03.09.2013 Views

Studiegids schakelprogramma biochemie (agro) - FI2

Studiegids schakelprogramma biochemie (agro) - FI2

Studiegids schakelprogramma biochemie (agro) - FI2

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

<strong>Studiegids</strong> <strong>schakelprogramma</strong> <strong>biochemie</strong> (<strong>agro</strong>)


OO Naam OO/dOO Ex Stpt KO BKV L Ex Stpt KO BKV L<br />

FCHE2 Chemie 3 FCHE2 MeMy S/P 3 3 15 9 c 3 30 30<br />

FANAL1 Analytische chemie 1 4 c<br />

FCHEMLAB /<br />

FBOND<br />

Volumetrie+Gravimetrie FANAL1_1 PeAd S 3 24 J 3 30 30<br />

Spectrofotometrische analyse FANAL1_2 VaEt S 1 12 J 1 10 10<br />

Practicum chemie en<br />

basisonderzoeksvaardigheden<br />

FCHEMLAB /<br />

6 FBOND<br />

FOCO CE<br />

PeAd P 6 6 64 c 6 60 60<br />

FANAL2 Analytische Chemie 2<br />

Beschrijvende anorganische chemie,<br />

7 e<br />

kwalitatieve en kwantitatieve analyse en<br />

validatie<br />

FANAL2_1 DeRi S/P 4 32 4 J 4 40<br />

Analytische scheidingstechnieken en<br />

accreditatie<br />

FANAL2_2 BrLe M/S 3 22 8 J 3 30<br />

FANAL3 Labo analytische en fysicochemie 3 FANAL3 BrLe P 0,5 10 P 2,5 25 c 3 30 30<br />

FFYSS Fysica schakel 3 FFYSS WiEl S 3 18 18 e 3 30 30<br />

FFLTH Fluïdomechanica + Thermo schakel 4 FFLTH DaMi M 4 24 18 e 4 40 40<br />

FMAT12 Materiaalkunde 12 3 FMAT12 VaBe S 3 12 3 e 3 30 30<br />

FWIS6 Wiskunde 6 6 FWIS6 ThLe S 3 12 24 S/L 3 12 24 e 6 60 60<br />

FELI1S Elektriciteit1 schakel 6 c 60<br />

Elektriciteit1_1 schakel FELI1_1S DaMi S 3 18 12 J 3 30<br />

Elektriciteit1_2 schakel FELI1_2S DaMi S/P 3 12 6 8 J 3 30<br />

FORG2A Organische Chemie2A 5 e 50<br />

Algemene organische chemie<br />

Reactiemechanismen deel 1<br />

FORG2A_1<br />

FORG2_2<br />

VaEt<br />

VaEt<br />

S<br />

1<br />

1<br />

15<br />

12<br />

J<br />

J<br />

1<br />

1<br />

10<br />

10<br />

Reactiemechanismen deel 2 FORG2_3 VaEt S 3 24 J 3 30<br />

FELCHEM1 Elektrochemie 1 5 c 50<br />

Elektrochemie1_1 FELCHEM1_1 DeRi M 4 24 6 J 4 40<br />

Analoge Elektronica 8 FANEL8+L SmDi S 1 6 6 J 1 10<br />

FINCE1A Industriële chemie 1A 3 e 30<br />

Industriële proceschemie FPCHES LyMy M/P 2 18 J 2 20<br />

Inleiding regeltechniek FREG4 LoFi L 1 12 J 1 10<br />

FCING1_2S Chem. Ingenieurstechn. 1_2 - Sch. 5 e 50<br />

Chemische ingenieurstechnieken 1:<br />

Massa en warmte: balansen en transport<br />

FCING1 DkJo S/M 3 15 15 J 3 30<br />

Chemische thermodynamica: fasenevenwicht FCING2A DKJo M/S 2 21 J 2 20<br />

FCING3_4 Chemische Ingenieurstechnieken 3_4 5 e 50<br />

(Bio)chemische Scheidingsprocessen FCING3A BrLe M/S 3 30 J 3 30<br />

Reactorkunde FCING4A ThLe M/S 2 18 J 2 20<br />

FMOLBIO Moleculaire biologie 4 FMOLBIO MeMy S 4 24 12 e 4 40 40<br />

FBIOTHE Biochemische thermodynamica 3 FBIOTHE MeMy S 3 18 6 e 3 30 30<br />

FINDBIOS<br />

SCH-BIO (<strong>agro</strong>)<br />

Industriële <strong>biochemie</strong> en microbiologie<br />

schakel<br />

Schakelprogramma Chemie, optie Biochemie (<strong>agro</strong>)<br />

Stpt OO<br />

Code dOO<br />

Coörd.<br />

Verantw.<br />

Semester 1 Semester 2<br />

Contract<br />

OD<br />

Stpt/dOO<br />

5 FINDBIOS MeMy P/S 5 12 30 c 5 50 50<br />

FCONSERV Conserveringstechnologie 3 FCONSERV ThLe S 3 21 3 e 3 30 30<br />

Totaal 83 257 97 43 208 53 145 83 830 760<br />

Aantal Opleid.Ond. -- Aantal examens<br />

19 13 13<br />

Totaal aantal contacturen<br />

397 406<br />

Gemidd. aantal contacturen / week<br />

31 31<br />

ECTS-punten / semester<br />

39,5 43,5<br />

Aantal creditattesten<br />

KO: Kennisoverdracht ; BKV: Begeleide kennisverwerking; L : Lab(o)<br />

Contract: e: examencontract is mogelijk; c: geen examencontract mogelijk<br />

Ex: P: permanente evaluatie ; L: lab(o)-examen ; S: schriftelijk examen ; M: mondeling examen<br />

OO: Opleidingsonderdeel --- OD: indien J: overdracht punten deelvak mogelijk<br />

5 9 14<br />

Punt/dOO<br />

Punten/OO


FFYSS_1213_WiEl<br />

OO<br />

Code<br />

Fysica schakel<br />

FFYSS<br />

Coördinator Els Wieërs (WiEl)<br />

Lesgever(s) Lisette Vandael (VaLi), Dirk Willem (WiDi), Stan Wouters (WouSt) en Els Wieërs (WiEl)<br />

Opleidingsfase Alle <strong>schakelprogramma</strong>’s<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 18u BKV: 15u Labo: 0u ZS: 51u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 2 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 2 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Inhoud - Trillingen<br />

- Golfbeweging<br />

- Geluid<br />

- Elektromagnetisme<br />

- Interferentie<br />

- Buiging<br />

- Polarisatie<br />

De student beschikt<br />

1. over een ruime veelzijdige, wetenschappelijk en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.5, 1.7.<br />

3. over communicatievaardigheden 3.1<br />

4. over algemene beroepsattitudes 4.1, 4.2, 4.3, 4.5.<br />

6. over elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en<br />

projectmatig handelen 6.1, 6.7<br />

De student kan tijdens het theoretisch examen:<br />

- de fysische begrippen definiëren en eenheden van deze begrippen benoemen en/of afleiden. Hij<br />

kan (verschillen tussen) begrippen in woorden en met een schets of grafiek uitleggen.WC1, AC1,<br />

AC2, 1.1, 1.3<br />

- fysische vergelijkingen afleiden. Hij kan de veronderstellingen en een situatieschets geven. Hij kan<br />

in de situatieschets de grootheden uit de af te leiden formule vermelden. Hij kan de formules of<br />

wetten die tijdens de afleiding gebruikt worden beargumenteren. WC1,AC1, AC2, 1.1, 1.3<br />

- fysische begrippen en vergelijkingen gebruiken om fysische verschijnselen (in praktische<br />

toepassingen) te verklaren WC1,AC1,AC2, AWC1, 1.1,1.3,1.5<br />

- deze informatie zelfstandig, gestructureerd en schriftelijk rapporteren. AC6, BC8, 3.1,4.5<br />

De student kan tijdens het oefeningenexamen<br />

- oefeningen zelfstandig oplossen met de methode van probleemoplossend denken: Hij kan de<br />

opgave vertalen naar een ‘gegeven-gevraagde-formules’-structuur. Hij kan op een creatieve<br />

manier tot een oplossing komen door het opbouwen van wetenschappelijke redeneringen, het<br />

toepassen van fysische wetten en wiskundige technieken. Hij kan het gevraagde in formulevorm<br />

afzonderen. Hij kan alle redeneringstappen opschrijven; AC1, AC2, AC6, AWC1 ,AWC4, BC8, 1.3,<br />

2.3, 3.1, 4.2, 4.3, 4.5, 6.1, 6.7<br />

Werkvorm - Kennisoverdracht: Hoorcolleges met multimedia ondersteuning (powerpointpresentaties, applets,<br />

films), demoproeven en voorbeeldoefeningen<br />

- Begeleide kennisverwerking: begeleide oefenzittingen<br />

Studiemateriaal Handboek: Fysica voor industrieel ingenieurs Schakelprogramma, 2012, Pearson Education Ltd.<br />

Elektronisch leerplatform met aanvullende informatie;<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen van de theorie (60%) en de oefeningen (40%).<br />

Een (grafisch) rekenmachine mag op het examen enkel gebruikt worden tijdens de oefeningen.<br />

Het op het examen uitgedeelde formularium mag vrij gebruikt worden.<br />

2 de examenkans Idem


FFYSS_1213_WiEl<br />

OO<br />

Code<br />

Fysica schakel<br />

FFYSS<br />

Algemene visie Dit opleidingsonderdeel beoogt de studenten een diepgaand inzicht bij te brengen in een aantal<br />

domeinen van de fysica. Naast het inhoudelijke aspect stelt het opleidingsonderdeel zich evenzeer tot<br />

doel het exact en kritisch wetenschappelijk denken aan te scherpen. Bovendien biedt dit<br />

opleidingsonderdeel de gelegenheid bij uitstek om probleemoplossend te leren denken, een<br />

vaardigheid die bij industrieel ingenieurs zeker niet mag ontbreken en dit zowel op theoretisch als op<br />

praktisch gebied. De combinatie van inzicht in de theorie en beheersing van wiskundige en<br />

wetenschappelijke oplossingsmethoden is hierbij essentieel.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

De studenten moet een aantal fysische begrippen kennen en begrijpen uit de mechanica en fysica:<br />

eenheden en grootheden<br />

vectorrekenen,<br />

begrip fasor<br />

kinematische en dynamische grootheden en wetmatigheden<br />

energie<br />

De studenten moeten een aantal wiskundige begrippen en technieken onder de knie hebben<br />

goniometrische begrippen en regels<br />

Dit opleidingsonderdeel steunt op mechanica (<strong>schakelprogramma</strong>)<br />

Dit opleidingsonderdeel vormt een basis voor meer toepassingsgerichte opleidingsonderdelen zoals<br />

toegepaste chemie, trillingsleer,…<br />

Binnen dit opleidingsonderdeel worden belangrijke onderzoekscompetenties bijgebracht:<br />

probleemstelling formuleren, probleemoplossend werken en kritische reflectie.<br />

Fysica is een van de basiswetenschappen. Er is dus geen directe link met het werkveld. Maar<br />

voldoende kennis en inzicht in de wetmatigheden van de fysica vormt de basis voor de meer<br />

toepassingsgerichte opleidingsonderdelen zoals uit de hogere jaren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

Cursus op elektronische leeromgeving met extra informatie (applets – presentaties -<br />

internetlinks) die de leerstof illustreert en verduidelijkt<br />

Serway, R. Jewett, J.W. (2004) Physics for scientists and engineers with modern physics;<br />

Belmont: Brooks/Cole-Thomson


FFLTH_1213_DeWi<br />

OO<br />

Code<br />

Fluïdomechanica en Thermodynamica<br />

FFLTH<br />

Coördinator Wim Deferme (DeWi)<br />

Lesgever(s) Michaël Daenen (DaMi); Wim Deferme (DeWi); Brecht Baeten (BaBr); Frederik Rogiers (RoFr)<br />

Opleidingsfase SCH-EM, SCH-AUT, SCH-EL<br />

ECTS-punten 4 Tot.: 112u KO: 24u BKV: 18u Labo: 0u ZS: 70u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt<br />

1. over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.4<br />

6. over elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en<br />

projectmatig handelen 6.1, 6.7<br />

De student kan:<br />

- begrippen en grootheden als: stroomlijn en stroombaan, laminaire en turbulente stroming,<br />

grenslaag, definiëren en verklaren. AC2<br />

- de vergelijkingen van Bernoulli en van Euler formuleren, de betekenis ervan uitleggen en<br />

toepassen in een concrete situatie. De energiehoogten grafisch weergeven. AC2<br />

- het verband tussen de rotatie van een stroming en de viscositeit aangeven en uitleggen. AC2<br />

- de betekenis van het getal van Reynolds uitleggen en toelichten met enkele voorbeelden.<br />

AWC1<br />

- de interne stroming in leidingen beschrijven en de ladingsverliezen berekenen. AWC1<br />

- uitleggen hoe een netwerk van leidingen kan berekend worden. AWC1<br />

- toestandsgrootheden als inwendige energie, enthalpie, entropie definiëren, gebruiken. AC2<br />

- de eerste en de tweede hoofdwet van de thermodynamica formuleren en toelichten aan de hand<br />

van een voorbeeld. AC2<br />

- evenwichtige toestandsveranderingen en kringprocessen aan de hand van een diagram<br />

uitleggen en berekenen. AC2<br />

- het verschil tussen volume- en technische arbeid formuleren, berekenen + voorstellen. AC2<br />

- een Rankine cyclus berekenen en stoomtabellen en h-s diagram gebruiken om oefeningen in<br />

verband met enthalpie en entropie op te lossen. AWC1<br />

- arbeid en warmtewisseling bij evenwichtige toestandsveranderingen grafisch voorstellen in een<br />

p-V diagram en een T-s diagram berekenen. AC2<br />

- de energiebalans van een kringproces opstellen. AC2<br />

- het proces in een ideale stoomturbine en gasturbine beschrijven en berekenen. AC2<br />

- Met behulp van een formuleblad een gelijkaardig probleem, dat in de les of oefenzitting is<br />

besproken, oplossen. AWC4<br />

Inhoud Fluidomechanica:<br />

Basisbegrippen, Ideale stroming, Reële stroming, Stroming in leidingen en kanalen,<br />

Netwerken<br />

Thermodynamica:<br />

Basisbegrippen, Eerste hoofdwet, Omkeerbare en niet-omkeerbare<br />

toestandsveranderingen, Tweede hoofdwet, Combinatie van de 2 hoofdwetten,<br />

Diagrammen: T-s, h-s, log p-h, Stoom centrale, Gas centrale, Koel systemen en warmte<br />

pompen, Warmte overdracht, Verbranding<br />

Werkvorm Mix van hoorcolleges en oefenzittingen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursusteksten.<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Theorie : Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding<br />

Oefeningen : Schriftelijk examen<br />

2 de examenkans Theorie : Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding<br />

Oefeningen : Schriftelijk examen


FFLTH_1213_DeWi<br />

OO<br />

Code<br />

Fluïdomechanica en Thermodynamica<br />

FFLTH<br />

Algemene visie De ingenieur wordt dagelijks geconfronteerd met materie in beweging. De studie van stroming van<br />

fluïda behoort tot de basiskennis. De student leert hoe de waarnemingen omgezet worden in<br />

wetten. De student verwerft voldoende inzicht en vaardigheid om de belangrijkste wiskundige en<br />

fysische begrippen zelfstandig aan te wenden in de stromingsleer. De studenten leren in de<br />

oefenzittingen hoe de theorie zelfstandig toe te passen om stromingsproblemen op te lossen.<br />

De thermodynamica bestudeert de toestandsveranderingen die systemen kunnen ondergaan door<br />

energieoverdracht. We leven in een periode waarin energie stilaan een kostbaar goed wordt. Van<br />

de vele energievormen waarover we beschikken, gebruiken we hoofdzakelijk de fossiele<br />

brandstoffen. Meer en meer zijn we ons bewust van de eindigheid van deze energievoorraden. Om<br />

deze in industriële processen op een verantwoorde manier te kunnen gebruiken is het noodzakelijk<br />

een degelijke basiskennis te bezitten van de wetten die de energietransformaties beheersen. De<br />

student verwerft voldoende inzicht en vaardigheid om de belangrijkste wiskundige en fysische<br />

begrippen zelfstandig aan te wenden in de thermodynamica waarvan de toepassing tot de taak van<br />

een industrieel ingenieur behoort. De studenten leren in de oefenzittingen hoe de theorie<br />

zelfstandig toe te passen om energietransformatie problemen op te lossen. In het laboratorium<br />

gebeurt het aanleren van praktische vaardigheden en van sociale vaardigheden door werken en<br />

overleggen in kleine groepjes.<br />

De studie van de Fluïdomechanica en Thermodynamica staat in nauw verband met de:<br />

- kennis van toegepaste mechanica, fysica, fluïdomechanica en werktuigkunde.<br />

- kennis en toepassing van systemen voor energiebeheersing, omvorming, distributie<br />

en aanwending van energie.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er is in feite nauwelijks basiskennis vereist. De cursus begint vanaf nul maar het tempo ligt<br />

behoorlijk hoog.<br />

De fluïdomechanica en de thermodynamica situeren zich binnen het gebied van de basisopleiding<br />

van de ingenieur. Geen enkele ingenieur kan een volwaardige opleiding gevolgd hebben zonder<br />

een minimum aan kennis van stromende fluïda en energietransformatie problemen.<br />

Het vak stelt resultaten van onderzoek voor zonder expliciet te verwijzen naar de onderzoeker of<br />

het onderzoek zelf.<br />

De student zal in het werkveld regelmatig gebruik maken van de basiskennis die tijdens de<br />

ingenieursopleiding wordt aangeboden.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands


FMAT12_1213_VaBe<br />

OO<br />

Code<br />

Materiaalkunde 12<br />

FMAT12<br />

Coördinator Bert Van Bael (VaBe)<br />

Lesgever(s) Bert Van Bael (VaBe)<br />

Opleidingsfase SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 69u KO: 12u. BKV: 3u ZS: 54u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij<br />

gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4<br />

3. beschikt over communicatievaardigheden 3.1,3.2<br />

De student moet:<br />

- de voornaamste mechanische materiaaleigenschappen kunnen toelichten AC1,AC2, 1.1,1.2<br />

- van de verschillende materiaalgroepen concrete voorbeelden kunnen geven AC1,AC2, 1.1<br />

- de voornaamste mechanische eigenschappen kunnen toelichten (betekenis, testmethodes,<br />

praktisch belang, relatie met inwendige structuur) AC1,AC2, 1.1<br />

- kunnen aangeven of en hoe mechanische eigenschappen gewijzigd kunnen worden AC1, 1.1,1.2<br />

- voor een concrete toepassing/product kunnen aangeven welke materiaaleigenschappen belangrijk<br />

zijn AC1, 1.1,1.2<br />

- proeven kunnen beschrijven en de resultaten kunnen interpreteren AC2,AC3, 1.1,1.2,1.4<br />

- kunnen rapporteren over mechanische testen AC2, 1.4,3.1,3.2<br />

- Ashby diagramma’s kunnen gebruiken om geschikte materialen te kiezen voor bepaalde<br />

- toepassingen en het nut en de beperkingen van Ashby diagramma’s kennen AC2,AC7, 1.1,1.2,1.3<br />

- normen kunnen gebruiken en kunnen verklaren waarom bepaalde eisen gesteld worden AC2,<br />

- 1.1,1.2<br />

Inhoud Lessen:<br />

Deel 1: overzicht van materiaalgroepen en materiaalkeuze met Ashby-diagramma’s<br />

Deel 2: mechanische materiaaleigenschappen (elasticiteit, plasticiteit, breukgedrag)<br />

Deel 3: mechanische en niet-destructieve testen<br />

Labo: 1 mechanische testen<br />

Werkvorm Lessen en labo<br />

Studiemateriaal Lespresentaties en ondersteunende teksten (verspreid in hoorcollege, labo en via Toledo)<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen met mondelinge toelichting (27/30); Laboverslag (3/30).<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen met mondelinge toelichting (27/30); De punten van het laboverslag worden<br />

overgenomen van de 1 ste examenkans (3/30).


