Bekijk het magazine - Delta Lloyd Groep

deltalloydgroep.com

Bekijk het magazine - Delta Lloyd Groep

vertrouwen

in jezelf

blijven denken in kansen

Opinieblad over

de wereld van Delta Lloyd Groep

Delta Lloyd magazine

Juni 2013


Thema: vertrouwen

In september heeft de fi nanciële crisis,

de grootste uit de moderne geschiedenis,

haar eerste lustrum. Oude zeker heden

(baan, pensioen, huis) staan op de tocht

en dat begint zij n tol te eisen in ieders

levenssfeer.

We gaan in dit magazine op zoek naar

lichtpunten. Oplossingen. Kansen om

sleetse patronen te doorbreken, om

diensten en producten te ontwikkelen

die het belang van alle stakeholders

dienen. Dat is waar verschillende onderdelen

van Delta Lloyd zich, vij f jaar na

het uitbreken van de crisis, mee bezighouden:

met bouwen aan vertrouwen.

Dit icoontje staat voor

aanvullende digitale

content. Kijk op layar.

com, download de grati s

app en scan de pagina.

Colofon

DL magazine is een uitgave

van Delta Lloyd Groep

Hoofdredacti e

David Brilleslijper

Karin Kortekaas

(Delta Lloyd Groep)

Concept & realisati e

Proof Reputati on | consultancy,

concept & creati on

www.proof.nl

Art directi on &

vorm geving

COMA, Proof Studio |

creati ve department

2 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

Prepress

Bloem Digital Imaging

Drukwerk

Twigt

Producti ebegeleiding

Jansen&Go

Redacti eadres

cc@deltalloyd.nl

Delta Lloyd Groep

Corporate Communicati ons

FSC logo hierin

plaatsen

Delta Lloyd magazine toont waar Delta Lloyd

Groep voor staat en hoe wij de wereld om ons

heen zien. Wil je meer weten over onze onderneming,

onze merken en onze producten, kij k

dan op www.deltalloydgroep.com.

DE VERBEELDING

Brazilië is booming

Het land barst van zelfvertrouwen, zelfs aan de

rafelranden van Rio gloort hoop, registreerde

fotograaf Frederik Buyckx in de favela. pagina 18

7 x BLIND VERTROUWEN

Tegen beter weten in

Het lastige aan vertrouwen

is dat je pas achteraf weet of

het gerechtvaardigd was.

pagina 8

COLUMNS

Vertrouwen volgens

Vincent Bij lo pagina 7

Marie-Louise Voors pagina 15

Mathieu Weggeman pagina 29

ALLES VAN WAARDE

Schadeclaims

pagina 30

TREND

Soort zoekt soort

In deze sharing-economy regel

je wat je belangrij k vindt zelf.

Samen met mensen die je

vertrouwt. pagina 40

KUNST & CULTUUR

Horen, zien, lezen

pagina 42

WETENSCHAP

Controle is zilver

Hoe vaak we ook worden bedrogen,

we stoppen onze argwaan toch iedere

keer weer diep weg. Drie specialisten

vertellen waarom. pagina 4

INTERVIEW

‘ Deze bakker eet zij n

eigen brood’

Bestuursvoorzitter Niek Hoek en

directievoorzitter Asset Management

Alex Otto van Delta Lloyd

over gezond wantrouwen.

pagina 10

DEBAT

Uitgeven of niet

uitgeven?

Is it our patriotic duty to go out

and spend? Drie economen gaan

in debat. pagina 32

OPINIE

Het zal wel meevallen

En vij f andere denkfouten die

mensen maken over pensioenen.

pagina 26

ONDERZOEK

De playmate-index

Let goed op meisjesbenen en het

snoepschap in de supermarkt.

Daaraan kun je zien wanneer de

crisis voorbij is. pagina 16

BESTE PENSIOENPRODUCT

Vertrouwen bouw

je ook online

Op digisafari met de marketingmanager

van BeFrank: wat zij n

inspirerende voorbeelden?

pagina 36

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 3


WETENSCHAP

controle

is zilver…

TEKST: PHILIP DRÖGE FOTOGRAFIE: KERRY SKARBAKKA

‘Vertrouwen krij gen is een groter

compliment dan van gehouden

worden’, zei de Schotse schrij ver en

priester George Mac Donald ooit.

Ver trouwen is de eigenschap die

ons menselij k maakt. Hoe vaak we

ook worden bedrogen, we stoppen

onze argwaan toch iedere keer

weer diep weg. Op elkaar bouwen is

prettiger dan vol achterdocht door

het leven gaan. Maar hoe werkt

vertrouwen eigenlij k? We vroegen

het aan drie specialisten.

René Gude

fi losoof en directeur Internationale School

voor Wij sbegeerte

‘Vertrouwen is een van de meest logische gevoelens die je

als mens kunt hebben. Ga maar na: de mensheid is een

succesvolle soort omdat we op zeer grote schaal samenwerken.

En hoe doe je dat? Door op elkaar en jezelf te bouwen.

Alleen zo konden we grote schepen bouwen om de wereldzeeën

te veroveren; we vertrouwden erop dat het schip

stevig genoeg was om ons weer terug te brengen.

In de basis is vertrouwen een gevoel dat alles in orde is.

Het bepaalt je omgang met de wereld, maar ook met jezelf.

Je kunt alleen vertrouwen hebben als je een redelij k zelfbeeld

hebt; juist bij mensen die niet op zichzelf durven te

bouwen, zie je ook argwaan tegen de rest van de wereld.

Als ze zichzelf met achterdocht bezien, dan kunnen ze van

de rest van de wereld alleen maar meer onheil verwachten.

Ze schuwen samenwerking met anderen en zij n vaak niet

succesvol.

Natuurlij k, ons leven is ingewikkeld en ons vertrouwen

wordt geregeld beschaamd; achterdocht is dus ook legitiem.

Maar je kunt het ook anders zien: we leven op dit moment

in de meest optimale situatie die mogelij k is. Het vertrouwen

in vooruitgang heeft ons gebracht waar we nu zij n. De

krachten die op de samenleving hebben gewerkt, hebben

deze realiteit geproduceerd. Dat wil niet zeggen dat er niets

mis gaat. Maar we leren van fouten en proberen daarmee te

komen tot een nog optimalere situatie in de toekomst.

‘ Wantrouwen? Dat besteden

we tegenwoordig het liefste

uit aan de overheid’

De sleutel van succes is om niet blind te vertrouwen,

maar dingen zo te regelen dat je met voldoende zekerheid

in het leven kunt staan. Verzekeren is daar een voorbeeld

van. Als je grote risico’s afdekt, dan kun je met meer

vertrouwen door het leven gaan en je concentreren op de

dingen die echt belangrij k zij n. Je hoeft je immers geen

zorgen te maken over het al dan niet kunnen betalen van

ziekenhuisrekeningen. Goed risicomanagement dempt

het wantrouwen en helpt het levensgeluk een handje.

Het vertrouwen lij kt dan ook toe te nemen. In onze

huidige miljoenensteden hebben we een zeer complexe

taakverdeling, heel anders dan de kleine samenwerkingsverbanden

van eeuwen her. Daardoor hebben we grote

economieën kunnen opzetten waarin we bij na alles

produceren wat ons hartje begeert. Wantrouwen? Dat

besteden we tegenwoordig het liefste uit aan de overheid.

Die moet controleren, certifi ceren en sanctioneren. Dan

kunnen wij ons prettige leventje leiden zonder ons al te

veel zorgen te maken.’


DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 5


Margriet Sitskoorn

neuropsycholoog en schrij ver van

‘Ik wil iets van jou, jij wilt iets van mij ’

‘Vertrouwen is in het brein gekoppeld aan centra waar genot

en pij n worden opgewekt. Als een ander jou vertrouwt, dan

wordt het genotsysteem van het brein geprikkeld. Dat voelt

fi jn, je wilt dat gevoel graag herhalen en wordt gemotiveerd

om je gedrag daaraan aan te passen. Omgekeerd voelt wantrouwen

als een sociale pij n, alsof iemand je uit een groep

stoot. We zien dat in de hersens op dat moment hetzelfde

gebied wordt geprikkeld als bij echte pij n.

‘ Succesvolle mensen

vertrouwen als het kan,

wan trouwen als het moet’

De neurowetenschap heeft de afgelopen jaren veel

geleerd over hoe vertrouwen precies werkt. Soms gaat dat

met bij na absurde, maar toch heel nuttige experimenten.

Voorbeeld? We blij ken een geschreven tekst minder te vertrouwen

als hij in een onduidelij k lettertype is geschreven.

De hersens koppelen de onleesbaarheid klaarblij kelij k aan

schimmigheid, dingen die het daglicht niet kunnen verdragen.

We staan daar minder positief tegenover.

Een andere belangrij ke ontdekking is oxytocine, ook

wel het knuff elhormoon genoemd. Dat is een herseneigen

stof die werkt op gebieden in ons brein waar onze sociale

contacten en waarden en normen worden geregeld. We

worden er vriendelij ker door, minder geprikkeld. Oxytocine

komt bij voorbeeld vrij bij baby’s die de borst krij gen,

het versterkt de binding tussen moeder en kind. Ook bij

vertrouwen zie je dat er oxytocine wordt aangemaakt in

de hersens. Geef je een belegger, bij voorbeeld via een neusspray,

kunstmatige oxytocine ingespoten, dan geeft hij

meer geld aan een onbekende partner, zonder de garantie

dat er geld terugkomt.

Waarom we ondanks al die genotprikkels niet altij d vol

vertrouwen zij n? Omdat naast prosociaal gedrag ook egoïstisch

gedrag constant de hersens prikkelt. De mogelij kheid

om geld te verdienen of seks te hebben laat de activiteit in je

genotscentrum ook enorm toenemen, vooral als je snel een

behoefte kunt bevredigen. Stel dat je een geldpotje van een

groep vrienden beheert en je een bepaald bedrag nodig

hebt om iets moois te kopen. Dan kun je geld uit het potje

halen en je genotscentrum op korte termij n prikkelen met

je aankoop. Of je bent verstandig en je denkt aan de bevrediging

op de lange termij n die je krij gt door het vertrouwen

niet te beschamen.

Dat soort beslissingen wordt voor een groot gedeelte

genomen in de ventromediale prefrontale cortex, een

gebied waar we onze emoties controleren. Gevoel en ratio

komen in dat hersengebied samen; we gebruiken het bij -

voorbeeld ook om in te schatten of andere mensen wel te

vertrouwen zij n. Je ziet dat mensen die dat hersengebied

goed gebruiken, het meest succesvol worden in het leven.

Die vertrouwen als het kan, wantrouwen als het moet.’

6 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

Wiebe Bij ker

hoogleraar technologie en maat schappij ,

Universiteit Maastricht

‘Er is een trend in de wereld dat het vertrouwen in de

wetenschap afneemt. Als een wetenschapper vroeger iets

zei, dan was dat de waarheid; hij wist alles want hij droeg

een witte jas. Nu zij n mensen mondiger geworden, geloven

niet meer zo snel iets dat ze wordt verteld. Een mooi voorbeeld

is Willem-Alexander, die het offi ciële rapport van

Michiel Baud over Jorge Zorreguieta afdeed als “een

mening” terwij l er door gerenommeerde historici aan was

gewerkt. Het komt voor dat binnen 24 uur na publicatie van

een wetenschappelij k rapport de eerste parlementariër al

roept dat hij het er totaal niet mee eens is.

Zonder vertrouwen is er geen samenleving mogelij k,

maar ook geen wetenschap. Het gekke is dat we een maatschappij

hebben waarin wetenschap en techniek een

ongeloofl ij k belangrij ke rol spelen. Een rol die alleen maar

belangrij ker wordt. Tegelij k zie je dat het vertrouwen in

wetenschappers en technici de laatste decennia afneemt.

Ik weet niet precies waardoor dat komt, ik weet wel dat we

er wat mee moeten doen. Het is niet onoplosbaar, maar we

moeten er als wetenschappers wel actief aan werken. Dat

kan onder meer door aan het grote publiek uit te leggen wat

je doet en waarom. Dat kunnen we niet alleen aan wetenschapsjournalisten

overlaten, we moeten zelf de boer op.

Aan de Universiteit Maastricht is een goede regel van kracht

geworden: in elk proefschrift moet een valorisatiestuk zitten

waarin de promovendus uitlegt waarom dat onderzoek

belangrij k is voor de maatschappij .

‘ Waar mensen geen vertrouwen

in hebben, is het

verzwij gen van dingen’

Waar mensen geen vertrouwen in hebben, is het verzwij -

gen van dingen. Bij biotechnologie werd vij ftien jaar geleden

door wetenschappers vooral uitgelegd waarom het zo goed

was en dat alle bezwaren op gebrek aan kennis stoelden.

Mensen prikken daar doorheen, hebben heus wel door dat er

ook risico’s mee gemoeid zij n en dat er onzekerheid is. Als je

eerlij k bent over voor- en nadelen zie je dat het grote publiek

veel meer vertrouwen heeft en beter tot een oordeel komt.

Een goed voorbeeld daarvan is de maatschappelij ke

dialoog die in Nederland is gevoerd over nanotechnologie.

We hebben voor en na dat debat gemeten hoe het met de

opvattingen van Nederlanders over nanotechnologie stond.

Het bleek dat mensen na het debat beter geïnformeerd

waren over de kansen en risico’s die het oplevert. Maar ook

dat er een toename was te zien van het aantal mensen dat

zei: ga maar door met nano, zolang je ook aandacht

besteedt aan de risico’s. Informatie geeft vertrouwen.’

sterven in het

harnas

Interview met Vincent Bijlo in

HET ALGEMEEN VOLKSTROUWTELEGRAAFDAGBLAD

van 27 april 2055:

Vandaag wordt cabareti er-schrijver Vincent Bijlo 90.

