijn de wijken Noord, Hengelose
Es en Binnenstad.
De inwoners van de Berflo Es zijn met een 6,6 het minst
tevreden. Hengeloërs in het Buitengebied gaven aan hun
woonomgeving het hoogste rapportcijfer: een 8,2.
‘Denk na over wat je aan de mensen vertelt’
‘Al in 2006 werden we als bewoners van de Troelstrastraat door de gemeente benaderd over de herinrichting van onze
straat, in verband met rioleringswerkzaamheden. Tijdens de hearings kregen we twee keuzemogelijkheden voorgelegd:
aanliggende of vrijliggende fietspaden. Wij kozen voor het eerste. Achteraf bleek er niets te kiezen. De gemeente koos
voor vrijliggende fietspaden, horend bij een gebiedsontsluitingsweg. Deze benaming is niet echt op onze straat van toe-
passing. Het door de gemeente steeds promoten van inritten in de voortuinen zal de veiligheid van zowel voetgangers,
fietsers als overig verkeer niet bevorderen.’
‘Daarna is er steeds veel wantrouwen in de straat geweest, dat alleen maar groter werd toen de gemeente de belofte
brak om onze woningen voorafgaand aan de werkzaamheden te schouwen. We hebben toen de hakken in het zand
gezet en een stichting opgericht. Pas vanaf dat moment werden we serieus genomen. Via de politiek is de gemeente
uiteindelijk voor ons gezwicht en werd alsnog besloten te schouwen. Mede dankzij de afdeling Communicatie van de
gemeente is het wantrouwen nu grotendeels weggenomen.’
Buitengebied
Buitengebied
‘Mijn advies aan de gemeente? Denk goed na over wat je de mensen vertelt. Eerlijk zijn en bij de waarheid blijven. Men
moet zich realiseren dat mensen via internet altijd aan informatie kunnen komen en mondiger zijn geworden.’
Marie-Anne Knaven, Voorzitter Stichting Belangen Bewoners Herinrichting Troelstrastraat-Sloetsweg
Woolde
Wilderinkshoek
Slangenbeek
Buitengebied
Hengelose Es
Buitengebied
Berflo Es
Noord
Binnenstad
Groot Driene
Hasseler Es
Buitengebied
Rapportcijfer voor woonomgeving
6.5 - 7.0
7.0 - 7.5
7.5 - 8.0
8.0 - 8.5
Rapportcijfer voor de woonomgeving (0 = laag 10 = hoog), naar wijk (2007)
3
Over bepaalde voorzieningen zijn de inwoners van onze stad
niet zo te spreken. Zo is slechts 33,4 % tevreden tot zeer
tevreden over de voorzieningen voor jongeren. Voor de
speelmogelijkheden en parkeervoorzieningen ligt het tevredenheidpercentage
rond de 50 %.
2

2
Percentage Hengeloërs dat (zeer) tevreden is
over voorzieningen in de buurt
(Zeer) tevreden over: 200 200
Speelmogelijkheden 61,9 % 53,9 %
Straatverlichting 87,6 % 84,9 %
Voorzieningen voor jongeren 40,5 % 33,4 %
Parkeervoorzieningen 55,7 % 54,8 %
Openbaar vervoer 69,6 % 71,1 %
Groenvoorzieningen 70,3 % 68,1 %
Onderhoud wegen 74,7 % 68,2 %
Bron: gemeente Hengelo, afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie (leefbaarheid-
en veiligheidsenquête)
De resultaten van de enquête hebben ons duidelijk gemaakt
dat we soms anders te werk moeten gaan. Bij het beheer en
onderhoud van de openbare ruimte werken we nu met de
zogenaamde beeldbestekken. Zo is bijvoorbeeld de graslengte
(hoe ziet het straatbeeld er uit) nu bepalend geworden, niet
het aantal keren maaien.
Daarnaast maken we meer gebruik van bewoners. Zij zijn
immers de extra ogen en oren in de wijk. Getrainde bewoners
gaan minstens twee keer per jaar het onderhoud van de
openbare ruimte in hun buurt beoordelen. Bovendien stellen
wij als gemeente €10.000 per wijk beschikbaar voor extra
onderhoud aan groenvoorzieningen en netheid. De bewoners
bepalen zelf hoe het budget wordt ingezet.
Mijn mening over de mogelijkheid om ‘mee te doen’
Het vertrouwen tussen in de overheid is in het algemeen
kleiner is geworden. Op landelijk niveau is hierover een serieus
debat ontstaan. Ook de vice-voorzitter van de Raad van State,
mr. H. Tjeenk Willink heeft hierop gewezen in zijn voorwoord
in het recente jaarverslag van de Raad van State.
De overheid die het dichtst bij de burger staat is de
gemeente. De gemeente heeft naar mijn mening een speciale
verantwoordelijkheid. Het betrekken van mensen, bedrijven en
organisaties bij veranderingen in hun leef- en werkomgeving is
vooral voor gemeenten een blijvende opdracht.
Dat moet wel op een realistische wijze gebeuren. Niet
iedereen wil intensief betrokken worden bij gemeentelijke activiteiten.
Zeker niet als men er geen direct persoonlijk belang

ij heeft. En er is ook een grote groep mensen die er vertrouwen
in heeft dat de gemeentelijke organisatie de belangen van
de bevolking zo goed mogelijk dient en dat de gemeenteraad
haar controlerende en volksvertegenwoordigende taak goed
invult.
Tegelijkertijd neemt het aantal mensen dat wel betrokken
wil worden bij allerlei gemeentelijke ontwikkelingen toe, ook al
is er geen sprake van een direct persoonlijk belang. Het voorbeeld
van ons binnenstadsdebat spreekt hier voor zich.
Op vele manieren kan de inbreng van inwoners gebruikt
worden: de jongeren uit de Berflo Es over hun wensen, de
betrokken inwoner die iets historisch wil behouden, zelfs de
nieuwe stadsdichter kan gezien worden als ‘iemand die meedoet’.
Dit ‘meedoen’ is belangrijk voor het vertrouwen tussen
inwoners en gemeente. De gemeentelijke organisatie moet
enerzijds op tijd presteren, moet de ‘normen’ halen. Daarnaast
moet er ruimte zijn om inwoners te betrekken en naar hun
inbreng te luisteren. Dat kost tijd. Dat levert soms spanning
op en dat vraagt ook van de politiek om erkenning en begrip.
Goede, tijdige communicatie is in ieder geval noodzakelijk.
Uiteindelijk zal er altijd een keuze gemaakt moeten worden.
En het algemene belang gaat daarbij boven een individueel
belang. Als er goed wordt gecommuniceerd, ook in de politiek,
zullen sommigen nog steeds teleurgesteld zijn, maar vaak wel
begrip voor de gemaakte keuze kunnen opbrengen. Alleen zo
ontstaat er optimaal draagvlak voor gemeentelijke activiteiten
en zal het vertrouwen weer toenemen.
‘Gezellig kan wél samen met vernieuwing’
Trefpunt
In 200 zijn trefpuntbijeenkomsten geor-
ganiseerd, bestaande uit een aantal paral-
lelsessies. De trefpunten zijn goed bezocht.
gemiddeld kwamen per trefpuntbijeenkomst
1 0 Hengeloërs naar het stadhuis. In totaal zijn
er in 200 2 onderwerpen aangesneden. onder
meer kwamen aan de orde de luchthaven,
woningbouw, Hengelo millenniumgemeente, de
parkeernota, jeugdbeleid, alcohol en jeugd, de
nota Spelen, en het WtC. De gemeenteraad
organiseert de trefpuntbijeenkomsten.
‘Sinds ik in 1988 in Hengelo ben komen te wonen, voel ik me betrokken bij de stad. Ik was medeoprichter van het
Lambooijhuis en ben voorzitter geweest van HenK bv, de belangenvereniging van Hengelose en Enschedese kunstenaars.
Als docent bij de Saxion Hogeschool heb ik mijn studenten nieuwe concepten laten bedenken voor de Hengelose binnenstad.
Die ideeën hebben we aangeboden aan de gemeente. Vandaar dat ik ben gevraagd om mee te doen aan het
binnenstadsdebat.’
‘Ik vind de inrichting van de binnenstad niet geslaagd. Er is te veel bezuinigd op de uitvoering. Ongelooflijk dat het centrum
binnen tien jaar alweer zo’n verpauperde indruk maakt. Hengelo heeft te veel gelet op een moderne, vernieuwende
uitstraling. Het gezellige, het kneuterige is men vergeten. Dat is in het binnenstadsdebat nadrukkelijk aan de orde
geweest. We hebben in werkgroep 5 bijvoorbeeld voorgesteld om van het marktgebouwtje een theehuis te maken. De
Telgenflat zou een centrum voor vernieuwing moeten worden. Er zou een draadloos netwerk in de binnenstad moeten
komen. De pleinen zouden door groen en water met elkaar verbonden moeten worden.’
‘Alle ideeën zijn gebundeld en aangeboden aan het gemeentebestuur. Ik verwacht dat men er wel iets mee doet. Anders
had je toch niet zo’n groot binnenstadsdebat hoeven organiseren? Wel jammer trouwens dat daar zo weinig reclame
voor is gemaakt. Dat burgers op die manier samen ideeën bedenken voor de stad, vind ik bijzonder.’
Ruben Sinkeldam, Coördinator/docent Kunst en Techniek bij Saxion Hogeschool Enschede en beeldend kunstenaar
3
2

