MILIEUVERKLARING - Sadepan Chimica NV
MILIEUVERKLARING - Sadepan Chimica NV
MILIEUVERKLARING - Sadepan Chimica NV
Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
mei 2009<br />
Genk<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong><br />
over de resultaten van 2008<br />
In het kader van EMAS
Voorwoord<br />
EMAS (Eco-Management and Audit Scheme) is het communautair milieubeheersysteem en<br />
milieuauditsysteem dat is ingevoerd door de Europese verordening (EG) nr. 761/2001 van maart 2001.<br />
Organisaties kunnen op vrijwillige basis deelnemen aan dit systeem. De organisaties die voldoen aan de<br />
voorwaarden van EMAS worden door de overheid opgenomen in een register en jaarlijks<br />
bekendgemaakt in het publicatieblad van de Europese Gemeenschap.<br />
ISO 14001 is een internationaal aanvaarde norm voor milieuzorgsystemen. Het bevat eisen waarmee<br />
een organisatie de milieuaspecten kan beheersen en de prestaties van het systeem kan verbeteren.<br />
Om te voldoen aan de vereisten van ISO14001 moeten bedrijven een milieubeleid vaststellen, een<br />
milieuprogramma en beheersysteem invoeren, interne milieuaudits doorvoeren. Zij kunnen hun<br />
milieuzorgsysteem laten controleren door een onafhankelijke erkende certificatie-instelling waarna ze,<br />
indien er geen opmerkingen zijn, een certificaat bekomen.<br />
Organisaties die een milieuzorgsysteem invoeren volgens EMAS dienen hiernaast aan te tonen dat zij de<br />
naleving van de milieuwetgeving verzekeren. Hiertoe maken de organisaties een initiële milieuanalyse<br />
waarin wordt vastgesteld hoe ze vanuit milieuoogpunt functioneren en welke milieuaspecten van<br />
toepassing zijn. De organisaties moeten zowel de directe als de indirecte milieuaspecten van de<br />
activiteiten, producten en diensten in aanmerking nemen en zijn verplicht tot gestage verbetering van hun<br />
milieuprestaties. De organisaties moeten een open dialoog voeren over de milieueffecten en dienen hun<br />
werknemers te betrekken bij het proces ter gestage verbetering van de milieuprestaties. Tevens dienen<br />
zij een milieuverklaring, het rapport dat hier voorligt, op te stellen en deze te laten valideren door een<br />
erkende milieuverificateur.<br />
Op 27 september 2004 verkreeg <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk het milieuzorgcertificaat ISO 14001:1996<br />
en werd het beleid, het programma, het beheersysteem, de milieuanalyse en de milieu-auditprocedure<br />
evenals de milieuverklaring over de resultaten van het eerste semester gevalideerd in overeenstemming<br />
met de EMAS-verordening. Op 18 juli 2005 werd de toetsing met ISO 14001:2004 uitgevoerd en werd de<br />
validatie uitgevoerd van de milieuverklaring over de resultaten van geheel 2004. In april 2006, 2007 en<br />
2008 werd dit dan nog eens overgedaan voor het werkjaar 2005, 2006 en 2007. De voorliggende<br />
verklaring geeft nu niet enkel de resultaten weer van 2008, maar geeft via grafieken en tabellen de<br />
evolutie weer van de belangrijkste milieu-indicatoren van de laatste 5 werkjaren.<br />
In dit rapport blijven bijkomende onderwerpen behandeld zoals voorgeschreven in de vereisten van de<br />
decretale milieuaudit die <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv conform Vlarem II periodiek dient te ondergaan.<br />
Wij hopen dat de informatie in deze verklaring duidelijk voor u zijn weergegeven. Mocht dit niet zo zijn, of<br />
u heeft nood aan bijkomende vragen, twijfel dan niet en neem contact met ons op via E-mail:<br />
info@sadepanchimica.be of via telefoon op 089/360.720.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 3
Zorgsystemen en externe audits<br />
“De invoering van een QSE-zorgsysteem bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk is een beslissing<br />
die kadert in ons permanent streven naar een continue verbetering op gebied van kwaliteit,<br />
veiligheid en milieu. Dit QSE-zorgsysteem voldoet aan de vereisten van de ISO 9001 , OSHAS<br />
18001, ISO 14001 normen, de EMAS-verordening en de Seveso-richtlijn. Het is een proces dat<br />
reeds jaren geleden werd ingezet door onze moederfirma, de gruppo Mauro Saviola. De<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> vestigingen in Italië zijn reeds sinds 1999 geregistreerd onder EMAS. We<br />
verwijzen voor meer informatie naar de website www.grupposaviola.com.”<br />
4 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
Inhoudstabel<br />
Voorwoord ..............................................................................................................................................3<br />
Inhoudstabel............................................................................................................................................5<br />
1. BEDRIJFSACTIVITEIT............................................................................................... 6<br />
1.1. Algemeen ...................................................................................................................................6<br />
1.2. Beschrijving van de productie-activiteiten.................................................................................6<br />
