De Pers - Moszkowicz Advocaten Utrecht
31.07.2013 • Views
Share Embed Report

De Pers - Moszkowicz Advocaten Utrecht

De Pers - Moszkowicz Advocaten Utrecht

De Pers - Moszkowicz Advocaten Utrecht

SHOW MORE
SHOW LESS
ePAPER READ
DOWNLOAD ePAPER
moszkowicz.law.nl

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.

Start now

2<br />

Westerse<br />

waarden<br />

NL<br />

VREEMDELING IN DEN HAAG<br />

111<br />

PETER<br />

MIDDENDORP<br />

Vlak voor de zomervakantie<br />

was Rita Verdonk te gast in<br />

het televisieprogramma<br />

Pauw & Witteman. Ze<br />

moest op allemaal vragen antwoord<br />

geven; eentje daarvan luidde: ‘Waarom<br />

bent u op de publieke tribune van<br />

een rechtszaak gaan zitten?’<br />

In de rechtszaak stond een dame<br />

terecht die met haar auto achteruit<br />

was ingereden op een scooter met<br />

twee tasjesdieven erop, waarna een<br />

van de jongens tussen auto en paal<br />

het leven had gelaten. Verdonk was<br />

naar de zitting gekomen om het voor<br />

de automobiliste op te nemen.<br />

Verdonk en Witteman waren het<br />

niet met elkaar eens. Witteman zei<br />

dat politici zich niet met de rechtsgang<br />

mogen bemoeien – ‘Scheiding<br />

der machten!’, riep hij. Verdonk huldigde<br />

het standpunt dat ze kon doen<br />

en laten wat ze wilde, we leefden in<br />

een vrij land tenslotte, het stikte er<br />

van de westerse waarden: ‘Vrijheid<br />

van meningsuiting!’<br />

Na de zomer keek ik opnieuw naar<br />

een televisieprogramma. Ditmaal<br />

betrof het een uitzending van Nova.<br />

<strong>De</strong> presentatrice, Clairy Polak, was in<br />

gesprek met een moeizaam pratende,<br />

orthodoxe moslim. Meneer Enait,<br />

een nieuwe talkshowster, is een man<br />

die zegt: ‘U deelt de samenleving op<br />

in bipolaire conceptualisaties’ als hij<br />

bedoelt dat de ander wat minder ruzie<br />

moet maken.<br />

Enait weigert vrouwen een hand<br />

te geven en Polak vond dat niet kunnen.<br />

Het werd een hele discussie.<br />

Enait beweerde dat het nu eenmaal<br />

bij zijn godsdienst hoorde dat je een<br />

beetje uitkeek met de soorten contact<br />

die je maakte met het andere<br />

geslacht; van het een kon het ander<br />

Het lijkt alsof<br />

er heel wat<br />

fundamenteels<br />

besproken wordt.<br />

komen, voor je het wist lag de hele<br />

samenleving bipolair te conceptualiseren.<br />

Mevrouw Polak reageerde gewond.<br />

Ze wilde gewoon een hand<br />

van Enait, dat getuigde van respect,<br />

en meneer moest niet denken dat<br />

daar ‘zoentjes’ van konden komen,<br />

want zodra hij daartoe aanstalten<br />

zou maken, ‘kreeg hij meteen een<br />

klap’. ‘Vrijheid van godsdienst’, riep<br />

Enait. En Polak riposteerde: ‘Gelijkheid<br />

van man en vrouw!’<br />

Mooi wel, al die nationale debatten.<br />

Het lijkt alsof er heel wat fundamenteels<br />

besproken wordt, toch kan<br />

ik het niet laten, telkens als de mensen<br />

elkaar met grondrechten om de<br />

oren slaan, een kinderstem ‘buutvrij!’<br />

te horen roepen. 1<br />

Peter Middendorp doet als schrijver/journalist<br />

dagelijks verslag van zijn<br />

belevenissen in <strong>De</strong>n Haag.<br />

Strategie Partij Bos scoort niet in media<br />

Tragikomisch<br />

begin PvdA<br />

Koopkrachtplaatjes en humor<br />

van fractieleider Hamer zitten een<br />

glanzend optreden in de weg.<br />

Kustaw Bessems<br />

DEN HAAG<br />

...<br />

Er ging, zo aan het begin van het<br />

nieuwe politieke seizoen, hoop uit<br />

van de PvdA’ers op het Binnenhof.<br />

Ontspanning. <strong>De</strong> opiniepeilingen<br />

zijn vreselijk (15 tot 24 zetels tegen<br />

de huidige 33 in de Tweede Kamer),<br />

maar paniek leek ver te zoeken.<br />

Er gaan ook dingen goed. <strong>De</strong> kwelgeest<br />

van de PvdA, minister Donner<br />

van Sociale Zaken, lijkt verslagen: hij<br />

mag geen grote dingen veranderen<br />

aan het ontslagrecht of de uitkeringen.<br />

Minister Cramer van Milieu, die<br />

een coryfee van de PvdA moet worden,<br />

kan haar kennis van zaken tegenwoordig<br />

ook een beetje overbrengen<br />

voor een tv-camera. En<br />

Integratieminister Vogelaar gooit er<br />

sinds kort, onder druk van partijleider<br />

Wouter Bos, allerlei scherpe<br />

standpunten uit.<br />

Bos zette, ondanks economische<br />

moeilijkheden, soepel een solide begroting<br />

in elkaar. Belangrijk, want<br />

zoals hij vaak zegt: hij hoopt dat kiezers<br />

de partij belonen als hij bewijst<br />

dat een PvdA’er is te vertrouwen in de<br />

buurt van de schatkist.<br />

Bij al dit moois komt dat coalitiepartner<br />

CDA de PvdA wat meer eer<br />

gunt. Komende dinsdag is het Prinsjesdag,<br />

de dag waarop Bos zijn begroting<br />

officieel mag presenteren, en dus<br />

moeten hij en zijn partij deze dagen<br />

publicitair scoren.<br />

Dat lukt niet goed.<br />

<strong>De</strong> problemen zijn dit keer bij Bos<br />

zelf begonnen. Vorige week verklaarde<br />

hij trots dat mensen in een kwetsbare<br />

positie komend jaar niet minder<br />

te besteden hebben. Riskant, want<br />

nota bene Bos zelf wijst er steevast op<br />

dat de zogenoemde ‘koopkrachtplaatjes’<br />

niet precies zijn en voor velerlei<br />

uitleg vatbaar. En inderdaad, de<br />

laatste cijfers lekten uit via RTL en het<br />

bleek dat bepaalde groepen alleenstaanden<br />

met een uitkering en gepen-<br />

Slechte hulp<br />

Vier op de tien mensen verleent bij een ongeluk geen<br />

eerste hulp, vaak vanwege onkunde. Dat blijkt uit een<br />

enquête die het Nederlandse Rode Kruis liet houden.<br />

sioneerden er wel degelijk op achteruit<br />

gaan. Bos kon gisteren nog zo<br />

zeggen dat hij ‘geen individuele garanties<br />

had gegeven’, het beeld van de<br />

PvdA-baas als draaikont was er weer.<br />

Een paar uur later werd deze pijnlijke<br />

kwestie al verdrongen door een<br />

nieuwe. Fractievoorzitter Mariëtte<br />

Hamer sprak een bijeenkomst van<br />

het Genootschap van Hoofdredacteuren<br />

toe. Op de pesterige vraag of<br />

de PvdA bij de volgende verkiezingen<br />

nog terug komt in de Tweede Kamer,<br />

zei Hamer dat de partij altijd wel<br />

minstens vijf zetels zal halen. Ze<br />

voegde eraan toe dat de PvdA in een<br />

alarmfase zit en dat zij daar een reanimatieprogramma<br />

op wil loslaten.<br />

Hamer bezwoer achteraf dat ze<br />

slechts grappen had gemaakt, maar<br />

dat was niet op alle aanwezigen zo<br />

overgekomen. Zelfs dan is het op het<br />

roekeloze af als een fractievoorzitter<br />

haar partij vergelijkt met een patiënt<br />

in doodsnood. Het beeld van een<br />

PvdA in crisis was zo vroeg in een<br />

veelbelovend seizoen in één keer<br />

weer helemaal terug. 1<br />

Xtc-productie<br />

NEDERLAND HOUDT KOPPOSITIE<br />

Zeventig procent van de xtc-laboratoria<br />

die tussen 2001 en 2006 wereldwijd<br />

werden ontmanteld, stond in<br />

Nederland. Dat staat in een rapport<br />

van het VN-bureau voor de bestrijding<br />

van drugs en criminaliteit, UNODC.<br />

Hoewel Nederland de belangrijkste<br />

producent van xtc blijft, neemt de<br />

geproduceerde hoeveelheid de laatste<br />

jaren wel af. <strong>De</strong> makers wijken<br />

steeds vaker uit naar andere landen.<br />

<strong>De</strong> onderzoekers van UNODC zien<br />

dat de laboratoria langzaam maar<br />

zeker West-Europa verlaten en in-<br />

ANP<br />

Roekeloze Hamer<br />

vergelijkt PvdA<br />

met patiënt in<br />

doodsnood.<br />

ruilen voor Zuidoost-Azië, Australië,<br />

Noord-Amerika en Oost-Europa. Het<br />

aantal laboratoria mag in Nederland<br />

afnemen, de resterende praktijken<br />

worden wel groter. Daardoor kan de<br />

politie minder laboratoria opdoeken,<br />

maar slaan de agenten wel een grotere<br />

slag als ze een lab vinden, aldus<br />

het rapport. In Nederland werden in<br />

2001 zeker 35 laboratoria voor amfetamines<br />

en xtc opgerold, in 2005 en<br />

2006 waren dat er zestien. <strong>De</strong> meeste<br />

laboratoria bevinden zich in het westen<br />

en zuiden van het land.<br />

ANP<br />

Pillekes<br />

België is, na Nederland, de grootste producent van<br />

synthetische drugs. Streken net over de Nederlandse<br />

grens zijn goed voor 80% van de Belgische productie.<br />

OV<br />

Bus en tram toch<br />

4,5 % duurder<br />

Marcia Nieuwenhuis<br />

DEN HAAG<br />

...<br />

Staatssecretaris Huizinga houdt vast<br />

aan het ‘dubbeltje van Tineke’ en verhoogt<br />

de tarieven voor bus en tram<br />

met 4,5 procent in 2009.<br />

ChristenUnie, PvdA en CDA waren<br />

doof voor kritiek van de oppositie.<br />

Die is bang dat het ‘dubbeltje’ de<br />

leegloop uit het OV alleen maar verergert.<br />

Voor het eerst was het niet de<br />

onlangs vertrokken Wijnand Duyvendak<br />

die voor GroenLinks het<br />

<strong>De</strong> helft van de Nederlanders wil<br />

geen innige relatie met zijn bank.<br />

‘Maar waarom wil de andere helft<br />

dat eigenlijk wel?’<br />

Koen Verhelst<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Een en ander blijkt uit een onderzoek<br />

onder 1500 mensen in opdracht van<br />

adviesbureau Boer & Croon. <strong>De</strong> helft<br />

van Nederlanders stelt een warme relatie<br />

met zijn bank niet op prijs. Bijna<br />

een kwart van hen is een ‘ongeïnteresseerde<br />

scepticus’. <strong>De</strong>ze scepticus heeft<br />

vaak weinig geld op zijn rekening en<br />

niet veel zelfvertrouwen.<br />

Marcel Zeelenberg, hoogleraar Sociale<br />

en Economische Psychologie<br />

<br />

<br />

woord voerde, maar Ineke van Gent.<br />

Ze broedde op een leuke oneliner,<br />

maar het ‘dubbeltje van Tineke’ bekt<br />

toch minder dan het ‘kwartje van<br />

Kok’. Daarbij zijn het eigenlijk vier<br />

dubbeltjes. <strong>De</strong> kleine strippenkaart<br />

gaat in 2009 7,30 euro kosten (nu<br />

6,90). <strong>De</strong> 45-strippenkaart wordt<br />

1,20 euro duurder. Oorzaak: de gestegen<br />

brandstofprijzen en het tegenvallende<br />

aantal passagiers.<br />

<strong>De</strong> oppositie betichtte CDA’er Jan<br />

Mastwijk van ‘draaien’. Hij had maandag<br />

nog vraagtekens bij de tariefstijging<br />

van 0,9 procent, een vergoeding<br />

die OV-bedrijven krijgen voor het verwachte<br />

klantenverlies door de hogere<br />

tarieven. Vorig jaar ging Huizinga nog<br />

wel overstag: de strippenkaart werd<br />

dit jaar 2,5 procent duurder in plaats<br />

van de voorziene 3,1 procent.1<br />

Onderzoek Relatie bank en klant<br />

Vrienden worden met<br />

je bank, kan dat wel?<br />

REUTERS<br />

aan de Universiteit van Tilburg, vindt<br />

het niet vreemd dat de bankklant<br />

achterdochtig is. Hij vraagt zich af<br />

waarom de andere helft wel een innige<br />

band met de bank wil. ‘Een bank<br />

verdient geld aan handel met geld. Je<br />

hebt dus een puur economische relatie<br />

met een bank. Het is niet goed om<br />

die relatie te mixen met vriendschap.<br />

Als je te laat komt bij je echte vrienden,<br />

dan zeg je sorry en is het oké. Als<br />

je te laat je hypotheek betaalt, kom je<br />

er niet vanaf met “sorry”.’<br />

Zeelenberg ziet de trend van<br />

‘vriendjes worden’ ook bij bedrijven.<br />

Toch denkt hij dat banken en bedrijven<br />

diep moeten nadenken voordat<br />

ze een charmeoffensief lanceren.<br />

‘Vrienden verdienen geen geld aan<br />

elkaar.’1<br />

Meer controle<br />

BARGASTEN<br />

ROKEN DOOR<br />

Zeventien procent van de café-eigenaren<br />

houdt zich niet aan het rookverbod.<br />

Dat blijkt uit cijfers die de<br />

Voedsel en Warenautoriteit (VWA)<br />

gisteren bekendmaakte. Die voerde<br />

ook controles uit op het handhaven<br />

van het rookverbod in restaurants,<br />

hotels, lunchrooms en fastfoodrestaurants,<br />

die zich bijna wel allemaal<br />

(98 procent) aan de regels houden.<br />

<strong>De</strong> VWA gaat zich daarom meer richten<br />

op het controleren van cafés.<br />

Regenkuip<br />

<strong>De</strong> Kuip concurreert slecht op de markt voor grote<br />

concerten, zo stelt een Rotterdams onderzoek.<br />

Vooral het gebrek aan een dak breekt op.

NL<br />

<br />

3<br />

Uitdagende poses zijn verboden bij het EK paaldansen. CYNTHIA BOLL/ANP<br />

Paaldansen Op naar de Olympische Spelen<br />

<strong>De</strong> tijd van hoge hakken is voorbij<br />

Nee, paaldansen is níet erotisch.<br />

Erotica is zelfs verboden in deze<br />

groeiende tak van sport. Morgen is<br />

in Amsterdam het EK. En er wordt<br />

zelfs al gedroomd van de Spelen.<br />

Arjan Terpstra<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

In de toekomst, zegt Marco van Geloven,<br />

is het de bedoeling jeugdspelers<br />

uit de turnhoek te werven. Van Geloven<br />

is voorzitter van de World Pole<br />

Dancing Federation en organisator<br />

van het EK paaldansen, morgen in<br />

discotheek Escape in Amsterdam.<br />

‘Om met clubs als het Internationaal<br />

Olympisch Comité te kunnen praten,<br />

heb je een brede basis nodig, een geoliede<br />

organisatie en federatie-administratie.<br />

Zo ver zijn we nog niet, maar<br />

het begin is er.’<br />

Het is voor het EK<br />

nog niet gelukt<br />

voldoende mannen<br />

op te trommelen.<br />

Van Gelovens federatie werkt hard<br />

om het paaldansen tot erkende sport<br />

te maken. Twaalf landen zijn al aangesloten<br />

bij de club uit Almere, waaronder<br />

Rusland, Canada en Duitsland.<br />

‘In het ene land is de aanwas groter<br />

dan in het andere, maar overal bestaat<br />

de behoefte het paaldansen uit de<br />

erotica te halen.’<br />

Vandaar dat dansers zich in hun<br />

vijf minuten durende act aan strenge<br />

regels moeten houden: geen ‘uitdagende<br />

poses’ meer, en alles wat naar<br />

‘ordinair’ neigt, is verboden. <strong>De</strong> hoge<br />

hakken uit de nachtclub zijn vervangen<br />

door aerobic-schoenen, de naak-<br />

Argus Huisartsen telefonisch slecht bereikbaar<br />

te lijven door een fl itsender variant<br />

van het beachvolleybalkostuum:<br />

sportief topje, recht broekje.<br />

Maar is paaldansen misschien niet<br />

iets té spectaculair voor een sport?<br />

‘Sport is competitie, en je kunt paaldansers<br />

heel goed op hun acts jureren.<br />

Tegelijk zit er natuurlijk een<br />

showelement in. Vaak wordt het vergeleken<br />

met aerobics, maar dat kun<br />

je weer niet in competitieverband<br />

spelen. Ik kan me voorstellen dat<br />

paaldansen ooit bij de vloeronderdelen<br />

van het turnen gaat horen.’<br />

<strong>De</strong> toekomst, daar heeft Van Geloven<br />

duidelijke plannen mee. <strong>De</strong> Aziatische<br />

landen lonken, met hun grote<br />

circustradities. En een mannencompetitie.<br />

Dit jaar is het nog niet gelukt<br />

om voor het EK voldoende mannen<br />

op te trommelen. ‘Volgend jaar gaat<br />

dat lukken, en dan barst het spektakel<br />

pas echt los.’ 1<br />

VAN DALE GEEFT ANTWOORD<br />

Twaalfgranenbrood<br />

Wie wil verkopen, moet opvallen. Bij<br />

de bakker die zijn broodjes aanprijst<br />

als ‘heden vers’ zal het niet meteen<br />

stormlopen. Rond 1970 had Bums,<br />

grootbakker van fabrieksbroden, het<br />

beter gezien toen hij zijn brood aanprees<br />

als ‘dwarsgebakken’. Tot op de<br />

dag van vandaag heeft niemand ooit<br />

begrepen wat dat precies inhield,<br />

maar opvallen deed het wel.<br />

Reclameleuzen en productnamen<br />

zijn echter gevoelig voor infl atie. Zo<br />

kan het gebeuren dat er een ware<br />

woordenwapenwedloop ontstaat.<br />

Werd nog niet eens zo heel lang geleden<br />

het tweegranenbrood geïntroduceerd,<br />

tegenwoordig zijn we al toe<br />

aan het twaalfgranenbrood. Googelt<br />

u het maar na.<br />

Twaalf granen? Er zullen niet veel<br />

mensen zijn die ze spontaan kunnen<br />

opdreunen. Tarwe, rogge, gerst, haver,<br />

die kennen we dan nog wel. En<br />

Justitie Extra mensen voor opsporing<br />

Oorlogsmisdadigers<br />

verder in het nauw<br />

Er komt meer mankracht om naar<br />

Nederland gevluchte oorlogsmisdadigers<br />

uit bijvoorbeeld Afghanistan<br />

op te sporen.<br />

Merel van Leeuwen<br />

DEN HAAG<br />

...<br />

<strong>De</strong> Nationale Recherche krijgt er tien<br />

rechercheurs bij om ervoor te zorgen<br />

dat naar Nederland gevluchte oorlogsmisdadigers<br />

worden berecht. Ze<br />

had er 22, het worden er 32. Bij het<br />

Openbaar Ministerie gaat het aantal<br />

specialisten van vijf naar tien.<br />

Minister Hirsch Ballin van Justitie<br />

denkt hiermee meer asielzoekers te<br />

kunnen vervolgen die in eigen land<br />

worden verdacht van oorlogsmisdaden.<br />

‘Nederland mag geen toevluchtshaven<br />

worden voor deze mensen’, zei<br />

hij gisteren in de Tweede Kamer.<br />

‘Daar moeten we dus consequenties<br />

aan verbinden en ze vervolgen.’<br />

<strong>De</strong> nationale recherche en het OM<br />

beklaagden zich vorige week over het<br />

gebrek aan capaciteit om internationale<br />

oorlogsmisdaden, de zogenoemde<br />

1F-zaken, te onderzoeken.<br />

Met de twee offi cieren van justitie die<br />

zich er nu mee bemoeien, worden<br />

jaarlijks zo’n twintig zaken opgepakt.<br />

Dat moeten er straks meer worden.<br />

Tot nu toe hebben alle inspanningen<br />

Internet<br />

+ Bellen<br />

• Razendsnel internetten tot 20 Mbit/s<br />

• Onbeperkt bellen naar vaste nummers<br />

• Gratis installatieservice<br />

BEL 0800 8048 (gratis)<br />

OF KIJK OP ONLINE.NL<br />

voordelig<br />

met een beetje nadenken kunnen we<br />

ook maïs en boekweit nog noemen,<br />

maar daar stokt het. En we zijn pas op<br />

de helft. Op zo’n moment biedt een<br />

digitaal woordenboek uitkomst.<br />

Door te zoeken op ‘graansoort’ leren<br />

we dat ook rijst tot de granen behoort,<br />

en stuiten we op exotischer soorten<br />

als spelt, teff en tempelgras. En op<br />

gierst, bekend van de couscous en<br />

ook wel aangeduid met de synoniemen<br />

sorghum of kafferkoren.<br />

Digitale Dikke Van Dale, 14e editie €119<br />

geleid tot twee onherroepelijke veroordelingen<br />

van Afghanen die in hun<br />

werk voor de militaire inlichtingendienst<br />

opdracht hebben gegeven tot<br />

martelen. Ongeveer 350 asielzoekers<br />

hebben het 1F-stempel gekregen van<br />

de Immigratie- en Naturalisatiedienst<br />

(IND). Dat betekent dat ze worden<br />

verdacht van oorlogsmisdaden. Het<br />

merendeel van hen komt uit Afghanistan<br />

en is illegaal in Nederland, omdat<br />

ze geen verblijfsvergunning hebben.<br />

Die wordt ook niet verleend als<br />

er een sterk vermoeden bestaat dat<br />

iemand in eigen land fout is geweest,<br />

ook al kan het OM de zaak niet rond<br />

krijgen.<br />

Staatssecretaris Albayrak van Justitie<br />

wil dat deze mensen zoveel mogelijk<br />

terugkeren naar hun vaderland.<br />

Afghanistan verzet zich tegen het terugnemen<br />

van oorlogsmisdadigers,<br />

tot grote frustratie van de Tweede Kamer.<br />

Volgens Albayrak wordt daar<br />

intensief over gepraat met de Afghaanse<br />

autoriteiten. ‘We proberen<br />

de druk te vergroten, omdat is gebleken<br />

dat veel mensen naar Afghanistan<br />

kunnen terugkeren.’<br />

<strong>De</strong> afgelopen anderhalf jaar zijn<br />

25 Afghanen vrijwillig teruggegaan<br />

en zijn 55 mensen gedwongen teruggestuurd,<br />

aldus Albayrak. Tot die laatste<br />

groep horen overigens niet alleen<br />

maar Afghanen. 1<br />

€15<br />

per maand<br />

€10<br />

per maand<br />

Maar dan nog zijn we maar bij<br />

elf. Waar is verdorie dat twaalfde<br />

graan? Je zou haast vrezen dat het<br />

gaat om moederkoren: een graanziekte<br />

die zich manifesteert in de<br />

vorm van ‘langwerpige, giftige zwarte<br />

lichaampjes’. 1<br />

www.depers.nl/vandale

4<br />

NL<br />

Dakloos Op zoek naar woonruimte in de grote stad<br />

Powergirls jagen<br />

op een paleisje<br />

Ranzige huurbazen, krotten en afzetprijzen;<br />

young urban professionals Maaike en Floor<br />

ontdekken een slangenkuil in Amsterdam.<br />

Maaike Boersma<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> borstelige wenkbrauwen van de<br />

buschauffeur gaan omhoog zodra hij<br />

de deuren opent. Op de stoep ziet hij<br />

een meisje met verwarde haren en<br />

rode ogen. Ze heeft een enorm uitpuilende<br />

backpack vol snel bijeengegraaide<br />

en onmisbare kledingstukken<br />

op de rug, een vuilniszak schoenen<br />

en andere levensbelangrijke<br />

voorwerpen in de linker- en een tas<br />

papieren in de rechterhand. ‘Een enkeltje<br />

Amsterdam alstublieft.’<br />

Een half uur geleden trok ik de<br />

deur achter mijn jarenlange relatie,<br />

stabiele leventje en huis in pittoresk<br />

dorpje defi nitief achter me dicht. Nu<br />

sta ik dus op straat, letterlijk. Nog een<br />

beetje wankelend van mijn heftige<br />

besluit stap ik de bus in.<br />

Een krappe maand geleden zat ik<br />

met collega en vriendin Floor op een<br />

<br />

verloren bankje ergens in nachtelijk<br />

Amsterdam. <strong>De</strong> nodige wijntjes hadden<br />

ons veranderd in giechelige<br />

schoolmeisjes. ‘Hoe geweldig zou het<br />

zijn om met z’n tweetjes ergens te wonen’,<br />

fantaseerde Floor er op los. Geoorloofd<br />

rotzooi maken, geoorloofd<br />

nooit thuis zijn, geoorloofd de hele<br />

avond wijvenfi lms kijken en vooral,<br />

veel wijn drinken met onze hakschoenen<br />

op de bank, zucht.<br />

Logeren<br />

Onze fantasieën blijken een profetische<br />

werking te hebben want nu, nog<br />

geen maand later, zijn we op vrije<br />

voeten. Er staat echter geen leeg-<br />

Dakloos<br />

Maaike en Floor berichten in deze<br />

nieuwe rubriek onregelmatig over<br />

leuke en lelijke momenten tijdens<br />

hun zoektocht naar woonruimte.<br />

staand paleisje op ons te<br />

wachten, dus houdt Floor<br />

het zolang vol in haar strak<br />

gedesignde huis met ex-lief,<br />

terwijl ik, zodra ik op mijn<br />

werk aankom, mijn collega’s<br />

lastigval met een wanhopig<br />

mailtje over hoe zielig<br />

en dakloos ik wel niet ben.<br />

Nog geen uur later heb ik<br />

aaneengesloten drie verschillende<br />

tijdelijke verblijfjes geregeld,<br />

en ben ik voor de komende tweeënhalve<br />

maand onder de pannen.<br />

Hoezee. Vanavond nog neem<br />

ik intrek in de lege au-pairkamer<br />

van een collega.<br />

Ik lig onder een Power Puff<br />

Girls dekbed en staar naar het plafond.<br />

<strong>De</strong> avondgeluiden bestaan hier<br />

niet uit schattig schaapgeblaat zoals<br />

ik gewend ben, maar uit voorbij denderende<br />

trams en dronken geluiden<br />

van lallende fi etsers.<br />

Als ik bijna slaap, bliept een smsje van<br />

Floor, die een kilometer verderop onder<br />

de wol ligt, mij wakker. ‘Ik voel me<br />

onbestemd ellendig en alleen, hoe is<br />

het bij jou?’ Eigenlijk niet veel beter<br />

maar dat weiger ik toe te geven. Blijkbaar<br />

heeft ook vrijheid een prijs. 1<br />

“Gek van radio. En treinen!”<br />

<br />

<br />

Cultuur<br />

JARIG COBRA<br />

GEËERD<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<strong>De</strong> oprichting van Cobra, zestig jaar<br />

geleden, wordt dit najaar in drie musea<br />

herdacht.<br />

Het Koninklijk Museum voor Schone<br />

Kunsten in Brussel stelt 150 werken<br />

van Cobra-kunstenaars tentoon. Het<br />

Stedelijk Museum in Schiedam en<br />

het Cobra Museum in Amstelveen<br />

zijn de andere musea.<br />

In het Parijse café Nôtre Dame bezegelden<br />

Karel Appel, Constant,<br />

Corneille, Christian Dotremont, Joseph<br />

Noiret en Asger Jorn in 1948 de<br />

nieuwe kunstbeweging, die zeer invloedrijk<br />

zou worden.<br />

Europa<br />

MONASCH<br />

LIJSTTREKKER<br />

Voormalig campagneleider Jacques<br />

Monasch van de PvdA wil lijsttrekker<br />

worden van zijn partij bij de Europese<br />

verkiezingen van volgend jaar.<br />

Monasch werkte voor de campagnes<br />

van Wim Kok en Ad Melkert.<br />

Vorig jaar pleitte Monasch in een<br />

manifest voor een grondige verandering<br />

van de PvdA. Hij wil bijvoorbeeld<br />

dat de partijvoorzitter meer<br />

macht krijgt en hij deed voorstellen<br />

om ‘het socialisme in de partij terug<br />

te brengen’.<br />

Voor het lijsttrekkerschap hebben<br />

zich nog geen andere kandidaten gemeld.<br />

Monasch ziet in Europa ‘te veel<br />

markt en te veel economisch liberalisme’.

