LCR - brief aan TK reactie op advies Wajong van Commissie ...
LCR - brief aan TK reactie op advies Wajong van Commissie ...
LCR - brief aan TK reactie op advies Wajong van Commissie ...
Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
Den Haag, 13 september 2004<br />
Aan Vaste Tweede Kamer <strong>Commissie</strong><br />
Sociale Zaken en Werkgelegenheid<br />
Postbus 20018<br />
2500 EA DEN HAAG<br />
Betreft: Kabinetsstandpunt Advies <strong>van</strong> de <strong>Commissie</strong> het Werkend Perspectief<br />
over <strong>Wajong</strong>gerechtigden<br />
Ref.: <strong>LCR</strong>/040479/JL/ER<br />
Geachte dames en heren,<br />
De Landelijke Cliëntenraad (<strong>LCR</strong>) heeft kennisgenomen <strong>van</strong> het kabinetsstandpunt over het<br />
Advies <strong>van</strong> de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief over de positie <strong>van</strong> jonggehandicapten.<br />
In april heeft de Landelijke Cliëntenraad gesproken met de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief en<br />
schriftelijk commentaar geleverd <strong>op</strong> het <strong>advies</strong> <strong>van</strong> de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief<br />
(zie bijlage 13 bij het <strong>advies</strong> <strong>van</strong> de <strong>Commissie</strong> Werkend perspectief).<br />
Positie jonggehandicapten<br />
De Landelijke Cliëntenraad constateert met de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief dat er vele<br />
actoren betrokken zijn bij de begeleiding naar werk <strong>van</strong> de jongeren met een arbeidshandicap.<br />
De wet en regelgeving bestrijken het veld <strong>van</strong> onderwijs, zorg, <strong>op</strong>leiding en (re)integratie <strong>van</strong><br />
jonggehandicapten. Deze behoren tot het werkterrein <strong>van</strong> 4 ministeries: OC&W, VWS, SZW en<br />
Financiën. Zij organiseren dat binnen en <strong>van</strong>uit hun eigen beleidsdomein.<br />
Het achterliggende beleid wordt niet afgestemd en de financieringsstructuren sluiten niet <strong>op</strong><br />
elkaar <strong>aan</strong>. Daardoor zijn de mogelijkheden om afstemming te organiseren beperkt.<br />
De vele reorganisaties, binnen de sociale zekerheid en binnen andere organisaties betrokken<br />
bij de begeleiding <strong>van</strong> jonggehandicapten naar werk, hebben er toe geleid dat jongeren met<br />
een arbeidshandicap tussen wal en schip zijn geraakt.<br />
De commissie doet veel waardevolle <strong>aan</strong>bevelingen. Voor de <strong>LCR</strong> staat voor<strong>op</strong> het wegnemen<br />
<strong>van</strong> knelpunten in de wet en regelgeving, het verbeteren <strong>van</strong> de uitvoering door het UWV,<br />
goede informatie en voorlichting <strong>aan</strong> <strong>Wajong</strong>ers en het scheppen <strong>van</strong> randvoorwaarden om<br />
<strong>Wajong</strong>ers werkelijk <strong>aan</strong> het werk te krijgen en te houden.<br />
De <strong>LCR</strong> is net als de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief <strong>van</strong> mening dat de regie bij (re)integratie<br />
bij de jonggehandicapten moet liggen. De <strong>LCR</strong> is echter <strong>van</strong> mening dat dit onvoldoende tot<br />
zijn recht komt in het kabinetsstandpunt over jonggehandicapten.