FMAT12_1213_VaBe<br />

OO<br />

Code<br />

Materiaalkunde 12<br />

FMAT12<br />

Algemene visie Het selecteren van het meest geschikte materiaal voor concrete toepassingen is één van de<br />

praktische problemen waarmee ingenieurs geconfronteerd worden. Om dergelijke problemen<br />

gestructureerd aan te pakken wordt in dit vak gebruik gemaakt van de methode van Ashby. Deze<br />

methode wordt bestudeerd voor toepassingen waarbij mechanische materiaaleigenschappen centraal<br />

staan. Om te kunnen redeneren over de geschiktheid van materialen wordt basiskennis bijgebracht<br />

over de inwendige structuur van materialen en het leggen van verbanden met de eigenschappen, in<br />

het bijzonder mechanische eigenschappen. Om een totaalbeeld van de mogelijkheden en<br />

beperkingen van materialen te verkrijgen wordt ook toegelicht hoe relevante informatie op te zoeken<br />

in diverse bronnen zoals databanken, normen, bedrijfsinformatie en vaktijdschriften.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Verwachte voorkennis: basiskennis chemie (in het bijzonder over chemische bindingen) en fysica.<br />

Het vak is speciaal bedoeld voor schakelstudenten chemie of <strong>biochemie</strong> zonder voorkennis van<br />

mechanische eigenschappen van materialen of van technieken voor materiaalselectie. Het vak reikt<br />

kennis aan die nodig is voor de vakken mechanica en kunststoffen.<br />

Technieken om geschikte materialen te selecteren en kennis van mechanische testen en normen zijn<br />

dikwijls onmisbaar in later eigen onderzoek.<br />

Contacten met bedrijven in het kader van bezoeken, dienstverlening en masterproeven zorgen voor<br />

een constante input van relevante evoluties in industrie, concrete problemen en oplossingen.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: CES EduPack software.


FWIS6_1213_ThLe<br />

OO<br />

Code<br />

Wiskunde 6<br />

FWIS6<br />

Coördinator Leen Thomassen (ThLe)<br />

Lesgever(s) Leen Thomassen (ThLe)<br />

Opleidingsfase SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 6 Tot.: 170u KO: 24u BKV: 48 Labo: 0u ZS: 110u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

- beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan toepassen<br />

1.1,1.2,1.3,1.5,1.6<br />

- beschikt over praktische vaardigheden 2.2<br />

- beschikt over communicatievaardigheden 3.1<br />

- beschikt over algemene beroepsattitudes 4.1, 4.2, 4.3,4.5<br />

Kennen en kunnen aanwenden van wiskundige methodes die gebruikt worden in de<br />

ingenieurswetenschappen en dit op wiskundig verantwoorde wijze. Dit houdt in dat de student(e) in<br />

staat moet zijn om<br />

- gebruikte termen te definiëren AC2<br />

- een probleem te ontwarren, zodat de gegevens en het gevraagde wiskundig kunnen genoteerd<br />

worden AC1<br />

- elementen uit de cursus wiskunde te structureren AC2<br />

- verbanden te leggen met andere elementen uit de wiskunde en technische vakken AWC1<br />

- Zelfstandig integratietechnieken (onbepaalde integraal) instuderen en toepassen op een<br />

individuele reeks van oefeningen, met de mogelijkheid vragen te stellen AWC4/AC6<br />

- Bepaalde integralen op te stellen om inhouden, oppervlaktes en volumes te berekenen in 2<br />

dimensies AC1<br />

- Grafieken in 3 dimensies te interpreteren om inhouden, oppervlakten, enz te berekenen AC1<br />

- Meervoudige integralen en differentiaalvergelijkingen op te stellen aan de hand van reële<br />

problemen en op te lossen AWC4.<br />

- Oordeelkundig gebruik van een rekenmachine AC1<br />

Inhoud Deel 1<br />

- Vectoren<br />

- Krommen in het vlak met o.a. exponentiële en logaritmische functies<br />

- Begrippen continuïteit en limiet<br />

- Afgeleiden<br />

- Onbepaalde integralen<br />

- Bepaalde integralen<br />

- Functies met meerdere veranderlijken<br />

- Differentiaalvergelijkingen van de 1 ste en 2 de orde met constante coëfficiënten<br />

Deel 2<br />

- Toepassingen van afgeleiden, integralen en differentiaalvergelijkingen<br />

- Numerieke methodes voor oplossen van vergelijkingen, berekenen van afgeleiden en integralen<br />

- Complexe oefeningen oplossen met matlab en het grafisch rekentoestel CAS TI-Nspire<br />

Werkvorm Theorie en oefeningen: interactief hoorcollege + zelfstandig oplossen van oefeningen.<br />

Studiemateriaal - Cursustekst met oefeningen en formularium beschikbaar via de cursusdienst<br />

- Oplossingen van oefeningen via Toledo<br />

- CAS-toestel TI-Nspire en computersoftware Excel en Matlab<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (50%) in november met gebruik van het formularium en het grafisch rekentoestel<br />

CAS TI-Nspire (geheugens rekentoestel dienen leeg te zijn!)<br />

Permanente evaluatie via opdrachten (35%) en Laboexamen (Excell en Matlab, 15%) in het tweede<br />

semester<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen over het geheel. Voor het laboexamen is er geen tweede examenkans. De punten<br />

van het laboexamen blijven behouden en tellen mee voor 15%


FWIS6_1213_ThLe<br />

OO<br />

Code<br />

Wiskunde 6<br />

FWIS6<br />

Algemene visie In wiskunde 6 wordt getracht de schakelstudenten bij te benen in de begrippen en<br />

oplossingsmethoden uit de wiskunde die nodig zijn voor de chemische ingenieurstechnieken.<br />

De nadruk ligt dan ook op het leren wiskundig formuleren en oplossen van problemen en de<br />

methodologie om relevante formules af te leiden.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er wordt een basiskennis wiskunde verwacht van de student. Voor de start van het academiejaar kan<br />

de student een opfrissingscusus wiskunde volgen waarbij het beoogde basisniveau bereikt wordt.<br />

Wiskunde is een vereiste voorkennis voor vele wetenschappelijke vakken en ingenieursvakken zoals<br />

bijvoorbeeld Fysica en Reactorkunde<br />

Een degelijk niveau van wiskunde vanuit het middelbaar of de professionele bachelor wordt<br />

verwacht. Het wordt dan ook sterk aangeraden de introductiecursus te volgen die de school in<br />

september organiseert.<br />

Aangezien Wiskunde6 een basisvak is, is de relatie met onderzoek beperkt.<br />

De relatie met het werkveld komt voornamelijk door de toepassing van wiskundige oplossingsstrategieë<br />

de verschillende domeinen waar een industrieel ingenieur terecht kan komen.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Aangeraden boek analyse: Analyse voor het hoger onderwijs van<br />

G.Deen en P.Levrie, De Sikkel.


FELI1_1S_1213_DaMi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektriciteit 1_1<br />

FELI1_1S<br />

Coördinator Michaël Daenen (DaMi)<br />

Lesgever(s) Geert Vandensande (VdsGe), Eric Geuens (GeEr)<br />

Opleidingsfase SCH-<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 18u BKV: 12u Labo: 0u ZS: 54u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt:<br />

1. over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.4<br />

De student:<br />

- Kan definities, formules en eenheden van elektrische grootheden exact formuleren en<br />

toepassen. WC1, AC1, 1.1,1.3<br />

- Kan basiswetten van de elektrostatica, elektrodynamica + magnetisme exact formuleren en<br />

gebruiken a) in oefeningen, b) bij de verklaring van de werking van elektrische toestellen, c) bij<br />

de afleiding van bepaalde formules. WC1, AC1, 1.1, 1.2, 1.3<br />

- Kan de handregels voor magnetisme vlot toepassen. AC1, WC1, 1.2, 1.3<br />

Inhoud Deel 1: Elektrostatica<br />

1. Inleidende begrippen.<br />

2. Het elektrisch veld.<br />

3. Geleiders en elektrische velden.<br />

4. Diëlektrica.<br />

5. Energie in het elektrisch veld.<br />

6. Condensatoren<br />

Deel 3a: Inleiding tot elektrodynamica<br />

1. De elektrische stroomkring.<br />

2. Elektrische grootheden.<br />

Deel 2: Elektromagnetisme<br />

1. Het magnetisme.<br />

2. Het elektromagnetisme.<br />

3. Magnetische materialen.<br />

4. Magnetische ketens.<br />

5. De Lorentzkrachten.<br />

6. De bewegings- en de geïnduceerde ems.<br />

7. Inductieve kringen.<br />

8. Magnetisch gekoppelde kringen.<br />

9. Wervelstromen.<br />

Werkvorm Mix van hoorcolleges en oefenzittingen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursusteksten. Online informatie via Toledo.<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen over theorie (50%) en oefeningen (50%). Formularium mag gebruikt worden. Een<br />

grafisch rekentoestel mag gebruikt worden voor het oplossen van de oefeningen.<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen over theorie (50%) en oefeningen (50%). Formularium mag gebruikt worden. Een<br />

grafisch rekentoestel mag gebruikt worden voor het oplossen van de oefeningen.


FELI1_1S_1213_DaMi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektriciteit 1_1<br />

FELI1_1S<br />

Algemene visie Deze cursus beoogt het aanbrengen van een wetenschappelijke basiskennis van het vakgebied<br />

“elektrotechniek” als onderdeel van de polyvalente voorbereiding op het ingenieursberoep en als<br />

voorbereiding op de master “industriële ingenieurswetenschappen”.<br />

In het eerste jaar is er heel wat herhaling van leerstof uit het secundair onderwijs. Deze herhaling<br />

gebeurt wel met een grotere diepgang. De wetenschappelijke basis bestaat voor een beperkt<br />

gedeelte uit feitenmateriaal (kennen). De nadruk ligt veeleer op redeneervaardigheden (begrijpen),<br />

en het oplossen van concrete problemen (toepassen).<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er is in feite nauwelijks basiskennis “elektrotechniek” vereist. De cursus begint vanaf nul maar het<br />

tempo ligt behoorlijk hoog.<br />

Voor het volgen van dit opleidingsonderdeel is elementaire kennis van fysica (opbouw van de stof)<br />

en wiskunde (algebra, vectorrekenen, integraal- en differentiaalrekenen) een must.<br />

Steunt op: Kennis uit het secundair onderwijs<br />

Is basis voor: De opleidingsonderdelen in de leerlijn elektrotechniek.<br />

Het opleidingsonderdeel “Elektriciteit1” stelt resultaten van onderzoek voor zonder expliciet te<br />

verwijzen naar de onderzoeker of het onderzoek zelf. De studenten voeren onderzoeksgerelateerde<br />

opdrachten uit.<br />

Het juist hanteren van de disciplinegebonden wetmatigheden, grootheden en eenheden is een<br />

minimum eis om in het werkveld op eenduidige wijze te kunnen communiceren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

Douglas C. Giancoli; “Natuurkunde voor Wetenschap en Techniek: Elektrostatica en Magnetisme.<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

De evaluatie peilt voornamelijk naar<br />

inzicht<br />

het vermogen om nieuwe problemen op te lossen<br />

en het correct toepassen van de respectievelijke elektrische grootheden en hun eenheden.


FELI1_2S_1213_DaMi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektriciteit 1_2 schakel<br />

FELI1_2S<br />

Coördinator Michaël Daenen (DaMi)<br />

Lesgever(s) Geert Vandensande (VdsGe), Eric Geuens (GeEr)<br />

Opleidingsfase SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 12u BKV: 6u Labo: 8u ZS: 58u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Inhoud<br />

De student beschikt:<br />

1. over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3.<br />

2. over praktische vaardigheden.2.1, 2.3<br />

De student:<br />

- Kan definities, formules en eenheden van magnetische grootheden exact formuleren en<br />

toepassen. AC1, WC1, 1.1, 1.2, 1.3<br />

- Kan basiswetten van elektrodynamica en wisselstroomtheorie exact formuleren en gebruiken a) in<br />

oefeningen, b) bij de verklaring van de werking van elektrische toestellen, c) bij de afleiding van<br />

bepaalde formules. AC1, WC1, 1.1, 1.2, 1.3<br />

- Kan rekentechnieken voor het oplossen van elektrische kringen, aangesloten op gelijkspanning en<br />

wisselspanning toepassen. WC1, AC1, 1.1, 1.2, 1.3<br />

- Kan schakelingen opbouwen, doormeten en de meetresultaten interpreteren. AC1, AWC1, AWC4,<br />

1.3, 1.4, 2.1, 2.3<br />

Deel 3b: Elektrodynamica<br />

3. Elektrische schakelingen en hun oplossingsmethoden.<br />

Deel 4: Wisselstroomtheorie / toepassingen op magnetisme<br />

1. Fasordiagram - complexe voorstelling van spanningen, stromen en impedanties.<br />

2. RLC-resonanties<br />

3. Vermogensoverdracht<br />

4. Ideale transformator<br />

Labo<br />

Inleiding:<br />

1. Hoe gebruik je een meetinstrument? / Weerstanden.<br />

2. De serie- en parallelschakeling.<br />

3. Gemengde en complexe schakelingen.<br />

4. De potentiometer + V-A-metermeetmethode<br />

Werkvorm Mix van hoorcolleges, oefenzittingen en labo’s.<br />

Studiemateriaal Eigen cursusteksten. Online informatie via Toledo: Demo video’s bij het inleidend labo.<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen over theorie (40%) en oefeningen (40%). Het formularium mag gebruikt worden.<br />

Een grafisch rekentoestel mag gebruikt worden voor het oplossen van de oefeningen.<br />

Permanente evaluatie van het labo aan de hand van een labo-examen (20%). Verplichte<br />

aanwezigheid tijdens alle labo’s. Bij ongewettigde afwezigheid tijdens een labo worden de behaalde<br />

punten van het labo-examen per gemist labo door ongewettigde afwezigheid met 25% verminderd.<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen over theorie (40%) en oefeningen (40%). Het formularium mag gebruikt worden.<br />

Een grafisch rekentoestel mag gebruikt worden voor het oplossen van de oefeningen.<br />

Voor de labo’s is er geen tweede examenkans. De punten van de eerste examenkans blijven<br />

behouden.<br />

Overdracht van labcijfer naar volgend academiejaar is mogelijk indien minimum 10/20 behaald werd.


FELI1_2S_1213_DaMi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektriciteit 1_2 schakel<br />

FELI1_2S<br />

Algemene visie Deze cursus beoogt het aanbrengen van een wetenschappelijke basiskennis van het vakgebied<br />

“elektrotechniek” als onderdeel van de polyvalente voorbereiding op het ingenieursberoep en als<br />

voorbereiding op de master “industriële ingenieurswetenschappen”.<br />

In het eerste jaar is er heel wat herhaling van leerstof uit het secundair onderwijs. Deze herhaling<br />

gebeurt wel met een grotere diepgang. De wetenschappelijke basis bestaat voor een beperkt<br />

gedeelte uit feitenmateriaal (kennen). De nadruk ligt veeleer op redeneervaardigheden (begrijpen),<br />

en het oplossen van concrete problemen (toepassen).<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er is in feite nauwelijks basiskennis “elektrotechniek” vereist. De cursus begint vanaf nul maar het<br />

tempo ligt behoorlijk hoog.<br />

Voor het volgen van dit opleidingsonderdeel is elementaire kennis van fysica (opbouw van de stof)<br />

en wiskunde (algebra, vectorrekenen, integraal- en differentiaalrekenen) een must.<br />

Steunt op: Kennis uit het secundair onderwijs<br />

Is basis voor: De opleidingsonderdelen in de leerlijn elektrotechniek.<br />

Het opleidingsonderdeel “Elektriciteit1” stelt resultaten van onderzoek voor zonder expliciet te<br />

verwijzen naar de onderzoeker of het onderzoek zelf.<br />

Het juist hanteren van de disciplinegebonden wetmatigheden, grootheden en eenheden is een<br />

minimum eis om in het werkveld op eenduidige wijze te kunnen communiceren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

Douglas C. Giancoli; “Natuurkunde voor Wetenschap en Techniek: Elektrostatica en Magnetisme.<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

De evaluatie peilt voornamelijk naar<br />

inzicht<br />

het vermogen om nieuwe problemen op te lossen<br />

en het correct toepassen van de respectievelijke elektrische grootheden en hun eenheden<br />

-


FORG2A_1_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2A: Algemene organische chemie<br />

FORG2A_1<br />

Coördinator Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Lesgever(s) Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Opleidingsfase SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 1 Tot.: 28 u KO: 15 u ZS: 13 u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij<br />

gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4,1.5<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.1,4.2,4.3,4.5,4.8<br />

6. kan relevante informatie verwerken en is zich bewust van de onzekerheden en de grenzen van de<br />

kennis (6.4)<br />

De student kan:<br />

- voor de belangrijkste soorten organische verbindingen de algemene formule,<br />

de verdere indeling en de belangrijkste kenmerken noteren; met praktische<br />

voorbeelden illustreren, en uitgaande van de structuurformule een product bij<br />

een bepaalde groep classificeren AWC1/WC1<br />

- op basis van de gebruiksnaam van de belangrijkste eenvoudige organische<br />

verbindingen de structuurformule noteren AC2, AWC1/WC1<br />

- de verschillende tautomeren, isomere, conformere en mesomere vormen van<br />

een product noteren, deze vormen met elkaar vergelijken naar stabiliteit, en<br />

gevolgen voor de eigenschappen afleiden AC2, AWC1/WC1<br />

- de begrippen inductief en mesomeer effect gebruiken om het zuur-base<br />

gedrag van organische verbindingen met elkaar te vergelijken AWC1<br />

- verschillen in zuur-base gedrag van organische verbindingen voorspellen of<br />

verklaren AC2, AWC1<br />

- theoretische aspecten van het verloop van een organische reactie toelichten,<br />

verklaren en gebruiken AC2, AWC1/WC1<br />

- van een aantal geselecteerde reacties het eindproduct voorspellen, het<br />

mechanisme noteren, en problemen in verband met competitie toelichten<br />

AC2, AWC1/WC1<br />

Inhoud Hoofdstuk 1: Enkele basisconcepten uit de organische chemie<br />

Hoofdstuk 2: Overzicht van de belangrijkste klassen organische verbindingen<br />

Hoofdstuk 3: Conformeren van alkanen en cyclo-alkanen<br />

Hoofdstuk 4: Optische isomerie<br />

Hoofdstuk 5: Zuur-base eigenschappen van organische verbindingen<br />

Hoofdstuk 6: Reacties van organische verbindingen<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursus: “Algemene Organische Chemie”<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (maximum 3 uur)<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (maximum 3 uur)


FORG2A_1_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2A: Algemene organische chemie<br />

FORG2A_1<br />

Algemene visie In het kader van een brede algemene, wetenschappelijke en technische vorming hoort organische<br />

chemie als wetenschappelijke discipline tot de opleiding van elke ingenieur in de chemie en de<br />

<strong>biochemie</strong>. De student moet voldoende competenties in organisch chemische begrippen en<br />

technieken verwerven, om deze zelfstandig te kunnen toepassen bij het oplossen van technische en<br />

wetenschappelijke problemen.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Organische Chemie 2A1 biedt vooral een herhaling, een heropfrissing en een lichte verdieping van de<br />

organische kennis die werd verworven tijdens de PBA-opleiding.<br />

Organische Chemie 2A1 levert enerzijds essentiële basiskennis voor de vakken organische chemie<br />

(theorie en praktijk) in het masterjaar.<br />

Anderzijds biedt het ook een voorbereiding op en een ondersteuning van andere<br />

opleidingsonderdelen, zoals analytische chemie; <strong>biochemie</strong>, industriële chemie, ecologie en<br />

kunststoffen en dergelijke.<br />

Het opleidingsonderdeel Organische Chemie 2 stelt resultaten van onderzoek voor, met vaak een<br />

directe verwijzing naar de onderzoeker zelf..<br />

Vermits het hier om een basiscursus gaat, met aanbrengen van basiskennis en basisvaardigheden<br />

uit het vakgebied van de organische scheikunde, is er geen directe relatie met het werkveld.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

- Behalve de vakspecifieke competenties komen ook andere competenties aan bod, zoals:<br />

persoonsgebonden competenties zoals inzet en doorzettingsvermogen; cognitieve competenties<br />

zoals analytisch vermogen, abstractievermogen, probleemoplossend vermogen, logisch<br />

redeneervermogen, en het vermogen tot systematisch en methodisch handelen.