Wereld<br />

<br />

5<br />

<strong>De</strong> grootste deeltjesversneller ter wereld, de LHC, diep onder de Alpen. AP<br />

Zwitserland Elementaire deeltjes onder de grond<br />

Knallend naar de Big Bang<br />

<strong>De</strong> eerste protonen razen door de<br />

kilometerslange testbuis van het<br />

CERN. Met een beetje mazzel geven<br />

zij inzicht in de Big Bang.<br />

Marcel Hulspas<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> nieuwste en grootste deeltjesversneller<br />

ter wereld, de Large Hadron<br />

Collider, is gisteren feestelijk in gebruik<br />

genomen. Het wetenschappelijke<br />

mega-instrument, waaraan<br />

twintig jaar is gewerkt, is een ringvormige,<br />

supergekoelde buis, ondergebracht<br />

in een tunnel van bijna dertig<br />

kilometer lengte, diep onder de Franse<br />

en Zwitserse Alpen. <strong>De</strong> buis wordt<br />

bovengronds gerund vanuit het onderzoekscentrum<br />

CERN (Conseil<br />

Européen pour la Recherche Nucléaire),<br />

vlakbij het Zwitserse Genève.<br />

Limit<br />

Vanuit Shanghai<br />

111<br />

PETRA<br />

QUADVLIEG<br />

D<br />

aar sta je dan op de Skywalk<br />

100. 474 meter boven de<br />

grond, op doorzichtige glazen<br />

tegels, waardoor je recht de diepte<br />

inkijkt. <strong>De</strong> tegels brengen je aan het<br />

twijfelen, leiden je af van het intense<br />

In de vroege ochtend volbracht een<br />

bundel protonen een eerste rondje in<br />

de tunnel. <strong>De</strong> protonen worden ‘gewonnen’<br />

uit waterstofgas en daarna<br />

door middel van een ‘voorversneller’<br />

in de ringvormige buis gelanceerd. Ze<br />

worden vervolgens in hun baan gehouden<br />

door middel van supergekoelde<br />

magneten, bij een temperatuur<br />

van 270 graden onder nul.<br />

Wetenschappers hopen over een<br />

maand botsingsproeven te kunnen<br />

doen. Daarbij laten ze verschillende,<br />

in tegengestelde richtingen rondcirkelende<br />

bundels op elkaar knallen.<br />

Protonen die elkaar daarbij frontaal<br />

raken, spatten door de knal uiteen.<br />

Dankzij de grote hoeveelheid energie<br />

die daarbij vrijkomt, kunnen dan de<br />

meest exotische deeltjes ontstaan –<br />

deeltjes die sinds de Big Bang niet<br />

meer zijn voorgekomen.<br />

vliegtuigperspectief dat China’s hoogste<br />

gebouw, het Shanghai World Financial<br />

Center, biedt.<br />

We hebben net de persconferentie<br />

achter de rug. Daar is verteld dat dit<br />

gebouw, een Japanse investering van<br />

circa twaalf miljard euro, niet alleen<br />

een financieel knooppunt zal zijn.<br />

Nee, het zal een venster op de wereld<br />

zijn; een kruispunt van informatiestromen;<br />

een magneet die mensen<br />

aantrekt ‘die niet gevangen zitten in<br />

bestaande ideeën of traditionele concepten’.<br />

Vragen? Achter de tafel zitten de<br />

presidenten van de Japanse bouwfi<br />

rma en het Amerikaanse architectenbureau,<br />

de onderdirecteur van<br />

Duivels<br />

Acht Russische satanisten worden ervan verdacht<br />

dat zij vier tieners ritueel hebben doodgestoken,<br />

gebakken op een kampvuur en opgegeten.<br />

Aan de LHC<br />

werkten ruim<br />

200 Nederlandse<br />

onderzoekers mee.<br />

Maar voordat het zover is, zullen de<br />

wetenschappers en technici al hun<br />

tijd kwijt zijn aan het afstellen van de<br />

duizenden onderdelen van de versneller<br />

en van de detectoren die de<br />

botsingsproducten moeten gaan registreren.<br />

<strong>De</strong> ‘startprocedure’ liep eigenlijk<br />

al anderhalf jaar. Vanaf begin<br />

september werden de eerste bundels<br />

protonen door onderdelen van de<br />

tunnel gestuurd.<br />

Aan de LHC hebben ruim tweehonderd<br />

Nederlandse onderzoekers<br />

en technici meegewerkt. Ze bouwden<br />

het Kantoor van Informatie van de<br />

Stad Shanghai en de voorzitter van<br />

het staatsconstructiebedrijf. Een<br />

slaapverwekkend grijzemannengezelschap<br />

dat de uitstraling heeft van<br />

een club die zojuist een crematorium<br />

heeft neergezet.<br />

Een Chinese journalist informeert<br />

maar eens naar de symbolische betekenis<br />

van het gebouw voor de burgers<br />

van Shanghai. Dit gebouw, antwoordt<br />

de Japanse baas met uitgestreken<br />

gezicht, is een symbool van Chinees-<br />

Japanse vriendschap. ‘Heren!’, zou<br />

je willen roepen, ‘u heeft zojuist het<br />

hoogste gebouw van China gebouwd!<br />

Een beetje enthousiasme!’<br />

Maar ja, misschien denkt de Japanse<br />

Kat<br />

Een Brits echtpaar is na negen jaar herenigd met<br />

zijn vermiste kat. Dixie, een rode kat van<br />

vijftien jaar oud, verdween in 1999.<br />

mee aan onderdelen van drie van de<br />

vier grote detectoren die botsingen<br />

gaan analyseren, genaamd ALICE,<br />

ATLAS en LHCb. ALICE bestudeert<br />

het zogenoemde quark-gluon-plasma,<br />

een superhete toestand van materie<br />

die direct na de Big Bang moet<br />

zijn opgetreden. ATLAS zoekt naar<br />

het Higgs-deeltje, dat door natuurkundigen<br />

is voorspeld en dat moet<br />

verklaren waarom elementaire deeltjes<br />

de eigenschap ‘massa’ hebben.<br />

LHCb ten slotte gaat op zoek naar antimaterie:<br />

deeltjes die in al hun eigenschappen<br />

exact het tegengestelde zijn<br />

van de deeltjes die we kennen. Antimaterie<br />

bestaat waarschijnlijk maar<br />

uiterst korte tijd. Volgens de huidige<br />

inzichten moet er bij de Big Bang<br />

evenveel materie als antimaterie zijn<br />

ontstaan – en niemand weet waar al<br />

die antimaterie is gebleven. 1<br />

baas aan de diepte van de rode cijfers.<br />

Misschien is de Shanghaise Informatiebaas<br />

zenuwachtig door al dat gepraat<br />

over informatie. En piekert de<br />

Amerikaanse architectuurbaas over<br />

hoe hij dat verzoek van zijn vriend, een<br />

Amerikaanse schrijver die problemen<br />

met zijn visum heeft, moet inkleden<br />

bij de Chinezen. Dat zou de grafstemming<br />

verklaren. We weten het niet.<br />

Waarschijnlijk is het gewoon een saaie<br />

plichtpleging voor de heren, zo’n persconferentie.<br />

Bah, de doorzichtige tegels hier<br />

op de Skywalk maken je duizelig, ze<br />

trekken je naar beneden en leiden<br />

tot tobberigheid. <strong>De</strong> visaproblemen,<br />

bijvoorbeeld, zijn taai en hebben<br />

Olie<br />

OPEC schroeft<br />

productie terug<br />

Redactie economie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Geheel onverwacht heeft de OPEC<br />

gisteren besloten de productie van<br />

olie te verlagen. Per dag gaat de organisatie<br />

van olie exporterende landen<br />

een half miljoen vaten minder oppompen.<br />

Volgens kenners is de maatregel<br />

er vooral op gericht om de prijs<br />

van een vat olie boven de 100 dollar<br />

te houden. Nu schommelt die rond<br />

de 104 dollar. Dat is een stuk lager<br />

dan de recordprijs van 147 dollar in<br />

juli.<br />

Volgens de OPEC is de lagere olieprijs<br />

het gevolg van een afkoelende<br />

wereldeconomie en, daaraan gekoppeld,<br />

de afgenomen vraag naar olie.<br />

<strong>De</strong> belangrijkste reden voor een rem<br />

op de productie is dat de OPEC vindt<br />

dat er te veel olie in de markt is. Door<br />

minder olie te produceren, streeft de<br />

organisatie naar prijsstabiliteit.<br />

Vooraf hielden ‘oil watchers’ er rekening<br />

mee dat de productie op peil<br />

zou blijven. Het productieplafond<br />

van het oliekartel staat nu op 28,8<br />

miljoen vaten per dag. Dat is inclusief<br />

de productie van nieuwe OPEC-leden<br />

Ecuador en Angola, maar zonder<br />

die van Indonesië en Irak. Indonesië<br />

is onlangs uit de OPEC gestapt omdat<br />

het in plaats van exporteur, importeur<br />

van olie is geworden. 1<br />

Noord-Korea<br />

‘Kim Jong-il herstelt<br />

van een beroerte’<br />

ANP<br />

PYONGYANG<br />

...<br />

<strong>De</strong> Noord-Koreaanse leider Kim<br />

Jong-il is herstellende van een beroerte<br />

en zijn gezondheidstoestand is niet<br />

slecht. Dat meldt de regering van<br />

Zuid-Korea.<br />

Kim kan nog wel lopen, maar zijn<br />

toestand is instabiel, aldus de Zuid-<br />

Koreaanse inlichtingendienst. ‘Er<br />

doen veel geruchten de ronde over<br />

Kims gezondheid, maar het is zeker<br />

dat hij niet is gestorven.’ Sinds de 66jarige<br />

Kim dinsdag niet was verschenen<br />

bij een groots opgezette militaire<br />

parade ter viering van het zestigjarig<br />

bestaan van het land, werd er volop<br />

gespeculeerd over zijn lot.<br />

Het communistische Noord-Korea<br />

blijft ontkennen dat Kim Jong-il<br />

ziek is en noemt de westerse berichten<br />

over de toestand van de leider een<br />

‘samenzwering’. 1<br />

geleid tot een culturele droogte in<br />

Shanghai. Buitenlanders ‘die niet<br />

gevangen zitten in bestaande ideeen’<br />

zoals fotografen, journalisten en<br />

muzikanten, kwamen het land niet<br />

meer in. Vooral muzikanten hadden<br />

het moeilijk.<br />

Wat een geploeter toch, daar beneden.<br />

<strong>De</strong> mensen moeten vijftien<br />

euro bij elkaar zien te scharrelen als<br />

ze naar boven willen om mijn uitzicht<br />

te krijgen. <strong>De</strong> kroegen zitten al<br />

maanden zonder behoorlijke bands,<br />

de musea worstelen met budgetproblemen<br />

en de boekhandels met<br />

het gebrek aan persvrijheid. Maar<br />

wat een uitzicht hierboven. The sky<br />

is the limit. 1<br />

Droomhuwelijk<br />

Een ongeneeslijk zieke Italiaanse is uit haar coma<br />

gewekt om te kunnen trouwen.<br />

Na het jawoord raakte ze meteen weer in coma.

Wereld<br />

<br />

7<br />

Een Afghaanse bruid kost tegenwoordig 55.000 euro. CORBIS<br />

Afghanistan Angst voor ontvoering<br />

Heimwee naar de taliban<br />

Onveiligheid, corruptie, een tandeloze<br />

regering en militair optreden<br />

van buitenlandse troepen doen veel<br />

Afghanen terugverlangen naar het<br />

verdreven talibanregime.<br />

Arnold Karskens<br />

KANDAHAR<br />

...<br />

<strong>De</strong> jonge chirurg uit Kandahar hengelt<br />

diplomatiek om hulp. Zeven jaar<br />

na de val van het talibanregime ziet<br />

hij emigratie als enige redding. ‘Mijn<br />

vier kinderen gaan al twee jaar niet<br />

meer naar school. Mijn vrouw en ik<br />

geven ze thuis les. We zijn bang dat ze<br />

op straat worden ontvoerd.’ Volgens<br />

de dokter, die zijn naam niet wil noemen,<br />

sturen veel welvarende Afghanen<br />

hun kroost niet naar school uit<br />

vrees voor kidnapping.<br />

Tegenstanders van mensheid<br />

‘<strong>De</strong> regering van Hamid Karzai kan<br />

ons niet beschermen. Als ik onderweg<br />

naar Kaboel wordt aangehouden<br />

en ze horen dat ik arts ben, schieten<br />

ze me dood. <strong>De</strong> daders? Ze zeggen dat<br />

het taliban zijn, maar niemand weet<br />

het zeker. Het zijn tegenstanders van<br />

de regering, tegenstanders van de<br />

mensheid of gewone boeven. Mijn<br />

student-collega reisde twee dagen geleden<br />

van Kaboel naar Kandahar. Hij<br />

telde tien doden langs de weg.’<br />

Moeten we halfblote en schaars<br />

geklede toeristen gedogen tijdens<br />

de ramadan, of niet? Dat is de vraag<br />

waarmee de gemeenteraad van de<br />

Turkse badplaats Antalya worstelt.<br />

Veel mensen storen zich aan de badgasten,<br />

aldus het dagblad Milliyet.<br />

Agressieve reacties aan het adres<br />

van schaars geklede westerlingen<br />

zijn tot dusver uitgebleven. Maar<br />

vooral op de markten en in winkelcentra<br />

zie je veel scheve blikken.<br />

‘Wat is er<br />

gebeurd met al<br />

die miljarden<br />

dollars hulp?’<br />

Bij vlagen verlangt de arts terug naar<br />

de taliban, die het land tussen 1996<br />

en 2001 met harde hand bestuurden.<br />

‘Je had geen tv of muziek, maar hoefde<br />

ook niet bang te zijn voor ontvoering.<br />

Dieven werd de rechterhand en<br />

linkervoet afgehakt, moordenaars<br />

werden op het plein opgehangen. Alleen<br />

die aanpak werkt in Afghanistan.’<br />

Voordat de rust in zijn land terugkeert,<br />

wachten nog jaren van anarchie.<br />

Intussen worden zijn kinderen<br />

zonder schoolopleiding volwassen,<br />

voorspelt de arts, die met een praktische<br />

vraag afsluit. ‘Kun jij geen visum<br />

voor me regelen?’<br />

<strong>De</strong> inwoners van Kandahar, tweede<br />

stad van het land en ooit hoofdkwartier<br />

van de taliban, kennen inmiddels<br />

beide zijdes van de medaille.<br />

Na de Amerikaanse aanval ‘Enduring<br />

Freedom’ die het talibanregime in<br />

het najaar van 2001 verdreef, galmt er<br />

weer muziek in de bazaar. Maar er is<br />

ook meer criminaliteit en de oorlog<br />

veroorzaakt veel ellende.<br />

Een aannemer, die zich uit angst<br />

nog uitsluitend per auto verplaatst,<br />

Turkije<br />

ANTALYA WIL GEEN BLOTE<br />

TOERISTEN TIJDENS RAMADAN BESTRAFT<br />

Zeker 186 Chinese overheidsmede-<br />

Aanslagpleger geëerd met standbeeld<br />

In Berlijn wordt later deze maand een standbeeld onthuld voor<br />

Georg Elser. Hij probeerde in 1938 met een tijdbom een aanslag te<br />

plegen op Adolf Hitler. Toen de bom afging, was Hitler echter al weg.<br />

legt de schuld bij de buitenlandse militairen,<br />

van wie er inmiddels bijna<br />

70.000 in zijn land zijn gelegerd. ‘Na<br />

zeven jaar hebben we nog steeds<br />

maar een paar uur elektriciteit per<br />

dag. Wat is er gebeurd met al die miljarden<br />

dollars hulp?’<br />

Door de werkloosheid en de gestegen<br />

voedselprijzen kiezen veel armen<br />

voor de taliban, want die betalen hun<br />

strijders. Zelf zou hij nooit een talib<br />

willen zijn, maar het begrip groeit.<br />

‘Een vriend in een dorp kreeg bezoek<br />

van de taliban. Hij vroeg hen waarom<br />

ze vochten. Een talib antwoordde:<br />

‘Als een bewoner van een ander dorp<br />

bij jou de deur intrapt, verzet je je<br />

toch ook?’<br />

Zwarte tulband<br />

Anno 2008 is Kandahar een belegerde<br />

burcht. <strong>De</strong> uitvalswegen zijn in<br />

handen van de taliban en door de bevrijding<br />

van duizend gevangenen<br />

medio juni uit de lokale bajes tonen<br />

de jihadstrijders met de zwarte tulband<br />

ook binnen de muren hun<br />

macht. Lang niet iedereen betreurt<br />

dit. In de talibantijd kostte een bruid<br />

500 dollar, zo’n 350 euro. In de huidige<br />

vrije economie is de prijs gestegen<br />

tot 55.000 euro. Weinig jongens<br />

kunnen zich dat veroorloven en<br />

blijven ongewenst ongetrouwd. Ze<br />

hopen dat de prijs voor een bruid<br />

zakt als de taliban terugkomen. 1<br />

China<br />

AMBTENAREN<br />

werkers zijn gestraft omdat ze zich<br />

schuldig hebben gemaakt aan corruptie,<br />

verduistering of misbruik van<br />

hulpgelden na de aardbeving in mei.<br />

Na de aardbeving maakte de overheid<br />

geld vrij om de slachtoff ers te helpen,<br />

maar op veel plaatsen ging het mis bij<br />

de besteding van het geld. <strong>De</strong> overheid<br />

stuurt controleurs naar de getroff<br />

en gebieden om na te gaan of het<br />

geld goed besteed is.<br />

Het Weer<br />

Kaboel: zonnig, 29 °C<br />

Warschau: bewolkt, 18 °C<br />

Istanbul: zonnig, 28 °C<br />

Oost-Europa Luchtafweersysteem<br />

Amerikaanse troepen<br />

naar Tsjechië en Polen<br />

Redactie buitenland<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> Tsjechische regering heeft gisteren<br />

een overeenkomst goedgekeurd voor<br />

de komst van Amerikaanse troepen<br />

naar een nog te bouwen basis voor<br />

een luchtafweersysteem. Dat heeft<br />

de Tsjechische minister van <strong>De</strong>fensie<br />

Vlasta Parkanova gezegd. Polen<br />

krijgt een soortgelijke basis. Het<br />

Amerikaanse raketafweersysteem in<br />

Oost-Europa moet bescherming bieden<br />

tegen mogelijke aanvallen met<br />

langeafstandsraketten uit ‘schurkenstaten’<br />

als Iran en Noord-Korea.<br />

Tsjechië en de Verenigde Staten<br />

hadden in juli al een akkoord ondertekend<br />

over de komst van het raketschild.<br />

In Tsjechië verrijst een radarsysteem<br />

dat communiceert met de<br />

basis in Polen. Daar komen raketten<br />

te staan, die inkomende projectielen<br />

kunnen onderscheppen.<br />

Het parlement van Tsjechië is nu<br />

aan zet. Het is niet zeker of het besluit<br />

van de regering kan rekenen op steun<br />

van een parlementaire meerderheid.<br />

<br />

<br />

Rusland heeft grote problemen met<br />

de plannen. Het beschouwt het raketschild<br />

als een bedreiging voor zijn<br />

eigen veiligheid. Moskou dreigt raketten<br />

te richten op Polen en Tsjechië<br />

als het Amerikaanse raketschild er<br />

komt. Ook heeft Rusland gisteren<br />

aangekondigd dat het zijn arsenaal<br />

kernwapens wil behouden.<br />

Rusland voelt zich momenteel van<br />

vele kanten bedreigd. Enige weken<br />

terug voeren Amerikaanse schepen<br />

de Zwarte Zee over om hulp te brengen<br />

aan Georgië. Gisteren voeren vier<br />

NAVO-fregatten de Zwarte Zee uit<br />

waar ze de afgelopen weken geoefend<br />

hebben. <strong>De</strong> Russische premier Poetin<br />

beschuldigde de NAVO ervan een<br />

troepenmacht op te bouwen in verband<br />

met de oorlog tussen Rusland<br />

en Georgië.<br />

<strong>De</strong> vier schepen uit Spanje, Duitsland,<br />

Polen en de VS hebben drie weken<br />

geoefend in de Zwarte Zee, volgens<br />

de Conventie van Montreux uit<br />

1936 de maximale periode voor schepen<br />

met een basis buiten de Zwarte<br />

Zee. <strong>De</strong> vloot bezocht onder meer havens<br />

in Roemenië en Bulgarije. 1<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

Start nu met supersnel<br />

en n voordelig internet. ternet.<br />

• Supersnel internet tot 20 Mb<br />

• Modem GRATIS in bruikleen<br />

• Voor 9,95 extra per maand<br />

onbeperkt p vast bellen<br />

Tot 20 Mb<br />

19, 95<br />

p/mnd<br />

Vaste<br />

lage age prijs<br />

Tot 20 Mb<br />

19, 95<br />

p/mnd<br />

Alléén lléé bij ADSL ADSLwinkel.nl®<br />

of bel 030 - 27 198 27<br />

‘Probeer gewoon<br />

Surfen van Het Net’<br />

Exclusief: GRATIS<br />

staatslot met kans<br />

op 5 miljoen !<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

19,95<br />

9, 95<br />

<br />

<br />

<br />

Gewoon.

www.it-staffing.nl<br />

<strong>De</strong> IT-Staffi ng Groep is een van de grootste<br />

IT-detacheerders van ons land. En niet zonder reden.<br />

Dankzij de meer dan twintig jaar ervaring, de brede<br />

marktdekking en het grote aanbod van freelancers,<br />

zorgen wij voor de juiste persoon op de juiste plek.<br />

Of het nu om een netwerkspecialist, een softwareengineer<br />

of een programma manager gaat. Inmiddels<br />

hebben wij bijna vierduizend freelancers onder<br />

contract en kunnen wij putten uit onze database van<br />

meer dan negenduizend zelfstandige IT-specialisten.<br />

Kunnen wij jou<br />

verwelkomen?<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

<br />

NU INCL. GRATIS SAMSUNG BLUETOOTH<br />

HEADSET EN AUTOLADER t.w.v. 59,95!<br />

Wij adviseren de freelancers, zien er op toe dat<br />

ze in bezit zijn van de juiste certifi caten en verzorgen<br />

alle contracten, voor zowel de bedrijven als<br />

de gedetacheerden.<br />

<strong>De</strong> IT-Staffi ng Groep wordt vertegenwoordigd<br />

door zes ISO-gecertifi ceerde bedrijven:<br />

ABC Team, Bariton XL, OC Centor,<br />

Info Motion, Paxton en Software Pool.<br />

Kijk op: www.it-staffi ng.nl

TOT MIJ WENDDE ZICH...<br />

<strong>Moszkowicz</strong> junior<br />

<strong>De</strong> naam <strong>Moszkowicz</strong> is nagenoeg<br />

synoniem met de advocatuur. Inmiddels<br />

komt alweer de derde generatie er aan.<br />

Woekerpolis Consumentenclubs tevreden<br />

<strong>De</strong>lta Lloyd<br />

over de brug<br />

<strong>De</strong> eerste schikking stelt een<br />

voorbeeld aan andere aanbieders.<br />

Annemieke van Dongen<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong>lta Lloyd heeft gisteren als eerste<br />

verzekeringsconcern een schikking<br />

getroffen met consumentenorganisaties<br />

in de woekerpolisaffaire. <strong>De</strong> verzekeraar<br />

betaalt 300 miljoen euro<br />

aan houders van een beleggingsverzekering<br />

aan wie hij te veel kosten in<br />

rekening heeft gebracht.<br />

In totaal hebben 445.000 mensen<br />

een beleggingsverzekering afgesloten<br />

bij <strong>De</strong>lta Lloyd. Ongeveer tweederde<br />

van hen komt in aanmerking voor<br />

een tegemoetkoming, schat de verzekeraar.<br />

Die klanten krijgen volgend<br />

jaar een schikkingsaanbod in hun<br />

brievenbus.<br />

<strong>De</strong> consumentenorganisaties die<br />

over de schikking hebben onderhandeld,<br />

de stichtingen Verliespolis en<br />

Woekerpolisclaim, vertegenwoordigen<br />

zo’n 200.000 gedupeerde polishouders.<br />

Ze adviseren hun achterban<br />

<strong>De</strong> woekerpolisaffaire<br />

Woekerpolissen zijn beleggingsverzekeringen.<br />

Ze zijn gekoppeld<br />

aan een hypotheek, lijfrente of<br />

pensioen, of verwerkt in koopsompolissen,<br />

spaarplannen of studieverzekeringen.<br />

Hoeveel de producten<br />

uiteindelijk waard zijn, hangt<br />

af van het beleggingsresultaat.<br />

In 2006 ontstond stampij over de<br />

verzekeringen en verscheen een<br />

kritisch rapport van toezichthouder<br />

Autoriteit Financiële Markten<br />

(AFM). Verzekeraars bleken hoge<br />

kosten in rekening te hebben gebracht,<br />

die het rendement van de<br />

beleggingsverzekeringen drukten.<br />

Omdat verzekeraars er niet of<br />

slecht over communiceerden, waren<br />

klanten niet op de hoogte van<br />

die verborgen kosten.<br />

Recessologie<br />

‘KOOPKRACHT<br />

BLIJFT GELIJK’<br />

Het overgrote deel van de<br />

Nederlandse huishoudens<br />

houdt volgend jaar zijn<br />

koopkracht of gaat erop vooruit. Dat<br />

zei minister Wouter Bos van Financiën<br />

gisteren. Hij reageerde op uitgelekte<br />

berekeningen van het Centraal Planbureau,<br />

waaruit blijkt dat met name<br />

veel ouderen met een klein pensioen<br />

toch koopkrachtverlies lijden in 2009.<br />

Individuele garanties zijn nooit te geven,<br />

erkent Bos.<br />

om de schikking te accepteren. <strong>De</strong><br />

Consumentenbond vindt de schikking<br />

‘redelijk’. ‘Het kan een acceptabele<br />

tegemoetkoming zijn voor de te<br />

hoge kosten’, verklaart de bond. Bovendien<br />

bespaart de schikking gedupeerde<br />

klanten een onzekere juridische<br />

procedure.<br />

<strong>De</strong>lta Lloyd heeft met beleggingspolissen<br />

een marktaandeel van ruim<br />

5 procent. In totaal hebben zo’n<br />

twintig aanbieders aan ongeveer 6,5<br />

miljoen Nederlanders beleggingspolissen<br />

verkocht. Nu <strong>De</strong>lta Lloyd over<br />

de brug is gekomen, is er voor andere<br />

verzekeraars geen excuus meer om<br />

niet ook een schikking te treffen,<br />

vindt minister van Financiën Wouter<br />

Bos. ‘Eindelijk genoegdoening’, zei<br />

hij. ‘Als deze verzekeraar het kan,<br />

kunnen die andere het ook.’<br />

<strong>De</strong> stichtingen Verliespolis en<br />

Woekerpolisclaim blijven doorvechten<br />

om de rest van de branche over de<br />

streep te trekken. ‘Met twee grote verzekeraars,<br />

die elk meer dan een miljoen<br />

polissen vertegenwoordigen,<br />

zijn we al ver in de onderhandelingen’,<br />

zegt Errol Keyner van de stichting<br />

Verliespolis. ‘<strong>De</strong> komende<br />

maanden verwachten we met hen<br />

een soortgelijk akkoord te bereiken.’<br />

Verzekeraar Nationale Nederlanden,<br />

dat een iets groter marktaandeel heeft<br />

dan <strong>De</strong>lta Lloyd, denkt dat een oplossing<br />

mogelijk moet zijn.<br />

Volgens kenners zou het verzekeraars<br />

in totaal ongeveer 6 miljard<br />

euro kosten om alle woekerpolishouders<br />

te compenseren. Een hoop<br />

geld, maar verzekeringsmaatschappijen<br />

hebben zelf ook baat bij een<br />

oplossing. Aandeelhouders en klanten<br />

eisen van verzekeraars een smetteloze<br />

reputatie. Ook <strong>De</strong>lta Lloyd<br />

beoogt met deze ‘heel kostbare overeenkomst’<br />

zijn reputatie te herstellen,<br />

beaamt bestuursvoorzitter Niek<br />

Hoek. ‘Dat zijn we aan onze stand en<br />

slogan (‘niets is zeker, zeker <strong>De</strong>lta<br />

Lloyd’, red.) verplicht.’ 1<br />

Recessologie<br />

‘NOG NIET VAN<br />

ELLENDE AF’<br />

We zijn voorlopig niet van<br />

de internationale fi nanciele<br />

crisis af, zei president<br />

Jean-Claude Trichet (rechts) van de<br />

Europese Centrale Bank gisteren. Hij<br />

waarschuwde dat de infl atie in de<br />

vijftien eurolanden waarschijnlijk<br />

hoog zal blijven. <strong>De</strong> Europese Commissie<br />

maakte gisteren bekend dat<br />

ze voor dit jaar rekent op een infl atie<br />

van 3,6 procent. In april van dit jaar<br />

werd nog uitgegaan van 3,1 procent.<br />

Scharrelei 2.0<br />

Binnenkort ligt het scharrelei nieuwe stijl in de<br />

schappen. Kippen die ‘Beter Leven’-eieren leggen,<br />

mogen naar buiten en krijgen afl eidingsspeeltjes .<br />

11<br />

Veiling<br />

Dagblad <strong>De</strong> <strong>Pers</strong><br />

In Business<br />

Dit autootje van Matchbox, maker van speelgoedauto’s,<br />

gaat volgende week onder de hamer. Het is een Lincoln<br />

Continental. <strong>De</strong> waarde van het wagentje wordt geschat<br />

Finance Valt zakenbank uit VS om?<br />

Ook Lehman diep<br />

in de problemen<br />

Nadat de Amerikaanse zakenbank<br />

Bear Stearns bijna omviel, lijkt het<br />

doek ook te vallen voor Lehman Brothers,<br />

een andere invloedrijke ‘investment<br />

bank’ op Wall Street.<br />

Tjeerd Wiersma<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Net als bij Bear Stearns is een overname<br />

