29.07.2013 Views

Wij zijn trots - Beter Wonen IJsselmuiden

Wij zijn trots - Beter Wonen IJsselmuiden

Wij zijn trots - Beter Wonen IJsselmuiden

SHOW MORE
SHOW LESS

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.

<strong>Wij</strong> <strong>zijn</strong>


VOORWOORD<br />

<strong>Wij</strong> <strong>zijn</strong> <strong>trots</strong>. Trots op wat<br />

wij als corporatie voor elkaar krijgen in onze samenleving. <strong>Wij</strong> vroegen<br />

u om ons te berichten over bijzondere projecten en initiatieven in uw<br />

omgeving. U reageerde met veel mooie verhalen die wij presenteren in<br />

deze themapublicatie.<br />

De zon schijnt momenteel niet uitbundig over corporatieland. <strong>Wij</strong> moeten<br />

tegenvallers incasseren door verkeerd uitgepakte beleggingsavonturen,<br />

de overheid legt ons de huurtoeslag- en andere heffingen op en de<br />

Europese regels over financiering maken het lastiger om in sociaal- en<br />

maatschappelijk vastgoed te investeren. Maar dat alles brengt u niet van<br />

de wijs, zo horen wij.<br />

U bent praktisch ingesteld, blijkt uit uw verhalen. Als kleine- en middelgrote<br />

corporatie staat u midden in uw omgeving, met beide benen op de<br />

grond. Het werken aan de leefbaarheid in kleine kernen is uw kerntaak.<br />

De lijnen tussen u en de belanghebbende partijen waarmee uw corporatie<br />

samenwerkt, <strong>zijn</strong> kort en effectief. Heeft u een vraag, dan pakt u de<br />

telefoon en vraagt een collega om raad. Heeft u een idee, dan richt u<br />

zich ook tot uw externe netwerk. Zo krijgt u veel voor elkaar, ook als er<br />

tegenwind opsteekt.<br />

<strong>Wij</strong> hopen dat u uit deze MKW themapublicatie 2012 veel energie put om<br />

uw maatschappelijke taak in uw woonomgeving voor te zetten.<br />

Hartelijk groet,<br />

Marinus Kempe, voorzitter MKW-bestuur<br />

Directeur-bestuurder De Kernen, Hedel<br />

3


Verdunning, vergrijzing, krimp<br />

We leven langer, Nederland wordt ouder, maar het platteland – voor een groot deel uw achterland -<br />

verliest bewoners aan de stedelijke gebieden. De krimp bedreigt ook uw regio, zo horen wij van veel<br />

collega’s. Hoe gaat u daarmee om?<br />

Werkt u aan een woonvisie waarin u met andere corporaties en diverse belanghebbenden een plan<br />

van aanpak opstelt? Verdunt u uw woningvoorraad en bouwt u minder huizen voor gezinnen en meer<br />

levensloopbestendige woningen die, als het even kan niet alleen voor ouderen, maar ook voor<br />

jongeren geschikt <strong>zijn</strong>? Wat doen uw collega’s?<br />

Kijk op pagina’s 8, 14, 23, 24, 36, 45 en 47.


6<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Woontij, Den Burg<br />

<strong>Wonen</strong>, werken en zorg midden in de buurt. Lunchroom de<br />

Texelhoeve verleent zorg en is commercieel te exploiteren.<br />

>> AWM, Monnickendam<br />

Brede school als opmaat naar duurzame renovatie<br />

woningvoorraad.<br />

>> Patrimonium, Urk<br />

Scheiden zorg en wonen lastig?<br />

Niet op Urk. Bovendien koopt een<br />

huurder na vijf jaar <strong>zijn</strong> woning.<br />

Heel eenvoudig geregeld.<br />

>> <strong>Beter</strong> <strong>Wonen</strong>, <strong>IJsselmuiden</strong><br />

Na oplevering van veel maatschappelijk<br />

vastgoed ligt de focus op woningen voor<br />

senioren en starters in kleine kernen.


Investeer met een commerciële partij<br />

Door lastenverzwaring en bezuinigingen staat het budget van de corporaties onder druk. Maar investeren in maatschappelijk vastgoed<br />

kan wel. Als je verbinding zoekt met een commerciële partij. Woontij stond zo aan de basis van de Texelhoeve en meer, veel meer.<br />

Jan van Andel van Woontij somt een flinke<br />

lijst initiatieven en projecten op die<br />

<strong>zijn</strong> kleine corporatie ondersteunt in de<br />

kop van Noord-Holland en op Texel: een<br />

wijksteunpunt in Julianadorp; een zorgcentrum<br />

voor Indische ouderen in Den Helder; een campus<br />

voor studenten op Texel.<br />

En de Texelhoeve, een lunchlokaal waarin mensen<br />

met een verstandelijke beperking werken, wonen<br />

en zorg ontvangen. De hoeve in het centrum van<br />

Den Burg huisvest het kantoor van zorgorganisatie<br />

De Waerden en er is ruimte voor dagbesteding en<br />

–opvang van hun cliënten.<br />

De Texelhoeve: de buurt ontmoet de<br />

gehandicapten<br />

“In de directe omgeving wonen ruim 20 mensen<br />

met een verstandelijke beperking. Voorheen gingen<br />

zij ’s morgens met busjes naar een sociale<br />

werkplaats; ze hadden nauwelijks contact met de<br />

veelal oudere buurtgenoten. Nu werken veel gehandicapten<br />

in de lunchroom en ontmoeten er de<br />

oudere buurtbewoners die voor een kopje koffie<br />

en een hapje eten komen.”<br />

Laat de business aan de ondernemer<br />

Subsidie op de investering kwam van Europa,<br />

provincie, gemeente en een lokaal gemeenschapsfonds.<br />

“Er is geen subsidie op de exploitatie.<br />

De verhuur is kostendekkend. Vooral dankzij de samenwerking<br />

met een commerciële ondernemer.<br />

Die is veel beter in het uitvoeren van een goed<br />

businessmodel dan een zorgorganisatie of een<br />

woningcorporatie.”<br />

Het werken met gehandicapten gaat prima in zo’n<br />

omgeving, merkt Van Andel. “Voor de ondernemer<br />

is het een invulling van mvo en een goede<br />

pr. Overdag heeft De Texelhoeve een maatschappelijke<br />

functie en ’s avonds is er ruimte voor vergaderingen,<br />

feesten, enzovoorts.”<br />

Woontij voert meer maatschappelijke projecten<br />

uit, waarbij de sleutel tot succes ligt in samenwerking<br />

met ondernemende partijen. “Vooral de<br />

kleine ondernemer trekt er hard aan. Die is echt<br />

scherp op de centen.”<br />

>> www.woontij.nl<br />

>> www.texel-hoeve.nl<br />

7


8<br />

Actief in kleine kernen<br />

Eengezinswoningen, levensloopbestendige woningen, een zorgcentrum en een<br />

Kulturhus: <strong>Beter</strong> <strong>Wonen</strong> in <strong>IJsselmuiden</strong> was erg actief. Maar meer maatschappelijk<br />

vastgoed zit er niet in. “Aan de vraag is voldaan.”<br />

Directeur Tom de Wal: “Ik weet niet<br />

wat er nog meer nodig is, behalve<br />

een zwembad of sporthal, maar dat<br />

doen wij niet. Er moet altijd een relatie<br />

met wonen <strong>zijn</strong>. Maar we zullen elke vraag<br />

goed op de merites beoordelen.”<br />

De woningstichting gaat ‘terug naar de roots’: het<br />

bouwen van een goede woning in een goede<br />

omgeving. In de pen zitten grondgebonden eengezinswoningen<br />

en levensloopbestendige woningen<br />

die inspelen op de vergrijzing die ook in<br />

<strong>zijn</strong> regio speelt, zij het misschien wat minder dan<br />

in andere gebieden. “Daar richten we onze focus<br />

op, samen met renovatie en verduurzaming van<br />

de bestaande woningen.”<br />

‘Houd volkshuisvesting in stand’<br />

De Wal is <strong>trots</strong> op de Nederlandse volkshuisvesting<br />

in de huursector. “Dat is goed geregeld en<br />

moeten we in stand houden.” De vraag naar een<br />

huurwoning van <strong>Beter</strong> <strong>Wonen</strong> is toegenomen:<br />

De banken <strong>zijn</strong> strenger met hypotheken en de<br />

arbeidsmarkt is onzeker. Maar ook omdat de wo-<br />

ningmarkt in Zwolle, Kampen en omgeving is<br />

samengevoegd. “Mensen kunnen nu in onze dorpen<br />

gaan huren en andersom.”<br />

Levensloopbestendig Zalk<br />

Vier levensloopbestendige woningen: de badkamer<br />

en hoofdslaapkamer op de begane grond.<br />

gelegen. Voor de landelijke sfeer <strong>zijn</strong> de woningen<br />

in de vorm van een boerenerf gebouwd. Het<br />

parkeerplein doet denken aan een mestopslag.<br />

Kulturhus Sonnenburgh<br />

Het Kulturhus Sonnenburgh is bijzonder: achttien<br />

huur -en achttien koopappartementen plus<br />

Foto’s: BWPHOTO-Herman IJssel i.o.v. <strong>Beter</strong> <strong>Wonen</strong><br />

bibliotheek, huisartsen, kinderopvang, apotheek,<br />

muziekschool, cultureel werk en het centrum<br />

voor Jeugd en Gezin.<br />

<strong>Wonen</strong> in Wilsum<br />

Vijf eengezinswoningen die Te Woon worden<br />

aangeboden. Plus appartementen voor senioren<br />

en starters. Ouderen én jongeren blijven in hun<br />

eigen dorp: dat bevordert de leefbaarheid.<br />

Maarlenhof <strong>IJsselmuiden</strong><br />

Samen met Zorgcentrum IJsselheem bouwde<br />

<strong>Beter</strong> <strong>Wonen</strong> 25 huurappartementen, 61 zorg- en<br />

verpleeghuisplaatsen, plaatsen voor dagverzorging<br />

én een kinderdagverblijf.<br />

>> www.bwij.nl<br />

>> www.dewoningzoeker.nl


Brede school en duurzame renovatie<br />

De gemeente Waterland verzocht woningstichting AWM om een brede school te ontwikkelen in de dorpskern Ilpendam (1.900<br />

inwoners). Aantrekkelijk voor AWM dat nog geen maatschappelijk vastgoed in portefeuille had en zo wat afwisseling hierin kreeg.<br />

“Een brede school is een betrouwbare<br />

huurder en bovendien<br />

komt zo’n voorziening de leefbaarheid<br />

in het dorp ten goede”,<br />

zegt Ron Manuel van AWM. De gemeente gunde<br />

AWM de opdracht en de rol van bouwheer<br />

(en eigenaar) die het risico droeg. De gemeente<br />

sluisde de investeringssubsidie van 75% direct<br />

door naar de woningstichting die zo voor het<br />

relatief kleine aandeel van 25% van de investering<br />

van in totaal 5,5 miljoen euro garant moest<br />

staan. De moeilijke tijden die de bouwsector<br />

momenteel kent pakte in de aanbesteding gunstig<br />

uit: het leverde een besparing van 15% in de<br />

aanneemsom op.<br />

De schoolkinderen beschilderen de eerste paal<br />

Zeer energiezuinig schoolgebouw<br />

Met onder andere een warmtekoude-installatie<br />

bouwde AWM een zeer energiezuinig schoolgebouw<br />

voor de openbare en christelijke school<br />

die voorzieningen delen maar hun eigen signatuur<br />

behouden. De Grote Grutto biedt verder<br />

onderdak aan de peuterspeelzaal, kinderopvang<br />

en bso en de bibliotheek.<br />

De Grote Grutto is iets om <strong>trots</strong> op te <strong>zijn</strong>, maar<br />

meer maatschappelijk vastgoed staat niet op<br />

de rol, zegt Manuel. “Een buurthuis van enkele<br />

tonnen kan nog, maar een miljoeneninvestering<br />

als deze kun je als kleine corporatie met 1.000<br />

woningen maar een keer doen. Anders loop je<br />

het risico niet meer in je woningen te kunnen<br />

investeren. Zoals duurzaamheid realiseren bij de<br />

renovatie van bestaande woningen.”<br />

De duurzame brede school is zo de opmaat voor<br />

de duurzame renovatie van bestaande woningen.<br />

Ron Manuel is benieuwd naar hoe collega’s<br />

dat aanpakken en welk resultaat ze daarbij halen.<br />

>> www.awm.nl<br />

9


Van klein naar groter of juist niet?<br />

<strong>Wij</strong> staan als kleine en middelgrote corporaties met beide benen op de grond.<br />

In ons dorp <strong>zijn</strong> de lijnen kort. We weten van aanpakken. “We doen het<br />

gewoon”, zegt u. Zo krijgen we veel voor elkaar. Maar niet alles.<br />

Hoe dan verder? Een commerciële partij erbij betrekken? Een fusie met<br />

een collega? Samenwerking in de bedrijfsvoering om de kosten te drukken?<br />

U onderzoekt alle opties.<br />

Kijk op pagina’s 7, 14, 17 en 19.