1.2.1. Ondersteunende processen en hulpeenheden .............................................................................7<br />
1.3. Productieresultaten.....................................................................................................................9<br />
2. HET QSE-BELEID EN HET QSE-MANAGEMENTSYSTEEM................................. 11<br />
2.1. Beleidsverklaring en milieuprogramma...................................................................................11<br />
2.2. QSE-managementsysteem........................................................................................................13<br />
3. BELANGRIJKSTE MILIEUASPECTEN ................................................................... 15<br />
3.1. Directe milieuaspecten.............................................................................................................18<br />
3.1.1. Emissies in de lucht..................................................................................................................18<br />
3.1.2. Lozing van (afval)water ...........................................................................................................19<br />
3.1.3. Vorming van afvalstoffen ........................................................................................................20<br />
3.1.4. Bodem en grondwater ..............................................................................................................21<br />
3.1.5. Verbruik van natuurlijke hulpstoffen .......................................................................................22<br />
3.1.6. Lokale hinder ...........................................................................................................................23<br />
3.2. Indirecte milieu-aspecten .........................................................................................................24<br />
3.2.1. Onderaannemers.......................................................................................................................24<br />
3.2.2. Aankoop van chemische producten .........................................................................................24<br />
3.2.3. Verkoop van chemische producten ..........................................................................................24<br />
3.3. Externe veiligheid ....................................................................................................................25<br />
4. RESULTATEN VAN DE MILIEURELEVANTE INDICATOREN............................... 26<br />
4.1. Verbruik van natuurlijke hulpstoffen .......................................................................................26<br />
4.1.1. Verbruik van water...................................................................................................................26<br />
4.1.2. Verbruik van energie en elektriciteit........................................................................................26<br />
4.2. Emissies lucht ..........................................................................................................................27<br />
4.2.1. Geleide emissies via naverbranders .........................................................................................27<br />
4.2.2. Geleide emissies van noodstoomketel .....................................................................................28<br />
4.2.3. Totale CO-emissies en Nox-emissies .......................................................................................29<br />
4.2.4. Fugitieve emissies ....................................................................................................................29<br />
4.3. Lozing van (afval)water ...........................................................................................................30<br />
4.3.1. Bedrijfsafvalwater....................................................................................................................30<br />
4.3.2. Koelwater.................................................................................................................................32<br />
4.4. Afvalstoffen .............................................................................................................................33<br />
4.5. Lokale hinder ...........................................................................................................................34<br />
4.5.1. Geluid.......................................................................................................................................34<br />
4.5.2. Mobiliteit..................................................................................................................................34<br />
5. MANAGEMENTOPVOLGING VAN DE SYSTEEMPRESTATIES ........................... 36<br />
6. ANDERE INDICATOREN VAN MILIEUBEHEER .................................................... 37<br />
7. MILIEUPROGRAMMA.............................................................................................. 38<br />
7.1. Evaluatie doelstellingen 2008 ..................................................................................................38<br />
7.2. Doelstellingen 2009 .................................................................................................................39<br />