2
4
Wijkplan Slangenbeek
een goed wijkplan kan niet gemaakt worden zonder
inbreng van wijkbewoners. om die reden hebben we zoveel
mogelijk organisaties en inwoners van de Slangenbeek
betrokken bij de totstandkoming van het nieuwe wijkplan.
een plan dat de basis vormt voor alle acties in de wijk, van
200 tot en met 2011. Het is volgens mij een mooi voorbeeld
van participatie in de praktijk.
Wijkgericht werken wordt in Hengelo steeds belangrijker. Doel is om
de bewoners meer bij hun leefomgeving te betrekken en de afstand
tot de gemeente te verkleinen. Dat gebeurt bijvoorbeeld door de
meldingenlijn, die jaarlijks zo’n 7.000 meldingen registreert. We proberen
zo snel en adequaat mogelijk in actie te komen naar aanleiding
van de binnenkomende vragen en signalen van burgers over hun
directe leefomgeving.
De stadsdeelregisseur en stadsdeelmedewerker die we in elk stadsdeel
hebben spelen een centrale rol in het wijkgericht werken. Zij
hebben daarbij echter de hulp van het gehele ambtelijk apparaat
nodig. Wijkplannen spelen daarbij een belangrijke rol.
Binnen de gemeente zijn verschillende sectoren en afdelingen actief in
de Hengelose wijken. Van het repareren van het wegdek tot aan het
maken van nieuwbouwplannen. Bovendien zijn er naast de gemeente
natuurlijk ook andere organisaties actief in de wijk, zoals wijkverenigingen,
woningcorporaties, welzijnsorganisaties (bijvoorbeeld ouderenzorg
en jongerenwerk) en de politie.
Om wijkgericht te kunnen werken, is het van belang dat alle partijen
van elkaar weten waar ze mee bezig zijn; wat speelt er wanneer en
welke plannen zijn in voorbereiding? Om dit inzichtelijk te maken
worden wijkplannen gemaakt. Een wijkplan beschrijft voor een periode
van vier jaar wat het beleid van de gemeente en overige organisaties
betekent voor de wijk.
Bij elk wijkplan hoort een uitvoeringsplan. Daarin staan alle concrete
acties en projecten per jaar. Het uitvoeringsplan wordt elk jaar bijgewerkt.
In 2008 gaan we met name de werkwijze rond de wijkplannen
kritisch tegen het licht houden.
Bij de wijkplannen, die in 2007 zijn opgesteld voor de Binnenstad en
Slangenbeek, hebben we meer dan ooit de bewoners betrokken.
Slangenbeek is daarvan een mooi voorbeeld. Als gemeente Hengelo
hebben we vooral opgetreden als regisseur. Wij zorgden voor faciliteiten,
wij gaven sturing via onze stadsdeelwethouder Janneke Oude
Alink en wij adviseerden. Maar de inhoud van het wijkplan wordt
gedragen door de actieve inbreng van bewoners, organisaties, onder-

Slangenbeek geen doorsnee wijk
De wijk Slangenbeek is een wijk die heel anders is dan de voor-
gaande wijken waarvoor een wijkplan is gemaakt. niet alleen
is de wijk in opbouw, ook wijkt de samenstelling van de bevol-
king enigszins af. In Slangenbeek wonen vooral gezinnen, is
men gemiddeld hoger opgeleid en bestaat het overgrote deel
van de wijk uit koopwoningen. Dat heeft gevolgen gehad voor
zowel het proces als de inhoud van het wijkplan.
er is geprobeerd de jeugd zo goed mogelijk bij het proces te
betrekken. Jongeren konden onder meer via een internetenquête
zelf aangeven waar ze tevreden over zijn en wat beter
kan. Daarnaast is de rol van de bewonersorganisatie, de wijkraad
Slangenbeek, steviger geweest dan in voorgaande wijkplannen.
Iets dat we in de komende wijkplannen willen voortzetten.
De wijkraad was aanwezig bij de startbijeenkomst voor
het wijkplan en is vanaf dat moment een volwaardige partner
in het proces geweest.
Verder is er bij de keuze van de onderwerpen voor de wijkavond
ingespeeld op de samenstelling van de wijk. Dagindeling
heeft een belangrijke plek gekregen, mede omdat de wijk
Slangenbeek relatief veel tweeverdieners met kinderen kent.
een laatste bijzonderheid van het wijkplan Slangenbeek is dat
het is opgebouwd rondom de thema’s van de wijkavond.
Een omstreden speelvoorziening
De gemeente had twee locaties voor spelen in de
wijk Slangenbeek gepland: op ‘De Strip’ en aan de
Bastenakenstraat. tijdens de huiskamerbijeenkomsten bleek
dat bewoners graag wilden meepraten over de invulling van
deze speel- en jeugdvoorzieningen. De bewonersbijeenkomsten
hierover waren in hun ogen niet goed verlopen.
grootste pijnpunt was dat omwonenden geen voorzieningen
voor de oudere jeugd met verharde ondergrond voor
hun deur wilden. met de bewoners is afgesproken dat zij
het voorstel te zien zouden krijgen voordat het definitieve
besluit zou worden genomen. ook hebben we als gemeente
toegezegd om te kijken naar alternatieven voor de invulling
van de 12+-voorzieningen in Slangenbeek, op basis van suggesties
van de wijkraad en omwonenden van De Strip en de
Bastenakenstraat. Het plan voor De Strip is zodoende inhoudelijk
enigszins aangepast. Het college van B en W heeft het
vastgesteld. De speelvoorzieningen zijn in het voorjaar van
200 geplaatst. Voor de Bastenakenstraat is in 200 in grote
lijnen overeenstemming met de omwonenden bereikt over
de invulling van deze locatie. De skelter/skeelerbaan - het
winnende plan van de Kinderraadsvergadering uit 200 - is
daar in opgenomen. en op initiatief van de omwonenden ook
een speelvoorziening voor gehandicapten. tegen de multifunctionele
kooi (met verlichting tot 22.00 uur ’s avonds)
bleek echter veel weerstand te bestaan. Hiervoor wordt
gezocht naar een andere locatie.
4
2

2
nemers en instellingen in de wijk Slangenbeek.
Wat leeft er in de wijk? Die cruciale vraag werd beantwoord
door een wijkanalyse, gesprekken met betrokken organisaties
en de huiskamerbezoeken die raadsleden brachten aan
112 inwoners van Slangenbeek. Hieruit kwamen vier thema’s
naar voren, die de komende jaren meer aandacht vragen:
jeugd, verkeer/groen/veiligheid, communicatie tussen burgers
en gemeente en de toekomst van de wijk. Een wijkschouw en
twee wijkavonden hebben de inhoud van het wijkplan verder
verfijnd.
Doel hiervan was om zoveel mogelijk informatie bij bewoners
op te halen. Inmiddels heeft de gemeenteraad het definitieve
plan vastgesteld, zodat met de uitvoering begonnen kan
worden.
Wijkschouw Slangenbeek
Jeugd
Een online-onderzoek onder 328 jongeren tussen de 10 en 16
jaar bracht aan het licht dat deze groep grote behoefte heeft
aan extra voetbalmogelijkheden, (meer) gevarieerde speel- en
ontmoetingsplekken en informatie over activiteiten in de wijk.
Een extra kunstgrasveld is welkom - zo niet: noodzakelijk.
Tijdens de wijkavond op 14 maart bleek ook voetbalclub ATC
’65 voorstander van medegebruik van de sportvelden buiten
de normale trainingsuren. Van de inmiddels aangelegde twee
kunstgrasvelden kan nu ook de buurtjeugd gebruik maken.
Een aantal jongeren in de wijk is bereid actief mee te helpen
bij het organiseren van activiteiten in de wijk. Vooral meiden
geven aan dat er voor hen meer georganiseerd zou moeten
worden. Mogelijk groeit de bereidheid uit tot een jongeren-