Kopen na vijf jaar huren<br />

“Keep it short and simple.” Als registeraccountant kwam Johan Oosterhoff in de<br />

boeken van corporaties regelmatig ingewikkelde constructies tegen om de verkoop<br />

van huurwoningen te verantwoorden. “Een heleboel administratief gedoe”, stelt<br />

Oosterhoff die als directeur van Patrimonium in Urk geen zin had in die rompslomp.<br />

Zijn huurders mogen na vijf jaar tegen<br />

negentig procent van de dan geldende<br />

taxatiewaarde hun woning kopen.<br />

Het voordeel: vanaf het begin kunnen<br />

de huurders hun keuken of badkamer al naar<br />

eigen smaak aanpassen en is er geen discussie<br />

over de waardevermeerdering bij de overdracht.<br />

Bovendien scheelt het verhuiskosten, de huurders<br />

kunnen blijven wonen. Oosterhoff is tevreden<br />

over deze regeling. “Ik houd het graag<br />

transparant en duidelijk.”<br />

Slim scheiden en verbinden van<br />

zorg en wonen<br />

Patrimonium nam ook het voortouw bij de ontwikkeling<br />

van Het Ankerlicht, dat zorg en wonen<br />

op een slimme manier scheidt én verbindt.<br />

In totaal 41 nieuwe huurappartementen voor<br />

senioren bij een bestaand zorgcentrum en aanleunwoningen<br />

bieden een breed assortiment<br />

van seniorenhuisvesting: geheel zelfstandig wonen,<br />

wonen met thuiszorg, verzorgingshuiszorg,<br />

psychogeriatrische verpleegzorg en somatische<br />

verpleegzorg.<br />

“De zorginstellingen dragen nieuwe huurders<br />

na indicatie aan, de woningtoewijzing van de<br />

verpleeg- en zorgappartementen gaat altijd in<br />

overleg met de zorginstelling. Zo kunnen echtparen,<br />

van wie één bijvoorbeeld een verpleegindicatie<br />

heeft, toch samen blijven wonen in het<br />

appartement.”<br />

>> www.patrimoniumurk.nl<br />

11


12<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Salland<strong>Wonen</strong>, Raalte<br />

Woningstichting neemt voortouw bij<br />

infocentrum en Kulturhus.<br />

Een maatschappelijk bestemmingsplan<br />

zou van pas komen.<br />

>> Woningstichting Tubbergen<br />

Krimp in de regio. Hoe los je dat op?<br />

Zeventien Twentse corporaties<br />

schreven een gezamenlijke visie.<br />

>> Goede Woning, Rijssen<br />

De inwoners vroegen woningstichting<br />

om hulp bij oprichting hospice dat voor<br />

90% draait op vrijwilligers.


Hospice draait op vrijwillige inzet<br />

van inwoners<br />

Het meest <strong>trots</strong> is Jan van der Spek op de betrokken samenleving die het initiatief<br />

nam voor hospice De Reggestroom, waar mensen met een ongeneeslijke aandoening<br />

in de laatste maanden, weken of dagen van hun leven verblijven. In het hospice<br />

werken 90 vrijwilligers.<br />

De bijdrage van Goede Woning gaf<br />

de fondsenwerving door inwoners<br />

van Rijssen-Holten, Enter, Wierden<br />

en omgeving het beslissende zetje.<br />

De woningstichting nam een flink deel van de<br />

investering voor haar rekening en staat 25 jaar<br />

garant voor de exploitatie en onderhoud. Het<br />

hospice betaalt huur op basis van de overblijvende<br />

rentelast. Zo blijft die laag.<br />

Directeur-bestuurder Van der Spek: “Als kleine<br />

corporatie <strong>zijn</strong> we sterk verankerd in onze om-<br />

geving. De inwoners en huisartsen gaven aan<br />

dat een hospice zeer wenselijk was. Zo’n initiatief<br />

steunen wij van harte.”<br />

Hospice De Reggestroom heeft vier eenheden<br />

met elk een slaapkamer voorzien van een<br />

schuifwand naar de familiekamer, een volledig<br />

toegankelijk badkamer, een kitchenette en eigen<br />

terras. Voor alle bezoekers is er een grote<br />

woonkamer met speelruimte voor de kinderen.<br />

Daarnaast is er nog een stilteruimte ingericht,<br />

waarin mensen zich kunnen terugtrekken.<br />

>> www.dgwrijssen.nl<br />

>> www.hospicedereggestroom.nl<br />

13


14<br />

Woonvisie van 17 Twentse corporaties<br />

Twentse corporaties (verenigd in vereniging WoON: <strong>Wonen</strong> Oost-Nederland) lieten een demografisch onderzoek uitvoeren dat<br />

de basis is voor hun gezamenlijke woonvisie. Harro Eppinga ondertekende deze blik in de toekomst namens Woningstichting<br />

Tubbergen. “De trend is helder: de bevolking gaat krimpen en vergrijzen.”<br />

Om Twente in <strong>zijn</strong> geheel aantrekkelijk<br />

te houden kiezen de corporaties<br />

voor krachtige steden en<br />

een vitaal platteland. Dat klinkt<br />

wat wollig, weet Eppinga, maar ‘de keuze die<br />

erachter ligt is helder: op het platteland gaan we<br />

niet uitbreiden, maar alleen bouwen voor de natuurlijke<br />

groei van het dorp’. De steden Hengelo,<br />

Almelo en Enschede zullen hun grondposities<br />

moeten heroverwegen, want ook daar is geen<br />

massale vraag naar nieuwbouw.<br />

Buffer om druk op te vangen<br />

De woonvisie is geen discussie over aantallen en<br />

percentages, maar een aanbod aan belanghebbenden<br />

om mee te denken: gemeentes, zorg,<br />

wel<strong>zijn</strong> en scholen. “Bijvoorbeeld: een schooldirecteur<br />

in een klein dorp kan gebaat <strong>zijn</strong> bij<br />

een uitbreidingswijk die meer inwoners met<br />

kinderen oplevert. Maar dat belang deelt niet<br />

iedereen.”<br />

De gezamenlijke woonvisie is ook een buffer<br />

om de druk op te vangen die een individuele<br />

corporatie kan ervaren. “Er is vaak discussie door<br />

het korte termijnresultaat dat de gemeente nastreeft<br />

versus de lange termijnidee van een woningcorporatie.”<br />

Om het wonen aantrekkelijk te laten <strong>zijn</strong>, ‘moet<br />

elke woning raak <strong>zijn</strong>’. “We gaan niet per se min-<br />

der bouwen, maar juist op behoefte bouwen. Zo<br />

houden we de dorpen vitaal.”<br />

Deuren open voor meer<br />

samenwerking<br />

Naast de woonvisie werken de zeventien samen<br />

in ‘zonder dak’, dat niemand in Twente zonder<br />

huis wil laten zitten. “Iemand uit Enschede moet<br />

in Tubbergen een woning kunnen krijgen.”<br />

De derde pijler onder WoON is de bouw van<br />

duurzame, energiezuinige huizen, waarvan ze<br />

er circa vijftig van gaan bouwen, verdeeld over<br />

de dorpen.<br />

Samen een woonvisie uitwerken, heeft de deuren<br />

geopend voor meer samenwerking. “Je raakt<br />

intensief met elkaar in gesprek en iedereen<br />

speelt open kaart. Je leert van elkaar en dat gaan<br />

we verder uitbouwen.”<br />

>> www.wstubbergen.nl<br />

>> www.woontwente.nl


Voortouw bij infocentrum en Kulturhus<br />

Het informatiecentrum IJssel Den Nul laat de cultuurhistorie, de natuur en de rol van het water in de IJsseldelta zien.<br />

Ed Penninks van Salland<strong>Wonen</strong> zette de bouw ervan in gang. “De partijen zaten al langer aan tafel, maar ontbeerden de kennis<br />

om te bouwen. Er kwamen genoeg subsidies vrij zodat onze lasten laag waren.”<br />

Maar Salland<strong>Wonen</strong> draagt wel<br />

het risico voor de lange termijn<br />

en kijkt daarom scherp naar de<br />

exploitatie. “We hebben al langer<br />

ervaring met de ontwikkeling en exploitatie<br />

van twee Kulturhusen en een sport- en voorzieningscentrum<br />

in de kleine kernen. Gebleken is<br />

wel dat je goede afspraken met de gebruikers en<br />

huurders moet maken om die voorziening ook<br />

op langere termijn rendabel te houden.”<br />

Huurders als vrijwilligers voor<br />

infocentrum<br />

In IJssel Den Nul verzorgen mensen met een<br />

licht verstandelijke handicap voor een deel de<br />

horeca en het centrum draait op vrijwilligers,<br />

van wie een deel ook huurder bij de corporatie<br />

is. “We hebben gebouwd voor onze huurders<br />

(de stichting voor de gehandicaptenzorg en<br />

onze gewone huurders), zo maakten we voor<br />

het ministerie aantoonbaar dat we voor onze<br />

doelgroep aan het werk waren.”<br />

Prinses Margriet en meester Pieter van Vollenhove openden het infocentrum in de Duursche Waarden.<br />

In IJssel den Nul werken tal van organisaties samen: Het Olster Erfgoed, Staatsbosbeheer, J.P. van de Bentstichting<br />

(gehandicaptenzorg), Stichting Kulturhus Olst­<strong>Wij</strong>he en de gemeente Olst­<strong>Wij</strong>he.<br />

‘Ontwikkel een maatschappelijk<br />

bestemmingsplan’<br />

“Door onze expertise voor bouw en onderhoud<br />

in te zetten, tonen we onze toegevoegde waarde<br />

en werken we aan de leefbaarheid”, zegt Penninks<br />

die weet dat het rendabel exploiteren van<br />

een infocentrum of Kulturhus kan tegenvallen.<br />

“Om over de lengte van jaren zo’n voorziening<br />

in stand te kunnen houden, zou je een soort<br />

maatschappelijk bestemmingsplan moeten ontwikkelen.<br />

Daarover ben ik nu aan het denken.”<br />

>> www.sallandwonen.nl<br />

>> www.infocentrumijssel.nl<br />

15


16<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Woonpalet, Zeewolde<br />

Open huis in de wijk voor mensen<br />

met een verstandelijke beperking.<br />

De ko e staat klaar voor de buurt.<br />

>> Woningstichting Nijkerk<br />

Woonruimte aan de rand van het stadshart voor<br />

mensen die zorg nodig hebben.<br />

>> De Groene Waarden, Gorssel<br />

Mensen met een verstandelijke beperking<br />

en gedragsstoornis leven midden in de<br />

woonwijk. Ze horen er echt bij.<br />

>> Woningstichting Brummen<br />

De nummer 1 in klanttevredenheid legt<br />

uit. Je hoeft echt niet voor Sinterklaas te<br />

spelen. Maar wel je afspraken nakomen.