8. VALIDATIEVERKLARING ....................................................................................... 40<br />
9. VERKLARENDE WOORDENLIJST EN AFKORTINGEN........................................ 41<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 5
1. BEDRIJFSACTIVITEIT<br />
1.1. Algemeen<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk is een bedrijf dat deel uitmaakt van de Italiaanse groep Gruppo Mauro<br />
Saviola die sedert 1963 werkzaam is in de sector van de productie van spaanderplaten.<br />
Ten behoeve van de productie, en in synergie met de activiteiten van de productie van spaanderplaten<br />
van de groep, werd de activiteit uitgebreid met de productie van formaldehyde en<br />
ureumformaldehydelijmen en -harsen. Dit zijn basisgrondstoffen voor de productie van spaanderplaten.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> Italië beschikt over een grote ervaring met installaties voor de productie van deze<br />
grondstoffen en heeft een belangrijke plaats veroverd op de Italiaanse en Europese markt.<br />
De Gruppo Mauro Saviola wordt geleid vanuit Italië en heeft productie-eenheden van formaldehydelijmen<br />
en harsen in Viadana, in Castelseprio (Italië), en dus ook in Genk (België).<br />
De Gruppo Mauro Saviola neemt aldus een belangrijke plaats in tussen de wereldleiders op het vlak van<br />
de productie van formaldehyde en ureum-formaldehydelijmen en -harsen. Door haar interne<br />
vervolmaking op vlak van haar knowhow en praktijkervaring functioneert <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> Italië als een<br />
engineering en consultancy firma bij nieuwe projecten voor de productie van deze basisgrondstoffen. Zij<br />
stellen een volledig pakket ter beschikking dat alle technische, marketing, milieu- en veiligheidsaspecten<br />
koppelt met de implementatie van een productie-eenheid. Zo staan er installaties in Berlin (Zuid-Afrika),<br />
Egger (Groot-Brittannië) en Santa Fe (Argentinië).<br />
In april 2002 werd er gestart met de bouw van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk (NACE-code 20.140), in de<br />
buurt van potentiële gebruikers van deze grondstoffen. De fabriek te Genk is sinds eind maart 2004<br />
volledig operationeel. Het is de eerste Belgische vestiging van de Gruppo Mauro Saviola.<br />
1.2. Beschrijving van de productie-activiteiten<br />
Productie-eenheid formaldehydeoplossingen (FOR), omvattende:<br />
- productie van waterige oplossingen van formaldehyde<br />
Bij de productie van waterige oplossingen wordt methanol verdampt en met luchtzuurstof aan een vaste katalysator<br />
partieel geoxideerd tot formaldehyde. Het gasvormige reactoreffluent wordt gekoeld. De gevormde formaldehyde (en<br />
methanolresten) wordt vervolgens in water geabsorbeerd en naar de opslag gepompt. De formaldehydeconcentratie van<br />
de waterige oplossing is in functie van de hoeveelheid water die ingezet wordt.<br />
De waterige formaldehydeoplossingen worden hoofdzakelijk intern verwerkt tot lijmen en harsen, Elcoform en Paraform<br />
en deels verkocht aan derden (afvoer via vrachtwagens) 1 .<br />
De productie van waterige formaldehyde oplossingen vindt plaats in 3 identieke, continue productielijnen, waarvan de<br />
derde lijn in dienst is sinds maart 2008.<br />
- productie van ureumfomaldehyde-precondensaten (UFC)<br />
Het productie-proces van UFC is in beginsel analoog aan dit van waterige oplossingen. Het verschil bestaat er in dat de<br />
gevormde formaldehyde (en methanolresten) geabsorbeerd wordt in waterige ureumoplossingen (i.p.v. water). UFC wordt<br />
hoofdzakelijk aangewend voor de eigen productie van lijmen en harsen en in beperkte mate verkocht aan derden.<br />
Productie van UFC gebeurt in de zelfde productielijnen als deze waarin de productie van waterige formaldehydeoplossingen<br />
plaats vindt.<br />
- productie van met methanol gestabiliseerde hooggeconcentreerde formaldehydeoplossingen<br />
(Elcoform)<br />
Voor de productie van Elcoform worden waterige formaldehydeoplossingen in een eerste stap verder opgeconcentreerd.<br />
Vervolgens wordt aan de hooggeconcentreerde oplossing methanol toegevoegd om te vermijden dat de<br />
hooggeconcentreerde oplossing zou polymeriseren. Elcoform wordt integraal afgevoerd naar derden.<br />
De installaties voor de productie en opslag van Elcoform zijn in dienst sinds 2008.<br />
- gepolymeriseerde formaldehydeoplossing (Paraform)<br />
Ook voor de productie van Paraform worden waterige formaldehydeoplossingen in een eerste stap verder<br />
opgeconcentreerd. Vervolgens wordt de hooggeconcentreerde oplossing over een bandkoeler geleid waardoor de<br />
formaldehydeoplossing polymeriseert. Paraform is een vaste stof die integraal wordt afgevoerd naar derden.<br />
1 <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv is tevens vergund voor de afvoer van eindproducten via het schip.<br />
6 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
De installaties voor de productie van Paraform zullen in 2009 volledig operationeel zijn.<br />
De totale (maximale) capaciteit van de productie-eenheid FOR bedraagt 390.000 jato.<br />
