A4 (Page 2)

vesp.benelux.com

A4 (Page 2)

40

ONTWERP

Tekst en beeld:

Ir Harry Steenbrugghe, VESP

Voorbeeld van een 27 jaar oud zwart dak (EPDM).

In de zomerperiode is er in ons

klimaat een hittegolf mogelijk in

de periode van 15 juni tot en met

15 september (= 3 maanden).

De piek van de buitenluchttemperatuur

stijgt meestal niet boven

de 25 °C en de gemiddelde

dagtemperatuur blijft dan onder de

20 °C. Bij een regenbui daalt de

luchttemperatuur direct ver onder de

20 °C en door de verdamping daarna

duurt het enkele uren voordat de

hoge luchttemperatuur zich terug kan

instellen. De dagen, dat er wisselende

bewolking is, vallen ook daarbuiten

omdat de thermische traagheid van

het totale dak ervoor zorgt dat de

zonnestraling de tijd niet heeft om de

hitte door te geven naar binnen.

Samengevat is er in ons klimaat

maximaal 30 dagen echt koeling

nodig in die zomerperiode

(bij een buitenluchttemperatuur

boven de 25 °C in de namiddag).

Ir Kees van der Linden van de

TU Delft bevestigde op de

Nationale Dakendag dat door de

thermische traagheid van de

dakopbouw de warmte-uitstraling

door het dak met de huidige eisen

voor de warmteweerstand pas

uren later de ruimten daaronder

opwarmt. Dan is de opwarming

door ramen en lichtkoepels al

voorbij, waardoor de capaciteit

van de airco niet extra hoeft te

worden verzwaard vanwege

het dak.

DAKENRAAD NUMMER 94, FEBRUARI 2010

ZWARTE OF WITTE DAKEN (1)

In de markt wordt er een hele heisa opgevoerd rond de kleur van de

dakbedekking voor platte daken. Op de Nationale Dakendag van BDA

van 5 november 2009 was dit een van de hoofdthema’s van de

conferentie. Er is in ons klimaat op jaarbasis geen energiewinst voor één

van beide kleuren, men kan de meerprijs voor en het onderhoud van een

witte kleur beter investeren in een hogere warmteweerstand van het dak.

Dit komt dan ten goede aan het milieu en de CO2- huishouding.

Is een witte of zwarte kleur

van het dak relevant?

Overige seizoenen

De winterperiode is van november

tot en met februari (= 4 maanden).

In die periode staat de zon te laag om

een effectief onderscheid door de kleur

te hebben. In die periode is er alleen

behoefte aan een zo dik mogelijk

isolatiepakket, om de warmteverliezen

zo veel mogelijk te beperken.

In de tussenliggende periodes (lente

en herfst) staat de zon overdag hoog

genoeg om een zwarte dakbedekking

echt op te warmen (= resterende

5 maanden). De ervaring op het dak

zelf leert dat reeds na één uur

zonneschijn de dakafdichting

warm aanvoelt als men op het

dak werkt.


ONTWERP

Voorbeeld van een witte dakbedekking.

De temperatuur van het dakoppervlak

stijgt dan tenminste 10 °C tot 15 °C

boven de buitenluchttemperatuur.

Als de buitentemperatuur 10 °C

bedraagt, stijgt de temperatuur van de

dakhuid dus boven de 20 °C en is er

op dat moment geen warmteverlies

meer door het dak. Bij een

buitentemperatuur van 15 °C stijgt de

temperatuur van de dakhuid tot

25 °C en meer en ontstaat er zelfs

een ‘kacheleffect’ van het zwarte

dakoppervlak naar binnen toe.

Dit helpt dan om de warmteverliezen

door ramen en muren te

compenseren en minder te stoken.

Wijze van vergelijken

We nemen echter het

‘kacheleffect’ van hierboven niet in

aanmerking, want hoe dikker de

isolatie, hoe kleiner dit effect van

opwarming van de dakbedekking

boven de 20 °C zal worden.

We nemen alleen in aanmerking dat

er geen warmteverlies meer is door

het dak bij opwarming van het dak

door de zon. We spreken dus van

een grotere koellast gedurende

gemiddeld 30 hittedagen, tegenover het

minder stoken gedurende 5 maanden

per jaar. Beide fenomenen zullen in de

meeste gevallen elkaar compenseren.

De conclusie op de Dakendag was dan

ook dat het positieve of negatieve

effect van een witte of zwarte kleur

vooral afhangt van de vorm van het

gebouw, de dakopbouw en het gebruik

van het gebouw.

Dikte van de thermische isolatie

In Nederland is de eis voor de

Rc-waarde = 2,5 m 2 •K•W -1 waar die in

België Rc = 3 m 2 •K•W -1 bedraagt.

Er is sprake van dat deze waarden op

termijn in beide landen worden

verhoogd naar 4 m 2 •K•W -1 . In alle

gepubliceerde voorbeelden waar men

een witte dakafdichting heeft

aangebracht, spreekt men van

bestaande isolatie van 40 mm à 50 mm

dikte. In die gevallen gaf het witte dak

een opmerkelijke vermindering van de

koellast in de zomerperiode.

De huidige normen eisen in

Nederland en België nu al een dikte

van minimaal 80 mm PIR of 120 mm

EPS of minerale wol. Dit betekent dat

in nieuwe daken de airco slechts de

DAKENRAAD NUMMER 94, FEBRUARI 2010

ZWARTE OF WITTE DAKEN (1)

helft of minder van de hoeveelheid

warmte nog moet afvoeren dan wat in

de gepubliceerde voorbeelden van

witte dakafdichting nodig was.

In de tussenliggende periodes

daarentegen speelt de dikte van de

isolatie onder de dakbedekking geen

enkele rol in de temperatuur van de

zwarte dakbedekking door de

bezonning. Het warmteverlies het dak

blijft dus nul.

Conclusie

Hoe dikker men isoleert, hoe

minder een witte dakbedekking een

positieve rol speelt in de zomer.

Doch zonder dat het voordeel van een

zwarte dakbedekking voor de rest van

het jaar vermindert. Hoe meer naar

het zuiden van Europa, hoe positiever

een witte kleur zal zijn en hoe meer

naar het noorden, hoe positiever een

zwarte kleur zal worden. In de USA is

men tot dezelfde conclusie gekomen

en heeft men dit al becijferd. Door de

ligging van de Benelux tussenin en

rekening houdend met de demping

van de hoge buitenluchttemperaturen

in de zomer door de nabijheid van de

zee, kunnen we spreken van een

neutraal tot een positief effect van een

zwarte dakbedekking.

Faseverschuiving door de

isolatie

Hoe hoger de warmteweerstand

van het dak, hoe groter de

faseverschuiving of vertraging van het

doorgeven van de warmte is aan de

onderzijde van de dakconstructie.

Dit is onafhankelijk van de kleur van

de dakafdichting. Met de huidige eisen

voor de warmteweerstand van de

dakconstructie zal dit minstens 4 uur

bedragen en ’s avonds pas de warmte

uitstralen, wanneer de zon de gevels

al minder opwarmt en de

zonnestraling door de ramen is

afgenomen.

Meer over dit onderwerp in

Dakenraad:

• ‘Het bewijs ligt op het dak’,

nr. 75, december 2006.

• ‘Zwart EPDM geeft energiewinst’,

nr. 77, april 2007.

• ’Zwarte of witte dakbedekking?’,

nr. 78, juni 2007.

• ‘Energiewinning en CO2-binding op het

dak’, nr. 93, december 2009.

41

More magazines by this user
Similar magazines