FORG2_2_1213_VaEtVaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2: Reactiemechanismen deel 1<br />

FORG2_2<br />

Coördinator Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Lesgever(s) Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO, SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 1 Tot.: 28u KO: 12u ZS: 16u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij<br />

gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4,1.5<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.1,4.2,4.3,4.5,4.8<br />

6. kan relevante informatie verwerken en is zich bewust van de onzekerheden en de grenzen van de<br />

kennis (6.4)<br />

De student kan:<br />

- van een concrete reactie bepalen en verklaren volgens welk soort reactiemechanisme deze verloopt<br />

AC1,WC1<br />

- analoge reacties vergelijken naar snelheid en/of opbrengst, en verklaren door middel van<br />

theoretische argumenten AC10<br />

- de invloed van een verandering van de belangrijkste reactieparameters op de snelheid, de<br />

opbrengst, en/of de aard van het eindproduct voorspellen en verklaren AC10,AC11<br />

- bij competitieve reactiemogelijkheden de juiste keuze maken en verklaren, op basis van de<br />

gebruikte reactieparameters AC2,AC10,AC11<br />

- op basis van de reactievergelijking zelf de ideale reactieparameters voor een reactie selecteren<br />

AC10,AC11<br />

- voor de besproken reacties een volledig en gedetailleerd reactiemechanisme noteren, en de<br />

verschillende stappen beschrijven en verklaren, en de correcte eindproducten afleiden en verklaren<br />

AC1,WC1<br />

- zelf een reactiemechanisme voorstellen voor analoge reacties die niet in de cursus werden<br />

besproken AC10,AC11<br />

Inhoud Hoofdstuk 1: Radicaalreacties<br />

Hoofdstuk 2: Nucleofiele substituties en eliminaties<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursus: “Reactiemechanismen”<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (maximum 3 uur)<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (maximum 3 uur)


FORG2_2_1213_VaEtVaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2: Reactiemechanismen deel 1<br />

FORG2_2<br />

Algemene visie In het kader van een brede algemene, wetenschappelijke en technische vorming hoort organische<br />

chemie als wetenschappelijke discipline tot de opleiding van elke ingenieur in de chemie en de<br />

<strong>biochemie</strong>. De student moet voldoende basiscompetenties in organisch chemische begrippen en<br />

technieken verwerven, waarbij een beperkt gedeelte feitenkennis onontbeerlijk is. De nadruk ligt<br />

echter veeleer op abstractievermogen, een systematische probleemaanpak en op logische<br />

redeneervaardigheden, en op het zelfstandig toepassen van de verworven kennis voor het aanpakken<br />

en oplossen van technische en wetenschappelijke problemen.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Organische Chemie 2_2 steunt vooral op de kennis die werd verworven binnen Algemene Chemie 1<br />

en 2 en binnen Organische Chemie 1.<br />

Organische Chemie 2_2 levert enerzijds essentiële basiskennis voor de vakken organische chemie<br />

(theorie en praktijk) in de rest van het derde jaar van de opleiding en in het masterjaar..<br />

Anderzijds biedt het ook een voorbereiding op en een ondersteuning van andere<br />

opleidingsonderdelen, zoals analytische chemie; <strong>biochemie</strong>, industriële chemie, ecologie en<br />

kunststoffen en dergelijke.<br />

Het opleidingsonderdeel Organische Chemie 2 stelt resultaten van onderzoek voor, met vaak een<br />

directe verwijzing naar de onderzoeker zelf.<br />

Kennis van het precieze verloop van organische reacties is een essentieel onderdeel in<br />

organische onderzoeksgroepen, maar ook in bedrijven waar organische verbindingen worden<br />

gesynthetiseerd. Kennis van het reactieverloop laat vaak toe om geschikte reactieparameters<br />

te selecteren, en op die manier de snelheid van de productie te verbeteren, of de opbrengst te vergroten<br />

Bovendien laat deze kennis vaak toe om innovatieve productiemethoden te<br />

ontwikkelen, of nieuwe producten te synthetiseren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

Behalve de vakspecifieke competenties komen ook andere competenties aan bod, zoals:<br />

- persoonsgebonden competenties zoals inzet en doorzettingsvermogen;<br />

- cognitieve competenties zoals analytisch vermogen, abstractievermogen, probleemoplossend<br />

vermogen, logisch redeneervermogen, en het vermogen tot systematisch en methodisch<br />

handelen.


FORG2_3_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2: Reactiemechanismen deel 2<br />

FORG2_3<br />

Coördinator Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Lesgever(s) Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO, SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 21u ZS: 60u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij<br />

gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4,1.5<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.1,4.2,4.3,4.5,4.8<br />

6. kan relevante informatie verwerken en is zich bewust van de onzekerheden en de grenzen van de<br />

kennis (6.4)<br />

De student kan:<br />

- van een concrete reactie bepalen en verklaren volgens welk soort reactiemechanisme deze verloopt<br />

AC1,AC2,WC1<br />

- analoge reacties vergelijken naar snelheid en/of opbrengst, en verklaren door middel van<br />

theoretische argumenten AC1,AC2,WC1,AC10,AC11<br />

- de invloed van een verandering van de belangrijkste reactieparameters op de snelheid, de<br />

opbrengst, en/of de aard van het eindproduct voorspellen en verklaren AC1,AC2,WC1,AC10,AC11<br />

- bij competitieve reactiemogelijkheden de juiste keuze maken en verklaren, op basis van de<br />

gebruikte reactieparameters AC1,AC2,WC1,AC10,AC11<br />

- op basis van de reactievergelijking zelf de ideale reactieparameters voor een reactie selecteren<br />

AC1,AC2,WC1,AC10,AC11<br />

- voor de besproken reacties een volledig en gedetailleerd reactiemechanisme noteren, en de<br />

verschillende stappen beschrijven en verklaren AC1,AC2,WC1<br />

- op basis van de uitgangsproducten en de reagentia de correcte eindproducten afleiden en verklaren<br />

AC1,AC2,WC1<br />

- zelf een reactiemechanisme voorstellen voor analoge reacties die niet in de cursus werden<br />

besproken AC1,AC2,WC1,AC10,AC11<br />

- een mechanisme noteren voor de vorming van een aantal terpenen uit isopreen, en op deze<br />

terpenen de isopreenregel toepassen AC1,AC2,WC1<br />

Inhoud Hoofdstuk 3: Elektrofiele substituties op aromaten<br />

Hoofdstuk 4: Oxidaties en reducties<br />

Hoofdstuk 5: Elektrofiele Addities<br />

Hoofdstuk 6: Nucleofiele Addities aan ketonen en aldehyden<br />

Hoofdstuk 7: Nucleofiele acyclsubstituties<br />

Hoofdstuk 8: Reacties van enolaten<br />

Toepassingen: Terpenen<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursus: “Reactiemechanismen”<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (maximum 4 uur)<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (maximum 4 uur)


FORG2_3_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Organische chemie 2: Reactiemechanismen deel 2<br />

FORG2_3<br />

Algemene visie In het kader van een brede algemene, wetenschappelijke en technische vorming hoort organische<br />

chemie als wetenschappelijke discipline tot de opleiding van elke ingenieur in de chemie en de<br />

<strong>biochemie</strong>. De student moet voldoende basiscompetenties in organisch chemische begrippen en<br />

technieken verwerven, waarbij een beperkt gedeelte feitenkennis onontbeerlijk is. De nadruk ligt<br />

echter veeleer op abstractievermogen, een systematische probleemaanpak en op logische<br />

redeneervaardigheden, en op het zelfstandig toepassen van de verworven kennis voor het aanpakken<br />

en oplossen van technische en wetenschappelijke problemen.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Organische Chemie 2_3 steunt vooral op de kennis die werd verworven binnen Algemene Chemie 1<br />

en 2 en binnen Organische Chemie 1 en 2_2.<br />

Organische Chemie 2_3 levert enerzijds essentiële basiskennis voor de vakken organische chemie<br />

(theorie en praktijk) in het masterjaar.<br />

Anderzijds biedt het ook een voorbereiding op en een ondersteuning van andere<br />

opleidingsonderdelen, zoals analytische chemie; <strong>biochemie</strong>, industriële chemie, ecologie en<br />

kunststoffen en dergelijke chemie; <strong>biochemie</strong>, industriële chemie, ecologie en kunststoffen en<br />

dergelijke.<br />

Het opleidingsonderdeel Organische Chemie 2 stelt resultaten van onderzoek voor, met vaak een<br />

directe verwijzing naar de onderzoeker zelf.<br />

Kennis van het precieze verloop van organische reacties is een essentieel onderdeel in<br />

organische onderzoeksgroepen, maar ook in bedrijven waar organische verbindingen worden<br />

gesynthetiseerd. Kennis van het reactieverloop laat vaak toe om geschikte reactieparameters<br />

te selecteren, en op die manier de snelheid van de productie te verbeteren, of de opbrengst te vergroten<br />

Bovendien laat deze kennis vaak toe om innovatieve productiemethoden te<br />

ontwikkelen, of nieuwe producten te synthetiseren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

Behalve de vakspecifieke competenties komen ook andere competenties aan bod, zoals:<br />

- persoonsgebonden competenties zoals inzet en doorzettingsvermogen;<br />

- cognitieve competenties zoals analytisch vermogen, abstractievermogen, probleemoplossend<br />

vermogen, logisch redeneervermogen, en het vermogen tot systematisch en methodisch<br />

handelen.


FELCHEM1_1_1213_DeRi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektrochemie 1_1<br />

FELCHEM1_1<br />

Coördinator Rita De Waele (DeRi)<br />

Lesgever(s) Rita De Waele (DeRi)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO, SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 4 Tot.: 112u KO: 24u BKV: 6u Labo: 0u ZS: 82 u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan<br />

toepassen 1.1/1.2/1.3<br />

3. communicatievaardigheden 3.1/3.2<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.1/4.2/4.3/4.5<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken 6.4/6.6/6.7<br />

De student kan:<br />

- de constructie, de werking en de theoretische achtergrond van de elektrodesoorten<br />

weergeven WC1;<br />

- de meettechnieken voor de bepaling van transportgetallen bespreken alsook het verband<br />

met de fysische parameters van het bijhorende deeltje AWC1;<br />

- het E-pH diagramma van water construeren en andere Pourbaix diagramma interpreteren<br />

AWC1/AWC2;<br />

- de redenering die gevolgd wordt bij de EMK afleiding van metaal/metaalion systemen<br />

veralgemenen tot redoxsystemen AC10;<br />

- een verband leggen tussen potentiaalmetingen en thermodynamische grootheden WC1;<br />

- complexe oefeningen met de geziene methodieken oplossen AWC4/BC2/AC10/BC8;<br />

- alle afgeleide formules in eigen woorden uitleggen<br />

WC1/AC6;<br />

- de praktische toepassingen van de conductometrie bespreken AC2/AWC1.<br />

Inhoud de migratie van ionen en het geleidingsvermogen met toepassingen van de conductometrie<br />

elektrochemische thermodynamica<br />

referentie-elektroden en redoxpotentialen<br />

het stabiliteitsgebied van water<br />

potentiaalsprongen tussen elektrolytoplossingen<br />

membraanelektroden<br />

activiteiten en activiteitscoëfficiënten<br />

potentiometrische concentratie- en activiteitsmetingen in de praktijk<br />

oefeningen bij elke leereenheid<br />

Werkvorm Interactief college, oefenzitting<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst en ppt met per hoofdstuk gedetailleerde doelstellingen, materiaal uit labo<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Mondeling met schriftelijke voorbereiding<br />

2 de examenkans Mondeling met schriftelijke voorbereiding


FELCHEM1_1_1213_DeRi<br />

dOO<br />

Code<br />

Elektrochemie 1_1<br />

FELCHEM1_1<br />

Algemene visie Inhoudelijk is Elektrochemie1_1 een cursus die aanvangt met processen onder nul stroom<br />

(potentiometrie) om uiteindelijk te komen tot stroomspanningsrelaties die worden toegepast in<br />

corrosie en corrosiebescherming en die verder worden uitgewerkt in Elektrochemie2. De cursus is<br />

opgebouwd uit verschillende basiselementen waarbij er aandacht wordt geschonken aan de<br />

onderliggende theorie om nadien het praktisch gebruik beter te verklaren.<br />

De basiselementen worden nadien ingeschakeld in een groter geheel. Die elektrochemische<br />

opstellingen liggen aan de basis van heel wat medische, analytische, biochemische, industriële en<br />

milieu analyses. De student wordt dan ook steeds geconfronteerd met de vakoverschrijdende<br />

toepassing.<br />

Er wordt de nodige chemisch wetenschappelijke en technische kennis aangebracht die de student<br />

nadien de mogelijkheid geeft om in dit en andere vakdomeinen de aangeleerde analyses uit te<br />

voeren en de resultaten ervan correct te interpreteren<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Een grondige voorkennis van de algemene chemie, analytische chemie en thermodynamica is<br />

noodzakelijk.<br />

Elektrochemie1_1 staat in het basisprogramma voor 3ABA-CE en 3ABA-BIO. Het behandelt de<br />

basiselementen die nodig zijn om in andere vakken (<strong>biochemie</strong>, analytische, industriële chemie)<br />

ondersteunend te werken. Het biedt tevens de nodige wetenschappelijke en technische<br />

voorbereiding op Elektrochemie2.<br />

De aangeboden kennis wordt praktisch getoetst in FANAL3<br />

Pourbaix diagramma worden tevens gebruikt in INCE2<br />

De geleidbaarheid en de Debije Hückel Onsager vergelijking wordt gedeeltelijk historische afgeleid<br />

om de studenten inzicht te geven in hoe een onderzoek in de praktijk verloopt. De vooropgestelde<br />

hypothesen, de onderzoeksresultaten, de kritische reflectie, de bijsturing van de hypothesen, ....<br />

Relaties met het werkveld in alle aspecten van industriële chemie, voedingschemie,<br />

analyselabo’s zijn niet weg te denken.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Bij elke leereenheid wordt in de cursus de aanvullende literatuur vermeld ter stimulatie van de<br />

studenten in het kader van levenslang leren AC7


FANEL8+L_1213_SmDi<br />

dOO<br />

Code<br />

Analoge Elektronica 8<br />

FANEL8+L<br />

Coördinator Dirk Smets (SmDi)<br />

Lesgever(s) Rita Dewaele (DeRi), Dirk Smets (SmDi)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO, SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 1 Tot.: 28u KO: 6u BKV: 0u Labo: 6u ZS: 16u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties,<br />

codes verwijzen naar<br />

decretale competenties (zie deel 1<br />

van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over: (AC1, AC2, AWC1, AWC2, WC1, BC2, BC4)<br />

1. een ruime, veelzijdige wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.5,1.6;<br />

2. praktische vaardigheden 2.1, 2.2, 2.3;<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.2, 4.3, 4.5, 4.6, 4.11;<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen 6.3, 6.4, 6.5, 6.7.<br />

De student kan:<br />

- de werking van (lineaire en niet-lineaire) OpAmp schakelingen verklaren<br />

WC1,AC1,AC2,1.1,1.2,1.3,1.5,1.6<br />

- de schematische voorstelling van verschillende OpAmp schakelingen tekenen<br />

WC1,AC1,AC2,1.1,1.2, 1.3,1.5,1.6<br />

- een OpAmp schakeling voor een specifieke toepassing ontwerpen, opbouwen, uitmeten en<br />

verifiëren. AWC1,AWC4,2.2,2.3,6.1,6.4,6.6<br />

- de toepassingen van de OpAmp in de galvanostaat en potentiostaat verklaren<br />

WC1,AC1,AC2,1.1,1.2,1.3,1.5,1.6<br />

Inhoud Theorie:<br />

- Algemene versterkertechniek<br />

- Basisschakelingen met operationele versterkers (OpAmp)<br />

- Toepassingen met operationele versterkers<br />

o De instrumentatieversterker<br />

o Opamp als comparator<br />

o Opampschakelingen bij een potentiostaat en een galvanostaat<br />

Lab:<br />

- Basisschakelingen met OpAmps ontwerpen en opbouwen en hierop enkele metingen/testen<br />

uitvoeren<br />

Werkvorm Hoorcollege (met geïntegreerde oefeningen) en labzittingen<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst en slides<br />

Eigen labopgaven<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (met theorievragen en oefeningen).<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (met theorievragen en oefeningen).