Een productie-eenheid voor de productie van lijmen en harsen op basis van formaldehyde,<br />
ureum en melamine (GLUE), m.n. ureumformaldehydelijmen en -harsen (UF-lijmen en -harsen),<br />
melamine-ureumformaldehydelijmen en -harsen (MUF-lijmen en -harsen) en melamineformaldehydelijmen<br />
en -harsen (MF-lijmen en -harsen).<br />
Naast lijmen en harsen worden in deze éénheid ook polycondensaten met een lage viscositeit (aan<br />
te wenden als fertiliser) aangemaakt.<br />
burelen<br />
De lijmen en harsen worden geproduceerd d.m.v. condensatiepolymerisatie van waterige formaldehydeoplossingen en UFC in<br />
in (zes) batchreactoren. In functie van de specifieke eigenschappen en toepassingen van de lijmen en harsen, worden er ook<br />
nog bepaalde additieven toegevoegd. De lijmen en harsen worden via het spoor of per tankwagen verscheept naar klanten.<br />
De totale capaciteit van deze productie-eenheid GLUE bedraagt 400.000 jato.<br />
Lijmproductie (GLUE)<br />
Formaldehyde en UFC<br />
opslag (FOR)<br />
harsopslag<br />
Locatie turbine/alternator,<br />
paraformaldehydeplant<br />
1.2.1. ONDERSTEUNENDE PROCESSEN EN HULPEENHEDEN<br />
Naast het verbruik van water, gas en elektriciteit zijn er verder op het terrein van de onderneming nog<br />
de volgende voorzieningen aanwezig:<br />
• Op- en overslag faciliteiten voor grondstoffen en eindproducten;<br />
• Een (nood)stoomgenerator voor stoomproductie indien er onvoldoende stoom kan aangemaakt<br />
worden m.b.v. de stoomgeneratoren van de FOR;<br />
• Grondwaterwinning en -behandeling;<br />
harsopslag<br />
magazijn + onderhoud<br />
methanol-opslag<br />
compressorruimte<br />
Waterzuivering + regenwater (bluswater) opvang<br />
brandblusinstallatie<br />
Melamine + ureum opslag<br />
3 identieke Formaldehyde<br />
productielijnen<br />
koeltorens<br />
Albertkanaal<br />
Elcoformopslag<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 7
• Koelwaterbehandeling en koeltorens 2 ;<br />
• Brandblusvoorzieningen;<br />
• Stoomturbine/alternator:<br />
Sinds april 2008 is een stoomturbine met alternator met een geïnstalleerd vermogen van 2050 kW<br />
in dienst. Deze installatie wordt gebruikt om elektriciteit aan te maken met de overmaat aan stoom,<br />
komende van de FOR-productielijnen. De geproduceerde elektriciteit wordt vervolgens intern<br />
aangewend.<br />
Tot in de puntjes voorbereid, startensklaar voor de OPEN DEUR op 14 en 15 juni 2008. Laat familieleden en<br />
buurtbewoners maar komen. Met hulp van de plaatselijke CHIRO kregen de bezoekers een droogje en een natje<br />
aangeboden na de rondgang. Een afzonderlijke feesttent werd hiervoor opgetrokken. In de vergaderzaal kon een<br />
videopresentatie gevolgd worden. De plant was zoals altijd proper en net.<br />
2<br />
Te vermelden valt dat ten gevolge van de in gebruikname van de derde FOR productielijn en de stoomturbine-alternator , de<br />
koeltorens werden uitgebreid met 6 bijkomende koeltorens. Deze werden eveneens in maart/april 2008 in dienst genomen.<br />
8 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
1.3. Productieresultaten<br />
Door optimalisatie van haar productieproces en het verkrijgen van de noodzakelijke<br />
uitbatingsvergunningen moet <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv in staat zijn om in productie- en verkoopcijfers te<br />
groeien. Een overzicht van de geproduceerde hoeveelheden wordt weergegeven in grafiek 1.<br />
300<br />
250<br />
200<br />
150<br />
100<br />
50<br />
0<br />
grafiek 1:<br />
Geproduceerde hoeveelheden eindproducten<br />
168190<br />
225<br />
208<br />
1000 ton formaldehyde 36% oplossing<br />
1000 ton lijmen, harsen en fertilizer<br />
223<br />
285<br />
263 276<br />
238<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
De productiecijfers van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv werden naar het einde van 2008 sterk beïnvloed door de<br />
zich aandienende recessie op wereldvlak. Verwacht wordt dat ook in 2009 <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
hieronder sterk te leiden zal hebben.<br />
De productiecijfers voor formaldehyde worden volgens internationale overeenkomsten steeds uitgedrukt<br />
als een 36%-tige waterige oplossing. De werkelijk geproduceerde hoeveelheid is lager wanneer we de<br />
exacte concentraties in rekening brengen.<br />
Het overgrote deel van de geproduceerde formaldehydeoplossingen en ureumformaldehydeprecondensaten<br />
worden aangewend voor de productie van lijmen en harsen binnen <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te<br />
Genk. Een ander deel wordt op de markt in bulk aangeboden. Vanaf 2008 werd, zoals aangekondigd,<br />
een productendiversificatie doorgevoerd door een deel van de geproduceerde formaldehyde-oplossingen<br />
te verwerken tot een met methanol gestabiliseerde hooggeconcentreerde formaldehydeoplossing of tot<br />
Paraformaldehyde. Deze producten zullen uitsluitend verkocht worden.<br />
De capaciteit van de lijmproductie-eenheid wordt hoofdzakelijk benut om lijmen en harsen aan te maken.<br />
Dit zijn polycondensaten van formaldehyde, ureum en/of melamine en worden gekenmerkt door o.a. een<br />
hoge viscositeit.<br />
Een variant hierop zijn polycondensaten van formaldehyde en ureum met een lage viscositeit. Deze<br />