wijkraad die voortdurend kan inspelen op wensen en behoeftes
van leeftijdsgenoten uit de wijk.
Op initiatief van SCALA en de politie startte in 2007 het
project ‘Wijs in de wijk’, waarbij de wijkagent en een jongerenwerker
kinderen van groep 7 en hun ouders informeerden
over de faciliteiten en het aanbod voor de jeugd in de wijk.
Dit project krijgt een vervolg, omdat uit de wijk klachten
blijven komen over overlast en vandalisme. Ook zijn er verontrustende
geluiden over drank- en drugsgebruik onder
jongeren. Wijksportconsulenten en jongerenwerkers gaan
daarom jongeren actief opzoeken. Verder wordt voor de
basisschoolleerlingen een activiteitenaanbod ontwikkeld, van
clinics tot wekelijkse sportuurtjes met de sportverenigingen in
Slangenbeek.
groen, verkeer en veiligheid
Over het groen in de wijk lopen de meningen uiteen. Er is
wel genoeg groen, maar op veel plekken is dit erg gepland
en georganiseerd, vinden de bewoners. Het waterpark in het
hart van de wijk is nagenoeg klaar. Vorig jaar is ook gesproken
over verpachting van de vijver aan een visvereniging. Niet
iedereen in de wijk zit daar op te wachten. Samen met de
bewoners wordt onderzocht wat de mogelijkheden zijn.
De wadi’s (bedoeld om regenwater op te vangen en af te
voeren naar het riool) functioneren niet goed. Het water
staat er te lang in, was een veelgehoorde klacht tijdens de
wijkavond. Gebleken is dat de wadi’s erg te lijden hebben
‘Je kunt niet alle wensen vervullen’
4
gehad van de bouwwerkzaamheden, waarbij ondermeer het
bouwverkeer door het waterafvoersysteem heen reed en er
bouwafval in de wadi werd gestort. Het is een fout waarvan
we hebben geleerd. Het is beter een wadi pas aan te leggen
als de bouwactiviteiten zijn afgerond. De gemeente gaat
in ieder geval knelpunten in kaart brengen en een werkplan
opstellen.
De wijkbewoners hebben aangegeven behoefte te hebben
aan meer kunst in de openbare ruimte. Op dit moment
staat slechts één kunstwerk in Slangenbeek (in de vijver
Roershoek). Gekeken wordt naar andere locaties en financiering
voor kunst in de wijk.
‘Sinds ik in 2000 gemeenteraadslid geworden ben, vraag ik me af bij alle besluiten die we nemen: wat betekent dit voor
de burger? Om een goede beslissing te nemen moet je weten wat er leeft onder de bevolking. Ik ga in mijn vrije uren
veel op pad, de wijken in. Nordic walking in de Berflo Es, koffie drinken met allochtone vrouwen in de Sterrenbuurt of
naar de opening van het wijkcentrum in de Hengelose Es. Je spreekt dan met mensen uit het veld. Als het onderwerp
later ter sprake komt in de gemeenteraad, neem je die informatie mee.’
‘Je hoort meer dan wat je ermee kunt. Dat is wel zo. Mensen hebben allemaal hun eigen wensen en die kun je niet
allemaal vervullen. We moeten verder kijken dan de stoeptegel om de hoek. Ik vergelijk het wel eens met een huis met
zes mensen waar een nieuwe tafel moet komen. Die zes willen allemaal wat anders. Uiteindelijk moet je een beslissing
nemen. Niet iedereen is helemaal tevreden. Maar als je van tevoren uitlegt hoe je het gaat doen, dan zal elk weldenkend
mens daar begrip voor hebben.’ ‘Zo is het ook met de communicatie van de gemeente. Ik bespeur vaak bij de
mensen een bepaalde gelatenheid. Er wordt toch niet naar ons geluisterd, zeggen ze dan. Het gaat toch wel door. Het
betekent dat je alles open moet communiceren. Wat je doet, hoe je het doet en waarom. Ook als je een fout maakt. En
geef ook duidelijk aan waarover mensen mogen meebeslissen en waarover niet. Want elke keer dat de communicatie
mis gaat, zet je weer twee stappen terug.’
Annie Doornbos, Gemeenteraadslid namens Burgerbelangen
2

0
Slangenbeek is zeker in relatie tot andere wijken in Hengelo
een verkeersveilige wijk. Toch wordt het niet als zodanig
ervaren. Winkeliers, ondernemers en bewoners vinden
de verkeerssituatie rond de scholen en het winkelcentrum
gevaarlijk. Het doortrekken van de Beneluxlaan naar de
Deurningerstraat, die vorig jaar werd vertraagd door de
vondst van de beschermde heikikker, zal het sluipverkeer
door de wijk aanzienlijk verminderen. Verder werken we aan
verbeteringen van kruisingen. Scholen en bewoners worden
gestimuleerd mee te doen aan verkeersveiligheidprojecten.
Uit de Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête blijkt dat de
mensen in Slangenbeek zich in vergelijking met de rest van
Hengelo veilig voelen. Desondanks komt er extra aandacht
voor het handhaven van geldende regels op schoolpleinen.
Vanaf 2008 is er een wijkteam Stadstoezicht in stadsdeel
Noord dat extra toezicht zal houden.
Communicatie en participatie
Veel bewoners van Slangenbeek vinden dat ze niet of verkeerd
zijn geïnformeerd bij plannen en projecten in hun
directe woonomgeving. Communicatie en participatie hebben
daarom een prominente plek gekregen tijdens wijkavonden
en in het definitieve wijkplan.
Een voorbeeld is de invulling van speel- en jeugdvoorzieningen
in Het Broek, waaronder De Strip en de
Bastenakenstraat. Tijdens de huiskamerbijeenkomsten en
wijkavond bleek dat bewoners ontevreden waren over de
manier waarop wij als gemeente hierover hadden gecommuniceerd.
Dit heeft geleid tot twee extra bijeenkomsten om
mogelijke alternatieven te inventariseren, waarna de plannen
zijn aangepast.
In de Roerpen, de huis-aan-huis verspreide wijkkrant, wil de

gemeente de bewoners maandelijks informeren over actuele
beleidsterreinen en projecten in de wijk. We doen dit voorlopig
voor één jaar, waarin we kijken wat de ideale frequentie is
om de wijk te informeren. Verder wordt bewoners gevraagd
of de Roerpen inderdaad bijdraagt aan betere communicatie.
Wij overwegen verder informatieavonden te koppelen aan
bewonersbijeenkomsten met workshops, vergelijkbaar met de
wijkavonden.
toekomst van de wijk
Ouders met kinderen in de leeftijd van 4 tot 12 jaar hebben
in een peiling aangegeven dat zij behoefte hebben aan
meer (anders georganiseerde) buitenschoolse opvang. Deze
tweeverdieners ervaren knelpunten in de dagindeling en willen
graag meedenken over oplossingen. Wij gaan een aantal
oplossingen onderzoeken, zoals een dienstenmakelaar in het
winkelcentrum, flexibele kinderopvang en gemaksdiensten om
de werkende ouders te ontlasten.
Het wijkcentrum is een multifunctioneel centrum met onder
één dak: het wijkcentrum, de jongerensoos, peuterspeelzalen
en de sporthal. Het heeft onvoldoende ruimtes om aan de
grote vraag naar activiteiten te kunnen voldoen. Bovendien
willen veel bewoners het wijkcentrum als ontmoetingscentrum
laten fungeren. Wij proberen iets te doen aan het ruimtegebrek.
Over tien tot twintig jaar hebben we te maken met een
‘Communicatie is een leerproces’
4
groeiende groep ouderen in de wijk Slangenbeek. Dat betekent
dat we ons - samen met partners in zorg welzijn en
wonen - moeten buigen over de vraag hoe we hierop tijdig
goed in kunnen spelen.
Mijn mening over wijkplan Slangenbeek
Het maken van samenhangende wijkplannen is natuurlijk
een goede zaak. Wat komt er uit de wijkraad en de wijkbewoners
aan wensen en ideeën? Wat kan er wel en niet
gebeuren in de komende jaren? Belangrijk voor alle inwoners
en ondernemers daar.
Maar wat ik ook belangrijk vind, is dat het proces om tot
zijn wijkplan te komen volop kansen biedt tot kwaliteitsverbetering.
Een onderdeel van het maken van een wijkplan is het
huiskamerbezoek: leden van de Hengelose gemeenteraad gaan
op bezoek bij mensen thuis en horen daar wat er bij hen
leeft. Dat doen gemeenteraadsleden natuurlijk wel vaker, al
dan niet in verkiezingstijd. Maar het directe contact tussen de
raad en de inwoners over een wijkplan dat de gemeente met
alle wijkpartners aan het opstellen is, geeft een extra dimensie
aan het geheel.
Ook dit type gemeentelijke activiteiten draagt bij aan het
vertrouwen tussen inwoners en gemeente.
Maar ‘adel verplicht’: de afspraken en activiteiten uit het
wijkplan moeten worden nagekomen en er moet optimaal over
worden gecommuniceerd.
1
‘Het afgelopen jaar stond in het teken van de totstandkoming van het wijkplan Slangenbeek. Wat mij opviel is dat in deze
wijk ontzettend veel betrokken bewoners leven, bewoners die bovendien erg goed kunnen verwoorden wat ze denken en
willen. We worden er als gemeente voortdurend op gewezen dat we de mensen in de wijk beter er bij moeten betrekken.
Voor ons is dat ook een leerproces. We moeten ons steeds weer afvragen: hebben we voldoende gecommuniceerd? Hebben
we genoeg naar alternatieven gekeken?’
‘Soms is er onder bewoners ook een hoge mate van irritatie richting gemeente, dat klopt. Dat is jammer. Er kunnen dan
ook andere dingen meespelen, het is soms een optelsom van emoties. We hebben gemerkt dat het lastig is om voor
12-plussers in Slangenbeek een goede plek te vinden. Mensen zijn bang voor overlast, lawaai en ervaren knelpunten. Toch
zullen we deze groep de ruimte moeten geven. Wij moeten als gemeente naar het algemeen belang kijken.’
‘Als stadsdeelwethouder voor Hengelo Noord ben ik veel aanwezig bij alle vormen van overleg met de bewoners, bij o.a.
wijkplatforms. Ik luister en probeer me een objectief beeld te vormen. Ik fiets regelmatig door de wijk. En soms ontvang
je mensen op het stadhuis om een probleem te bespreken. Vorig jaar gebeurde dat zelfs een keer op een zaterdagochtend,
omdat iedereen dat het beste uitkwam. En verder? Mijn voornemen is om in 2008 ook als vrijwilliger achter de bar te gaan
staan tijdens het wijkfeest in Slangenbeek. Zo ontmoet je elkaar op een andere manier.’
Janneke Oude Alink, Stadsdeelwethouder Hengelo Noord

2
5
De kritische burger
Klachten zijn een belangrijk instrument om onze dienstverlening
en producten te verbeteren. Ze geven haarscherp
aan op welke punten we als gemeente aan de slag moeten.
Daarom hebben we in het afgelopen jaar voor het eerst een
jaarverslag over klachten gemaakt. Het is een overzichtelijke
rapportage waarvan al onze afdelingen veel kunnen
opsteken. Zo worden we scherp gehouden.
Wie een klacht indient, voelt zich doorgaans niet juist behandeld door
één van onze medewerkers of bestuurders. Het kan zijn dat de ambtenaar
volgens u niet goed met uw belangen is omgegaan, of dat deze
in uw ogen te veel tijd nodig heeft gehad om de zaak af te wikkelen.
Een klacht is dus iets anders dan een bezwaar. Dat dient u in als u
het inhoudelijk niet eens bent met een door de gemeente genomen
besluit. Op de bezwaarschriften kom ik later in dit hoofdstuk terug.
Het jaarverslag over de klachten in 2007 laat zien dat we in totaal
196 klachten hebben ontvangen. Dat is een flinke stijging ten opzichte
van het jaar ervoor, nog groter dan de toename in 2006 die ik constateerde
in mijn vorige burgerjaarverslag. De grootste aantallen klachten
komen binnen bij de sectoren met de meeste publiekscontacten. Zo
ontving Sociale Zaken en Welzijn 63 klachten (in 2006 was dat 73).
Bij Publiekszaken kwamen er 47 binnen.
Van de 196 binnengekomen klachten zijn er 77 niet op tijd in behandeling
genomen. Dit moet volgend jaar beter! Dertien klachten stonden
aan het eind van 2007 nog open.