‘Ik heb nu eindelijk een eigen wc!’<br />

Dat riep een van de bewoners van de Hanzeborg toen hij <strong>zijn</strong> appartement bekeek. “Van die woorden kreeg ik veel energie.<br />

Daar doen we het uiteindelijk voor. Passende huisvesting voor mensen die er niet zelf in kunnen voorzien. Daar ben ik <strong>trots</strong> op.”<br />

De Groene Waarden bouwde in een<br />

renovatiewijk in Eefde een appartementengebouw<br />

voor Hanzeborg,<br />

een instelling voor mensen, van<br />

jong tot oud, met een verstandelijke beperking<br />

in combinatie met een gedragsstoornis. De zelfstandige<br />

woningen <strong>zijn</strong>, indien nodig, ook voor<br />

andere huurders geschikt.<br />

“Deze mensen woonden op het terrein van de<br />

instelling in veel te krappe huizen. Daar was<br />

geen ruimte voor nieuwbouw, dus hebben we<br />

de bewoners naar de wijk gehaald”, zegt direc-<br />

teur Yolanda Winkelhorst. De nieuwkomers <strong>zijn</strong><br />

opgenomen door de buurt. “De andere wijkbewoners<br />

nemen hen regelmatig ‘onder de arm’,<br />

ze maken echt deel uit van de gemeenschap.”<br />

De woningstichting nam de hele wijk onder<br />

handen: 29 naoorlogse woninkjes gingen plat<br />

en ervoor in de plaats kwamen 56 woningen<br />

in de vorm van huur – en seniorenwoningen,<br />

koophuizen voor starters en appartementen<br />

voor Hanzeborg.<br />

“Met festiviteiten tijdens de bouwperiode van<br />

vijf jaar – het ging met kleine stappen - hebben<br />

we het buurtgevoel gestimuleerd en dat heeft<br />

geholpen om de cliënten van Hanzeborg te laten<br />

integreren.”<br />

Heffingen en regels dwingen<br />

tot fusie<br />

De Groene Waarden fuseert met Goed <strong>Wonen</strong><br />

Twello in 2013 tot IJsseldal <strong>Wonen</strong>. “Voor een<br />

kleine corporatie met 900 woningen is met alle<br />

heffingen en regels die ons opgelegd worden,<br />

de rek er financieel en organisatorisch uit. Het<br />

gaat niet meer zelfstandig, dus gaan we samen<br />

verder.”<br />

Na de fusie wil de nieuwe corporatie een rol spelen<br />

in het groene hart van de Stedendriehoek<br />

(de regio Zutphen, Apeldoorn en Deventer) en<br />

Winkelhorst sluit niet uit dat met een volgende<br />

partner de MKW-grens van 5.000 woningen<br />

overstegen wordt. “Dat is echter toekomstmuziek.<br />

Laten we eerst maar zorgen dat IJsseldal<br />

<strong>Wonen</strong> op de kaart komt te staan.”<br />

>> www.degroenewaarden.nl<br />

17


18<br />

Uitbreiding woonzorgzone op<br />

loopafstand binnenstad<br />

In Nijkerk nam de woningstichting verzorgingshuis<br />

Arkemheen en aanleunwoningen<br />

in de aanpalende Beatrixflat over van een<br />

kleine, plaatselijke bouwstichting.<br />

Directeur Bertus Rakhorst is er <strong>trots</strong><br />

op dat Woningstichting Nijkerk op<br />

een prima locatie op loopafstand<br />

van de binnenstad de al eerder<br />

ontwikkelde woonzorgzone (voor zelfstandig<br />

wonen met dienstverlening) kan uitbreiden met<br />

wonen, verzorging en verpleging.<br />

Flexibel in gebruik<br />

Het verzorgingshuis Arkemheen gaat in twee<br />

gedeelten tegen de vlakte en herrijst in een<br />

bouwstijl die veel flexibiliteit in het gebruik krijgt.<br />

“Na de nieuwbouw van Arkemheen en renovatie<br />

en ‘optopping’ (vier nieuwe appartementen<br />

erbovenop) van de Beatrixflat kunnen 99<br />

senioren in een prachtig appartement (83) of<br />

groepswoning (tweemaal acht personen) wonen.<br />

Hiermee dragen we weer fors bij aan onze<br />

maatschappelijke opdracht in Nijkerk.”<br />

Verkoop woningen nodig<br />

vanwege heffingen<br />

De extra heffingen die de overheid de corporaties<br />

oplegt en gaat opleggen <strong>zijn</strong> vervelend,<br />

maar niet onoverkomelijk, meent Rakhorst. Wel<br />

nopen ze de woningstichting tot verkoop van<br />

bestaande huurwoningen om investeringen<br />

elders mogelijk te maken. “We bieden allerlei<br />

acties, zoals de startersrenteregeling, aan om de<br />

verkoop te stimuleren. Het gaat niet eenvoudig,<br />

maar we hebben zo’n 75% van de 24 woningen<br />

kunnen verkopen.”<br />

Ontwikkelen met meer partners<br />

In Nijkerk heeft Rakhorst nog wat maatschappelijk<br />

vastgoed in de pijplijn, maar door de verminderde<br />

WSW-borging is dat wel lastiger te realise-<br />

ren. “In bijvoorbeeld een gezondheidscentrum<br />

zou je volgens de nieuwe regels onderscheid<br />

moeten maken tussen sociaal en commercieel<br />

vastgoed, zoals een apotheek. Die wil je in zo’n<br />

centrum toch graag erbij hebben. Een overweging<br />

is dan om het gebouw zo op te zetten dat<br />

je het juridisch en economisch kan splitsen.”<br />

Met meer partijen aan tafel is het beheer van<br />

een gezondheidscentrum toch complexer dan<br />

als de woningstichting alleen aan zet is. “Dat is<br />

nu eenmaal de realiteit, daar kun je wel moeilijk<br />

over doen, maar dat helpt je ook niet verder”,<br />

stelt Rakhorst nuchter vast.<br />

>> www.wsnijkerk.nl<br />

>> www.startersrenteregeling.nl


Behandel bewoner zoals je zelf<br />

behandeld wilt worden<br />

De dienstverlening in Brummen is de beste van Nederland, zo vinden de huurders van de woningstichting. Zeker, ze <strong>zijn</strong> er <strong>trots</strong><br />

op, maar lopen er niet mee te koop. De tip moest komen van een collega uit ’s-Heerenberg.<br />

Sinds 2008 voldoet de woningstichting<br />

aan het KWH-Huurlabel, draagt ze de<br />

goedkeuring van het Kwaliteitscentrum<br />

Woningcorporaties Huursector.<br />

Na twee jaar in de top drie staan ze in Brummen<br />

nu bovenaan de lijst. “Iedere medewerker, ook<br />

de aannemer en de onderhoudsmonteur, weet<br />

dat klantvriendelijkheid voorop staat: je maakt<br />

in overleg met de huurder heldere afspraken en<br />

komt die ook na”, zegt directeur Frans Visschedijk.<br />

Een voorbeeld: “Als je weet dat je over een paar<br />

jaar de ko<strong>zijn</strong>en gaat vervangen, laat je dat zo<br />

snel mogelijk weten aan de bewoners, zodat ze<br />

weten dat ze nog even moeten wachten met het<br />

kopen van nieuwe gordijnen.”<br />

Goed en vriendelijk<br />

Goed en vriendelijk, die twee woorden springen<br />

eruit bij de beoordeling door de bewoners<br />

die de dienstverlening door de verhuurder boven<br />

alles stellen. De woningstichting doet het<br />

Foto: Ton van Vliet, Terborg<br />

in vergelijking met de collega’s erg goed in het<br />

afhandelen van klachten. “Dat is een van de<br />

moeilijkste zaken. Je kunt niet iedereen overal<br />

gelijk in geven. Maar we hebben een medewerker<br />

die alle klachten oppakt en pas loslaat als<br />

de bewoner tevreden is over de uitkomst. We<br />

nemen in een gesprek uitgebreid de tijd om de<br />

bewoner ons standpunt uit te leggen. Dat wordt<br />

gewaardeerd.” De klant is koning, maar de woningstichting<br />

geen Sinterklaas, stelt Visschedijk.<br />

“We hopen dat zo goed mogelijk uit te leggen.”<br />

Mevrouw Geerling-Broijl is blij dat de onderhoudsmonteur<br />

van Woningstichting Brummen de batterijen in de<br />

rookmelder vervangt. Dat doet hij ieder jaar, gewoon service.<br />

“Je wilt toch niet dat onze senioren op een huishoudtrapje<br />

gaan staan balanceren als midden in de nacht de<br />

batterijen leeg <strong>zijn</strong> en de rookmelder gaat piepen.”<br />

‘Niet veel extra voor hoeven doen’<br />

Een plaats in de top kwam niet helemaal uit de<br />

lucht vallen, maar het verraste sommigen wel.<br />

“Een collega-medewerker zei verbaasd: ‘We<br />

hebben er helemaal niet veel extra voor hoeven<br />

doen.’ Dat toont voor mij aan dat wij het als<br />

vanzelfsprekend ervaren dat we onze klanten<br />

vriendelijk behandelen. Daar ben ik <strong>trots</strong> op”, zegt<br />

Visschedijk bescheiden. Collega Arjan ter Bogt<br />

van Woningstichting Bergh tipte de redactie: “Ik<br />

ga zelf een kijkje nemen in Brummen.”<br />

>> www.wstbrummen.nl<br />

>> www.kwh.nl<br />

19


Heffingen, de aanslag van de overheid op uw portemonnee<br />

De mislukte beleggingen van grote corporaties vangen we met <strong>zijn</strong> allen op. Dat is de<br />

grondslag van de solidariteit die ons ook veel goeds heeft gebracht. Akkoord, die<br />

heffing verwerken we wel in ons budget. Maar de huurtoeslagheffing komt er ook aan.<br />