stoffen worden aangemaakt in dezelfde installaties en volgens een identiek procédé, maar door<br />
toevoeging van bepaalde addititieven wordt de viscositeit laag gehouden. Polycondensaten met een lage<br />
viscositeit kunnen – juist omwille van de lage viscositeit – niet als lijm of hars gebruikt worden, maar<br />
worden aangewend als fertiliser.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv voorziet dat max. 0,25% van de beschikbare capaciteit voor de productie van lijmen<br />
en harsen (of max. 1.000 ton/jaar), zal benut worden voor de aanmaak van polycondensaten met een<br />
lage viscositeit.<br />
In tabel 2 en 3 kan u meer informatie vinden over de indeling en classificatie van respectievelijk de<br />
eindproducten en de basisgrondstoffen. In tabel 3 worden de verbruiken van basisgrondstoffen voor 2005<br />
t.e.m. 2008 weergegeven. Deze hoeveelheden werden berekend aan de hand van volgende gegevens:<br />
stock van het voorgaande jaar + aangekochte hoeveelheid – stock op 31 december huidig jaar.<br />
245<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 9
Tabel 2 : eindproducten <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
product procent vrije<br />
formaldehyde<br />
Waterige oplossingen van<br />
formaldehyde (inclusief Elcoform)<br />
Waterige oplossingen van<br />
formaldehyde<br />
Waterige oplossingen van ureum<br />
formaldehyde-precondensaten (UFC)<br />
Met melamine verreikte vloeibare<br />
harsen<br />
Vloeibare ureum en melamine lijmen of<br />
harsen<br />
Vloeibare ureum en melamine lijmen of<br />
harsen<br />
10 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
Classificatie<br />
(volgens officiële indeling<br />
stoffen en preparaten)<br />
Symbool<br />
meer dan 25% Giftig T<br />
minder dan 25% Schadelijk Xn<br />
minder dan 25% Schadelijk Xn<br />
minder dan 0,2% niet gevaarlijk<br />
ingedeeld<br />
minder dan 0,2% niet gevaarlijk<br />
ingedeeld<br />
tussen 0,2 en 1% irriterend Xi<br />
Vloeibare stikstofmeststof niet relevant niet gevaarlijk<br />
ingedeeld<br />
Tabel 3: verbruik van basisgrondstoffen en hulpstoffen bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
product Classificatie<br />
(volgens officiële indeling stoffen<br />
en preparaten)<br />
Methanol Licht ontvlambaar en<br />
giftig<br />
verbruik<br />
2004<br />
(ton)<br />
verbruik<br />
2005<br />
(ton)<br />
verbruik<br />
2006<br />
(ton)<br />
-<br />
-<br />
-<br />
verbruik<br />
2007<br />
(ton)<br />
verbruik<br />
2008<br />
(ton) (1)<br />
69.603 84.776 96.721 99.234 121.393<br />
Ureum - 82.570 106.466 137.706 119.541 123.379<br />
Melamine - 3.125 9.997 8.624 10.254 9.136<br />
Ureum formaldehyde-precondensaten<br />
(UFC)<br />
Additieven voor eindproduct<br />
Schadelijk 0 1.385 17.193 8.455 0 (2)<br />
Diverse producten, al of niet<br />
ingedeeld volgens de<br />
gevarenclassificatie. De<br />
belangrijksten zijn: Diethyleenglycol<br />
(Xn), Polyethyleenglycol (-),<br />
Zoutzuur (C), Natriumhydroxide (C),<br />
Mierenzuur (C), Sulfaminezuur (Xi),<br />
Fenolformaldehydeoplossing (Xn),<br />
zout voor reactoren<br />
formaldehydeproductie (O, T, N)<br />
Water (3) - circa<br />
180.000<br />
(vloeibare) Stikstof voor<br />
inertisatie methanoltank<br />
Dieselbrandstof voor<br />
motoren<br />
Geen indeling 155.927<br />
(liter)<br />
Xn 26.096<br />
(liter)<br />
Olie voor motoren - 1.054<br />
(liter)<br />
Waterbehandelingsproducten<br />
De belangrijksten zijn hier<br />
Waterstofperoxide (O, C),<br />
Zwavelzuur (C), zoutzuur (C),<br />
Coagulant (Xi)<br />
660 2.203 1.453 1.445 2427<br />
circa<br />
240.000<br />
82.939<br />
(liter)<br />
18.194<br />
(liter)<br />
644<br />
(liter)<br />
circa<br />
250.000<br />
155.895<br />
(liter)<br />
23.696<br />
(liter)<br />
416<br />
(liter)<br />
circa<br />
247.000<br />
197.316<br />
(liter)<br />
25.031<br />
(liter)<br />
288<br />
(liter)<br />
circa<br />
230.000<br />
362.134<br />
(liter)<br />
29110<br />
(liter)<br />
249<br />
(liter)<br />
68,9 94,7 37,3 35,9 24,3<br />
(1) Een derde formaldehydeplant (FOR 3) werd opgestart in maart 2008<br />
(2) Door de productieuitbreiding (FOR 3) was het niet meer noodzakelijk om UFC of formaldehyde van buitenuit aan te leveren.<br />
(3) Het overgrote deel van het water dat gebruikt wordt voor de productie van de eindproducten is water dat gerecupereerd wordt<br />
uit het proces en dat inherent is aan het chemisch reactieproces bij de productie van formaldehyde. Slechts een fractie van dit<br />
water is behandeld grondwater. (zie 3.1.5)
2. HET QSE-BELEID EN HET QSE-MANAGEMENTSYSTEEM<br />
2.1. Beleidsverklaring en milieuprogramma<br />
Het beleid van de <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv Genk op het vlak van QSE in het algemeen en de preventie van<br />
zware ongevallen in het bijzonder is formeel vastgelegd in de beleidsverklaring. Deze beleidsverklaring<br />
is door elke manager van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk ondertekend.<br />
Het opstellen van de beleidsverklaring gebeurt door de gedelegeerd bestuurder (CEO). Hij doet hiervoor<br />
beroep op het managementteam. De QSE-manager maakt deel uit van het managementteam.<br />
Managers Productie<br />