Wijze van afhandeling klachten
Ingediend
niet in
behandeling
nietontvan
kelijk
Informeel
afgedaan
Ingetrokken
Deels
gegrond
gegrond
Deels
ongegrond
ongegrond openstaand
198 17 5 54 2 22 44 22 41 13
Bron: gemeente Hengelo
Er is zeker aan het begin van het verslagjaar veel geklaagd
over de communicatie bij bewonersbijeenkomsten. Zo was er
onduidelijkheid over gebruikte kaarten bij een inspraakavond,
de status van bijeenkomsten (louter voorlichting of inspraak?),
de terugkoppeling na bijeenkomsten richting aanwezigen en
de toezeggingen die niet waren nagekomen.
We hebben ons dat aangetrokken en naar aanleiding hiervan
de brochure ‘Samenspel in communicatie en participatie’
ontwikkeld. Daarin proberen we onduidelijkheden weg te
nemen, zodat u als burger beter weet wat er gebeurt met
uw inbreng. Het boekje is verkrijgbaar bij onder andere de
Gemeentewinkel in het stadhuis.
Ook melden we de klager terug welke verbeteringen we hebben
aangebracht naar aanleiding van de klacht.
We zien nog meer toe op naleving van procedures en werkwijze
door onze medewerkers.
overijsselse ombudsman
Sinds 1 januari 2006 is iedere gemeente wettelijk verplicht
om een externe klachtenvoorziening te hebben. De gemeente
Hengelo is al vanaf 2001 aangesloten bij de Stichting De
Overijsselse Ombudsman. Hier kunt u terecht als u het niet
eens bent met de manier waarop uw klacht in eerste instantie
is afgehandeld door de gemeente Hengelo zelf.
De ombudsman heeft in 2007 in totaal dertien klachten
behandeld over de gemeente Hengelo. Twee klachten betroffen
aangelegenheden die in 2006 aanhangig waren gemaakt.
Vier klachten zijn niet in behandeling genomen. De reden
hiervoor is verschillend. In twee gevallen oordeelde de
ombudsman zich onbevoegd om een oordeel uit te spreken.
Dat komt omdat de klagers het niet eens waren met de
beslissing op een bezwaarschrift. Het ging dus niet om de
ontevredenheid over de wijze waarop men zich behandeld
voelde, maar om de inhoud. In een ander geval stelde de
klager het beleid van de gemeente ter discussie. Ook hier
ging het niet om het gedrag van de gemeente en kon om die
reden de klacht niet in behandeling worden genomen.
In één geval sloeg de klager de gemeentelijke klachtenregeling
over en wendde men zich rechtstreeks tot de Overijsselse
5
Ombudsman. Dat is niet de juiste procedure. Het college
van burgemeester en wethouders moet immers eerst zelf de
mogelijkheid hebben een klacht af te doen.
Eind 2007 waren zes in behandeling genomen klachten nog
niet afgehandeld door de Overijsselse Ombudsman.
De Overijsselse Ombudsman heeft in 2007 drie keer een
inhoudelijk oordeel geveld.
Het eerste geval betrof het verzoek om een uitkering. De
ombudsman stelde klager in gelijk dat de gemeente in deze
niet goed gecommuniceerd had, niet voortvarend had opgetreden
en niet zorgvuldig met de klacht was omgesprongen.
In een ander geval ging het om de ontzegging van de toegang
tot het stadhuis cq stadskantoor. De ombudsman was
van mening, dat de gemeente de klacht aanvankelijk niet
behoorlijk had afgehandeld maar dat ze dat later wel heeft
gecorrigeerd. Ook de toonzetting in de brieven richting klager
was onder de maat, evenals de motivering en de informatieverstrekking.
De klacht is wel aanleiding geweest om het
Agressieprotocol aan te passen en de uitgaande brief in dit
soort gevallen beter te motiveren. Ook in een derde aangelegenheid
is de ombudsman tot het oordeel gekomen dat de
klacht niet juist en voortvarend is afgehandeld.
Bezwaarschriften
Het aantal binnengekomen bezwaarschriften is vorig jaar
toegenomen. De stijging is vooral zichtbaar bij de afdeling
Gemeentebelastingen. Dat komt omdat we in het begin van
2007 voor het eerst in twee jaar weer een nieuwe WOZwaarde
bekend hebben gemaakt, goed voor ruim 1.100
WOZ-bezwaarschriften. Dat is een enorme toename ten
opzichte van een jaar eerder (279 WOZ-bezwaren). Met
ingang van 2007 wordt de WOZ-waarde jaarlijks vastgesteld.
We denken dat dit zal leiden tot minder bezwaren.
Verder is er een toename van het aantal bezwaarschriften
vanwege de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO).
Oorzaak zijn de in 2007 uitgevoerde herindicaties voor huishoudelijke
hulp, waar veel mensen het niet mee eens waren.
Sinds 1 januari 2007 is de uitvoering van de WMO een taak

Bezwaarschriften gemeente Hengelo 2007
Bezwaarschriften 200 Binnengekomen Behandeld gerechtelijke procedures (beroep, hoger beroep).
Totaal gemeente 3417 3323 241
WOZ (Wet Waardering Onroerende Zaken) 2675 2680 140
Uitkeringen 500 364
Overige bezwaarschriften (o.a.Wet Ruimtelijke Ordening,
Bouwzaken, Openbare Orde, Softdrugsbeleid, parkeervergunningen
gehandicapten)
Bron: gemeente Hengelo
‘Onze wijk wordt minder bewoonbaar’
242 279
van de gemeente. De bezwaarschriften hierover komen nu
bij ons terecht, terwijl dat eerder niet het geval was. Om die
reden was een aanzienlijke hoeveelheid bezwaarschriften aan
het eind van het afgelopen jaar nog niet behandeld. De verwachting
is dat dit uiterlijk 1 mei 2008 alsnog is gebeurd, door
de inzet van extra personeel. De indieners leiden geen schade
door deze vertraagde afhandeling. Tot er een beslissing op
hun bezwaarschriften is genomen, blijft het oude niveau van
thuiszorg voor hen gehandhaafd.
De stijgende trend in het aantal (hoger) beroepszaken zet in
2007 door. Opvallend is dat relatief meer bezwaarmakers zich
wenden tot de rechtbank met een vordering. De civielrech-
43 bestuursrecht
12 civielrecht
10 civielrecht
36 bestuursrecht
‘Mijn eerste echte contact met de gemeente was in de herfst van 2007, toen we als bewoners van ’t Tuindorp werden uitgenodigd
voor een bijeenkomst over de Parkeernota. We dachten dat het een inspraakavond zou zijn. Maar ons werd die
avond al vrij snel duidelijk gemaakt dat het om een informatiebijeenkomst ging. Reageren mochten we pas na afloop bij
de ambtenaren. Daarmee was de toon al gezet. Er brak als het ware een kleine opstand uit in de zaal.’
‘Ook inhoudelijk hadden we grote problemen met de Parkeernota. De gemeente geeft het ROC een vergunning om hier
een knoeperd van een schoolgebouw neer te zetten. Dan moet je als voorwaarde stellen dat er een parkeergarage is.
Maar die komt pas over een paar jaar. De parkeerproblemen worden op de wijk afgewenteld. De bewoners moeten betalen
voor een parkeervergunning, maar weten niet zeker of ze hier wel hun auto kwijt kunnen. En voor bezoekers is ook
niets geregeld. Het is de wereld op z’n kop.’ ‘Ik vind het nogal tegenstrijdig. Aan de ene kant is dit een beschermd stadsgezicht
met mooie lantaarns en straten. Tegelijk zorgt de gemeente ervoor dat onze wijk minder bewoonbaar wordt door
alle parkeeroverlast. Qua communicatie is het uiteindelijk wel goed gekomen met de gemeente. Men heeft ons adequaat
geïnformeerd dat alle bezwaarschriften zijn ontvangen en dat men er nog op terugkomt. Maar ik hou mijn hart vast voor
de parkeerproblemen de komende jaren. Intussen is al betaald parkeren ingevoerd, zij het met tijdelijk gratis ontheffingen
voor de bewoners. Ik ben bang dat ze dat betaald parkeren niet meer gaan terugdraaien.’
Lorenz Dik, Bewoner Lansinkweg
telijke procedures volgen deels uit het feit dat de gemeente
strenger handhaaft, nu er een aparte afdeling Handhaving
bestaat. Mensen lijken eerder geneigd hiertegen beroep aan
te tekenen.
Bij de gerechtelijke procedures valt nog iets op. Van de in
totaal 241 procedures zijn er liefst 32 al meer dan een jaar
oud. Het zijn beroepschriften tegen de door de gemeente
ingestelde baatbelasting. Ik heb hierover in eerdere burgerjaarverslagen
al bericht. In meer dan de helft van de procedures
(125 stuks) betreft het een hoger beroep inzake kwijtschelding
van belastingen.