Overleg met minister De Geus<br />
De Landelijke Cliëntenraad vindt het belangrijk dat jonggehandicapten weer onder de <strong>aan</strong>dacht<br />
<strong>van</strong> het kabinet zijn gekomen. De <strong>LCR</strong> waardeert de steun en <strong>aan</strong>dacht <strong>van</strong> het kabinet voor<br />
jonggehandicapten. Donderdag 9 september jl. heeft de <strong>LCR</strong> met minister De Geus gesproken<br />
over de <strong>reactie</strong> <strong>van</strong> het kabinet <strong>op</strong> het <strong>advies</strong> <strong>van</strong> de <strong>Commissie</strong> Werkend Perspectief.<br />
De <strong>LCR</strong> is verheugd dat minister De Geus in dit overleg een <strong>aan</strong>tal <strong>aan</strong>vullende toezeggingen<br />
heeft ged<strong>aan</strong>.<br />
De minister heeft toegezegd:<br />
• Nog eens te kijken naar de mogelijkheid <strong>van</strong> het toekennen <strong>van</strong> een afzonderlijk budget<br />
ten behoeve <strong>van</strong> een oriëntatiefase ter voorbereiding <strong>op</strong> reïntegratie in het kader <strong>van</strong><br />
de Individuele Reïntegratie Overeenkomst (IRO);<br />
• Bij de monitoring <strong>van</strong> de no-riskpolis voor werkgevers te bezien of een deel <strong>van</strong> de<br />
kosten kunnen worden gefinancierd uit de premiegefinancierde fondsen. Dit in het<br />
kader <strong>van</strong> de vraag <strong>van</strong> de <strong>LCR</strong> om niet alle kosten voor de no-riskpolis voor<br />
werkgevers in rekening te brengen <strong>van</strong> de extra 11,5 miljoen voor jongehandicapten,<br />
maar deze deels in rekening te brengen bij de premiegefinancierde fondsen.<br />
Als jonggehandicapten werken dragen zij immers ook bij <strong>aan</strong> deze fondsen;<br />
• Dat onnodige arbeidsuitval moet worden vermeden door het pas in 2006 invoeren <strong>van</strong><br />
de no-riskpolis voor werkgevers. Voorkomen moet worden dat mensen in 2004 en 2005<br />
tussen wal en schip vallen. De minister zal daartoe met het UWV overleggen. Dit <strong>op</strong> het<br />
verzoek <strong>van</strong> de <strong>LCR</strong> om de no-riskpolis voor werkgevers met terugwerkende kracht tot<br />
2004 in te voeren;<br />
• Snel met een <strong>op</strong>lossing te komen voor de facilitering <strong>van</strong> jonggehandicapten in het<br />
onderwijs ter voorbereiding <strong>op</strong> arbeid. In dit kader stelde de minister voor de middelen<br />
die daarvoor thans nog door het ministerie <strong>van</strong> SZW ter beschikking worden gesteld,<br />
over te dragen naar het ministerie <strong>van</strong> OC&W zodat dit ministerie een structurele<br />
<strong>op</strong>lossing kan bieden;<br />
• Dat het probleem <strong>van</strong> het vervallen <strong>van</strong> de sluitende <strong>aan</strong>pak <strong>van</strong> schoolverlaters <strong>van</strong><br />
het speciaal onderwijs met een Wsw–indicatie door het verdwijnen <strong>van</strong> de<br />
Wet inschakeling werkzoekenden (Wiw) zal worden <strong>op</strong>gelost bij de modernisering <strong>van</strong><br />
de Wsw;<br />
• Dat als mocht blijken dat de resultaten <strong>van</strong> de taskforce jeugdwerkloosheid achter<br />
blijven bij de doelstelling om 5 % jonggehandicapten te plaatsen, er iets extra’s moet<br />
gebeuren;<br />
• Dat werk moet lonen ook voor jonggehandicapten;<br />
• Dat hij onderkende dat er extra structurele middelen <strong>aan</strong> het budget voor de<br />
arbeidsadviseur moet worden toegevoegd indien blijkt dat de voorgestane om<strong>van</strong>g <strong>van</strong><br />
gemiddeld 1,4 fte en 60 locaties onvoldoende blijkt om <strong>aan</strong> de vraag te beantwoorden.<br />
Dit zal bij de monitoring <strong>van</strong> de arbeidsadviseur worden betrokken.<br />
De <strong>LCR</strong> heeft zijn zorg uitgesproken over de mogelijke verdere versnippering <strong>van</strong> het<br />
voorzieningenpakket voor jonggehandicapten bij de overdracht <strong>van</strong> de schoolvoorzieningen,<br />
thans nog gefinancierd uit Wet REA, naar ministerie <strong>van</strong> OC&W. De minister antwoordde dat<br />
de overdracht <strong>van</strong> de schoolvoorziening <strong>van</strong> Wet REA een onderdeel is <strong>van</strong> de doelstelling om<br />
verdere versnippering <strong>van</strong> voorzieningen tegen te g<strong>aan</strong>. In dit kader worden <strong>op</strong> dit moment<br />