Daarmee bereikt hij de pensioengerechti gde leeft ijd,

maar met pensioen gaan, dat is wel het laatste wat

hij wil. Morgenavond gaat zijn nieuwe voorstelling

Alzheimer Light in première. Tijd voor een gesprek

met Bijlo. We zoeken hem op, ti jdens de repeti ti es

in het Unilever Theater, het voormalige Carré,

in Amsterdam aan Zee.

Heeft u zin in de première? ‘Ja, absoluut, maar ik zal

blij zijn als het overmorgenavond is en ik weer een

gewone voorstelling kan spelen. Ik ben wel heel

benieuwd naar de reacti es. Gisteravond speelde ik

de scène over de vrolijke doodgraver en toen zijn er

toch een paar mensen weggelopen, die konden het

niet aan. Die scène gaat over een doodgraver die

met plezier zijn werk doet. Hij heeft steeds meer

werk gekregen, de mensen worden almaar dikker

dus de graven breder en dieper, maar hij vindt het

niet erg. Het is fi jn werk, hij is alti jd buiten. Maar een

pensioen, dat heeft hij niet. Al het geld dat daarvoor

gereserveerd was, is opgegaan aan bonussen,

gouden handdrukken en investeringen in een manke

vastgoedpoot die, voor er ook maar één cent kon

worden uitbetaald, geamputeerd moest worden.

Maar zolang hij nog kan graven, graaft de vrolijke

doodgraver vrolijk door. Op een dag heeft hij een

Ik denk niet dat een

accountant wil sterven

terwij l hij een jaar-

rekening controleert

heel diep en heel breed graf gegraven, voor een

bankier, die als een plofk ip op een dag zomaar door

zijn benen is gezakt. Ze konden zijn gewicht niet

meer torsen. Hij is klaar met dat graf en staat aan de

rand te leunen op zijn schop. Hij kijkt goedkeurend

het gat in en wordt opeens duizelig. Hij dondert zo

voorover het graf in, had hij zijn eigen graf gegraven.

COLUMN

Het was wat te groot voor hem alleen, maar dat gaf

niet, want zijn vrouw was zo verdrieti g om zijn dood

dat ze ook sti erf.

Dat verhaal vonden sommige bezoekers gisteravond

te confronterend. Maar wat is er nou mooier dan

dood te vallen in het graf dat je zelf gegraven hebt?

Dat is nog eens sterven in het harnas. Misschien

sterf ik wel op het toneel, net als Tommy Cooper,

heel lang geleden. Zijn publiek moest er erg om

lachen, om zijn doodsstrijd. Denk je eens in, het

laatste wat die man gehoord heeft is gelach, wat

kun je je meer wensen, als komiek.

Als komiek, zeg ik er nadrukkelijk bij, het gaat niet

voor alle beroepen op. Ik denk niet dat een accountant

wil sterven terwijl hij achter zijn bureau een

jaarrekening zit te controleren, of een vuilnisman

terwijl hij de grijze kliko’s aan het legen is.

Enfi n, ik ben benieuwd naar mijn première. Ik ben

erg blij dat ik nog op het toneel sta, eigenlijk ben ik

net als de oude Rutt e. Je denkt steeds: nou, die is

nou wel eens afgeschreven en dan komt hij toch

weer terug zeg. Hoewel, Rutt e 24 begint nu alweer

barstjes te vertonen, 100+ dreigt zijn steun aan het

kabinet op te zeggen, vanwege de keiharde aanpak

van de hangouderenproblemati ek. Hoe het ook zij,

ik ga door tot ik erbij neerval.’

VINCENT BIJLO (1965) is cabareti er en

schrijver. Meer info op www.vincentbijlo.com

(met een versie voor blinden, zienden

en lichtontberenden).

JURJEN ALKEMA

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 7


Tegen beter weten in

Het lastige aan vertrouwen is dat je pas achteraf weet of het

gerechtvaardigd was. Zeven bekende voorbeelden van blind

vertrouwen, met wisselende afl oop.

TEKST: MARIEKE ENTER ILLUSTRATIES: MOKER ONTWERP

VERTROUWEN

IS GOED, MAAR

CONTROLE IS

BETER. DAT LIJKT

ALTHANS HET

CREDO VAN DE

NIEUWE TOP

VROUW VAN

YAHOO

Meer weten over

deze missers?

8 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

Broodje paard

Zij n kwaliteit was onbetwist:

de beste biefstuk van

Amsterdam en omstreken

at je bij Piet de Leeuw.

Niemand had zulke lekkere

biefstuk als Piet. Daar kon

je blind op vertrouwen.

Culinair recensent Johannes

van Dam had al in 1998

zo z’n vermoedens over de

herkomst van die supersteak.

Toen ontkende Piet

nog, maar nadat z’n vlees-

leverancier begin dit jaar in

onder andere De Wereld

Draait Door openheid van

zaken gaf, kon de Amsterdamse

biefstukkoning niet

anders dan toegeven: ja, hij

serveerde paardenbiefstuk.

Altij d al gedaan trouwens.

Sinds 1949. Even ging er

een siddering door de

hoofdstedelij ke culi-kringen,

maar al snel liet Piet

weten niets te merken van

een terugloop in z’n clientèle.

Een beste biefstuk blij ft

een beste biefstuk.

From riches

to rags

Ze waren de knaller op het

IDFA-festival: de familie

Siegel, geportretteerd in de

documentaire The Queen

of Versailles. In eerste

in stantie lij kt het ‘zomaar’

het ravissante verhaal over

een selfmade miljardair op

leeftij d en zij n te jonge, te

blonde en te rondborstige

vrouw. Het begint in 2007,

als the sky nog the limit is en

het echtpaar bouwt aan hun

droomhuis: een gigantische

villa (‘that’s not my room,

that’s my closet!’) ter waarde

van 100 miljoen dollar, in de

stij l van Versailles, volledig

ingericht met Louis XIVantiek.

Maar dan slaat de

kredietcrisis toe – en hard.

De Siegels gaan bij na kopje

onder en moeten het nog

onvoltooide ‘Versailles’ te

koop zetten. Dan blij kt de

documentaire ook een verhaal

over vertrouwen: ‘Al

moet ik 150 worden, ik

kom hier weer bovenop’,

bezweert de 74-jarige Siegel.

Mol op de maan

Breng zo’n zeventig mille en

een grote dosis vertrouwen

mee en dan mag je vanaf

2014 met de Space Expedition

Curaçao van Michiel

Mol de ruimte in. Hoewel

Mol nog geenszins heeft

bewezen dat hij je ook weer

heelhuids terugbrengt, zij n

inmiddels al meer dan zestig

ruimtereizen verkocht. En

Unilever heeft zoveel ver-

trouwen in Mol dat het zij n

ruimte reizen verloot om

durfal- deodorant Axe te promoten.

Nou zij n Mols reizen

in ruimtetermen a walk in

the park: de shuttle gaat

slechts 100 km de ruimte in

en bereikt hooguit een snelheid

van 4000 km per uur –

de echte Space Shuttle

doorboort de dampkring

met zo’n 22.000 km per uur.

Maar Mols shutteltje meet

dan ook slechts tien meter,

terwij l de echte bij na vier

keer zo lang is.

Kantoortucht

Vertrouwen is goed, maar

controle is beter. Dat lij kt

althans het credo van

Marissa Mayer, de nieuwe

topvrouw van Yahoo. Ze

oogstte hoon én bewondering

met haar verbod op

thuiswerken. Vanaf deze

maand worden alle

Yahoo’ers gewoon weer

dagelij ks op kantoor verwacht.

Een opmerkelij k

besluit voor iemand die bij

fl exwerk-walhalla Google

vandaan komt. Maar Mayer

moet iets om het ingedutte

Yahoo, dat de twee belangrij

kste internettrends van de

afgelopen jaren (mobiel en

sociale netwerken) grandioos

miste, weer nieuw leven

in te blazen. Ze rechtvaardigde

het thuiswerkverbod

door te stellen dat werken

op kantoor beter is voor het

moreel. Tja, je kan natuurlij

k moeilij k hardop zeggen

dat die luie Yahoo-donders

zonder ‘kantoortucht’ geen

bal uitvoeren.

Hondstrouw

Ooit was het verhaal alleen

in Japan bekend, maar sinds

de fi lm van Lasse Halström

krij gt de halve wereld natte

ogen bij de naam Hachi.

Hachi leefde in de jaren 20

en was de hond van

Hidesaburō Ueno, een professor

aan de universiteit

van Tokyo. Elke dag liep het

dier rond 17.00 uur naar het

station, om z’n baasje te

begroeten. De eerste anderhalf

jaar trof hij z’n baas

daar inderdaad. Totdat Ueno

op z’n werk overleed aan een

hartaanval. Hachi bleef hem

echter opwachten op het

station, elke dag weer,

negen jaar lang. Zo veel vertrouwen

verdient een standbeeld:

in 1934 kreeg Hachi

z’n bronzen evenknie. Een

lang leven was dat symbool

van blind vertrouwen overigens

niet beschoren: tij dens

de Tweede Wereldoorlog

werd het omgesmolten voor

oorlogsdoeleinden.

Schuld en boete

Hij wist het honderd procent

zeker: de accountant

kon het niet gedaan hebben,

het was de klusjesman!

Nederlands bekendste

opiniepeiler ontpopte zich

in de Deventer moordzaak

tot een waarheidsjager met

pitbullachtige vasthoudendheid.

Maurice de Hond

betaalde een hoge prij s voor

dat vertrouwen. Hij

belandde bij na in de cel,

werd veroordeeld tot een

schadevergoeding van

120.000 euro (in hoger

beroep verlaagd tot 45.000

euro) en zij n imago lag aan

diggelen. De accountant zat

zij n straf uit, maar de zaak

blij ft de gemoederen bezig

houden. Dit voorjaar diende

raadsman Gerard Knoops

een herzieningsverzoek in

bij de Hoge Raad: er zij n

nieuwe feiten die de

accountant vrij pleiten.

Ster van

Starbucks

Houd vertrouwen en dan

kan het snel gaan. Dat

bewij st de wereldwij de

opmars van Starbucks –

inmiddels meer dan 17.000

vestigingen in zestig landen.

CEO Howard Schultz

kreeg dat succes niet

cadeau: hij moest er jaren

aan sleuren om het bedrij f

waar hij zo heilig in

geloofde, van de grond te

krij gen. Vooral de zoektocht

naar fi nanciers was uitputtend:

in het eerste jaar deed

Schultz 241 pitches, goed

voor 217 afwij zingen. Maar

Schultz bleef vertrouwen

houden in zij n idee voor een

goede koffi ebar. In zij n boek

Pour your heart into it verwoordde

het zo: ‘When

you really believe – in yourself,

in your dream – you just have

to do everything you possibly

can to take control and make

your vision a reality. No great

achievement happens by luck.’

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 9


10 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

INTERVIEW

‘Hier geldt:

de bakker eet zij n

eigen brood’

TEKST: MIRJAM VAN IMMERZEEL FOTOGRAFIE: DUCO DE VRIES

ALEX OTTO is directi evoorzitt er

van Delta Lloyd Asset Management.

Hij begon daar in 1999 als directeur

aandelen. Tussen 1984 en 1999 was

hij porte feuillebeheerder bij het

Shell Pensioenfonds.

NIEK HOEK trad na zijn studie

bedrijfskunde in dienst van Shell,

onder meer in Uruguay en als

directeur beleggingen bij het Shell

Pen sioenfonds. Zesti en jaar geleden

stapte hij over naar Delta Lloyd

Groep. Daar was hij eerst CFO en

nu alweer twaalf jaar CEO.

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 11


Vertrouwen komt te voet en

gaat te paard, vooral in de

fi nanciële sector lij kt de zegswij

ze bewaarheid. Bestuursvoorzitter

Niek Hoek en

directievoorzitter Asset

Management Alex Otto van

Delta Lloyd spreken zich uit

over gezond wantrouwen, het

belang van loslaten en het

verdienen van vertrouwen.

Niek Hoek herinnert zich nog levendig de klant die lang

geleden op hem afstapte en vroeg: ‘Waar is mij n miljoen?’

‘Ik was net aangetreden’, vertelt de bestuursvoorzitter.

‘We hadden in die tij d een probleem met de debiteurenadministratie’,

zegt hij met gevoel voor understatement.

De klant had een jaar eerder een miljoen overgemaakt maar

nooit meer iets van Delta Lloyd vernomen. Hij tikte Hoek op

zij n arm en zei: ‘Maar ik maak me geen zorgen, ik weet dat

het goed komt, hoor.’

Het miljoen van de klant was indertij d zo ‘teruggevonden’.

hoek ‘Ik heb natuurlij k meteen laten uitzoeken hoe het

zat. Gelukkig hadden we het vertrouwen van deze klant.

Als dat niet het geval was geweest, dan had je als bedrij f een

probleem.’

En dan 2013. Berichten over falen en schandalen in politiek,

publieke sector en bankwereld volgen elkaar op.

Burgers vertrouwen politici en bestuurders nog nauwelij ks.

Volgens peilingen is het vertrouwen in fi nanciële instellingen

sterk gedaald. Al gloort er enig herstel.