Onderhoud<br />
Shiftleaders<br />
Teams<br />
Laders<br />
Productie-assistenten<br />
CEO<br />
Manager Verkoop, Logistiek,<br />
Productontwikkeling<br />
QSE & HR manager<br />
Bij het opstellen van de beleidsverklaring werd o.a. vertrokken van de beleidsprincipes van Responsible<br />
Care (de basisrichtlijn binnen de chemische nijverheid) en de beleidsverklaring van de Gruppo Mauro<br />
Saviola.<br />
Gebaseerd op deze beleidsverklaring worden jaarlijks QSE-doelstellingen geformuleerd in een<br />
beleidsnota door het management, dit in het licht van een continue verbetering.<br />
Om de objectieven te bereiken worden de QSE-doelstellingen vertaald in actieplannen voor elke<br />
medewerker. Deze actieplannen zijn continu raadpleegbaar en houden concrete en meetbare<br />
doelstellingen in en leggen tevens de verantwoordelijkheden, de middelen en de termijnen vast.<br />
De beleidsnota wordt gecontroleerd verspreid. Het management licht bij meetings en toespraken deze<br />
doelstellingen en actieplannen mondeling toe.<br />
Jaarlijks worden deze doelstellingen en actieplannen beoordeeld.<br />
Hoofd<br />
Labo<br />
QSE-assistent<br />
Manager Financiën,<br />
Administratie, Aankoop<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 11
BELEIDSVERKLARING KWALITEIT, VEILIGHEID, GEZONDHEID EN MILIEU VAN SADEPAN CHIMICA te GENK.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te Genk produceert en verkoopt formaldehyde en ureumformaldehyde-précondensaten, UF lijmen en melamine-ureumformaldehydelijmen,<br />
UF en MF harsen, fertilizers<br />
Zij gebruikt en produceert chemische producten op een verantwoorde wijze met speciale aandacht voor de risico’s op zware ongevallen.<br />
De directie en management van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te Genk willen:<br />
• alle wettelijke voorschriften en intern opgelegde regels volgen m.b.t.kwaliteit, veiligheid, gezondheid en milieu.<br />
• continu verbeteren op vlak van deze domeinen;<br />
• de preventieprincipes toepassen om incidenten in het algemeen en milieu-incidenten, milieuverontreinigingen, ongevallen, gezondheidsklachten en<br />
kwaliteitsproblemen in het bijzonder te voorkomen;<br />
• streven naar een optimale klanttevredenheid.<br />
Zij willen wil dit bekomen door:<br />
• hoge standaarden voor kwaliteit, veiligheid, milieu en gezondheid van de arbeiders te gebruiken en te behouden;<br />
• periodieke controles, inspecties, audits en evaluatiemomenten uit te voeren op alle activiteiten die mogelijke gevolgen kunnen hebben voor de kwaliteit<br />
van het eindproduct, de veiligheid, het milieu en de gezondheid van haar omgeving, haar buurtgemeenschap en haar eigen medewerkers;<br />
• toekomstgerichte wijzigingen uit te voeren aan haar installaties of organisatie om hulpstoffen en primaire grondstoffen te besparen met het oog op de<br />
vermindering van afval en milieuverontreiniging;<br />
• de best beschikbare technieken en praktijken aan te wenden en rekening te houden met de evolutie van de techniek;<br />
• risico’s voor mens en milieu die voorvloeien uit het gebruik van gevaarlijke producten te verminderen door de juiste maatregelen, zowel technische als<br />
organisatorische, te nemen om ongevallen en incidenten te voorkomen;<br />
• haar leveranciers en contractanten te selecteren op basis van door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> gestelde veiligheids-, kwaliteits- en milieueisen;<br />
• een geschikt noodplan te ontwikkelen voor het geval wanneer alle preventiemaatregelen zouden falen om alzo de gevolgen voor mens en milieu te<br />
beperken;<br />
• een goede samenwerking en dialoog met alle medewerkers, de leveranciers, de klanten, de overheid en de omwonenden tot stand te brengen.<br />
Om deze doelstellingen te bereiken past <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te Genk niet enkel wettelijk opgelegde vereisten toe maar zal zij daarenboven haar beleid op<br />
vrijwillige basis laten certificeren volgens de internationale standaarden ISO 14001, EMAS, OHSAS en ISO 9001:2000.<br />
De directie van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> stelt de nodige middelen ter beschikking om de hoger vermelde doelstellingen te bereiken. In het bijzonder zijn dit<br />
middelen om:<br />
• de actieplannen voor verbetering op vlak van veiligheid, milieu en kwaliteit uit te voeren;<br />
• inspectie en controles van de productieactiviteiten uit te voeren;<br />
• de potentiële impact op mens en milieu te meten;<br />
• processen en producten aanpassen met het oog op de verbetering van veiligheid, milieu en kwaliteit;<br />
• veiligheidsstudies uit te voeren om alle relevante gevaren en risico’s te identificeren en de juiste correctieve acties te kunnen nemen;<br />
• communicatie, opleiding en training van de medewerkers omtrent veiligheid, milieu en kwaliteit mogelijk te maken;<br />
De directie, management en iedere medewerker van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te Genk zetten zich in om deze beleidsverklaring te vertalen in concrete en<br />
gedetailleerde actieplannen die periodiek beoordeeld worden. Zij voeren hun werkzaamheden uit volgens de werkwijzen en verantwoordelijkheden zoals<br />