diverse modellen uitgewerkt. Toegezegd is dat de <strong>LCR</strong> zal worden gekend in de beoordeling<br />
<strong>van</strong> deze modellen voordat een beslissing wordt genomen.<br />
2
De <strong>LCR</strong> is verheugd dat voorl<strong>op</strong>ig is besloten om begeleid werken in het wettelijk kader <strong>van</strong> de<br />
Wet REA en de Wsw naast elkaar te laten best<strong>aan</strong>. Eveneens is de <strong>LCR</strong> verheugd dat bij het<br />
UWV de zogenaamde joggehandicapten teams nieuw leven worden ingeblazen. De <strong>LCR</strong> vindt<br />
het <strong>van</strong> groot belang dat de noodzakelijke en deel verloren gegane expertise over<br />
jonggehandicapten binnen het UWV <strong>op</strong>nieuw wordt <strong>op</strong>gebouwd en uitgebouwd.<br />
Als lid <strong>van</strong> de stuurgroep arbeidsadviseur heeft de <strong>LCR</strong> reeds laten weten dat wij <strong>van</strong> harte<br />
kunnen instemmen met het voorstel <strong>van</strong> minister De Geus om het takenpakket <strong>van</strong> de<br />
participatieadviseur onder te brengen bij de arbeidsadviseur.<br />
Overige <strong>aan</strong>dachtspunten<br />
De <strong>LCR</strong> wil hierbij uw <strong>aan</strong>dacht vragen voor de volgende punten:<br />
1 IRO<br />
2 No riskpolis voor de werknemers<br />
3 Overgang onderwijs arbeid<br />
4 sluitende <strong>aan</strong>pak<br />
5 Interdepartementale beleidsafstemming<br />
6 Jongeren denken mee<br />
7 Resultaat financiering bij scholing<br />
8 SER <strong>advies</strong> <strong>aan</strong>vraag<br />
9 Informatievoorziening; brochures en internet<br />
10 Besteding extra 11,5 miljoen euro t.b.v. Jonggehandicapten<br />
Ad 1 IRO<br />
De <strong>LCR</strong> vindt het IRO een belangrijk instrument voor jonggehandicapten om zelf een<br />
reïntegratieplan uit te werken en zelf één reïntegratiebedrijf of meerdere bedrijven te kunnen<br />
kiezen. Daarbij hechten wij er <strong>aan</strong> dat alle jonggehandicapten in het licht <strong>van</strong> de moties over<br />
de IRO worden gerekend onder de groep zeer moeilijk plaatsbaren en <strong>op</strong> grond daar<strong>van</strong> met<br />
een resultaat financiering <strong>van</strong> 80-20 te maken krijgen en tevens de mogelijkheid krijgen om<br />
scholing apart in te k<strong>op</strong>en.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat de totale doelgroep jonggehandicapten onder de groep<br />
<strong>van</strong> zeer moeilijk plaatsbaren wordt gerekend.<br />
Ad 2 No riskpolis werknemers<br />
Het kabinet stelt voor de no-riskpolis voor werknemers te verlengen <strong>van</strong> 3 tot vijf jaar.<br />
Dit vindt de <strong>LCR</strong> een stap vooruit maar nog altijd onvoldoende. De <strong>LCR</strong> pleit voor een<br />
no-riskpolis voor wajonggerechtigden gedurende het gehele werkzaam leven net als voor de<br />
no riskpolis voor de werkgever en analoog <strong>aan</strong> de situatie voor wajonggerechtigden die in<br />
Wsw-verband werken. Om de kosten hoeft dit niet te worden nagelaten. Omdat uitbreiding <strong>van</strong><br />
deze no-riskpolis voor werknemers budgettair neutraal kan geschieden.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat de no-riskpolis voor werknemers wordt verlengd tot het<br />
gehele werkzaam leven <strong>van</strong> de jonggehandicapte<br />
3
Ad 3 Overgang onderwijs arbeid<br />
De overgang <strong>van</strong> school naar werk bij jonggehandicapten verlo<strong>op</strong>t verre <strong>van</strong> soepel.<br />
Het onderwijs moet goed worden gefaciliteerd om jongeren met een arbeidshandicap toe te<br />
leiden naar de arbeidsmarkt.<br />
Dit betekent:<br />
• Scholen voor voortgezet speciaal onderwijs: ZML- en tyltylscholen moeten in staat worden<br />
gesteld om arbeidstraining en stage met begeleiding te bieden <strong>aan</strong> hun leerlingen;<br />
• Praktijkscholen moeten arbeidstraining en stage met begeleiding kunnen bieden;<br />
• Ook na het voortgezet onderwijs moeten leerlingen ten behoeve <strong>van</strong> het volgen <strong>van</strong><br />
onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs, Bve, enzovoorts deelnemersgebonden<br />
financiering kunnen krijgen om de extra kosten voor het volgen <strong>van</strong> dit onderwijs te<br />
kunnen financieren. Met behulp <strong>van</strong> de deelnemersgebonden financiering dienen de extra<br />