waarschijnlijk een van de weinige<br />

dingen die de Amerikaanse zakenbank<br />

Lehman nog kan redden.<br />

Bear Stearns werd begin dit jaar op<br />

het nippertje gered na een interventie<br />

van de Amerikaanse centrale bank.<br />

Vervolgens werd het voor een ‘vriendenprijsje’<br />

verkocht aan concurrent<br />

JP Morgan Chase.<br />

Net als Bear Stearns is Lehman in de<br />

REUTERS<br />

Veel meer stoelen<br />

Ikea heeft het afgelopen jaar een recordomzet van<br />

21,2 miljard euro geboekt. <strong>De</strong> Zweedse meubelmaker<br />

verkocht dus fl ink meer Hästveda en Måsö-fauteuils.<br />

problemen geraakt omdat het tot<br />

over haar oren in de goedkope hypotheken<br />

in de VS zit. Het meldde gisteren<br />

een veel groter dan verwacht verlies<br />

van 3,9 miljard dollar in het derde<br />

kwartaal.<br />

Vrijwel niemand houdt er rekening<br />

mee dat Lehman gered wordt<br />

door de Amerikaanse regering. Eerder<br />

deze week redde het Freddie Mac<br />

en Fannie Mae, de twee grootste hypotheekverstrekkers<br />

van de VS, al van<br />

een ongewisse dood. Het lot van Lehman<br />

lijkt daardoor enigszins bezegeld.<br />

Overnamegesprekken met Korea<br />

<strong>De</strong>velopment Bank zijn op niets<br />

uitgelopen. Vraag is of zich voor Lehman<br />

een andere kandidaatkoper<br />

meldt of dat het met een alternatief<br />

reddingsplan komt. Onderdelen van<br />

de bank staan al in de etalage. 1<br />

Experiment<br />

HUUR NAAR INKOMEN<br />

Voor dezelfde woning gaan mensen<br />

met een hoog inkomen meer huur<br />

betalen dan degenen die minder verdienen.<br />

Die laatsten krijgen korting<br />

van de woningcorporatie. Dat zijn<br />

de plannen van vier woningcorporaties<br />

en de Stuurgroep Experimenten<br />

Volkshuisvesting (SEV), die op 1<br />

oktober starten met een experiment<br />

met ‘huur op maat’. Op deze manier<br />

hopen zij de doorstroming op de woningmarkt<br />

te verbeteren. Het experiment,<br />

dat drie jaar duurt, geldt alleen<br />

voor nieuwe huurders.<br />

9<br />

Donderdag<br />

11.09. 2008<br />

op 1.500 Britse pond. Huidige eigenaar is de Amerikaanse<br />

verzamelaar Scott Gillogly. Zijn Matchbox-verzameling<br />

zou 1 miljoen dollar waard zijn. FOTO: REUTERS<br />

Klapper<br />

Gross de ‘nieuwe’<br />

George Soros<br />

<strong>De</strong> volslagen onbekende Bill Gross,<br />

manager van een van de grootste<br />

obligatiefondsen ter wereld, lijkt de<br />

nieuwe George Soros te worden.<br />

Redactie economie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Bill Gross beleefde begin deze week<br />

zijn fi nest hour door erop te speculeren<br />

dat Fannie Mae en Freddie Mac,<br />

de twee grootste hypotheekverstrekkers<br />

van de Verenigde Staten, door de<br />

Amerikaanse overheid gered zouden<br />

worden. Omdat dat gebeurde, kon<br />

Gross in een dag 1,7 miljard dollar op<br />

zijn rekening bijschrijven.<br />

Die manier van opereren doet erg<br />

denken aan superbelegger George<br />

Soros, die er begin jaren negentig op<br />

speculeerde dat de Bank of England<br />

het Britse pond zou devalueren. Hij<br />

kreeg gelijk en het leverde Soros in<br />

een dag 1,1 miljard dollar op. 1<br />

Woningbouwverenigingen opereren<br />

vooral op de sociale woningmarkt.<br />

Om woningen betaalbaar te maken<br />

voor bepaalde doelgroepen, geven zij<br />

miljarden aan kortingen op de huur.<br />

Maar die kortingen zijn gebonden<br />

aan de woning en komen ook terecht<br />

bij mensen die een stuk meer zijn<br />

gaan verdienen sinds ze in de goedkope<br />

woningen gingen wonen. Met<br />

‘huur op maat’ wordt het geld anders<br />

verdeeld. Als het inkomen van<br />

de huurder omhoog gaat, wordt de<br />

korting lager en andersom.<br />

Beetje meer stoelen<br />

Air France-KLM heeft het komende winterseizoen<br />

1,7 procent meer stoelen dan een jaar eerder. Maar<br />

vorig jaar steeg de capaciteit nog met 5,2 procent..

10<br />

In Business<br />

Koster & Jojanneke<br />

Donderdag Lifestyle van...<br />

Echt geen gevoel voor stijl<br />

Rode lippen en zwarte kohl. Elk societyfeestje maakt ze haar entree.<br />

Tijdens de PC Hooftcatwalkshow was ze er ook weer bij. Ans Markus.<br />

‘Mensen kleden zich zonder aandacht; dan denk ik: maak er iets leuks van.’ MARCO OKHUIZEN/HOLLANDSE HOOGTE<br />

Lorianne van Gelder<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Ja Ans Markus, oh Ans Markus. Wat<br />

kijkt ze toch streng. Roodgestifte lippen,<br />

minutieus geëpileerde wenkbrauwen,<br />

zwarte kohl om de ogen,<br />

een strakke blanke huid en altijd zeer<br />

goed gekleed. Nederlands beroemdste<br />

societyschilderes – ‘zo noem ik<br />

mezelf liever niet’ – gaat de deur niet<br />

uit zonder een perfect verzorgd uiterlijk.<br />

‘Ik probeer mezelf ook mooi te<br />

maken als ik boodschappen ga<br />

doen.’<br />

Scharlaken rood<br />

Markus – gekleed in een wit colbertje<br />

met brede revers van Pauw, een zwarte<br />

broek van Hugo Boss, zwart-witte<br />

pumps van Laura Ashley en een tas<br />

van de Noordermarkt – stoort zich<br />

aan het gemiddelde doordeweekse<br />

straatbeeld. ‘Mensen kleden zich<br />

FOLLOW THE MONEY<br />

ARMSTRONG-<br />

BONUS<br />

Mark Koster ...<br />

Lance Armstrong keert terug in<br />

het peloton. <strong>De</strong> Amerikaanse wielrenner<br />

zal nog meer gaan verdienen<br />

met de comebackbonus die<br />

we allemaal willen betalen.<br />

zonder aandacht. Het is zo makkelijk.<br />

Sportschoenen, T-shirts. Dan<br />

denk ik. Maak er iets leuks van!’ Dat<br />

probeert ze zelf ook. ‘Ik draag veel<br />

zwart, maar ik probeer er een draai<br />

aan te geven.’<br />

Rode details bijvoorbeeld. Terwijl<br />

ze praat, ontbloot ze haar tanden. Vegen<br />

rode lippenstift kleuren haar gebit<br />

roze. Ook de boord van haar witte<br />

jasje is voorzichtig besmeurd met de<br />

rode mondverf. Haar handen met<br />

scharlaken gelakte nagels streken per<br />

ongeluk langs haar mond en bevlekten<br />

het roomkleurige colbertje. Het is<br />

geen opzet, maar het benadrukt kennelijk<br />

de bohémienne.<br />

‘Ik koop alles, van derdehands tot<br />

haute couture. Ik ben gek op de kleding<br />

van Junya Watanabe. En Dolce &<br />

Gabbana vind ik ook mooi. Maar ik<br />

ga net zo graag naar de Noordermarkt<br />

om een tweedehandstas te kopen.<br />

Het gaat om de juiste combinatie,<br />

vintage met dure merken.’ <strong>De</strong> kunste-<br />

H<br />

eintjedavidsgedrag is vaak<br />

goed voor een fijne omzet-<br />

stijging. <strong>De</strong> gepensioneerde<br />

wielrenheld Lance Armstrong gaat<br />

waarschijnlijk het meeste geld verdienen<br />

uit zijn hele sportbestaan nu hij<br />

– na twee jaar verveling – terugkeert<br />

in het peloton. Een briljante zet, en<br />

een commerciële stunt bovendien.<br />

Het verhaal-Armstrong was namelijk<br />

nog niet af. <strong>De</strong> zevenvoudige Tourwinnaar,<br />

die teelbalkanker overleefde<br />

en Hollywood schokte met een turbulente<br />

relatie met een bijna minderjarige<br />

socialite, wil voor de achtste keer<br />

bewijzen dat alleen hij de koning van<br />

het cyclisme is. Onbetaalbaar Grieks<br />

drama.<br />

Holleeders stamkroeg weer open<br />

Café Lexington, de ontmoetingsplek voor<br />

Amsterdamse zware jongens en blonde golddiggers,<br />

is weer open. Helaas zit Willem Holleeder nog vast.<br />

‘Ik draag veel<br />

zwart, maar ik<br />

probeer er een<br />

draai aan te geven.’<br />

nares die ooit koningin Beatrix portretteerde,<br />

en een hele reeks zelfportretten<br />

maakte, mag dan op leeftijd<br />

zijn – (we sparen haar en zeggen niet<br />

precies hoe oud ze is. Toch kunnen<br />

we melden dat ze nog nét niet met<br />

een roze strippenkaart mag reizen),<br />

maar heeft dankzij de geavanceerde<br />

de-aging huidverzorging van het Zwitserse<br />

La Prairie geen botox nodig. <strong>De</strong><br />

grande dame kan zich zelfs blijven<br />

voorstaan op haar wespentaille, met<br />

een nauw gesloten brede riem eromheen.<br />

Dan volgt meteen haar eerste<br />

tip. ‘Bezuinig nooit op riemen, schoenen<br />

en tassen. Die moeten altijd bij<br />

elkaar passen.’ Haar hier en daar nog<br />

Armstrongs marktwaarde zal toenemen,<br />

aangezien de Tour al twee jaar<br />

lijdt onder wegzappende tv-kijkers<br />

en onuitroeibare dopingschandalen.<br />

<strong>De</strong> keizer komt op het juiste moment<br />

terug. We hebben weer een reden om<br />

te kijken. Als Armstrong wint, is hij<br />

een buitenaards sportwezen en redt<br />

hij de val van het Franse fi etsevenement.<br />

Als hij faalt of wordt gepakt<br />

met een bidon giftige urine, kunnen<br />

we ons weer eens verkneukelen aan<br />

een comeback-drama.<br />

Terugkerende artiesten of herintredende<br />

sporters zijn vaak kaskoeien,<br />

omdat ze al een geschiedenis met het<br />

publiek hebben. Doe Maar keerde<br />

twee keer terug en verdiende afge-<br />

Gul vindersloon<br />

Krap bij kas? Als u hard zoekt, vindt u misschien<br />

de dinsdag gestolen gitaar van band R.E.M. <strong>De</strong><br />

muzikanten betalen gul vindersloon.<br />

<strong>De</strong> Markus-look in<br />

3 stappen<br />

In drie stappen meet u zich het onmiskenbare<br />

kunstenaarsuiterlijk<br />

van Ans Markus aan.<br />

1<br />

Voor de echte Ans Markusogen<br />

grijpt u eerst naar kohl-<br />

potlood. Zowel onder als bo-<br />

ven de ogen mag het zwart rijkelijk<br />

worden aangebracht. Top het af<br />

met donkere wenkbrauwen (een<br />

streepje kohl kan ook op die haartjes<br />

wonderen doen.)<br />

2<br />

Ziet u een camera, loop er<br />

dan heen. Ans Markus staat<br />

op elke foto van elk society-<br />

feestje. Hoort u een klik? Draai uw<br />

hoofd. <strong>De</strong> lens wordt uw beste<br />

vriend.<br />

3<br />

Breid uw Markus-imperium<br />

uit. Het gaat hier om lange-<br />

termijndenken. Neem een<br />

dochter die sprekend op u lijkt.<br />

Noem haar Sigrid en zet haar regelmatig<br />

in voor uw geïnspireerde<br />

kunstuitingen.<br />

rode mondhoeken krullen heel even<br />

omhoog. Ze kijkt om, een camera<br />

staat op haar gericht. <strong>De</strong> sluiter klikt<br />

en ze draait weer terug. Haar diepbruine<br />

haar heeft ze in een strakke<br />

knot geknoopt. Haar dat ze overigens<br />

zelf knipt – ‘Ja, ook de achterkant’ –<br />

en alleen met natuurlijke producten<br />

behandelt. ‘Ik weet dat het nooit helemaal<br />

vrij van chemische ingrediënten<br />

kan zijn, maar ik kies altijd voor<br />

alternatieve merken.’<br />

<strong>De</strong> gouden tip<br />

Wat kan Markus ons nog meer leren?<br />

‘<strong>De</strong>nk niet dat als je goed gekleed op<br />

een sollicitatiegesprek komt dat je<br />

die baan wel binnen hebt. Het gaat<br />

erom welke woorden er uit je mond<br />

komen. Uiteindelijk zegt kleding niet<br />

zoveel.’ Vol begrip voegt ze er aan toe:<br />

‘<strong>De</strong> meeste mensen hebben ook echt<br />

geen gevoel voor stijl. Dat is jammer,<br />

maar daar kun je gewoon niets aan<br />

doen.’ 1<br />

lopen zomer het meeste geld uit hun<br />

loopbaan, zo’n 4 miljoen euro. Van<br />

Halen, de Nederlands-Amerikaanse<br />

rockformatie, pakte 59 miljoen dollar<br />

met een handvol comebackconcerten.<br />

<strong>De</strong> fans zijn vaak ouder en kunnen de<br />

nostalgiebonus betalen. Het bizarre<br />

is vaak dat de tweede ronde meestal<br />

een artistieke sof is, of – bij sporters<br />

– soms ontaardt in pathetische wanprestaties,<br />

zoals bij basketballer Michael<br />

Jordan die stuntelend honkballer<br />

werd.<br />

En zo is de comeback van Armstrong te<br />

vergelijken met de cynische activiteit<br />

van een calculerend hedgefonds. Het<br />

levert altijd geld op, in goede, maar<br />

vooral in heel slechte tijden. 1<br />

ANP<br />

<br />

<br />

Q&A 06-43002XXX<br />

Donkersloot is<br />

weer Donkersloot<br />

Pfffff. <strong>De</strong> Amsterdamse kunstenaar<br />

Peter Donkersloot heeft na een slepende<br />

rechtzaak van zes jaar ein-delijk<br />

weer een eigen naam.<br />

Koster & Jojanneke<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Van harte. U bent eindelijk verlost<br />

van uw kwelgeest en voormalige<br />

galeriehouder Willem van Roij.<br />

‘Een man die zich mijn naam onrechtmatig<br />

heeft toegeëigend, voor<br />

zijn eigen galerieën gebruikte, mijn<br />

schilderijen kopieerde en verkocht,<br />

en zich zelfs voordeed als mij. Erg hè?<br />

Eng ook.’<br />

Zeker. Waarom heeft het zo lang<br />

geduurd allemaal?<br />

‘<strong>De</strong> rechtbank Amsterdam heeft het<br />

gewoon heel druk. En Van Roij had<br />

een trukendoos waarmee hij het proces<br />

telkens verlengde. Hij ging zelfs<br />

1,3 miljoen euro van míj eisen, omdat<br />

hij mij zou hebben grootgemaakt.<br />

Belachelijk.’<br />

En nu moet hij u zelf miljoenen<br />

betalen?<br />

‘Het is zoveel dat het eerst uitgerekend<br />

moet worden door een notarissenteam.<br />

En hij moet zes jaar rechtsgang<br />

betalen, die hij zelf zo heeft<br />

opgerekt, ha! Dat is zo’n 50.000 euro.<br />

Mij moet hij een voorschot van<br />

12.500 betalen. Maar de man heeft<br />

nog nooit iemand betaald, dus...’<br />

Van Roij opende onlangs nog Galerie<br />

Donkersloot in IJmuiden...<br />

‘Met een bord van tien meter op het<br />

dak met mijn handtekening erop.<br />

Die had hij ook ontvreemd. Dat bord<br />

mag hij er weer afschroeven.’<br />

U zou ooit getekend hebben voor<br />

het afstaan van uw naam aan Van<br />

Roij onder invloed van coke....<br />

‘Dat is niet waar. Mijn handtekening<br />

op het zogenaamde contract is veel<br />

eerder, minimaal een jaar, gezet dan<br />

de tekst erop. Dat heeft een hele dure<br />

handschriftdeskundige vastgesteld.<br />

Van Roij heeft mij ooit blanco blaadjes<br />

laten tekenen. Een fuik nog veel<br />

mooier dan coke.’ 1<br />

KOJO’S GENANTE HOEKJE<br />

Yfk e is vies groen<br />

...<br />

Yfk e Sturm, ons succesmodel uit<br />

New York, zal het nooit meer doen.<br />

Zegt ze. Naakt poseren. Net nu wij<br />

op internet haar beschaafde lijf<br />

konden zien, stopt ze er alweer<br />

mee. Het blad Green2, de eerste<br />

glossy ter wereld, meldt dit in de<br />

tweede editie die vandaag uit<br />

komt. <strong>De</strong> dochter van een milieuinspecteur<br />

wil alleen nog in een<br />

‘biologische beha’ op de foto. 1<br />

Een paar miljoen aan je vinger<br />

Ze is al een half jaar getrouwd met Jay-Z, maar Beyoncé<br />

Knowless liet voor het eerst haar trouwring<br />

zien. Inclusief prijskaartje: 3,5 miljoen euro.

In Business<br />

<br />

11<br />

Jurist In de voetsporen van de familie<br />

<strong>De</strong> nieuwste generatie<br />

<strong>Moszkowicz</strong> komt eraan<br />

Advocaat is hij nog niet, deze jongste telg uit de advocatenfamilie<br />

<strong>Moszkowicz</strong>. Het belet hem niet om al een drukke praktijk uit te oefenen.<br />

Edward <strong>De</strong>iters<br />

UTRECHT<br />

...<br />

Eigenlijk wilde hij deejay worden.<br />

Toch liep het anders. ‘Ik zag mezelf<br />

niet tot mijn veertigste plaatjes draaien’,<br />

zegt Yehudi <strong>Moszkowicz</strong> (27).<br />

Nadat hij de School of Audio Engineering<br />

(SAE) heeft afgerond en<br />

enige jaren van de draaitafel heeft geleefd,<br />

besluit hij weer te gaan studeren.<br />

Een blauwe maandag studeert<br />

hij archeologie. ‘Prachtig vak hoor,<br />

als er weer een Egyptisch graf wordt<br />

ontdekt...’ Lang duurt dat dus niet.<br />

Uiteindelijk besluit de jonge<br />

<strong>Moszkowicz</strong> toch maar in de voetsporen<br />

van zijn familie te treden. Zijn<br />

opa is Max <strong>Moszkowicz</strong>, zijn oom<br />

heet Bram en zijn vader Robert,<br />

meestal aangeduid als het zwarte<br />

schaap uit de beroemde familie. ‘Mijn<br />

achternaam is zowel een zegen als<br />

een vloek. Mijn hele jeugd heb ik tegen<br />

vooroordelen moeten knokken.<br />

Dat mensen strafpleiters zijn wordt<br />

niet echt gewaardeerd. Men ziet maar<br />

moeilijk het verschil tussen de persoon<br />

en de advocaat. En dan is er natuurlijk<br />

ook nogal wat gedoe rond<br />

mijn vader geweest. Aan de andere<br />

kant levert de naam mij natuurlijk<br />

wel een netwerk op en zullen mensen<br />

ongetwijfeld ook daardoor voor zaken<br />

naar mij toekomen.’<br />

<strong>De</strong>urwaarders<br />

Als beginnend rechtenstudent is de<br />

jonge <strong>Moszkowicz</strong> al snel de favoriete<br />

vraagbaak voor medestudenten. ‘Die<br />

hadden vaak allerlei problemen. Van<br />

deurwaarders tot huisbazen. Ik wist<br />

iets van algemene voorwaarden en<br />

schreef dan briefjes voor ze die de<br />

zaak oplosten.’<br />

<strong>De</strong> paar adviesjes van de telg uit de<br />

beroemde advocatenfamilie worden<br />

op een goed moment een halve dagtaak.<br />

‘Dus heb ik in 2006 het Student<br />

Juridisch Advies Bureau opgericht en<br />

ben ik er geld voor gaan vragen.’<br />

Zijn dossiers verhuist hij in die tijd<br />

van zijn studentenkamer naar het<br />

Oligarch<br />

MONTENEGRO<br />

AANGEKLAAGD Terwijl rokers steeds verder het ver-<br />

<strong>De</strong> Russische ondernemer/miljardair<br />

Oleg <strong>De</strong>ripaska wil een schadevergoeding<br />

van 300 miljoen euro van de<br />

Balkanrepubliek Montenegro, zo’n<br />

beetje de helft van de jaarlijkse begroting.<br />

<strong>De</strong> oligarch investeerde in<br />

2005 een fortuin in een aluminiumfabriek.<br />

Verlies: 20 miljoen euro per<br />

jaar. <strong>De</strong>ripaska voelt zich geflest door<br />

de regering van Montenegro, die zou<br />

de cijfers te rooskleurig hebben voorgesteld.<br />

kantoor van zijn moeder – ook al advocate<br />

– aan de <strong>Utrecht</strong>se Kromme<br />

Nieuwegracht.<br />

In die amper vijftien vierkante<br />

meter grote kamer huist hij nog<br />

steeds en zijn juridisch adviesbureau<br />

is toe aan een volgende stap. Hij<br />

doopte het kort geleden om tot <strong>Moszkowicz</strong><br />

Juridisch Adviseurs en startte<br />

– met zijn ervaringen als deejay – een<br />

aparte afdeling: <strong>Moszkowicz</strong> Music.<br />

‘Daarmee ga ik me richten op artiesten<br />

en de voor hen typerende perikelen.<br />

Zoals conflicten met platenmaatschappijen.’<br />

Studeren doet hij ook<br />

nog. ‘Ik ben nu aan mijn master strafrecht<br />

bezig. Een mooi vak. Ja ik weet<br />

het, die familie…’<br />

Hard vonnis<br />

Dat hij nog niet afgestudeerd is, betekent<br />

zeker niet dat hij geen zaken kan<br />

aanpakken. ‘Ik mag bij de kantonrechter<br />

cliënten vertegenwoordigen<br />

in zaken onder de 5.000 euro.’ Hij<br />

lacht een rij witte tanden bloot. ‘Dat<br />

is binnenkort 25.000 euro. En mijn<br />

uurtarief ligt mijlen onder dat van<br />

een advocaat.’ Hij spreekt van een gat<br />

‘Mijn achternaam<br />

is zowel een zegen<br />

als een vloek.’<br />

in de markt. ‘Veel startende ondernemers<br />

hebben niet genoeg geld om die<br />

dure advocaten te betalen.’<br />

Onlangs kruiste Yehudi <strong>Moszkowicz</strong><br />

voor een jonge ondernemer de<br />

degens met grootbank ABN Amro.<br />

Hij won. ‘Dat was een mooi hard<br />

vonnis. Het ging om een bedrag van<br />

800 euro. Dat is terugbetaald en de<br />

kantonrechter noemde het handelen<br />

van de bank een misdraging.’<br />

Een andere triomf is recenter: ‘Ik<br />

heb net voor Jeroen Verheij, onder de<br />

naam The Groove Yard een bekende<br />

producer van housemuziek, een<br />

schikking bewerkstelligd met een<br />

grote platenmaatschappij. Het ging<br />

om nooit betaalde royalty’s van zijn<br />

Dirty money<br />

Een Amerikaanse ondernemer zet vandaag de<br />

– ongewassen – onderbroek van Michael Jackson te<br />

koop op eBay. Bieden mag vanaf 1 miljoen dollar.<br />

Yehudi <strong>Moszkowicz</strong>: ‘Strafrecht is een mooi vak.’ CORNÉ VAN DER STELT<br />