vermeld in het kwaliteits-, veiligheids-en milieumanagementsysteem (QSE) van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> te Genk.<br />
Deze beleidsnota is kenbaar gemaakt, uitgehangen en is tevens beschikbaar voor eenieder die erom vraagt.<br />
April 2008<br />
12 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
2.2. QSE-managementsysteem<br />
Het QSE-managementsysteem is één totaal beheersysteem voor kwaliteit, veiligheid, gezondheid en<br />
milieu bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk.<br />
Ontwerp- en productietechnieken<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv is een nieuwe fabriek die elke kans genomen heeft om best beschikbare<br />
technieken aan te wenden met het oog op de zorg voor het leefmilieu en de veiligheid.<br />
Energierecuperatie, regenwater gebruik, recuperatie van warmte, afgassen en proceswater,<br />
continue metingen op emissiestromen, onafhankelijke instrumentele beveiligingen, gebruik van<br />
lekvrije pompen of lekbewakingssystemen, computergestuurde systemen met online registratie<br />
en opvolgingsmogelijkheid voor alle belangrijke parameters. Dit geeft dat door het aanwenden<br />
van dit ontwerp en deze productietechnieken erg weinig procedurele maatregelen in de<br />
organisatie dienen uitgewerkt te worden om deze zorg voor het leefmilieu en de veiligheid te<br />
borgen. Als het toch zou mislopen dan nog blijven de gevolgen beperkt tot binnen de<br />
bedrijfsmuren.<br />
QSE in de onderneming omvat alle verschillende aspecten die te maken hebben met verantwoord<br />
bedrijfsbeheer. De woorden kwaliteit, veiligheid en milieu worden hier in hun meest algemene betekenis<br />
gebruikt. Het begrip beheer omvat niet alleen de administratieve kant van de bedrijfsvoering, maar ook<br />
het uitstippelen van een beleidslijn. De term ‘systeem’ houdt automatisch continu verbeteren in, evenals<br />
het integratieprincipe in de breedte en de diepte.<br />
Het QSE-managementsysteem van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv ligt in de lijn met de eisen van het dynamisch<br />
risicobeheersingsysteem zoals vermeld in de Wet op het Welzijn en de Codex.<br />
Tevens is het systeem aangepast aan de eisen voor een beheersysteem en de organisatie van de<br />
onderneming op het vlak van de preventie van zware ongevallen zoals opgelegd in het<br />
samenwerkingsakkoord van 21 juni 1999.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv legt veel nadruk op de integratie van milieu, veiligheid en kwaliteit op het terrein. Dit<br />
is enkel mogelijk door teamwork. Elke medewerker is een belangrijke schakel in dit gebeuren. Zonder<br />
hen kunnen de doelstellingen niet bereikt worden. Daarom wordt niet enkel veel aandacht besteed aan<br />
opleiding en training on the job, maar ook aan directe communicatie met iedereen over de relevante<br />
QSE-aspecten. Zo zijn er o.a. de maandelijkse nieuwsbrief ‘Het Belang van <strong>Sadepan</strong>’ en periodiek<br />
overleg met alle medewerkers.<br />
Het QSE-managementsysteem is volledig gedocumenteerd en door iedere medewerker raadpleegbaar<br />
op het intranet.<br />
Een op maat ontwikkeld softwareprogramma helpt in het aansturen en beheren van het inspectie- en<br />
onderhoudsprogramma voor veiligheids- en milieukritische componenten.<br />
Via een eigen ontwikkelde databankmodule worden gebeurtenissen en afwijkingen systematisch<br />
geregistreerd, onderzocht en bijsturingen uitgevoerd en gecommuniceerd.<br />
Daarnaast heeft <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv in het kader van bedrijfsinterne milieuzorg, een milieucoördinator<br />
aangesteld, dewelke – zoals door de wetgeving vereist is – een specifieke ervaring en kennis heeft op<br />
gebied van leefmilieu.<br />
De taken van de milieucoördinator zijn decretaal vastgelegd en omvatten o.m. het adviseren van de<br />
bedrijfsleiding m.b.t. milieu. Hij rapporteert hierover jaarlijks in zijn activiteitenverslag.<br />
Hieronder wordt een overzicht gegeven van de thema’s waarrond de milieucoördinator in de loop van<br />
2008 adviezen heeft uitgebracht en die in het zorgsysteem werden opgenomen en opgevolgd.<br />
• Nieuwe vergunningsaanvragen<br />
De milieucoördinator was van zeer nabij betrokken bij de nieuwe milieuvergunningsaanvragen in<br />
2008 en de afhandeling ervan.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 13
• Nieuwe en gewijzigde wetgeving m.b.t. milieu<br />
Periodiek wordt er een overzicht opgesteld van nieuwe wetgeving of van wijzigingen aangaande<br />
bestaande wetgeving en wordt er aangegeven welke acties dienen ondernomen te worden om zich<br />
(in de toekomst) in regel te stellen met de wetgeving.<br />
Dergelijke acties worden opgenomen in het QSE-managementsysteem.<br />
• Behandelen van koelwater en regenwater<br />
Ook in de loop van 2008 werden er adviezen gegeven m.b.t. het behandelen van de ingenomen<br />
waterstromen die als koelwater worden aangewend.<br />
Onder meer op basis van deze adviezen, werd het behandelingsprogramma van de ingenomen<br />
waterstromen herbekeken en bijgestuurd.<br />
• Meetprogramma water en lucht<br />
Het meetprogramma water (controle van de kwaliteit van de in- en uitgaande waterstromen) en<br />