Hoe kij ken jullie naar de stemming in het land?

hoek ‘Het is zorgelij k en het raakt ons natuurlij k. Maar

volgens mij zij n alle banken en verzekeraars nog altij d al

hun verplichtingen nagekomen. Weliswaar sommige met

hulp van de Nederlandse overheid, maar de individuele

consument heeft er niet onder geleden. We zij n geen

Cyprus. De mensen die jaren hebben genoten van een hoge

rente van de instellingen die in problemen kwamen,

hebben nog altij d hun geld.’

Hoe meer er tot vertrouwen wordt opgeroepen, hoe leger

het begrip lij kt. Na het lezen van de krant en het kij ken naar

Nieuwsuur heb ik niet méér vertrouwen gekregen.

12 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

otto ‘Van tv-kij ken krij g je ook minder vertrouwen.

We kij ken nu even met z’n allen naar beneden, terwij l we

eerder vooral omhoog keken. Maar het is logisch dat

Nederlanders nu een pas op de plaats maken.’

hoek ‘Het zit ’m ook in een overheid die heel snel en

opeenvolgend regels verandert. Dat draagt niet bij aan

vertrouwen. Dat zie je bij de zorgpremie, de hypotheekregels,

de pensioenen, het verhogen van belastingen...’

Hoe is het met jullie vertrouwen gesteld? Uit uw columns

in Het Financieele Dagblad blij kt wel enig optimisme.

otto ‘Ik heb een vast geloof in golfbewegingen.

Het komt altij d weer goed. Alleen is de vraag hoe lang het

duurt. Ik maak me daar wel zorgen over. In Spanje is de

werkloosheid al zo hoog dat er wordt gesproken over een

verloren generatie. Ook als ouder kij k ik daarnaar. Hoe gaat

het straks voor de kinderen? Maar ook daar moet je weer

vertrouwen in hebben.’

hoek ‘Wij zij n in Nederland schatrij k, hoogopgeleid,

hebben een goede infrastructuur en zij n over het algemeen

een arbeidzaam volk. Ik ben met Alex eens dat het

wel weer goed komt. Een groot probleem is het enorme

vertrouwen dat de overheid alle problemen oplost. De

overheidsuitgaven en de belastingdruk lopen ieder jaar

op. De grootste werkgever in Amsterdam is de overheid,

niet de particuliere bedrij ven. Het beslag dat de overheid

legt op de economie is veel te groot geworden. Bij

Delta Lloyd hebben we 35 procent uit de kosten gehaald.

Dat zou de overheid ook moeten doen. Dan pak je het echt

structureel aan.’

In hoeverre hebben de nationalisaties van banken bij gedragen

aan de vertrouwensbreuk? Er zouden nu ook te weinig

spelers zij n om uit te kiezen.

hoek ‘Ik denk dat dat laatste niet zo is. Er zij n tientallen

aanbieders, maar de perceptie is dat alle banken en verzekeraars

één pot nat zij n. SNS heeft een nieuwe aandeelhouder

gekregen, de staat, maar de merken van dat bedrij f zij n

gewoon blij ven bestaan. De concurrentie is nog altij d groot.

En gezonde concurrentie draagt bij aan een effi ciëntere economie

en dat leidt uiteindelij k tot vertrouwen. Aanvankelij k

maakten wij ons zorgen dat de fi nanciële instellingen in

handen van de staat daar voordeel van zouden hebben.

Dat is dus niet zo.’

niek hoek

‘ Als mensen denken dat

beleggen hetzelfde is als in

het casino spelen, dan

hebben ze een probleem’

Hoe staat het met uw vertrouwen als assetmanager?

otto ‘Wat helpt is dat we beleggers zij n voor de lange

termij n. We willen niet door dagelij kse beslommeringen

heen en weer schieten. We hebben een duidelij ke langetermij

nvisie op landen, bedrij ven en sectoren. We blij ven redelij

k dicht bij huis, in Nederland en Europa, en zullen nooit

beleggen in producten die wij niet begrij pen. Maar bouwen

aan vertrouwen begint met een goed team, met een goede

mix van ervaring en opleiding.’

Hoe ontwikkel je vertrouwen in je team, zonder verstikking

met regels en procedures?

otto ‘Je zoekt mensen die bij je beleggingsstij l passen,

die hun boerenverstand gebruiken. Daar leiden we ook

mensen voor op. Wie daar niet bij past, zoekt een andere

werkkring.’

hoek ‘Als mensen denken dat beleggen hetzelfde is als

in het casino spelen, dan hebben ze een probleem. Mensen

vertrouwen ons hun geld toe en moeten vertrouwen kunnen

hebben in ons bedrij f.’

otto ‘Uiteindelij k geeft het investment committee de

go or no-go van een investering in een vij fprocentsbelang.

Hierbij wil ik wel overtuigd worden waarom we iets wel of

niet moeten doen. Het is belangrij k dat je vertrouwen uitstraalt.

Het valt en staat met vertrouwen dat je mensen

goed hun huiswerk hebben gedaan.’

Speelt vertrouwen een rol bij de keuze voor beleggingen?

hoek ‘Als wij ergens in beleggen, dan is dat een teken

van vertrouwen, ook voor de markt. Totdat het wordt

beschaamd.’

otto ‘We investeren voor onze aandelenbeleggingen

met name in vij fprocentsbelangen van bedrij ven omdat we

dan dicht tegen het management zitten. We willen vooraf

ook graag het management zien. Het gaat ook weleens fout;

we hadden een groot belang in Imtech toen daar onregelmatigheden

bij de cij fers aan het licht kwamen.’

De eeuwige zoektocht naar balans tussen risico en rendement

is dus ook een kwestie van vertrouwen?

hoek ‘Onze risk appetite – hoeveel risico zij n we bereid

te nemen – is door ons besproken met de raad van commissarissen

en vervolgens goedgekeurd. Met Asset Management

zij n in de vorm van een mandaat afspraken gemaakt

binnen welke grenzen zij moeten opereren.’

otto ‘Dat mandaat is heilig. Als je er overheen wilt

gaan, moet je een verdomd goed verhaal hebben. Anders is

daar de deur.’

hoek ‘Wat we van de crisis hebben overgehouden is dat

we minimaal één keer per jaar een deep dive doen in onze

totale portefeuille. Als de volle neef van oom Dagobert gaan

we op de grote berg geld zitten en nemen we een diepe duik

tot op de bodem. Als bestuurder zit je vaak in de helikopter

en zie je van boven dat het er wel goed uitziet. Maar het is

belangrij k om van tij d tot tij d in detail te zien wat er onderaan

gebeurt. Laat maar zien waar wij allemaal in beleggen.’

otto ‘Onze mensen moeten dan uitleggen waarom ze

iets hebben. En dan is een antwoord als: “Het leek me wel

leuk”, niet genoeg. In elke portefeuille zit ook wel iets waar

je je zorgen om maakt. Daar hebben we het dan over, hoe

gaan we het oplossen.’

hoek ‘Je probeert elkaars kritisch vermogen aan te jagen.’

Het regent regels de laatste jaren om het vertrouwen in de

fi nanciële wereld weer te herstellen. Gaat dat lukken?

hoek ‘Je hebt regels nodig, maar ze adresseren meestal

de vorige crisis. Je moet bedenken hoe je de volgende crisis

het hoofd gaat bieden. Daarbij gaat het volgens mij vooral

om gedrag en cultuur, om de ongeschreven regels en sociale

controle onder medewerkers. Je hoopt dat iedereen zij n

oren en ogen open heeft zodat er geen dingen gebeuren die

niet goed zij n.’

Op welke dilemma’s stuiten jullie bij de keuze tussen rendement

en ‘dingen die niet goed zij n’?

otto ‘Grote bedrijven kunnen ergens een klein deel

van hun omzet halen uit een activiteit waarvan je je

afvraagt: willen we dat wel? We willen netjes zakendoen

en dingen die we doen kunnen uitleggen. We hadden

laatst een vijfprocentsbelang in een bedrijf genomen dat

een schip liet slopen waarbij kinderarbeid werd verricht.

Dat wisten wij niet. We werden er op gewezen door de

Eerlijke Bankwijzer. Vervolgens ga je wel het gesprek aan

met het management.’

In hoeverre helpt transparantie over dit soort dilemma’s het

vertrouwen?

hoek ‘Open communicatie is in mijn ervaring een

heel goede basis. Op lange termijn is dat eigenlijk de

enige oplossing.’

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 13


alex otto

‘ Vertrouwen mag geen

vanzelfsprekendheid

worden, je moet er voor

op je tenen lopen’

Maar communiceren over dergelij ke schaduwzij den van

rendement of slecht nieuws brengen heeft weer negatief

eff ect op het vertrouwen op korte termij n.

hoek ‘Dat is zo. We noteren bij voorbeeld onze bezittingen

en verplichtingen zoveel mogelij k op marktwaarde.

Dat betekent dat onze balans en winst-en-verliesrekening

grote fl uctuaties laten zien. We oogsten daarmee waardering

bij beleggers, analisten en kredietbeoordelaars, ook

als we door een moeilij ke periode gaan. Er zij n fi nanciële

instellingen die nooit verliezen hebben laten zien, tot de

staat ze moest helpen. Daarmee verlies je vertrouwen. Dat

onderschatten veel mensen. Als jij iets niet goed communiceert

dan gaat de markt het voor je doen, met alle risico’s

van dien.’

Niemand hangt toch graag zij n vuile was buiten?

hoek ‘Eerlij kheid duurt het langst. Als wij onze jaarcij

fers naar buiten brengen op basis van marktwaarde en

andere instellingen niet, dan worden zij gebeld met de

vraag: kunnen jullie je cij fers ook op marktwaarde geven?

Als dat vervolgens niet kan, dan weet ik wel welke instelling

meer vertrouwen oogst. Het is een dilemma, want het

is makkelij ker als het meezit dan als het tegenzit. Maar het

is ook een principiële keuze. Als er maar één waarheid is

en dat is de marktwaarde, dan houdt het je scherp. Iedereen

in ons bedrij f denkt in marktwaarde. Je wordt dus sneller

intern met problemen geconfronteerd en kan dus ook

sneller actie ondernemen. Veel sneller.’

Is dat de reden waarom jullie meebeleggen met klanten?

otto ‘We beleggen waarin we zelf geloven, anders

doen we het niet. Ook een deel van de variabele beloning

van portefeuillemanagers wordt belegd in het product dat

ze voor hun klanten managen. Doen ze dat goed, dan

worden zij zelf ook beloond.’

hoek ‘De bakker eet zij n eigen brood.’

Gaat de bankierseed het vertrouwen in de fi nanciële sector

helpen herstellen? Codes zij n tot nu toe vaak papieren

tij gers gebleken.

hoek ‘Een gedragscode verandert op zich niets, maar

als je samen afspraken maakt dan helpt dat wel. Het gaat

erom of het juiste gedrag wordt geborgd in de onderneming.

Ik vind dat het zelfreinigende vermogen in de

fi nanciële sector beter kan en dat de overheid daarin een

14 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

actievere rol kan spelen. Er is nu vooral veel via het beloningsbeleid

gereguleerd, tot in het extreme. Nederland is

daarin zo ver gegaan dat onze sector bij na een nutssector is

geworden. Ik denk niet dat dat de oplossing is. Wat wel

werkt, is dat je de gevolgen van consequent slecht beleid als

bestuurder of toezichthouder zelf voelt.’

U vertelde eerder dat de bakker zij n eigen brood eet als het

gaat om de beleggingen van Delta Lloyd. Het Keurmerk

Klantgericht Verzekeringen houdt de dienstverlening aan

klanten onder de loep, ook al een initiatief van het Verbond

van Verzekeraars. Jullie belangenorganisatie. Kunnen we

hier dan spreken van de slager die zij n eigen vlees keurt?

hoek ‘Ik ben gek op spreekwoorden. Maar het Keurmerk

zit in een aparte stichting die zeer strak is geregeld.

Ieder jaar worden de criteria opgeschroefd. Als je het niet

goed doet, wordt je eruit geknikkerd. Een aantal verzekeraars

heeft het in eerste instantie niet gehaald. We bekij ken

nu hoe het Keurmerk en het traject Klantbelang Centraal

van AFM kunnen worden samengevoegd. AFM heeft veel

inspanning geleverd om verzekeraars met elkaar te vergelij

ken en dat vind ik heel positief.’

otto ‘We hebben de projectgroep Klantbelang

Centraal opgericht, die bestaat uit directieleden uit de volle

breedte van de organisatie. Ik zit daar bij vanuit Asset

Management. Zo houden we steeds het klantbelang in het

oog. Vertrouwen mag geen vanzelfsprekendheid worden,

je moet er voor op je tenen lopen.‘

In hoeverre draagt jullie beursgang bij aan vertrouwen?

hoek ‘Het is een teken van kracht dat Delta Lloyd zelfstandig

toegang heeft tot de kapitaalmarkt. Het vertrouwen

van internationale beleggers is heel belangrij k. Ik denk dat

de kapitaalmarkt de toekomst van de fi nanciële sector is,

en niet de overheid.’

En de andere stakeholders, bij voorbeeld jullie klanten van

de toekomst? Is hun vertrouwen voor jullie een zorg?

hoek ‘In 2008 hebben we Delta Lloyd Foundation

opgericht om iets extra’s te doen, door onze kennis in te

zetten voor grotere fi nanciële zelfredzaamheid onder

kwetsbare groepen burgers. Het heeft onze reputatie in

Amsterdam een enorme boost gegeven. Onze medewerkers

zij n in allerlei projecten actief. Met een reclameposter bouw

je geen vertrouwen.’