Of een rioolheffing die voortaan via uw corporatie loopt. Dit alles gaat ten koste<br />

van mijn investeringsruimte, zegt u in koor. Hoe kunnen we woningen<br />

blijven bouwen als onze portemonnee niet veilig is?<br />

Kijk op pagina’s 17, 18 en 25.<br />

Foto: Harrie Koelewijn


DE KOFFIE STAAT KLAAR VOOR DE BUURT<br />

‘Open huis’ in de wijk<br />

In Zeewolde klopte zorginstantie Philadelphia aan bij Woonpalet voor een nieuw<br />

woonzorgcentrum voor mensen met een meervoudige beperking. Voor de corporatie<br />

een mooi moment om haar portefeuille te verbreden.<br />

kerntaak is om woningen<br />

aan te bieden aan mensen<br />

die daar zelf niet voor<br />

“Onze<br />

kunnen zorgen. Bovendien<br />

<strong>zijn</strong> er in deze jonge gemeente niet veel zorgplaatsen<br />

dus uitbreiding was welkom”, zegt de<br />

Jos Knol geniet van <strong>zijn</strong> nieuwe woning<br />

manager vastgoed van Woonpalet, Rudi Hol.<br />

Corporatie, zorginstelling, de buurt en vooral de<br />

bewoners zelf <strong>zijn</strong> blij met hun woningen.<br />

Iedereen bracht expertise in<br />

Aan de Houtwal verrees een woonzorgcentrum<br />

waarin iedereen <strong>zijn</strong> stem kon laten horen.<br />

De lijnen waren kort in Zeewolde, stelt<br />

Harry Luykx, vader van een van de bewoonsters.<br />

“Ik wilde meedenken. Niet alleen voor haar, maar<br />

voor alle bewoners. Gelukkig boden Woonpalet,<br />

Philadelphia en andere betrokken partijen mij<br />

de kans dit te doen. Regelmatig kwamen we<br />

bij elkaar om onze ideeën over de realisatie aan<br />

Houtwal te bespreken. Dat was zinvol, want elke<br />

partij keek vanuit <strong>zijn</strong> eigen expertise. Woonpalet<br />

berekende bijvoorbeeld of het financieel<br />

haalbaar was, de architect bedacht een mooi en<br />

functioneel gebouw, Philadelphia bekeek of de<br />

nodige zorg goed geboden kon worden. En ik<br />

keek of het ook fijn wonen is.”<br />

Het woonzorgcentrum bestaat uit twee vleugels<br />

in twee bouwlagen gekoppeld door een<br />

centrale entree met lift en trappenhuis. In het<br />

geheel <strong>zijn</strong> er 29 cliënten verdeeld over vier<br />

zorggroepen gehuisvest. Elke groep heeft een<br />

huiskamer met keuken, snoezelruimten en overige<br />

voorzieningen.<br />

Op de begane grond wonen onder begeleiding<br />

de mensen die redelijk zelfredzaam <strong>zijn</strong>. Op de<br />

verdieping die voorzien is van een tilliftsysteem,<br />

hebben de bewoners permanente zorg nodig.<br />

De vader die <strong>zijn</strong> dochter een prachtige woning<br />

zag betrekken, hoopt dat het open gebouw een<br />

uitnodiging voor de buurt vormt om ‘eens een<br />

kopje koffie te komen drinken’.<br />

Aan de Houtwal staat het woonzorgcentrum<br />

niet los van de wijk, maar er juist middenin. De<br />

koffie wordt vers gezet.<br />

>> www.woonpalet.net<br />

21


22<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Woningbouwvereniging Reeuwijk<br />

Medisch centrum en dorpswinkel <strong>zijn</strong> speerpunten<br />

in leefbaar houden van kleine kernen.<br />

>> Goed <strong>Wonen</strong> Zederik<br />

Huren of kopen. De keuze<br />

is aan de klant. En het werkt<br />

prima, zegt het onafhankelijke<br />

rapport.<br />

>> Rhenense Woningstichting<br />

Grote inhaalslag om vergrijzing op te<br />

vangen. Woningstichting doorbreekt<br />

impasse bouwproces.<br />

>> Jutphaas <strong>Wonen</strong>, Nieuwegein<br />

Geen grote broek aantrekken, maar wel<br />

grootse dingen doen. Het ombouwen van lege<br />

kantoren tot starterswoningen bijvoorbeeld.


Inspelen op vergrijzing<br />

Vergrijzing is ook in Rhenen een punt van zorg. De woningstichting maakte een inhaalslag en leverde 32 seniorenwoningen in het<br />

plan De Rank, negen gelijkvloerse appartementen aan de Stationsweg en het zorgcentrum De Tollekamp op.<br />

Evenals elders in het land moesten<br />

zorgverleners en corporatie hier ook<br />

‘elkaars taal leren spreken’. Directeur<br />

Eep van Dijk van de Rhenense<br />

Woningstichting: “De zorg kijkt, mede door de<br />

politieke ongewisheid over budgetten, anders<br />

tegen vastgoed aan. Maar wij kunnen niet bouwen<br />

zonder de lange termijn in het oog te houden.<br />

<strong>Wij</strong> moeten de risico’s beheersen, terwijl<br />

zorgverleners graag het vastgoedrisico bij de<br />

corporatie leggen.”<br />

Bij De Tollekamp duurde het liefst zeventien jaar<br />

voordat de sleutel overhandigd kon worden.<br />

“Pas toen zorgverlener Charim, die zelf ook vastgoed<br />

bezit, instapte werd het gesprek eenvoudiger<br />

en dat versnelde het bouwproces.”<br />

Het eigendom is gedeeld: de woningstichting<br />

is eigenaar van de woningen, Charim bezit het<br />

zorgdeel op grond in erfpacht (dertig jaar).<br />

Scheiding wonen en zorg<br />

Van Dijk vraagt zich af hoe de overheid de plannen<br />

rondom het scheiden van zorg en wonen<br />

gaat uitvoeren. “Er liggen nog veel punten die<br />

om een antwoord van het Rijk vragen.” Hij koos<br />

daarom bewust niet voor speciaal zorgvastgoed.<br />

Maar voor aangepaste huizen waarin senioren<br />

‘tot de laatste ademtocht’ kunnen wonen.<br />

Niets dan lof voor dure tuin<br />

De seniorenwoningen op De Rank kijken deels<br />

uit op een grote tuin. “De gemeente was eigenaar<br />

maar had er geen plan voor. <strong>Wij</strong> hebben<br />

de grond overgenomen en er een tuin van gemaakt.<br />

Een dure tuin op deze manier, dat klopt,<br />

maar we krijgen er van de bewoners niets dan<br />

lof over.”<br />

In zorgcentrum De Tollekamp <strong>zijn</strong> 34 extramurale<br />

huurwoningen, 25 intramurale woningen<br />

voor mensen die zelfstandig wonen maar wel<br />

regelmatig zorg nodig hebben en 50 woningen<br />

voor mensen die verpleging behoeven, zoals<br />

dementerende en mensen met een lichamelijke<br />

handicap. De Tollekamp huisvest verder een<br />

tandarts, fysiotherapeut, ergotherapeut, kapper,<br />

een winkel, restaurant en er is een multifunctionele<br />

ruimte gerealiseerd.<br />

>> www.rhenensewoningstichting.nl<br />

23


24<br />

Een <strong>trots</strong>e Vincent van Luit stelt: “De<br />

toenemende vergrijzing vraagt om<br />

een goede, bereikbare eerstelijnszorg.<br />

We <strong>zijn</strong> erg tevreden dat we dit medisch<br />

centrum gerealiseerd hebben.” Het centrum<br />

is letterlijk het middelpunt van het woonzorggebied<br />

en een geweldige voorziening voor<br />

Reeuwijk.<br />

Leningen duurder door Brussel<br />

Maar Van Luit weet dat de veranderde regelgeving<br />

over staatssteun het erg moeilijk voor<br />

de woningbouwvereniging maakt om nog zo’n<br />

investering te doen. “Brussel ziet het medisch<br />

centrum als commercieel en dus als een niet-<br />

DAEB-activiteit. Daarom worden de leningen<br />

duur en borgstelling via het WSW onmogelijk.”<br />

Nu gaf de Bank Nederlandse Gemeenten wel<br />

een lening, maar dan ben je duurder uit, zegt<br />

directeur Van Luit. “Een ongeborgde financieringsaanvraag<br />

kost veel voorbereidingstijd en er<br />

wordt erg veel informatie opgevraagd. Dat kost<br />

Leefbaarheid in dorpen<br />

Woningbouwvereniging Reeuwijk heeft een schoolgebouw geheel ver(nieuw)bouwd<br />

tot een medisch centrum voor huisartsen, apotheek, enkele therapeuten en ‘priklab’.<br />

Voor nieuwe maatschappelijke projecten is wellicht geen ruimte meer.<br />

zeker een half jaar extra, de rente is ongeveer<br />

een procent hoger en bovendien is hiermee<br />

slechts twee derde van de investeringen gefinancierd.<br />

Verder is de looptijd voor de lening<br />

vooralsnog maar tien jaar.”<br />

Voor nieuwe maatschappelijke projecten is het<br />

beslag op het eigen vermogen groot, wellicht te<br />

groot in relatie met de andere plannen, meent<br />

Van Luit. Maar hij kijkt graag met een positieve<br />

blik vooruit. De focus ligt voortaan op de vernieuwing<br />

en verbetering en verduurzaming van<br />

de bestaande woningen. “In onze omgeving zal<br />

de vergrijzing verdubbelen. Daarop moeten we<br />

onze voorraad aanpassen, nu hebben we na-<br />

genoeg alleen eengezinswoningen. We zullen<br />

seniorenwoningen gaan bouwen.”<br />

Zonder woningbouwvereniging<br />

geen winkel<br />

De vereniging heeft in Driebruggen een nieuwe<br />

dorpswinkel gebouwd. Zonder de investering<br />

van de woningbouwvereniging was de winkel<br />

in deze kleine dorpskern verleden tijd geweest.<br />

Nu kunnen de inwoners gewoon te voet hun<br />

dagelijks boodschappen blijven halen. “Zo zorgen<br />

we voor het behoud van prettig wonen in<br />

leefbare kernen. Daar <strong>zijn</strong> we <strong>trots</strong> op.”<br />

>> www.wbvreeuwijk.nl


VOORSPRONG OP KOOPRECHT HUURDER<br />

Keuze uit huren of<br />

kopen met zekerheid<br />

“Het meest <strong>trots</strong> ben ik dat Goed <strong>Wonen</strong> Zederik een Te Woon-corporatie is”, zegt Kees<br />

Braat. “Te Woon houdt in dat de (nieuwe) bewoner zelf kan kiezen of hij de woning<br />

huurt of koopt. De korting op de koopprijs kan oplopen tot wel dertig procent.”<br />

Dat klanten deze keuzevrijheid waarderen,<br />

blijkt volgens Braat uit de<br />

toekenning van het KWH-Huurlabel,<br />

het keurmerk van Kwaliteitscentrum<br />

Woningcorporaties Huursector.<br />

Goed <strong>Wonen</strong> Zederik uit Lexmond heeft veel<br />

gebouwd in alle prijsklassen en voor alle doelgroepen.<br />

De cijfers <strong>zijn</strong> indrukwekkend: de corporatie<br />

voegde 200 nieuwbouwwoningen en<br />

appartementen aan de voorraad van 1.100 woningen<br />

toe. Er <strong>zijn</strong> en komen nog ruim 50 woningen<br />

in aanbouw. Het aanbod is ruim en de<br />

corporatie probeert de woningmarkt op gang<br />

te houden: een huurder mag <strong>zijn</strong> woning kopen.<br />

“We hebben een voorsprong genomen op het<br />

kooprecht van de huurder”, legt de directeur uit.<br />

“De vraag van de klant staat voorop: het systeem<br />

is neutraal qua doelgroep en eigendom.”<br />

Verkochte woningen verdwijnen<br />

niet uit de markt<br />

Het argument dat huurwoningen uit de markt<br />

verdwijnen, weerlegt de directeur met de wederzijdse<br />

verplichting tot terugkoop. “Bij terugkoop<br />

kunnen we dan altijd bepalen of de woning<br />

in de verhuur gaat of weer verkocht wordt.”<br />

Dat maakt de woning betaalbaar en geeft de koper<br />

de zekerheid dat hij <strong>zijn</strong> woning altijd weer<br />

van de hand kan doen.<br />

Patrijs, blikvanger in De Weide<br />

De corporatie heeft in Meerkerk de Patrijs neergezet,<br />

een appartementengebouw met 48<br />

wooneenheden met zes verschillende woningtypen.<br />

Alle woningen <strong>zijn</strong> via Te Woon in de aanbieding<br />

gegaan: de helft is verkocht, de andere<br />

helft verhuurd.<br />

De Patrijs voldoet aan de Woonkeur SKW certificaten.<br />

De woningen <strong>zijn</strong> levensloopbestendig<br />

en rolstoeltoegankelijk; voldoen aan de eisen<br />

van groenfinanciering; <strong>zijn</strong> energiezuinig en<br />

duurzaam. “Een hoogtepunt”, meent Braat.<br />

Mooi rapport van OpMaat<br />

Goed <strong>Wonen</strong> Zederik heeft van Stichting Op-<br />

Maat, dat Te Woon keurt, een prima rapport<br />

gekregen: uitstekende praktische uitvoering;<br />

tevreden klanten en belanghouders; ruimste<br />

keuzevrijheid; kasstromen perfect op orde; elk<br />

project met opbrengst vorige gefinancierd.<br />

>> www.goedwonenzederik.nl<br />

>> www.opmaat.nl<br />

>> www.kwh.nl<br />

25


26<br />

Kantoren ombouwen tot<br />

starterswoningen<br />

Terwijl de grote broeders investeringen afzeggen en projecten stopzetten,<br />

is Margaret Zeeman, directeur van Jutphaas <strong>Wonen</strong> in Nieuwegein er <strong>trots</strong> op dat haar<br />