eerste plaat die een houseklassieker<br />

werd en nu, na vijftien jaar, nog steeds<br />

op verzamelcd’s wordt verkocht door<br />

heel Europa.’ Op de vraag hoeveel<br />

zijn cliënt betaald kreeg, volgt een<br />

<strong>Moszkowicz</strong>iaans antwoord. ‘Over<br />

een bedrag laat ik me niet uit, voorzover<br />

er al sprake was van een bedrag.’<br />

Sigaren<br />

AGIO OPENT MEGAFABRIEK<br />

domhoekje in worden gedrukt, opent<br />

Royal Agio Cigars morgen de grootste<br />

sigarenfabriek van Europa in het<br />

Belgische Westerlo. Dat heeft de Nederlandse<br />

producent van de merken<br />

Mehari, Panter, Balmoral en de Huifkar<br />

gisteren bekendgemaakt. In de<br />

afgelopen twee jaar werd de bestaande<br />

fabriek in Westerlo al eens met<br />

18.000 vierkante meter uitgebouwd<br />

tot 30.000 vierkante meter. Jaarlijks<br />

worden er door de Nederlandse sigarenondernemers<br />

van Agio meer dan<br />

Verspilling<br />

Ondernemers verspillen ruim drie uur per dag doordat<br />

zij buiten kantoor niet door kunnen werken. Dat<br />

blijkt uit onderzoek van <strong>De</strong>vo en Jansen voor KPN.<br />

Over zijn toekomstplannen is hij wél<br />

duidelijk. ‘Over vijf jaar wil ik als advocaat<br />

volop in de media- en entertainmentindustrie<br />

aan het werk zijn.<br />

Hoewel, dat strafrecht trekt me ook<br />

nog steeds… Ik hoop in ieder geval<br />

dat ik tegen die tijd die garderobekast<br />

uit ben.’ 1<br />

800 miljoen sigaren gerold. Een deel<br />

van de productie van de Balmoral-sigaren<br />

vindt plaats in de Dominicaanse<br />

Republiek. Agio heeft verkooporganisaties<br />

in Nederland, België, Frankrijk,<br />

Duitsland, Singapore en Italië. <strong>De</strong> sigaren<br />

worden verkocht in ongeveer<br />

honderd landen. Het bedrijf is de vier<br />

na grootste sigarenmaker ter wereld<br />

en wil ook de Oost-Europese en de<br />

Chinese markt gaan bewerken. ‘Dat is<br />

vergelijkbaar met de beklimming van<br />

de Mount Everest’, zei directeur Ad<br />

Wintermans ooit.<br />

R<br />

Groei<br />

WERK<br />

WOORD<br />

Roddelen<br />

uud heeft nog maar zeven miljoen<br />

voorsprong op de kozij-<br />

nenkoning van Noord-Neder-<br />

land. We adviseren je, Estelle, nu de PC<br />

te verlaten en naar de Hema te gaan.’<br />

Aldus Jort Kelder in een buzzcampagne<br />

om de Quote 500 te promoten.<br />

Ideeën bedenken is één. Maar eenmaal<br />

bedacht moet je ze natuurlijk ook<br />

waarmaken en verkopen: ze moeten<br />

de wereld in! Hoe doe je dat? Bijvoorbeeld<br />

door van je idee een roddel te<br />

maken (word of mouth).<br />

Roddels hebben een slechte naam,<br />

maar ze kunnen ook in je voordeel<br />

werken. Door je idee als roddel de wereld<br />

in te sturen, heb je kans dat anderen<br />

hem voor jou verspreiden. Het circuit<br />

van exclusieve feesten in de<br />

dance-wereld werkt hier vaak mee.<br />

Als de kaartverkoop voor een feest begint,<br />

doen ze maar 30 procent daarvan<br />

in de verkoop. En als die op zijn, krijgen<br />

liefhebbers te horen dat het feest uitverkocht<br />

is. Tja, er was ook zo’n run op<br />

de kaartjes. Hoewel,<br />

er schijnen<br />

er nog een paar<br />

te zijn… Dit gaat<br />

nu als een lopend<br />

vuurtje<br />

door de stad.<br />

Mensen bellen<br />

elkaar om te vragen<br />

of ze nog<br />

kaartjes weten.<br />

Uiteindelijk worden alle kaartjes verkocht<br />

zonder dat er ook maar een cent<br />

aan advertenties is uitgegeven!<br />

Probeer het maar eens uit. <strong>De</strong> ideale<br />

roddel:<br />

• is simpel door te vertellen<br />

• sluit aan bij wat mensen willen weten:<br />

lijstjes, how to’s, onderzoekjes,<br />

een uitgesproken mening, ‘het beste<br />

van’, handigheidjes, interessante filmpjes,<br />

testjes en ga zo maar door.<br />

• is schandalig, sexy, spannend, een<br />

slim weetje of een doordachte slogan.<br />

• of is outrageous. Kijk maar eens op<br />

blendtec.com waar ze om blenders te<br />

verkopen – in de campagne ‘Will it<br />

blend?’ – tot en met iPhones in een<br />

blender stoppen. 1<br />

Azerbeidzjan winnaar<br />

ONDERNEMEN<br />

SIMPELER<br />

Ondernemen wordt steeds minder<br />

ingewikkeld. Dat concludeert het<br />

rapport ‘Doing Business 2009’ van<br />

de Wereldbank. <strong>De</strong> onderzoekers<br />

telden vorig jaar wereldwijd een<br />

recordaantal hervormingen die het<br />

ondernemersklimaat verbeterden.<br />

<strong>De</strong> grote winnaar van 2007 is Azerbeidzjan.<br />

En ook in Albanië, Kirgizië,<br />

Wit-Rusland en Senegal werd veel<br />

gedaan om het ondernemers gemakkelijker<br />

te maken.<br />

Minder dan Polen<br />

<strong>De</strong> Nederlandse manager heeft het wat financiën<br />

betreft minder voor elkaar dan zijn Poolse, Thaise<br />

en Turkse collega’s, zegt Hay’s Group.

12<br />

Nederland<br />

In Business<br />

<strong>De</strong> markt<br />

BEURS<br />

VANDAAG<br />

REDACTIE: IEX.NL<br />

<strong>De</strong> beurs is gek<br />

Werken beursabc’tjes<br />

niet<br />

meer? <strong>De</strong> dollar<br />

trekt aan en olie<br />

daalt, maar de<br />

markten kleuren rood. Staan niet<br />

alleen Fannie en Freddie, maar wereldwijd<br />

banken nationalisatie te<br />

wachten?<br />

Op de site van Frankfurter Algemeine<br />

geeft beursgoeroe Mark<br />

Faber zijn visie op het financieeleconomische<br />

wereldgebeuren. Hij<br />

is niet vrolijk: ‘Het is duidelijk dat<br />

de Amerikaanse economie zwak is<br />

en waarschijnlijk krimpt, maar in<br />

andere landen loopt de groei nog<br />

sneller terug. Europa bevindt zich<br />

al in een recessie en in opkomende<br />

markten kan het groeitempo erg<br />

hard teruglopen.’<br />

‘Dat is voor de aandelenmarkt ongunstig,<br />

maar voor de dollar gunstig.<br />

Van de rit van 1,60 naar 1,40 eurodollar<br />

kan de dollar even uithijgen.<br />

Een verzwakking tot 1,50 is mogelijk,<br />

daarna zien we wel weer.’ In Europa<br />

en opkomende markten wijzen alle<br />

indicaties nog verder zuidwaarts,<br />

denkt Faber. Olie kan volgens hem<br />

terug naar 70 à 80 dollar voor een<br />

vaatje, waarmee de daling vanaf de<br />

top 50% bedraagt, precies als bij nikkel,<br />

lood en zink is gebeurd.<br />

Niet zo beroemd als Faber, maar<br />

zeker zo’n opvallende mening heeft<br />

IEX-columnist en onafhankelijk<br />

marktcommentator Jacques Potuijt.<br />

‘In navolging van het onder curatele<br />

stelling van Fannie Mae en Freddie<br />

Mac door de Amerikaanse overheid<br />

kan nationalisatie van het wereldwijde<br />

bankwezen wel eens de nieuwe<br />

voorkeurstherapie worden om<br />

de kredietcrisis op te lossen. Uiteindelijk<br />

betalen de belastingbetalers<br />

zo de rekening van de speculatiedrift<br />

van de bankiers.’<br />

‘<strong>De</strong> komende tien jaar zien we een<br />

neergang van de particuliere banken<br />

die het financiële systeem hebben<br />

gedomineerd. We gaan een periode<br />

in met veel minder leverage (hefboomwerking)<br />

op instrumenten,<br />

derivaten en hedge funds. Leverage<br />

is uit en risicospreiding is in. We mogen<br />

een overvloed van innovatieve<br />

AEX Index - slotkoersen 10 september<br />

financiële producten tegemoet zien<br />

waarbij risico’s beter beheersbaar zijn<br />

en eerlijker worden gespreid.’<br />

Nog een beurs-ABC’tje dat geen<br />

ABC’tje meer is, is volgens technisch<br />

analist Hendrik-Jan Davids van adviesbureau<br />

Vlug, Davids & Van Mourik:<br />

‘Waar zijn de fundamentele analisten<br />

gebleven die tot voor kort riepen<br />

dat een lagere olieprijs goed is voor de<br />

beurs? Ik leg het uit. <strong>De</strong> hoogste slotkoers<br />

van crude oil, de belangrijkste<br />

oliesoort West-Texas Light Intermediate,<br />

was begin juli net iets boven<br />

145 dollar. <strong>De</strong> AEX sloot die dag op 408.<br />

Nu, meer dan twee maanden later, is<br />

de olieprijs ruim 40 dollar gedaald en<br />

gek genoeg – of toch niet? – staat ook<br />

de AEX meer dan 10 punten lager. Het<br />

verband is blijkbaar niet zo sterk als<br />

wordt gesuggereerd. Misschien is<br />

het zelfs omgekeerd? Hoe het ook zij,<br />

ik ontkom niet aan de indruk dat de<br />

beurs en de olieprijs een stuk minder<br />

met elkaar correleren dan graag wordt<br />

gezegd’, zegt Davids.<br />

‘In andere landen<br />

dan Amerika<br />

loopt de groei nog<br />

sneller terug.’<br />

Over speculeren met olie gesproken,<br />

volgens Bloomberg hebben tussen 11<br />

juli – de olieprijs piekte toen op 147,27<br />

dollar – en 2 september (109,72 dollar)<br />

speculanten voor 39 miljard dollar<br />

aan oliefutures verkocht. Misschien<br />

is het wel de laatste keer dat olie zo’n<br />

stijging (eerste helft dit jaar) en zo’n<br />

daling (deze zomer) toonde, want de<br />

VS zinnen op maatregelen tegen ongebreideld<br />

speculeren.<br />

Vandaag rapporteert de US Commodity<br />

Futures Trading Commission<br />

(CFTC) over redenen, oorzaken en gevolgen<br />

hiervan aan het Congres. Het<br />

goedje nationaliseren zit er voor het<br />

aan olie-import verslaafde land niet,<br />

want anders zou misschien…1<br />

Olie 103,51<br />

VERSCHIL:<br />

-0,84<br />

11 september 07<br />

AANDEEL SLOT VORIG SLOT VERSCHIL HOOG LAAG VOLUME<br />

aegon 8,461 8,651 -0,19 8 ,68 8,41211267034<br />

ahold 9,019 8,986 0,03 9 ,099 8,86<br />

6881729<br />

akzo nobel 40,345 40,61 -0,26 40 ,73 39,66<br />

1759806<br />

arcelor mittal 42,62 42,265 0,36 43 ,88 41,80<br />

6604181<br />

asml holding 14,895 15,02 -0,12 15 ,095 14,68<br />

6063599<br />

bam groep 11,03 11,19 -0,16 11 ,34 10,92<br />

822463<br />

corio 52,31 51,55 0,76 52 ,50 51,03<br />

334108<br />

dsm, kon. 38,165 37,84 0,32 38 ,335 37,27<br />

1200113<br />

fortis 9,26 9,425 -0,16 9 ,476 9,169<br />

21355849<br />

fugro 44,10 44,86 -0,76 45 ,35 43,86<br />

958598<br />

heineken 32,545 32,55 -0,00 32 ,785 32,22<br />

2583136<br />

ing groep c. 21,46 21,785 -0,32 21 ,87 21,26<br />

16575335<br />

kpn 11,208 11,284 -0,08 11 ,349 11,17<br />

8376987<br />

philips, kon. 21,86 22,14 -0,28 22 ,37 21,61<br />

6357303<br />

randstad 20,72 21,13 -0,41 21 ,17 20,69<br />

1092956<br />

reed elsevier 11,21 11,207 0,00 11 ,31 11,082<br />

2490404<br />

royal dutch shell a 21,665 21,67 -0,00 21 ,95 21,48512596162<br />

sbm offshore 15,665 15,385 0,28 15 ,81 15,29<br />

1381619<br />

tnt 23,765 23,805 -0,04 24 ,14 23,402318805<br />

tomtom 15,125 16,125 -1,00 16 ,04 15,125<br />

2004768<br />

unibail-rodamco 147,685 148,36 -0,68 148 ,72 144,85<br />

51575<br />

unilever c. 20,60 20,515 0,08 20 ,69 20,30<br />

11137262<br />

usg people 11,40 11,53 -0,13 11 ,59 11,29<br />

613636<br />

wereldhave 74,13 74,27 -0,14 74 ,62 72,97<br />

92970<br />

wolters-kluwer c. 16,15 16,12 0,03 16 ,45 15,875<br />

1475078<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,80%<br />

<strong>De</strong> markt in kaart<br />

VS<br />

NASDAQ<br />

KOERS:<br />

2228,70<br />

% VERSCHIL:<br />

0,85%<br />

Bron koersgegevens:<br />

VS<br />

DOW JONES<br />

Amsterdam Midcap Index - slotkoersen 10 september<br />

KOERS:<br />

11268,92<br />

% VERSCHIL:<br />

0,34%<br />

AANDEEL SLOT VORIG SLOT VERSCHIL HOOG LAAG VOLUME<br />

aalberts ind. 9,71 9,90 -0,19 9 ,93 9,57<br />

425501<br />

amg 29,97 32,45 -2,48 32 ,21 29,38<br />

652678<br />

arcadis 12,93 13,16 -0,23 13 ,15 12,80<br />

136700<br />

asm international 16,64 16,98 -0,34 16 ,97 16,60<br />

227786<br />

binckbank 6,52 6,58 -0,06 6 ,66 6,45<br />

287129<br />

boskalis westm. 37,88 37,75 0,13 38 ,19 37,12334762<br />

crucell 10,65 10,78 -0,13 10 ,76 10,50<br />

1018681<br />

csm cert. 19,26 18,97 0,29 19 ,44 18,72<br />

528159<br />

draka holding 16,71 17,78 -1,07 17 ,93 16,71<br />

319380<br />

eurocomm. prop. 29,50 29,06 0,44 29 ,72 28,52<br />

157704<br />

heijmans 12,30 12,33 -0,03 12 ,39 12,11<br />

63194<br />

imtech 15,98 16,05 -0,07 16 ,17 15,85<br />

733645<br />

logica 1,58 1,59 -0,01 1 ,60 1,55<br />

1704411<br />

nutreco holding 39,55 41,29 -1,74 41 ,4039,22<br />

209596<br />

océ 6,89 6,95 -0,06 7 ,05 6,83<br />

464569<br />

opg groep 10,00 10,25 -0,25 10 ,23 9,71<br />

138747<br />

ordina 6,04 6,21 -0,17 6 ,23 5,99<br />

329981<br />

pharming group 0,91 0,93 -0,02 0 ,92 0,90<br />

103757<br />

smit international 47,07 48,69 -1,62 48 ,87 46,82<br />

166501<br />

sns reaal 11,14 11,02 0,12 11 ,19 10,87<br />

1249372<br />

ten cate 25,00 25,86 -0,86 26 ,09 24,98<br />

62884<br />

vastned retail 55,04 54,75 0,29 55 ,10 53,92<br />

29537<br />

vopak 38,65 39,32 -0,67 39 ,19 38,35<br />

371006<br />

wavin 5,25 5,31 -0,06 5 ,45 5,22<br />

273789<br />

wessanen c. 7,17 7,04 0,13 7 ,20 6,90<br />

355049<br />

LONDEN<br />

FTSE 100<br />

KOERS:<br />

5366,20<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,91%<br />

FRANKRIJK<br />

CAC 40<br />

KOERS:<br />

4283,66<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,23%<br />

BRAZILIË<br />

BOVESPA<br />

KOERS:<br />

49583,12<br />

% VERSCHIL:<br />

2,37%<br />

Amsterdam Smallcap Index - slotkoersen 10<br />

<br />

<br />

AANDEEL SLOT VORIG SLOT VERSCHIL HOOG LAAG VOLUME<br />

accell group 23,60 23,62 -0,02 24 ,00 23,22<br />

11118<br />

antonov 0,31 0,33 -0,02 0 ,33 0,30<br />

488538<br />

ballast nedam 22,39 22,24 0,15 22 ,40 22,11<br />

8070<br />

beter bed 9,85 9,56 0,29 10 ,05 9,54<br />

29024<br />

brunel intern 16,93 17,55 -0,62 17 ,65 16,67<br />

37416<br />

eriks group 42,50 43,12 -0,62 43 ,12 42,50<br />

8316<br />

exact hold. 21,10 21,20 -0,10 21 ,90 20,9481470<br />

fornix biosciences 8,19 8,42 -0,23 8 ,45 8,11<br />

12749<br />

gamma holding 24,20 24,52 -0,32 24 ,25 23,802089<br />

grontmij c. 22,90 22,91 -0,01 23 ,75 22,80<br />

23385<br />

innoconcepts 10,40 10,30 0,10 10 ,40 10,13<br />

27425<br />

kardan 7,37 7,60 -0,23 7 ,80 7,37<br />

103360<br />

kas bank 22,01 22,49 -0,48 22 ,55 21,90<br />

8181<br />

lanschot, van 49,25 50,00 -0,75 50 ,01 49,05<br />

1341<br />

macintosh retail 11,80 11,56 0,24 11 ,8011,36<br />

1295<br />

moolen holding 4,32 4,67 -0,35 4 ,68 4,26<br />

638977<br />

nieuwe steen 16,90 16,62 0,28 17 ,00 16,50<br />

38292<br />

qurius 0,49 0,49 0,00 - 0 ,49 0,47<br />

280219<br />

sligro food gr 22,43 22,98 -0,55 22 ,89 22,35<br />

20991<br />

spyker cars 5,20 5,20 0,00 - 5 ,29 5,20<br />

2102<br />

super de boer 3,50 3,58 -0,08 3 ,57 3,49<br />

42048<br />

tkh group 15,50 15,80 -0,30 15 ,93 15,49<br />

48935<br />

tmg 19,09 19,27 -0,18 19 ,50 19,05<br />

12526<br />

unit 4 agresso 13,82 14,00 -0,18 14 ,43 13,74<br />

55084<br />

vastned off/ind 16,27 16,20 0,07 16 ,39 15,90<br />

32717<br />

NEDERLAN<br />

AEX<br />

KOERS:<br />

393,90<br />

% VERSCH<br />

-0,46

D<br />

IL:<br />

%<br />

AEX Index 393,90<br />

VERSCHIL:<br />

-1,83<br />

11 september 07<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,46%<br />

Euro/Dollar 1,4012<br />

VERSCHIL:<br />

-0,0106<br />

11 september 07<br />

DUITSLAND<br />

DAX<br />

KOERS:<br />

6210,32<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,37%<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,75%<br />

HONGKONG<br />

HANG SENG<br />

KOERS:<br />

19999,78<br />

% VERSCHIL:<br />

-2,40%<br />

Hang Seng 19999,78<br />

VERSCHIL:<br />

-491,33<br />

11 september 07<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-2,40%<br />

Goud 760,39<br />

VERSCHIL:<br />

-20,77<br />

RUSLAND<br />

RTS-INDEX<br />

KOERS:<br />

1334,33<br />

% VERSCHIL:<br />

-4,36%<br />

11 september 07<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-2,66%<br />

Dow Jones 11268,92<br />

VERSCHIL:<br />

+38,19<br />

11 september 07<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

+0,34%<br />

Olie 98,67<br />

VERSCHIL:<br />

-2,83<br />

JAPAN<br />

NIKKEI 225<br />

KOERS:<br />

12346,63<br />

% VERSCHIL:<br />

-0,44%<br />

SINGAPORE<br />

STRAITS TIMES<br />

KOERS:<br />

2622,41<br />

% VERSCHIL:<br />

-1,90%<br />

11 september 07<br />

10 september 08<br />

% VERSCHIL:<br />

-2,79%<br />

Agenda donderdag 11 september<br />

Bedrijven Binnenland<br />

10.00 College van Beroep Uitspraak tegen accountant <strong>De</strong>loitte inz Ahold<br />

12.00 TenneT Opening hoogspanningskabel naar Noorwegen<br />

Bedrijven Buitenland<br />

08.00 Iberia Vervoercijfers, augustus<br />

Economie Binnenland<br />

13.00 Economische Zaken Seminar microfinanciering<br />

13.30 BPF Horeca Pensioensymposium Gouden Eeuw?<br />

15.00 CBS Industriemonitor, juli<br />

Economie Buitenland<br />

In Business<br />

<br />

13<br />

<strong>De</strong> Duitse staat heeft woensdag ‘in<br />

belang van de nationale veiligheid’<br />

de acht jaar geleden geprivatiseerde<br />

Bundesdruckerei teruggekocht.<br />

Redactie economie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> 129 jaar oude Bundesdruckerei<br />

werd in 2000 door de toenmalige<br />

bondskanselier Gerhard Schröder<br />

verkocht aan investeringsmaatschappij<br />

Apax voor 1 miljard euro. Twee<br />

jaar later verkocht Apax de drukkerij<br />

voor 1 euro door aan advocatenkantoor<br />

Clifford Chance wegens oplopende<br />

verliezen. Sindsdien is het<br />

bedrijf dat bankbiljetten, identiteitskaarten<br />

en paspoorten drukt, gereorganiseerd<br />

en weer winstgevend gemaakt.<br />

Er gingen geruchten dat<br />

Franse en Amerikaanse bedrijven interesse<br />

hadden, maar dat zag de Duitse<br />

regering niet zitten in verband met<br />

‘de nationale veiligheid’. Daarom is<br />

HET<br />

PANEL<br />

REDACTIE: IEX.NL<br />

<strong>De</strong> markt<br />

Duitsland Staat koopt drukkerij terug<br />

Staatsveiligheid ligt<br />

dicht bij protectionisme<br />

STELLING VAN DE DAG<br />

Asterix en de…<br />

A<br />

andelen, grondstoffen, goud,<br />

olie, euro: werkelijk niets en<br />

niemand is deze dagen veilig<br />

voor koersdalingen. Of….? Ziet u misschien<br />

ergens toch een beleggingsitem<br />

dat dapper stand houdt te midden<br />

van de grote, dalende overmacht?<br />

‘OBLIGATIES’<br />

AD VAN TIGGELEN<br />

(AANDELENSTRATEEG ING)<br />

‘Saaie staatsobligaties doen het goed,<br />

ook al vergoeden ze nauwelijks de inflatie.<br />

Landen als Spanje en Italië betalen<br />

hogere rentes, maar dat is ook<br />

terecht. Binnen aandelen doen farma,<br />

voeding en dranken het behoorlijk.<br />

Grote olie-aandelen zijn ook koop-<br />

REUTERS<br />

besloten de Bundesdruckerei opnieuw<br />

in overheidshanden te nemen.<br />

<strong>De</strong> transactie past in de lijn van de<br />

Duitse regering die strategische bedrijven<br />

wil behoeden voor buitenlandse<br />

overnames. 1<br />

waardig, maar financials en cyclische<br />

aandelen nog niet!’<br />

‘MATRAS’<br />

JACQUES POTUIJT<br />

(IEX- EN VEB-COLUMNIST)<br />

‘Geld in de matras is nu even de beste<br />

belegging. Intussen loont het te<br />

investeren in tijd en moeite om de<br />

structurele trends te onderkennen,<br />

die straks het beleggersgedrag gaan<br />

bepalen. Beleggers met een brede<br />

horizon kunnen nu op gunstiger<br />

koersen een positie innemen in alternatieve<br />

energie, nanotechnologie<br />

en gezondheidszorg.’<br />

‘LUCHTVAART’<br />

PETER VAN KLEEF (SENIOR EDITOR)<br />

‘Op de korte termijn lijkt de rol van<br />

olie als grote spelbederver eventjes<br />

uitgespeeld. Dat is gunstig voor bijvoorbeeld<br />

de luchtvaartindustrie.<br />

Een andere sector die opvallend<br />

genoeg tekenen van pril herstel vertoont,<br />

is de Amerikaanse huizenbouw.<br />

Voor de lange termijn bieden<br />

de forse dalingen in de grondstoffensector<br />

juist koopkansen.’<br />

14.30 VS Handelstekort, juli<br />

14.30 VS Nieuwe aanvragen werkloosheidsuitkeringen<br />

08.00 Duitsland Groothandelsprijzen, augustus<br />

20.00 VS Begrotingstekort, federale overheid, augustus

15<br />

Plaatjes die we lang geleden hebben gezien, kunnen nog haarscherp op ons netvlies staan. CORBIS<br />

Neurologie Beelden worden opmerkelijk goed opgeslagen<br />

Ons visuele geheugen<br />

is een krachtpatser <strong>De</strong><br />

Als het om het onthouden van woorden<br />

of cijfers gaat, zijn we geen grootmeesters.<br />

Maar ons visuele geheugen<br />

is een ware krachtpatser.<br />

Marcel Hulspas<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Een bescheiden cijferreeks, met<br />

moeite aangeleerd, zijn we binnen<br />

een paar dagen volkomen vergeten.<br />

Maar hoe is het dan mogelijk dat we<br />

plaatjes en foto’s die we maanden<br />

eerder hebben gezien vaak nog zo<br />

scherp op ons netvlies hebben staan?<br />

Hoe ver reikt ons visuele geheugen?<br />

Timothy Brady, neurowetenschapper<br />

bij het Massachusetts Institute for<br />

Technology, besloot het visuele geheugen<br />

eens tot op het uiterste te testen.<br />

Met opmerkelijke resultaten.<br />

Brady liet veertien proefpersonen<br />

bijna drieduizend foto’s zien in drie<br />

uur tijd. Elke foto was slechts drie seconden<br />

zichtbaar. Na afl oop van dit<br />

visuele bombardement liet hij ze<br />

steeds twee foto’s zien, met de vraag<br />

welke van de twee ze eerder hadden<br />

Zwarte<br />

gaatjes<br />

111<br />

MARCEL<br />

HULSPAS<br />

Vergaat vandaag de aarde? Die<br />

bange vraag sierde gisteren<br />

de voorpagina van Spits. <strong>De</strong><br />

krant had op internet een<br />

‘angstaanjagende voorspelling’ gelezen:<br />

wanneer de nieuwe deeltjesver-<br />

gezien, en welke niet. Die duo’s waren<br />

zorgvuldig samengesteld: in een<br />

deel van de gevallen ging het om twee<br />

totaal verschillende voorwerpen; een<br />

ander deel bestond uit twee voorwerpen<br />

van hetzelfde soort (twee verschillende<br />

afstandsbedieningen, bijvoorbeeld)<br />

en de derde categorie<br />

Onthouden is<br />

ook een zaak van<br />

motivatie:<br />

je moet het wíllen.<br />

bestond uit foto’s die subtiele verschillen<br />

vertoonden: een vol en een<br />

halfl eeg kopje koffi e, bijvoorbeeld.<br />

Ondanks deze pogingen tot misleiding<br />

waren de correcte scores in<br />

alle drie categorieën opmerkelijk<br />

hoog: respectievelijk 92, 88 en 87<br />

procent. Brady: ‘Dat betekent dat de<br />

proefpersonen, nadat ze duizenden<br />

voorwerpen hadden gezien, zich niet<br />

alleen nog steeds herinnerden dat ze<br />

een bepaald kastje hadden gezien,<br />

sneller, de Large Hadron Collider, in<br />

werking zou worden gesteld, zou er een<br />

zwart gat kunnen ontstaan dat de aarde<br />

zou opvreten. Helaas, we zijn er nog.<br />

Maar daarmee zijn we nog niet van de<br />

paniek verlost. Integendeel.<br />

<strong>De</strong> eerste bezorgde geluiden waren<br />

afk omstig van Walter Wagner en Luis<br />

Sancho, die in maart van dit jaar een<br />

poging deden het opstarten van de<br />

versneller tegen te houden. Wagner<br />

vertelde het Federal District Court in<br />

Hawaï dat hij bang was voor het ontstaan<br />

van zwarte gaten. Wagner is directeur<br />

van een botanische tuin op<br />

Hawaï; zijn medestander Sancho is<br />

een ‘tijdonderzoeker’. Wagner kon het<br />

Hof alleen maar vertellen dat zijn me-<br />

<strong>De</strong>nkfout<br />

Mensen die een fl inke dosis denkwerk moeten verrichten,<br />

eten daarna veel meer dan goed voor ze is,<br />

aldus de Franse medicus Jean-Philippe Chaput.<br />

maar zich ook nog konden herinneren<br />

dat het deurtje een stukje openstond.’<br />

Brady had dergelijke hoge scores<br />

zeker niet verwacht, en ook zijn collega’s<br />

tonen zich hoogst verbaasd.<br />

Waarschijnlijk, aldus Brady, ‘omdat<br />

niemand het geheugen ooit zo extreem<br />

heeft uitgedaagd.’ Duidelijk is<br />

wél dat we niet alles even goed onthouden:<br />

beelden van bekende voorwerpen<br />

worden veel beter opgeslagen<br />

dan onbekende beelden, zoals kunstwerken.<br />

Ook motivatie speelt een voorname<br />

rol: de onderzoekers hadden een<br />

geldprijs (ze willen niet zeggen hoeveel)<br />

uitgeloofd voor de proefpersoon<br />

die het hoogste scoorde. Goed<br />

onthouden is een kwestie van wíllen.<br />

Dat is volgens Brady ook de reden<br />

waarom ons geheugen ons toch vaak<br />

in de steek laat: ‘Wanneer ze werkelijk<br />

hun best zouden doen, als ze werkelijk<br />

tegen zichzelf zouden zeggen: die<br />

dag is belangrijk, die moet ik niet vergeten,<br />

en wel hierom… dan zouden<br />

mannen de verjaardag van hun vrouw<br />

of vriendin echt niet vergeten.’ 1<br />

destander ‘ergens in Spanje’ woonde.<br />

Maar ook al ging het om een tuinman<br />

en een idioot, en ook al heeft een Amerikaanse<br />

rechter niks te vertellen over<br />

het CERN, in Genève waren ze er niet<br />

gerust op.<br />

In juni verscheen een serieus rapport<br />

waarin uitgelegd werd dat er heel<br />

misschien zwarte gaatjes kunnen ontstaan,<br />

maar dan hele kleintjes. En zoals<br />

Stephen Hawking heeft laten zien:<br />

die hele kleine gaatjes verdampen<br />

binnen de kortste keren. Zoiets moet<br />

je natuurlijk niet zeggen. Het kan waar<br />

zijn, het is onverstandig want ook een<br />

uiterst kleine kans is gevaarlijk.<br />

Kort daarop gooiden twee Russische<br />

wiskundigen, Irina Arafeva en Igor Vo-<br />

Attaquez!<br />

Dat bleek uit onderzoek waarbij proefpersonen,<br />

nadat ze verschillende soort taken hadden uitgevoerd,<br />

zoveel mochten eten als ze maar wilden.<br />

Een onooglijk klein beestje, het beerdiertje,<br />

blijkt de ruimte prima aan te<br />

kunnen. Het heeft geen ruimtepak<br />

nodig en plant zich in de extreme<br />

omstandigheden gewoon voort.<br />

Redactie wetenschap<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Beerdiertjes stonden al bekend als de<br />