COLUMN

een huis van

glas

Het bedrijf van de toekomst is een glazen huis: dat is

een van de trends die MVO Nederland signaleert in

haar Trendrapport 2013. Ik vind dat een mooi beeld

dat duidelijk maakt dat iedere organisati e, groot en

klein, transparant moet handelen. Dat geldt zéker

voor fi nanciële dienstverleners, waar het publiek

de laatste jaren – en niet helemaal ten onrechte –

scepti sch naar kijkt. MVO Nederland stelt in haar

trendrapport dat transparanti e niet langer een

keuze is, maar een fact of life wordt. Eens!

In mijn rol als manager Duurzaamheid is het mijn

taak om het maatschappelijk bewustzijn binnen

Delta Lloyd aan te jagen, ons duurzaamheidsprogramma

vorm te geven en de resultaten daarvan

te delen met onze buitenwereld. Een van de uitdagingen

daarbij is mensen te laten zien tegen welke

dilemma’s we daarbij aanlopen. Neem de aanschaf

van iPads voor onze medewerkers; goed om het papierverbruik

tegen te gaan, maar twijfelachti g gezien

de discutabele arbeidsomstandigheden in sommige

fabrieken die aan Apple leveren. Ik vind dat de buitenwereld

ons zeker mag vragen naar onze afweging

om tóch die iPads aan te schaff en. En dat we vaker

de dialoog moeten opzoeken met klanten en andere

belanghebbenden. Hun durven vertellen waarom

we dingen niet hebben gedaan, waarover we twijfelen,

waar we steken hebben laten vallen en hoe we

dat in de toekomst denken te voorkomen.

De kern van transparant

handelen is wat mij betreft:

integer zakendoen

De kern van transparant handelen is wat mij betreft :

integer zakendoen. Wij verplichten ons om aan onze

klanten de pensioenpremies die ze nu betalen, over

pakweg derti g of veerti g jaar uit te keren in een pensioen

waar zij op rekenen. Die verplichti ng gaan we

aan voor een zeer lange termijn en impliceert dat we

in die periode uitermate duurzaam en integer moeten

handelen. Conti nuïteit op de lange termijn staat

voor Delta Lloyd voorop en dat bijt ogenschijnlijk

MARIELOUISE VOORS is manager

Duurzaamheid & Delta Lloyd Foundati on

weleens met winst maken op de korte termijn.

Dat laatste streven we ook na, denk aan onze asset-

managers die de premiegelden van onze klanten zo

goed mogelijk beleggen; een goed rendement op de

korte termijn draagt nou eenmaal bij aan de conti -

nuïteit op de lange termijn.

Over al ons handelen willen we helder verantwoording

afl eggen; zo rapporteert Delta Lloyd als vrijwel

enige verzekeraar de jaarcijfers geheel op basis van

marktwaarde. Dat betekent dat wij het voor ons

negati eve eff ect van de huidige lage rente − die ons

noodzaakt om nu meer geld te reserveren zodat we

later aan de verplichti ngen aan onze polishouders

kunnen voldoen − transparant in onze jaarcijfers

meenemen. Dat leidt per saldo tot een aanmerkelijk

slechter resultaat dan vergelijkbare verzekeraars die

dit niet doen. Maar het is wel een resultaat dat aangeeft

dat Delta Lloyd extra zekerheden inbouwt voor

haar klanten, als dat nodig is.

We moeten transparant zijn in datgene waartoe wij,

als verzekeraar, op aarde zijn. Het glazen huis dat

Delta Lloyd in de toekomst wil zijn, staat op een

fundament van eerlijkheid en toegankelijkheid.

JURRIAAN HOEFSMIT

Lees hier het duurzaamheidsverslag

van Delta Lloyd Groep

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 15


ONDERZOEK

De

playmate

index

TEKST: PHILIP DRÖGE

Let goed op meisjes benen en het snoepschap

in de supermarkt. Daaraan kun je zien

wanneer de crisis voorbij is.

De Amerikaanse student George Taylor keek op de campus van de universiteit van

Pennsylvania graag naar meisjesbenen. Zeker, hij was een wellustige jongeman,

maar gelukkig ook topeconoom in de dop. Bij het turen naar bevallige kuiten viel

het hem namelij k op dat hoe beter het met de economie ging, hoe korter de rokjes

leken te worden. In 1929 kon hij zij n theorie voor het eerst goed testen, de economie

zakte als een mislukte souffl é in elkaar. En ja hoor, de rokken reikten ineens

bij na tot de enkels. De hemline index, noemen gedragseconomen wat Taylor had

ontdekt, de zoomindex. Zodra de beurs langdurig in het rood zakt, ontwerpen de

modehuizen langere rokken. De crisis zorgt voor conservatisme in de couture.

Miami Vice

Voor en vlak na de oorlog werd er weinig met die ontdekking gedaan, maar in de

jaren tachtig en negentig beleefde de openbaring van Taylor een kleine opleving

en besloten economen meer onderzoek te doen naar dit fenomeen. Wat voor

mechanisme zit er achter de stij gende en dalende zomen? Onderzoekers kwamen

tot de conclusie dat Taylor slechts het topje van de ij sberg had ontdekt; onze

hele garderobe reageert op de conjunctuur. In een crisis worden de kleuren van

dagelij kse kleding rustiger, zwart raakt in. Denk aan het begin van de jaren tachtig,

toen iedereen in navolging van bands als The Cure in donkere hobbezakken

liep. Toen in de tweede helft van het decennium de beurzen omhoogschoten,

hingen de rekken ineens vol zuurtjeskleuren. Zoals in Miami Vice.

Chocola en borsten

Niet alleen kleding reageert op de AEX. Muziek in de hitparade krij gt minder

beats per minute als het slecht gaat, constateerden economen. De consumptie

van rij st neemt toe, terwij l we ineens minder sla eten als het slecht gaat.

Laxeermiddelen en deodorant vliegen wel de winkel uit, waarschij nlij k om de

gevolgen van economische stress het hoofd te bieden. En in crisistij d is het

een goed idee om in chocolade te handelen, dergelij ke betaalbare luxe stij gt

in populariteit. Eieren, tabak en frisdrank doen het juist matigjes. Er worden

tij dens een crisis iets meer meisjes geboren, we gaan vaker naar de fi lm, eten

vaker bij pannenkoekenhuizen en boeken zij n zwaarder op de hand omdat

die letterlij k meer verdrietige woorden tellen.Het mooiste is echter de playmate-index.

Er is serieus wetenschappelij k onderzoek gedaan naar de correlatie

tussen de economie en het uiterlij k van de stoeipoezen in ’s werelds

bekendste blootblad. Hoe slechter het gaat, hoe ouder de playmates worden

en hoe minder groot hun borsten zij n. Daar steekt de Environmental Security

Hypothesis achter: als onze banen op de tocht staan, dan willen we meer

veiligheid en minder avontuur. Mannen vinden dat schij nbaar bij ‘oudere’

playmates (gemiddeld 23 in plaats van 19) met minder wulpse vormen. En

voordat vrouwen gaan mokken over vieze kerels: de modellen in Vogue vertonen

hetzelfde fenomeen. Ze hebben minder babyachtige gezichten, bredere

heupen en ze zij n iets langer.

Moorden of overeten

Een slechte economie betekent vaak oplopende werkloosheid. En ook dat zie je

terug op gekke plekken, de taille bij voorbeeld. Vrouwen zij n vatbaarder voor

psychische problemen als gevolg van ontslag dan mannen. Ze hebben de neiging

om het verdriet dat ontstaat na het verlies van een baan weg te eten. Een

werkloze komt gemiddeld fl ink aan, ontdekten Duitse onderzoekers twee jaar

geleden. Mannen verwerken het verdriet over het verlies van een baan anders;

zij grij pen eerder naar de fl es of zwaardere genotsmiddelen. Ze zoeken bovendien

minder snel hulp bij bevoegde instanties en neigen sneller naar geweld en

criminaliteit. Werkloosheid leidt onder heren tot meer moorden, vooral onder

mannen die door hun ontslag het geloof in de maatschappij verliezen. Hoe

armer de nieuwe werkloze al was, hoe groter de kans dat het tot een uitbarsting

komt. Het vreemdste eff ect van laagconjunctuur en werkloosheid is echter

toch positief. Wie geen baan meer heeft, leeft ondanks het overeten en een

enkel geval van doodslag uiteindelij k tóch langer. Zonder de dagelij kse druk

van een baas worden mensen ineens veel gezonder. Tij dens de Grote Depressie

sprong de levensverwachting van Europeanen ineens met liefst zes jaar

omhoog, ontdekten sociologen. Wat dat betreft mag de WW nog wel wat voller.

16 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 17

FOTO: KEYSTONE FRANCE / HULTON ARCHIVE / GETTY IMAGES

Hoe slechter het

gaat, hoe ouder de

playmates worden

en hoe kleiner hun

borsten


Bekijk hier de hele serie

18 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

DE VERBEELDING

FAVELA

BEELD:FREDERIK BUYCKX TEKST: SASKIA VERSNEIJ

Brazilië is booming. Het land barst van zelfvertrouwen,

zelfs aan de rafelranden van Rio gloort hoop, registreerde

de Vlaamse fotograaf Frederik Buyckx in de favela.

Niet langer maken drugskartels, maar politie de dienst uit

in de sloppenwij k van Rio. Met man en macht wordt

eraan gewerkt om de wij k WK-proof te maken.

Met succes. Doorgaande straten, riolering en elektriciteitsnetwerken

worden aangelegd. Waar de bewoners een

jaar geleden nog passief met een biertje op straat

hingen, is de wij k nu tot vij f uur ’s middags uitgestorven.

Overdag wordt er gewerkt. De eerste generatie studeert.

En ouders durven hun kinderen op straat te laten spelen.

Buyckx woonde twaalf weken in de favela om zij n

afstudeerproject te kunnen maken. Omdat hij de taal

sprak, kon een vertrouwensband ontstaan waardoor hij

z’n werk kon doen. De serie leverde hem een World Press

Photo-nominatie op in de categorie ‘Daily Life’.

FREDERIK BUYCKX (1984) volgde een masteropleiding

aan Sint-Lucas en aan de Koninklijke

Academie voor Schone Kunsten in Gent. Werkt

nu als freelance fotograaf voor onder meer

Nati onal Geographic Magazine en De Standaard.

Het fotoboek van Frederik Buyckx, ‘Jesus, Make Up

& Football’ is te verkrijgen via www.lannoo.com.


26 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

PSYCHOLOGIE

Het zal wel

meevallen

(en 5 andere denkfouten)

TEKST: WILMA VAN HOEFLAKEN BEELD:PAUL FAASSEN

Het gaat niet goed met de pensioenen. Indexeren is niet

meer vanzelfsprekend, hoge dekkingsgraden evenmin.

Maar houden mensen zich daarmee bezig? Welnee.

Zes denkfouten die mensen maken over pensioenen.

1

Ik kan geen

extra geld

opzij zetten

Zelf zorgen voor een appeltje voor de

dorst? Een lij frenteverzekering afsluiten?

Extra sparen bij het pensioenfonds

van je werkgever? Het kost geld.

De meeste mensen hebben het gevoel

dat ze dat geld niet kunnen missen.

De kinderen zij n klein en de kinderopvang

is duur. Of de kinderen zij n

groot en de studiefi nanciering is geen

vetpot. Zo is er altij d wel een reden

waarom je geen geld opzij kunt zetten

voor later. ‘Natuurlij k zij n er situaties

waarin dat echt niet kan, maar vaker

is het een kwestie van keuzes maken’,

zegt sociaal psycholoog Liza Luesink.

‘Als je op wintersport kunt, kun je ook

extra sparen.’

Het probleem is alleen dat we niet

goed zij n in langetermij nkeuzes. We

gaan voor die wintersport nú in plaats

van voor dat extra inkomen later.

Directe behoeftenbevrediging, dat is

wat we willen. ‘Eigenlij k zij n wij kleine

kinderen, die zich niet kunnen beheersen.

Net als de kinderen in het marshmallowsexperiment.

Als ze hun

marshmallow niet opeten, krij gen ze

er over een half uur weer een. De

meeste kinderen vinden dat ontzettend

moeilij k. Maar degenen die zich

wel kunnen beheersen, blij ken later

hun studies sneller af te ronden en

succesvoller te zij n in hun werk.’

2Ik regel

het later

wel

Our future selves are our better selves,

stelt de Israëlische psycholoog Dan

Ariely. ‘Later zij n we verstandig en

aardig en perfect, maar nu nog niet’,

zegt sociaal psycholoog Joyce Croonen.

Vandaag beginnen met lij nen of stoppen

met roken? Dat komt ons toevallig

heel slecht uit, maar volgende maand

doen we het echt. Croonen vertelt over

een experiment met chocolade en

mandarij ntjes. ‘Als je nu mag kiezen

en je mag het volgende week pas

opeten, kiest 80 procent verstandig

voor het mandarij ntje. Maar als je

zegt: je mag nu kiezen en je mag het

nu ook opeten, dan kiest 70 procent

voor de chocolade. We denken dat het

later gemakkelij ker is om ons goed en

verstandig te gedragen dan nu.’

Daarom willen we later best serieus

kij ken naar ons pensioen en als het

nodig is maatregelen treff en, maar

niet nu. Waarschij nlij k gaan we dat

helemaal niet doen. Croonen: ‘Want

later is het ook nu.’

3Ik heb

toch niets

te kiezen

Dat is niet echt een denkfout, want

werknemers zij n verplicht aangesloten

bij een bedrij fstakpensioenfonds of

het pensioenfonds van hun onderneming.