FANEL8+L_1213_SmDi<br />

dOO<br />

Code<br />

Analoge Elektronica 8<br />

FANEL8+L<br />

Algemene visie Door de toenemende digitalisering van de elektronische schakelingen lijkt het aandeel van de<br />

analoge elektronica steeds kleiner te worden. Aangezien echter de meeste sensoren van fysische<br />

grootheden analoge waarden meten (temperatuur, druk, licht, … enz.), zal de analoge elektronica<br />

niet weg te denken zijn. Het doel van dit vak is de studenten de principes en vaardigheden aan te<br />

reiken om, uitgaande van een te meten grootheid, de nodige signaalconditionering en -verwerking<br />

te kunnen uitvoeren. Ook is het de bedoeling dat de student in dit vak specifieke competenties,<br />

vaardigheden en het nodige inzicht verwerft om zelfstandig nieuwe informatie te verwerken en<br />

analoge elektronische basisopdrachten op te lossen.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Basiskennis en -vaardigheden rond elektriciteit en analoge elektronica.<br />

FANEL8+L vormt de theoretische en praktische achtergrond om de werking van bepaalde<br />

toestellen die gebruikt worden in de elektrochemie (potentiostaat, galvanostaat) te begrijpen.<br />

Gezien de student(e) de laboproeven zelfstandig moet uitvoeren en verwerken, zal hij/zij hierbij de<br />

basisprincipes aanleren om onderzoeksgegevens te verzamelen, te analyseren, te verwerken en te<br />

presenteren, ook al bevatten de laboproeven op zich meestal geen vernieuwende materie.<br />

FANEL8+L voorziet de toekomstige ingenieur mee van een brede basiskennis en<br />

achtergrondinformatie over toestellen die in de elektrochemie gebruikt worden.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Lab: verplichte aanwezigheid


FPCHES_1213_LyMy<br />

OO<br />

Code<br />

Industriële proceschemie<br />

FPCHES<br />

Coördinator Lynen Myriam ( LyMy)<br />

Lesgever(s) Braeken Leen (BrLe), Lynen Myriam ( LyMy)<br />

Opleidingsfase SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 2 Tot.: 56u KO: 18u BKV: 0u Labo : 0u ZS: 38u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die<br />

hij/zij gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.5<br />

2. beschikt over praktische vaardigheden 2.1,<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.1, 4.3, 4.5,4.6,4.8<br />

6. beschikt over elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken 6.4<br />

De student kan:<br />

- het verband aantonen tussen een aantal fysische en chemische eigenschappen en<br />

eenheidsbewerkingen (ahv grafieken en tabellen) AC1, WC1;1.1,1.2,1.3<br />

- een aantal eenheidsbewerkingen beschrijven en kan aangeven waar problemen te verwachten<br />

zijn in de praktijk AC2,AC3,AC6/ BC1, BC3 , BC7, 4.3,4.5,4.6,4.8,6.4<br />

- verschillen tussen theorie en praktijk (rendement, zuiverheid) opsommen en de consequenties<br />

voor de praktijk aangeven (recyclage,spui..) AC1,WC1,1.3,1.5<br />

- apparaten en methodes vergelijken (voor- en nadelen aangeven en keuze van apparatuur<br />

argumenteren) AC3,WC1;1.1, 1.3,1.5<br />

- blokschema’s maken, eenvoudig regelschema lezen AC2;1.3,3.1<br />

- een aantal problemen ivm milieu, veiligheid, corrosie aanduiden en oplossingen suggereren<br />

AC3, ,AC7; 4.1, 4.8,<br />

- eenvoudige berekeningen uitvoeren (massa- energiebalansen, rendementsberekeningen ..)<br />

AC2,WC1;1.3<br />

- grafieken construeren, invultabellen en planning opstellen AC2;1.3,3.1<br />

Inhoud Theorie:<br />

- Industriële waterbehandeling<br />

- Chemie in de motor: motorbrandstoffen, uitlaatgassen, petroleumraffinaderij<br />

- Aardgas<br />

- Anorganische industrie: ammoniakbereiding<br />

- Voedingsindustrie: suikerraffinage<br />

Werkvorm Hoorcollege met inbreng van studenten, lab met verslaggeving ( oa groepswerk)<br />

Studiemateriaal<br />

Aanvullend<br />

studiemateriaal<br />

FPCHE: Industriële proceschemie inleiding met studiewijzer ( opdrachtenboek)<br />

Toledo/ mediatheek: J. De Francq, Praktische waterbehandeling;, Max Appl Max, Ammonia:<br />

principles and industrial practice; Ullmann encyclopedie ( verschillende delen)<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Theorie: mondeling examen met schriftelijke voorbereiding; enkel een eenvoudig rekenapparaat<br />

toegelaten. Formularium en tabel van Mendeljev beschikbaar.<br />

Lab: permanente evaluatie voor 15% (verplichte aanwezigheid) op basis van voorbereiding,<br />

inzicht, praktische resultaten en verslag en een vraag gelinkt aan practicum tijdens het theorieexamen.<br />

2 de examenkans Theorie : idem<br />

Voor de practica is er geen tweede examenkans. De punten van de eerste examenkans blijven<br />

behouden. Overdracht van labcijfer naar volgend academiejaar is mogelijk als 10/20 behaald werd.


FPCHES_1213_LyMy<br />

OO<br />

Code<br />

Industriële proceschemie<br />

FPCHES<br />

Algemene visie In het vak industriële chemie wordt geen nieuwe kennis van chemie aangebracht. Het is een<br />

typisch ingenieursvak waarin de student leert om verworven kennis toe te passen en te herkennen<br />

in diverse toepassingen / processen. Er is hierbij continu aandacht voor zorgsystemen,<br />

economische elementen, schematische voorstellingswijzen, het kiezen tussen alternatieven …<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Verwachte voorkennis : basischemie (1+2 ABA), fysica en materiaalkunde (1ABA)<br />

thermodynamica (2ABA)<br />

In dit vak leren ingenieurs studenten (reeds in 2 ABA) kennis uit verschillende vakgebieden (zie<br />

begincompetenties) toepassen in concrete processen van de chemisch industrie.<br />

Dit vak heeft raakpunten met diverse vakken uit de bachelor- en masteropleidingen: lab<br />

organische chemie / chemische ingenieurstechnieken en industriële chemie/ procescontrole/<br />

chemisch ontwerpen/ regeltechniek/ bachelorproef<br />

Het vak stelt resultaten van fundamenteel en toegepast onderzoek voor met af en toe een directe<br />

verwijzing naar de onderzoeker, een bedrijf of product.<br />

De student :<br />

- leert alternatieven afwegen en keuzes motiveren<br />

- haalt voor een aantal opdrachten (oa lab) info uit werkveld/internet/ veiligheidsbladen<br />

- leert werkplanning maken rekening houdend met veiligheid, efficiëntie<br />

- leert resultaten interpreteren en oorzaken van fouten/afwijkingen opsporen<br />

- leert observeren/ noteren/ rapporteren/ samenwerken<br />

-de student bestudeert industriële processen: met probleemsituaties; compromis tussen<br />

rendement, zuiverheid, snelheid; groeiende aandacht voor duurzaamheid ( afval,<br />

energierecuperatie)<br />

- student maakt kennis met zorgsystemen en kostprijselementen.<br />

Veiligheid: de student<br />

- formuleert uit infobladen de benodigde veiligheidsvoorschriften en moet er zich aan houden; is<br />

mee-verantwoordelijk voor de veiligheid van andere groepsleden.<br />

- de student leert wat de verantwoordelijkheid is van een ingenieur (in bv een onderhoudsdienst)<br />

bij het plannen van werkzaamheden ; en waar hij de benodigde veiligheidsinfo kan vinden.<br />

Milieu: de student<br />

-ervaart bewust het afvalbeheer van chemische afvalproducten (lab)<br />

-leert waardoor de milieubelasting veroorzaakt wordt.(summier: voorkomen is beter dan genezen<br />

(geen end- of- the- pipe oplossingen) .<br />

Kwaliteit: van eindproducten (bv zuiverheid) in functie van de toegepaste productie- en<br />

zuiveringsmethodes. (lab)<br />

Bedrijfseconomisch: bij alle processen / eenheidsbewerkingen wordt de aandacht gevestigd op<br />

kosten die verbonden zijn met chemicaliën, de installatie (oa materiaalkeuze), meet- en<br />

regelsystemen en beveiligingen, personeelskosten …<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Toledo : film,figuren, oplossing oefeningen, aanvullingen, links/<br />

mediatheek : handboeken<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling: in de evaluatie wordt getest of de<br />

student op een beredeneerde manier basiskennis kan toepassen. De vertaling van theoretische<br />

begrippen naar praktijksituaties is essentieel. In de oefeningen is probleemoplossend vermogen<br />

belangrijk (AC1,WC1, 1.1, 1.3).


FCING1_1213_DkJo<br />

OO<br />

Code<br />

Chemische ingenieurstechnieken 1<br />

FCING1<br />

Coördinator Jozefien De Keyzer (DkJo)<br />

Lesgever(s) Jozefien De Keyzer (DkJo)<br />

Opleidingsfase 2ABA-CE, SCH-CE, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84 u KO: 15 u BKV: 15 u ZS: 54 u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. Beschikt over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij<br />

gericht kan toepassen. 1.1, 1.2, 1.3<br />

3. Beschikt over communicatievaardigheden 3.1, 3.2, 3.5<br />

De student<br />

- kan materiaal- en warmtebalansen opstellen. AC1/WC, 1 .1, 1.2, 1.3<br />

- heeft inzicht in en kan onderscheid maken tussen de verschillende vormen van massa- en<br />

warmteoverdracht. Hij kan de verschillende basiswetten verklaren en toepassen. AC1/WC11, 1.1,<br />

1.2<br />

- kan de verschillende stappen in een afleiding verklaren AC1/WC, 1 .1, 1.2<br />

- kan analogieën trekken en de behandelde begrippen toepassen om gelijkaardige, niet geziene<br />

problemen op te lossen en geeft de oplossing van een probleem/oefening op een gestructureerde<br />

manier weer AC10, AWC4, 1.3, 3.1, 3.2, 3.5<br />

- kan een warmtewisselaar ontwerpen en/of een bestaande warmtewisselaar evalueren. BC4<br />

Inhoud Theorie & oefeningen:<br />

- Massabalansen<br />

- Energiebalansen<br />

- Stationaire warmte-overdracht: geleiding en convectie in verschillende geometriën, globale<br />

warmte-overdrachtscoëfficiënt, berekenen convectieve warmte-overdrachtscoëfficiënt,<br />

- Warmtewisselaars: keuze warmtewisselaar, ontwerp en evaluatie van een warmtewisselaar (incl.<br />

warmtewisselaars met faseveranderingen)<br />

- Niet-stationaire warmte-overdracht: koelen en bevriezen van voedingswaren en andere<br />

toepassingen<br />

- Stationaire massa-overdracht<br />

- Niet-stationaire massa-overdracht met toepassing verdampen<br />

- Toepassingen: Roeren en mengen, Drogen, Ovens<br />

Werkvorm Interactieve werkcolleges met oefeningen en korte hoorcolleges<br />

Studiemateriaal Cursus ‘Materie en energie in chemische processen’<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Theorie (25%): Mondeling met schriftelijke voorbereiding. Rekenmachine en formularium niet<br />

toegelaten.<br />

Oefeningen (75 %): Mondeling met schriftelijke voorbereiding + schriftelijk. Rekenmachine en<br />

formularium toegelaten.<br />

2 de examenkans Idem.


FCING1_1213_DkJo<br />

OO<br />

Code<br />

Chemische ingenieurstechnieken 1<br />

FCING1<br />

Algemene visie De opleiding industrieel ingenieur wil de student voorbereiden op het werk in een technische<br />

bedrijfsomgeving. In dit vak wordt beoogd enkele specifieke onderdelen of toepassingen in de chemisch<br />

processen toe te lichten. Hierbij wordt vertrokken vanuit de fysische achtergrond die aan bod komt bij de<br />

verschillende transportverschijnselen en vanuit de reële toepassingen in de industrie.<br />

De studenten leren zo een aantal veel voorkomende ontwerp- en gebruiksproblemen uit de<br />

chemische industrie op te lossen, zoals bvb. het ontwerp van een warmtewisselaar.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er wordt van de student verwacht enige voorkennis te hebben vanuit Chemie (CHEM1, CHEM2,<br />

CHEM3), Fluidomechanica en Fysica. Voor het oplossen van differentiaalvergelijkingen wordt<br />

gesteund op het vak wiskunde.<br />

Steunt op: Chemie (CHEM1, CHEM2, CHEM3), Fluidomechanica en Fysica. Voor het oplossen van<br />

differentiaalvergelijkingen wordt gesteund op het vak wiskunde.<br />

Is basis voor: CING2, CING3, CING4, ONT-CE<br />

Aangezien het hier om een typisch basis ingenieursvak gaat, is de relatie met onderzoek eerder<br />

beperkt. Wel komen onderzoekscompetenties zoals het analyseren van een probleem uitgebreid aan<br />

bod bij d oefeningen.<br />

Waar mogelijk worden voor oefeningen, toepassingen of voorbeelden genomen uit recent onderzoek.<br />

Dit vak is een typisch onderdeel van de chemische ingenieurstechnieken. De behandelde<br />

onderwerpen zijn dan ook rechtstreeks toepasbaar bij het ontwerpen en de controle van chemische<br />

processen, een belangrijk werkveld voor de industrieel ingenieur chemie.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Chemical process: design and integration, R.M. Smith<br />

Transport Processes and Separation Process Principles, C.J.Geankoplis<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling: zie examenvorm


FREG4_1213_XxXx<br />

dOO<br />

Code<br />

Meet- en regeltechniek<br />

FREG4<br />

Coördinator XX (XxXx)<br />

Lesgever(s) XX (XxXx)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 1 Tot.: 28u KO: 0 u BKV: 0u Labo: 12u ZS: 16u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

1. Beschikt over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij<br />

gericht kan toepassen. 1.2, 1.3<br />

De student:<br />

- kent de verschillende stappen in procescontrole WC1, 1.1<br />

- kent de parameters van basissystemen, kan de onderdelen van een regelkring, doel, nut voor- en<br />

nadelen van een regellus en van regelaars aangeven. WC1, 1.1<br />

- kan de werking van een regellus motiveren. AC1/BC3; 1.2<br />

Inhoud - overzicht van de verschillende elementen bij procescontrole<br />

- intro regelkringen<br />

PC & labo-zittingen<br />

- Case study van een proces met simulatieprogramma (Process trainee)<br />

Werkvorm Inleidend hoorcollege, interactieve pc-zittingen en labdemo<br />

Studiemateriaal Cursus Inleiding regeltechniek<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Permanente evaluatie aan de hand van opdrachten & verslagen, laboexamen<br />

2 de examenkans Mondeling examen met schriftelijke voorbereiding


FREG4_1213_XxXx<br />

dOO<br />

Code<br />

Meet- en regeltechniek<br />

FREG4<br />

Algemene visie Met de opleiding willen we ingenieurs vormen met een brede algemene, wetenschappelijke en<br />

technische kennis, gecombineerd met voldoende voeling voor de praktijk. Regeltechniek is een<br />

ingenieursvak met als voornaamste inhoud het begrijpen van regelkringen. Elk (continu) proces dat<br />

automatisch dient te verlopen dwingt het invoeren van een vorm van controle met behulp van<br />

meetsystemen en een regelaar af. Het doel van FREG4 is de biochemisch ingenieur in wording in<br />

staat te stellen de werking regelkringen te begrijpen en op een zinvolle wijze te kunnen<br />

communiceren met procesoperators en regeltechnici.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er wordt uitgegaan van een kennis van basisbegrippen uit Chemie zoals deze aan bod komen in de<br />

opleiding.<br />

Logische redeneervaardigheid en analytisch vermogen worden verwacht<br />

De vereiste voorkennis:<br />

- het verloop van een industrieel proces (FPCHE)<br />

- het doel en effect van eenheidsbewerkingen en apparaten (FPCHE)<br />

De student komt in contact met enkele typische onderzoeksvaardigheden: hij wordt aangezet tot<br />

kritisch beredeneren van de verschillende stappen uit een proces en net als in het onderzoek komt<br />

de vraag naar het waarom (waarom wordt een stap uit het proces zo of zo gedaan) hier sterk aan<br />

bod.<br />

Meet- en regeltechniek vormt in zijn finaliteit een onmisbare basiskennis bij elk mogelijk<br />

automatiseringsproces of ingenieursontwerp in een breed gamma aan technische domeinen,<br />

bijvoorbeeld in de procesindustrie (regelen van druk, temperatuur, niveau, debiet). Bij de controle en<br />

het onderhoud van processystemen is een zekere meet- en regeltechnische basiskennis<br />

onontbeerlijk.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:


FCING2A_1213_DkJo<br />

dOO<br />

Code<br />

Chemische thermodynamica: fasenevenwicht<br />

FCING2A<br />

Coördinator Jozefien De Keyzer (DkJo)<br />

Lesgever(s) Jozefien De Keyzer (DkJo)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 2 Tot.: 56u KO: 21u BKV: 0u Labo: 0u ZS: 35u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen. 1.1, 1.2, 1.3<br />

2. communicatievaardigheden 3.1, 3.2, 3.5<br />

De student kan<br />

- de fysisch-chemische grondslagen van de verschillende aspecten van het fase-evenwicht en het<br />

chemische evenwicht weergeven AC1, WC1;1.1, 1.2<br />

- de in dit vak gehanteerde terminologie en begrippen gebruiken AC6; 3.1, 3.2, 3.5<br />

- uitgaande van de analogie met de oefeningen uit de les nieuwe problemen met dezelfde<br />

moeilijkheidsgraad zelfstandig oplossen AWC4; 1.3<br />

Inhoud Theorie & oefeningen:<br />

- Evenwicht bepaald door de wetten van de thermodynamica<br />

- Fase-evenwicht in één-component systemen: toestandsvergelijkingen van ideale en reële gassen,<br />

Clausius-Clapeyron, begrip fugaciteit<br />

- Systemen met meerdere componenten: partiële molaire grootheden, chemische potentiaal,<br />

activiteiten, vloeisof-damp evenwicht, oplosbaarheid, vloeistof-vloeistof evenwicht, eenvoudige<br />

fasediagrammen en toepassing van de hefboomregel<br />

- Chemisch evenwicht<br />

Werkvorm Interactief hoorcollege en oefeningen<br />

Studiemateriaal Cursus ‘Chemische thermodynamica’<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Theorie (25 %): theorievraag met schriftelijk voorbereiding, met mondelinge bijvragen wordt naar<br />

inzicht gepeild. Grafisch rekenmachine is hierbij niet toegelaten.<br />

Schriftelijk oefeningenexamen (75%) met formularium en rekenmachine<br />

2 de examenkans Idem


FCING2A_1213_DkJo<br />

dOO<br />

Code<br />

Chemische thermodynamica: fasenevenwicht<br />

FCING2A<br />

Algemene visie Dit vak beoogt de basiskennis van de student rond chemische thermodynamica, fase-evenwicht en<br />

chemisch evenwicht. Het doel is enerzijds de kennis rond deze fysische en chemische begrippen uit<br />

de diepen en verbreden, anderzijds de basis te leggen voor rechtstreeks gebruik in de chemische<br />

ingenieurstechnieken. Eveneens wordt een kritische ingesteldheid en het actief gebruiken van de<br />

verworven kennis beoogd.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er wordt uitgegaan van een kennis van basisbegrippen uit Chemie, Fysica en Wiskunde zoals deze<br />

aan bod komen in de opleiding.<br />

Logische redeneervaardigheid en analytisch vermogen worden verwacht.<br />

Steunt op: Chemie, Fysica en Wiskunde<br />

Is basis voor: Chemische ingenieurstechnieken (Scheidingsprocessen FCING3A en Reactorkunde<br />

FCING4A) en Ontwerpen(ONT-CE). Begrippen als Chemische potentiaal komen eveneens terug in<br />

het vak Elektrochemie.<br />

Aangezien deze cursus in eerste instantie tot doel heeft om de basisbeginselen van de chemische<br />

thermodynamica aan te brengen, is de relatie met onderzoek eerder beperkt.<br />

Er wordt wel kort verwezen naar bestaand onderzoek en literatuur, voornamelijk betreffende de<br />

opbouw van de verschillende chemische modellen.<br />

Dit vak brengt voornamelijk basisbegrippen aan. De relatie met het werkveld komt dan ook<br />

vooral aan bod in de vervolgonderdelen van chemische ingenieurstechnieken zoals<br />

Scheidingstechnieken, Reactorkunde en Ontwerpen.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:


FCING3A_1213_BrLe<br />

dOO<br />

Code<br />

(Bio)chemische Scheidingsprocessen<br />

FCING3A<br />

Coördinator Leen Braeken (BrLe)<br />

Lesgever(s) Leen Braeken (BrLe)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 90u KO: 30u BKV: 0u Labo: 0u ZS: 60u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 1.7<br />

3. communicatievaardigheden 3.5<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen 6.5, 6.7<br />

De student moet inzicht verwerven in de fundamentele principes van diverse scheidingsprocessen<br />

en dit kunnen gebruiken om nieuwe gelijkaardige systemen te analyseren WC1/AC1, 1.1,1.2,1.3,<br />

6.5.<br />

De student kan de in de oefeningen aangeleerde procedures voor de dimensionering en selectie van<br />

apparatuur zelfstandig toepassen AWC4, 1.3,1.4, en het bekomen resultaat kritisch beoordelen<br />

AWC1, 6.7.<br />

De student is in staat om Engelstalige eenheden / grafieken te verwerken AC6, 3.5.<br />

De student is op de hoogte van recent onderzoek AWC13,1.7.<br />

Inhoud - Overzicht van verschillende scheidingsprocessen<br />

- Binaire continue destillatie (basis)<br />

- Extractie<br />

- Adsorptie<br />

- Bezinking - Filtratie<br />

- Membraanprocessen<br />

- Absorptie<br />

Werkvorm Interactieve werkcolleges met oefeningen en korte hoorcolleges, Seminarie Gastspreker<br />

Studiemateriaal Cursustekst BrLe “ Scheidingsprocessen” (Cursusdienst)<br />

Kopies van transparanten uit de les<br />

Artikels<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Theorie (1/3):Mondeling met schriftelijk voorbereiding, Gesloten boek<br />

Oefeningenexamen (2/3): Schriftelijk, open boek<br />

2 de examenkans Idem.