tough guys van de dierenwereld. Het<br />

beestje, een paar millimeter groot,<br />

leeft in vochtig mos, maar als dat mos<br />

uitdroogt of bevriest, gaat het in een<br />

soort winterslaap en krimpt het beerdiertje<br />

ineen tot een kurkdroog, keihard<br />

korreltje dat vele jaren voor<br />

dood kan blijven liggen. Totdat de<br />

kou verdwijnt of het water terugkeert;<br />

dan neemt datzelfde korreltje weer<br />

water op en verandert het in een paar<br />

minuten in een actieve mosbewoner.<br />

Maar kan deze doorzetter ook de<br />

ruimte aan? Een jaar geleden liet Ingemar<br />

Jönsson van de universiteit<br />

van Kristianstad (Zweden) ingedroogde<br />

beerdiertjes meereizen met<br />

de Russische Foton-M3. Tien dagen<br />

lang werden ze blootgesteld aan de<br />

extreem lage druk en temperatuur<br />

van de lege ruimte, aan de permanente<br />

stroom geladen deeltjes van de zon<br />

en aan het complete zonnespectrum,<br />

inclusief het schadelijk UV.<br />

lovich, nog wat olie op het vuur. Volgens<br />

hen kon er niet alleen een zwart<br />

gat ontstaan, maar ook een wormgat,<br />

een roterend zwart gat. Wanneer je<br />

daarin duikt, kom je (volgens sommigen)<br />

in een ander deel van het heelal<br />

weer naar boven. Arafeva en Volovich<br />

waarschuwden dat de LHC wel eens<br />

een kosmische poort kon worden<br />

waarlangs buitenaardse wezens de<br />

aarde kunnen bereiken. En ziet, na een<br />

tuinman, een idioot en twee hysterische<br />

Russische rekenaars, vond een<br />

Duitse hoogleraar scheikunde, Otto<br />

Rosler, dat hij nu aan de beurt was voor<br />

zijn fi fteen minutes of fame. Hij stapte<br />

naar het Europese Hof voor de Mensenrechten<br />

in Straatsburg, want een<br />

Weten<br />

Biologie Minibeestje ultieme doorzetter<br />

Het beerdiertje is de<br />

perfecte ruimtevaarder<br />

Redactie wetenschap<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Wie mooi gevonden wil worden, kan<br />

zijn toevlucht nemen tot make-up of<br />

plastische chirurgie – maar er bestaat<br />

een eenvoudiger methode: glimlachen.<br />

Psycholoog Ben Jones van de Universiteit<br />

van Aberdeen liet 230 mannen<br />

en vrouwen foto’s van gezichten<br />

beoordelen. Veel van die foto’s waren<br />

en profi l genomen, andere juist recht<br />

van voren. Er waren foto’s waarbij de<br />

gefotografeerde de proefpersoon niet<br />

aankeek, in andere gevallen wel; en in<br />

dat laatste geval vertoonde de gefoto-<br />

Jönsson lanceerde twee soorten. Een<br />

van de twee, coronifer, bleek niet bestand<br />

tegen deze marteling. Maar<br />

drie exemplaren van tardigradum<br />

waren na afloop nog in leven, en<br />

plantten zich gewoon voort.<br />

Catharine Conley, de Planetary<br />

Protection Officer van NASA, die<br />

moet voorkomen dat andere planeten<br />

‘besmet’ raken door aards leven<br />

dat stiekem ‘meelift’ op ruimtevaartschepen,<br />

is onder de indruk, maar ze<br />

is niet bang dat Mars of Venus straks<br />

veroverd zullen worden door stiekem<br />

meeliftende beerdiertjes: ‘Ze moeten<br />

ook eten.’ Haar grote zorg is een besmetting<br />

van deze planeten met<br />

korstmos of bacteriën die weinig<br />

meer nodig hebben dan mineralen,<br />

zuurstof en zonlicht. 1<br />

tough guy van de dierenwereld.<br />

Psychologie Beetje aandacht<br />

Een aardige glimlach maakt<br />

een mens gelijk veel mooier<br />

grafeerde soms een glimlach. <strong>De</strong><br />

proefpersonen werd gevraagd de gezichten<br />

in te delen: welke vonden ze<br />

aantrekkelijk en welke niet? Gefotografeerden<br />

die de proefpersoon aankeken,<br />

werden veel sneller ‘aantrekkelijk’<br />

gevonden dan anderen, en die<br />

kans werd nog groter wanneer de gefotografeerden<br />

glimlachten. Jones’<br />

conclusie komt niet onverwacht. Uit<br />

eerder onderzoek was al bekend dat<br />

wanneer mensen de woordjes ‘ik vind<br />

je aardig’ in iemands oor fl uisteren,<br />

ze direct al een stuk knapper worden<br />

gevonden. Dat effect gaat dus nog een<br />

stapje verder: ook al zegt u niets, een<br />

beetje aandacht en een lieve glimlach<br />

is ook al voldoende. 1<br />

zwart gat dat de aarde opvreet, dat<br />

was toch een aantasting van zijn<br />

fundamentele mensenrecht. Rosler<br />

is nu wereldberoemd.<br />

Het moge duidelijk zijn: na de ‘gewone’<br />

natuurkunde, de scheikunde<br />

en de meteorologie heeft nu het<br />

meest wereldvreemde vakgebied,<br />

de hoge-energiefysica, zijn onschuld<br />

verloren. Ook dat is voortaan levensgevaarlijk.<br />

Het CERN is uit zijn ivoren<br />

toren gevallen. Daar mag men de komende<br />

jaren rekenen op bergen<br />

hate-mail, protestacties voor de deur<br />

en anti-CERN-conferenties om de<br />

hoek. Welkom op die taaie, onaangename<br />

planeet aarde. 1<br />

* marcel.hulspas@depers.nl<br />

Ik denk, dus ik eet<br />

<strong>De</strong> zware mentale taak veroorzaakte stress, wat blijkbaar<br />

honger oproept. Chaput vermoedt dat dit een<br />

van de redenen is waarom we steeds dikker worden.

16<br />

<strong>Pers</strong>pectief<br />

Crowdsourcing<br />

<strong>De</strong> massa weet<br />

het beter<br />

Steeds vaker bedenken niet de eigen medewerkers, maar internetters<br />

een nieuw product of marketingcampagne. TNT, Nuon, Nationale<br />

Nederlanden en de Rabobank zijn Nederlandse bedrijven die doen aan<br />

crowdsourcing, het uitbesteden aan de massa.<br />

Remco Tomesen<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Bedenk een windmolen om van te<br />

houden! Dat is de oproep die energiebedrijf<br />

Eneco plaatste op Battle of<br />

Concepts, een website waar bedrijven<br />

vragen stellen aan ‘de massa’. Eneco<br />

koos de beste ideeën uit voor een<br />

nieuw ontwerp van grotere windmolens,<br />

en verdeelde 5.000 euro onder<br />

de inzenders. Ook Prins Petfoods<br />

ontdekte een wereld buiten de eigen<br />

ontwerpafdeling. Het diervoedingsbedrijf<br />

vroeg volstrekte buitenstaanders<br />

om een ontwerp voor een nieuwe<br />

verpakking te bedenken.<br />

Het zijn twee voorbeelden van Nederlandse<br />

bedrijven die doen aan<br />

crowdsourcing, een term bedacht door<br />

Jeff Howe, een Amerikaanse schrijver<br />

en journalist voor het toonaangevende<br />

technologieblad Wired. <strong>De</strong> term is<br />

een combinatie van crowd (massa) en<br />

outsourcing (uitbesteden). Oftewel:<br />

uitbesteding aan de massa.<br />

Die massa zijn alle inwoners van<br />

de wereld met een internetverbinding,<br />

ongeveer een miljard mensen.<br />

En die massa is heel divers. Ze bestaat<br />

uit wannabee T-shirt-ontwerpers,<br />

amateur chemici met een laboratorium<br />

op zolder en fanatieke fotografen.<br />

Mensen met een passie, die ze<br />

<strong>De</strong> Lange Hezelstraat in Nijmegen<br />

splitst zich in twee leuke straten: de<br />

Stikke Hezelstraat en de Houtstraat.<br />

Dus als je de een inslaat, loop je kans<br />

de ander te missen. Dat zou jammer<br />

zijn want de straten herbergen een<br />

leuke mix van winkels. Genoten van<br />

de historische pandjes in de Lange<br />

Hezelstraat? <strong>De</strong> Houtstraat en de<br />

Stikke Hezelstraat zijn net zo mooi,<br />

maar met panden uit de wederopbouwtijd.<br />

Beide straten werden namelijk<br />

zwaar getroffen tijdens het bombardement<br />

op 22 februari 1944. <strong>De</strong><br />

Houtstraat is breed en met veel groen,<br />

wat hem toegankelijk en rustiek<br />

maakt. Hier heb je allerlei speciaalzaken;<br />

van schoenen, naar hoeden tot<br />

kookgerei. <strong>De</strong> Stikke Hezelstraat is<br />

smaller en stijler dan de Houtstraat<br />

en heeft naast modewinkeltjes, ook<br />

Als je maar<br />

een klein deel<br />

van je talent<br />

en kennis in<br />

je werk kwijt<br />

kunt, leidt dat<br />

tot frustratie.<br />

Stikke Hezelstraat en Houtstraat in Nijmegen<br />

sieraden-, natuurwinkels en een terras.<br />

Hij loopt naar het einde van centrum<br />

en is dus een perfecte afsluiter.<br />

Streetfacts<br />

Ontstaan straat: Stikke Hezelstraat<br />

1921, Houtstraat 1858. Bn’ers: In<br />

de aanloop naar Prinsjesdag tal van<br />

vrouwelijke politici die een mooie hoed<br />

willen scoren. Aantal winkels: Stikke<br />

Hezelstraat: ± 26, Houtstraat ± 53.<br />

Bekijk deze straten virtueel op nlstreets.nl<br />

Shopping by<br />

niet kwijt kunnen in hun dagelijkse<br />

werk als accountmanager voor een<br />

bank of receptionist bij een hotel.<br />

Zeker in Europa en de Verenigde<br />

Staten is die groep mensen met een<br />

onbenut talent groot, schrijft Jeff<br />

Howe in zijn vier dagen geleden uitgebrachte<br />

boek Crowdsourcing, waarmee<br />

hij in Amerika al veel aandacht<br />

trok. Die groep talentvolle mensen<br />

wordt alleen maar groter omdat het<br />

aantal hoogopgeleiden wereldwijd al<br />

jaren aan het toenemen is. Maar deze<br />

hbo’ers en academici komen vervolgens<br />

terecht in banen die juist heel<br />

specialistisch zijn. Als je maar een<br />

klein deel van je talent en kennis in je<br />

dagelijkse werk kwijt kunt, leidt dat<br />

tot frustratie.<br />

Dat er heel veel onbenutte hersencapaciteit<br />

is, kwam voor het eerst<br />

groots aan de oppervlakte bij de opkomst<br />

van Wikipedia. Miljoenen<br />

mensen hebben samen de artikelen<br />

voor deze online encyclopedie geschreven.<br />

Niet omdat ze er een beloning<br />

voor krijgen, maar omdat ze<br />

hun kennis over Johann Sebastian<br />

Bach, de geschiedenis van Mongolië<br />

of Suske en Wiske graag met de wereld<br />

willen delen.<br />

Het ‘samen bouwen en maken<br />

model’ voor Wikipedia is op zijn<br />

beurt ontstaan in de computerwereld.<br />

Zo is besturingssysteem Linux<br />

20 % korting<br />

Kom naar Gingillo <strong>De</strong>sign Shop en<br />

ontvang 20 % korting op originele<br />

cadeaus of mooie hebbedingetjes<br />

voor jezelf. Geldig op het hele<br />

assortiment.<br />

Gingillo <strong>De</strong>sign Shop<br />

Houtstraat 30<br />

6511 JN Nijmegen<br />

Kijk voor meer acties op<br />

www.nlstreets.nl/NL/acties<br />

Ga naar onze website voor 1001 andere leuke adresjes!<br />

<br />

tot stand gekomen door gezamenlijk<br />

werk van duizenden programmeurs<br />

uit alle delen van de wereld.<br />

Bedrijven zijn dus zeker niet de<br />

ontdekkers van crowdsourcing. Ze<br />

kopiëren wat in de anarchie van internet<br />

is ontstaan. Er is ook een belangrijk<br />

verschil met het Wikipediamodel:<br />

bedrijven betalen bedenkers<br />

van goede ideeën. Amerikaanse bedrijven<br />

leggen zelfs fl inke bedragen<br />

neer. Colgate-Palmolive vroeg de<br />

140.000 leden van de website Inno-<br />

Centive een oplossing te bedenken<br />

voor een tandpastaprobleem. Het<br />

bedrijf betaalde 25.000 dollar aan<br />

een man die een nieuwe manier bedacht<br />

om fl uor in een tube te stoppen.<br />

Ook Boeing en Procter & Gamble<br />

plaatsen problemen op<br />

InnoCentive; zij betalen de oplossers<br />

tussen de 10.000 en 100.000 dollar.<br />

Brainstorm<br />

Colgate-Palmolive nam het idee van<br />

de internetter letterlijk over. Eneco<br />

gaat het winnende ontwerp voor een<br />

windmolen niet een-op-een bouwen.<br />

‘<strong>De</strong> winnende ontwerpen waren heel<br />

creatief’, zegt Cor de Ruyter van Eneco.<br />

‘We gebruiken onderdelen ervan<br />

voor het defi nitieve ontwerp.’ Wie een<br />

idee inlevert, moet bij Battle of Concepts<br />

overigens afstand doen van het<br />

intellectueel eigendom.<br />

Begin dit jaar kochten de toen 21.000<br />

leden van de website MyFootballclub.<br />

co.uk een meerderheidsaandeel van<br />

75 procent in een Engelse voetbalclub.<br />

Zij legden daarvoor 600.000 Britse<br />

pond neer. Een voorbeeld van crowdfunding,<br />

de massa die samen een investering<br />

doet. Leden zijn afkomstig<br />

uit 70 verschillende landen. Ebbsfleet<br />

United is de eerste voetbalclub ter wereld<br />

die eigendom is van een groep internetters.<br />

<strong>De</strong> voetbalclub uit Kent<br />

<br />

<br />

‘Bedrijven gebruiken de ideeën vooral<br />

in de brainstormfase’, zegt Joost<br />

<strong>De</strong>kker, man achter Battle of Concepts.<br />

‘Ze vinden het fi jn om bij het<br />

ontwerp te kunnen starten met een<br />

stapel plannen.’<br />

Wat bedrijven volgens <strong>De</strong>kker<br />

vooral fi jn vinden, is dat buitenstaanders<br />

vaak met compleet nieuwe invalshoeken<br />

komen. In het geval van<br />

Battle of Concepts zijn die buitenstaanders<br />

jong en meestal student.<br />

Maximale leeftijd van deelnemers is<br />

30. <strong>De</strong> site is namelijk ook opgezet<br />

om studenten in contact te brengen<br />

met bedrijven.<br />

Student Lennart Luten (26) won<br />

al een paar battles, onder meer van<br />

Crowdfunding<br />

MET ZIJN ALLEN EEN ENGELSE<br />

VOETBALCLUB KOPEN<br />

speelt in de Blue Square Premier, een<br />

competitie vier divisies onder de Premiership.<br />

Wie mede-eigenaar van de<br />

club wil worden, betaalt 35 pond<br />

contributie. Leden van MyFootballclub<br />

besluiten democratisch over<br />

zaken als de aankoop van nieuwe<br />

spelers en prijzen van seizoenskaarten.<br />

<strong>De</strong> eigenaren zijn erg betrokken<br />

bij de club. Bij een belangrijke wedstrijd<br />

kwamen vorig jaar mede-eigenaren<br />

uit 20 landen naar Engeland.<br />

The Antichrist<br />

Andrew Keen wordt ook wel de antichrist van Silicon Valley<br />

genoemd. <strong>De</strong> schrijver van The Cult of the Amateur walgt van ‘de<br />

macht van de massa’ en gelooft in experts, niet in amateurs.

oorplatformbedrijf Heerema. Bij<br />

Eneco werd hij een keer derde. Voor<br />

beide bedrijven schreef hij zo’n drie<br />

A4’tjes, wat hem twee keer een weekend<br />

kostte. Het leverde hem ongeveer<br />

1.500 euro op. <strong>De</strong> student doet vooral<br />

mee omdat hij aan de slag wil in de<br />

energiesector. ‘Dit is een manier om<br />

mezelf in de kijker te spelen bij bedrijven.<br />

Geld is een bijzaak.’<br />

Zijn motivatie verschilt met die<br />

van deelnemers op de Amerikaanse<br />

InnoCentive. Dat zijn vooral wetenschappers,<br />

die in hun vrije tijd problemen<br />

oplossen. ‘Voor de intellectuele<br />

bevrediging’, zegt Jeff Howe.<br />

Wetenschappers komen vaak met<br />

volledig uitgewerkte plannen voor<br />

nieuwe producten of diensten. Daar<br />

willen bedrijven dan ook een hoge<br />

beloning voor betalen.<br />

Entertainment<br />

Bedrijven kunnen meer uitbesteden<br />

dan het bedenken van nieuwe producten<br />

of diensten. Je kunt internetters<br />

ook creatief bezig laten zijn. Zo<br />

schreef Doritos, bekend van de tortillachips,<br />

twee jaar geleden een reclamewedstrijd<br />

uit. Via internet kon iedereen<br />

een reclamefi lmpje insturen.<br />

Het winnende filmpje werd uitgezonden<br />

tijdens de SuperBowl, de fi -<br />

nale van het American Football seizoen.<br />

Dit is jaarlijks de best bekeken<br />

Amerikaanse tv-uitzending.<br />

Sellaband is voorbeeld<br />

NEDERLAND IS VOORLOPER<br />

OP GEBIED CROWDSOURCING<br />

Jeff Howe schrijft in zijn boek<br />

Crowdsourcing vooral over Amerikaanse<br />

bedrijven. Maar hij ziet Nederland<br />

en Scandinavië ook als voorlopers<br />

op het gebied van crowdsourcing.<br />

‘Ik zie veel voorbeelden uit Nederland<br />

voorbijkomen’, zegt hij. In<br />

zijn boek beschrijft hij wel een Nederlands<br />

bedrijf: het twee jaar geleden<br />

door Pim Betist opgerichte Sellaband.<br />

Op Sellaband.com kunnen<br />

artiesten zich met hun muziek pre-<br />

senteren. Wie een artiest ziet zitten,<br />

kan een investeerder worden. Met een<br />

paar tientjes ben je al aandeelhouder.<br />

<strong>De</strong> artiest die 50.000 euro bij elkaar<br />

haalt, krijgt een platencontract aangeboden.<br />

Dit is volgens Howe een voorbeeld<br />

van crowdfunding. 8.500 artiesten<br />

schreven zich tot nu toe in. Daarvan<br />

haalden 25 bands 50.000 euro<br />

binnen om een plaat te maken. <strong>De</strong> investeerders<br />

in de bands met een contract,<br />

delen in de muziekopbrengsten.<br />

Fellowforce (1)<br />

Battle of Concepts is niet de enige Nederlandse site<br />

waar bedrijven ‘de massa’ vragen mee te innoveren.<br />

Vorig jaar is Fellowforce gestart .<br />

Dat er goede inzendingen tussen zaten<br />

is logisch, vindt Howe. <strong>De</strong> bedenker<br />

van een goed spotje is wellicht<br />

eerder een 22-jarige skater en tortillaeter,<br />

dan een veertigjarige reclamemaker<br />

en drager van een hoornen<br />

bril. Nu het maken van video’s eenvoudig<br />

is, en videoapparatuur goedkoop,<br />

verdwijnt volgens hem het<br />

monopolie van de traditionele professionals.<br />

Criticus van deze ‘opkomst van de<br />

amateur’ is de Amerikaanse bestsellerauteur<br />

Andrew Keen. In het boek<br />

The Cult of the Amateur beschrijft hij<br />

een wereld die beheerst wordt door<br />

slechte amateurs. Een wereld die ten<br />

onder gaat aan fi lmpjes op YouTube<br />

Pim Betist. FUMI<br />

Fellowforce (2)<br />

Fellowforce.com is Engelstalig en heeft<br />

internationale ambities. Bedrijven betalen de site,<br />

om er een probleem te mogen plaatsen.<br />

over huisdieren en eenzame mannen<br />

die een maf dansje doen voor een<br />

webcam. <strong>De</strong> meeste mensen zijn volstrekt<br />

talentloos, vindt Keen. En<br />

dankzij internet komt dat volgens<br />

hem nu pijnlijk aan de oppervlakte.<br />

‘Natuurlijk zijn de meeste fi lmpjes<br />

op YouTube niet om aan te zien’, geeft<br />

Howe toe. ‘Crowdsourcing is echter<br />

gebaseerd op de uitzondering op<br />

deze regel.’ Als de crowd maar groot<br />

genoeg is, komt echte kwaliteit bovendrijven.<br />

‘Geef honderd mensen<br />

een camera, en je krijg 99 slechte,<br />

schokkerige fi lmpjes. Maar die ene<br />

die overblijft, is ook meteen heel erg<br />

goed.’ Zo kwam ook het Gelderse<br />

meisje Esmee <strong>De</strong>nters bovendrijven.<br />

We kunnen zelf videootjes maken, digitale<br />

foto’s en een weblog. Maar wat<br />

te denken van een apparaat dat in je<br />

eigen huis fysieke producten maakt?<br />

<strong>De</strong>nk aan een beker, frisbee of gitaar.<br />

Het lijkt onwaarschijnlijk, maar volgens<br />

Neil Gershenfeld is dit op niet al<br />

te lange termijn mogelijk. ‘Mensen<br />

hebben straks een persoonlijk fabriekje<br />

in huis, een apparaat dat alles kan<br />

maken wat je maar kunt bedenken’,<br />

zegt Gershenfeld, leidinggevende bij<br />

<strong>Pers</strong>pectief<br />

<br />

17<br />

PLUISPRODUCTIONS.NL<br />

Als de crowd<br />

maar groot<br />

genoeg is,<br />

komt echte<br />

kwaliteit<br />

bovendrijven.<br />

Net als tienduizenden andere meisjes<br />

plaatste zij een fi lmpje op YouTube,<br />

waarin ze een liedje zong. In tegenstelling<br />

tot die andere meisjes<br />

had zij talent. Haar fi lmpjes op You-<br />

Tube werden meer dan 20 miljoen<br />

keer bekeken en ze kreeg vorig jaar<br />

een platencontract bij Tenman Records,<br />

de maatschappij die ook Justin<br />

Timberlake onder contract heeft.<br />

Eind vorig jaar was ze te gast bij Oprah<br />

Winfrey.<br />

Revolutie<br />

Bedrijven hebben crowdsourcing<br />

nog maar net ontdekt. Battle of Concepts<br />

bestaat pas anderhalf jaar. ‘Het<br />

begint nu lekker te lopen’, zegt oprichter<br />

Joost <strong>De</strong>kker. ‘We krijgen elke<br />

week een aanmelding van een bedrijf.’<br />

Volgens Howe breekt de<br />

crowdsource-revolutie pas echt los<br />

als de tieners van nu over een jaar of<br />

vijf aan het werk gaan. Ze zijn opgegroeid<br />

met Hyves, msn, weblogs en<br />

digitale camera’s. Tieners hoef je<br />

crowdsourcing niet uit te leggen.<br />

Howe: ‘Wij hebben een term nodig<br />

om het fenomeen te omschrijven. Zij<br />

begrijpen intuïtief wat het is’. 1<br />

Jeff Howe is op 18 september in Rotterdam,<br />

waar hij spreekt op Emerce eDay,<br />

een congres over online marketing en<br />

zakendoen via internet.<br />

Je frisbee of gitaar rolt straks uit je computer<br />

IEDEREEN HEEFT STRAKS<br />

EEN EIGEN FABRIEKJE<br />

het prestigieuze Massachusetts Institute<br />

of Technology (MIT). Jeff<br />

Howe citeert hem in Crowdsourcing.<br />

Het ontwerpen kan met gratis verkrijgbare<br />

3D-ontwerpprogramma’s,<br />

zoals Google’s Sketchup. Een minifabriekje<br />

maakt dan een voorwerp<br />

met metaalpoeder of plastic – vergelijkbaar<br />

met de werking van een inkjetprinter.<br />

Een andere methode is om<br />

met laserstralen voorwerpen te ‘snijden’<br />

uit een blok materiaal.<br />

Rabobank<br />

<strong>De</strong> Rabobank startte vorig jaar op Hyves de Innovation<br />

Challenge; iedereen kon daar innovatieve ideeën<br />

op kwijt. <strong>De</strong> beste inzendingen ontvingen een prijs.