Switchen kan niet. Ook de

fi scale ruimte, de hoogte van de

pensioen premie, het staat allemaal

vast. Maar of dat nou goede redenen

zij n om je dan maar helemaal niet in je

pensioen te verdiepen, is weer iets

anders. Overigens ligt hier wel een

denkfout aan ten grondslag, stelt

Luesink. ‘We denken dat we graag willen

kiezen en dat we daar heel goed in

zij n.’ Zij refereert aan een onderzoek

waaruit bleek dat 67 procent van de

jongeren vindt dat ze zelf een pensioenvoorziening

moeten kunnen

kiezen. Van die groep gaf 50 procent

aan dat ze zouden overstappen naar

een ander fonds als ze die kans kregen.

‘In werkelij kheid doen ze dat niet.

Kij k maar naar de zorgverzekeringen.

Ieder jaar kunnen we switchen. Toch

stapt maar 4 procent over.’

Bovendien zij n we ervan overtuigd dat

we gelukkiger worden naarmate we

meer keuzemogelij kheden hebben.

Hoe meer opties, hoe beter. ‘Ook dat

klopt niet. Drie of vier keuzes zij n

prima, maar van veel keuzes worden

we ontevreden. Dan krij gen we iets,

maar heel veel andere dingen krij gen

we niet. Daar kunnen we niet goed

mee omgaan.’

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 27


4Ik heb later

niet zo veel

geld nodig

Dat zou kunnen. Voor veel mensen

geldt dat de hypotheek op hun huis is

afgelost tegen de tij d dat ze met pensioen

gaan, dus hun woonlasten zij n

sterk gedaald. Bovendien staan de kinderen

tegen die tij d fi nancieel meestal

op eigen benen. Daar staat tegenover

dat andere uitgaven stij gen, zoals de

kosten van zorg of het onderhoud van

het huis, dat ondertussen ook steeds

ouder wordt. De denkfout die hieraan

ten grondslag ligt, is dezelfde als bij

uitstelgedrag (zie denkfout 2): our

future selves are our better selves. Later

gaan we minder vaak uit eten, denken

we, want als we met pensioen zij n

hebben we immers tij d genoeg om zelf

uitgebreid te koken. We zullen ook

veel minder kleding kopen, want als

we met pensioen zij n hoeven we er

niet meer elke dag representatief uit te

zien. Onze auto mag tegen die tij d ook

wel wat minder groot en comfortabel

zij n, want we hoeven niet meer zo veel

kilometers te maken. De praktij k laat

iets anders zien. Wie nu graag uit eten

gaat, doet dat straks ook graag. Wie nu

dol is op kleding of op mooie auto’s, is

dat straks ook.

Wat ook meespeelt, is dat we het heel

moeilij k vinden om onszelf als oudere

te zien. Croonen: ‘Waar moet ik dan

aan denken? Aan een gerimpelde versie

van mezelf achter de geraniums?

Totdat mensen een jaar of 50, 55 zij n is

oud zij n heel ver weg. We kunnen ons

geen concrete voorstelling maken van

hoe we dan zij n en het leven dat we

dan leiden.’

Meer weten over pensioenen?

28 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

5

Het zal

wel

meevallen

Tientallen pensioenfondsen hebben

de pensioenen verlaagd. Een veel

groter aantal fondsen worstelt al

jaren met te lage dekkingsgraden en

ziet geen kans meer de pensioenen

volledig te indexeren. Gepensioneerden

merken dat direct, maar werkenden

lij den alleen verlies op papier.

Daar maakt bij na niemand zich druk

om. Uiteindelij k valt het allemaal wel

mee, denken we. ‘We gaan ervan uit

dat andere mensen nare dingen meemaken,

wij zelf niet’, zegt Luesink.

‘Mensen schatten dan de de kans dat

anderen kanker krij gen of een autoongeluk

veel hoger in dan dat het

henzelf overkomt.’ Croonen vertelt

over een onderzoek dat zij en Luesink

deden naar acquisitiefraude. Ieder

jaar opnieuw zij n tal van ondernemers

daar slachtoff er van. Ze krij -

gen valse facturen die ze argeloos

betalen. Ondertussen gooit het gros

van de ondernemers voorlichtingsmateriaal

ter preventie van acquisitiefraude

ongelezen in de prullenbak.

Desgevraagd zeiden de ondernemers:

‘Dat hoef ik niet te lezen, want ik

word niet opgelicht. Ik zou dat direct

in de gaten hebben.’ ‘Wij hebben een

online tool ontwikkeld, waarbij

ondernemers vragen moesten beantwoorden

en facturen beoordelen.

Ze maakten veel inschattingsfouten.

Daar confronteerden we hen mee.

We zeiden: als dit een echte situatie

was geweest, was je nu voor een paar

honderd euro opgelicht. Toen pas

zagen ze in dat ze niet zo slim waren

als ze dachten en waren ze bereid

zich in de risico’s te verdiepen.’

6Het is

zo ingewikkeld

‘Het zij n ook altij d ingewikkelde

verhalen’, zegt Croonen. ‘Je moet je

verdiepen in iets wat niet leuk is en

waarvan je op korte termij n geen

eff ect ziet. Dan verzand je in inertie.

Je blij ft bewegingloos in je stoel zitten.’

Het feit dat mensen het gevoel hebben

dat ze toch niets aan de situatie kunnen

veranderen, maakt het er niet

beter op. Pensioen heeft te maken met

kabinetsbeleid, met de rentestand,

met de wereldeconomie, kortom

zaken waarop de doorsnee burger

geen invloed heeft. ‘Het controlegevoel

ontbreekt. Dan onderneem je

ook geen actie, want die actie heeft

toch geen eff ect.’ Ze vertelt dat ze ooit

een website zag met een gevuld boodschappenmandje.

De hoogte van het

pensioen werd concreet gemaakt door

boodschappen uit het mandje te halen,

zodat mensen precies konden zien wat

hun koopkrachtverlies inhield. ‘Dan is

het niet meer ingewikkeld. En als je

dan ook nog laat zien op welke manieren

je je pensioen kunt verbeteren,

zodat er iets te kiezen valt, plus het

concrete eff ect van die keuzes, dan

vergroot je de kans dat mensen in

actie komen.’

Sociaal psychologen

JOYCE CROONEN (28)

en LIZA LUESINK (25)

zijn eigenaren van

Other(w)eyes, een bureau

dat ge specialiseerd is in

gedragsverandering.

vertrouw alleen

professionals

Als ik managers hoor zeggen dat ze volledig sturen op

vertrouwen, krijg ik alti jd argwaan. Dat is namelijk

niet verstandig. Ervaring en onderzoek leren dat

zoiets alleen werkt bij professionals die intrinsiek

gemoti veerd zijn. Dat zijn doorgaans − het klinkt misschien

elitair − hoger opgeleiden. Dat zijn namelijk

mensen die iets goed kunnen en dat daarom ook

graag doen. Als zij zelf mogen bepalen hoe ze hun

werk doen, sti jgt zowel de producti viteit als de

arbeidsvreugde. Als je stuurt op vertrouwen, moet je

goed afspreken wat je aan output verwacht. Daarbij

moet je de balans vinden tussen haalbaarheid en

uitdaging. Als de uitkomst niet haalbaar is, teken je

mee voor stress; als het geen uitdaging is, krijg je verveling.

Maar is die afspraak eenmaal gemaakt, dan

moet je ook niet meer doen aan ti jd schrijven of budgetcontrole.

Dan geldt: geen nieuws is goed nieuws.

Ik ben zelf commissaris bij Buurtzorg Nederland, waar

zelfsturing heel ver is doorgevoerd. De teams nemen

zelf de verantwoordelijkheid voor de zorg in een

bepaalde wijk. Als ze iPads en een overlegruimte nodig

hebben, zorgen we daarvoor, maar we bemoeien ons

niet met roosters, gewerkte uren of vakanti edagen.

Dat werkt. De instelling is uitgeroepen tot de meest

producti eve thuiszorginstelling van Nederland en

bovendien is de arbeidsvreugde er het hoogst.

Sturen op vertrouwen werkt in het algemeen ook

slechts bij circa tachti g procent van de professionals.

Die andere twinti g procent kán het niet meer of wíl

het niet meer. Die eerste groep kun je een opleidingstraject

aanbieden, waarbij je moet monitoren

hoe goed ze de leercurve doorlopen. Bij de tweede

groep moet je sturen op basis van planning en con-

COLUMN

trole. Je kunt natuurlijk proberen ze opnieuw te

moti veren of over te plaatsen, maar dan nog moet je

blijven controleren.

Een manager zou dus nooit moeten zeggen dat hij

volledig op vertrouwen stuurt. Hij moet durven differenti

ëren. Tegen de ene werknemer zeg je dat hij

zelf zijn werk mag indelen omdat hij goed is in zijn

werk en je hem vertrouwt , en tegen de andere dat

je hem zult aansturen en controleren.

Een manager moet nooit

zeggen dat hij volledig op

vertrouwen stuurt

Het gaat bij professionals natuurlijk niet alleen over

hoog opgeleiden. Er zijn ook vele ti mmermannen,

loodgieters of monteurs die zelf besluiten door te

werken tot de klus naar tevredenheid is afgewerkt.

Maar mensen die eentonig kortcyclisch werk moeten

doen, lopendebandwerk, hebben nu eenmaal

een andere atti tude. Die zeggen dat de baas mag

bepalen wat ze tussen acht en vijf uur doen, als ze er

maar voor betaald krijgen. Zij halen de voldoening

uit de dingen die ze ná hun werk doen.

Ik was ooit bij een bedrijf in Barneveld waar mensen

de hele dag kippen van de haak pakten, in een doos

stopten en daar een deksel op deden. Van hen mag

je niet verwachten dat ze enthousiast worden als

hun baas op een stoel gaat staan om te zeggen dat

ze zoveel meer voldoening kunnen halen uit hun

werk als ze maar gemoti veerd zouden zijn. Naarmate

werk meer vaardigheden vergt, meer opleiding en

vakmanschap, en naarmate het meer afwisseling

biedt, kun je meer sturen op vertrouwen.

Mathieu Weggeman is hoogleraar organisati ekunde,

in het bijzonder innovati emanagement, aan de

faculteit Industrial Engineering & Innovati on Sciences

van de Technische Universiteit Eindhoven.

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 29


ALLES VAN WAARDE

WAT

SCHADE

CLAIMS

Mensen hechten aan hun bezittingen.

Dingen die van waarde zij n, verzekeren

ze. In tij den van crisis merk je dat mensen

bewuster en sneller gaan claimen.

Ook merk je dat sommige klanten daar

‘creatiever’ mee omgaan. Zo blij kt. Want

het aantal verdachte schadeclaims is het

afgelopen jaar weer iets gestegen. In

2012 werden 961 verdachte claims

onderzocht. Dankzij de noeste arbeid

van de afdeling Integriteitzaken kon in

2012 alleen al bij Delta Lloyd Groep voor

ruim 15 miljoen aan frauduleuze claims

worden tegengehouden.

WAAR GAAT HET OM

Het zij n kleine zaken die een fraudeur de

das omdoen. Een schadeclaim voor een

kapotte smartphone vlak voordat er een

nieuw model uitkomt. Een auto die toe

was aan een dure reparatie, wordt

’s nachts op een verlaten industrieterrein

aangereden door een bevriende relatie.

De gestolen sieraden blij ken onbekend

bij de juwelier waar de aankoop zou zij n

verricht. Een fi kse brand bij een bedrij f

dat al diep in de rode cij fers zat of een

zzp’er zonder werk die ineens langdurig

ziek wordt.

HOE GAAN WE HIERMEE OM

Helaas is het beeld ontstaan bij

klanten dat verzekeraars er alles aan

doen om maar niet te hoeven betalen.

Dit is jammer. Wij vertrouwen onze

klanten; een klant betaalt premie en

heeft dus gewoon recht op een vergoeding

in geval van schade. Maar als er

echt serieuze twij fels zij n, dan heeft

Delta Lloyd óók het recht om onderzoek

te doen. En bij fraude een zerotolerancebeleid

te hanteren. En dan maakt het

niet uit of het om een gestolen leren jas

of een bedrij fsbrand gaat.

TEKST: SASKIA VERSNEIJ FOTO: MAARTEN WILLEMSTEIN

Alles over verzekeringen

van Delta Lloyd

30 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013


BOUWEN AAN VERTROUWEN

uitgeven

of niet uitgeven,

dat is de vraag

Het is niet eens zo heel lang geleden

dat we dachten dat het niet op

kon. Nog geen tien jaar terug leek

je op groei te kunnen rekenen, als

op een trouwe vriend die jou elk

jaar bezoekt. Meer markt was een

machtig middel om de economie

te blijven aanjagen. En als het

tempo toch wat afzwakte, dan was

daar altij d nog Vadertje Staat of

de centrale bank die een zetje in

de goede richting gaf. De crises

hebben ons met beide benen op

de grond gezet. Het rentewapen

van de centrale banken bleek bot

en de markt verloor zij n magie. Ook over het oplossende vermogen

van de politiek zij n we minder optimistisch. Een aantal

illusies armer vragen we ons af of de volgende generatie

het nog wel beter krij gt. Om de groei weer te laten terugkeren,

moeten we bouwen aan nieuw vertrouwen. Drie economen,

Harrie Verbon, Roel Beetsma en Hicham Zemmouri, over hoe

we dat kunnen doen.

Laten we beginnen met de burger. Het staat buiten kij f

dat bij hem de sleutel ligt. Als we met zij n allen meer

gaan uitgeven, dan is de economie geholpen. Moeten

we mensen vragen om meer spaarcenten uit te geven?