kleine corporatie gewoon door bouwt. “We hebben ons nooit groter voorgedaan dan we <strong>zijn</strong> en<br />

we <strong>zijn</strong> nuchter met ons geld omgesprongen.”<br />

Nuchterheid tekent de corporatie<br />

ook in de manier waarop ze aanbestedingen<br />

uitschrijft. In Nieuwegein<br />

staat 26% van de kantoren<br />

leeg en een deel daarvan gaat Jutphaas <strong>Wonen</strong><br />

ombouwen tot starterswoningen. De belegger<br />

vroeg 1,9 miljoen voor een twee verdiepingen<br />

hoog gebouw aan de rand van een woonwijk,<br />

Jutphaas <strong>Wonen</strong> bood 9 ton en kreeg de koop<br />

rond voor dat bedrag.<br />

“Het kantoor wordt niet omgetoverd tot loftachtige<br />

woningen, maar gewoon tot verticale<br />

woningen met de slaapkamer boven en een<br />

tuintje. Daar bleek de voorkeur van de potentiële<br />

huurders naar uit te gaan.” Deze huurders<br />

heeft Jutphaas <strong>Wonen</strong> tevoren uitvoerig bevraagd.<br />

“<strong>Wij</strong> hebben direct contact met onze<br />

klanten. Zo bouw je wat zij wensen, niet wat<br />

ons idee daarover is. Dat willen we niet voor hen<br />

invullen.”<br />

Aanbesteding niet dichtgetimmerd<br />

De aannemers die deze verbouwing voor hun<br />

rekening willen nemen hebben een kort wensenlijstje<br />

gekregen. Ze kunnen scoren op prijs,<br />

duurzaamheid enzovoorts. De keuze is aan hen.<br />

“We timmeren de aanbesteding niet van voor<br />

tot achter dicht. Dat kost onnodig veel tijd en,<br />

erger nog, ontzettend veel geld. Daarom streven<br />

we een zo groot mogelijke transparantie na.”<br />

Legolisering bouw<br />

Zeeman liet zich inspireren door de zienswijze<br />

over aanbestedingen van Hennes de Ridder,<br />

professor Methodisch en Integraal Ontwerpen<br />

aan TU Delft. “Hij spreekt over legolisering van de<br />

bouw. Met legoblokjes kun je alles heel flexibel<br />

bouwen. Waarom hanteer je dit principe dan<br />

niet in de echte stenen?”<br />

Een retorische vraag, vindt Zeeman. “De aannemers<br />

<strong>zijn</strong> niet gewend aan deze wijze van<br />

aanbesteden en dat vereist ook van hen anders<br />

denken en doen.”<br />

>> www.jutphaas.nl


Scheiding zorg en wonen<br />

Waar het kan wordt de zorg thuis verleend en niet in een instelling. Dat levert<br />

een bezuiniging op. Maar ook vragen over de praktische uitvoering van<br />

deze scheiding.<br />

En dat juist op het moment dat u voor mensen die zorg behoeven<br />

een ‘open’ huis in de wijk bouwt. Waar zij midden in de<br />

samenleving kunnen leven en wonen.<br />

Kijk op pagina’s 7, 8, 17, 18, 21, 23, 33, 38, 41, 43, 44 en 47<br />

voor mooie projecten in zorg en wonen.


28<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Woningstichting Bergh, ’s-Heerenberg<br />

Duurzaamheid zit in de genen van de woningstichting.<br />

Het succes van PassiefHuis wordt uitgebouwd.<br />

>> De Kernen, Hedel<br />

Kleinschalige woonvoorzieningen<br />

in kleine kernen. De mensen met<br />

een beperking leven er gelukkig.<br />

De hele familie is er blij mee.<br />

>> Wonion, Ulft<br />

Energieneutrale buurt als opmaat<br />

naar 2030. De corporatie wil dan<br />

onafhankelijk <strong>zijn</strong> van gas en<br />

niet-groene stroom.<br />

>> Destion, Gennep<br />

Leefbaarheid in kleine kernen.<br />

Van multifunctionele centra tot<br />

knusse huiskamer voor de buurt.<br />

Met jeu de boules voor de deur.


Trots op energieneutrale Bomenbuurt<br />

In het Gelderse Ulft bouwde Wonion een energieneutrale buurt met 39 sociale<br />

huurwoningen. Een opmaat naar 2030. “Dan willen we als corporatie volledig<br />

energieneutraal <strong>zijn</strong>.”<br />

energieneutrale buurt van<br />

deze omvang is vrij uniek in Nederland,<br />

helemaal binnen de so-<br />

“Een<br />

ciale huursector”, zegt directeur<br />

Harrie Kuypers. “De woningen wekken zelf de<br />

energie op voor de verwarming, de ventilatie en<br />

het warme water.”<br />

Dat gebeurt met zonnepanelen en –collectoren.<br />

“Die leveren ook de extra energie voor verlichting<br />

en overige apparaten. Of het genoeg is,<br />

hangt ook af van het gedrag van de bewoner.<br />

Wat er aan stroom over is, vloeit op zonnige dagen<br />

terug in het elektriciteitsnet.”<br />

Mevrouw Ineke Tiek<br />

woont in een energieneutraal huis<br />

Kuypers schets het belang voor de toekomst.<br />

“De energieprijzen blijven waarschijnlijk stijgen.<br />

Deze zeer goed geïsoleerde woningen moeten<br />

de woonlasten voor onze bewoners betaalbaar<br />

houden en het milieu meer ontzien.”<br />

Overheid aan zet<br />

De Bomenbuurt is een van de eerste stappen<br />

die Wonion heeft gezet. Vastgoedmanager Roderik<br />

van Lith slaat de volgende mijlpalen: “In<br />

2014 moet onze nieuwbouw al energieneutraal<br />

<strong>zijn</strong>. In 2017 willen we ons hele bezit op minimaal<br />

energielabel C brengen.”<br />

Volledig onafhankelijk <strong>zijn</strong> van gas en niet-<br />

groene stroom in 2030 is het doel. “Dat is ambitieus<br />

en daarvoor hebben we ook de overheid<br />

nodig. Maar die wees onlangs onze aanvraag<br />

voor een ‘solarpark’ af omdat ze, ik zeg het maar<br />

cru, vreesden te veel belastinginkomsten mis te<br />

lopen”, vertelt Kuypers.<br />

De renovatie van de Vogelbuurt staat nu op de<br />

rol. Van Lith: “We strippen 115 woningen tot het<br />

casco en bouwen ze op op tot het niveau van<br />

het energielabel A en A+, zodat ze minimaal<br />

vijftig jaar meekunnen.”<br />

Of de overheid nu wel of niet over de brug komt,<br />

het brengt ze in Ulft niet van de wijs. “<strong>Wij</strong> blijven<br />

zoeken naar innovatieve oplossingen om onze<br />

doelen te realiseren.”<br />

>> www.wonion.nl<br />

29


30<br />

Duurzaamheid zit in de genen van<br />

Woningstichting Bergh<br />

Arjan ter Bogt van Woningstichting Bergh is <strong>trots</strong> op de nieuwbouw aan de Steegseweg in Beek. Hier staan de eerste dertien<br />

PassiefHuis-gecertificeerde nieuwbouwwoningen in de sociale huursector in Nederland: twee blokken van vier levensloopbestendige<br />

woningen en vijf eengezinswoningen.<br />

Door vernieuwing in de bouwketen<br />

waren de woningen betaalbaar:<br />

een bouwconsortium zorgde voor<br />

het hele proces van ontwerp tot en<br />

met uitvoering. “De dorpsraad Beek - Loerbeek<br />

was naast de gemeente en de woningstichting<br />

deelnemer in het selectieproces en had een<br />

doorslaggevende stem in de keuze voor het<br />

bouwconsortium.”<br />

Energierekening huurder echt lager<br />

“De woningen <strong>zijn</strong> zeer energiezuinig, zodat<br />

huurders – en de eerste resultaten bewijzen het<br />

- echt een lage energierekening hebben. We<br />

monitoren met behulp van een energiedisplay<br />

via het internet drie jaar lang hoe bewoners het<br />

wonen in een PassiefHuis ervaren. De mensen<br />

leren steeds beter hoe met energie om te gaan.<br />

Ze kunnen hun ervaringen delen en wij leren<br />

ervan voor toekomstige projecten.”<br />

Een PassiefHuis onderscheidt zich door de bijzondere<br />

combinatie van een zeer hoogwaardig en aangenaam<br />

binnenklimaat en een zeer laag energieverbruik.<br />

‘Cradle tot cradle’<br />

Zoveel mogelijk duurzaam bouwen, uit zorg om<br />

onze aarde maar ook zodat de energielasten<br />

voor toekomstige huurders laag <strong>zijn</strong>; daar het<br />

is de kleine corporatie (1.500 woningen) om te<br />

doen.<br />

“Het succes van zeer energiezuinig bouwen, al<br />

dan niet in combinatie met PassiefHuis, zetten<br />

we voort in nieuwbouw in Zeddam, ’s-Heerenberg,<br />

Stokkum en Kilder, waarop we bovendien<br />

zonnepanelen aanbrengen. In Kilder voeren we<br />

ook het ‘cradle to cradle’-principe door.”<br />

>> www.wsbergh.nl<br />

>> www.passiefhuis.nl


Bouwen aan leefbaarheid<br />

in kleine kernen<br />

Destion bouwde een brede school in Nieuw Bergen en een ‘huiskamer’ voor de<br />

inwoners van het kerkdorpje Ven-Zelderheide. Meer maatschappelijk vastgoed is<br />

onderweg. “Laat ons de exploitatie en het beheer maar doen, dat is ons vak.”<br />