FCING3A_1213_BrLe<br />

dOO<br />

Code<br />

(Bio)chemische Scheidingsprocessen<br />

FCING3A<br />

Algemene visie Scheidingsprocessen zijn eenheidsoperaties die in chemische en biochemische industrie veelvuldig<br />

voorkomen. In de opleiding is het dan ook noodzakelijk dat voldoende aandacht wordt besteed aan<br />

de basisprincipes van deze eenheidsbewerkingen. Dit omvat enerzijds een goede kennis en begrip<br />

van essentiële principes en anderzijds toepassen van deze kennis in bestaande productieprocessen.<br />

De nagestreefde competenties zijn een systematische probleemanalyse, logische<br />

redeneervaardigheden, zelfstandig toepassen van de verworven methodologie bij het sturen en<br />

ontwerpen van chemische processen, kritisch beoordelen van bekomen resultaten en aandacht voor<br />

veiligheidsaspecten.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

De student is vertrouwd met een aantal eenheidsbewerkingen in een industrieel proces en is in staat<br />

om massa- en warmtebalansen op te stellen over een gegeven unit/proces.<br />

Steunt op: FPCHE, FCING1, FCING2<br />

Is basis voor:<br />

Aangezien het hier om een typisch basis ingenieursvak gaat, is de relatie met onderzoek eerder<br />

beperkt. Toch komen enkele verwijzingen en onderzoekscompetenties aan bod:In de cursus wordt<br />

gesteund op een Engelstalig handboek. Op die manier raakt de student vertrouwd met Engelstalige<br />

vakterminologie, het gebruik van diverse eenheden en het zelfstandig verwerken en opzoeken in<br />

anderstalige literatuur. Verder worden resultaten van eigen onderzoek (membraanprocessen) ter<br />

sprake gebracht.<br />

Scheidingsprocessen komen veelvuldig voor in de chemische en biochemische industrie. Inzicht in<br />

de basisprincipes is dan ook noodzakelijk voor het regelen en ontwerpen van deze installaties.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

- Ondersteunende handboeken (beschikbaar in mediatheek):<br />

- Separation Process Principles (J.D. Seader and E.J. Henley)<br />

- Transport Processes and Separation Process Principles (C.J. Geankopolis)<br />

- Chemical process: Design and integration, R.M. Smith


FCING4A_1213_ThLe<br />

dOO<br />

Code<br />

Reactorkunde<br />

FCING4A<br />

Coördinator Leen Thomassen (ThLe)<br />

Lesgever(s) Leen Thomassen (ThLe)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 2 Tot.: 56u KO: 18u BKV: 0u Labo: 0u ZS: 38u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.5, 1.6, 1.7<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.2, 4.3<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen 6.5, 6.7<br />

De student:<br />

- heeft inzicht in de werking van de verschillende reactortypes en kan de onderlinge verschillen<br />

aanduiden WC1,AC1, AWC1, 1.1, 1.2, 1.3, 6.5<br />

- kan ideaal werkende homogene, isotherme reactorsystemen ontwerpen en analyseren<br />

AWC1,AWC4, 1.3, 1.5, 1.6, 4.2, 4.3, 6.5, 6.7<br />

- kan een gemotiveerde keuze maken voor een bepaald reactorsysteem in functie van de gewenste<br />

reactie(s) AWC1; 1.5, 6.7<br />

Inhoud 1. Inleiding<br />

2. Grondslagen van de chemische reactorentechnologie<br />

3. Ontwerp en analyse van isotherme homogene reactorsystemen<br />

4. Reactordesign in functie van onderliggende kinetica<br />

Werkvorm Hoorcollege + oefenzittingen<br />

Studiemateriaal Cursustekst met oefeningen en formularium<br />

Bijkomende documenten en powerpointslides via Toledo.<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Mondeling examen. 25% van de punten wordt gequoteerd op een theorievraag die mondeling wordt<br />

toegelicht en 75% op oefeningen die schriftelijk worden opgelost. Het formularium wordt op het<br />

examen ter beschikking gesteld van de student. Het grafisch rekentoestel mag gebruikt worden op<br />

voorwaarde dat het werkgeheugen en het permanent geheugen volledig gewist werden.<br />

2 de examenkans Mondeling examen. 25% van de punten wordt gequoteerd op een theorievraag die mondeling wordt<br />

toegelicht en 75% op oefeningen die schriftelijk worden opgelost. Het formularium wordt op het<br />

examen ter beschikking gesteld van de student. Het grafisch rekentoestel mag gebruikt worden op<br />

voorwaarde dat het werkgeheugen en het permanent geheugen volledig gewist werden.


FCING4A_1213_ThLe<br />

dOO<br />

Code<br />

Reactorkunde<br />

FCING4A<br />

Algemene visie De omzetting van grondstoffen naar gewenste eindproducten vormt de essentie van de chemische<br />

(proces-)industrie. Het zijn precies deze omzettingsprocessen en hun apparaten die het onderwerp<br />

vormen van de reactorentechnologie. Hierbij worden de concepten aangebracht om de<br />

reactorsystemen te ontwerpen en te analyseren. In deze inleidende cursus wordt de werking van<br />

homogene, isotherme reactorsystemen behandeld.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

De vereiste voorkennis omvat ‘kinetica van chemische reacties’ (FCHE1) ‘Massa- en warmteoverdracht’<br />

(CING1) en ‘Chemische thermodynamica’ (CING2).<br />

Deze cursus maakt gebruik van de algemene concepten en beschrijvingen van de chemische<br />

ingenieurstechnieken, in het bijzonder uit de opleidingsonderdelen massa- en warmte-overdracht en<br />

chemische thermodynamica. Een verdiepende cursus bioreactorentechnologie wordt aangeboden in<br />

een latere fase van het curriculum.<br />

Aangezien deze cursus in eerste instantie tot doel heeft om de basisbeginselen van de<br />

reactorentechnologie aan te brengen, is de relatie met onderzoek eerder beperkt. Wel kan vermeld<br />

worden dat een kritische houding en een methodologische aanpak verwacht wordt. Voornamelijk<br />

tijdens het oplossen van oefeningen zal hier dan ook ruim aandacht aan worden besteed.<br />

Zoals reeds gesteld vormt reactorentechnologie één van de basisdisciplines van de chemische<br />

ingenieurstechnieken. Inzicht in de werking van reactoren is inderdaad onontbeerlijk om later aan de<br />

slag te gaan als (chemisch) procesingenieur. In deze cursus wordt de student vertrouwd gemaakt<br />

met de meest courant gebruikte reactortypes. De inleidende cursus beperkt zich tot homogene,<br />

isotherme reactorsystemen.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Chemical Reaction Engineering, 3rd edition, Octave Levenspiel, Wiley,<br />

1999 (aanwezig in de mediatheek), Engelstalig


FMOLBIO_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Moleculaire biologie<br />

MOLBIO<br />

Coördinator Myriam Meyers (MeMy)<br />

Lesgever(s) Kristel Sniegowski (SnKr), Myriam Meyers (MeMy)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 4 Tot.: 112u KO: 24u BKV: 0u Labo: 12u ZS: 76u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1 een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen (1.1,1.2,1.3,1.7);<br />

2 praktische vaardigheden (2.2);<br />

3 communicatievaardigheden (3.5)<br />

4 algemene beroepsattitudes (4.2, 4.3,4.5,4.9, 4.13)<br />

6 elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen (6.3,6.4)<br />

De student kan<br />

- de structuur van DNA, RNA en eiwitten beschrijven, interpreteren en gebruiken in diverse<br />

moleculaire biologische experimenten (PCR, hybridisatie en sequentiebepaling) en in de<br />

celfysiologie WC1/AC1/AC4/AWC4;<br />

- genen, RNA’s en eiwitten opsporen en karakteriseren met verschillende technieken. Ook de<br />

technologie die hierbij gebruikt worden horen tot het vakdomein AC3/AWC2/BC2.<br />

- de specificiteit van de biomoleculen toepassen en gebruiken bij het uitwerken van typische bioassays<br />

BC4/BC6 in diverse kwaliteitszorgsystemen en medische probleemsituaties. AWC3/BC7<br />

- genbank en gelinkte software pakketten gebruiken om DNA sequenties op te zoeken, te<br />

vergelijken en te gebruiken voor ontwikkeling van moleculaire diagnostica testen. AC2/AWC1<br />

Inhoud - Structuur van DNA en RNA<br />

- Transcriptie, translatie en regulatie<br />

- Replicatie<br />

- Bouwstenen, eigenschappen en structuur van eiwitten<br />

- Isoleren en zuiveren, opsporen en meten van eiwitten<br />

- Ophelderen van aminozuurvolgorde van eiwitten via het DNA of via het eiwit<br />

- Isoleren van DNA, RNA uit cellen en<br />

- Opsporen van genen<br />

- In vitro vermenigvuldigen en ‚lezen‘ van DNA<br />

- Probe ontwikkeling, specifiek voor micro-organismen<br />

Werkvorm Activerend college (SnKr), oefeningen en probleemstellingen uit recent onderzoek (MeMy), probe<br />

ontwikkeling (MeMy)<br />

Studiemateriaal Cursus: ‘Moleculaire Biologie’ (MeMy)<br />

Toledo: moleculaire biologie (powerpoint slides, oefeningen in ‘course documents’, eventueel in<br />

discussieforum)<br />

Leningher, A.L. (1982). Principles of Biochemistry. New York: Wath. Publisher.<br />

Genbank: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen, rekenmachine slechts bij uitzondering nodig<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen, rekenmachine slechts bij uitzondering nodig


FMOLBIO_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Moleculaire biologie<br />

MOLBIO<br />

Algemene visie Moleculaire biologie focust op de moleculaire achtergrond van DNA, RNA en eiwitten: structuur,<br />

functie en werking. Het opleidingsonderdeel vormt zo de basis van activiteit en regelingen hierop in<br />

de biologie en <strong>biochemie</strong>. Toepassingen van deze moleculen in vitro leveren diverse specifieke<br />

diagnostische testen.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Een grondige voorkennis van biomoleculen is vereist.<br />

Steunt op: Biomoleculen (2 ABA-CE)<br />

Moleculaire biologie is het basispakket voor eiwitzuivering in scheidingstechnieken, analytische<br />

<strong>biochemie</strong>, analytische immunologie en/in het onderzoekslab (BIOLAB1), maar ook voor<br />

recombinant DNA technologie en moderne biotechnologie in het algemeen (MA-BIO).<br />

Het opleidingsonderdeel stelt resultaten van onderzoek voor met directe verwijzing naar de<br />

onderzoeksmethoden. Er worden alternatieven beschreven met hun toepassingsdomein in het<br />

zoeken naar genen of eiwitten, het opzuiveren ervan of voor DNA het amplificeren en de<br />

sequentiebepaling. Eigen onderzoek wordt ingeweven in de cursus, evenals mogelijke toepassingen<br />

in de masterproefonderwerpen (toekomstig, recent of uit het verleden).<br />

De relatie met het werkveld ligt volledig in het onderzoeksdomein van <strong>biochemie</strong> dat niet los te<br />

koppelen is van de meer traditionele eiwitchemie of de recente revolutie in de moleculaire biologie<br />

van nucleïnezuren. De nieuwe technieken volgen mekaar in sneltempo op met tal van industriële<br />

toepassingen in biosensortechnologie en analytische methoden voor het selectief en gevoelig<br />

opsporen van moleculen of delen ervan (sequenties, epitopen) in ingewikkelde matrices (voeding,<br />

milieu en omgevingsstalen of in vivo in weefsels, organen, cellen of lichaamsvochten).<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

MOLBIO is een basiscursus, klassiek, maar interactief gedoceerd met de nadruk op<br />

kenniscompetenties, alhoewel ook onderzoekscompetenties uitgebreid aan bod komen vooral in de<br />

oefeningen en probleemoplossend toepassen. In de evaluatie wordt gefocust op moderne<br />

technieken in moleculaire biologie (diagnostiek) en op de immer belangrijke relatie in structuur en<br />

werking van eiwitten.


FBIOTHE_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Biochemische thermodynamica<br />

FBIOTHE<br />

Coördinator Myriam Meyers (MeMy)<br />

Lesgever(s) Myriam Meyers (MeMy)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 18u BKV: 0u Labo: 6u ZS: 60u<br />

Niveau Inleidend tot uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdig, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4,1.5,1.7<br />

3. communicatievaardigheden 3.1,3.6<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.1,4.2,4.3<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen 6.4,6.6<br />

De student:<br />

- moet de fysisch-chemische grondslagen kunnen leggen van energiewisselingen in biologische<br />

systemen, als basis voor de rol van chemische reacties in vivo maar ook in enzymatische<br />

katalyse, membraantransport en relevante toepassingen ervan AC2,1.3,6.4.<br />

- dient het belang en de functie van enzymen begrijpen en een overzicht te krijgen van<br />

doelstellingen uit metabolische processen in plant, dier en micro-organisme. De functie van ATP<br />

is hierin cruciaal met inbegrip van de mogelijke biologische koppelingen die leiden tot de vorming<br />

of het verbruik van ATP WC1,1.1,1.2,1.7,;<br />

- kan biomembranen en hun eigenschappen duiden in de biologische context AC3,AWC1,1.4,1.5;<br />

- kan het begrip ‘steady state’ en onomkeerbare reacties in open levende systemen definiëren en<br />

gebruiken, het belang en toepassingen ervan ontdekken AC1,AC4,1.3,6.4;<br />

- kan de fysisch-chemische achtergrond van (bio)chemische reacties en katalyse gebruiken om het<br />

celmetabolisme en de regeling erop te verklaren en te vergelijken met in vitro experimenten<br />

AWC2,;<br />

- moet het ontstaan van membraanpotentialen begrijpen en toepassen in celademhaling,<br />

fotosynthese, zenuwwerking, in signalisatie tussen cellen in het algemeen en in bio-elektronica<br />

BC2/AWC3/AWC13,4.9,1.7,1.6.<br />

Inhoud - Het belang van enzymen in de biologie<br />

- Het belang van membraantransport in het ontstaan van ‚steady state‘ en onomkeerbare reacties<br />

in open biologische systemen<br />

- Overzicht van het globale kata- en anabolisme van plant, dier en micro-organisme<br />

- ATP: de primaire, universele energiecarrier in biologische systemen<br />

- Bouw van membranen en eigenschappen ervan<br />

- Membraantransport van ionen en het ontstaan van membraanpotentialen<br />

- Zenuwwerking<br />

- Ademhalingsketen en fotosynthese: membraanpotentialen voor ATP-winning<br />

Werkvorm Activerend college met oefeningen en probleemstellingen uit onderzoek en industrie<br />

Studiemateriaal Cursus: ‘Biochemische thermodynamica’ (M. Meyers) en nota’s<br />

Oefeningen en voormalige examenvragen in Toledo (discussieforum)<br />

Examenvorm .<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen, een rekenapparaat is slechts zeer uitzonderlijk nodig<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen, een rekenapparaat is slechts zeer uitzonderlijk nodig


FBIOTHE_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Biochemische thermodynamica<br />

FBIOTHE<br />

Algemene visie Biochemische thermodynamica is de basis waarop <strong>biochemie</strong> gebouwd is. Zowel de <strong>biochemie</strong> in<br />

industriële toepassingen als de <strong>biochemie</strong> in vivo steunen erop. Dit wordt belangrijk voor industriële<br />

<strong>biochemie</strong> en microbiologie en voor gezondheidszorg. Dit opleidingsonderdeel koppelt de chemische<br />

thermodynamica aan biokatalyse, biologische energie- of ATP-winning en –verbruik en<br />

membraantransport: de basisprincipes in <strong>biochemie</strong> en biologie.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Omwille van het basisopleidingsonderdeel en de klassieke onderwijsvorm spelen kenniscompetenties<br />

de hoofdrol.<br />

Dit vak steunt op de chemisch - thermodynamische principes (algemene en analytische chemie) en<br />

op biomoleculen (voor structuur, analyse en werking ervan).<br />

Als basisvak voor <strong>biochemie</strong> situeert dit opleidingsonderdeel zich in de bacheloropleiding na de<br />

differentiatie, enkel in de afstudeerrichting <strong>biochemie</strong> (industriële wetenschappen in de chemie).<br />

Zowel industriële microbiologie en <strong>biochemie</strong> (3ABA-CE) als biochemische metabolismen (BIOMET)<br />

en Biochemie en immunologie van de mens (BIMM) uit de master in industriële wetenschappen in de<br />

<strong>biochemie</strong> worden ondersteund door dit opleidings-onderdeel.<br />

Het opleidingsonderdeel stelt resultaten van – zelfs recent – onderzoek voor en onderbouwt deze<br />

met de theoretische achtergrond. De gevorderde probleemstellingen in de oefeningen worden<br />

aangepakt via onderzoeksmethodiek: probleemstelling, hypothese, beredeneren van mogelijke<br />

gevolgen van de hypothese om ze te staven met een beschreven case of om ze te weerleggen.<br />

Relaties met het werkveld worden gevormd door de vervolgopleiding in industriële microbiologie en<br />

<strong>biochemie</strong> en via gezondheidsaspecten en onderzoek hierover.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederland, Aanvullende literatuur op het examen is mogelijk in het Engels<br />

- Aanvullende leermateriaal: Stryer, L. (1975). Biochemistry. W.H. Freeman & co., San Fransisco.<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie: Tijdens evaluatie wordt wel de link beoogd met recente<br />

onderzoeksoutput vooral in het domein van gezondheid door te examineren over recente<br />

publicaties en te peilen naar redeneervermogen en probleemoplossende capaciteit (AWC11, 6.6).