Zoals de vorige Amerikaanse president George W. Bush

dat – volgens mythevorming? – deed met een patriottistische

oproep om te gaan winkelen.

32 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

TEKST: JOOST BIJLSMA BEELD: REIN JANSSEN

Ze verschillen in hun

mate van optimisme en

opvattingen. Maar ze

geloven wel dat het

vertrouwen kan terugkeren.

De vraag is

alleen: hoe? Is it our

patriotic duty to go out

and spend? Drie economen

gaan in debat.

harrie verbon ‘We moeten

inderdaad meer uitgeven

en dat kan ook. In Nederland

zitten we nu onnodig diep in

de put, als je het bij voorbeeld

vergelij kt met de Duitsers.

Gebaseerd op, later ondeugdelij

k gebleken, voorspellingen

van het CPB hebben we te

lang gedacht dat onze staatsschuld

onhoudbaar werd door

de vergrij zing. Natuurlij k verlaagt

de grij ze golf de productie

en drij ft ze zorg- en

pensioenkosten op. Dat werkt

remmend. Maar we moeten de negatieve eff ecten van vergrij

zing en crises niet overdrij ven. De situatie met onze

staatsschuld valt mee. We hoeven niet zo bang te zij n voor

uit de hand lopende overheidsfi nanciën. Onze schuld

bedraagt rond de zeventig procent, of zelfs rond de vij ftig,

als je de belastingclaims eraftrekt. Meer dan drie procent

begrotingstekort is geen ramp. Het tekort mag oplopen,

zolang de overheid, bij ongewij zigd beleid, rentebetalingen

deels kan fi nancieren uit de belastingen. Nog een reden

voor meer optimisme is dat we qua sparen het China van

Europa zij n. We leggen zoveel opzij dat we het overschot

naar het buitenland moeten brengen. Een belangrij k

deel van de ouderen, een categorie waartoe ik zelf

bij na behoor, heeft het zo goed dat ze blij ven sparen

na pensionering. We hebben met zij n allen welis-

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 33


waar wat minder te besteden, maar blij ven op een hoog

niveau, te vergelij ken met de situatie van 2006/2007.

Waar we ons het meeste zorgen over moeten maken is de

oplopende werkloosheid.’

hicham zemmouri ‘Als mensen meer uitgeven zal dat

de economische groei aanwakkeren. Dat is een waarheid als

een koe. Tegelij k is het begrij pelij k dat mensen meer sparen

zodra ze verwachten dat ze minder overhouden. Geld opzij -

leggen kan zelfs verstandig zij n, bij voorbeeld als je verwacht

dat de pensioenen lager worden. Of als je denkt dat de overheid

de lasten gaat verhogen om de staatsschuld af te lossen.

Zo kunnen we met zij n allen in een negatieve spiraal terechtkomen.

Een losse oproep om meer uit te geven is een lege

huls. Mensen moeten het idee hebben dat het geld dat nu is

uitgegeven tot een grotere groei gaat leiden. En dat is moeilij k

in een wereld waar huishoudens en regeringen hoge schulden

proberen af te lossen. We hebben maatregelen nodig die mensen

perspectieven bieden voor het verbeteren van hun levenssituatie,

zoals werk of woonruimte. Pas dan gaan ze uitgeven.’

roel beetsma ‘Je hoort mensen weleens beweren dat

we de boel vlot kunnen trekken met een oproep: laten we

met zij n allen op één dag allemaal 100 euro extra spenderen.

Onzin. Daar geloof ik helemaal niet in. Even wat meer uitgeven

heeft een tij delij k eff ect dat direct weer is uitgewerkt.

We zitten in een recessie omdat de vraag achterblij ft. De binnenlandse

bestedingen zij n laag en we investeren relatief

weinig. Oorzaak is een gebrek aan vertrouwen. Vertrouwen

kweek je door een stevig fundament te leggen. Met maatregelen

die burgers weer in de toekomst doen geloven.’

34 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

HARRIE VERBON (1951) heeft economie

en econometrie gestudeerd aan de Vrije

Universiteit. Hij is sinds 1990 als hoogleraar

openbare fi nanciën verbonden aan Tilburg

University. Verbon is een specialist in

pen sioenen, economische integrati e en

begroti ngs beleid. Hij schuwt het publieke

debat allerminst.

HICHAM ZEMMOURI (1973) is senior portfoliomanager

bij Delta Lloyd Asset Management.

Hij maakt deel uit van het team dat verantwoordelijk

is voor vast rentende waarden.

Hiervoor werkte hij als portf oliomanager

opkomende markten bij Shell Asset Management

Company. Verder is hij acti ef geweest

als senior econoom bij ABN AMRO en

econoom bij Oxford Economic Forecasti ng.

ROEL BEETSMA (1967) is vicedecaan van de

faculteit economie en bedrijfskunde van de

Universiteit van Amsterdam. In zijn onderzoek

richt hij zich vooral op de macro-economische

aspecten van pen sioenen en het

budgett aire beleid van overheden. Beetsma

is consultant geweest voor het IMF, de ECB,

de Europese Commissie, De Nederlandsche

Bank en het ministerie van Financiën.

Wat kan de overheid doen om te bouwen aan vertrouwen?

Moet ze meer gaan uitgeven, zodat de economie

wordt aangejaagd? Of moet ze juist de broekriem verder

aanhalen, zodat we het vertrouwen houden dat de

staatsschuld in de toekomst betaalbaar blij ft? Economen

en politici nemen over ‘spending versus austerity’

de meest uiteenlopende standpunten in…

verbon ‘De overheid moet meer uitgeven. Je ziet nu,

in de politiek, een typisch menselij k trekje de kop opsteken.

Als het goed gaat, zij n we te optimistisch en geven te veel

uit. Als het slecht gaat, zij n we te pessimistisch en potten te

veel op. We moeten nu meer investeren, bij voorbeeld in de

bouw of het onderwij s. Maar dat gebeurt niet. Fnuikend

voor het vertrouwen was de door het kabinet voorgestelde

verkorting van de WW-duur, waardoor mensen eerder in de

bij stand zouden terechtkomen. Als mensen zoiets boven het

hoofd hangt, neemt de angst voor baanverlies toe en gaan

ze uitgaven uitstellen.’ [Dit voorstel is door het sociaal

akkoord sterk afgezwakt, red.]

‘ In Nederland zitten

we nu onnodig diep

in de put’

beetsma ‘Wat vertrouwen geeft, is dat Nederlandse

politieke partij en bereid zij n om zich op te off eren om tot

compromissen te komen. Maar helaas nemen de akkoorden

onvoldoende onzekerheid weg. Mensen blij ven onzeker over

arbeidsmarkt en woningmarkt. Maar ook over de pensioenen.

Willen we het vertrouwen echt herstellen, dan moeten we

blij ven werken aan langetermij nplannen die meer zekerheid

geven. Hoewel ik vind dat het kabinet in 2013 niet meer

moet bezuinigen, geloof ik wel dat het terugdringen van het

tekort belangrij k blij ft. Want daarmee vergroot je – het

klinkt wat tegennatuurlij k – het vertrouwen. Burgers weten

zelf ook: als de overheid nu fl ink snij dt, hoeft ze later niet

met nog draconischer maatregelen te komen. Bij eventuele

nieuwe ingrepen ben ik sterk voor de weg van de uitgaven.

Empirisch onderzoek, zoals dat van Alesina (Harvard), laat

zien dat dit het beste werkt. Het verkleinen van de uitgaven

heeft meer eff ect dan het, met hetzelfde bedrag, verzwaren

van de lasten. Een lastenverzwaring is een relatief gemakkelij

ke maatregel, omdat iedereen er ongeveer evenveel last

van heeft. Maar het remt de groei, doordat belastingen

verstorend zij n. Vermindering van niet-productieve uitgaven

door de overheid, bij voorbeeld snij den in uitkeringen,

is moeilij ker te verkopen door politici. Dat komt omdat het

specifi eke doelgroepen treft. Maar fi nanciële markten

“belonen” dit het meest, in de vorm van een lagere obligatierente.

Je herstelt het vertrouwen verder met maatregelen

die je economie productiever maken. Met dat in het achterhoofd

investeren we te weinig in ons onderwij s, vooral in

technische opleidingen. Bloedlink. Want in de wereldmarkt

moeten we het hebben van onze kennisvoorsprong.’

zemmouri ‘Politici kiezen vaak eerst voor de gemakkelij

kste maatregelen die mensen niet direct raken. Ze verhogen

de lasten. Of ze schroeven investeringen terug, waarvan

de meeste mensen de gevolgen pas op lange termij n merken.

Dat is slecht voor de langetermij ngroei. De overheid zou juist

moeten investeren in innovatie, onderwij s en ondernemerschap.

Of moeten durven uitleggen dat de ene groep wat

meer moet inleveren dan de andere. Dat geeft pas hoop en

vertrouwen.’

Zelfs als de overheid erin slaagt om het vertrouwen met

maatregelen op nationaal niveau te herstellen, blij ven

we te maken houden met onzekerheden die buiten onze

macht liggen, zoals de eurocrisis. Hoe kunnen we op

dat niveau aan vertrouwen bouwen?

verbon ‘Ik kan mij voorstellen dat mensen tegenwoordig

minder vertrouwen op economen. Net als de fi nanciële

crisis is de eurocrisis niet of nauwelij ks voorspeld. Bij na

niemand heeft voorzien dat lidstaten zich zo slecht aan de

afspraken gingen houden. We dachten dat de euro een

bindmiddel zou worden, maar deze munt heeft ons juist uit

elkaar gedreven. Het herstellen van het Europese vertrouwen

is erg urgent. We moeten nu eindelij k afspreken wat we

centraal regelen en wat lidstaten zelf blij ven doen. Ook moet

Nederland met andere sterke eurolanden groei stimuleren,

bij voorbeeld door samen te investeren in knelpunten in

de infrastructuur. Dat zou pas een vertrouwenwekkend

signaal zij n.’

‘ Frankrij k bij voorbeeld,

laat zien hoe

het níet moet’

beetsma ‘De eurocrisis is een van de

belangrij kste onzekerheden die het Nederlandse

vertrouwen ondermij nt. We dachten

misschien even dat die problemen waren

opgelost. Dit is nog niet het geval zoals na

de verkiezingen in Italië en de Cyprus-

crisis is gebleken. De les: vertrouwen

win je niet met reddingsacties, maar met

maatregelen die de economie structureel

versterken. Dan moet je denken

aan ingrepen die de markten beter

laten functioneren of die de

belastingheffi ng bevorderen.

Alleen daarmee kan het vertrouwen

van fi nanciële

markten in bij voorbeeld

Zuid-Europese landen worden hersteld. Helaas zit dit nog

niet overal tussen de oren. Frankrij k, bij voorbeeld, laat zien

hoe het níet moet. Ze hebben een te hoge belastingdruk,

een beroerd ondernemingsklimaat en een enorme overheid.

Maar het ergste is: ze nemen geen structurele maatregelen

en draaien hervormingen van pensioenen terug.

Misschien kunnen we iets leren van Letland. Daar hebben

ze zich van een diepe crisis hersteld met harde ingrepen.

Maar dat voorbeeld is voor ons lastig te volgen. In welvaartsstaten

zoals de onze hebben te veel mensen belang bij

een status quo.’

zemmouri ‘Gebrek aan vertrouwen zie je op te veel

niveaus: binnen Europa, tussen lidstaten en tussen burgers

en politiek. Een nieuwe sluipmoordenaar is het gebrek aan

vertrouwen tussen generaties. Reddingsoperaties hebben

vooral de vermogens van ouderen gered. Jongeren, met

name in de Zuid-Europese landen, voelen de pij n het meest.

Zij zien hun lonen dalen, zij n niet zeker van inkomen of

werk en ga zo maar door. Het oneerlij ke gevoel dat dit geeft,

is slecht voor het vertrouwen. We hebben leiders nodig die

iedereen durven meenemen, niet alleen de gevestigde orde

of één groep uit de samenleving. De politiek in Europa moet

meer oog krij gen voor jongeren. Op het oude grij ze continent

hebben we de jeugd heel hard nodig. Alle nationale

regeringen, vrij wel zonder uitzondering, praten als technocraten

over koopkrachtplaatjes, maar een echte horizon

ontbreekt. Je kunt je echter afvragen of mensen, zeker in

Noord-Europa, al genoeg lij den onder de situatie om echt

verandering te willen. Ik hoop dat er snel nieuw bindend

leiderschap komt. Want nog een grote schok is ook een

scenario om rekening mee te blij ven houden. Laten we erop

vertrouwen dat dit niet gebeurt.’

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 35


OVER FRANK VAN WESSEL

Frank van Wessel (1983) studeerde

Economie in Tilburg. Had ti jdens zijn

studie een eigen webdesignbedrijf.

Had een bevlogen carrièrestart bij joint

venture ABN AMRO Verzekeringen.

Vanaf de oprichti ng in 2009 is hij

OVER FRANK VAN WESSEL

betrokken bij BeFrank.

Frank

Hier

van

is

Wessel

hij ver-

(1983) studeerde

antwoordelijk voor Economie marketi ng, in commu- Tilburg. Had een bevlogen

nicati e en product management. carrièrestart bij Was joint in venture ABN

2012 Young Professional AMRO of Verzekeringen. The Year Vanaf de oprich-

van Delta Lloyd Groep. ting in 2009 is hij betrokken bij Be

Frank. Hier is hij verantwoordelij k voor

Marketing, Communicatie en Productmanagement.