Wijze van afhandeling bezwaarschriften
(gedeeltelijk)
ongegrond
nietontvankelijk
Intrekking/
ambt.
reparatie
gegrond
gedeeltelijk
gegrond
Totaal gemeente 1175 170 137 774 1067
WOZ (Wet Waardering Onroerende Zaken) 845 65 24 712 1034
Uitkeringen 149 31 108 46 30
Overige bezwaarschriften (o.a.Wet Ruimtelijke Ordening,
Bouwzaken, Openbare Orde, Softdrugsbeleid, parkeervergunningen
gehandicapten)
Bron: gemeente Hengelo
Verzoeken Gemeentebelastingen 2007
Binnengekomen afgehandeld
Ontheffingsverzoeken 1299 1299
Kwijtscheldingsverzoeken 3638 3548
Bron: gemeente Hengelo
Mijn mening
Het aantal klachten is fors gestegen. Dat geldt overigens
ook voor het aantal bezwaarschriften. Ten opzichte van de
grote aantallen gedane verstrekkingen en geleverde diensten
is het aan de ene kant wel voorstelbaar. Als er ook meer verstrekkingen
en diensten komen is de kans op bezwaren en
klachten uiteraard ook groter.
Toch is aan de andere kant het tempo van de stijging zorgelijk.
Omdat elke klacht een behoorlijke inspanning vergt om
181 74 5 16 3
netjes af te wikkelen – en terecht- hebben we hierbij dus ook
te maken met een toenemend beslag op capaciteit. En, als
belangrijkste natuurlijk, een toenemend aantal inwoners dat
zich niet goed behandeld voelt.
Deze trend moet omgebogen worden. Er is een nauwkeuriger
inzicht nodig waar deze toename vandaan komt en op
welke wijze dit voorkomen kan worden.
We kunnen én moeten hier in 2008 winst behalen!
5

6 De veilige stad
Wat kan een gemeentebestuur doen om de stad nog veiliger
te maken? Die vraag stellen we ons voortdurend. Veel aandacht
ging in 200 uit naar preventie en (soms spectaculaire)
oefeningen. ook moesten we overgaan tot maatregelen om
(drugs)overlast en criminaliteit te voorkomen en zonodig te
beteugelen.
Hengelo geldt als een relatief veilige stad. Toch moet ik constateren dat
het aantal verkeersongevallen na een teruggang weer aan het stijgen is.
Vorig jaar vielen daarbij 64 verkeersslachtoffers, onder wie twee dodelijke
slachtoffers. Bij de gepleegde misdrijven zien we twee ontwikkelingen.
Het aantal veiligheidsincidenten (zoals inbraak, mishandeling en beroving)
nam met bijna tien procent toe: van 3.074 naar 3.343 misdrijven.
De totale hoeveelheid leefbaarheidsincidenten (bijvoorbeeld vernielingen
en winkeldiefstallen) nam juist af: van 1.416 naar 1.268 misdrijven.
Het opruimen van hennepkwekerijen heeft het afgelopen jaar een extra
inspanning gevergd. Het kweken van hennep is niet alleen strafbaar, er
ontstaat vaak ook ander gevaar door het illegaal aftappen van stroom,
gebruik van chemicaliën en inrichten van ruimtes die voor teelt niet
bedoeld zijn. Binnen Hengelo zijn in 2007 in totaal 17 hennepkwekerijen
opgerold.
Verder hebben we als gemeentebestuur een vergunningenstelsel voor
grow-, smart- en headshops vastgesteld. Wij vinden het wenselijk om
de exploitatie van deze gelegenheden te reguleren uit oogpunt van
openbare orde en overlast- en drugsbestrijding. Vaak lijken ze te worden
gebruikt om winsten uit de softdrugshandel wit te wassen. Het aan
banden leggen van de grow-, smart- en headshops kan gebeuren door
de invoering van een vergunningenstelsel in de Algemene Plaatselijke
Verordening, zoals we dat reeds kennen voor de exploitatie van seksinrichtingen.
Dit biedt de mogelijkheid om de ondernemer te screenen
en het aantal ondernemingen te beperken. Zonodig kan een vergunning,
indien de beoordeling daartoe aanleiding geeft, worden geweigerd of
ingetrokken. Ook kunnen we op die manier voorwaarden stellen aan de
exploitatie.
De gemeenteraad heeft verder het maximum aantal coffeeshops in
Hengelo verlaagd van vier naar drie, mede op basis van nieuwe regionale
afspraken. Dit sluit aan bij de bestaande praktijk, omdat een van de
vier coffeeshops al langere tijd was gesloten.
Draaideurcriminelen
Politie, justitie en gemeente proberen met een gemeentebrede aanpak
gericht op de zogenaamde ‘veelplegers’ (ook wel draaideurcriminelen
genoemd) te voorkomen dat deze weer in hun oude fout vervallen. Er is

Bommenonderzoek stationsgebied
Bouwen in de omgeving van het station betekent bijna
automatisch een bommenonderzoek. Dat gold ook voor
de bouw van pop- en cultuurpodium Metropool, waarmee
eind 2007 een begin is gemaakt. Het stationsgebied
is immers in de oorlog regelmatig doelwit geweest van
geallieerde bommenwerpers. Er was alle reden om te veronderstellen
dat in deze omgeving nog blindgangers in de
grond kunnen zitten.
Gemeente, brandweer en politie hebben niets aan het toeval
overgelaten en voor het bommenonderzoek gezamenlijk
een draaiboek opgesteld met alle mogelijk scenario’s.
Omliggende bedrijven en buurtbewoners werden per brief
op de hoogte gebracht. Op een speciale informatieavond
in het Rabotheater hebben we uitgelegd dat de omgeving
mogelijk moest worden ontruimd als er een bom zou worden
aangetroffen. Aannemer KWS heeft voorafgaand aan
de bouwwerkzaamheden
het gebied onderzocht
met detectieapparatuur.
Het onderzoek
heeft geen verdachte
objecten aan het licht
gebracht.
Ontruimingsoefening
Op maandag 12 februari
was er een grote
(in scène gezette)
brand in de binnenstad. Het ging om een gezamenlijke
ontruimingsoefening van gemeente, brandweer en politie,
in samenwerking met de winkeliers uit de binnenstad. De
bedrijfshulpverlening van de Hema verleende eerste hulp
aan het winkelend publiek. De brandweer zette een blusvoertuig
in en coördineerde de ontruiming. Het Bike-team
van de politie voorkwam dat bezoekers van de binnenstad
de brandmelding zouden aangrijpen om artikelen uit de
winkel te stelen. De ondernemers kregen de opdracht om
een klein brandje te blussen. Verder gaf de brandweer nog
demonstraties met kleine blusmiddelen.
De oefening past in het voornemen om te komen tot het
Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) voor de binnenstad,
waarmee we de veiligheid en de leefbaarheid in het stadscentrum
willen vergroten.
Preventief fouilleren
6
Vijftig politiemensen hebben in de nacht van 8 op 9
december de actie preventief fouilleren uitgevoerd in de
Hengelose binnenstad. Ze hadden fuiken opgesteld aan de
Langestraat (zowel bij het stadhuis als bij café-restaurant
Stravinsky), in de Willemstraat (bij de kruising Pastoriestraat)
en het Burg. Jansenplein (ter hoogte van het
Kloosterplein). Dit gebied maakt deelt uit van het veiligheidsrisicogebied,
dat ik als burgemeester op 6 november
2007 voor de periode van een jaar heb vastgesteld.
Voornaamste doelstelling van het preventief fouilleren is het
terugdringen van het aantal (vuur)wapens en het (vuurwapen)geweld.
De actie van december leverde dertien
steekwapens op, waaronder messen, een schroevendraaier
en een schaar. Bij vijf personen werd softdrugs aangetroffen.
De reacties van het (uitgaans)publiek en de horecaondernemers
waren overwegend positief.
Open dag op Post
Noord
Zelf brandjes blussen,
zitten op een politiemotor
en klimmen in
een grote brandweerwagen.
Kinderen kwamen ogen tekort tijdens de open
dag van brandweer, politie en gemeente op Post Noord,
op zaterdag 29 september. Ook voor volwassenen was er
genoeg te beleven.
De duizenden bezoekers - ondanks de regen - kregen
een realistische kijk in de keuken. Het duikteam redde
iemand die met de auto in de vijver voor de kazerne was
gereden. Er waren demonstraties van het blussen van
autobranden, waarna de politie liet zien hoe ze te werk
gaat bij het sporenonderzoek. Bikers demonstreerden
een aanhouding van vuurwapengevaarlijke verdachten.
Brandweerlieden ruimden in beschermende kleding en
met speciaal materiaal een giftige stof op.