FINDBIOS_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Industriële <strong>biochemie</strong> en microbiologie schakel<br />

FINDBIOS<br />

Coördinator Myriam Meyers (MeMy)<br />

Lesgever(s) Myriam Meyers (MeMy), Kristel Sniegowski (SnKr), Liesbet Pauls (PaLi)<br />

Opleidingsfase SCH-BIO<br />

ECTS-punten 5 Tot.: 140u KO: 12u Labo: 30u ZS: 98u<br />

Niveau Inleidend tot uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij<br />

gericht kan toepassen (1.1,1.2, 1.3,1.4,1.5,1.6, 1.7)<br />

2. beschikt over praktische vaardigheden (2.1,2.2, 2.3, 2.4)<br />

3. beschikt over communicatievaardigheden (3.1,3.2,3.3, 3.5)<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes (4.1,4.2,4.3,4.4,4.6,4.8,4.9,4.11,4.12)<br />

5. kan functioneren in een bedrijfscontext (5.3)<br />

6. beschikt over elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en<br />

projectmatig handelen (6.1,6.3,6.4,6.5,6.7)<br />

De student moet:<br />

- met behulp van verschillende basishandboeken rond industriële <strong>biochemie</strong> en/of industriële<br />

microbiologie, in groep, iedere week antwoorden zoeken en formuleren op gestelde vragen. Het<br />

geheel wordt doorgesproken in groep en in Toledo ter beschikking gesteld voor verbeteringen en<br />

aanvullingen AC2,AC1,WC1,BC1;<br />

- kritisch leren omgaan met deze aangeleverde teksten: goed of fout en waarom? AWC1<br />

- deze inhoud samen met de bijhorende technieken die in het lab worden aangeleerd, omvormen in<br />

hanteerbaar werkmateriaal (AC3/AWC2/BC4) en gebruiken bij het bestuderen van een bestaand<br />

industrieel proces met biochemische en microbiologische inslag. AWC3/BC7;<br />

- de mogelijkheden en toepasbaarheid van <strong>biochemie</strong> en industriële microbiologie in een<br />

(chemische) context (bioconversies) plaatsen BC2;<br />

- enzymstabiliteit, activiteit en capaciteit meten, berekenen en kritisch evalueren;<br />

- diverse parameters van enzymkinetica berekenen en gebruiken voor industriële <strong>biochemie</strong>.<br />

Inhoud - Wat zijn enzymen / micro-organismen?Wat kunnen ze (niet)? Waar haal je ze?<br />

- Wanneer kies je (wel / niet) voor industriële microbiologie of voor industriële <strong>biochemie</strong>?<br />

- Hoe gebruiken we enzymen / micro-organismen? Hoe meten we deze processen? Hoe optimaliseren<br />

we deze processen?<br />

- Reactoren: batch? Continu? Geïmmobiliseerde enzymen of micro-organismen? Wat doet je kiezen<br />

voor het ene of het andere?<br />

- Hoe berekenen we deze processen?<br />

Werkvorm Begeleide zelfstudie als basis van multidisciplinair teamwork, aangevuld met labzittingen. Studie van<br />

een industrieel biochemisch en/of microbiologisch proces, probleem gestuurd onderwijs en onderzoek<br />

Studiemateriaal Vertreknota’s met vragen en opdrachten, oefenbundel enzymkinetica<br />

Handboeken in mediatheek (teveel om op te noemen), zowel wat betreft basis<strong>biochemie</strong> en<br />

microbiologie, als wat betreft industriële biotechnologie. Databankenbestand en e-books.<br />

Elektronisch leerplatform voor uitwisseling van materiaal per groep en documenten voor<br />

oefeningenreeks<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans theorie: open boek examen (50%)<br />

lab en teamwork: permanente evaluatie via peer- en co-evaluatie (50%)<br />

2 de examenkans open boek examen (met mogelijke praktische proef) over theorie en lab, indien mogelijk voor een<br />

gedeelte ook in groep.


FINDBIOS_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Industriële <strong>biochemie</strong> en microbiologie schakel<br />

FINDBIOS<br />

Algemene visie Industriële microbiologie en <strong>biochemie</strong> is een zeer toepassingsgerichte cursus waarin industriële<br />

processen, die met enzymen of met micro-organismen gevoerd worden, vooraf worden ingeschat aan<br />

de hand van een aantal parameters die experimenteel kunnen bepaald worden.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Zelfstudie , literatuuronderzoek en zoeken in databanken of e-books<br />

FINDBIOS is voor toekomstige industrieel ingenieurs één van de einddoelstellingen: opvolgen van<br />

een industrieel proces, probleemoplossend meedenken, grenzen ontdekken van eigen kennen en<br />

kunnen. In het lab worden relevante gegevens verzameld, verwerkt en geanalyseerd met de<br />

bedoeling maximaal rendement te halen uit het labwerk.<br />

In FINDBIOS moeten de studenten in groep op onderzoek gaan, zowel in de literatuur als in het lab.<br />

Welke parameters hebben we nodig? Hoe bepalen we ze? Berekeningen? En wat doen we er dan<br />

mee?<br />

FINDBIOS houdt op verschillende manieren voeling met het werkveld:<br />

- duurzaamheid in grondstoffen, productieprocessen, afvalmanagement en energieverbruik<br />

- drempel overschrijdend ontdekken en aanpakken van een nieuw werkterrein<br />

- initiatie in levenslang leren<br />

- teamwork<br />

- probleemoplossend aanpakken<br />

- procesberekeningen<br />

Aanvullende info Omwille van de speciale onderwijsvorm worden tal van niet-kennis gerelateerde competenties<br />

ingeoefend: groepswerk met co- en peer-evaluatie, opzoekwerk, evalueren en sorteren van relevante<br />

informatie, samenvatten en bundelen van informatie tot een gestructureerd naslagwerk. Probleemanalytisch<br />

werken komt aan bod om antwoorden op vragen te zoeken, zowel in de literatuur als in het<br />

lab.<br />

- Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Handboeken in mediatheek (teveel om op te noemen), zowel wat<br />

betreft basis<strong>biochemie</strong> en microbiologie, als wat betreft industriële biotechnologie.<br />

Databankenbestand en e-books.


FCONSERV_1213_ThLe<br />

OO<br />

Code<br />

Conserveringstechnologie<br />

FCONSERV<br />

Coördinator Leen Thomassen (ThLe)<br />

Lesgever(s) Leen Thomassen (ThLe)<br />

Opleidingsfase 3ABA-BIO, SCH-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 21u BKV: 0u Labo: 3u ZS: 60u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen 1.1, 1.2, 1.3, 1.5, 1.6, 1.7<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.2, 4.3<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen 6.5, 6.7<br />

De student kan:<br />

- De verschillende bederfvormen van levensmiddelen (microbiologisch, chemisch, fysisch en<br />

biochemisch bederf) kunnen beschrijven en herkennen. AC2/WC1/AWC1, 1.1, 1.2, 1.3, 6.5<br />

- Van de verschillende conserveringstechnieken de principes en microbiologische aspecten kunnen<br />

toelichten (verhitten, bestralen, koelen, diepvriezen, drogen, chemische stoffen, …).<br />

AC2/AWC1/WC1, 1.1, 1.2, 1.3, 6.5<br />

- De verschillende technieken onderling kunnen vergelijken en een gefundeerde keuze kunnen<br />

maken. AC1/AWC2/AWC4, 1.2, 4.2, 4.3, 6.5<br />

- Begrippen en terminologie die specifiek zijn voor de levensmiddelentechnologie (D-waarde, zwaarde,<br />

F0-waarde, …) kunnen toelichten en toepassen. AC1/ AC2/AWC1/WC1, 1.1, 1.2, 1.3, 6.5<br />

- De belangrijkste parameters van verschillende conserveringsprocessen kunnen berekenen.<br />

AC1/WC1/BC4/AWC4, 1.2, 4.2, 4.3, 6.5<br />

- De rol van eventuele additieven kunnen toelichten. WC1/AC2, 1.1, 1.3, 4.1, 6.5, 6.7<br />

- Begrippen met betrekking tot de toxiciteit van stoffen kunnen toelichten. WC1/AC2, 1.1, 1.3, 4.1,<br />

6.5, 6.7<br />

- Een gepaste reiniging en desinfectie kunnen voorstellen. WC1/AC1/AC2, 1.1, 1.3, 4.1, 6.5, 6.7<br />

Inhoud - Overzicht van de industrieel meest toegepaste conserveringstechnieken : verwarmen, koelen,<br />

vriezen, drogen, bestralen.<br />

- Nieuwe conserveringstechnieken<br />

- Additieven in de voeding.<br />

- Voedselcontaminatie en toxicologie.<br />

- Reiniging en desinfectie.<br />

- HACCP en warenwetgeving<br />

Werkvorm Interactieve colleges, werkcolleges, bedrijfsbezoek indien mogelijk<br />

Studiemateriaal Cursus: Conserveringstechnologie met formularium (cursusdienst)<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen met oefeningen: 100%. Het formularium wordt ter beschikking gesteld op het<br />

examen. Het grafisch rekentoestel waarvan het werkgeheugen en het permanent geheugen volledig<br />

gewist werden mag gebruikt worden.<br />

2 de examenkans Idem eerste examenkans


FCONSERV_1213_ThLe<br />

OO<br />

Code<br />

Conserveringstechnologie<br />

FCONSERV<br />

Algemene visie In de opleiding tot industrieel ingenieur in de <strong>biochemie</strong> vormt voeding een belangrijk onderdeel.<br />

Methoden om voeding te bewaren mogen in dit kader niet ontbreken. Conserveringstechnologie<br />

beoogt een aantal verschillende bewaringsmethoden toe te lichten.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Conserveringstechnologie is een basiscursus, interactief gedoceerd met nadruk op vakspecifieke<br />

competenties. Andere competenties zoals analytisch vermogen, abstractievermogen, logisch<br />

redeneervermogen, … komen bij de oefeningen aan bod. Evaluatie van deze competenties gebeurt<br />

aan de hand van een schriftelijk examen met oefeningen.<br />

Conserveringstechnologie vormt een opleidingsonderdeel van 3ABA/<strong>biochemie</strong>. Het hoort thuis in de<br />

specialisatie <strong>biochemie</strong> en steunt op kennis uit de eerste en tweede opleidingsfase.<br />

In het hoofdstuk ‘nieuwe conserveringstechnieken’ worden een aantal beloftevolle methodes<br />

besproken uit recent onderzoek in het domein. Deze zijn meestal nog niet, of slechts op kleine<br />

schaal toegepast in de industrie.<br />

Studenten gebruiken experimentele onderzoeksresultaten in specifieke oefeningen. Gepubliceerde<br />

Engelstalige artikels kunnen deel uitmaken van het studiemateriaal van conserveringstechnologie.<br />

Conserveringstechnieken zijn uiterst belangrijk in de voedingsindustrie en voor een industrieel<br />

ingenieur in de <strong>biochemie</strong> dus een noodzakelijk onderdeel van zijn opleiding.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: Engelstalige vakliteratuur, internet, documenten via Toledo


FCHE2_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Chemie 2<br />

FCHE2<br />

Coördinator Myriam Meyers (MeMy)<br />

Lesgever(s) Els Goignard (GoEl), Mieke Buntinx (BuMi), Adèle Peeters (PeAd), Etienne Van Hoof (VaEt), Myriam<br />

Meyers (MeMy)<br />

Opleidingsfase 2ABA<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84u KO: 3u BKV: 15u Labo: 9u ZS: 54u<br />

Niveau Inleidend tot uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan toepassen<br />

1.1,1.2,1.3,1.4,1.5<br />

2. beschikt over praktische vaardigheden 2.1,2.3<br />

3. beschikt over communicatievaardigheden 3.1,3.2<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.3,4.5,4.6,4.8<br />

6. beschikt over elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken 6.1,6.4<br />

De student kan:<br />

- chemische begrippen, symbolen, kenmerken en technieken correct en volledig definiëren, omschrijven of<br />

bewijzen, en de betekenis, het belang, en het onderlinge verband verduidelijken<br />

AC1,AC2,WC1,1.1,1.2,1.3,1.5<br />

- de sterkte van zuren en basen vergelijken; zuur-base reacties opstellen, en de evenwichtsligging voorspellen<br />

en/of berekenen, de pH berekenen van diverse oplossingen AC2,AWC1,1,3,1.4<br />

- bij zuur-base titraties een geschikte indicator selecteren, de keuze motiveren, de werking van de indicator<br />

verklaren AC2,AWC1,1.3,1.4,4.3,6.1,6.4<br />

- voor weinig oplosbare producten de oplosbaarheid berekenen of voorspellen in functie van de aanwezigheid<br />

van verschillende beïnvloedende factoren AC1,AC2,1.2,1.3<br />

- redoxreactievergelijkingen opstellen, en de evenwichtsconstante berekenen AC1,AC2,1.2,1.3<br />

- het principe van galvanische elementen beschrijven en verklaren, en de waarde van de standaard<br />

elektrodepotentiaal en de celpotentiaal berekenen AC2,AWC1,WC1,1.1,1.3,1,4,<br />

- zuur-base en redoxtitraties nauwkeurig uitvoeren en berekenen AC1,AC2,1.3,1.4,4.3<br />

- enkele basispolymeren indelen en beschrijven op basis van herkomst, polymerisatiemechanisme, moleculaire<br />

opbouw en thermisch gedrag AC1, AC2, WC1, AWC1, 1.1, 1.2, 1.3, 1.5<br />

- de naam, chemische formule, recyclagecode en enkele toepassingen van enkele belangrijke polymeren<br />

geven WC1, AC1, AWC1, 1.1, 1.2, 1.5<br />

- de term ‘bioplastics’ definiëren en heeft notie van de afbraak van (bio)polymeren, het belang van additieven in<br />

kunststoffen en de verwerking van kunststoffen WC1, AWC1, 1.1, 1.5<br />

- zelfstandig een voorbereide laboproef op een nauwkeurige, veilige en milieubewuste manier uitvoeren binnen<br />

de voorziene tijd, kan de experimentele resultaten correct interpreteren, verwerken en opnemen in het verslag<br />

AC2,AC6,AWC1,AWC4,BC7,1.4,2.1,2.3,3.1,4.5,4.8,6.4<br />

Inhoud Reacties van moleculen: zeven hoofdstukken: (1) Zuren en basen; (2) Zuur-base reacties; (3) De pH<br />

van oplossingen; (4) Neerslagreacties; (5) Redoxreacties; (6) Toepassingen van redoxreacties (7)<br />

Polymeerchemie. Inhoud van de practica: zuur-base en redoxreacties en/of titratie, pH en buffers;<br />

Werkvorm Begeleide Zelfstudie: zelfstudie van de theorie, en begeleiding bij zelfstandig werken aan enerzijds<br />

inzichtopdrachten en anderzijds toepassingsopdrachten. Hoorcollege voor polymeerchemie. Zelfstandi<br />

uitvoeren van practica.<br />

Studiemateriaal Eigen cursusmateriaal en elektronische leeromgeving met per hoofdstuk: inhoudstafel, beschrijving<br />

van de theorie, concrete doelstellingen, inzichtopdrachten, toepassingsopdrachten en eventueel<br />

kennisopdrachten. Handleiding bij het practicum.<br />

Examenvorm Schriftelijk examen over theorie en opdrachten (85 % van de punten) met gebruik van een bundel met<br />

1 ste examenkans cijfergegevens (cfr. Toledo). Deze bundel wordt beschikbaar gesteld op het examen. Het gebruik van<br />

het grafisch rekentoestel is toegestaan op voorwaarde dat het werkgeheugen én het permanent<br />

geheugen leeg zijn voor de start van het examen. Permanente evaluatie van practica<br />

(15%).Verplichte aanwezigheid tijdens alle labzittingen. Sanctie bij ongewettigde afwezigheid: ND<br />

(Niet Deelgenomen) voor het volledige OO en dus automatisch tweede examenkans voor chemie 2.<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen idem als 1 e examenkans. Voor de practica: geen tweede examenkans. De punten<br />

van de eerste examenkans blijven behouden, behalve bij ND: enkel indien de student aan 2 van de 3<br />

labo’s deelnam wordt een ondervraging over de gemiste labproef voorzien tijdens het examen.<br />

Overdracht van labcijfer naar volgend academiejaar is mogelijk als minstens 10/20 behaald werd.


FCHE2_1213_MeMy<br />

OO<br />

Code<br />

Chemie 2<br />

FCHE2<br />

Algemene visie In het kader van een polyvalente algemene en technische vorming hoort chemie als<br />

wetenschappelijke discipline tot de opleiding van elke ingenieur. De student moet voldoende<br />

competenties in chemische begrippen verwerven, om deze zelfstandig te kunnen toepassen bij het<br />

oplossen van technische problemen. Er wordt een vorming verzekerd met de nodige chemische<br />

wetenschappelijke en technische kennis, waarbij belangrijke basiskennis wordt aangebracht als polyvalente<br />

voorbereiding op het ingenieursberoep. De student krijgt aldus een chemische<br />

basisopleiding die nodig is om te komen tot een beredeneerde kennis.<br />

Begincompetenties Chemie 2 steunt vooral op de kennis die werd verworven binnen Chemie 1_1 en 1_2 en Fysica 1<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Chemie 2 levert enerzijds essentiële kennis voor de vakken analytische chemie; elektrochemie;<br />

organische chemie en; chemische materiaalkarakterisering; biomoleculen/<strong>biochemie</strong> en industriële<br />

proceschemie.<br />

Anderzijds biedt het ook een voorbereiding op andere opleidingsonderdelen, ondermeer voor<br />

thema’s zoals galvanische elementen, materiaalkunde en elektronica.<br />

Het opleidingsonderdeel Chemie2 stelt resultaten van onderzoek voor, met nu en dan een directe<br />

verwijzing naar de onderzoeker zelf.<br />

Vermits het hier om een basiscursus gaat, met aanbrengen van basiskennis en basisvaardigheden<br />

uit het vakgebied van de scheikunde, is er geen directe relatie met het werkveld.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal: Toledo<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling: tijdens practica geldt een verplichte<br />

aanwezigheid


FANAL1_1_1213_PeAd<br />

dOO<br />

Code<br />

Volumetrie en gravimetrie<br />

FANAL1_1<br />

Coördinator Adèle Peeters (PeAd)<br />

Lesgever(s) Adèle Peeters (PeAd), Sonja Schreurs (ScSo)<br />

Opleidingsfase 2ABA-CE, 2ABA-MI<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 84 KO: 24u Labo: 0u ZS: 60 u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt:<br />

1. over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan<br />

toepassen AC1/AC2/AWC1/AWC4/WC1;1.2/1.3/1.4<br />

2. over praktische vaardigheden AWC4;2.1,2.4<br />

3. over communicatievaardigheden AC6;3.1,3.5<br />

6. over elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken<br />

AC1/AWC1;6.1, 6.7<br />

1/6. de basisbegrippen van chemometrie beheersen en deze kunnen toepassen<br />

AC1/AC2/AWC1/AWC4;1.1/1.3/1.4/6.4<br />

De student moet:<br />

- in de kwantitatieve analyse de zuur-base titratie, de redoxtitratie, de neerslagtitratie en de<br />

complexometrische titratie kritisch kunnen analyseren AC1/AC2/AWC1;1.2/1.3 /1.4<br />

- concentratie-, pH- en oplosbaarheidsformules kunnen afleiden, nodig om oefeningen op te lossen<br />

op afzonderlijke leerstofonderdelen, analoog met de lessituatie AC1/AC2/AWC1;1.2/1.3/1.4<br />

- in staat zijn om de gravimetrische en volumetrische analysemethodes kritisch kritisch te<br />

analyseren voor wat betreft chemische reacties, berekeningen en resultaten.<br />

AC1/AC2/AWC1/AWC4;1.2/1.3/1.4/2.1/2.4/3.1/3.5/6.1/6.7<br />

Inhoud - pH berekening van zuren en basen<br />

pH berekening van zouten<br />

pH berekening van bufferoplossingen<br />

- oplosbaarheidsproducten en oplosbaarheid<br />

- indicatoren<br />

- kwantitatieve analyse:<br />

1. volumetrie: - zuur-base<br />

- redox<br />

- neerslag<br />

- complexometrie<br />

2. Gravimetrie<br />

3. Inleiding tot de chemometrie<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst samengesteld door de meewerkende docenten.<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen met gebruik van het periodiek systeem en aanvullende numerieke gegevens. Het<br />

gebruik van het grafisch rekentoestel is toegestaan op voorwaarde dat het werkgeheugen én het<br />

permanent geheugen leeg zijn voor de start van het examen.<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen met gebruik van het periodiek systeem en aanvullende numerieke gegevens. Het<br />

gebruik van het grafisch rekentoestel is toegestaan op voorwaarde dat het werkgeheugen én het<br />

permanent geheugen leeg zijn voor de start van het examen.