Dichter bij Esther kan je niet komen. STATIONBEIJING.NL

Uit & Thuis<br />

<br />

19<br />

Musical Birgit Schuurman speelt haar award-winnende rol Sanne opnieuw<br />

‘Dit is geen popcornfi lm’<br />

Birgit Schuurman stapt vanavond weer op de planken met de musical<br />

‘5 jaar met jou’ – nu met Jim de Groot als tegenspeler.<br />

Femke van Wiggen<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Birgit Schuurman en Jim de Groot<br />

hebben net de allereerste volledige<br />

doorloop achter de rug, in een van de<br />

kleine studio’s van de kauwgomballenfabriek<br />

in Amsterdam. Ze zijn er<br />

een beetje hyper van, lachen ze, terwijl<br />

ze naar buiten lopen om even wat<br />

daglicht mee te pikken. Birgit, pratend<br />

als een waterval: ‘We speelden<br />

net een scène waarin ik, Sanne, boos<br />

moet worden op Jim, Jona in de musical.<br />

Gisteren keek Jim me toen echt<br />

heel vuil aan, ik kon hem wel op zijn<br />

bek slaan, dat was gemakkelijk. Maar<br />

nu speelde hij juist de geslagen hond,<br />

waardoor ik opeens weer iets heel<br />

nieuws in Sanne moest aanboren.’<br />

5 jaar met jou (de Nederlandse versie<br />

van The Last Five Years van Jason<br />

Robert Brown) is het verhaal van Jona<br />

en Sanne, verteld door hen beiden.<br />

Met één belangrijk verschil: hij begint<br />

het verhaal bij het begin, zij bij het<br />

eind. Zo zingen ze hun relatie naar<br />

elkaar toe, om halverwege, als ze trouwen,<br />

samen te komen in een duet.<br />

Totaal anders<br />

Vorig jaar speelde Birgit de musical in<br />

een kleine theatertournee, samen<br />

met Ara Halici. Voor haar rol als Sanne<br />

kreeg ze de John Kraaijkamp Musical<br />

Award. Nu staat ze anderhalf uur<br />

met Jim de Groot op het toneel. En<br />

die andere tegenspeler maakt het<br />

hele stuk totaal anders, zegt Birgit.<br />

‘We zijn nu vaker samen te zien op<br />

het toneel, terwijl de een zijn verhaal<br />

zingt. Volgens mij word je daardoor<br />

meer in het verhaal getrokken. Als je<br />

ziet hoe leuk Sanne en Jona het ooit<br />

hadden, voel je ook hoe klote het is<br />

dat het misgaat.’<br />

Hoewel Birgit dit stuk al veertig<br />

keer speelde, is ze Sanne nog lang niet<br />

zat. ‘Ik ben nog niet klaar met haar,<br />

zeker niet nu ze een andere partner<br />

heeft! Jim is iemand anders, is mannelijk,<br />

meer macho, dus van hem<br />

Birgit Schuurman en Jim de Groot met regisseur Maarten van Mourik tijdens de repetities. GEERT SNOEIJER<br />

‘Als je ziet hoe leuk<br />

dit stel het samen<br />

had, voel je je klote<br />

als het misgaat.’<br />

krijg ik andere dingen terug. Vorig<br />

jaar dacht ik nog weleens: ‘Waarom is<br />

het eigenlijk uit tussen die twee?’ En<br />

nu zie ik Jim en denk ik: ‘Wat een ongelofelijke<br />

klootzak!’ Of dan kom ik<br />

er opeens achter dat het helemaal<br />

niet aardig is van Sanne dat ze Jona<br />

zijn succes niet gunt.’<br />

Jim: ‘We repeteren zo kort, dat we<br />

tijdens de tournee zeker nog wat<br />

puntjes op de i zullen moeten zetten.<br />

Als de intentie maar staat, dat is nu<br />

het belangrijkste. Bovendien blijf je<br />

altijd wat aanpassen. Voor Hair had<br />

ik een langere repetitieperiode, maar<br />

toen besloot ik alsnog in de 279e<br />

voorstelling het anders te doen.’<br />

Om in ieder geval op één lijn te<br />

komen, keken Birgit en Jim voor de<br />

repetities samen naar opnames van<br />

die vorige voorstelling. Jim: ‘Dat wilde<br />

ik graag, ik wilde direct vragen<br />

kunnen stellen, ook omdat ik niet<br />

Ara ben, dus een ander gevoel bij bepaalde<br />

situaties heb.’<br />

Onderuit hangen<br />

Birgit: ‘Ja, laat ik maar waarschuwen:<br />

dit is geen musical waarbij je gezellig<br />

onderuit hangend kunt gaan genieten.<br />

Het is een beetje een Spaanse<br />

fi lm – en geen popcornfi lm.’<br />

Jim: ‘Ach, mensen kunnen toch de<br />

volgende dag naar Tarzan? En ik wil<br />

sowieso niet dat ze popcorn eten tijdens<br />

de voorstelling.’<br />

Met die woorden loopt het tweetal<br />

de volgende repetitie in, waarin ze<br />

een van hun eerste etentjes hebben.<br />

Birgit/Sanne schenkt wijn in en zingt<br />

loepzuiver over een vriendin met wie<br />

ze niet wil ruilen. Regisseur Maarten<br />

van Mourik onderbreekt. ‘Birgit,<br />

waarom vertelt Sanne dit aan Jona?’<br />

‘Om mijn verleden te delen met<br />

hem.’<br />

Jim: ‘Volgens mij zeg je: pas op, ik<br />

wil voor je gaan, maar ik heb ook een<br />

eigen leven.’<br />

Birgit: ‘Dat voel ik echt niet zo.’<br />

Jim: ‘Jawel, Sanne is hartstikke verliefd,<br />

maar ze stelt ook meteen eisen<br />

aan de relatie.’<br />

Birgit: ‘Zo heb ik het nooit gezien.<br />

Zullen we het nog eens proberen?’ 1<br />

WEER LEKKER AAN DE SLAG MET DEZE SUPERDEALS!<br />

HP Mini Laptop<br />

8,9” tft / 120Gb<br />

UNIEK!<br />

NU slechts<br />

* bij 2-jarig Hi 20 Soms<br />

Mobielinternet abonnement<br />

€ 39,95 per maand<br />

Bestel online op<br />

telefoons.nl of bel<br />

030 - 285 01 72<br />

Samsung<br />

F480 TouchWiz<br />

NU<br />

* bij 2-jarig Hi 20<br />

+ eindeloos online abonnement<br />

€ 20,45 per maand<br />

Zorgeloos de beste deal!<br />

Uit<br />

Jolie is dol op haar boksbeugel.<br />

Film<br />

In ‘Wanted’ rost<br />

Angelina er op los<br />

Judith Hornman<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Wesley Gibson (James McAvoy) kijkt<br />

de toeschouwer in het laatste shot<br />

van Wanted uitdagend aan, met de<br />

tekst: ‘En wat heb jij vandaag gedaan?’<br />

Nou, ik heb net naar een twee uur<br />

durende actiefilm gekeken waarin<br />

deze Wesley Gibson van een sukkel in<br />

een geroutineerde massamoordenaar<br />

transformeert met een hartslag van<br />

400 slagen per minuut. Dit alles om<br />

zijn vermoorde vader te wreken, die<br />

achter een complot is gekomen waarbij<br />

een weefgetouw een bepalende<br />

rol speelt.<br />

Veel heeft het niet om het lijf allemaal,<br />

maar dat maakt niet uit. <strong>De</strong> uit<br />

Kazachstan afkomstige regisseur Timur<br />

Bekmambetov (Night Watch,<br />

Day Watch) heeft van Wanted namelijk<br />

één grote actievideoclip gemaakt<br />

en neemt het allemaal niet te serieus.<br />

Met slome kogels in Matrix-stijl en<br />

characterbuilding à la Flashdance heb<br />

je genoeg aan het non-stop visueel<br />

geweld, ondanks het slecht gewoven<br />

plot.<br />

Geen wonder dat de fi lm een hit is<br />

in de Verenigde Staten. Welke puberjongen<br />

wil nou niet zien hoe een<br />

ijzige Angelina Jolie (in de rol van<br />

Fox) de kneus Gibson in elkaar rost<br />

met een boksbeugel? 1<br />

Niet denken, maar doen.<br />

Animatie<br />

BEWEGEND<br />

KOFFIEPOEDER<br />

Morgen begint in Amsterdam voor<br />

de tweede keer het Klik! Amsterdam<br />

Animation Festival. Drie dagen lang<br />

worden liefh ebbers getrakteerd op<br />

animatiefi lms van over de hele wereld.<br />

Animatie wordt als medium<br />

steeds breder, laat de organisatie<br />

weten. Doel van Klik! is ‘het hele<br />

animatiespectrum’ te laten zien,<br />

‘van gruizige koffi epoederanimatie<br />

tot glimmende computerbeelden’.<br />

Aanraders zijn Otto & Stella, een korte<br />

fi lm over een mislukt romantisch<br />

ritje, My Happy End, over de relatie<br />

van een teckel met zijn staart en<br />

Sheep on the roof, waar het bestaan<br />

van een man danig in de war wordt<br />

geschopt als er bij de buurman een<br />

schaap op het dak landt.<br />

Animo<br />

Johnny <strong>De</strong>pp leent zijn<br />

stem aan Rango, de eerste<br />

animatie van Paramount.

20 Op de buis<br />

20.30 20.55 21.30 22.15 23.45<br />

Film: Fahrenheit 9/11<br />

Ned3, 20.30<br />

Documentaire van Michael Moore waarin<br />

hij de vloer aanveegt met George W. Bush.<br />

Nederland 1 Nederland 2 Nederland 3 RTL 4 RTL 5<br />

17:00 KRO Kindertijd<br />

17:01 Konstanse<br />

17:06 <strong>De</strong> vrolijk geverfde ridder<br />

17:12 Brum<br />

17:22 Sofi e is bij de tandarts<br />

17:25 Sesamstraat<br />

17:51 D66<br />

17:59 EénVandaag<br />

18:00 NOS Journaal<br />

18:20 EénVandaag<br />

18:45 NOS Sportjournaal<br />

19:00 Lingo<br />

19:25 Het kinderziekenhuis<br />

20:00 NOS Journaal<br />

20:30 Ik vertrek<br />

21:30 Spoorloos verdwenen<br />

22:25 Schatjes<br />

23:10 Pauw & Witteman<br />

RTL 7 RTL 8 SBS 6 NET 5 Veronica<br />

18:00 The A-Team<br />

18:55 Knight Rider<br />

19:55 Married with children<br />

20:30 Flight 93<br />

22:15 DC 9/11: Time of crisis<br />

Eén Canvas Het gesprek BBC 1 BBC 2<br />

18:00 Het journaal<br />

18:10 <strong>De</strong> rode loper<br />

18:30 Blokken<br />

19:00 Het journaal<br />

19:40 Man bijt hond<br />

20:05 Het weer<br />

20:10 Thuis<br />

20:40 <strong>De</strong>adline<br />

21:30 Koppen<br />

22:05 <strong>De</strong> laatste show<br />

22:50 Het journaal laat<br />

23:11 KENO-uitslagen<br />

23:12 Het weer<br />

23:15 <strong>De</strong> collega’s<br />

17:10 SpongeBob SquarePants<br />

17:30 Ned’s survivalgids<br />

18:00 Fairly odd parents<br />

18:18 Gefopt!<br />

18:33 Ricky Sprocket<br />

18:50 Anubis special<br />

19:10 Puppy Patrol<br />

19:30 Drake & Josh<br />

19:59 Comedy Central<br />

20:00 That 70’s Show<br />

20:25 Malcolm in the middle<br />

20:55 The world stands up<br />

21:05 South Park<br />

21:35 Mad about you<br />

22:00 Frasier<br />

22:30 Scrubs<br />

23:00 Malcolm in the middle<br />

23:30 Just shoot me!<br />

23:55 The Simpsons<br />

Met het mes op tafel<br />

Ned2, 20.55<br />

Kennisquiz waarbij gebluft kan worden<br />

onder leiding van Joost Prinsen.<br />

17:00 NOS Journaal<br />

17:10 Nederland helpt<br />

17:35 Guido’s Orchestra - Red Passion<br />

18:25 That’s the question<br />

18:55 Man bijt hond<br />

19:25 NOS Paralympische Spelen<br />

19:55 Landroof<br />

20:25 Netwerk<br />

20:55 Met het mes op tafel<br />

21:25 Andere tijden<br />

22:00 NOS Journaal<br />

22:15 Nova/<strong>De</strong>n Haag vandaag<br />

22:50 <strong>De</strong> onzichtbare fi lm<br />

23:55 Ashes to ashes<br />

17:15 Oprah Winfrey show<br />

18:10 Extreme bruiden<br />

19:05 Het zonnetje in huis<br />

19:35 Dr. Phil<br />

20:30 Zo jong en dan al anorexia<br />

21:40 Irish matchmaker<br />

22:10 Spectaculaire bevallingen<br />

22:40 As the world turns<br />

23:30 Oprah Winfrey show<br />

17:05 Kim Possible<br />

17:30 Missy Mila<br />

17:40 Disney Phineas and Ferb<br />

17:55 Bel’s boys<br />

18:10 Karrewiet<br />

18:20 Spring<br />

18:35 6tien<br />

18:55 W817<br />

19:10 Mijn sport is top<br />

19:20 Karrewiet<br />

19:30 Mortifi ed<br />

19:59 CANVAS<br />

20:00 Terzake<br />

20:40 <strong>De</strong> canvascrack<br />

21:10 Reynebeau & Rotten<br />

21:55 Adventures in architecture<br />

22:50 Monty Python’s fl ying circus<br />

23:20 Live from Abbey Road<br />

Comedy Central Discovery Channel<br />

17:05 Wheeler dealers: Beetle to buggy<br />

17:35 Wheeler dealers: Beetle to buggy<br />

18:00 Miami Ink: The ink that binds<br />

19:00 Mythbusters: Mind control<br />

20:00 Dirty jobs: Geoduck farmer<br />

21:00 Hunting Chris Ryan: Botswana<br />

22:00 True crime scene: Family secrets<br />

23:00 Future weapons: Mission invisible<br />

Het zesde zintuig<br />

RTL4, 21.30<br />

Beau van Erven Dorens test de paranormale<br />

gaven van twaalf deelnemers.<br />

17:18 Zóóó gênant!!<br />

17:45 Baasjes<br />

18:00 SpangaS<br />

18:25 Het Klokhuis<br />

18:45 NOS Jeugdjournaal<br />

18:59 Nederland 3<br />

19:00 ONM<br />

19:22 NOS Journaal<br />

19:30 <strong>De</strong> Wereld Draait Door<br />

20:21 NOS Journaal<br />

20:30 Fahrenheit 9/11<br />

22:40 NOS Sportjournaal<br />

22:55 NOS Journaal<br />

23:10 ER<br />

17:30 Little house on the prairie<br />

18:30 The bold and the beautiful<br />

19:00 Hart van Nederland - Vroege editie<br />

19:20 Shownieuws - Vroege editie<br />

20:00 Trauma NL<br />

20:30 House<br />

21:30 Medical examiners<br />

22:30 Hart van Nederland - Late editie<br />

22:50 Piets weerbericht<br />

22:55 Shownieuws - Late editie<br />

23:20 Trauma Team: E.R. Live<br />

17.00 The Late Show<br />

18.00 Final Cut<br />

19.00 Fab and the City<br />

19.30 Het <strong>De</strong>bat<br />

20.30 Dagbeeld<br />

21.15 Binnenskamers<br />

21:45 Het Gesprek Van Het Najaar<br />

22:00 FC Het Gesprek<br />

23:00 The Late Show<br />

23:45 Het Gesprek Van Het Najaar<br />

Shockdoc: <strong>De</strong> Man van 500<br />

kilo, RTL5, 22.15<br />

Wie veel eet en zeer weinig beweegt weegt<br />

plots net zoveel als een klein autootje.<br />

Spraakmakend nieuws Volg het op depers.nl<br />

Ajax<br />

<strong>Pers</strong> niet in Hitlerhotel.<br />

www.depers.nl/hotel<br />

17:05 As the world turns<br />

18:00 RTL Nieuws<br />

18:15 Editie NL<br />

18:35 RTL Boulevard<br />

19:30 RTL Nieuws<br />

19:55 RTL Weer<br />

20:00 Goede tijden, slechte tijden<br />

20:30 Help, mijn man heeft een hobby!<br />

21:30 Het zesde zintuig - Plaats delict<br />

22:30 Million dollar wedding<br />

17:00 Ready steady cook<br />

18:00 Judging Amy<br />

18:55 Grey’s anatomy<br />

19:50 Smaken verschillen<br />

20:30 Confessions of a teenage drama<br />

queen<br />

22:15 Law & Order: Special Victims Unit<br />

23:05 Law & Order: Special Victims Unit<br />

17:00 The owl<br />

17:05 Hedz<br />

17:35 Hider in the house<br />

18:00 Newsround<br />

18:15 The weakest link<br />

19:00 Nieuws en weerbericht<br />

19:30 Regionaal nieuws en weerbericht<br />

20:00 The One show<br />

20:30 EastEnders<br />

20:57 Nieuws en weerbericht<br />

21:00 The planners are coming<br />

21:30 Accidental heroes<br />

22:00 Crimewatch<br />

23:00 Nieuws en weerbericht<br />

23:25 Regionaal nieuws en weerbericht<br />

23:45 American beauty<br />

Pijnlijk<br />

Joe Biden wil dat man in rolstoel<br />

opstaat.<br />

www.depers.nl/rolstoel<br />

<br />

<br />

Film: American Beauty<br />

BBC1, 23.45<br />

Zwarte komedie, sterk spel van Kevin<br />

Spacey die moe wordt van zijn leventje.<br />

17:05 PostcodeLoterij: <strong>De</strong>al or no deal<br />

17:35 Dr. Phil<br />

18:30 The king of Queens<br />

19:00 Wie is de chef<br />

19:30 Can’t buy me love<br />

20:00 PostcodeLoterij: <strong>De</strong>al or no deal<br />

20:30 So you think you can dance<br />

21:45 Boys will be girls<br />

22:15 Shock doc: <strong>De</strong> man van 500 kilo<br />

23:15 Point Pleasant<br />

17:15 Totally spies<br />

17:35 Hannah Montana<br />

18:00 Sneak<br />

18:05 Everybody hates Chris<br />

18:35 According to Jim<br />

19:00 Trick & Treat<br />

19:05 Friends<br />

19:35 Two guys and a girl<br />

20:00 Two and a half men<br />

20:30 Hollandse krijgers<br />

21:30 Gezocht: Politie<br />

22:30 Oplichters ontmaskerd<br />

23:05 Brainiac<br />

23:40 Fear Factor<br />

17:30 Step up to the plate<br />

18:15 Wanted down under<br />

19:00 Eggheads<br />

19:30 Masterchef: The professionals<br />

20:00 Paralympics<br />

21:00 The restaurant<br />

22:00 Mock the week<br />

22:30 The cup<br />

23:00 Never mind the Buzzcocks<br />

23:30 Newsnight<br />

Dierenkunst<br />

Dierenkunst online te koop.<br />

www.depers.nl/dierenkunst

Op de bank 21<br />

Hollands Glorie<br />

Verhoeven maakt<br />

weer erotiek<br />

Mediaredactie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Na Basic Instinct en Showgirls leek Paul<br />

Verhoeven zijn animo voor de erotische<br />

speelfi lm een beetje te hebben<br />

verloren. Volgens het Amerikaanse<br />

fi lmblad Variety is het Nederlandse<br />

goudhaantje momenteel echter in<br />

gesprek over een thriller die draait<br />

om een stagiair die het aanlegt met de<br />

vrouw van zijn baas. <strong>De</strong> opnamen<br />

voor het nog naamloze fi lmproject<br />

moeten begin volgend jaar van start<br />

gaan.<br />

Na zijn laatste Nederlandse speelfi<br />

lm Zwartboek heeft de 70-jarige Verhoeven<br />

zich heel wat projecten op de<br />

hals gehaald. Zo maakt hij het vervolg<br />

op The Thomas Crown affair, met Pierce<br />

Brosnan en werkt hij aan de thriller<br />

Azazel. 1<br />

Film<br />

Biopic Bush<br />

eerder in de bios<br />

ANP<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> fi lm W van de Amerikaanse regisseur<br />

Oliver Stone over George W.<br />

Bush komt eerder naar de Nederlandse<br />

bioscopen. <strong>De</strong> oorspronkelijke<br />

release stond gepland voor 8 januari,<br />

maar in verband met de Amerikaanse<br />

presidentsverkiezingen begin november<br />

wordt de fi lm nu uitgebracht<br />

op 30 oktober. W gaat over het turbulente<br />

leven van de huidige president<br />

van Amerika. Josh Brolin (No Country<br />

for Old Men) speelt George W. Bush.<br />

Elizabeth Banks vertolkt de rol van<br />

Laura Bush, terwijl Condoleezza Rice<br />

wordt gespeeld door Thandie Newton.<br />

Oliver Stone liet eerder weten<br />

’een eerlijk en waarheidsgetrouw’<br />

portret te willen maken van de Amerikaanse<br />

president. Stone zoomt in<br />

op de relatie van Bush met zijn vader<br />

George Herbert Walker, en zijn bekering<br />

tot het christendom. 1<br />

Dvd Recensie<br />

MARTELINGEN<br />

DEUGEN NIET<br />

Dirk Koppes ...<br />

Gooi drie continenten, minimaal vier<br />

personages en vijf verhaallijnen bij<br />

elkaar, en je krijgt een interessante<br />

fi lm. <strong>De</strong>nken scenarioschrijvers sinds<br />

het succes van Magnolia, Babel en<br />

Crash. <strong>De</strong> makers van Rendition volgen<br />

hetzelfde procedé, helaas met<br />

een minder geslaagd resultaat. Net<br />

Maarten Bloem<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

‘Silence! I kill you!’ <strong>De</strong> lijfspreuk van<br />

de fi guur die hem uitspreekt: Achmed<br />

the <strong>De</strong>ad Terrorist, je haat hem of je<br />

loopt met hem weg. Zo hoort het ook<br />

bij een hype. Misschien ben je de zelfmoordterrorist<br />

wel eens tegengekomen,<br />

eraan ontsnappen is schier onmogelijk.<br />

Beltonenboer Jamba<br />

terroriseert menig computerscherm<br />

met pop-ups waarin wordt aangemoedigd<br />

Achmeds lijfspreuk aan te<br />

schaffen. Vanavond kan worden genoten<br />

van Achmed the dead terrorist<br />

zoals hij oorspronkelijk werd bedacht:<br />

als onderdeel van de stand-up/<br />

buikspreekshow van de Amerikaanse<br />

comedian Jeff Dunham.<br />

Comedy Central heeft de hele<br />

avondprogrammering aangepast voor<br />

Dunhams bijna twee uur durende<br />

Spark of Insanity-comedyshow. Een beladen<br />

dag als nine eleven kan volgens<br />

de zender wel wat humor gebruiken.<br />

Opmars<br />

In een verklaring stelt Comedy Central<br />

dat nu, zeven jaar na de aanslagen<br />

in New York, ‘de tijd voor relativering<br />

is aangebroken. In de Verenigde Staten<br />

worden grappen over de aanslagen<br />

inmiddels in een noodtempo op<br />

het publiek afgevuurd en islamitische<br />

stand-up comedians maken er gestaag<br />

hun opmars.’<br />

Doordat Dunham zo iets angstaanjagends<br />

en onbegrijpelijks als een<br />

Arabische zelfmoordenaar heeft gereduceerd<br />

tot een buikspreekpop die<br />

niet serieus valt te nemen, boekt hij<br />

veel succes. Terrorist Achmed is een<br />

stuntelaar (hij ontplofte net iets te<br />

vroeg), maakt schuine grappen en is<br />

het object van spot, humor en bij vlagen<br />

zelfs medelijden.<br />

Dunham heeft in interviews al uitgelegd<br />

dat je jezelf op glad ijs begeeft<br />

als je een terrorist in je comedyshow<br />

opvoert. Maar, zegt hij, het kan wel.<br />

‘Humor, belediging en het opzoeken<br />

van grenzen gaan hand in hand. Met<br />

zoals in Babel staat de wereldwijde<br />

angst voor en aanpak van terrorisme<br />

centraal, plus de gevolgen hiervan<br />

voor gewone burgers.<br />

Rendition is grimmiger dan Babel,<br />

met een onschuldige Egyptisch-<br />

Amerikaanse ingenieur die wordt beschuldigd<br />

van het helpen van een terrorismenetwerk.<br />

Hij wordt ontvoerd<br />

naar een onbekende bestemming.<br />

In een ‘Noord-Afrikaans land’ wordt<br />

hij gemarteld met de waterdoekmethode.<br />

Regisseur Gavin Hood schrikt<br />

er niet voor terug om dit uitgebreid in<br />

beeld te brengen. <strong>De</strong> aanwezige CIAagent<br />

Jake Gyllenhaal beseft dat hij<br />

meewerkt aan martelingen, en stort<br />

daarna in.<br />

Rachel Hazes weer in opspraak<br />

<strong>De</strong> weduwe Hazes is weer eens in opspraak. Niet door<br />

haar eigen schuld maar door haar eigen ouders. Die<br />

gaan een hatelijk boekje over haar schrijven.<br />

Comedy Buikspreekkunst maakt een revival door<br />

VS rijp voor Achmed<br />

The <strong>De</strong>ad Terrorist<br />

Je haat hem of je bent gek op hem. Achmed relativeert<br />

de zelfmoordenaar en maakt zijn bedenker rijk.<br />

Jeff Dunham laat Achmed schuine moppen tappen.<br />

Achmed probeer ik een brandje te<br />

stichten en het tegelijkertijd te blussen.’<br />

Maar vooral wil Dunham de<br />

draak steken met de ‘idiote manier van<br />

denken’ van zelfmoordterroristen.<br />

Marginaal<br />

Jeff Dunham was een marginale comedian<br />

die zich ook nog bezighield<br />

met het bijna uitgestorven vak van de<br />

buikspreker, maar Achmed the <strong>De</strong>ad<br />

Terrorist heeft van hem inmiddels<br />

een rijk man gemaakt. <strong>De</strong> dvd’s van<br />

zijn show vliegen over de toonbank.<br />

<strong>De</strong> opmars van Achmed, die in<br />

2007 voor het eerst uit de comedykof-<br />

Reese Witherspoon als vrouw van de<br />

ingenieur zorgt voor het noodzakelijke<br />

liefdesverhaal. Zij vecht in Washington<br />

voor de vrijlating van haar<br />

verdwenen man. <strong>De</strong> clash met terrorismeapparatsjik<br />

Meryl Streep is een<br />

van de hoogtepunten van de fi lm.<br />

Regisseur Gavin Hood heeft het hart<br />

duidelijk op de goede plaats. Het toevoegen<br />

op de dvd van een documentaire<br />

met martelingslachtoff ers toont<br />

duidelijk zijn standpunt.<br />

Uiteindelijk blijft het beeld over dat<br />

Hood zich op te veel verschillende<br />

verhaallijnen heeft geconcentreerd,<br />

waardoor Rendition verbrokkeld<br />

blijft. Ondanks de ijzersterke acteerprestaties.<br />

Matthijs naar RTL?<br />

Matthijs van Nieuwkerk zou in het geheim praten<br />

met RTL over een overstap. Daar zou hij een late<br />

night talkshow gaan presenteren.<br />

fer van Dunham werd getrokken,<br />

wordt ook nog eens fl ink aangewakkerd<br />

door YouTube. <strong>De</strong> hele wereld<br />

lijkt koortsachtig korte fragmenten<br />

van Spark of insanity met Achmed in<br />

de hoofdrol rond te sturen. <strong>De</strong> teller<br />

staat inmiddels op 60 miljoen en tikt<br />

vrolijk door. Daarmee zijn de fi lmpjes<br />

met Achmed the <strong>De</strong>ad Terrorist<br />

de best bekeken van heel de videowebsite.<br />

<strong>De</strong> gruwelen van 11 september<br />

2001 en de daaropvolgende war<br />

on terror hebben Dunham en een<br />

hoop mensen toch nog iets te lachen<br />

opgeleverd. 1<br />

Comedy Central, 20.25<br />

Televisie<br />

Vrouw is de baas<br />

bij het zappen<br />

Mediaredactie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Televisiekijken is in Nederland nog<br />

steeds volkshobby nummer 1. Maar<br />

naar wat wordt gekeken, daar vindt<br />

geen uitgebreid overleg over plaats.<br />

Enigszins verrassend: de vrouw is<br />

vaak de baas over de afstandsbediening.<br />

Dat blijkt een onderzoekje van<br />

KPN onder duizend tv-kijkers.<br />

Ruim 38 procent van de vrouwen<br />

stelt dat zij thuis uitmaakt wat er gekeken<br />

wordt. Bij de mannen is 25<br />

procent ervan overtuigd dat hij de<br />

afstandsbediening beheerst. <strong>De</strong><br />

meeste mensen kijken een dikke vier<br />

uur per dag televisie. Het aanbod<br />

mag in de laatste jaren qua zenders<br />

steeds ruimer zijn geworden, het<br />

gros van de Hollanders blijkt te kijken<br />

naar tussen de zes en tien ‘vaste’<br />

kanalen. 1<br />

Egoglossy<br />

Doek valt defi nitief<br />

voor Catherine<br />

Mediaredactie<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> redactie van Catherine is offi cieel<br />

gestopt met de productie van de glossy<br />

rond tv-coryfee Catherine Keyl.<br />

Het blad werd in april al ten grave gedragen.<br />

Daarna verscheen om de<br />

maand toch een nummer. Volgens<br />

hoofdredactrice Riek Tawfi k werden<br />

ze gedwongen door te gaan. Dat zou<br />

Keyls advocaat hebben bedongen.<br />

Riek Tawfi k en uitgever Annemarie<br />

van Gaal, die met Keyl in een zakelijk<br />

confl ict verkeert, waren daarom<br />

verbaasd dat Keyl zich in de media<br />

beklaagde over het voortbestaan van<br />

het blad, dat eens per twee maanden<br />

uitkwam. Volgens Keyl is het gedwongen<br />

doorgaan-verhaal onzin en kan<br />

ze niet wachten ‘iets’ te beginnen. 1<br />

Reese Witherspoon zorgt voor het liefdesverhaal in ‘Rendition’.<br />

Chabot en Wind keuren snackbars<br />

Pierre Wind en Bart Chabot hebben een boekje<br />

geschreven, Patatje Oorlog, waarin ze snackbars à la<br />

Michelin sterren geven voor hun prestaties.