Politie Keurmerk Veilig Wonen
Hengelo was in 2007 een van de zes genomineerde
gemeenten bij de verkiezing voor het beste Politie
Keurmerk Veilig Wonen (PKVW) van Nederland. In
onze gemeente hebben we het project inbraakpreventie
ontwikkeld in samenwerking met politie en het
Sociaal Werkvoorzienings Bedrijf (SWB) Midden Twente.
Preventieadviseurs gaan de wijken af om inwoners gratis
en vrijblijvend te informeren over inbraakwerend hang- en
sluitwerk, voldoende verlichting en zichtbaarheid. Voldoet
een woning aan de eisen
van het politiekeurmerk,
dan heeft een inbreker
minstens drie minuten
langer nodig om binnen
te komen. De kans op
ontdekking wordt op die
manier groter, waardoor
het inbraakrisico - zo
is gebleken - met 95 %
afneemt. Meestal blijft
het bij een inbraakpoging.
Rookmelder cadeau na
ontsnapping
In de nacht van 3 op
4 oktober woedde
een brand in een van
de woningen aan de
Enschedesestraat, boven
parfumerie Bevelsborg.
Een bewoonster werd
wakker, omdat haar hond
ging blaffen. Ze kon op
tijd worden gered, samen met haar hond en nog een
andere bewoner. De brandschade bleef beperkt. In de
woningen waren geen rookmelders aanwezig, waardoor
de brand veel dramatischer had kunnen aflopen. Reden
voor de burgemeester om op 5 oktober, tijdens de aftrap
van de brandpreventieweken, de bewoners van deze
woningen een rookmelder aan te bieden.
De brandweer deelde verder - eveneens in het kader van
de drie preventieweken - rookmelders uit aan mensen die
jarig waren op 27 oktober (nationale rookmeldersdag) en
het eigen personeel.
Rampenoefening
Een grootschalige griepepidemie was het scenario voor de
jaarlijks rampenoefening in Twente, die op 29 november
in Hengelo werd gehouden. Als gevolg van deze grieppandemie
waren ook mensen uit onze eigen organisatie
zogenaamd ziek, zodat een aantal plaatsvervangers bij de
oefening moest meedraaien. Ook met de nieuwe gezichten
in de rampenstaf waren de deelnemers tevreden over
het verloop van de oefening. Wel kwam naar voren dat
de uitwisseling van (de juiste) informatie voor verbetering
vatbaar is.
Een stormachtig begin …
Omgewaaide bomen, losgeslagen dakplaten, auto’s die
door afgebroken takken waren beschadigd. Brandweer
Hengelo had op 18 januari zijn handen vol aan de gevolgen
van de zware storm die over ons land trok. Er kwamen
meer dan 120 meldingen binnen. Dertig brandweerlieden
waren continu in de weer om hulp te verlenen,
zelfs de volgende dag toen pas echt bleek welke schade de
storm had aangericht.
Aan het begin van de avond, 18 januari, werd duidelijk
dat treinen en bussen niet meer zouden rijden. Politie en
brandweer besloten de trein- en busstations op gestrande
reizigers te controleren. Tientallen van hen moesten worden
opgevangen, een aantal kon in de dienstbus van de
brandweer naar huis worden gebracht.
… en een mistig einde
Twintig keer moest de brandweer uitrukken rond de jaarwisseling
van 2007/2008. Het waren vooral container- en
afvalbrandjes. De extreme mist bracht de korpsleiding van
de Brandweer Twente tot het besluit om uit voorzorg alle
dienstdoende brandweerfunctionarissen op te roepen hun
kazernes te bezetten. Zo konden ze sneller op een incidentadres
zijn. In Hengelo waren de posten Centrum en
Noord daardoor continu bemand, tot de volgende ochtend
8 uur. De uitruktijden waren door het slechte zicht
langer dan normaal. Maar omdat er uitsluitend kleine meldingen
(maximaal kleine brand) binnenkwamen, hadden
de weersomstandigheden geen dramatische gevolgen.

Gepleegde misdrijven
nauwe samenwerking met zorginstellingen. We willen daarbij
maatwerk leveren. Soms leidt dat tot gevangenisstraf, een
andere keer is de aanpak uitsluitend gericht op afkicken of
hulpverlening. Vaak is het een combinatie.
Belangrijk is de nieuwe mogelijkheid om deze hardnekkige
groep de maatregel Inrichting Stelselmatige Daders (ISD) op
te leggen. Een veelpleger komt dan maximaal twee jaar vast
te zitten. In die periode wordt geprobeerd iets te doen aan
de oorzaken van het criminele gedrag. Omdat veelplegers
intensiever in de gaten worden gehouden, hen ook alternatieven
worden aangeboden en soms langere gevangenisstraffen
worden opgelegd, daalt de criminaliteit van deze groep.
De verkeersongevallen cijfers laten weer een lichte stijging
zien ten opzochte van het voorgaande jaar. Helaas waren er
ook twee ongevallen met dodelijke afloop te betreuren. De
stijging in het aantal verkeersongevallen is te klein om een
echte oorzaak aan te wijzen.
200 200 200
Gepleegde misdrijven m.b.t. veiligheid 3.444 3.074 3.343
w.v. diefstal/inbraak woning 313 232 216
diefstal uit/af motorvoertuigen 636 477 355
mishandeling/bedreiging 488 520 499
beroving 11 25 14
overige veiligheidsincidenten 1.996 1.820 2.259
Gepleegde misdrijven m.b.t. leefbaarheid 1.471 1.416 1.268
w.v. vernieling auto 489 441 431
Gepleegde misdrijven m.b.t. integriteit
(bijv. fraude, drugshandel)
overige vernielingen 380 400 427
winkeldiefstallen 161 155 160
overige leefbaarheidsincidenten 441 420 250
Bron: Regio Politie Twente (dynamische database BPS).
437 487 494
6

0
Aantal verkeersongevallen en aantal verkeersslachtoffers, gemeente Hengelo, sinds 2005
Brandweer
De brandweer rukte opnieuw meer uit dan het jaar ervoor:
1051 keer. Opvallende incidenten waren de dertig autobranden
en twee grote branden bij de firma Gietart (Pruisische
Veldweg) en de Twence afvalverwerking.
Een punt van zorg vind ik opnieuw het grote aantal loze
meldingen. Ondanks voorlichting en toezicht op de kwaliteit
van de alarminstallaties is het ons niet gelukt om een stijging
te voorkomen. Brandweer en gemeente pakken sinds maart
2007 loos alarm strenger aan. Tijdens handhavingacties bij
200 200 200
aantal verkeersongevallen 1.464 1.592 1.633
aantal verkeersslachtoffers 58 60 64
w.v. doden 5 1 2
ziekenhuis gewonden 53 59 62
Bron: Regio Politie Twente
Uitrukken brandweer
200 200 200
Brand 258 309 277
Hulpverlening 241 222 310
Vermeende, onechte,
ongewenste meldingen
311 422 464
Totaal 810 953 1051
Bron: Brandweer Hengelo
verschillende objecten wordt gewezen op de maatregelen die
de eigenaar moet nemen om loze meldingen tegen te gaan.
De brandweer gaat dit strengere beleid in 2008 evalueren en
zonodig bijstellen.
Zorgen zijn er ook over de opkomsttijden. Brandweer
Hengelo streeft ernaar om in 90 % van de gevallen te voldoen
aan de normering, die gebaseerd is op factoren als
branddoor- en brandoverslag, zelfredzaamheid van de aanwezige
mensen, het aantal aanwezige personen en de aanwezige
brandveiligheidsmaatregelen. In 2007 is het in 15 % van de
gevallen niet gelukt om aan deze norm te voldoen.
De brandweer heeft voor het bestrijden van brand behoefte
aan een betere en meer duurzame bluswatervoorziening.
Het onderzoek hiernaar is in 2007 afgerond. Daarin wordt
het gebruik van (grotere) watertankwagens voorgesteld met
regen- of grondwater in plaats van drinkwater. Met deze
wagens is voldoende bluswater voor de eerste inzet bij een
brand verzekerd. Voor grotere branden is het water uit vijvers,
beken en kanalen nodig. In 2007 zijn de aanwezige en
geschikt te maken bluswaterwinplaatsen in kaart gebracht.
Ook is gekeken hoe het watertransport sneller en effectiever
kan verlopen. Het complete bluswaterprogramma wordt in
2008 aan het gemeentebestuur voorgelegd.

Met het project ‘Meer rood op straat’, gestart in 2006, wil
de brandweer de communicatie met de burgers versterken.
Diverse voorlichtingsactiviteiten in 2007 (ontruimingsoefening
bij de Hema, open dag, brandpreventieweken) moeten ook
daartoe bijdragen. In 2008 zal de brandweer nieuwe ontruimingsoefeningen
organiseren, aansluiten bij wijkavonden,
voorlichting geven bij zorginstellingen en aandacht geven aan
de eigen bereikbaarheid in de wijken.
Nieuwe ladderwagen brandweer
‘Er zal maar iets gebeuren’
6
Mijn mening over de veilige stad
Veiligheid is een basisvoorwaarde voor een evenwichtige
stad.
In Hengelo zitten we wat dat betreft relatief goed. Bij alle
vergelijkingen tussen steden in Nederland komen we steeds
goed uit de bus. Van de Twentse steden zijn we de veiligste
stad en dat is een gegeven om trots op te zijn.
Maar ook hier geldt ‘adel verplicht’. Vandaar dat de politie
zijn werkwijze weer heeft bijgesteld om nog beter in de wijken
present te kunnen zijn. Vandaar dat u hebt kunnen lezen
dat de brandweer er alles aan doet om ook op tijd bij de
inwoners te komen. Om alvast na te denken over komende
problemen. Omdat veiligheid ons allemaal aangaat is het ook
een opgave voor alle andere gemeentelijke sectoren. En zelfs
voor u als inwoner of bedrijf binnen Hengelo. Met onze gezamenlijke
inzet kunnen we deze sterke kwaliteit van Hengelo
behouden.
‘Vorig jaar dwarrelde op een dag een brief van de gemeente op onze deurmat. Het was de uitnodiging voor een infor-
matiebijeenkomst over een bommenonderzoek bij het station. Nee, daar keek ik niet raar van op. Ik had in de krant al
eens gelezen dat aan de andere kant van het station bommen waren gevonden. Wij zitten met onze ROC-vestiging ook
dichtbij. Dan is het van belang om te weten waarmee we met onze honderd medewerkers en 1500 leerlingen rekening
moeten houden. Helemaal omdat onze ontruimingsplek voor dit soort calamiteiten precies in het gebied lag waar even-
tueel een bom gevonden zou kunnen worden.’
‘Het was een prima bijeenkomst. We zijn in Nederland graag kritisch over dit soort dingen, maar hier viel niets op aan
te merken. Het was alleen erg rustig. Ik geloof dat er net zoveel voorlichters als bezoekers waren. Alle kanten van het
bommenonderzoek werden belicht. Eén mevrouw vond het allemaal wat overdreven. Ik niet. Er zal maar iets gebeuren.
Dan krijg je achteraf de verwijten dat de gemeente niets heeft gedaan.’
‘Uiteindelijk hebben ze geen verdachte objecten aangetroffen. Ook daarvan werden we keurig op de hoogte gebracht.
Voor ons was het in ieder geval een prima aanleiding om ons ontruimingsplan met alle procedures weer eens goed tegen
het licht te houden.’
Koos de Groot, Hoofd facilitaire dienst ROC van Twente (locatie Industrieplein)
Foto: Christian van der Meij
1