FANAL1_1_1213_PeAd<br />

dOO<br />

Code<br />

Volumetrie en gravimetrie<br />

FANAL1_1<br />

Algemene visie In deze cursus moet de student de verworven basiskennis uit de opleidingsonderdelen “Algemene<br />

Chemie” kunnen gebruiken en toepassen. De begrippen uit de Analytische Chemie worden<br />

theoretisch verder uitgediept en ingeoefend met voorbeelden uit de praktijk, zodanig dat het vak als<br />

een basisvaardigheid kan aangewend worden.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Verwachte voorkennis : basischemie (1+2 ABA)<br />

Analytische chemie is een typisch chemisch basisvak.<br />

De aangeboden vorming geeft de nodige wetenschappelijke en technische kennis als voorbereiding<br />

op andere opleidingsonderdelen, ondermeer milieuchemie, instrumentele analytische chemie, analyse<br />

van milieukwaliteit, elektrochemie, organische chemie, <strong>biochemie</strong>, industriële chemie en kunststoffen.<br />

Het biedt een fundamentele basis geboden voor een goed verloop van de volgende studiejaren.<br />

Het vak FANAL1_1 legt een chemisch wetenschappelijke basis met voldoende diepgang om aan de<br />

hand van redeneervaardigheden te worden toegepast bij het oplossen van eenvoudige concrete<br />

problemen uit de analytische chemie.<br />

Vermits het hier om een basiscursus gaat is er geen directe relatie met het werkveld.<br />

Toch komen er naast vakspecifieke competenties ook andere competenties aan bod die in een latere<br />

fase in het werkveld van nut kunnen zijn.<br />

Persoonsgebonden competenties zoals inzet en doorzettingsvermogen.<br />

Cognitieve competenties zoals analytisch vermogen, creativiteit, abstractievermogen en<br />

probleemoplossend vermogen.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

Fundamentals of analytical chemistry – Skoog, West, Holler<br />

Quantitative chemical analysis – Daniel C. Harris<br />

Statistiek, validatie en meetonzekerheid voor het laboratorium, J.W.A. Klaessens, Syntax Media,<br />

ISBN 90-774-2324-9<br />

- De student moet in staat zijn om de besproken kwantitatieve analysemethodes kritisch te<br />

analyseren voor wat betreft chemische reacties, berekeningen en resultaten. De student moet<br />

deze kennis kunnen toepassen in andere vakgebieden van de chemie.


FANAL1_2_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Spectrofotometrische analyse<br />

FANAL1_2<br />

Coördinator Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Lesgever(s) Etienne Van Hoof (VaEt)<br />

Opleidingsfase 2ABA-CE<br />

ECTS-punten 1 Tot.: 28 u KO: 12 u ZS: 16 u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student:<br />

1. beschikt over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij<br />

gericht kan toepassen 1.1,1.2,1.3,1.4,1.5<br />

6. kan relevante informatie verwerken en is zich bewust van de onzekerheden en de grenzen van de<br />

kennis (6.4)<br />

4. beschikt over algemene beroepsattitudes 4.3,4.5,4.8<br />

De student kan:<br />

- de theoretische achtergrond die aan de basis van de spectrofotometrie ligt toelichten en<br />

verklaren WC1<br />

- de belangrijkste grootheden in verband met elektromagnetische straling en hun<br />

onderlinge verbanden definiëren en beschrijven, en er berekeningen mee uitvoeren<br />

AC1, WC1<br />

-uitleggen hoe UV/VIS-absorptie bij organische verbindingen en gekleurde complexen tot<br />

stand komt, en verklaren hoe en wanneer er kleur ontstaat WC1<br />

-de invloed van bepaalde structuurkenmerken op de grootte van de absorptiegolflengte<br />

verklaren AC1<br />

- de verschillende kwantitatieve methoden (ijklijn, standaardadditie) toepassen op<br />

meetresultaten AC1<br />

- de invloed van bepaalde structuurkenmerken op de grootte van het golfgetal<br />

verklaren AC1<br />

- uit de krachtsconstante het golfgetal berekenen en omgekeerd AC1<br />

- gegeven het infraroodspectrum, uit een lijst met structuren de juiste formule<br />

selecteren AC1<br />

- in eenvoudige IR- spectra de functionele groepen herkennen AC1<br />

- de opbouw en werking van de meetapparatuur beschrijven WC1<br />

Inhoud Spectrofotometrische analyse:<br />

Elektromagnetische straling<br />

UV-Zichtbaar licht (VIS): Principe en kwantitatieve methoden<br />

IR-spectrometrie: Principe en analyse van spectra<br />

Instrumenten voor spectrofotometrie<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen.<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen (max. 2,5 uren)<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (max. 2,5 uren)


FANAL1_2_1213_VaEt<br />

dOO<br />

Code<br />

Spectrofotometrische analyse<br />

FANAL1_2<br />

Algemene visie In deze cursus moet de student de verworven basiskennis uit de opleidingsonderdelen Algemene<br />

Chemie en Organische Chemie 1 kunnen gebruiken en toepassen. De begrippen uit de Analytische<br />

Chemie worden theoretisch verder uitgediept en ingeoefend met voorbeelden uit de praktijk, zodanig<br />

dat het vak als een basisvaardigheid kan aangewend worden door de derdejaarsstudenten bachelor<br />

en door de masterstudenten chemie/<strong>biochemie</strong>. De chemisch wetenschappelijke basis die gelegd<br />

wordt, heeft voldoende diepgang om aan de hand van redeneervaardigheden te worden toegepast.<br />

Dit moet dan ook kunnen leiden tot het oplossen van eenvoudige concrete problemen uit de<br />

analytische chemie.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Er wordt verondersteld dat de student tijdens de opleidingsonderdelen Algemene Chemie, die<br />

aangeboden worden in de drie eerste semesters van de opleiding, en tijdens het opleidingsonderdeel<br />

Organische Chemie 1 van het vierde semester, de nodige kennis verworven heeft.<br />

Analytische chemie 1_2 is een typisch chemisch basisvak.<br />

UV-VIS wordt geïllustreerd in CHEMLAB en de verkregen resultaten worden verwerkt in het vak Basis<br />

Onderzoekstechnieken (BOND).<br />

Voor de studenten bachelor en master chemie/<strong>biochemie</strong> wordt in dit vak een fundamentele basis<br />

geboden voor een goed verloop van de volgende studiejaren.<br />

De aangeboden vorming geeft de nodige wetenschappelijke en technische kennis als voorbereiding<br />

op andere opleidingsonderdelen, ondermeer elektrochemie, organische chemie, <strong>biochemie</strong>,<br />

industriële chemie en kunststoffen.<br />

Het opleidingsonderdeel Spectrofotometrische analyse stelt onderzoeksapparatuur voor.<br />

Studenten moeten er uiteindelijk toe komen om meetmethodes kritisch te analyseren.<br />

De behandelde analytische methoden worden ook in de industrie voor chemische analyses gebruikt.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:


FCHEMLAB_FBOND_1213_PeAd<br />

OO<br />

Code<br />

Practicum chemie en basisonderzoeksvaardigheden<br />

FCHEMLAB / FBOND FOCO_CE<br />

Coördinator Adèle Peeters (PeAd)<br />

Lesgever(s) Adèle Peeters (PeAd),Leen Braeken (BrLe), Sonja Schreurs (ScSo)<br />

Opleidingsfase 2ABA-CE, SCH-BIO(<strong>agro</strong>)<br />

ECTS-punten 6 Tot.: 180 KO 6 Labo: 64 ZS: 86<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Inhoud<br />

Werkvorm<br />

Studiemateriaal<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans<br />

2 de examenkans<br />

De student beschikt;<br />

1. over een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan toepassen<br />

AC1/AC2/AWC1/AWC4/WC1;1.2/1.3/1.4<br />

2. over praktische vaardigheden AWC4;2.1,2.4<br />

3. over communicatievaardigheden AC6;3.1,3.5<br />

6. over elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken AC1/AWC1;6.1, 6.7<br />

De student moet;<br />

- een kwantitatieve analyse/organische synthese, uitgaande van een beknopte werkwijze, zelfstandig,<br />

nauwgezet en binnen de voorziene tijd kunnen uitvoeren AC1/AC2/BC2/BC7/AWC4;1.3/4.8;<br />

- de nodige apparatuur en glaswerk voor het uitvoeren van de proeven op een veilige manier kunnen opstellen<br />

en gebruiken AC2/BC7;1.3/4.8<br />

- op een verantwoorde wijze met scheikundige producten omgaan, d.w.z. milieubewust én volgens de<br />

veiligheidsvoorschriften AC2/BC2/BC7;1.3/4.8<br />

- nauwkeurig, volledig en kritisch leren observeren en waarnemingen op een correcte manier kunnen<br />

weergeven in een labschrift AC1/AC2;1.3<br />

- een verband leggen tussen de theorie en de uit te voeren experimenten, door het resultaat in chemische taal<br />

om te zetten AC1/AWC1/AWC4/BC1/BC2/BC3;1.3/1.4<br />

- waarnemingen, metingen en berekeningen overzichtelijk kunnen rapporteren, de bekomen resultaten correct<br />

interpreteren en een consequente conclusie formuleren AC6/AWC1/BC1;3/1.4<br />

- de basisbegrippen van chemometrie beheersen en deze kunnen toepassen<br />

AC1/AC2/AWC1/AWC4;1.1/1.3/1.4/6.4<br />

- de diverse begrippen inzake validatie beheersen en kunnen nagaan of een gegeven methode voldoet aan<br />

opgelegde criteria; AC2/AWC1;4.1/6.4<br />

- zelfstandig een procedure uitwerken om onbekende concentratie (metaal, anionen,…) in gegeven matrix te<br />

bepalen; deze analyse uitvoeren en rapporteren met statistische verwerking en validatie van de methode<br />

AWC2/AWC4/AC10;1.6<br />

- zuur-base titratie/ redoxtitratie /neerslagtitratie / complexometrische titratie<br />

- potentiometrische titratie van een aminozuur<br />

- gravimetrie<br />

- kwalitatieve analyse van suikers en kwant. bepaling van het suikergehalte in frisdrank<br />

- kwalitatieve analyse van vetten en kwant. bepaling van het jood- en verzepingsgetal in margarine of olie<br />

- Synthese van organische moleculen: o.a. diethyl-ether en methyloranje<br />

- Identificatietesten op polymeren<br />

- Instrumentele bepaling met methodevalidatie en statistische verwerking + oefening<br />

FCHEMLAB:Practicum / FBOND: werkcolleges / seminaries + groepswerk<br />

Labtekst door de meewerkende docenten samengesteld.<br />

Handboek: Statistiek, validatie en meetonzekerheid voor het laboratorium, J.W.A. Klaessens, Syntax Media, ISBN<br />

90-774-2324-9 + slides<br />

FCHEMLAB: Practica:Permanente evaluatie (voorbereiding, uitvoering, resultaten, verslag) aanwezigheid<br />

verplicht. Per dag dat een verslag te laat wordt ingeleverd, wordt het bekomen resultaat met 10 % verminderd,<br />

tenzij uitzonderlijke omstandigheden kunnen ingeroepen worden. (5/6)<br />

FBOND: Portfolio: laboverslagen instrumentele bepaling met methodevalidatie en statistische verwerking data,<br />

oefening methodevalidatie + mondelinge toelichting (1/6)<br />

FCHEMLAB:Practica: geen tweede examenkans. De punten van de eerste examenkans blijven behouden,<br />

Mogelijkheid tot tweede examenkans bij ongewettigde afwezigheid, indien de student aan minimaal 80% van de<br />

labzittingen deelnam.<br />

FBOND: Portfolio: Ondervraging verbeterde portfolio (1/6).<br />

overdracht van labcijfer naar volgend academiejaar is mogelijk als 10/20 behaald werd


FCHEMLAB_FBOND_1213_PeAd<br />

OO<br />

Code<br />

Algemene visie<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Practicum chemie en basisonderzoeksvaardigheden<br />

FCHEMLAB / FBOND FOCO_CE<br />

Theoretische begrippen worden vertaald naar eenvoudige experimenten waardoor de student praktische<br />

basisvaardigheden aanleert, zoals analytisch zuiver, nauwkeurig en zelfstandig werken. Vermits FCHEMLAB<br />

bedoeld is voor zowel chemie- als <strong>biochemie</strong>studenten worden de basisvaardigheden in een verder stadium<br />

toegepast en ingeoefend bij de uitvoering van experimenten uit beide disciplines inde vorm van kleine projecten.<br />

Door het zelfstandig uitvoeren van aanvankelijk eenvoudige opdrachten uit het vakgebied analytische chemie<br />

verwerft de student inzicht en vaardigheden. Bijkomend wordt de student aangeleerd hoe resultaten statistisch te<br />

verwerken en instrumentele methodes te valideren.<br />

Er wordt veel aandacht besteed aan planning (timemanagement), maar ook en sociale vaardigheden door te<br />

werken in kleine groepjes. Een intensieve begeleiding bij de uitvoering van de proeven en uitvoerig remediëren<br />

van de rapporten moet leiden naar een kritische zelfreflectie.<br />

De student heeft uit de practica Algemene Chemie de nodige praktische vaardigheden verworven. De student<br />

beheerst de nodige statistische begrippen (2ABA- semester 1).De student volgt FANAL1_1, FANAL1_2 en<br />

biomoleculen gelijktijdig met FCHEMLAB.<br />

FCHEMLAB is een practicum waarin kwantitatieve analyses uit het vakgebied van de Analytische Chemie, zoals<br />

volumetrische, en gravimetrische analyses worden uitgevoerd.<br />

Als toepassing op deze kwantitatieve analyse methodes wordt gekozen voor de kwantitatieve bepaling van<br />

suikers en vetten, omdat deze verbindingen uitvoerig besproken worden in het opleidingsonderdeel<br />

Biomoleculen.<br />

De synthese van organische moleculen en de identificatie van organische verbindingen laat de student toe om<br />

kennis te maken met de praktische kant van het opleidingsonderdeel Organische Chemie.<br />

Met het projectwerk wil de opleiding de leerlijn rond onderzoeksmethodiek verder uitdiepen, aansluitend bij<br />

de vakken analytische chemie, statistiek en FOCO.<br />

In FCHEMLAB wordt de student een algemene methodiek aangeleerd voor de uitvoering van diverse opdrachten:<br />

De student leert observeren, resultaten toetsen aan de vooropgestelde hypothese en evalueren. Door<br />

projectwerk leren studenten een eenvoudig analytisch probleem analyseren, een eigen onderzoeksopzet met<br />

methodevalidatie uitwerken aan de hand van beschikbare literatuur, deze uitvoeren en de bekomen<br />

resultaten statistisch verwerken. Een intensieve begeleiding bij de schriftelijke rapportering geeft de student de<br />

mogelijkheid tot kritische zelfreflectie en zelfevaluatie<br />

Enkele thema’s uit het werkveld worden aangeraakt, zoals voeding, polymeren, recyclage. Naast vakspecifieke<br />

competenties komen ook competenties uit het werkveld aan bod:<br />

Veiligheid: De student leert om de nodige veiligheidsvoorschriften op te zoeken, deze voorschriften te<br />

interpreteren, zelf veiligheidsvoorschriften te formuleren en er zich aan te houden. Daarnaast is hij/zij mee<br />

verantwoordelijk voor de veiligheid van andere groepsleden.<br />

Milieu: De student wordt bewust gemaakt van afvalbeheer, zoals gescheiden afvoer van diverse klassen van<br />

gebruikte producten.<br />

Kwaliteit: De student maakt kennis met de verschillende kwaliteiten (zuiverheid) van chemische reagentia, leert<br />

het belang van methode validatie en opzetten van experimenten (meetcampagnes)<br />

Sociale competenties: De studenten werken samen in kleine groepjes en ze worden gestimuleerd tot overleg om<br />

hun experimenten binnen de tijd af te werken.<br />

Bedrijfsbezoek: In de mate van het mogelijke wordt er een bedrijfsbezoek georganiseerd<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullend leermateriaal:<br />

- Chemiekaarten en opzoekwerk (mediatheek)<br />

- www.gevaarlijkestoffen.be, www.Prelab.be<br />

- Quantitative inorganic analysis Arthur I. Vogel Fundamentals of analytical chemistry – Skoog,<br />

West, Holler<br />

- Statistiek, validatie en meetonzekerheid in het labo – J.W.A. Klaessens<br />

De student kan na dit practicum een protocol praktisch, milieubewust en veilig uitvoeren met zin voor<br />

nauwkeurigheid en reproduceerbaarheid. De student kan rapporteren en is in staat om de<br />

analyseresultaten te valideren. Het zelfstandig uitvoeren van experimenten en het verzamelen van<br />

data binnen een bepaald tijdsbestek stimuleert de student tot zelfwerkzaamheid, timemanagement en<br />

tot een grote verantwoordelijkheidszin


FANAL2_1_1213_DeRi<br />

dOO<br />

Code<br />

Beschrijvende anorganische chemie,<br />

kwalitatieve en kwantitatieve analyse en validatie<br />

FANAL2_1<br />

Coördinator Rita De Waele (DeRi)<br />

Lesgever(s) Rita De Waele (DeRi<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO<br />

ECTS-punten 4 Tot.: 112u KO: 32u BKV: 4u Labo: 0u ZS: 76 u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime polyvalente, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij/zij gericht kan<br />

toepassen 1.1/1.2/1.3/1.4/1.7<br />

3. communicatievaardigheden 3.1/3.2/3.5/3.6<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.1/4.2/4.3/4.5/4.6/4.7<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan begeleid projectmatig denken 6.3/6.4<br />