kosten om te kunnen inspelen <strong>op</strong> de specifieke behoefte <strong>aan</strong> ondersteuning, begeleiding en<br />
<strong>aan</strong>passingen <strong>van</strong> het onderwijs <strong>aan</strong> de leerlingen met een handicap te worden<br />
gefinancierd. Te denken <strong>aan</strong>: vervoer, ADL-ondersteuning, voorzieningen in onderwijs,<br />
voorzieningen <strong>op</strong> leerwerkplek, bemiddeling naar een stageplaats of arbeidsplaats en<br />
training <strong>van</strong> sociale vaardigheden;<br />
• Onderwijsinstellingen dienen gericht te worden gefaciliteerd om hun onderwijs <strong>op</strong> passende<br />
wijze in te richten voor leerlingen met een handicap;<br />
De <strong>LCR</strong> is blij met de toezegging <strong>van</strong> minister De Geus dat hij dit probleem snel wil <strong>op</strong>lossen.<br />
Echter, er blijft zorg of alle noodzakelijke maatregelen inderdaad <strong>op</strong> korte termijn zullen<br />
worden gerealiseerd.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat de ministeries <strong>van</strong> SZW en OC&W <strong>op</strong> korte termijn alle<br />
bovengenoemde knelpunten in het onderwijs <strong>aan</strong> jonggehandicapten <strong>op</strong>lossen.<br />
Ad 4 Sluitende <strong>aan</strong>pak<br />
Met het verdwijnen <strong>van</strong> de Wet inschakeling werkzoekenden (Wiw) is de sluitende <strong>aan</strong>pak <strong>van</strong><br />
jonggehandicapten er ernstig <strong>op</strong> achteruitgeg<strong>aan</strong>. Schoolverlaters <strong>van</strong> het speciaal onderwijs<br />
met een Wsw-indicatie kunnen nu niet langer <strong>aan</strong>spraak maken <strong>op</strong> een sluitende <strong>aan</strong>pak direct<br />
na het verlaten <strong>van</strong> de school. Over het thans invullen <strong>van</strong> de sluitende <strong>aan</strong>pak moeten<br />
afspraken worden gemaakt tussen UWV en gemeenten. In de praktijk levert dit nogal wat<br />
problemen <strong>op</strong> omdat deze partijen het niet eens worden over de noodzakelijke financiële<br />
middelen. UWV vindt dat de gemeente te veel vraagt. Dit leidt er toe dat de jongeren thuis<br />
zitten te wachten <strong>op</strong> een SW-plaats, wat leidt tot verlies <strong>van</strong> <strong>op</strong>gedane vaardigheden en<br />
kennis.<br />
De <strong>LCR</strong> is blij met de toezegging dat <strong>van</strong> minister De Geus dat dit probleem zal worden<br />
<strong>op</strong>gelost binnen de modernisering <strong>van</strong> de Wsw. Echter, in de tussentijd moet worden<br />
voorkomen dat er jongeren tussen wal en schip vallen.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u de minister te vragen om in afwachting <strong>van</strong> het realiseren <strong>van</strong> een sluitende<br />
<strong>aan</strong>pak in het kader <strong>van</strong> de modernisering <strong>van</strong> de Wsw er voor zorg te dragen dat UWV en<br />
gemeenten sluitende afspraken maken over de overgang <strong>van</strong> school naar Wsw zodat er geen<br />
jongeren tussen wal en schip vallen.<br />
4
Ad 5 Interdepartementale beleidsafstemming<br />
De <strong>LCR</strong> heeft met waardering kennisgenomen dat de minister de beleidsafstemming tussen de<br />
diverse ministeries met betrekking tot beleid en regelgeving ter hand gaat nemen.<br />
Wij vinden echter wel dat daar een <strong>aan</strong>tal concrete doelstellingen <strong>aan</strong> moeten worden<br />
verbonden waarbij ook wordt <strong>aan</strong>gegeven wanneer welke problemen moeten worden <strong>op</strong>gelost.<br />
Al eerder hebben wij gewezen <strong>op</strong> de vele knelpunten <strong>op</strong> het terrein <strong>van</strong> onderwijs.<br />
Deze problemen dienen <strong>op</strong> korte termijn te worden <strong>op</strong>gelost.<br />
De <strong>LCR</strong> kan nog niet overzien of het instellen <strong>van</strong> een Arbeidsongeschiktheidsfonds<br />
jonggehandicapten een goede <strong>op</strong>lossing is voor beleidsafstemming. Dit is mede afhankelijk <strong>van</strong><br />
de instrumenten die met dit fonds kunnen worden gefinancierd. De <strong>LCR</strong> wil graag nader<br />
worden betrokken bij de uitwerking <strong>van</strong> dit voorstel.<br />
Wij verzoeken u zorg te dragen dat de beleidsafstemming binnen de diverse ministeries met<br />
betrekking tot jonggehandicapten <strong>van</strong> concrete doelstellingen en een tijdpad wordt voorzien.<br />
Ad 6 Jongeren denken mee<br />