2
7
Stad zonder grenzen
De wereld komt steeds dichterbij. en wij als stad maken
steeds meer deel uit van de wereld om ons heen. Dichtbij,
maar ook verder weg binnen europa en zelfs daarbuiten.
Veel bedrijven in Hengelo opereren internationaal. ook
het World trade Center (WtC) en het Huis voor europa
geven aan dat Hengelo sterk internationaal georiënteerd is.
Daarover gaat dit hoofdstuk.
Sinds 2005 heeft Hengelo een WTC-licentie. Wat is daarvan het nut, zult
u zich misschien afvragen. Het WTC Twente brengt bedrijven en organisaties
op het gebied van internationale handel bij elkaar. Dat gebeurt vanuit
een grensoverschrijdend verzorgingsgebied, dat globaal bestaat uit de
Euregio, het gebied tussen Zwolle, Zutphen, Münster en Osnabrück. Doel
is het bevorderen van internationale handel. Het WTC Twente verschaft
de leden toegang tot het wereldwijd netwerk van 300 WTC’s in 105 landen
met 750.000 aangesloten bedrijven. In 2007 is Mark Aberson aangesteld
als directeur. Hij heeft een businessplan geschreven voor de verdere
uitwerking van het WTC-concept. Verder vond vorig jaar een handelsreis
naar WTC Köln plaats.
Het WTC Twente heeft sinds eind 2007 zijn eigen Business Club, feitelijk
een voortzetting van de Twentse Export Sociëteit (TES). De WTC Twente
Business Club heeft de functie van een regionale ontmoetingsplaats waar
zowel kennisoverdracht als internationaal zaken doen centraal staat.
Directeur WTC Twente,
Mark Aberson

Revit
In 2007 hebben we het Revit-programma afgesloten. Revit is een Europees subsidieprogramma waarin zes steden uit
vijf landen kennis uitwisselen over de herinrichting van verouderde industriegebieden (vaak midden in de stad gelegen).
Het kan daarbij gaan om nieuwe bedrijvigheid en nieuwe woongebieden op deze plekken. Hengelo had binnen het
samenwerkingsverband een stevige inbreng met Hart van Zuid, met name voor de onderwerpen Industrieel Erfgoed en
innovatieve ondergrondse infrastructuur. Voor het hergebruik van de voormalige pijpenbuigerij (woningen) en de gie-
terij van Stork (het ROC van Twente) heeft onze gemeente 1 miljoen euro ontvangen. Voor innovatieve ondergrondse
infrastructuur (het warmtenet) kwam 700.000 euro beschikbaar. Het totaalbedrag dat Hengelo vanuit Europa heeft
ontvangen in het kader van Revit, is ongeveer 2,1 miljoen euro.
Ter illustratie een foto van de vroegere situatie van de gieterij van Stork (l) en een artist impression van de toekomstige invulling van de hal (r)
‘Hengelo is mijn plek geworden’
‘Ik ben in 1997 vanuit Turkije naar Hengelo gekomen, omdat mijn toenmalige man hier woonde. Hier heb ik Nederlands
geleerd en heb ik de mbo-opleiding Sociaal Pedagogisch Werk gevolgd. Nu doe ik peuterspeelzaalwerk op de afdeling kin-
deropvang van welzijnsorganisatie SCALA.’
‘Ik heb in al die jaren nooit zo de behoefte gevoeld om de Nederlandse nationaliteit aan te vragen. Maar inmiddels ben ik
hertrouwd met een Nederlandse man. We wilden een huis kopen. En ik heb gemerkt dat het lastig kan zijn om alleen Turkse
te zijn, als je bij een bank een hypotheek wilt afsluiten. Als Nederlandse gaan opeens veel meer deuren open. Ook als je
door Europa reist bijvoorbeeld. De overheid kijkt anders naar je.’
‘Tijdens de naturalisatieceremonie in augustus kregen alle nieuwe Nederlanders in Hengelo hun officiële papieren. Het was
een geweldige dag. Ik had niet verwacht dat het zo leuk zou zijn. Mijn naam werd omgeroepen, ik kreeg een bos bloemen
en later hebben we nog de stadhuistoren beklommen. Iedereen voelde zich daar heel prettig bij. Ja, Hengelo is echt mijn
plek geworden. De mensen gaan hier goed en rustig met elkaar om. Ik blijf hier zeker. Als ik in het buitenland ben, krijg ik
al heel gauw weer heimwee. Dan wil ik terug naar Hengelo.’
Fatma Latifoglu, Medewerkster Kinderopvang bij SCALA
7

MONT
De samenwerking met Münster-Osnabrück en de Netwerkstad
Twente (kortweg MONT) heeft in 2007 diverse activiteiten
opgeleverd. Zo zijn de burgemeesters van de steden bij elkaar
geweest voor het zogenaamde Spitzengespräch, een bestuur-
lijk topoverleg. Tijdens de bestuurlijke conferentie ‘Twente in
Internationaal perspectief’ zijn de resultaten gepresenteerd van
de lopende projecten en is het project MONT-Mapping gelan-
ceerd. Hierin worden grensoverschrijdende samenwerkings-
relaties in kaart gebracht op het gebied van infrastructuur,
economie en wetenschap. Het overzicht dient als basis voor
nieuwe, in Euregio-verband te starten projecten.
Plzen en Yozgat
De samenwerking met
het Tsjechische Plzen
(160.000 inwoners) is
na vier jaar op een lager
pitje komen te staan.
We kijken nu of een
drieledige samenwerking, Plzn, Hengelo en het Bulgaarse Varna
(een stad van 350.000 inwoners aan de Zwarte Zee) of het
Turkse Yozgat tot de mogelijkheden behoort.
Tijdens de culturele dagen in maart heeft een delegatie van
Yozgat een bezoek gebracht aan Hengelo. De burgemeester
van de stad in Centraal-Turkije (ongeveer 80.000 inwoners) en
de gouverneur van de gelijknamige provincie zijn ontvangen in
het stadhuis. Hengelo telt ongeveer duizend Turkse inwoners
die afkomstig zijn uit de regio Yozgat. Samen met wethouder
Oude Alink en twee raadsleden breng ik in 2008 een tegen-
bezoek aan de stad/regio. Op basis van dit bezoek komen we
met een voorstel voor samenwerking.
Tsjernobyl/kinderen
Een schoolklas uit Wit-Rusland kwam in 2007 zes weken
naar onze stad. Dit gebeurde van 27 maart tot 11 mei op
initiatief van de stichting Hulp aan Tsjernobyl-kinderen afde-
ling Hengelo. Het bezoek werd mede mogelijk gemaakt door
bijdragen van de Hengelose samenleving. De kinderen van 10
en 11 jaar kregen overdag les van hun eigen juf. Ze brachten
verder bezoekjes aan Crea, gingen naar de sportschool, kregen
poetsles bij de tandarts en gingen naar de opticien voor een
oogmeting. Indien nodig kregen zij een nieuwe bril.
Schoolklas uit Wit-Rusland
bezoekt stadhuis
Eurocities
Hengelo was van 20 tot
en met 22 juni gastheer
van het Mobility Forum.
Deze internationale
denktank maakt deel
uit van Eurocities, een
exclusieve club van middelgrote en grote Europese steden, met
meer dan 250.000 inwoners, die aandacht vraagt voor grootste-
delijke vraagstukken en belangen in Europa. Hengelo is de verte-
genwoordiger van Netwerkstad Twente in het Mobility Forum.
De deelnemers zijn ontvangen in buitencentrum de Houtmaat.
Er waren veertig experts uit vele landen aanwezig. In totaal
telde het forum honderd deelnemers die twee dagen lang
discussieerden over transport en veiligheid op de weg, de
Berlijn-lijn (de A1 en de spoorlijn van Amsterdam naar Berlijn
die via Hengelo loopt) en grensoverschrijdende technologische
samenwerking. Ook stonden bezoeken aan de Enschedese
wijk Roombeek, de Universiteit Twente en de Combiterminal
Twente aan het Twentekanaal op het programma.