De belanghouders zien dat het beheer<br />

van de brede school bij de woningcorporatie<br />

in goede handen is.<br />

Destion uit Gennep heeft inmiddels<br />

samen met de gemeente Mook en Middelaar het<br />

voortouw genomen voor de bouw van een volgende<br />

brede school met gymzaal in Molenhoek,<br />

waarin onder andere basisschool, bibliotheek, kinderopvang<br />

en buitenschoolse opvang deelnemen.<br />

“De gemeente zet geld in van de verkoop van de<br />

Essent-aandelen en wij nemen het beheer op ons.<br />

Na 40 jaar is het gebouw een gezamenlijk eigendom<br />

van de gemeente en de corporatie.”<br />

Geen Sinterklaas, maar verstandig<br />

beheer<br />

Directeur Wilbert Pothoff is er <strong>trots</strong> op dat <strong>zijn</strong> corporatie<br />

wil en kan bouwen om de leefbaarheid in<br />

14 kleine kernen te behouden. Inmiddels staan<br />

er in drie jaar tijd drie multifunctionele gemeen-<br />

schapshuizen. “We betrekken de gebruikers vanaf<br />

het begin bij het project, maar weten dat je als<br />

exploitant anders naar een gebouw kijkt dan als<br />

huurder.”<br />

Destion speelt niet voor Sinterklaas, ze brengt<br />

geen zak met geld. De corporatie investeert mee<br />

en neemt de exploitatie van het gebouwbeheer<br />

op zich. “Onze kernkwaliteit is het beheer en de<br />

instandhouding van gebouwen. Door ondeskundig<br />

beheer gaat veel maatschappelijk vastgoed<br />

verloren. Daarom zeggen wij: laat ons het doen, wij<br />

<strong>zijn</strong> er goed in.”<br />

De Huuskamer in Ven-Zelderheide<br />

In het kerkdorpje Ven-Zelderheide kunnen 60-plussers<br />

koffie drinken, een spelletje doen, televisie kijken,<br />

een hapje eten en uiteraard bijkletsen in De<br />

Huuskamer. Er ligt een jeu de boulesbaan voor de<br />

deur. “Een mooie bijdrage aan de leefbaarheid in<br />

deze kleine kern”, zegt Ilse de Bokx van Destion.<br />

De dorpsbevolking was zeer betrokken bij deze<br />

woningbouw inclusief gezamenlijke huiskamer en<br />

weet die ook voor andere activiteiten te vinden.<br />

Het lokale draagvlak is groot: inwoners, woningbouwvereniging,<br />

gemeente en wel<strong>zijn</strong>sorganisatie<br />

staan er vierkant achter. “Een doorslaggevend succes”,<br />

meent De Bokx. “We zien dit als een voorbeeld<br />

voor ons hele werkgebied en willen dit concept op<br />

meer plaatsen toepassen.”<br />

>> www.destion.nl<br />

31


Duurzaam wonen<br />

Als u bouwt en renoveert, levert u bij voorkeur energiezuinige of<br />

zelfs energieneutrale woningen op. Dat scheelt in de stookkosten<br />

voor de bewoner. En is goed voor het milieu.<br />

Maar investeren in energiebesparing kost geld, het leidt vaak tot<br />

een onrendabele top. Als corporaties hebben we ons echter tot<br />

doel gesteld om de uitstoot van CO2 te verminderen. Velen van u<br />

hebben de handschoen opgepakt. U nog niet?<br />

Lees inspirerende verhalen op pagina’s 9, 29, 30 en 36.


Stimulans voor zelfstandiger leven<br />

“We bieden jongeren met beperkingen een serieus woonperspectief. Ze hoeven niet noodgedwongen bij hun ouders te blijven<br />

wonen. Een zekere zelfstandigheid helpt bij de ontwikkeling van hun leven.”<br />

In La Grostraat in Ammerzoden en De Fontein<br />

in Aalst bouwde De Kernen kleinschalige<br />

woon- en leefvoorzieningen voor mensen<br />

met een beperking. Directeur Marinus<br />

Kempe is er <strong>trots</strong> op: “Zij hebben immers net zo<br />

veel recht op een passende fijne woonruimte als<br />

ieder ander. Het stopt niet bij de stenen; deze<br />

mensen en hun families <strong>zijn</strong> zeer gelukkig met<br />

de nieuwe situatie. Dat maakt ons werk zo waardevol.”<br />

Verbinding in het dorp<br />

De Fontein ontstond in samenwerking met zorginstelling<br />

Syndion en La Grostraat met de zorgverleners<br />

van Cello. De Kernen, de naam zegt<br />

het al, bestrijkt in het zuiden van Gelderland een<br />

regio van 35 kleine dorpen. “In vier daarvan hebben<br />

we zes van dit soort huizen. De bewoners<br />

komen vaak uit het dorp zelf, de vrijwilligers <strong>zijn</strong><br />

hun dorpsgenoten; de verbinding komt welhaast<br />

automatisch tot stand.”<br />

Het min of meer zelfstandig wonen voelt voor<br />

deze jongeren als een warm bad, leert de er-<br />

varing. “Ze woonden vaak nog thuis bij hun op<br />

leeftijd rakende ouders. Het loslaten van hun<br />

kind is voor hen nog het moeilijkst. Dat gaat<br />

makkelijker als ze zien met hoeveel plezier de<br />

jongere leeft in dit huis.”<br />

Vragen over scheiden zorg<br />

en wonen<br />

De Kernen steunt van harte initiatieven die zorg<br />

en wonen mogelijk maken. “Het <strong>zijn</strong> telkens<br />

weer andere constructies, waarover wij graag<br />

meedenken.” En het denkwerk zal nog toenemen<br />

als de overheid de scheiding tussen zorg<br />

en wonen duidelijker aanbrengt.<br />

“Dat wordt nog een dingetje”, zegt Kempe met<br />

gevoel voor understatement. “Even voor de vuist<br />

weg: Hoe verreken je de energiekosten in het<br />

gebouw? Wat doe je met een door het gebouw<br />

‘zwervende’ zorgvrager die eigenlijk geen recht<br />

daarop heeft? En zo <strong>zijn</strong> er nog veel meer vragen.”<br />

>> www.dekernen.nl<br />

33


34<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Woningbouwvereniging Poortugaal<br />

Woningbouwvereniging werkt stevig aan historisch<br />

dorpsgezicht. Volgende stap: meer sociale huisvesting<br />

in de dorpskern.<br />

>> Woningstichting Hulst<br />

Duurzame investering in renovatie<br />

naoorlogse wijk. Er moet wel geld bij,<br />

maar de woonstichting heeft gespaard<br />

om het tekort op te vangen.<br />

>> Omnivera,<br />

Hardinxveld-Giessendam<br />

Stimulans woningmarkt door<br />

vlotte verkoop nieuwbouwwoningen.<br />

Met de opbrengst<br />

kan de corporatie elders<br />

investeren in huizen.<br />

>> Woonservice Meander, Werkendam<br />

Kleine corporatie trekt groot woon-zorgproject<br />

vlot. Korte lijnen, duidelijke afspraken en goede<br />

communicatie zorgen voor succes.


De Dyckgraaf, renovatie van<br />

bepalende boerderij in dorpsgezicht<br />

René Kouters van Woningbouwvereniging Poortugaal is <strong>trots</strong> op het unieke project De Dyckgraaf. De authentieke kopgevels van<br />

de boerderij uit 1862, waarvan het voorhuis in gebruik is bij de woningbouwvereniging, <strong>zijn</strong> gerestaureerd. Het gehele<br />

binnenwerk is vernieuwd, maar wel afgestemd op de kopgevels.<br />

De boerderij staat in de historische<br />

dorpskern van Poortugaal en is<br />

voor de Albrandswaardse gemeenschap<br />

behouden. “Deze restauratie<br />

heeft ons veel lof van de bevolking opgeleverd.”<br />

Historisch en toch modern wonen<br />

De acht, unieke appartementen, vooral bedoeld<br />

voor senioren, hebben allemaal authentieke elementen.<br />

“De originele houten balken <strong>zijn</strong> gerestaureerd,<br />

teruggebracht en zichtbaar boven<br />

de vides. Het is dus echt historisch wonen met<br />

alle moderne voorzieningen.” Doordat de kosten<br />

van de ingrijpende restauratie – alleen de gevel<br />

bleef overeind, hoog uitvielen gaan de acht appartementen<br />

allemaal in de verkoop.<br />

Volgende stap: herontwikkeling<br />

dorpskern<br />

De volgende stap die Kouters wil zetten om<br />

Poortugaals dorpsgezicht te behouden, is de<br />

herontwikkeling van de dorpskern. “In de gezamenlijke<br />

woonvisie hebben we vastgelegd dat<br />

daarin een flink deel sociale huisvesting moet<br />

terugkomen. Vooral seniorenwoningen <strong>zijn</strong> gevraagd.”<br />

Kouters zit om de tafel met de gemeente en<br />

vertrouwt erop dat zij wat de van de grondprijs<br />

afhaalt om deze doelstelling mogelijk te maken.<br />

“In de huidige economische situatie is het voor<br />

ons anders niet mogelijk om zonder onrendabele<br />

top te bouwen. En die wil ik liever in <strong>zijn</strong><br />

geheel voorkomen.”<br />

>> www.wbvpoortugaal.nl<br />

35


36<br />

Forse investering in milieu en kwaliteit<br />

Woonstichting Hulst is de oude wijk Nieuw Hulst in een nieuw jasje aan het steken. Wat heet. De naoorlogse huizen gaan tegen de<br />

vlakte en zeer energiezuinige, levensloopbestendige woningen komen ervoor in de plaats. De eerste twaalf sleutels <strong>zijn</strong> overhandigd<br />

aan de huurders.<br />

huizen besparen we veel<br />

energie en passen we duurzame<br />

energie toe”, zegt directeur Jos<br />

Valckx. Voor nieuwe gebouwen geldt<br />

een EPC-grenswaarde van 0,6. “Onze woningen<br />

liggen met een energieprestatiecoëfficiënt van<br />

0,3 aanzienlijk onder de landelijke norm. Ze <strong>zijn</strong><br />

klaar voor de toekomst.”<br />

“In deze<br />

Wennen aan installaties<br />

Iedere woning heeft veel energiebesparende installaties<br />

en voorzieningen. Alle buitenko<strong>zijn</strong>en<br />

Wethouder Diana van Damme overhandigt de sleutels<br />

aan de eerste vier bewoners<br />

hebben drie lagen glas. Voor de verwarming<br />

zorgt een warmtepomp die is aangesloten op<br />

vloerverwarming. Elk dak heeft twee zonnecollectoren<br />

die warm water bufferen. Energiezuinig<br />

is ook de balansventilatie met warmteterugwinning.<br />

En goed geïsoleerde woningen<br />

hebben weinig zon nodig om op te warmen.<br />

De ramen <strong>zijn</strong> daarom voorzien van elektrisch<br />

bedienbare zonwering.<br />

“Een optimaal gebruik van de installaties vraagt<br />

om een ander stookgedrag. Dat zal in het begin<br />

ongetwijfeld wat gewenning vragen”, weet<br />

Valckx. “We hebben de huurders uitgebreid<br />

voorgelicht en wij zullen regelmatig aankloppen<br />

om te zien of het systeem goed wordt gebruikt.”<br />

Onrendabele top afgeboekt<br />

Met 12 huizen is Nieuw Hulst nog niet af. In<br />

totaal sloopt de woonstichting 93 huizen en<br />

bouwt er ongeveer 60 terug. “Door de verdunning<br />

<strong>zijn</strong> er minder nodig.” Alle woningen <strong>zijn</strong><br />

tot op de oude dag bewoonbaar; de badruimte<br />

en een slaapkamer liggen op de begane grond.<br />

Deze investering kost geld, maar dat heeft de<br />

woonstichting over voor het milieu. “Op elke<br />

woning zit een onrendabele top van ongeveer<br />

een ton. In totaal boeken we dus circa zes miljoen<br />

af. Daarvoor hebben we gespaard.”<br />

>> www.wshulst.nl


Snelle verkoop woningen geeft<br />

impuls aan de woningmarkt<br />

Omnivera bouwde in de oudere wijk Over ’t Spoor in Hardinxveld-Giessendam achttien nieuwe woningen. Binnen een half jaar<br />

verkocht zij die aan achtereenvolgens elf ‘scheefwoners’, vijf starters en twee anderen.<br />