De <strong>LCR</strong> wil dat jongeren actief <strong>op</strong> beleidsmatig niveau kunnen meedenken over de knelpunten<br />
om betaald werk te vinden en hoe deze <strong>op</strong> te lossen. Het dient zo te zijn dat mét jongeren<br />
gesproken wordt en niet óver hun.<br />
De ervaring leert dat jongeren dit het liefst doen in onderling overleg. De <strong>LCR</strong> is daarom<br />
positief over het feit dat recentelijk bij de Landelijke Cliëntenraad AG <strong>van</strong> het UWV een<br />
commissie <strong>Wajong</strong> is ingesteld. Deze commissie zal in de toekomst de overlegpartner zijn <strong>van</strong><br />
het UWV over de positie <strong>van</strong> jonggehandicapten.<br />
De <strong>LCR</strong> adviseert om voldoende budget beschikbaar te stellen voor de ondersteuning <strong>van</strong> de<br />
participanten in deze commissie <strong>Wajong</strong> <strong>van</strong> de cliëntenraad AG <strong>van</strong> het UWV; maar ook voor<br />
de participatie <strong>van</strong> jongeren met een arbeidshandicap in het gemeentelijk beleid. In dit kader<br />
dienen ook de cliëntenorganisaties waar jongeren met een arbeidshandicap in<br />
vertegenwoordigd zijn te worden gefaciliteerd.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat jongeren in staat worden gesteld mee te denken en<br />
hiervoor middelen beschikbaar worden gesteld.<br />
Ad 7 Resultaat financiering bij scholing<br />
De minister geeft <strong>aan</strong> dat hij <strong>van</strong> mening is dat voor personen voor wie scholing nodig is om<br />
de stap naar de arbeidsmarkt te kunnen maken, scholing ingezet moet kunnen worden.<br />
De <strong>LCR</strong> kan hier <strong>van</strong> harte mee instemmen. Echter uit het regeringsstandpunt bij <strong>advies</strong> <strong>van</strong><br />
CPW over jonggehandicapten leest de <strong>LCR</strong> dat scholing een integraal onderdeel <strong>van</strong> de<br />
trajecten moet vormen. En dit nu leidt tot problemen. De <strong>LCR</strong> vraagt zich af hoe dit standpunt<br />
<strong>van</strong> de minister past bij zijn voornemen om motie nr 134, kamerstuk 26 448, <strong>van</strong> Noormanden<br />
Uyl, Weekers, Bruls, Van Gent en <strong>van</strong> Dijk ter verbetering <strong>van</strong> de IRO voor zeer moeilijk<br />
plaatsbaren, over te nemen. In deze motie wordt gevraagd om een separaat scholingsreïntegratiebudget<br />
voor zeer moeilijk plaatsbaren. Bij het overnemen <strong>van</strong> de motie heeft<br />
minister De Geus verwoord dat dit beleid in het kader <strong>van</strong> de IRO ook gevolgen zal hebben<br />
voor de groep zeer moeilijk plaatsbaren die geen gebruik willen maken <strong>van</strong> de IRO en via UWV<br />
g<strong>aan</strong> reïntegreren.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat zeer moeilijk plaatsbaren, ook zonder gebruik <strong>van</strong> de<br />
IRO, een separaat traject voor scholing kunnen krijgen.<br />
5
Ad 8 SER Advies over <strong>Wajong</strong><br />
De <strong>LCR</strong> heeft met waardering kennisgenomen <strong>van</strong> het besluit om een <strong>advies</strong><strong>aan</strong>vraag <strong>aan</strong> de<br />
SER te sturen over de maatschappelijke participatie <strong>van</strong> jonggehandicapten. De <strong>LCR</strong> is <strong>van</strong><br />
mening dat binnen dit te geven <strong>advies</strong> ook <strong>aan</strong>dacht dient te worden geschonken <strong>aan</strong> de Wet<br />
<strong>Wajong</strong>.<br />
In het kader <strong>van</strong> de <strong>advies</strong><strong>aan</strong>vraag dient ook nadrukkelijk <strong>aan</strong>dacht te worden geschonken<br />
<strong>aan</strong> het uitgangspunt dat werk moet lonen. Dit dient te gelden voor alle jongeren met een<br />
handicap. Voor hen die <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> hun handicap slechts in deeltijd kunnen werken, voor hen<br />
die <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> hun handicap werken met gebruikmaken <strong>van</strong> artikel 7 Wet REA, voor wie de<br />
werkgever loondispensatie heeft verkregen. Voor jongeren met een handicap met en zonder<br />
<strong>Wajong</strong> uitkering.<br />
De huidige situatie; een <strong>aan</strong>tal voorbeelden:<br />
Als jongeren met een arbeidshandicap als gevolg <strong>van</strong> hun beperkingen slechts in deeltijd<br />