Won in 2012 de Young

Professional prij s van Delta Lloyd

Groep. Heeft in zij n vrij e tij d een eigen

webdesign bedrij f.

DIGISAFARI

‘We laten ons

graag inspireren

door anderen’

TEKST: SASKIA VERSNEIJ BEELD: LARS VAN DEN BRINK

Met een Net Promotor Score van 100,

een prij s voor ‘beste pen sioen communicatie

van 2012’ én voor ‘beste pensioenproduct

van 2011’ is BeFrank een mooie benchmark

als het gaat om complexe fi nanciële

materie toegankelij k maken. We gaan op

digisafari met Frank van Wessel (1983),

marketing- manager. Op zoek naar

inspirerende voorbeelden. Want vertrouwen

bouw je ook online.

Hij gelooft sterk in de kracht van generatie

Y: jong genoeg om alle moderne

ervaringen mee te pakken en oud

genoeg om voor nieuw elan te zorgen

omdat ze – inmiddels rond de 30 – de

carrièreladder rap beklimmen. Frank

van Wessel: ‘We bankieren met onze te

lefoon, gebruiken Google Maps om de

weg te vinden en met één klik bestellen

we een e-book bij bol.com. Dat is de

wereld waarin we leven. Waarom

werkt pensioen dan niet zo? Pensioen

is voor velen het belangrij kste fi nanciële

product, echter het pensioenbewustzij

n is laag. De complexiteit en

gebrek aan keuzevrij heid passen niet

meer in deze tij d. Niet bij mij n generatie.

En daar haakt BeFrank op in.’

Innovatie-killer

‘Het pensioenbewustzij n in Nederland

is laag en de onrust over pensioenen

neemt toe. Jarenlang hebben pensioenfondsen

gezegd: wij regelen het

wel. Nu we in een fi nanciële crisis

zitten, blij kt dat het toch niet zo goed

geregeld is als we dachten; indexeren

gebeurt niet meer en er wordt gekort.

Kortom: risico’s verschuiven naar de

werknemer. Dit past niet bij gebrekkige

pensioencommunicatie en het

ontbreken van keuzevrij heid. Doordat

werkgevers vaak niet hun eigen pensioenuitvoerder

kunnen kiezen, zij n

pensioenfondsen verzekerd van een

nieuwe aanwas van klanten. Een killer

voor innovatie. Waarom zou je dan

investeren in heldere en moderne

communicatie of de kosten verlagen?’

Anders denken

‘Schoolvoorbeeld is het jaarlij kse

Uniform Pensioenoverzicht (UPO).

Het UPO wordt in september verstuurd

en zegt iets over de hoogte en ontwikkeling

van het pensioen. De peildatum

van de gegevens op het UPO is 1 januari.

Op moment van ontvangst van het

UPO is de informatie dus 9 maanden

oud. Best vreemd voor een product dat

afhankelij k is van beleggingen. Als de

werknemer de envelop al opent en de

brief begint te lezen – wie krij gt er

überhaupt nog een brief denk ik dan –

Gespot op

digisafari:

harde cij fers

‘Bij BeFrank hebben we de app

“Mij n Pensioen” ontwikkeld. 24

uur per dag kunnen onze klanten

inloggen en zien hoe hun pensioen

ervoor staat en met de pensioenplanner

zelf berekeningen maken.

Aan leiding was onze website-

analyse: 27% van de bezoekers van

befrank.nl gebruikt mobile devices.’

Learning: gebruik cij fers en

harde data als bron voor

beslissingen.

meedoen

‘Er werd over ons geschreven.

Pensioenexperts vroegen zich in

2010 op Twitter en LinkedIn af hoe

vernieuwend BeFrank eigenlij k

was. Daarom hebben wij besloten

zelf de vraagtekens weg te nemen.

De kracht van de dialoog wordt

door bedrij ven nog weinig gebruikt.

Ik weet niet precies waarom.

Wellicht is het angst. Door het

gesprek aan te gaan, kunnen we

uitleggen hoe het echt zit of zelf

onze visie aanscherpen.’

Learning: meng je in het

gesprek.

achterlopen

‘Dingen die niet goed gaan, zij n

ook een rij ke inspiratiebron. Neem

Facebook: sterk als desktop-partij ,

maar ze lopen achter met hun

mobiele strategie. Zo zij n er nog

steeds functionaliteiten die alleen

via de desktop werken. Wij hanteren

een mobile-fi rst-strategie,

net als bij voorbeeld nu.nl.’

Learning: kij k ook naar

mis lukkingen.

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 37


moet een hoop jargon worden ontcij

ferd. Dan lezen mensen dat er niet

wordt geïndexeerd of zelfs gekort

wordt op de pensioenen, maar ze kunnen

daar zelf geen invloed op uitoefenen.

Dat werkt erg ontmoedigend.

Aan wie ligt het dan dat het pensioenbewustzij

n laag is?

Wat zou er gebeuren als we pensioen

zouden uitleggen in begrij pelij ke taal?

Met gebruik van moderne techniek?

Als mensen inzicht zouden hebben in

de ontwikkeling van hun pensioen?

Met realtime informatie over hun

beleggingen? Kunnen we werknemers

keuzevrij heid geven zodat ze iets te

zeggen hebben over hun oudedagsvoorziening

en de mate van risico?

En dat we ze dan ook begeleiden bij

het maken van de juiste keuze?

Als het gaat om innovatie laat BeFrank

zich graag inspireren door anderen.

Wat kunnen we van anderen leren?

Kunnen we dit ook toepassen binnen

onze communicatie of dienstverlening?

In de fi nanciële sector verlopen innovatiegolven

als volgt: banken lopen

voorop, gevolgd door verzekeraars en

de pensioenbranche hobbelt daar een

beetje achteraan. Inspiratie halen we

daarom vooral uit andere branches.’

OVER BEFRANK

BeFrank bundelt de online kracht van BinckBank

met de pensioenkennis van Delta Lloyd. Het

resultaat is een frisse, nieuwe pensioenuitvoerder

op de Nederlandse markt. Met online

portalen, een pensioenplanner, de app ‘Mijn

Pensioen’ en de pensioen community WeFrank

staat BeFrank voor een moderne manier van

pensioen uitvoering.

Meer over WeFrank

38 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

klagende

klant

‘Een Canadese zanger zag dat vliegtuigpersoneel

bij een overstap met

zij n gitaar gooide. Schade: 1200

euro. Bij United gaven ze geen gehoor

toen hij schade claimde. Dus maakte

hij een lied over de zaak en plaatste

het op YouTube. Binnen

een week is de video 1 miljoen keer

bekeken. De zanger wordt uitgenodigd

bij CNN en BBC. United Airlines’

beurskoers kelderde tien procent,

goed voor een verlies van 180 miljoen

dollar. Waar gewerkt wordt,

gaan dingen ook weleens niet goed.

De vraag is: wat doe je ermee? Mensen

vinden het helemaal niet erg als

er een keer iets niet goed gaat, als je

het maar krachtig, snel en naar alle

tevredenheid oplost.’

Learning: neem klachten serieus.

toekomstmuziek

‘Ik denk dat de werknemer eigenlij k

niet weet wat een werkgever

allemaal overheeft voor een goed

pen sioen. Wat zou er gebeuren als wij

elke maand een sms sturen: je werkgever

heeft deze maand weer driehonderd

euro op je

pensioen rekening gestort. Wil je het

zien:

log in!’

Learning: laat zien wat je geeft.

eenvoud

‘Het gemak van Google zit aan de

voorkant. Eenvoud is hun credo.

Maar hoeveel techniek zit er wel niet

in de zoekmachine? Zo werkt onze

pensioenplanner ook. Wij werken

met duizend economische scenario’s

die rekening houden met de ontwikkeling

van de rente, beurskoersen,

crises en economische groei. Al die

scenario’s zij n verwerkt in prognosegrafi

eken die een klant eenvoudig

kan afl ezen.’

Learning: houd het simpel.

geen

compromis

‘Een proces is vaak een compromis

tussen afdelingen. En daarom is het

nooit optimaal voor de klant. Niet bij

energiedirect.nl. Zij hebben echt vanuit

de klant geredeneerd en geen

compromissen gesloten.’

Learning: sluit geen compromis

op klantvriendelij kheid.

klantdialoog

‘15.000 klanten weten meer dan

25 BeFrank-medewerkers is onze

overtuiging. Daarom hebben we ons

laten inspireren door My Starbucks

Idea; een platform waar klanten

ideeën kunnen delen, vragen kunnen

stellen en feedback kunnen geven. Zo

is de pensioencommunity WeFrank

geboren. We zij n klein begonnen,

maar inmiddels is het platform ontsloten

naar Facebook, de app en naar de

website. Het feit dat we terugkoppelen

– zelfs al kunnen we niet helpen –

zorgt al voor veel goodwill.’

Learning: geef terugkoppeling.

snelle

mislukking

‘Hoe wij initiatieven opzetten, raakt

het Google-concept van pretotyping.

Zorg dat je in een zo vroeg mogelij k

stadium weet of een idee goed is.

Betrek de klant zo vroeg mogelij k.

Als het aanslaat, kun je het samen

doorontwikkelen. Werkt het niet,

stop dan voordat je bakken met geld

kwij t bent. De app hebben we zo ontwikkeld.

Tij dens het bouwen en na de

lancering hebben we klanten online

om feedback gevraagd.’

Learning: betrek snel klanten.

‘ Sluit geen compromis op

klantvriendelij kheid’


40 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

TREND

soort zoekt soort

TEKST: RON ELKERBOUT

Steeds vaker lopen mensen om organisaties heen en

zoeken ze elkaar op, geholpen door digitale kanalen:

van veiling tot buurtgroep tot vergelij kingssite. In deze

sharing- economy regel je wat je belangrij k vindt zelf.

Samen met mensen die je vertrouwt.

SAMEN AUTO DELEN

Een middenklasse-auto kost een gezin al

snel meer dan een schoolgaande puber –

de vergelij king is oneerbiedig maar waar.

Daarom bedacht Dan Leahy, de oprichter

van WeGo , een manier waarop buren en

vrienden elkaars auto op een veilige

manier kunnen huren. Zo verdient je auto

nog wat terug als jij hem toch niet nodig

hebt. En is er, als je zelf geen auto hebt,

bij na altij d en overal wel een auto beschikbaar.

Leahy vindt deze ‘democratische economie’

eerlij ker, rechtvaardiger en minder

kwetsbaar dan bestaande economische

modellen. En dat kan nog leuk zij n ook: je

kiest bij WeGo de auto die jij graag rij dt.

Dus een keer met een snelle bak op pad of

toch liever die dikke 4x4?

www.wego.nu

SAMEN ETEN

Marieke Hart snoof in haar tuin de kookgeuren

van haar buurvrouw op en het idee

was geboren. Als je toch graag kookt, deel

dan je maaltij den met buurtbewoners.

Eten verbindt, en thuisafgehaald.nl brengt

buurtgenoten met elkaar in contact. Voor

een paar euro geniet je van een culinair

soepje of een frisse salade. Of je maakt je

onsterfelij k in de buurt met je kookkunsten.

www.thuisafgehaald.nl

SAMEN ZORGEN

De echte zorg en aandacht voor de patiënt

kwamen in het gedrang terwij l de kosten

van bureaucratische thuiszorgorganisaties

opliepen, merkte Jos de Blok een aantal

jaren geleden. Zij n oplossing: een eigen

klein wij kverpleegkundigenteam dat zelfstandig

werkt. Zonder managers, zonder

hoofdkantoor. Inmiddels zij n er 450 van

die autonome teams in Nederland. Sleutelwoorden:

eigen verantwoordelij kheid en

zelfsturend. Ook wel: mensen die elkaar

vertrouwen en graag met elkaar samenwerken.

In 2012 werd Buurtzorg voor de

tweede keer uitgeroepen tot beste werkgever

van Nederland.

www.buurtzorgnederland.com

SAMEN VERZEKEREN

Zeker twee derde van de zzp’ers in Nederland

is niet verzekerd voor arbeidsongeschiktheid.

De verzekering is voor kleine

ondernemers simpelweg te duur. Alternatief:

een broodfonds. Groepjes ondernemers

leggen geld apart en maken een paar

eenvoudige, heldere afspraken. Kan een

van hen door ziekte of een ongeval tij delij k

niet werken, dan maakt ieder broodfondslid

een klein bedrag aan hem of haar over,

zodat toch in het levensonderhoud kan

worden voorzien. Broodfondsen zij n wars

van controles, keuringen of bij betalen als

je al iets mankeert. Ze gaan uit van onderling

vertrouwen en solidariteit. Zo zij n

verzekeringen oorspronkelij k bedoeld.

www.broodfonds.nl

FOTO: CORMAC MCCREESH / GALLO IMAGES / GETTY IMAGES

SAMEN OPWEKKEN

Als we op elk dak van de stad zonnepanelen

leggen, kunnen we volledig zelf in onze

stroombehoefte voorzien. Die gedachte

liet Frans Stokman niet los. Waarom

stroom afnemen van een onpersoonlij ke

energiemaatschappij als we die zelf kunnen

produceren? Zo werd Grunneger

Power geboren. Het is een van de vele

kleine energiecoöperaties in Nederland.