22<br />

ZWEEDS RAADSEL:<br />

gebroken<br />

haver<br />

peulvrucht<br />

afgelegen<br />

draaien<br />

grootmoeder<br />

loofboomfeestvarken<br />

golfterm<br />

5<br />

7<br />

Doe het zelf<br />

houtsoortvoorzetsel<br />

rookgerei<br />

1 2 3 4 5 6 7 8<br />

4 2<br />

soort<br />

stof<br />

landtong<br />

muzieknoot<br />

gerief<br />

zelfkant<br />

koorhemd<br />

tropisch<br />

gewas<br />

Chinese<br />

vermicelli 3<br />

korte<br />

damesmode<br />

muziekwoedemuurholte<br />

vorstentitel<br />

BRAINSNACK: SUDOKU SUDOKU <br />

Welke groep gekleurde vierkanten (1-10) vormt een<br />

uitzondering op de andere?<br />

1<br />

8<br />

6<br />

cilinder<br />

nevel<br />

<br />

<br />

CRYPTOGRAM: OPLOSSINGEN:<br />

HORIZONTAAL:<br />

1. Om een artistieke trui van te breien? (8); 4. <strong>De</strong> plaats van gelovigen (8);<br />

6. Brood voor de laatste grap (4); 8. In het atelier vindt men kennis (7); 9.<br />

Maakt de whisky schoon (4); 10. Tijd voor de vierde Europeaan (8); 11.<br />

Hinder die men nog eens verbindt (8).<br />

VERTICAAL:<br />

1. Levensgevaarlijk voor een meisje achter het schip (6); 2. Tooi een godheid<br />

in de bergen! (6); 3. Klein dorpje bij Bordeaux? (7); 5. Gelegenheid<br />

voor een natje en een droogje (7); 6. Pijnlijke hoeveelheid van een betweter<br />

(6); 7. Varensgast die het water bederft (6).<br />

4 9 6<br />

2 9 8 7<br />

7 1 2 9 4<br />

5 8 1<br />

9 3 2<br />

1 2 3<br />

4 5<br />

9<br />

7 5 6<br />

4 6 9<br />

5 1 6<br />

2 3 4 8<br />

8<br />

6 7<br />

4 8<br />

3 9 5<br />

8 2<br />

4 8 3 1<br />

6 3 8<br />

1 5 6<br />

1 9<br />

2 5 7 4<br />

Lezerscolumn mijncolumn@depers.nl<br />

<strong>De</strong> step<br />

bouwloods<br />

Ruud van Boxel ...<br />

Jaren terug werden we een keer verrast<br />

door een collega die, terwijl wij<br />

onze bolides parkeerden en schijnbaar<br />

vieze vlekken wegpoetsten, ons<br />

in de schoolgangen bijna van de sokken<br />

reed met een step. Nou was het<br />

al een beetje een aparte, want hoewel<br />

hij redelijk goed lag bij de leerlingen,<br />

konden wij eigenlijk niet altijd<br />

hoogte van hem krijgen, dus deze<br />

stunt paste wel bij hem.<br />

Hij reed echter de eerste de beste keer<br />

ook bijna de directrice aan die hem<br />

streng vermanend vertelde dat dat<br />

toch echt niet kon en met een quasi<br />

schuldig kijkend gezicht kwam hij met<br />

het ding de koffiekamer binnen. Hij<br />

vouwde het geval dubbel, legde het<br />

onder de kapstok en eigenlijk viel het<br />

niet eens meer op. ‘Mooi dingetje, hè’,<br />

grijnsde hij tegen ons. ‘En niet eens zo<br />

goedkoop, is er al koffie trouwens?’<br />

En zo vertelde hij ons waarom hij besloten<br />

had om een step aan te schaffen<br />

om er mee naar zijn werk te gaan,<br />

want daar waren wij natuurlijk razend<br />

nieuwsgierig naar. Allereerst was het<br />

10<br />

11<br />

iets voor zijn conditie, want dat was<br />

eigenlijk wel nodig. Nu kun je wel op<br />

de fiets gaan, maar dit vreet net iets<br />

meer energie. Dan is er natuurlijk het<br />

economische aspect, opperde hij. ‘Ik<br />

woon tien minuten van het station en<br />

de school is ook al tien minuten van<br />

het station hier. Neem het ding mee in<br />

de trein, kost niks extra, je hebt geen<br />

stallingkosten die je bij een fiets wel<br />

zou hebben, dus tel uit je winst.’<br />

Tot dan konden we hem nog aardig<br />

volgen, maar hij had nog twee argumenten.<br />

Ten derde, zei hij, is er nog de<br />

humoristische factor. ‘Overal waar ik<br />

kom met het ding, zie ik een glimlach<br />

111<br />

Vandaag<br />

Vandaag is het met ruim 24 graden en<br />

zon een mooie nazomerdag. <strong>De</strong> wind<br />

is zwak tot matig. Het is echt een dag<br />

om buiten te zijn. Helaas trekken vanuit<br />

het zuiden in de avond onweersbuien<br />

het land in. Dit is de voorbode<br />

voor de herfstachtige dag die ons morgen<br />

te wachten staat. <strong>De</strong> nacht verloopt<br />

buiig, met minima rond 14 graden.<br />

verschijnen op de gezichten van mensen<br />

en dat is dan toch machtig of niet<br />

soms?’ En als vierde aspect aan deze<br />

vreemder wordende bewijsvoering<br />

wist hij te melden dat ieder mens wel<br />

iets rebels over zich heeft en dit was<br />

zijn uiting ervan. Eigenlijk konden we<br />

hem alleen maar bewonderen daarvoor,<br />

niet dat wij het ooit in onze bolle<br />

hoofd zouden halen een dergelijke<br />

stunt uit te halen.<br />

Ik hoorde een jaar of wat later dat een<br />

hoge meneer van de school hem erop<br />

aangesproken had. Hij vond het allemaal<br />

maar heel kinderachtig, dat gedoe<br />

met de step. Dat heeft toen nog<br />

111<br />

Morgen<br />

Morgen is het echt herfst. Het is ongeveer<br />

18 graden, met veel bewolking en<br />

regen. Ook trekt de wind stevig aan.<br />

Het zuiden kan de meeste neerslag<br />

verwachten, het noordoosten komt er<br />

het beste vanaf. <strong>De</strong> volgende dagen<br />

verlopen fris, met temperaturen tussen<br />

16 en 18 graden. Het is dan wel<br />

overwegend droog en vrij zonnig.<br />

Brainsnack: Groep 9. Alle andere groepen<br />

bestaan uit 10 vierkanten.<br />

Cryptogram<br />

HORIZONTAAL:<br />

1. Kunstwol; 4.<br />

gemeente; 6. witz; 8.<br />

relatie; 9. soda; 10.<br />

kwartier; 11. overlast.<br />

VERTICAAL:<br />

1. Kogels; 2. sierra; 3.<br />

wijnvlek; 5. eetcafé; 6.<br />

weetal; 7. zeerot.<br />

1 5 4 7 3 8 2 9 6<br />

7 3 2 9 1 6 8 4 5<br />

8 6 9 4 2 5 7 1 3<br />

5 4 7 8 9 2 3 6 1<br />

9 2 6 3 4 1 5 8 7<br />

3 8 1 5 6 7 4 2 9<br />

6 7 8 1 5 4 9 3 2<br />

4 1 3 2 7 9 6 5 8<br />

2 9 5 6 8 3 1 7 4<br />

Zweeds<br />

-h-v-p-mkapucÿner<br />

-ver-pilo<br />

keren-sol<br />

-r-neg-moma-sesam<br />

-olm-mini<br />

jubilaris<br />

-tee-keet<br />

RIJSCHOOL<br />

4 8 9 7 5 3 2 1 6<br />

2 1 5 4 6 9 8 7 3<br />

3 6 7 8 1 2 5 9 4<br />

6 5 2 3 7 4 9 8 1<br />

9 3 1 2 8 6 7 4 5<br />

7 4 8 1 9 5 3 6 2<br />

5 7 4 6 2 8 1 3 9<br />

8 9 3 5 4 1 6 2 7<br />

1 2 6 9 3 7 4 5 8<br />

Een uitgave van Mountain Media BV<br />

Anthony Fokkerweg 61<br />

1059 CP Amsterdam<br />

tel: 020 - 3460560<br />

fax: 020 - 3460596<br />

www.depers.nl<br />

distributie@depers.nl<br />

sales@depers.nl<br />

marketing@depers.nl<br />

oprichter: Cornelis van den Berg<br />

uitgever: Ben Rogmans (a.i.)<br />

hoofdredactie: Jan-Jaap Heij (a.i.),<br />

Frank Poorthuis<br />

art direction: Pieter Schol,<br />

Antoine Hamers<br />

Dagblad <strong>De</strong> <strong>Pers</strong> is een<br />

gratis kwaliteitskrant die<br />

wordt verspreid via NSstations,<br />

Bruna-winkels, TNT Business<br />

Points en kantoren. Kijk op<br />

www.depers.nl voor een uitgebreid<br />

overzicht van de distributiepunten.<br />

een staartje gekregen, kan ik me herinneren,<br />

want er is zelfs een psychologisch<br />

onderzoek aan te pas gekomen,<br />

hetgeen ons nou ook weer niet<br />

zo veel verwonderde.<br />

Weet nog wel dat ze hem verteld<br />

hadden dat het slecht voor zijn imago<br />

was, want wat moesten zijn leerlingen,<br />

de ouders en zijn collega’s er wel<br />

niet van denken?<br />

‘Nou en?’, was zijn antwoord toen en<br />

terwijl ik mijn collega’s even aankeek,<br />

zag ik dat ze allemaal hetzelfde<br />

in hun hoofd hadden: knettergek,<br />

maar durfden wij dat ook maar een<br />

keer. 1<br />

Tijdelijke wijzigingen OV:<br />

111<br />

Eindhoven (bus)<br />

Werkzaamheden<br />

Hermeslijnen 1, 9 en 109. Halte Generaal<br />

Pattonlaan vervallen.<br />

<strong>De</strong>n Haag (tram)<br />

Wegwerkzaamheden bij Rijswijkseplein<br />

HTM-lijnen 1, 16 en 17. Halten Station<br />

Hollands Spoor en Leeghwaterplein<br />

vervallen.<br />

Doorn (bus)<br />

Werkzaamheden<br />

Connexxionlijnen 50 en 56. Halten<br />

Boswijklaan, Beukenlaan, Stamerweg,<br />

Woestduinlaan Zuid en Berkenweg<br />

vervallen.<br />

Meer op www.depers.nl/9292ov<br />

Onderweg? Bel 0900-9292 (€ 0,70 p/m)<br />

of kijk op mobiel.9292ov.nl

23<br />

Dieet<br />

‘Misschien is<br />

het bijgeloof’<br />

Topsport is ook rekening houden<br />

met externe factoren. Zoals de<br />

invloed van ander voedsel op je<br />

lichaam. Esther Vergeer eet daarom<br />

al jarenlang iedere ochtend<br />

hetzelfde.<br />

Femke van Wiggen<br />

PEKING<br />

...<br />

Net als iedere sporter moet Esther tijdens<br />

de Paralympics ook op haar eet-<br />

en drinkgewoontes letten. Voor en na<br />

iedere training en wedstrijd weegt ze<br />

zich daarom, om te kijken hoeveel<br />

vocht ze verliest – en hoeveel ze dus<br />

idealiter zou moeten drinken op een<br />

zonnige, bewolkte of regenachtige<br />

dag. ‘Ik zit er nog wel eens naast, maar<br />

inmiddels kan ik best goed inschatten<br />

hoeveel halve liters water ik moet<br />

drinken om te compenseren.’<br />

Wat ze op een dag eet, is voor haar<br />

minstens zo belangrijk. Nu kun je in<br />

Peking aardig experimenteren met je<br />

maaltijden. Van allerhande insecten<br />

en gedroogde zeediertjes tot de delicatesse<br />

van sommige restaurants<br />

(naast de welbekende eend dan): gefrituurde<br />

schorpioen. Esther moet er<br />

niets van hebben. ‘Ik hou eigenlijk<br />

helemaal niet van warm eten, we hadden<br />

vanmiddag ook een heel vieze<br />

‘Eigenlijk hou ik<br />

niet van warm<br />

eten, geef mij maar<br />

koud voedsel.’<br />

lunch. Geef mij maar koud voedsel,<br />

er gaat niets boven een goed ontbijt.<br />

Dat is echt mijn lievelingsmaaltijd,<br />

het perfecte begin van de dag. Ook al<br />

eet ik altijd hetzelfde, zelfs als ik niet<br />

aan een toernooi meedoe.’<br />

Ze kan zich niet meer herinneren<br />

hoe en wanneer haar inmiddels jarenlange<br />

gewoonte precies is ontstaan.<br />

‘Misschien is het bijgeloof,<br />

maar ik vind het vooral fijn om te weten<br />

dat mijn maag of darmen hier<br />

niet van streek raken. Dan weet ik dat<br />

het daar niet aan zal liggen.’<br />

Dus hoewel je in de enorme eetzaal<br />

van het paralympisch dorp talloze<br />

balies met warme broodjes,<br />

zoete broodjes, gebakken en gekookte<br />

eieren, warme en Chinese gerechten<br />

hebt, gaat Esther iedere morgen<br />

altijd weer direct op dat ene hoekje<br />

van de zaal af. Niet naar de boterhammen<br />

met kaas, wel naar de yoghurt,<br />

muesli, cruesli of volkorenflakes. En<br />

het fruit, als ‘toetje’. ‘Niets bijzonders<br />

dus, maar oh zo lekker. Ik krijg er<br />

meteen weer trek van trouwens.’ 1<br />

Station Beijing<br />

Station Beijing is een crossmediaal<br />

platform van NS dat de thuisblijvers<br />

bericht over de ontwikkelingen van<br />

zeven Nederlandse sporters tijdens<br />

de Olympische en Paralympische<br />

Spelen. NS doet dit door familieleden<br />

of vrienden van deze sporter in<br />

te zetten als reporter. Station Beijing<br />

brengt zo de belevingswereld<br />

van de sporter, zijn twijfel, zijn<br />

vreugde en zijn verdriet in beeld. <strong>De</strong><br />

reporters doen dagelijks verslag in<br />

Dagblad <strong>De</strong> <strong>Pers</strong>, maar ook via<br />

www.stationbeijing.nl en enkele<br />

Station Beijing<br />

Dichter bij onze sporters kan je niet komen<br />

andere media. NS is partner in sport<br />

van NOC*NSF en wil haar klanten<br />

zo dicht mogelijk bij de Olympische<br />

en Paralympische Spelen brengen.<br />

In feite kiest NS ervoor de Spelen<br />

naar Nederland te brengen door<br />

een extra station te bouwen: Station<br />

Beijing.<br />

......................................................................................................................................................................................................<br />

HET<br />

SMS -<br />

BERICHT<br />

Slechts een game won de Duitse<br />

Katharina Kruger gisteren van<br />

Esther Vergeer. Waarop het goud<br />

weer ietsje dichterbij kwam – en de<br />

aandacht dus groter werd.<br />

Femke van Wiggen<br />

PEKING<br />

...<br />

Nadat Esther Vergeer gisteren in veertig<br />

minuten haar opponente Katharina<br />

Kruger van de baan gemept had,<br />

(6-1, 6-0) stond ze, eerst op de baan,<br />

later in de speciale persruimte, langer<br />

interviews te geven dan ze getennist<br />

had. Alsof het de normaalste zaak van<br />

de wereld is, zo makkelijk gaat ze met<br />

alle aandacht om. Haar familie uitgedost<br />

in oranje shirts, hoofdtooien en<br />

met ratels en waaiers? Prima. Nog<br />

geen minuut uitgetennist, het zweet<br />

op je voorhoofd en dan toch twee microfoons<br />

onder je neus? Ook goed. Er<br />

moet heel wat gebeuren wil ze niet<br />

enthousiast reageren. ‘Waarom zou<br />

ik anders doen? Tennis heeft me zoveel<br />

leuks opgeleverd.’ Zoals ontmoe-<br />

Afzender: Sander<br />

Versla vandaag die Chinese op het centrecourt<br />

en laat je niet gekmaken door het publiek! xs<br />

Soms duren Esthers interviews zelfs langer dan haar wedstrijden.<br />

Sander Vergeer Altijd de broer van<br />

Alle aandacht delen<br />

tingen met John McEnroe of een clinic<br />

geven met Boris Becker.<br />

Sander is al die heisa minder gewend.<br />

‘In het middelpunt van de belangstelling<br />

staan past niet zo bij mij.<br />

Ik vind het prachtig om Esther zo te<br />

zien’, zegt hij, met een hoofdknik<br />

naar zijn zus die ondertussen op de<br />

baan een verslaggever van de ZDF te<br />

woord staat. Maar dat besef heeft bij<br />

Sander wel moeten groeien.<br />

Sinds zijn tiende, toen Esther verlamd<br />

raakte – na een aantal hersenbloedingen<br />

bleek dat er een bloedvatenafwijking<br />

rond haar ruggenmerg<br />

zat, na de daaropvolgende spoedoperatie<br />

had ze geen gevoel meer in haar<br />

benen – staat het gezin Vergeer namelijk<br />

‘toch wel’ in het teken van zijn<br />

zusje. ‘Esther heeft daarna twee jaar<br />

moeten revalideren. Dat was zo<br />

zwaar, ook voor mijn ouders, dat ik<br />

toen driekwart jaar bij kennissen heb<br />

gewoond. Dat was normaal voor me,<br />

ik was tien, dan denk je nog niet over<br />

jezelf na.’<br />

Maar later heeft Sander naast het ver-<br />

Moedig Esther aan<br />

Wat schreven bezoekers van stationbeijing.nl<br />

1 Esther, heeeel veel succes met het<br />

behalen van resultaten, we hopen<br />

met zijn alle op goud natuurlijk.<br />

Echter het mooie van deze vol-<br />

waardige sport door jou daar ge-<br />

bracht zet ons alle en alle mede atleten<br />

op een voetstuk in de wereld.<br />

We zijn trots op jullie!!<br />

1 Ga zo door Esther. Je bent de beste en<br />

met een beetje geluk lukt het.<br />

1 Wij van jou genieten, jij die gouden<br />

plak! Heel veel succes!!<br />

1 E st(h)er is rising<br />

driet om zijn zus ook dat wel even<br />

moeten verwerken. ‘Er zijn, zeker in<br />

mijn puberteit, tijden geweest dat ik<br />

moeite had met alle aandacht die Esther<br />

kreeg. Het kwetste me, terwijl dat<br />

niemands bedoeling was. Esther was<br />

zich daar ook altijd bewust van, die<br />

deed dan haar best dat te compenseren,<br />

wat dan ook weer gek voelde.<br />

Toen ik zoals iedere puber wat meer<br />

afstand nam, ging dat allemaal beter.’<br />

Maar dat maakt hem geen volledig<br />

ander mens: in zijn eerste week als<br />

reporter voor Station Beijing moet<br />

Sander nog wennen aan de – juist ja<br />

– aandacht die hem opeens ten deel<br />

valt. Rond de tennisbanen willen<br />

Chinese bezoekers dolgraag even op<br />

de foto met die lange vent die constant<br />

gefilmd wordt, iets waar Sander<br />

vooral de zenuwen van krijgt. ‘Maar<br />

ik begin het steeds leuker te vinden.<br />

Misschien is dit wel de ideale manier<br />

waarop onze karakters en werelden<br />

samenkomen. Ik in de coulissen, Esther<br />

voor het oog van de wereld.’ 1<br />

E st(h)er is gold<br />

1 Go Esther Go. Ga ervoor, de 5e keer.<br />

Bij nummer vijf ben je voor ons een<br />

topwijf!!!<br />

1 Als je net zo je best doet als in Syd-<br />

ney en Athene loopt alles op rolletjes.<br />

1 Je rolt en tennist ze er allemaal uit.<br />

Je kunt het!<br />

1 Hoi Esther, mep d’r op meid! Je kan<br />

het, je weet het, dus sla ze allemaal<br />

in hun achteruit. En vooral: heb veel<br />

plezier!<br />

www.stationbeijing.nl<br />

Sander Vergeer<br />

Even<br />

klagen<br />

Afzender: Esther<br />

Dat wordt een stadion vol Chinezen.<br />

Dus zorg dat jullie hard schreeuwen, ok? x en tot morgen.<br />

Natuurlijk zijn de Paralympics<br />

geweldig en heb ik een<br />

superweek. Maar er zijn op<br />

de Olympic Green, het tennisterrein,<br />

ook wel dingen om je aan te<br />

ergeren. Omdat er niets Hollandser is<br />

dan klagen, begin ik maar.<br />

<strong>De</strong> irritatie begon gisteren al voor de<br />

ingang van het park. <strong>De</strong> dag ervoor<br />

werd de Chinese bezoekers gemeld<br />

dat er door de regen niet getennist<br />

werd (wat helemaal niet waar was,<br />

onbegrijpelijk) – en dus konden ze allemaal<br />

gisteren terugkomen. Het gevolg:<br />

rijen dik voor de ingang.<br />

Eenmaal binnen kom je bij de securitycheck<br />

waar mannen en vrouwen netjes<br />

van elkaar gescheiden worden. <strong>De</strong><br />

vrouwenrij is langer, dus moeten veel<br />

mannen op hun vrouw wachten, wat<br />

sommigen misschien wel gewend<br />

zijn. Ik begrijp het nut hier niet helemaal<br />

van, het zal iets Chinees zijn.<br />

Omdat ik redelijk vroeg was, was er<br />

zowaar iets te eten. Dat behoeft enige<br />

uitleg. Bij de security moet je al je<br />

meegebrachte eten, drinken en aanstekers<br />

inleveren. Het ‘echte eten’ dat<br />

je op het terrein kunt krijgen, lees hotdogs,<br />

sandwiches en bekers yoghurt,<br />

is ’s ochtends binnen no time uitverkocht.<br />

<strong>De</strong> eerste dagen kwam ik aan het einde<br />

van de ochtend en dan kun je alleen<br />

nog maar crackers of snickers krijgen.<br />

En biscuits. Hoewel de drie medewerkers<br />

die je altijd helpen, alleen God<br />

begrijpt waarom je altijd door minstens<br />

drie Chinezen geholpen wordt,<br />

ook heel verschillende ideeën hebben<br />

over wat de biscuits op het bord zijn,<br />

de ene keer krijg je chips, de andere<br />

keer crackers. Ik begrijp echt niet<br />

waarom zo’n grote organisatie de horeca<br />

niet commercieel weet uit te buiten,<br />

ze laten echt geld op straat liggen.<br />

Een tip voor de nicotineverslaafden<br />

onder ons: stop je aansteker in je portemonnee,<br />

anders kun je ook al niets<br />

roken tussen de wedstrijden door. 1<br />

P.S. Overigens is de sfeer in alle rijen en<br />

langs de banen zo goed dat ik me prima<br />

vermaak. Ook met een lege maag.