kunnen werken en hun inkomen uit arbeid daarbij lager is dan het sociaal minimum, dan wordt<br />
hun inkomen <strong>aan</strong>gevuld uit de wajonguitkering of de bijstand. Dit leidt ertoe dat jongeren met<br />
recht <strong>op</strong> een wajonguitkering inkomen verwerven onder het wettelijk minimumloon.<br />
Voor jongeren zonder recht <strong>op</strong> een wajonguitkering geldt dat hun inkomen kan worden<br />
<strong>aan</strong>gevuld uit de bijstand tot het sociaal minimum.<br />
1 Een voorbeeld. Een jongere werkt in deeltijd en verdient daarmee 50% <strong>van</strong> het<br />
wettelijk minimumloon. Hij heeft recht <strong>op</strong> een wajonguitkering. Zijn inkomen wordt dan<br />
verrekend met de <strong>Wajong</strong>uitkering. Dat leidt er toe dat hij nog recht heeft <strong>op</strong> een<br />
<strong>Wajong</strong>uitkering gebaseerd <strong>op</strong> 50% arbeidsgeschiktheid. Dat betekent dat hij nog recht<br />
<strong>op</strong> een uitkering <strong>van</strong> 35% <strong>van</strong> het wettelijk minimumloon. Zijn totale inkomen bedraagt<br />
dus 85% <strong>van</strong> het wettelijk minimumloon. Als dezelfde jongere geen recht heeft <strong>op</strong> een<br />
wajonguitkering dan wordt zijn inkomen <strong>van</strong> 50% wettelijk minimumloon <strong>aan</strong>gevuld uit<br />
de bijstand. In de Wet werk en bijstand is de vrijlating <strong>van</strong> inkomsten uit arbeid komen<br />
te vervallen. Dit leidt er toe dat het inkomen uit arbeid slechts wordt <strong>aan</strong>gevuld tot het<br />
sociaal minimum. Zijn inkomen bedraagt dus 70% <strong>van</strong> het wettelijk minimumloon.<br />
2 Voor jongeren die werken met behulp <strong>van</strong> loondispensatie geldt dat als zij recht hebben<br />
<strong>op</strong> een wajonguitkering, artikel 11 en 12 <strong>van</strong> de regeling samenlo<strong>op</strong> inkomsten uit<br />
arbeid en arbeidsongeschiktheidsuitkering <strong>van</strong> toepassing is. Deze regeling maakt het<br />
mogelijk dat het inkomen uit arbeid tot maximaal 120% <strong>van</strong> het wettelijk minimumloon<br />
kan worden <strong>aan</strong>gevuld. De <strong>LCR</strong> vraagt zich af of deze regeling ook in de toekomst <strong>van</strong><br />
kracht blijft. Voor jongeren met een bijstanduitkering is artikel 11 en 12 <strong>van</strong> de regeling<br />
samenlo<strong>op</strong> inkomsten uit arbeid en arbeidsongeschiktheidsuitkering niet <strong>van</strong><br />
toepassing. Als hun inkomen uit arbeid lager is dan het sociaal mininimum, krijgen zij<br />
een <strong>aan</strong>vulling uit de bijstand tot het sociaal minimum.<br />
Een voorbeeld. Een jongere gaat werken, zijn functieloon bedraagt 110% <strong>van</strong> het<br />
wettelijk minimumloon. Zijn werkgever heeft <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> artikel 7 Wet REA recht<br />
gekregen om een lager loon te betalen. De werkgever hoeft slechts 50% <strong>van</strong> het<br />
functieloon te betalen. De jongere heeft dus een inkomen <strong>van</strong> 55% <strong>van</strong> het wettelijk<br />
minimumloon. De jongere heeft recht <strong>op</strong> een wajonguitkering voor hem is dus artikel<br />
11 en 12 <strong>van</strong> de regeling samenlo<strong>op</strong> <strong>van</strong> toepassing en daardoor wordt zijn inkomen<br />
<strong>aan</strong>gevuld tot zijn functieloon zijnde 110% <strong>van</strong> het wettelijk minimumloon.<br />
Als die zelfde jongere geen recht heeft <strong>op</strong> een <strong>Wajong</strong>uitkering wordt zijn inkomen uit<br />
de bijstand <strong>aan</strong>gevuld. In de Wet werk en bijstand is de vrijlating <strong>van</strong> inkomsten uit<br />
arbeid komen te vervallen. Dit leidt er toe dat het inkomen uit arbeid slechts wordt<br />
<strong>aan</strong>gevuld tot het sociaal minimum. Zijn inkomen bedraagt dus 70% <strong>van</strong> het wettelijk<br />
minimumloon.<br />
6
Onduidelijk is nog welke gevolgen de WAO-plannen zullen hebben voor de <strong>Wajong</strong>.<br />
Wel is duidelijk dat het nieuwe schattingsbesluit ook voor de nieuwe instroom <strong>van</strong> de <strong>Wajong</strong><br />
<strong>van</strong> toepassing is. De vraag is wat dit voor jonggehandicapten gaat betekenen. De <strong>LCR</strong> vreest<br />
dat een <strong>aan</strong>tal groepen jonggehandicapten niet meer in <strong>aan</strong>merking zal komen voor een<br />