Directeur Benno Gruijters is er <strong>trots</strong><br />

op dat dankzij deze snelle verkoop<br />

de lokale woningmarkt een kleine<br />

impuls gekregen heeft. “Met het<br />

geld dat we hier verdienen kunnen we elders<br />

wat meer investeren, bijvoorbeeld om niet-<br />

DAEB-projecten van de grond te krijgen.”<br />

Gemeente draalde, ramen lang<br />

dichtgespijkerd<br />

Het duurde nogal lang voor de gemeente de<br />

vergunningen om achttien woningen te slopen<br />

en te herbouwen afgaf. De gemeente draalde en<br />

de ramen bleven dichtgespijkerd. De regelgeving<br />

was inmiddels danig veranderd waardoor<br />

‘Bouwen voor de verkoop’ meer voor de hand<br />

bleek te liggen dan bouwen voor de verhuur.<br />

“Door de nieuwe regelgeving en onze eigen<br />

rendementsberekening zouden we een huur-<br />

prijs van boven € 650 moeten vragen. Dan hoor<br />

je deze investering op de kapitaalmarkt te financieren,<br />

wat de huren zou doen stijgen naar<br />

€ 750. Geen prijs die mensen in deze wijk willen<br />

betalen. Dus bouwen om te verkopen en zo je<br />

middelen aan te vullen voor ander maatschappelijk<br />

vastgoed of woningbouw voor je doelgroep,<br />

bleek de beste optie.”<br />

Alles goed: locatie, architectuur<br />

en prijs<br />

Dit smaakt naar meer? “Ja, als kleine corporatie<br />

kun je met gerichte projecten tot zo’n twintig<br />

woningen een goede woning in een mooie<br />

buurt voor een kleine beurs bouwen.” Een kleinschalig<br />

project op een goede locatie en aansprekende<br />

architectuur voor een redelijke prijs heeft<br />

bijgedragen aan het succes.<br />

>> www.omnivera.nl<br />

37


38<br />

Koningin Beatrix opende <strong>Wij</strong>kestein in<br />

oktober 2011. Het fraaie atrium is het<br />

hart van 43 eenheden voor verzorging,<br />

16 voor verpleging en 32 voor<br />

psycho-geriatrische verpleging. Plus 97 seniorenappartementen,<br />

praktijken voor fysiotherapie,<br />

tandheelkunde, jeugd- en gezondheidscentrum,<br />

winkel, restaurant en nog veel en veel<br />

meer. Nagenoeg alles is aanwezig voor oud en<br />

jong.<br />

Goede communicatie en korte lijnen<br />

Ap van Toor van Woonservice Meander in<br />

Werkendam trok het project vlot na de fusie<br />

in 2004 van twee woningbouwverenigingen.<br />

“Het dreigde vast te lopen op communicatie<br />

en financiën.” Woonservice Meander realiseerde<br />

<strong>Wij</strong>kestein (dat volledig rendabel is) vervolgens<br />

in verschillende fases. Van Toor zette persoon-<br />

Kleine corporatie trekt<br />

groot project vlot<br />

“De woon-zorglocatie <strong>Wij</strong>kestein in <strong>Wij</strong>k en Aalburg (een van de zeven dorpen<br />

in de gemeente Aalburg in het Land van Altena) is een groot, veelzijdig project<br />

met meerdere woonvormen, dat zo speciaal is omdat er mensen met diverse<br />

zorgbehoeften samenleven.”<br />

lijk <strong>zijn</strong> schouders eronder: “Het succes kwam<br />

toch omdat ik alle partijen met een positieve<br />

blik aan tafel kon houden. Je hoeft niet iedereen<br />

<strong>zijn</strong> zin te geven, maar je moet wel zorgen voor<br />

een goede harmonie. Negentig procent van het<br />

welslagen hangt puur af van communicatie en<br />

doen wat je zegt.”<br />

Geen bureaucratische rompslomp<br />

Dat een kleine corporatie zo’n groot project kan<br />

‘wegzetten’ komt door de korte lijnen. En door<br />

ieder lid van de stuurgroep verantwoordelijkheid<br />

te geven, stelt Van Toor. “We <strong>zijn</strong> niet verzand<br />

in bureaucratische rompslomp, wat al snel<br />

kan gebeuren als je met grote zorgpartijen in<br />

zee gaat.” <strong>Wij</strong>kestein verleent zorg aan een regio<br />

van ruim 12.000 inwoners.<br />

>> www.woonservicemeander.nl


Stagnatie woningmarkt<br />

Mag uw klant altijd kiezen tussen huren of kopen?<br />

Dan biedt u uw woningen Te Woon aan. “Het gaat prima”,<br />

zegt de ene collega. “Bij mij werkt het niet, ik had er<br />

meer van verwacht”, stelt een ander. Met de opbrengst<br />

uit de verkoop kunt u in nieuwe woningen investeren.<br />

Dat is belangrijk voor u. Hoe stimuleert u de woningmarkt?<br />

Kijk op pagina’s 11, 25, 26, 35, 37 en 45.<br />

39


40<br />

MKW-CORPORATIES IN 'T LAND<br />

>> Peelrand<strong>Wonen</strong>, Boekel<br />

Geen zorgen meer voor de partner van<br />

een demente bejaarde, voor hem of haar<br />

wordt in huis gezorgd. Het dagelijks leven<br />

kan zo gewoon doorgaan.<br />

>> Goed <strong>Wonen</strong>, Gemert<br />

Soepelere omgang met regels van<br />

toewijzing helpt mensen aan een<br />

passende woning.<br />

>> <strong>Wonen</strong> Meerssen<br />

Jongeren met een beperking wonen midden in de buurt.<br />

Hun huis was betaalbaar door snelle bouwmethode.<br />

>> Woningbouwvereniging<br />

Bergopwaarts, Deurne<br />

Ouderen wonen er als ‘studenten’,<br />

zeggen ze met een knipoog. In het<br />

eerste ‘thuishuis’ van Nederland.<br />

>> Woningstichting Kessel<br />

Dag en nacht zorg in een klein dorp?<br />

Het kan . Als je er maar je schouders<br />

onder zet.


Het eerste Thuishuis in Nederland<br />

Chris Theuws van Woningbouwvereniging Bergopwaarts is <strong>trots</strong> op de nieuwe woonvorm het Thuishuis, een primeur in<br />

Nederland. “Het is een unieke woonvorm gebouwd in Deurne voor zeven alleenstaande senioren, die niet alleen willen wonen.<br />

<strong>Wij</strong> noemen het met een knipoog een studentenhuis voor ouderen.”<br />

In het Thuishuis staan huiselijkheid, gezelligheid<br />

en zelfredzaamheid voorop. De bewoners<br />

hebben elk hun eigen woonruimte<br />

met een woonkamer, slaapkamer, badkamer<br />

en pantry. Met elkaar delen de bewoners<br />

een gezamenlijke keuken en woonkamer, een<br />

bijkeuken, een hobbyruimte en logeerkamer.<br />

Thuishuis Deurne is een initiatief van Bergopwaarts<br />

en Stichting Thuishuis Deurne in samenwerking<br />

met Thuis in Wel<strong>zijn</strong>. Er <strong>zijn</strong> negen<br />

vrijwilligers getraind die de bewoners ondersteunen<br />

in hun zelfredzaamheid.<br />

De Koning van Helmond in ere<br />

hersteld<br />

Naast de primeur van het Thuishuis heeft Bergopwaarts<br />

ook het uit 1930 daterende monument<br />

Christus Koning (een internaat waar<br />

jongens werden opgeleid voor het ambt van<br />

priester) volledig gerenoveerd en aangepast aan<br />

de specifieke gebruikerswensen.<br />

De unieke details van het voormalig kleinseminarie<br />

met herkenbare elementen die kenmerkend<br />

<strong>zijn</strong> voor de Amsterdamse School, zoals<br />

het glas-in-lood, de kapel en de betegeling in de<br />

centrale hal en gangen <strong>zijn</strong> zoveel mogelijk in<br />

oude stijl hersteld. Ook de buitenzijde is volledig<br />

aangepast maar niet veranderd.<br />

Het monument biedt nu voorzieningen voor<br />

jeugd en jongeren in en om Helmond. Het gaat<br />

hier om 28 appartementen voor jongeren die<br />

zelfstandig willen wonen, 29 kamers voor jongeren<br />

die tijdelijk <strong>zijn</strong> vastgelopen en niet zelfstandig<br />

kunnen wonen, centrum voor kinder- en<br />

jeugdpsychiatrie Herlaarhof en speciaal (voortgezet)<br />

onderwijs De Zwengel.<br />

>> www.bergopwaarts.nl<br />

41


Regeltjes, regeltjes, regeltjes<br />

“De overheid komt steeds met meer regels, ik moet er een fiscalist<br />

voor in dienst nemen. Het is te ver doorgeslagen.” Velen van u<br />

hebben grote moeite om aan alle regels en andere administratieve<br />

verplichtingen te voldoen. Hoe pakt u de regeldruk aan? Door<br />

samen met een collega een fiscalist in te huren, bijvoorbeeld.<br />

Foto: Karel Curvers


Snelle bouw houdt woning betaalbaar<br />

Het begeleid wonenproject Ut Zunneke is de <strong>trots</strong> van <strong>Wonen</strong> Meerssen. Het woonhuis<br />

dat ruimte biedt aan zeven bewoners met een verstandelijke beperking, is gebouwd<br />

met het ‘Plug & Play’-bouwsysteem. De basis stond er in een flinke werkdag.<br />

deze innovatieve bouwmethode<br />

met prefab-delen<br />

was de bouwsnelheid hoog,<br />

“Door<br />

terwijl de bouwkosten laag<br />

bleven. Zo konden we voor deze specifieke doelgroep<br />

betaalbare woonruimte realiseren, met<br />

alle zorg die de bewoners nodig hebben. Ut Zunneke<br />

is daarmee een mooi voorbeeld van ketensamenwerking<br />

op het terrein van wonen, zorg<br />

en wel<strong>zijn</strong>”, zegt directeur Luc Van den Bergh.<br />

‘Laat de mensen zien dat er wat<br />

gebeurt’<br />

<strong>Wonen</strong> Meerssen is verder van plan om 32 woningen<br />

te slopen en er 28 voor terug te bouwen.<br />

“Met het snelle bouwsysteem dat we ook bij de<br />

nieuwbouw van deze woningen willen gebruiken,<br />

zien de mensen bij een renovatieproject dat<br />

er wat gebeurt en hoeven ze niet erg lang in een<br />

vervangend huis te zitten. Dat scheelt een hoop<br />

weerstand van hun kant en ons ook veel geld.”<br />

Maar de instemming vanuit het gemeentehuis<br />

laat op zich wachten; de ambtelijke molen draait<br />

langzamer dan de woningstichting lief is. “Ik snap<br />

het wel, de gemeente wil de hele wijk revitaliseren<br />

en dan komen er veel partijen aan tafel. Dat<br />

vertraagt.”<br />

Kansen om krimp tegen te gaan<br />

Vergrijzing en krimp van de bevolking. Overal<br />

in Nederland hoor je erover in de regio. In Zuid-<br />

Limburg doken deze trends als eerste op. Maar<br />

er <strong>zijn</strong> in de ogen van Van den Bergh kansen om<br />

de krimp in de drielandenstreek wat te temperen.<br />

“Aan de technische hogeschool van Aken<br />

studeren 35.000 studenten. Dat schept kansen<br />

voor de hele euregio. Kijk eens om je heen: Aken<br />

in Duitsland, Genk en Hasselt in België groeien.<br />

Dat moet toch ook in en om Maastricht kunnen.”<br />

>> www.wonenmeerssen.nl<br />

>> www.utzunneke.nl<br />

Foto: Karel Curvers<br />

43


44<br />

Dagelijks leven gaat door<br />

in Doe maar Gewoon<br />

“Eindelijk kan ik mijn vrouw weer eens met een gerust hart thuislaten”, hoorde Sjraar<br />