Huis voor europa
Het Huis voor Europa wil burgers, bedrijven en bestuurders
aanzetten tot Europese samenwerking. Dit om betrokkenheid
en wederzijds begrip tussen burgers van verschillende landen
te vergroten en om verdraagzaamheid en respect te ontwikkelen.
Dat gebeurt door middel van projecten die mensen bij elkaar
brengen: ontmoetingen, uitwisselingen, culturele, politieke,
economische en maatschappelijke manifestaties.
Diverse landen kregen vorig jaar aandacht in het Huis voor
Europa. Zo was er een Deutschlandprogramm. Er vonden
in dat kader bijeenkomsten rondom het thema noaberschap
plaats. Een expositie in de bibliotheek toonde kunstwerken
van Duitse en Nederlandse kunstenaars die samen aan een
grensoverschrijdend project hebben deelgenomen. Ook
werden conferenties gehouden in samenwerking met de
Universiteit Twente en de Saxion Hogescholen.
‘EK Junioren Atletiek was een leuk gekkenhuis’
Mijn mening over stad zonder grenzen
De internationalisering gaat door.
7
Ik moet daarbij wel eens denken aan de tijd van Stork. Toen Stork
zijn fabrieken stichtte en Hengelo groter en groter maakte, kwam
de hele wereld in zekere zin naar Hengelo toe. Contracten slui-
ten en zaken doen. En Stork ging uiteraard zelf ook naar andere
delen van de wereld om ook daar te handelen. De impact die de
internationalisering toen gehad moet hebben op de Hengelose
samenleving moet enorm zijn geweest. Bijzondere buitenlandse
gasten die in hotel ’t Lansink verbleven, ik hoor er nog wel eens
iets over bij bezoeken aan echtparen die 60 jaar getrouwd zijn.
Die internationalisering van toen heeft Twente en Hengelo groot
gemaakt. Andere gebieden waren niet zo industrieel en internati-
onaal en daarom ontspon zich tientallen jaren lang een grote trek
naar Twente.
Nu zijn de bordjes verhangen. Als je nu niet zelf internationaliseert
trekt je economische kracht uiteindelijk weg uit je gebied. Met
ondernemers, met onderwijs- en onderzoeksinstellingen samen,
zullen we een interessante plek moeten worden en blijven voor de
internationaliserende bedrijven en instellingen en voor de daarbij
essentiële goede arbeidskrachten. Eigenlijk geldt dus dezelfde drive
als Stork lang geleden had. Als er toen al een WTC of een Huis
voor Europa mogelijk was geweest, had hij het ongetwijfeld al in
Hengelo binnengehaald.
Vandaar het belang om een stad te willen zijn zonder grenzen.
‘Heftig, leuk en gezellig. Zo zou ik het Europese Kampioenschappen Junioren Atletiek van vorig jaar willen omschrijven.
Ik zocht voor mijn studie bij Hogeschool TIO, hotel- en eventmanagement, een stageplek. Toen bleek dat ze bij de FBK-
Games iemand zochten, voor de organisatie van dit EKJ in juli.’
‘Wat ik allemaal moest doen? Helpen bij het werven, indelen en begeleiden van zo’n 500 vrijwilligers die we voor dit
evenement nodig hadden. Gelukkig konden we een beroep doen op het vrijwilligersleger van de FBK-Games. Maar
omdat het EKJ middenin de zomervakantie viel, hadden we toch nogal wat extra mensen nodig. Hoeveel? Dat wisten we
niet precies, omdat we dit evenement met meer dan duizend atleten voor het eerst in Hengelo hadden.’
‘We hebben alle vrijwilligers ingedeeld in groepen, zoals materiaalgroep, ordedienst, catering en jury. Ik geloof dat de
vier dagen van het EKJ vrij soepel zijn verlopen. Maar het was wel een gekkenhuis. Ik had een telefoonrekening waar
je u tegen zegt. Iedereen kwam op je af met vragen, van half acht ’s ochtends tot half tien ’s avonds. De eerste dag was
wat rommelig. Je moet ervaren op welke plekken welke vrijwilligers mogen komen om hun werk te doen. Uiteindelijk
was iedereen erg tevreden. We kregen veel complimenten en zelfs een onderscheiding van de atletiekbond. Een mooie
afsluiting.’
Renate van Geel, Stagiaire bij de EK Junioren Atletiek in het FBK-Stadion

8
Feiten en cijfers
Koninklijke onderscheidingen
Twintig Hengeloërs kregen in 2007 een Koninklijke Onderscheiding.
Twee Koninklijke Onderscheidingen werden verleend aan personen die
buiten Hengelo wonen. Een mevrouw uit Meppel ontving tegelijkertijd
met haar zoon, woonachtig in Hengelo, een onderscheiding. Een heer uit
Borne werd in Hengelo onderscheiden omdat zijn verdiensten in Hengelo
hadden plaatsgevonden.
Twaalf onderscheidingen werden uitgereikt tijdens de Lintjesregen. De
overige negen kregen deze bij een bijzondere gelegenheid.
lid in de orde van oranje nassau werden:
De dames H.G.M. Ruiz-Wubbels, D.H. Ham-Lankhof, A. van der Meulende
Goede, K. Verspiek-Kruk, en de heren G. Relker, J. Pothof, R. te
Vaarwerk, L van den Berg, M. van Rooij, J.E. Stroop, G.J. Ham, H.H.
Kuipers, M.M. Zweerink, R.E. Kruijshoop, J.G. Nijhof, J.H. van Hal, E.G.
Nijhuis en H. Pol.
De heren W.J.J. Brouwer, R. van Asselt, A. Faas en F.J. Zwanenburg
werden benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau.
Jubilarissen
Drie inwoners, allen dames, bereikten in 2007 de 100-jarige leeftijd:
Mevrouw L.A.M. Engberink-van Loevezijn
Mevrouw J.B. Wevers-Nijhof
Mevrouw F. Ossel-Haadsma
Vier dames bereikten een nog hogere leeftijd. De oudste inwoner van
heel Overijssel, mevrouw Grobben bereikte de leeftijd van 107 jaar.
Drie echtparen vierden in 2007 hun 65-jarig huwelijk, vijftien echtparen
waren 60 jaar getrouwd.

Verleende vergunningen
200 200
- reguliere bouwvergunningen (incl.1 e en 2 e fase) 371 364
- lichte bouwvergunningen 337 341
- sloopvergunningen en meldingen 70 100
- monumentenvergunningen 14 11
- terrasvergunnungen 177 92
- parkeervergunningen 1435 1181
- drank en horecavergunning (artikel 3 & 30) 52 56
Bron: gemeente Hengelo
Belastingdruk gemeentelijke belastingen
(per jaar, bij gemiddelde woningwaarde)
gemeente 200 200
Deventer € 696 € 692
Dinkelland € 693 € 676
Oldenzaal € 661 € 642
Hengelo € 656 € 642
Borne € 639 € 638
Enschede € 633 € 626
Almelo € 627 € 604
Haaksbergen € 587 € 590
Hof van Twente € 566 € 586
Zwolle € 536 € 531
Bron: belastinguitgave 2007, Provincie Overijssel
Aan de hand van de tarieven van de Onroerend
Zaakbelasting (OZB), afvalstoffenheffing en rioolrecht, is
uitgerekend wat een eigenaar/bewoner van een woning
moet betalen, ervan uitgaande dat die woning door
meer dan één persoon wordt bewoond. Daarvoor is
gebruik gemaakt van de gemiddelde woningwaarde per
gemeente. Hengelo is in bovenstaand overzicht vergeleken
met de overige Netwerkstadgemeenten, buurgemeenten
en de andere grote steden in Overijssel.
Met ingang van 2007 is overgegaan op een jaarlijkse
waardering van de WOZ-waarde. De nieuwe waarden
waren bij het opstellen van de Belastinguitgave 2007
nog niet in bezit van de provincie. Er is gebruik gemaakt
van de meest recente gegevens.
adviesorganen
De gemeente Hengelo kende in 2007 20 adviesorganen
waarin inwonenden of belanghebbenden uit Hengelo
zitting hadden:
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Commissie voorbereiding naamgeving openbare
ruimte
Stichting Seniorenplatform
Klachtencommissie Sociale Zaken
Monumentencommissie
Commissie Beeldende Kunst en Vormgeving
Marktcommissie
Cultuur Platform
Commissie voor de Bezwaarschriften
Commissie Bedenkingen Structuurplannen en
Zienswijzen
Planschade Beoordelingscommissie
Stichting Gehandicaptenraad
Platform Emancipatie
Platform Samenwerking Allochtone Organisaties
Stichting Platform Hengelo Mondiaal
Platform Uitkeringsgerechtigden
Commissie Commerciële Voorzieningen
Lokaal Onderwijs Platform
Sportraad
Adviesraad voor Werk en Inkomen
Welstandscommissie
Bewonersorganisaties
De gemeente Hengelo kende in 2007 19 bewonersorganisaties.
Bewonersorganisaties spelen een belangrijke
rol bij het vormgeven van participatie vanuit de
wijk. Ze weten wat er leeft en speelt in de wijk en vormen
een belangrijke schakel tussen de gemeente en de
inwoners.
Naast de bewonersorganisaties kennen we wijkplatforms
waar overleg plaatsvindt tussen bewonersorganisaties,
gemeente en overige instanties als politie, woningcorporaties
en maatschappelijke instanties. In 2007
kende de gemeente 9 wijkplatforms.
8

Samen zichtbaar beter
Stadhuis
Burg. Jansenplein 1
Stadskantoor Hengelo
Hazenweg 121
Postadres:
Postbus 18,
7550 AA Hengelo
Telefoon:
(074) 245 98 76
Internet:
www.hengelo.nl
E-mail:
gemeente@hengelo.nl