Sport<br />

<br />

25<br />

Kampioen Maarten van der Weijden is tevreden met zijn rust<br />

Nagenieten is goud waard<br />

Sinds zijn gouden medaille heeft Maarten van der Weijden geen meter<br />

meer gezwommen. ‘Als kampioen ben je er wel een beetje klaar mee.’<br />

Geert Jan Hahn<br />

EINDHOVEN<br />

...<br />

Tweeënhalve week geleden eindigden<br />

de Olympische Spelen in Peking.<br />

Genoeg gouden medaillewinnaars<br />

hebben sindsdien geen tijd genomen<br />

voor rust. Rafael Nadal vloog door<br />

naar New York voor de US Open,<br />

Usain Bolt liep al een handvol hardloopwedstrijden<br />

en de Nederlandse<br />

hockeysters werkten trainingen af tijdens<br />

stortbuien.<br />

Maarten van der Weijden trok wel<br />

aan de handrem. Hij zwom geen meter<br />

meer sinds hij uit het Chinese water<br />

stapte. ‘Ik heb even gas teruggenomen.<br />

Ik vertrok naar de Spelen als een<br />

totaal onbekende sporter en nu kent<br />

iedereen me. Gelukkig groeit mijn<br />

haar een beetje. Maar ik onderga het<br />

en probeer te genieten van alles wat<br />

mij overkomt.’<br />

Eigenlijk had de 27-jarige Van der<br />

Weijden deze week in Kroatië moeten<br />

zijn, voor het EK openwaterzwemmen.<br />

Er lonkte zelfs een trilogie,<br />

nadat hij eerder dit jaar ook al<br />

wereldkampioen werd. Maar de drijfveer<br />

ontbreekt. ‘Als je olympisch<br />

kampioen bent, ben je er wel een<br />

beetje klaar mee. Het hoogste is nu<br />

bereikt. Daar moet je dan bij stilstaan<br />

en van genieten. Als ik naar de koningin<br />

ga, wil ik mij niet opwinden over<br />

een gemiste training.’<br />

Van der Weijden laste ook om andere<br />

redenen een adempauze in.<br />

<strong>De</strong>ze weken zijn voor hem hét moment<br />

om het land door te reizen met<br />

zijn inmiddels bekende verhaal, dat<br />

van een man die kanker overwon en<br />

daarna een groot sportman werd. ‘Ik<br />

zal nooit meer zoiets groots teweegbrengen<br />

als nu, met zoveel impact.<br />

Zelfs als ik in Londen over vier jaar<br />

weer goud zou winnen.’<br />

Sinds hij is teruggekeerd uit China<br />

komt hij om in de verzoeken. Zoveel<br />

mogelijk grijpt hij er aan, al kan en<br />

wil hij niet aan alles voldoen. ‘Je hebt<br />

maar 24 uur in een dag. Ik ga dus niet<br />

in zaaltjes voor vijf man spreken. Ik<br />

wil graag mijn verhaal vertellen en<br />

het liefst voor heel veel mensen.’<br />

Zijn ideeën voor een boek komen<br />

ter sprake, dat de opmerkelijke levensloop<br />

van de ex-leukemiepatiënt<br />

moet omvatten. ‘Vooral de uitgeve-<br />

rijen willen heel graag. En inderdaad,<br />

hoe eerder, hoe beter. Maar de kwaliteit<br />

is het belangrijkste. Ik wil over<br />

veertig jaar een boek in handen hebben<br />

waar ik trots op ben.’<br />

Een biografi e zal het volgens de<br />

pupil van Marcel Wouda niet worden.<br />

‘Biografi eën zijn opsommingen<br />

van gebeurtenissen en personen. Ik<br />

vind dat als lezer saai. Ik denk eerder<br />

aan een biografi sche romanstijl. Misschien<br />

zelfs met een stukje fi ctie, zodat<br />

ik een aantal personages uit mijn<br />

leven kan samenvoegen tot één persoon.<br />

Zodat het verhaal mooier en<br />

duidelijker wordt.’<br />

Van der Weijden hoopt op de medewerking<br />

van een erkend schrijver.<br />

Dinsdag zat hij nog met een bekende<br />

Nederlandse auteur aan tafel, op eigen<br />

initiatief. ‘Maar het nadeel van<br />

schrijvers is dat ze ook heel druk zijn.’<br />

Dan maar zelf schrijven. ‘Het is een<br />

optie. Ik ga straks op drie A4’tjes een<br />

opzetje maken. Maar wat ik vandaag<br />

in mijn hoofd heb, kan morgen weer<br />

anders zijn.’<br />

MARIANNE VOS LAAT TIJDRIT<br />

SCHIETEN OP WK IN VARESE<br />

Marianne Vos rijdt op het WK Wielrennen<br />

in het Italiaanse Varese alleen<br />

de wegwedstrijd. <strong>De</strong> olympisch<br />

kampioene puntenkoers komt niet<br />

uit in de tijdrit. <strong>De</strong> selectie van<br />

bondscoach Johan Lammerts bestaat<br />

uit acht rensters. Mirjam Melchersvan<br />

Poppel, Chantal Beltman, Suzanne<br />

de Goede, Regina Bruins en<br />

Irene van den Broek vormen samen<br />

met Vos de Nederlandse ploeg voor<br />

de wegwedstrijd op zaterdag 27 september.<br />

‘Het hoogste is bereikt, dan moet je stilstaan en genieten.’ VINCENT VAN DEN HOOGEN<br />

Graffi ti-artiest Robinho (1)<br />

<strong>De</strong> Braziliaanse aanvaller Robinho heeft zich<br />

in het National Stadium van Chili artistiek<br />

uitgeleefd op de muur van de kleedkamer.<br />

ANP<br />

‘Ik wist dat ik<br />

mijn relatie moest<br />

stoppen om voor<br />

de sport te gaan.’<br />

Van der Weijdens verhaal gaat niet alleen<br />

over hoe hij terugkwam van een<br />

verschrikkelijke ziekte, maar ook over<br />

de andere offers die hij deed. Het verhaal<br />

van de zuurstoftent waar hij tijdens<br />

een drukke periode zestien uur<br />

per dag in doorbrengt, is bekend, dat<br />

van zijn verbroken relatie niet. Nota<br />

bene vlak voor het wereldkampioenschap<br />

en de Olympisch Spelen. ‘Daisy<br />

en ik hebben anderhalf jaar iets<br />

gehad, we woonden zelfs samen.<br />

Maar in januari dit jaar besefte ik dat<br />

ik de relatie moest stoppen als ik helemaal<br />

voor mijn sport wilde gaan.<br />

Heel moeilijk en heel hard. Een halfjaar<br />

zijn we zonder elkaar geweest, na<br />

de Spelen zouden we wel verder zien.<br />

Er was nauwelijks contact. Maar stel<br />

dat ik die keuze niet had durven ma-<br />

Atletiek<br />

TADESSE IN<br />

DAM TOT DAM<br />

<strong>De</strong> Eritrese toploper Zersenay Tadesse<br />

is zondag 21 september de meest prominente<br />

deelnemer aan de 24e Dam<br />

tot Damloop. <strong>De</strong> 26-jarige Afrikaan<br />

won vorig jaar de wedstrijd over 10 Engelse<br />

mijl van Amsterdam naar Zaandam.<br />

Tadesse is in het bezit van wereldtitels<br />

op de weg en het veldlopen.<br />

Hij won brons op de 10.000 meter bij<br />

de Olympische Spelen van Athene in<br />

2004. <strong>De</strong> concurrenten van de Eritreeër<br />

komen straks vooral uit Kenia.<br />

Graffi ti-artiest Robinho (2)<br />

Robinho kalkte in fraaie graffi ti-stijl de<br />

volgende tekst in het Spaans op de wand: ‘Er moet<br />

respect zijn voor de beste ploeg van de wereld.’<br />

ken en in Peking vierde was geworden,<br />

dan had ik gedacht dat ik mezelf<br />

tekort had gedaan. Ik heb in aanloop<br />

naar de Spelen ook wel gedacht: als ik<br />

het podium niet haal, dan ben ik met<br />

zwemmen vrij snel klaar, heb ik mijn<br />

hoogtepunt gehad en ga ik met mijn<br />

studie wiskunde door.’<br />

<strong>De</strong> relatie is inmiddels hersteld.<br />

‘We geven het een tweede kans.’ En<br />

dus mailt Van der Weijden aan zijn<br />

zaakwaarnemer dat hij af en toe ook<br />

een dag niet over zijn overwonnen<br />

ziekte wil praten, maar met Daisy wil<br />

genieten van het leven. Het sluit aan<br />

bij zijn defi nitie van geluk. ‘Bij mij<br />

hangt geluk niet echt samen met wat<br />

er gebeurt in je leven. Voor mij is geluk<br />

tevredenheid en rust. Ik ben tevreden<br />

als ik de goede keuzes heb<br />

gemaakt.’<br />

Zaterdag zwemt Van der Weijden<br />

een invitatiewedstrijd in Engeland.<br />

Maar trainen, daar begint hij in november<br />

pas weer mee. Genieten van<br />

een unieke prestatie is ook goud<br />

waard. 1<br />

Zwemmen<br />

Van Dijk weer<br />

naast podium<br />

<strong>De</strong> carrière van Edith van Dijk als<br />

openwaterzwemster stevent af op<br />

een roemloos einde. Bij het EK finishte<br />

ze gisteren als vierde op de 10<br />

kilometer.<br />

Redactie sport<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Van Dijk baalde dat ze, net als dinsdag<br />

op de 5 kilometer, net naast het<br />

podium was geëindigd. ‘Stom hè’, zei<br />

ze na afl oop. ’Het is echt heel jammer,<br />

want ik heb tactisch en technisch een<br />

goede race gezwommen. Daar ben ik<br />

wel blij mee. Maar ik baal fl ink, en dat<br />

mag ook.’<br />

<strong>De</strong> 35-jarige ‘veterane’, die bezig is<br />

aan haar laatste wedstrijd, zwom bijna<br />

de hele wedstrijd aan kop. Bij het<br />

passeren van de laatste boei werd ze<br />

echter door iemand aan haar been<br />

naar achteren getrokken. Ze vond<br />

nog wel de kracht weer drie, vier plekken<br />

naar voren te zwemmen, maar<br />

bleef net buiten de medailles. ‘Het<br />

was wel weer een goede race met het<br />

oog op de 25 kilometer. Dat blijft<br />

toch mijn afstand.’<br />

Opvolging geregeld<br />

Linsy Heister bleef met een vijfde<br />

plaats goed in het spoor van Van Dijk.<br />

<strong>De</strong>ze klassering biedt perspectief<br />

voor de toekomst. ‘Het bewijst dat<br />

Linsy goed meedraait. Met mijn opvolging<br />

zit het wel goed’, stelde Van<br />

Dijk. ‘Maaike Waaijer eindigde als<br />

negentiende, maar ze is nog jong. Zij<br />

komt er ook wel.’<br />

Van Dijk doet vandaag met Alex<br />

Schelvis en Sebastiaan Reijnen mee<br />

aan de teamwedstrijd. Dat is een noviteit<br />

bij dit EK. ’Ik denk dat we hierop<br />

wel kans hebben. Ik wil in ieder geval<br />

niet weer als vierde eindigen.’<br />

<strong>De</strong> winst op de 10 kilometer ging<br />

naar de Russische Larisa Iltsjenko, zij<br />

tikte aan na 2 uur en 30,9 seconden.<br />

Het zilver was voor de Italiaanse Martina<br />

Grimaldi en het brons ging naar<br />

de Française Alice Franco. Edit van<br />

Dijk fi nishte 3,1 seconden achter Larisa<br />

Iltsjenko. 1<br />

Edith van Dijk tijdens de 10 km. AP<br />

Treinreiswinkel en DB Bahn: drie keer een goed idee!<br />

<strong>De</strong> Treinreiswinkel is specialist voor treintickets en treinarrangementen.<br />

Het maakt niet uit naar welk station u wilt, de Treinreiswinkel helpt u bij<br />

de planning van uw reis. Als u bij de Treinreiswinkel uw DB-ticket naar<br />

Duitsland koopt, krijgt u: goed advies snelle service, zonder lange<br />

wachtrijen 10 euro terug. Snel verdiend! Drie redenen dus om snel de<br />

Treinreiswinkel in Amsterdam te bezoeken.<br />

<strong>De</strong>ze actie is geldig van 1 september 2008 t/m 31 oktober 2008 en geldt uitsluitend voor<br />

boekingen van DB-tickets bij Treinreiswinkel Amsterdam, Singel 393. Per boeking<br />

(minimaal 50 euro) ontvangt u een reductie van 10 euro, mits u de deze advertentie inlevert.<br />

<br />

Graffi ti-artiest Robinho (3)<br />

‘Chili dacht vooraf dat Brazilië een makkie was’, verklaarde<br />

Robinho na de overwinning (3-0).<br />

‘Een beetje respect voor ons was er niet bij.’

26<br />

Sport<br />

Wielrennen<br />

‘Ook Landis keert<br />

terug in peloton’<br />

Na Lance Armstrong keert ook Floyd<br />

Landis terug in het peloton. Volgens<br />

cyclingnews.com heeft de Amerikaan<br />

een contract getekend bij Team<br />

Health-Net.<br />

Redactie sport<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Momentum Sports Group, de eigenaar<br />

van het team, wilde de komst<br />

van Landis bevestigen noch ontkennen<br />

tegenover de website cyclingnews.com,<br />

die zich voor zijn nieuws<br />

baseert op anonieme bronnen binnen<br />

de ploeg. Verwacht wordt dat de<br />

bevestiging van het nieuws over Landis<br />

samenvalt met de bekendmaking<br />

van de nieuwe sponsor.<br />

Landis won twee jaar geleden de<br />

gele trui in de Tour de France, maar<br />

bleek na zijn machtsgreep in de zeventiende<br />

etappe te zijn betrapt op<br />

doping. Zowel de A- als B-staal waren<br />

positief. Hij raakte zijn Tourzege<br />

kwijt aan Spanjaard én ploeggenoot<br />

Oscar Pereiro Sio en werd voor twee<br />

jaar geschorst.<br />

<strong>De</strong> 32-jarige Amerikaan was woedend<br />

en heeft altijd ontkend. Landis<br />

weet zijn foute verhouding testosteron/epitestosteron<br />

aan een aantal<br />

glazen alcohol na afl oop van de zestiende<br />

etappe.<br />

Landis vocht zijn schorsing op<br />

alle mogelijke manieren aan, maar<br />

zonder succes. Het Amerikaanse antidopingsagentschap<br />

(USADA) was<br />

onverbiddelijk en handhaafde de<br />

straf.<br />

<strong>De</strong> oud-knecht van Lance Armstrong<br />

sprak nooit openlijk over een<br />

terugkeer na zijn schorsing, maar de<br />

Amerikaan lijkt nu op wraak te zinnen.<br />

Het lijkt echter onwaarschijnlijk<br />

dat het kleine team wordt toegelaten<br />

tot de Tour de France. 1<br />

Create<br />

the future<br />

Collaborative creativity<br />

at PICNIC Cross Media Week<br />

24-26 September, 2008<br />

Westergasfabriek Amsterdam<br />

Three inspiring days of ideas, fun and<br />

sensory stimulation in media, technology,<br />

entertainment, art and science.<br />

www.picnic08.com<br />

Claim your 10% discount by using this<br />

discount code 271984<br />

Rentree Armstrong gaat voor achtste Tour-zege<br />

‘Ik ben nog<br />

net zo sterk’<br />

Als iemand na drie jaar terug kan<br />

komen én winnen, is het The Boss.<br />

Dominique Elshout<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Groter dan de sport, groter dan het<br />

wielrennen. In het leven van Lance<br />

Armstrong is zeven keer zegevieren in<br />

de Tour de France een mooi iets. En<br />

een overwinning in een eventuele<br />

achtste Tour ook. Maar er is meer.<br />

Kanker.<br />

Lance Armstrong houdt niet van<br />

verliezen. Nadat bekend werd dat hij<br />

opnieuw wil deelnemen aan de Tour,<br />

wees zijn vertrouwensman Bill Stapleton<br />

daar nog eens op. ‘Hij doet het<br />

niet om tweede te worden.’<br />

In het tijdschrift Vanity Fair, dat de<br />

primeur van Armstrongs comeback<br />

had, zegt hij het zelf ook. ‘Ik ben bang<br />

voor de nederlaag. Toen ik kanker<br />

had, associeerde ik verliezen met<br />

doodgaan. Dus verloor ik niet.’<br />

Teelbalkanker<br />

In oktober 1996 werden teelbalkanker<br />

en tumoren in hoofd en longen<br />

vastgesteld bij Armstrong. Hij kwam<br />

er bovenop, klom weer in het zadel<br />

en won de Tour de France zeven keer<br />

op rij. Om aandacht te vragen voor de<br />

strijd tegen kanker, komt Armstrong<br />

nu terug. En omdat hij zeker weet dat<br />

hij het kan, een achtste Tour winnen.<br />

Het idee kwam bij Armstrong op nadat<br />

hij op 9 augustus tweede was geworden<br />

in een mountainbikewedstrijd<br />

van 150 kilometer met stevige<br />

beklimmingen. Dat was een mooi<br />

resultaat en er was ook iets met de<br />

Tour van dit jaar. ‘Het is geen geheim<br />

dat daar niet zo hard werd gefi etst’,<br />

stelt Armstrong. <strong>De</strong> Amerikaan denkt<br />

dat hij niet onder hoeft te doen voor<br />

de toppers van nu. ‘Ik kom ’s morgens<br />

wat langzamer uit bed, mijn rug doet<br />

zeer, maar als ik eenmaal op de fi ets<br />

zit, voel ik me net zo goed als vroeger.’<br />

‘Hij is welkom, maar<br />

de dopingregels<br />

zijn een stuk<br />

strenger geworden.’<br />

Armstrongs enorme longinhoud en<br />

zijn buitengewoon vermogen om<br />

zuurstof op te nemen, zijn constanten<br />

waar hij op kan blijven rekenen.<br />

Zijn dadendrang en dominante karakter<br />

kunnen hem nu ook weer<br />

vooruit helpen. Zo regisseerde hij het<br />

interview met Vanity Fair. <strong>De</strong> betrokken<br />

journalist, Douglas Brinkley, is<br />

Armstrongs buurman in Austin,<br />

Texas.<br />

<strong>De</strong> voorbereidingen voor de<br />

comeback zijn inmiddels volop in<br />

gang. Elke morgen staat Armstrong<br />

om half zes op om zijn training te beginnen.<br />

In de buurt van Aspen, Colorado,<br />

heeft hij een pied-à-terre gekocht<br />

om daar op bergachtig terrein<br />

te kunnen fietsen. Na drie jaar zonder<br />

topcompetitie, trekt Armstrong zich<br />

zo weer op gang. Drie jaar stilzitten is<br />

lang, maar als iemand dat euvel kan<br />

verhelpen, is het Armstrong. In zijn<br />

gloriejaren stond hij bekend als iemand<br />

die in trainingen soms harder<br />

tekeer ging dan in welke wedstrijd<br />

ook, maanden aan een stuk, zonder<br />

verzaken. En de Tour is pas in juli.<br />

Astana<br />

Blijft nog de vraag in welke wielerploeg<br />

Armstrong gaat fi etsen. Johan<br />

Bruyneel, met wie Armstrong zijn zeven<br />

Touroverwinningen behaalde,<br />

liet gisteren weten dat er altijd plaats<br />

is voor Armstrong bij zijn Astanateam.<br />

‘Ik kan me niet indenken dat<br />

hij bij een andere ploeg gaat rijden.’<br />

ANP<br />

<br />

<br />

Armstrong heeft zich aangemeld bij de dopingautoriteiten in Amerika. EPA<br />

Wielrennen<br />

DE KORT NAAR<br />

SHIMANO<br />

<strong>De</strong> Nederlandse wielrenner Koen de<br />

Kort rijdt volgend seizoen voor Skil-<br />

Shimano. <strong>De</strong> 26-jarige coureur van<br />

Astana heeft een contract voor een<br />

jaar ondertekend. Hij reed eerder voor<br />

Rabobank (opleidingsploeg) en Liberty<br />

Seguros. <strong>De</strong> Kort kende twee teleurstellende<br />

seizoenen in dienst van de<br />

formatie uit Kazachstan, mede door de<br />

dopingverhalen die de ploeg bleven<br />

achtervolgen. <strong>De</strong> Kort won in 2004 Parijs-Roubaix<br />

voor beloften.<br />

Alberto Contador, huidig kopman<br />

van Astana met een goede kans om<br />

de lopende Ronde van Spanje te winnen,<br />

liet gisteren weten dat ook wat<br />

hem betreft Armstrong welkom is.<br />

‘Maar als ik volgend jaar de Tour de<br />

France rijd, doe ik dat om zelf te winnen’,<br />

voegde hij er meteen aan toe.<br />

Dat kan stevig gaan botsen tussen<br />

Contador en de man die niet voor<br />

niets bekendstaat als The Boss.<br />

Slag om de arm<br />

<strong>De</strong> directie van de Tour de France<br />

bouwde gisteren ook een slag om de<br />

arm in. ‘Armstrong is welkom als hij<br />

zich aan de dopingreglementen conformeert.<br />

Die zijn een stuk strenger<br />

geworden sinds hij afscheid nam’, zei<br />

directeur Christian Prudhomme.<br />

Armstrong heeft er al rekening<br />

mee gehouden. Hij heeft zich aangemeld<br />

bij de Amerikaanse dopingautoriteiten<br />

en staat te boek als een te<br />

controleren topatleet. En hij heeft<br />

een camerateam ingehuurd dat een<br />

documentaire zal maken over zijn<br />

comeback, dopingtests en -resultaten<br />

incluis. 1<br />

Vondeling in het Vogelnest<br />

In het Olympisch Stadion van Peking, ook wel het Vogelnest<br />

genoemd, is een vondeling ontdekt. Het meisje is gezond,<br />

maar van de moeder ontbreekt elk spoor.

Sport<br />

<br />

27<br />

Vuelta a España<br />

Raborenner Freire<br />

zegeviert in sprint<br />

Oscar Freire heeft zich weer eens onsterfelijk<br />

gemaakt voor de Rabobank-ploeg.<br />

Hij won de elfde etappe<br />

van de Ronde van Spanje.<br />

Redactie sport<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Waar de Quick-Step-ploeg van Boonen<br />

alles in het werk stelde om de<br />

vluchters Serafi n Martinez, Lopez Gil<br />

en Grivko in te rekenen, daar nestelde<br />

Oscar Freire zich kalmpjes voor in het<br />

peloton. Hij sloeg vervolgens toe met<br />

een dodelijke versnelling in de laatste<br />

vijftig meter.<br />

Freire voelde zich goed, de hele<br />

week al. ‘Dinsdag had ik eveneens<br />

goede benen, maar lukte het niet. Dit<br />

is een terechte zege voor al het werk<br />

dat de ploeg heeft gedaan’, zei hij. 1<br />

WK-kwalifi catie<br />

Wissel Hiddink<br />

redt Rusland<br />

Guus Hiddink heeft zijn ploeg met<br />

een gouden wissel aan een zege geholpen.<br />

<strong>De</strong> Russen wonnen gisteren<br />

van Wales (2-1).<br />

Redactie sport<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

<strong>De</strong> winnende treffer in het WK-kwalifi<br />

catieduel kwam kort voor tijd van<br />

Pavel Pogrebniak, die na de Britse gelijkmaker<br />

door de Nederlandse<br />

bondscoach Guus Hiddink als stormram<br />

was ingezet. <strong>De</strong> Russische spits<br />

Roman Pavlioetjenko en Joe Ledley<br />

maakten de andere treffers.<br />

Het was een tegenvaller voor Hiddink<br />

dat hij Pogrebniak in Moskou<br />

nodig had. Rusland kon in de stromende<br />

regen de tegenstander niet<br />

voorbijlopen. <strong>De</strong> thuisploeg had weliswaar<br />

een veldoverwicht, tot kansen<br />

leidde dat vooral na de hervatting<br />

nauwelijks. 1<br />

PICS UNITED<br />

Wielrennen<br />

VUELTA DOET<br />

CAUBERG AAN<br />

<strong>De</strong> deelnemers aan de Ronde van<br />

Spanje krijgen volgend jaar de meest<br />

roemruchte Nederlandse heuvel, de<br />

Cauberg, voor de kiezen. <strong>De</strong> renners<br />

moeten deze Limburgse ‘puist’ twee<br />

keer beklimmen. Dat werd gisteren<br />

bekendgemaakt tijdens de presentatie<br />

van het rittenschema van de ‘Nederlandse’<br />

etappes. <strong>De</strong> Vuelta gaat<br />

op 29 augustus van start met een<br />

proloog over ongeveer vijf kilometer<br />

op het TT-circuit van Assen.<br />

Stephan Wageman<br />

AMSTERDAM<br />

...<br />

Met Mark van Bommel als leider<br />

overleefde het vernieuwde Nederlands<br />

elftal de moeilijke uitwedstrijd<br />

tegen Macedonië. In Skopje werd met<br />

een 1-2 overwinning een belangrijke<br />

stap gezet richting het WK in 2010.<br />

Na de loting voor de kwalificatiewedstrijden<br />

voor het wereldkampioenschap<br />

had de voetbalbond van<br />

Macedonië tijdens de onderhandelingen<br />

over het speelschema wel een<br />

voorstel voor de KNVB. Zij wilden het<br />

duel met Oranje graag voetballen in<br />

september en dan het liefst in de middag.<br />

<strong>De</strong> reden, hoewel niet officieel<br />

Tennis<br />

OVERWINNING ROBIN HAASE<br />

GEEFT NEDERLAND HOOP<br />

Tennisser Robin Haase heeft zich gisteren<br />

geplaatst voor de kwartfinales<br />

van het challengertoernooi in het Sloveense<br />

Ljubljana. <strong>De</strong> 21-jarige Hagenees<br />

won vrij eenvoudig in twee sets<br />

van de Oostenrijker Andreas Haider-<br />

Maurer (6-3 en 6-1). Haases zege is een<br />

opsteker voor het Nederlandse Davis<br />

Cup-team. <strong>De</strong> equipe van captain Jan<br />

Siemerink strijdt volgende week vrijdag<br />

tegen Zuid-Korea om een plek in<br />

de wereldgroep en een fitte Haase<br />

Doelpunt, salto, blessure... (1)<br />

Het is de nachtmerrie van elke voetballer:<br />

geblesseerd raken bij het vieren van een doelpunt.<br />

Het overkwam Fabián Espíndola van Real Salt Lake.<br />

<strong>De</strong> openingsgoal van Oranje, gescoord door John Heitinga. ANP<br />

WK-kwalifi catie Moeizame 1-2 zege op Macedonië<br />

Volwassen Oranje<br />

neemt eerste horde<br />

toegegeven, was dat er in de hitte van<br />

Skopje nóg meer te halen viel voor de<br />

thuisploeg. <strong>De</strong> Nederlandse voetbalbond<br />

ging akkoord met september,<br />

maar niet met het voorgestelde aanvangstijdstip.<br />

Angstfactor<br />

Het probeersel van Macedonië geeft<br />

voor een deel weer dat de angstfactor<br />

die het Nederlands elftal ooit had, is<br />

verdwenen. <strong>De</strong>rderangs voetballanden<br />

zijn niet meer bang voor Oranje,<br />

en waarom zouden ze ook na de barre<br />

kwalifi catiereeks voor het vorige EK.<br />

Vertoon als coach ook nog eens de<br />

videobeelden van wedstrijden tegen<br />

onder anderen Rusland en Australië<br />

en er is geen trainer ter wereld die te-<br />

moet Oranje aan de nodige punten<br />

helpen. Naast Haase koos Siemerink<br />

ook voor Thiemo de Bakker, Jesse Huta<br />

Galung, Peter Wessels en Matwé Middelkoop.<br />

Haase - op dit moment gezien<br />

de wereldranglijst de beste tennisser<br />

van Nederland - maakte in Slovenië<br />

zijn rentree na een operatie aan zijn<br />

knie en voorlopig reageert het gekwetste<br />

gewricht goed op de inspanningen.<br />

Haase speelt in de volgende<br />

ronde tegen de Sloveen Grega Zemlja.<br />

EPA<br />

Doelpunt, salto, blessure... (2)<br />

Espíndola scoorde, maakte een salto en liep een<br />

zwaar gekneusde enkel op. Bjikomend leed: het<br />

doelpunt van de Argentijn werd afgekeurd.<br />

gen zijn ploeg zou zeggen dat ze kansloos<br />

tegen Nederland is.<br />

Maar gisteren openbaarde zich in<br />

Skopje (23 graden) wel een nieuw<br />

soort zakelijkheid in het Nederlands<br />

elftal die werd gestuurd door de terugkeer<br />

van Mark van Bommel. <strong>De</strong><br />

middenvelder, ook nog vaak verguisd<br />

wegens zijn onbezonnen acties, heeft<br />

bij Bayern München de Europese<br />

wetten van het topvoetbal geleerd en<br />

wist die lessen over te brengen in de<br />

eerste belangrijke wedstrijd van<br />

Oranje onder zijn schoonvader Bert<br />

van Marwijk. Zo’n figuur als Van<br />

Bommel was de laatste jaren de ontbrekende<br />

schakel in een team dat talentvol<br />

maar ook vaak naïef was.<br />

Niettemin kreeg de thuisploeg in de<br />

eerste helft de beste kans van de wedstrijd.<br />

Goran Pandev leek Macedonië<br />

na ruim een half uur op voorsprong<br />

te zetten, maar werd afgevlagd voor<br />

buitenspel.<br />

Meteen na de rust was de eerste<br />

aanval van Oranje, dat in de eerste<br />

helft mogelijkheden kreeg via Arjen<br />

Robben en Klaas-Jan Huntelaar, meteen<br />

raak. Robben brak door op de<br />

linkervleugel en zijn voorzet belandde<br />

op het hoofd van John Heitinga,<br />

die knap raak kopte: 0-1.<br />

Het was Van Bommel zelf die de<br />

0-2 inleidde. Hij speelde Rafael van<br />

der Vaart met een prachtige inspeelpass<br />

helemaal vrij. <strong>De</strong> uithaal die<br />

volgde was wonderschoon.<br />

Kwetsbaar<br />

<strong>De</strong> treffer leek bepalend te zijn, maar<br />

ook met de aanwezigheid van Van<br />

Bommel was Oranje vooral verdedigend<br />

kwetsbaar. Uitgerekend Huntelaar<br />

ging in zijn eigen strafschopgebied<br />

in de fout door een tegenstander<br />

naar de grond te trekken. Pandev was<br />

vanaf elf meter trefzeker.<br />

Aangevuurd door het eigen publiek<br />

rook Macedonië nog meer<br />

bloed bij Oranje, maar met veel<br />

moeite bleef het vernieuwde Nederlands<br />

elftal overeind in de moeilijke<br />

uitwedstrijd in Skopje. 1<br />

WK-kwalifi catie<br />

KOEMAN<br />

ONDERUIT<br />

Erwin Koeman heeft met Hongarije<br />

een nederlaag geleden. In Zweden<br />

gingen de Hongaren met 2-1 onderuit.<br />

In dezelfde groep 1 deed Arie<br />

Haan met Albanië goede zaken: 3-0<br />

zege op Malta. Duitsland had geluk<br />

in de uitwedstrijd bij Finland. Drie<br />

keer keken de gasten tegen een achterstand<br />

aan, maar drie treffers van<br />

Miroslav Klose zorgden voor een 3-3<br />

eindstand. Zwitserland verloor op<br />

eigen veld met 1-2 van Luxemburg.<br />

NHL-oudje tekent bij<br />

<strong>De</strong> oudste speler in de Noord-Amerikaanse IJshockeyliga<br />

(NHL) weet van geen ophouden. <strong>De</strong> 46-jarige<br />

Chris Chelios gaat door bij <strong>De</strong>troit Red Wings.

Yumpu Logo

products

Resources

Company

Terms of service
Privacy policy
Cookie settings
Accessibility Statement
Accessibility Statement
Imprint
Change language
Made with love in Switzerland
© 2026 Yumpu.com, all rights reserved

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!