Canjels van een bewoner. Hij loopt graag binnen bij Doe maar Gewoon waar echtparen<br />

wonen van wie de partner dementeert. “Deze mensen <strong>zijn</strong> zo blij met hoe ze nu<br />

wonen en leven.”<br />

In huize Doe maar Gewoon in Boekel hoeft<br />

niks, maar kan van alles. De oudere echtparen<br />

wonen er samen met lotgenoten.<br />

Sjraar Canjels van Peelrand<strong>Wonen</strong>: “Als van<br />

een echtpaar een partner gaat dementeren, zie<br />

je het busje naar de dagopvang al voorrijden.<br />

Omdat de gezonde partner de zorg niet meer<br />

alleen aan kan en ook eens tijd voor zichzelf nodig<br />

heeft. <strong>Wij</strong> hebben dit patroon in deze woonvorm<br />

omgedraaid: de dementerende oudere<br />

kan naar de dagopvang in huis gaan. Hij of zij<br />

hoeft niet steeds uit de vertrouwde woonsfeer<br />

worden gehaald. Iets wat vaak voor veel onrust<br />

zorgt.”<br />

De partner heeft zo tijd en de gelegenheid om<br />

boodschappen te doen, een rondje te fietsen,<br />

de hengel uit te werpen of te buurten met vriendinnen.<br />

“Iedereen kan in dit huis veel beter <strong>zijn</strong><br />

dagelijkse ritme houden.”<br />

In eigen ritme blijven<br />

Peelrand<strong>Wonen</strong> heeft Doe maar Gewoon samen<br />

met BrabantZorg en Brabant<strong>Wonen</strong> gerealiseerd.<br />

Het <strong>zijn</strong> twaalf appartementen voor<br />

dementerenden en hun partner.<br />

Bewoners kiezen voor thuis koken en eten of<br />

voor het gezamenlijk bereiden van de maaltijd<br />

en eten in de algemene ruimte. De gezonde<br />

partner doet mee aan de dagactiviteiten of gaat<br />

iets anders doen: kaarten, kienen, biljarten.<br />

“Echtparen werden door deze ziekte op een<br />

gegeven moment van elkaar gescheiden, omdat<br />

ze naar Veghel moesten voor een adequate<br />

voorziening. De gezonde partner was voor<br />

vervoer vaak van anderen afhankelijk; en na elk<br />

bezoek moesten ze afscheid van elkaar nemen,<br />

wat vaak tot hartverscheurende taferelen leidde.”<br />

Samen met locatiemanager Wil van de Laar van<br />

zorgcentrum Sint Petrus in Boekel is Canjels in<br />

2007 gestart met de ontwikkeling van dit plan<br />

dat zo goed is aangeslagen. “We bekijken nu de<br />

opties voor de tweede en derde fase.”<br />

>> www.peelrandwonen.nl


VAN GROOT NAAR BETER<br />

Medewerkers stimuleren huurders<br />

in keuze goede woning<br />

Hans Vedder van Goed <strong>Wonen</strong> in Gemert is <strong>trots</strong> op de inventiviteit en creativiteit van de medewerkers van Goed <strong>Wonen</strong>. Zij helpen<br />

op vooral informele wijze huurders aan een beter passende woning. “Je moet de ruimte in woningtoewijzing durven pakken.”<br />

onderhoudsman spreekt tijdens<br />

werkzaamheden met de<br />

huurster die zegt dat de woning<br />

“Een<br />

eigenlijk te groot geworden is.<br />

De kinderen <strong>zijn</strong> allang de deur uit en zij nadert<br />

de pensioenleeftijd. Dat verhaal grijpen we nu<br />

aan om die mevrouw een betere woning aan<br />

te bieden.”<br />

Wars van alle bestaande regeltjes over woningtoewijzing<br />

stelt Goed <strong>Wonen</strong> <strong>zijn</strong> medewer-<br />

kers in staat om huurders te verleiden om in<br />

het goede huis te gaan wonen. “Dit geldt met<br />

name voor onze oudere huurders. Medewerkers<br />

hebben regelruimte gekregen om mensen te<br />

helpen. Letterlijk: tot en met de verhuisdozen<br />

toe. Maar je moet die ruimte wel durven pakken.<br />

Zo is onze pilot van ‘groot naar beter’ ontstaan.”<br />

Gelijkwaardigheid boven gelijkheid<br />

De regelgeving rondom toewijzing is strikt,<br />

rechtvaardigheid het uitgangspunt. Vedder nuanceert:<br />

“Het principe moet niet <strong>zijn</strong> gelijkheid,<br />

maar gelijkwaardigheid. Mijn collega’s vullen dat<br />

in. Ik zeg hen: ‘Je moet hier voor het kantoor voor<br />

het oog van de camera kunnen uitleggen, waarom<br />

je het zo hebt aangepakt. Als je dat kunt, is<br />

het in orde.’”<br />

En de huurders die nog zelden zelf het initiatief<br />

nemen, <strong>zijn</strong> blij met deze doortastendheid:<br />

Meneer en mevrouw Rooijackers <strong>zijn</strong> onlangs verhuisd<br />

naar een passende woning aan de Ark in Gemert.<br />

Ze krijgen uit handen van Antoinette van Grinsven,<br />

klantconsulent bij Goed <strong>Wonen</strong>, nog enkele papieren<br />

van de woning. De familie Rooijackers is erg gelukkig<br />

met het ‘nieuwe thuis’.<br />

“Fantastisch en als wij niet waren benaderd, hadden<br />

we hier niet gewoond.”<br />

>> www.goedwonengemert.nl<br />

45


46<br />

24/7 ZORG IN KLEIN DORP IS WEL MOGELIJK<br />

‘Geit neet besteit neet!’<br />

Voor 24/7 zorg is een dorp als Kessel te klein, kreeg Sjef Keijsers te horen. Maar daar<br />

namen de belanghebbenden waaronder Woningstichting Kessel geen genoegen<br />

mee. “Het kan wel”, stelt Keijsers nu De Merwijck <strong>zijn</strong> deuren heeft geopend.<br />

Het dorp beschikt over een multifunctioneel<br />

centrum. Het bevat<br />

een ver pleeghuis (veertien kamers<br />

in twee woningen), gehandicaptenzorg<br />

(twaalf kamers in twee woningen),<br />

dertien huur­ en acht koopappartementen, een<br />

regionale tandartspraktijk die mensen in hun<br />

eigen rolstoel kan behandelen, een bibliotheek,<br />

een kinderdagopvang en een gemeenschappelijke<br />

ruimte.<br />

Uniek voor klein dorp<br />

“Het is een uniek project voor een dorp met<br />

4.000 inwoners.” De schotten tussen de verschillende<br />

soorten zorg wegnemen, over grenzen<br />

heen kijken, verschillende financieringsstromen<br />

in kaart brengen. Dat was allemaal nodig om<br />

De Merwijck tot stand te kunnen brengen, zegt<br />

de directeur van de woningstichting die negen<br />

miljoen uittrok voor dit centrum en erin slaagde<br />

de financiële balans gezond te houden.<br />

Kantelen refereren aan markante<br />

burgruïne<br />

Met een totale hoogte van negen meter is het<br />

complex slechts een halve meter hoger dan een<br />

eengezinswoning en zo blijft het dorpsgezicht<br />

van het historische Kessel aan de Limburgse<br />

Maas intact. “De kantelen op de bovenste verdieping<br />

refereren aan de markante burgruïne in<br />

het centrum.”<br />

>> www.wskessel.nl<br />

>> Tandarts De Wit heeft een unieke rolstoelkantelaar.<br />

Kijk op www.dewitkessel.nl


DAEB of niet-DAEB, dat is de vraag<br />

De Europese regelgeving verbiedt het geven van korting op de<br />

lening voor maatschappelijk vastgoed als daarin ook commerciële<br />

ondernemers onderdak vinden. Althans, zo strikt is het op papier.<br />

In de praktijk betekent dat je in het gebouw goed de zaken tussen<br />

de commercie en de maatschappelijke voorziening moet scheiden.<br />

De strenge regels kunnen de aanleiding <strong>zijn</strong> om te stoppen met<br />

niet-DAEB-activiteiten. Wat doet u?<br />

Lees meer over projecten die een sociaal maatschappelijke<br />

bijdrage leveren op pagina’s 7, 8, 9, 13, 15, 17, 18, 21, 24, 31, 33, 38,<br />

41, 44 en 47.<br />

47


Leefbaarheid in de kernen<br />

Een Kulturhus is populair in de kleine kernen. Een prima<br />

ontmoetingsplek om de dorpsgemeenschap een thuis te geven.<br />

De inwoners vragen u om raad en daad. Her en der ontstaan er<br />

zo prima initiatieven die de leefbaarheid stimuleren.<br />

U ondersteunt deze met plezier. Maar vaak bent u de enige partij<br />

aan tafel die de lange termijn in het vizier heeft: hoe houden we<br />

met <strong>zijn</strong> allen een dorpshuis voor vele jaren exploitabel?<br />

Lees meer op pagina’s 8, 9, 15, 24, 31, 33, 35 en 37.<br />

Foto: Vincent Hartman, Het Communicatiegilde


OVER HET MKW PLATFORM<br />

MKW-corporaties <strong>zijn</strong> ondernemingen, met de schaal van hun bedrijf<br />

als gemeenschappelijk kenmerk. Het <strong>zijn</strong> allemaal kleine tot middelgrote<br />

corporaties. Alle corporaties hebben een maatschappelijke taak:<br />

het huisvesten van de financieel minder draagkrachtigen. Daarnaast<br />

dragen ze ook bij aan een plezierig woon- en leefklimaat, en nemen ze<br />

initiatieven op het gebied van leefbaarheid en wijkontwikkeling.<br />

Het voordeel van kleine(re) woningcorporaties is vooral dat de omgeving<br />

en de ontwikkelingen daarin direct zichtbaar <strong>zijn</strong>. Met belanghebbende<br />

partijen kunnen ze adequaat inspelen op de dynamiek van de (lokale)<br />

maatschappij. MKW-corporaties hechten veel belang aan samenwerking<br />

tussen corporaties onderling, en tussen corporaties en andere instellingen<br />

om hun maatschappelijke doelstellingen te realiseren.<br />

Het MKW zoekt actief de samenwerking met Aedes om in gezamenlijke<br />

activiteitenprogramma’s en in de belangenbehartiging te komen tot een<br />

goede vertegenwoordiging van MKW-corporaties.<br />

Iedereen die zich thuis voelt bij het MKW kan lid worden, mits voldaan<br />

wordt aan de Aedes Code.<br />

Als deelnemer ondersteunt u de doelstellingen van het MKW en draagt<br />

u het bestaansrecht van midden- en kleine woningcorporaties uit. Ook<br />

ontvangt u uitnodigingen voor de activiteiten van het MKW, kunt u<br />

participeren in projecten van het MKW en heeft u toegang tot het MKWnetwerk.<br />

Jaarlijks vinden in ieder geval twee deelnemersbijeenkomsten<br />

plaats alsmede een ‘Kijk bij elkaar! Dag’.<br />

Wilt u meer weten?<br />

Meer informatie over het MKW vindt u op www.mkwplatform.nl en<br />

is te verkrijgen bij Lilian van Zandbrink, netwerkmanager MKW, via<br />

l.vanzandbrink@aedes.nl<br />

49


50<br />

COLOFON<br />

UITGAVE MKW, PLATFORM VOOR MIDDEN- EN KLEINE WONINGCORPORATIES © 2012<br />

Redactie en productie<br />

Timo van Zandbrink, proMagazine.nl<br />

Vormgeving<br />

Ilse Vesters, Grafisch bureau Brust<br />

Drukwerk<br />

Van der Wiel & Rosmalen Drukkers B.V.<br />

Projectbegeleiding<br />

Erik Kolkman, MKW Platform binnen Aedes, Den Haag<br />

Fotografie<br />

MKW-corporaties<br />

BWPHOTO Herman IJssel p. 8<br />

Harrie Koelewijn p. 18 & 20<br />

Ton van Vliet p. 19<br />

Karel Curvers p. 42 & 43<br />

Vincent Hartman, Het Communicatiegilde p. 15 & 48

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!