Ze leveren liefst zelfopgewekte energie en

investeren fanatiek in opwekking uit zon,

wind en biomassa. Door hun lokale en

onafhankelij ke karakter trekken ze bewoners

makkelij ker over de streep. Groen en

goed voor de plaatselij ke economie. Met

prij zen die vaak lager zij n dan die van

commerciële aanbieders.

www.grunnegerpower.nl

www.nhec.nl

www.rij nenij sselenergie.nl

SAMEN VERGELIJ KEN

Websites met productvergelij kingen en

klantreviews bieden soelaas in het overvloedige

aanbod; van reizen tot restaurants

tot fi nanciële diensten. Het is een stap in

de richting van de openheid waarmee de

sharing-economy vertrouwen wint.

Eind vorig jaar deed de Autoriteit Financiële

Markten (AFM) onderzoek naar de

transparantie van drieëndertig financiële

vergelij kingssites. Daaruit bleek dat veel

sites moeilij k vindbare of weinig informatie

geven over hun verdienmodel en vergelij

kingsmethoden. Achmea heeft

bij voorbeeld een meerderheidsbelang in

Independer.nl. Toch blij ven de vergelij kingen

op Independer.nl volgens Achmea

objectief. Een speciaal daarvoor aangestelde

raad van toezicht, onder voorzitterschap

van Arthur Docters van Leeuwen,

bewaakt die objectiviteit. Een nieuwe eend

in de bij t is Advieskeuze.nl. Dit platform

belooft onafhankelij ke consumentenvoorlichting

over prij s en kwaliteit van fi nanciële

adviseurs – een functie die overigens

op Independer.nl al bestaat. De adviseurs

worden ook hier gereviewd door hun

Ga direct

naar de sites

klanten. Advieskeuze.nl geeft aan dat

grootbanken, verzekeraars en vermogensbeheerders

het initiatief gaan ondersteunen.

Ze verkoopt bovendien aan

adviseurs en fi nanciële dienstverleners

analyses waarmee deze de kwaliteit van

hun dienstverlening kunnen verbeteren.

En daarmee ook hun score op de site.

Objectief? Dat is aan de consument.

SAMEN SPULLEN DELEN

Het is helemaal niet logisch dat elk huishouden

een boormachine in de kast heeft

liggen, vond Martin Hietkamp. Staan de

heggenschaar en de keukenmachine het

grootste deel van de tij d stof te vangen?

Deel ze dan met buren, vrienden en mensen

uit de buurt. Hoef je ook niet alles zelf

te kopen. Goed voor de portemonnee, goed

voor het milieu en je helpt de buurman ook

weer eens – of hij jou.

www.spullendelen.nl

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 41


Lezen, zien, horen

‘Doubt is useful, it

keeps faith a living

thing.’

Verder lezen,

kijken en luisteren

Peter van Lonkhuyzen (boeken) is adjunct-hoofdredacteur

van Management Team. Hij schreef zelf

het boek ‘Taboe: macht’, over de psychologie van de

macht in organisati es.

Erwin van der Zande (fi lms) is hoofdredacteur van Bright,

lifestyleglossy voor technologie en design. Ook is hij

initi ator van Screenzine, een vernieuwingsproject voor

digitale magazines.

Menno Pot (muziek) is popjournalist voor de Volkskrant

en Muziek.nl. Daarnaast is hij voetbalcolumnist en

schrijver. Zijn supportersroman ‘Vak 127’ won de Nico

Scheep maker Publieksprijs; zijn nieuwe boek ‘Sporen

van Ajax’ is nu uit.

42 DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013

lezen

What got you here

won’t get you there

(Marshall Goldsmith,

2007)

Een van de meer ‘verlichte’

boeken over leiderschap.

Goldsmith is een topcoach

die talloze beroemde CEO’s

heeft bij gestaan en hij laat

op dramatische manier

zien hoe de eigenschappen

waarmee iemand erin

geslaagd is aan de top te

komen, tekortschieten om

daar te blij ven. Om het vertrouwen

te behouden van

grote groepen werknemers

moeten managers hun

competitieve stij l inruilen

voor vaardigheden zoals

‘luisteren’, ‘bedanken’ en

‘verontschuldigen’. Leiders

moeten, kortom, iemand

worden die werk nemers

graag willen volgen.

The Speed of Trust

(Stephen M. R. Covey,

2008)

De oudste zoon van de

(vorig jaar overleden)

management goeroe

Stephen Covey heeft zich

het onderwerp vertrouwen

toegeëigend, en met succes.

Wat hij in het boek

demonstreert, is dat het de

moeite loont om mensen je

vertrouwen te schenken –

en dat het een essentieel

ingrediënt is van effi ciënt

geleide bedrij ven. Covey jr.

doet dat in een sterk met

die zij n vader vergelij kbare

stij l: helder geschreven,

met veel overtuigende

casuïstiek en met (vanzelfsprekend)

een stappenplan.

Inde plaats van 7

Habits (vader) komen 13

Behaviors (zoon).

Maverick

(Ricardo Semler, 1995)

Het ultieme verhaal over

de kracht van vertrouwen

binnen de muren van een

onderneming is opgetekend

door de Braziliaanse

ondernemer Ricardo

Semler zelf. Na een burnout

besloot hij het roer

om te gooien in het van

zij n vader geërfde bedrij f.

Procedures gingen overboord,

prikklokken wer-

Fuck de regels

(Ben Kuiken, 2012)

Filosoof Ben Kuiken

beschrij ft de wildgroei aan

goedbedoelde regels die

organisaties soms lamleggen.

De regeltjes kunnen

zo ingewikkeld worden

dat de enige oplossing

het verzinnen van weer

nieuwe regels lij kt te zij n.

Maar er is hoop: het zelforganiserende

vermogen

van mensen is groter dan

de regelbedenkers zich

realiseren. Kuiken

beschrij ft voorbeelden uit

de praktij k van zorgverleners,

managers en verkeersdeskundigen

die met

heel wat minder voorschriften

opvallende resultaten

wisten te bereiken.

den weg gehaald en

medewerkers mochten

zelf bepalen wat ze gingen

doen, en hoeveel ze

zouden verdienen.

Terwij l Semler voor gek

werd verklaard, leefde

Semco op en werd het

bedrij f vervolgens een

bedevaartsoord voor

managers die komen

kij ken hoe ze het doen.

zien

Seabiscuit (2003)

Hollywood op z’n best: een

verfi lming van een waargebeurd

verhaal waarin

een underdog triomfeert.

Het gaat overigens om een

racepaard, de Engelse volbloed

die eigenlij k te klein

was om een kampioen te

worden. Dat werd Seabiscuit

eind jaren dertig

op overtuigende wij ze

toch en dat gaf een door de

Grote Depressie geteisterd

Amerika inspiratie en

hoop. Of zoals de jockey op

een gegeven moment zegt:

‘He fi xed us.’

horen

Suspicious Minds

Elvis Presley

Wat we elkaar in het verleden

ook fl ikten: voor een

betere toekomst is vertrouwen

hard nodig. Wantrouwen

leidt tot niets. ‘We

can’t build our dreams on

suspicious minds’, zong

Elvis Presley in 1968 en

warempel: na jaren van

crisis leefde zij n carrière

ervan op.

Good Will Hunting

(1997)

Vertrouwen voedt vertrouwen.

Als je het nooit hebt

gekregen, kun je het ook

niet geven. De 20-jarige

Will, aan de buitenkant een

vmbo-type, werkt als

schoonmaker op een van

de meest prestigeuze

universiteiten in de VS.

heeft echter een wiskundeknobbel

die grenst aan

genialiteit. Zij n talent

wordt ontdekt en opent

voor hem deuren naar topbanen.

Banen die hij weigert.

Net zoals de perfecte

vriendin die hij is tegengekomen

maar niet toelaat.

Een pyscholoog, een sterke

rol van Robin Williams,

weet tot hem door te dringen

en helpt hem zij n eigen

pad te vinden.

Keep The Faith

Bon Jovi

‘Houd vertrouwen’ is een

boodschap die Amerikanen

van oudsher met meer

overtuiging uitdragen dan

Europeanen. Soulvol, jazzy

of gewoon ongecompliceerd

rockend, zoals Bon

Jovi: ‘You know you’re

gonna live through the

rain/ Lord, you gotta keep

the faith!’

Jerry Maguire (1996)

De titelfi guur, gespeeld

door Tom Cruise, voelt zich

verloren in zij n bestaan als

snelle sportagent. Alleen

het geld telt, de liefde voor

de sport doet er niet meer

toe. Hij schrij ft een mission

statement die hem prompt

zij n baan kost, zij n vriendin

en z’n luxe leventje. Met de

enige klant die hij nog

heeft, raapt hij zichzelf bij

elkaar en brengt zij n

nieuwe fi losofi e in de praktij

k. Hij herwint zij n vertrouwen

en begeisterung

maar moet enkele lang

genegeerde waarheden

onder ogen zien. Eerlij k

duurt het langst.

Three Litlle Birds

Bob Marley

Onwrikbaar vertrouwen in

alles en iedereen is een

hoofdpij ler van het rastafari-geloof.

Het kostte

Bob Marley zij n leven (hij

geloofde dat zij n huidkanker

zou genezen zonder

medische hulp), maar de

boodschap blij ft krachtig:

‘Don’t worry about a thing

‘cos every little thing gonna

be alright.’

Million Dollar Baby

(2004)

In een van de beste fi lms

van de jaren nul laat Clint

Eastwood zien wat een

meesterlij ke regisseur hij is

geworden. Hij speelt ook

nog in de fi lm en vertolkt

een bokstrainer op het

einde van zij n loopbaan bij

wie grote talenten weglopen

als ze succes ruiken.

En dan staat er plots een

vrouw (Hillary Swank) in

zij n boksschooltje. Een

white-trash-type. Ze heeft

niets behalve een droom.

Zij n enige vriend, een rol

van Morgan Freeman,

overtuigt hem haar toch te

gaan trainen. Grandioos

verteld en gefi lmd.

Trust In Me

Etta James

Armoede, racisme, drugsverslaving:

Etta James

maakte het allemaal mee,

maar bitter? No way! Vorig

jaar overleed de jazzdiva,

zonder ‘Trust In Me’ ook

maar één keer ongemeend

te hebben gezongen: ‘Trust

in me in all you do/ Have

the faith I have in you/

Love will see us through.’

Silver Linings

Playbook (2012)

Je wenst het niemand toe,

maar een bipolaire stoornis

is heel erg grappig. En

dramatisch. De perfecte

aandoening voor een romcom

eigenlij k. De bipolaire

Pat ontmoet de depressieve

Tiff any, een jonge weduwe,

met wie het meteen klikt.

Ze sluiten een pact: zij

helpt hem zij n vrouw terug

te winnen (vrij kansloos

met een huisverbod), hij

helpt haar een danswedstrij

d te winnen. Een

originele fi lm met een

traan en een lach die doet

denken aan One Flew over

the Cuckoo’s Nest. Ik hield

het niet droog. Bij geen van

de fi lms trouwens.

Schitterend.

Into The Fire

Bruce Springsteen

Na de aanslagen van ‘9/11’

zong Bruce Springsteen,

prevelend als een priester,

over de brandweermannen

die zonder aarzelen de

torens beklommen: ‘May

your strength give us

strength, may your faith

give us faith, may your

hope give us hope.’ Als het

erop aankomt, zij n we

elkaars vertrouwen waard.

DELTA LLOYD MAGAZINE, JUNI 2013 43


“ De mensen van Delta Lloyd

staan met de poten in de klei.”

Piet Bus, voorzitt er van de Sti chti ng Pensioenfonds Diolen

De Sti chti ng Pensioenfonds Diolen heeft maar kort bestaan. Na het faillissement van Diolen,

vroeger een onderdeel van Akzo, zocht het bestuur voor de kleine 600 werknemers een nieuw

onderkomen. De toezichthouder gaf geen toestemming om aan te sluiten bij andere pensioenfondsen,

omdat de dekkingsgraad van deze fondsen onder de 100% was gezakt, terwijl Sti chti ng

Pensioenfonds Diolen daar boven zat.

Piet Bus:

“Aansluiten bij een ander pensioenfonds bleek geen opti e. Zo kwamen we al snel bij verzekerings-

maatschappijen terecht. Daar waren we eerst wat huiverig voor, misschien wel vanwege het

vooroordeel dat ze graag innen, maar niet graag uitbetalen. We kozen voor Delta Lloyd vanwege

het aanbod, de indexati e van 77,5% van de Europese infl ati e.

Het gewone verhaal van Delta Lloyd gaf de doorslag. Het was duidelijk dat de mannen en vrouwen

van Delta Lloyd gewend waren met de poten in de klei te staan. Ze konden ons precies vertellen

hoe het implementati eproces eruit zou zien en waar de valkuilen zouden zitt en. Dat schiep

vertrouwen en dat vertrouwen is niet beschaamd. Ondanks het faillissement van Diolen kunnen

deelnemers nog alti jd bij mij terecht voor vragen rondom hun pensioenregeling, maar tot op

heden heb ik nog geen negati ef geluid gehoord.”

Delta Lloyd biedt pensioenoplossingen voor bedrijven en (ondernemings)pensioenfondsen. En

zorgt daarmee voor de zekerheid van slimme oplossingen, afgestemd op de situati e en wensen

van de klant. Klanten die in veel gevallen kiezen voor een gegarandeerd pensioen. Delta Lloyd

zorgt voor voldoende kapitaalbuff ers om aan deze verplichti ngen te kunnen voldoen. Ook als er

sprake is van fi nancieel slechte ti jden. Met een kriti sch portefeuillebeleid beheersen we natuurlijk

op de eerste plaats de risico’s en streven daarnaast naar een extra rendement.

Wilt u ook uw pensioenvoorziening in betrouwbare handen?

Kijk voor meer informati e op deltalloyd.nl/corporateclients.

More magazines by this user
Similar magazines