<strong>Wajong</strong>uitkering. Hierbij denken wij onder andere <strong>aan</strong> mensen met een lichte verstandelijke<br />
handicap, mensen met psychische handicaps en mensen met autistische stoornissen.<br />
Wanneer deze mensen niet langer in <strong>aan</strong>merking komen voor een <strong>Wajong</strong>uitkering heeft dat<br />
grote gevolgen voor hun mogelijkheden tot maatschappelijke participatie.<br />
Voor hun toeleiding naar arbeid zijn zij <strong>aan</strong>gewezen <strong>op</strong> de gemeente die onvoldoende<br />
competentie heeft met betrekking tot deze doelgroep.<br />
Als alleen jongeren die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn nog in <strong>aan</strong>merking komen<br />
voor een <strong>Wajong</strong>uitkering, wat betekent dit voor hun recht <strong>op</strong> reïntegratie? Bijvoorbeeld<br />
mensen met een verstandelijke handicap. Een <strong>aan</strong>tal <strong>van</strong> hen kan en wil werken maar zij zijn<br />
niet in staat het minimumuurloon te verdienen. Op grond <strong>van</strong> deze constatering komen zij in<br />
<strong>aan</strong>merking voor een <strong>Wajong</strong>uitkering. Wat betekent dit voor hun reïntegratie mogelijkheden?<br />
Krijgen zij nog trajecten <strong>aan</strong>geboden richting de reguliere arbeidsmarkt? Of kan deze groep<br />
nog uitsluitend via het wettelijk kader <strong>van</strong> de Wsw g<strong>aan</strong> werken?<br />
Tot slot is de <strong>LCR</strong> <strong>van</strong> mening dat de inbreng <strong>van</strong> jonggehandicapten bij het <strong>advies</strong> <strong>van</strong> de SER<br />
moet worden geregeld.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat in het SER <strong>advies</strong> <strong>aan</strong> bovengenoemde vraagstukken<br />
<strong>aan</strong>dacht wordt besteed en dat jonggehandicapten worden geraadpleegd in het kader <strong>van</strong> het<br />
SER <strong>advies</strong>.<br />
Ad 9 Informatievoorziening; brochures en internet<br />
De <strong>LCR</strong> acht het noodzakelijk dat er heldere brochures komen over wet en regelgeving,<br />
mogelijkheden voor reïntegratie en scholing. De <strong>LCR</strong> ziet dit als een taak <strong>van</strong> het ministerie<br />
<strong>van</strong> SZW en het UWV. Daarnaast dient er ook informatiemateriaal te worden ontwikkeld over<br />
type scholing, reïntegratie instrumenten enzovoorts.<br />
Gelet <strong>op</strong> het feit dat dit mede in het belang is <strong>van</strong> reïntegratiebedrijven en scholingsinstituten<br />
zullen zij dit materiaal moeten ontwikkelen. De <strong>LCR</strong> is <strong>van</strong> mening dat deze informatie zou<br />
moeten worden gek<strong>op</strong>peld <strong>aan</strong> de reïntegratiemonitor.<br />
De <strong>LCR</strong> vindt het ook belangrijk dat informatie voor jonggehandicapten wordt ontsloten via<br />
internet. Het is niet noodzakelijk om hiervoor een nieuwe internetsite te ontwikkelen.<br />
2ZW heeft een internetsite ontwikkeld, kennisnet, deze is reeds beschikbaar.<br />
Deze website geeft en bundelt o.a. informatie over alle wet en regelgeving, informatie over<br />
handicaps, adressen <strong>van</strong> organisaties landelijke en regionaal, enzovoorts. De informatie <strong>op</strong><br />
deze website wordt overzichtelijk <strong>aan</strong>geboden en <strong>op</strong> eenvoudige wijze met elkaar verbonden.<br />
2ZW beschikt over een uitgebreid team dat deze informatie ook actueel houdt. De <strong>LCR</strong> pleit<br />
ervoor dat 2ZW in staat wordt gesteld om deze website ook in de toekomst beschikbaar te<br />
houden. De informatie <strong>op</strong> de website EHBW vinden vooralsnog te fragmentarisch.<br />
De <strong>LCR</strong> verzoekt u zorg te dragen dat er informatiemateriaal voor jonggehandicapten wordt<br />
ontwikkeld en dat informatie <strong>op</strong> adequate wijze <strong>op</strong> internet wordt ontsloten. De internetsite,<br />
kennisnet, <strong>van</strong> 2ZW dient hiertoe te worden gefaciliteerd.<br />
7
Besteding extra financiële middelen t.b.v. <strong>Wajong</strong>ers<br />
De <strong>LCR</strong> stelt voor de extra 11,5 miljoen euro voor jonggehandicapten als volgt te verdelen.<br />
Onderwerp Budgetindicatie (x 1 miljoen)<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
1a Uitbreiding no-risk polis werkgevers 3 3 3<br />
1b Uitbreiding anticumulatiebepaling<br />
(no-risk polis werknemers)<br />
0 0 0 0 0<br />