De student kan:<br />

in de beschrijvende anorganische chemie:<br />

- aan de hand van vragen over de verschillende groepen in de tabel van Mendeljev,<br />

literatuuronderzoek verrichten;<br />

- binnen de voorziene tijd de bekomen informatie tot een geheel verwerken en presenteren;<br />

- vakterminologie in een vreemde taal hanteren;<br />

- verbanden leggen tussen de rangschikking van de elementen in het periodiek systeem en hun<br />

eigenschappen, reacties en toepassingen;<br />

- de bereiding van bepaalde anorganische verbindingen weergeven en toelichten<br />

AWC1/AWC4/AC2/AC6/BC1/BC8/BC9/AC7;<br />

in de kwalitatieve analyse beredeneerde oplosprocedures voor verschillende monstertypen<br />

voorstellen BC2/AWC2/AWC4;<br />

in de kwantitatieve analyse de opbouw en werking van de meetapparatuur met de voor- en nadelen<br />

weergeven WC1/AWC1;<br />

over validatie:<br />

- de meetonzekerheid bepalen<br />

- de verschillende methodevergelijkingen toelichten AWC4<br />

Inhoud Beschrijvende anorganische chemie<br />

Kwalitatieve analyse: voorlopig en systematisch onderzoek<br />

staalvoorbereiding<br />

beperkte studie van kationen en anionen<br />

identificatie van anorganische producten<br />

Kwantitatieve analyse: AAS: vlam- en oventechnieken<br />

OES<br />

Validatie: meetonzekerheid<br />

vergelijken van methoden.<br />

Werkvorm Interactief college, oefenzitting, groepswerk<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst – handboeken uit mediatheek – casestudy’s<br />

boek: Statistiek, validatie en meetonzekerheid in het laboratorium J.Klaessens 2008 (Syntax media)<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Schriftelijk examen + permanente evaluatie op het groepswerk - Peer evaluatie (30% van de<br />

punten)<br />

2 de examenkans Schriftelijk examen (punten van permanente evaluatie van 1 ste examenkans worden overgenomen)


FANAL2_1_1213_DeRi<br />

dOO<br />

Code<br />

Beschrijvende anorganische chemie,<br />

kwalitatieve en kwantitatieve analyse en validatie<br />

FANAL2_1<br />

Algemene visie Omdat in beschrijvende scheikunde voor het vakgebied relevante chemische stoffen worden<br />

behandeld is het de basis voor nagenoeg alle chemische vakken uit de opleiding.<br />

Kwalitatieve chemie levert essentiële kennis voor alle chemische vakken van de opleidingsfases. De<br />

kwantitatieve analyse is een logisch vervolg op de spectrometrische technieken die gezien werden in<br />

2ABA<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

Dit opleidingsonderdeel is gerelateerd aan en steunt op de theoretische kennis die aangeboden wordt<br />

via het opleidingsonderdeel basischemie en is tevens een aanvulling op FANAL1_2.<br />

FANAL2_1 staat in het basisprogramma voor academische bachelor in de industriële<br />

wetenschappen.<br />

Het behandelt de basiselementen die nodig zijn om in andere vakken (<strong>biochemie</strong>, elektrochemie,<br />

industriële chemie) ondersteunend te werken alsook aanvullingen op reeds geziene technieken.<br />

Dit pleidingsonderdeel is gerelateerd aan en steunt op de theoretische kennis die aangeboden wordt<br />

via het opleidingsonderdeel basischemie en is tevens een aanvulling op FANAL1_2.<br />

De aangeboden kennis wordt praktisch getoetst in FANAL3 en ONDLAB. Het is tevens een aanloop<br />

tot FANAL2_2, GOND en FCING.<br />

Het vak FANAL2_1 stelt resultaten van onderzoek voor, met in een beperkt aantal gevallen een<br />

directe verwijzing naar de onderzoeker zelf. Studenten moeten deze onderzoeksgegevens<br />

analyseren om te komen tot een juiste conclusie (validatie).<br />

Tijdens het groepswerk komen de studenten in contact met onderzoek via het opzoeken van een<br />

recent onderzoeksartikel.<br />

Relaties met het werkveld in alle aspecten van industriële chemie, voedingschemie, analyselabo’s<br />

zijn niet weg te denken.<br />

AAS en ICP zijn de meest gebruikte spectroscopische analysemethoden voor analyse van vooral<br />

metalen in alle mogelijke takken van de chemie.<br />

Validatie is onontbeerlijk in eender welk labo.<br />

Het is evident dat een afgestudeerde parate kennis bezit over een aantal chemische stoffen die in<br />

het werkveld regelmatig gebruikt worden.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- ppt (Toledo)<br />

- Descriptive inorganic chemistry G.Rayner 2006 (W.H.Freeman)<br />

- Beschrijvende anorganische chemie:<br />

eerst wordt er een algemeen overzicht gegeven van de tabel van Mendeljev, daarna gaan, aan de<br />

hand van vragen over een bepaalde groep van de tabel van Mendeljev, de studenten in kleine<br />

groepjes (2-3) opzoekingswerk verrichten (boeken en een recent onderzoeksartikel), de bekomen<br />

informatie tot een geheel verwerken (max 15 pag) en voor hun medestudenten naar voor brengen,<br />

klein gedeelte in het Frans en een aantal termen in het Engels (ppt)<br />

- Behalve de vakspecifieke competenties komen nog cognitieve competenties aan bod zoals<br />

analytisch vermogen, abstractie vermogen, probleemoplossend vermogen, redeneervermogen en<br />

het vermogen tot systematisch en methodisch handelen. Ook persoonsgebonden competenties<br />

zoals inzet en doorzettingsvermogen, het werken in groep, komen aan bod.


FANAL2_2_1213_BrLe<br />

dOO<br />

Code<br />

Analytische scheidingstechnieken en accreditatie<br />

FANAL2_2<br />

Coördinator Leen Braeken (BrLe)<br />

Lesgever(s) Leen Braeken (BrLe)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 90u KO: 22u BKV: 8u Labo: 0u ZS: 60u<br />

Niveau Uitdiepend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Inhoud Chromatografie:<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan<br />

toepassen AC2/AC4/WC1/AWC1/AWC2, 1.1, 1.2, 1.3<br />

4. algemene beroepsattitudes AC2/AWC4/BC7, 4.1, 4.2,4.8<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig<br />

handelen AWC2/AWC4, 6.4, 6.5, 6.6<br />

De student beheerst de theoretische achtergrond van chromatografie (GC, HPLC, IC) en<br />

electroforese AC2, 1.1,.1.2,1.3<br />

De student kan:<br />

- de opbouw en werking van de meetapparatuur uitleggen AC1; 1.2<br />

- een geschikte configuratie selecteren a.h.v. gevraagd staal AWC1;4.2<br />

- resultaat analyseren, componenten identificeren en de volgorde en concentratie van componenten<br />

bepalen AC4; 1.3,1.4<br />

- een chromatografische / electroforese methode selecteren voor een bepaalde toepassing en<br />

optimaliseren (verbeteren van scheiding, verminderen van analyse-tijd,…) AC4/ AWC4, 6.4,6.6<br />

De student moet van accreditatie en GLP:<br />

- weten wat deze begrippen inhouden WC1;1.1<br />

- weten hoe daarmee in praktijk om te gaan (kwaliteitscontrole) BC7;4.8<br />

- een SOP kunnen volgen en zelf opstellen AWC2/BC7, 4.1, 4.8, 6.5<br />

- Principe van chromatografische analysetechnieken: GSC, GLC, HPLC, IC<br />

- Chromatografische parameters<br />

- Effect en oorzaak van bandverbreding<br />

- Opbouw en werking van de apparatuur (injector-kolom-detector)<br />

Electroforese<br />

Accreditatie /GLP/kwaliteitscontrole<br />

Werkvorm Interactief college met oefeningen<br />

Opdracht SOP met uitvoering en evaluatie in labo ANAL3<br />

Studiemateriaal Cursustekst: Chromatografie (R. De Waele, L. Braeken) - Powerpointpresentaties<br />

Handboek: Statistiek, validatie en meetonzekerheid voor het laboratorium”, dr. J.W.A. Klaessens<br />

Indien gepast: recent artikel uit het tijdschrift LC/GC - Europe<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Gedeeltelijk mondeling examen met schriftelijke voorbereiding - Oefeningen schriftelijk.<br />

Het werkje rond S.O.P. wordt geëvalueerd na gebruik in het labo (FANAL 3) samen met het<br />

laboverslag. Het gebruik en de kennis van het gedeelte methode-ontwikkeling wordt geëvalueerd<br />

aan de hand van het verslag van het projectwerk in het labo (FANAL3). De punten voor S.O.P en<br />

methode-ontwikkeling (werkje) tellen mee in FANAL3, niet bij FANAL2_2.<br />

2 de examenkans Gedeeltelijk mondeling examen met schriftelijke voorbereiding - Oefeningen schriftelijk.


FANAL2_2_1213_BrLe<br />

dOO<br />

Code<br />

Analytische scheidingstechnieken en accreditatie<br />

FANAL2_2<br />

Algemene visie In het kader van een brede algemene, wetenschappelijke en technische vorming hoort analytische<br />

chemie als wetenschappelijke discipline tot de opleiding van elke ingenieur in de chemie en de<br />

<strong>biochemie</strong>. De student moet voldoende basis in analytische technieken en principes, kwaliteitszorg<br />

en accreditatie verwerven, waarbij een beperkt gedeelte feitenkennis onontbeerlijk is. Naast kennis<br />

ligt de nadruk op een systematische probleemaanpak, logische redeneervaardigheden, inbouwen<br />

van controle en kwaliteitszorg, en zelfstandig toepassen van de verworven kennis voor het<br />

selecteren, optimaliseren en valideren van een analysemethode.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

De student bezit een algemene chemische basis inzake materie, chemische reactiviteit, zuur base en<br />

redoxreacties. Daarnaast is de student vertrouwd met spectrofotmetrische technieken en heeft hij<br />

een basis verworven inzake prestatiekenmerken van meetmethodes en validatie van meetmethodes.<br />

Steunt op: FCHE1_1, FCHE1_2, FCHE2, FANAL1_1, FANAL1_2, FANAL2_1<br />

Is basis voor: ONDCHEM, GOND<br />

De cursus behandelt veel gebruikte analysetechnieken (zowel in labo als procesomgeving) voor<br />

organische componenten en ionen. Daarnaast behandelt de cursus verschillende aspecten van<br />

accreditatie, wat een belangrijk gegeven is het kader van kwaliteitscontrole van metingen.<br />

Studenten moeten er uiteindelijk toe komen om voor een nieuw stof / probleem een geschikte<br />

analysemethode te selecteren, te optimaliseren en te valideren om tot een reproduceerbare analyse<br />

komen. Dit wordt geïllustreerd aan de hand van diverse voorbeeldanalyses in de cursus, waarbij in<br />

de les de link wordt gelegd naar onderzoeksdomeinen. Indien gepast wordt een recent artikel uit<br />

vaktijdschrift LC-GC Europe behandeld.<br />

Analyseren en meten van (on)gekende substanties is essentieel in diverse onderzoeksdomeinen,<br />

voor het beheer van productieprocessen in de chemische industrie, in het kader van<br />

kwaliteitscontrole op geproduceerde en aangekochte producten, … Indien mogelijk wordt de les<br />

aangevuld met resultaten uit onderzoek/ dienstverlening om de cursus te illustreren.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal: In de mediatheek is een uitgebreide collectie handboeken beschikbaar<br />

in verband met analytische scheidingstechnieken, waarop deze cursus gebaseerd werd.<br />

Bijkomend kan de student zich abonneren op het tijdschrift LC/GC Europe.


FANAL3_1213_BrLe<br />

OO<br />

Code<br />

Labo analytische en fysicochemie<br />

FANAL3<br />

Coördinator Leen Braeken (BrLe)<br />

Lesgever(s) Leen Braeken (BrLe), Liesbet Pauls (PaLi), Marleen Segers (SeMA)<br />

Opleidingsfase 3ABA-CE, 3ABA-BIO<br />

ECTS-punten 3 Tot.: 85u KO: 0u BKV: 0u Labo: 35u ZS: 50u<br />

Niveau Inleidend<br />

Competenties<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

Beoordelingscriteria<br />

Codes verwijzen naar de decretale<br />

competenties (zie verklarende lijst in<br />

deel 1 van de studiegids)<br />

Nummers verwijzen naar de deelcompetenties<br />

(zie competentiematrix<br />

in deel 1 van de studiegids)<br />

De student beschikt over:<br />

1. een ruime, veelzijdige, wetenschappelijke en technologische basiskennis die hij gericht kan toepassen 1.1,1.7,<br />

2. praktische vaardigheden 2.1, 2.2, 2.3, 2.4<br />

3. communicatievaardigheden 3.1<br />

4. algemene beroepsattitudes 4.2, 4.3, 4.5, 4.8, 4.11<br />

6. elementaire onderzoekscompetenties en kan onder begeleiding probleemgericht en projectmatig handelen 6.3, 6.4,<br />

6.5,6.6,6.7<br />

De student moet in de kwalitatieve analyse op semi-microschaal ionen-mengsels zelfstandig kunnen<br />

analyseren, elke stap verantwoorden en aandacht hebben voor scheidingen en identificatiereacties<br />

AC10.<br />

De student moet in de instrumentele en kwantitieve analyse en fysicochemie:<br />

- de opbouw en werking van meetapparatuur kunnen uitleggen AC1,1.1, 1.7;<br />

- een standaard procedure opstellen (SOP) en evalueren BC7/AWC2, 2.1<br />

- metingen zelfstandig kunnen uitvoeren (m.b.v. handleidingen) BC3, 2.1, 2.2, 4.5;<br />

- kritisch elementen analyseren, resultaten theoretisch onderbouwen en verifiëren AWC1;<br />

- zelfstandig, analytisch zuiver en nauwkeurig kunnen werken AWC1/BC3, 2.1, 2.3, 4.5;<br />

- bondig maar volledig kunnen rapporteren van werkwijze, resultaten, met statistische verwerking,<br />

- berekeningen, en chemische reacties AC13,3.1; 6.4, 6.6, 6.7<br />

- gestructureerd en veilig werken 2.4, 4.3, 4.8.<br />

De student moet in samenwerking met medestudenten in staat zijn om voor een nieuwe stof een<br />

methode op te zoeken, de analyse op punt stellen en metingen uitvoeren met aandacht voor<br />

kwaliteitscontrole (validatie) AWC2/AWC4/AC10/ AC12, 4.2, 6.3,6.5, 6.6,6.7<br />

De student moet in staat zijn om tijdig het rapport in te leveren BC5, 4.11.<br />

Inhoud Kwalitatieve analyse<br />

Identificatie van anorganische producten<br />

Instrumentele en kwantitatieve analyse en fysicochemie:<br />

Bepalen van onbekende in een commercieel product a.h.v. GC, IC en HPLC<br />

Opstellen, uitvoeren en evalueren van S.O.P. voor labotoestel<br />

Bepalen van metalen m.b.v. AAS<br />

Conductometrische titraties<br />

Bepaling van transportgetallen<br />

Ionselectieve elektrode: bepaling van fluoride in tandpasta<br />

Opstellen van een chromatografische analysemethode voor een gegeven mengsel (op basis van<br />

simulaties) en opstellen van een validatieplan voor een methode.<br />

Werkvorm Labo: individuele opdrachten en groepswerk<br />

Studiemateriaal Eigen cursustekst<br />

Handboek: Statistiek, validatie en meetonzekerheid voor het laboratorium”, dr. J.W.A. Klaessens<br />

Powerpoint slides (methode-ontwikkeling, kwaliteitscontrole, SOP (behandeld in FANAL2_2)<br />

Voorbereiding: www.PRELAB.BE (Elektronische leeromgeving)<br />

Examenvorm<br />

1 ste examenkans Het gedeelte kwalitatieve analyse (semester 1) wordt schriftelijk geëxamineerd tijdens FANAL2_1<br />

(1/6)<br />

Semester 2 (5/6): Permanente evaluatie o.b.v. laboschrift, bekomen resultaten en verslagen (zie<br />

aanvullende info)<br />

2 de examenkans Praktische proeven met verwerking van de resultaten en theoretische ondervraging van de andere<br />

proeven.


FANAL3_1213_BrLe<br />

OO<br />

Code<br />

Labo analytische en fysicochemie<br />

FANAL3<br />

Algemene visie Met de opleiding willen we ingenieurs vormen met een brede algemene, wetenschappelijke en<br />

technische kennis, en dit gecombineerd met voldoende praktijkervaring. Labo ervaring is essentieel<br />

om de brug te maken tussen theorie en praktijk. De student moet de verworven kennis toepassen in<br />

eenvoudige problemen. De nadruk ligt hierbij op het zelfstandig en nauwkeurig werken met diverse<br />

apparatuur, ontwikkelen van een eenvoudige analysemethode (voorbehandeling en analyse),<br />

kritisch analyseren en statistische verwerking van de bekomen data.<br />

Begincompetenties<br />

Situering in het<br />

curriculum /<br />

Volgtijdelijkheid<br />

Relatie met<br />

onderzoek<br />

Relatie met<br />

werkveld<br />

De student heeft een ruime theoretische basis inzake algemene chemie, instrumentele<br />

analysetechnieken en fysicochemische principes en methodes.<br />

Steunt op: FCHE1_1, FCHE1_2, FCHE2, FANAL1_1, FANAL1_2, FANAL2_1, FANAL2_2,<br />

FCHEMLAB,<br />

Is basis voor: ONDCHEM<br />

De studenten leren met diverse analysetechnieken werken, die in verschillende<br />

onderzoeksdomeinen worden gebruikt voor bepaling van organische en anorganische verbindingen.<br />

De studenten worden zo vertrouwd met onderzoeksmethodologie inzake staalvoorbehandeling,<br />

selectie en optimalisatie van methodes en statische verwerking van de bekomen resultaten.<br />

Analyseren en meten van (on)gekende substanties is essentieel in diverse onderzoeksdomeinen,<br />

voor het beheer van productieprocessen in de chemische industrie, in het kader van<br />

kwaliteitscontrole op geproduceerde en aangekochte producten, …. Het besef dat men eerst de<br />

methode moet valideren en een correcte aanpak is essentieel voor kwaliteitsvolle resultaten.<br />

Aanvullende info - Onderwijstaal: Nederlands<br />

- Aanvullende leermateriaal:<br />

Handleidingen van de apparaten, beschikbaar in het labo<br />

Catalogi, websites van fabrikanten, ... i.v.m. beschikbare methodes<br />

- Aanvullende informatie over de evaluatie en puntenverdeling:<br />

Laboproeven intsrumentele analyse en fysicochemie worden gequoteerd op basis van:<br />

- Evaluatie van laboschrift (voorbereiding en gestructureerd noteren) (1/6)<br />

- Nauwkeurigheid van de resultaten (1/6)<br />

- Verslag: bevat resultaten, berekeningen, eventueel statistische verwerking,<br />

conclusie/aanbevelingen (1/3)<br />

Per week dat de verslagen te laat worden ingeleverd wordt het resultaat met een factor ½<br />

vermenigvuldigd.

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!