2a Extra inzet trajecten zittend bestand <strong>Wajong</strong> 3,5 2,8 2,3 2.3 2.3<br />
2b Extra inzet begeleid werken 1,0 0,5 0,5 0,5 0,5<br />
3a Operatie UWV-jongehandicapten teams 1,5 1,5 0 0 0<br />
3b Opbouw expertise arbeidsadviseur<br />
(werkherkansingsadviseur)<br />
0,5 1,0 0 0 0<br />
4 Experimenten reïntegratie <strong>Wajong</strong>gerechtigden 2,0 2,2 2.2 2.2 2.2<br />
5 Voorlichting waaronder beheer internetsite 0,5 0,3 0,3 0,3 0,3<br />
<strong>LCR</strong> 6 Sluitende <strong>aan</strong>pak jonggehandicapten 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0<br />
<strong>LCR</strong> 7 Inzet REA-middelen t.b.v. scholing en training<br />
tot ministerie OC&W financiering adequaat heeft<br />
geregeld<br />
1,5 1,5 1,5 1,5 1,5<br />
<strong>LCR</strong> 8 Faciliteren dat jongeren met een handicap een<br />
inbreng hebben in beleid<br />
0,7 0,7 0,7 0,7<br />
TOTAAL 11,5 11,5 11,5 11,5 11,5<br />
Tot slot<br />
Tot slot wil de <strong>LCR</strong> nog <strong>aan</strong>dacht vragen voor het volgende:<br />
Toekenning REA-werkvoorzieningen, inkomenspositie jonggehandicapten,<br />
quotum in de Wet REA.<br />
Toekenning REA werkvoorzieningen<br />
De behandeling <strong>van</strong> de <strong>aan</strong>vraag <strong>van</strong> werkvoorziening bij het UWV is nog altijd veel te lang.<br />
Dit heeft tot gevolg dat jongeren niet of later <strong>aan</strong> het werk kunnen of hun b<strong>aan</strong> weer verliezen<br />
door het te laat toekennen <strong>van</strong> voorzieningen.<br />
Wij verzoeken u zorg te dragen dat het UWV de <strong>aan</strong>vragen voor REA-werkvoorzieningen met<br />
spoed afhandelt.<br />
Inkomenspositie jonggehandicapten<br />
Veel jongeren met een handicap leven <strong>van</strong> een uitkering <strong>op</strong> het sociaal minimum. Wanneer zij<br />
een zelfstandige huishouding voeren, zijn zij nauwelijks in staat om met hun uitkering rond te<br />
komen. Als gezond mens is dit al lastig maar met de extra kosten als gevolg <strong>van</strong> een handicap<br />
is het vrijwel onmogelijk.<br />
Wij verzoeken u zorg te dragen dat het inkomen <strong>van</strong> jongeren met een uitkering wordt<br />
verhoogd <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> de extra kosten <strong>van</strong>wege een handicap of chronische ziekte.<br />
8
Quotum in de Wet REA<br />
Het sociale zekerheidsstelsel benadrukt de verantwoordelijkheid <strong>van</strong> de uitkeringsgerechtigde<br />
om zelf in zijn inkomen te voorzien. De <strong>LCR</strong> is <strong>van</strong> mening dat hierbij ook sprake dient te zijn<br />
<strong>van</strong> een maatschappelijke verantwoordelijkheid. De mogelijkheid om <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> artikel 5<br />
Wet REA bij algemene maatregel <strong>van</strong> bestuur een quotumverplichting <strong>op</strong> te leggen dient te<br />
worden gerealiseerd.<br />
Wij verzoeken u zorg te dragen dat de quotumverplichting <strong>op</strong> grond <strong>van</strong> artikel 5 wet REA in<br />
een algemene maatregel <strong>van</strong> bestuur wordt gerealiseerd.<br />
De Landelijke Cliëntenraad is gaarne bereid om zijn commentaar nader mondeling toe te<br />
lichten.<br />
Met vriendelijke groet,<br />
J.P. Laurier<br />
Voorzitter<br />
Samenstelling Landelijke Cliëntenraad<br />
• Landelijke cliëntenorganisaties:<br />
Christelijk Nationaal Vakverbond (CNV), Chronisch zieken en Gehandicaptenraad Nederland (CG-<br />
Raad), Cliëntenbond in de geestelijke gezondheidszorg/Stichting Landelijke Patiënten en<br />
Bewonersraden in de geestelijke gezondheidszorg (Cliëntenbond/LPR), Coördinatieorg<strong>aan</strong><br />
Samenwerkende Ouderenorganisaties (CSO), Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV),<br />
Federatie <strong>van</strong> Ouderverenigingen (FvO), Landelijke Vereniging <strong>van</strong> Arbeidsongeschikten (LVA),<br />
Samenwerkingsverbanden Landelijk Overleg Minderheden (LOM),<br />
• vertegenwoordigers <strong>van</strong> cliëntenraden bij UWV, CWI en SVB,<br />
• vertegenwoordigers <strong>van</strong> de gemeentelijke cliëntenparticipatie te weten:<br />
Landelijk Netwerk Cliëntenorganisaties/Samenwerkingsverband Mensen Zonder Betaald Werk<br />
(LNCO/SMZBW), Landelijke Vereniging Thuislozen (LVT), Landelijk overleg cliëntenraden Sociale<br />
Zekerheid (LocSZ).<br />
c.c : ministerie <strong>van</strong> Sociale Zaken en Werkgelegenheid, t.a.v minister De Geus<br />
9