lucht werd opgesteld door de milieucoördinator en overgemaakt aan de<br />
productieverantwoordelijken en het labo welke instaan voor het uitvoeren van de metingen.<br />
• Wijzigingen aan installaties<br />
In kader van kleine maar ook grotere wijzigingen aan installaties werden milieuadviezen gegeven<br />
vooraleer over te gaan tot de uitvoering. Vooraleer de installaties in dienst te stellen werd een<br />
finale controle uitgevoerd.<br />
• Externe communicatie<br />
De milieucoördinator werd steeds betrokken bij alle vormen van externe communicatie, zijnde het<br />
opstellen van de milieuverklaring, de opmaak van het integraal milieujaarverslag, overleg met<br />
Aminal-Milieu-inspectie …<br />
Tijdens de open deur op 14 en 15 juni werden familieleden en buurtbewoners in kleine groepjes rondgeleid in<br />
de productieplant en kregen er deskundige uitleg van medewerkers van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv.<br />
14 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
3. BELANGRIJKSTE MILIEUASPECTEN<br />
L1<br />
M<br />
K<br />
M<br />
Ab<br />
ureum<br />
methanol<br />
melamine /<br />
additieven<br />
additieven /<br />
katalysatoren<br />
bulkopslag ureum<br />
L<br />
opslag<br />
methanol<br />
A<br />
opslag melamine /<br />
additieven<br />
K<br />
opslag<br />
additieven &<br />
katalysatoren<br />
A2 H<br />
water<br />
ureumoplossing<br />
lucht<br />
FOR<br />
Productie-eenheid<br />
formaldehydeoplossingen<br />
B<br />
GLUE<br />
Productie-eenheid<br />
lijmen en harsen<br />
E<br />
water<br />
- waterige formaldehydeoplossingen<br />
- UFC<br />
- methanol gestabiliseerde<br />
hooggeconcentreerde formaldehydeoplossingen<br />
- gepolymeriseerde formaldehydeoplossing<br />
opslag<br />
gepolymeriseerde<br />
formaldehydeoplossingen<br />
opslag<br />
harsen en<br />
lijmen<br />
opslag<br />
waterige<br />
formaldehydeoplossingen<br />
en<br />
UFC<br />
waterige formaldehydeoplossingen en UFC<br />
I G Q<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 15<br />
K<br />
opslag<br />
methanol gestabiliseerde<br />
hoogeconcentreerde<br />
formaldehydeoplossingen<br />
D.4<br />
D.1<br />
polycondensaten<br />
met lage viscositeit<br />
M<br />
M<br />
M M<br />
K M<br />
In tabel 4 worden de belangrijkste milieuaspecten en hun effecten uit het bovenstaande flowdiagram<br />
weergegeven. In deze tabel zijn verwijzingen gemaakt naar nadere beschrijvingen en de respectievelijke<br />
indicatoren. De letters verwijzen naar de secties binnen het bedrijfsterrein.<br />
Tabel 4: opsomming van de belangrijkste milieuaspecten en hun effecten.<br />
Emissies in de lucht<br />
Aspect zie<br />
Verbrandingsgassen<br />
(NOx, CO en VOS)<br />
na de incinerator<br />
beschrijving<br />
zie<br />
indicatoren<br />
Effecten<br />
3.1.1 4.2.1 Bijdrage aan zure regen, broeikaseffect,<br />
fotochemische smog.<br />
Fugitieve emissies van formol 3.1.1 4.2.4 Toxiciteit, bijdrage tot immissieconcentratie van<br />
formaldehyde.<br />
Verbrandingsgassen<br />
noodstoomketel (CO, NOx)<br />
van de<br />
3.1.1 4.2.2<br />
4.2.3<br />
Bijdrage aan zure regen en broeikaseffect.<br />
K<br />
L1<br />
L1
Lozing van (afval)water<br />
Aspect zie<br />
Bedrijfsafvalwater ontstaat t.g.v. het<br />
spoelen en het regenereren van de<br />
voorbehandelinginstallaties van proces- en<br />
koelwater. (CZV, zwevende stoffen en<br />
zouten)<br />
Lozing van koelwater<br />
Koelen van eindproducten (thermische<br />
verontreiniging)<br />
Vorming van afvalstoffen<br />
beschrijving<br />
16 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
zie<br />
indicatoren<br />
Effecten<br />
3.1.2 4.3.1 Bijdrage tot verhoogde immissieconcentratie in het<br />
Albertkanaal<br />
3.1.2 4.3.2 Bijdrage tot plaatselijke temperatuurstijging van het<br />
oppervlaktewater.<br />
Verharde niet recupereerbare lijmen 3.1.3 0 Indirect effect door verwerking<br />
Papier, karton, verpakkingen, klein<br />
chemisch afval<br />
Bodem en grondwater<br />
Opslag en gebruik van gevaarlijke<br />
producten<br />
Verbruik van natuurlijke hulpbronnen<br />
3.1.3 0 Uitputting<br />
verwerking<br />
van grondstoffen; indirect effect door<br />
3.1.4 - Risico op accidentele verspreiding naar het milieu bij<br />
morsen en lekken.<br />
Verbruik van water, energie en elektriciteit 3.1.5 4.1 Verbruik van watervoorraden en niet-hernieuwbare<br />
energiebronnen.<br />
Lokale hinder<br />
Continue en discontinue geluidsbronnen 3.1.6 4.4.1 Geluidshinder voor omwonenden<br />
Mobiliteit: transport grondstoffen,<br />
hulpstoffen en eindproducten.<br />
Onderaannemer<br />
3.1.6 4.4.2 Geluidshinder,<br />
energiebronnen<br />
verbruik van niet-hernieuwbare<br />
Afvalstoffen. 3.2.1 - Indirect effect door verwerking.<br />
Aankoop van chemische producten<br />
Verpakking en transport. 3.2.2 - Geluidshinder, verbruik van niet hernieuwbare<br />
energiebronnen, indirect effect door verwerking van<br />
verpakkingsafval.<br />
Uitlaatgassen.<br />
Verkoop van chemische producten
Aspect zie<br />
beschrijving<br />
zie<br />
indicatoren<br />
Effecten<br />
Formaldehyde in lijmen 3.2.2 - Toxiciteit, bijdrage tot immissieconcentratie van<br />
formaldehyde bij gebruik van afgeleide eindproducten<br />
Fertilizers verpakking en transport 1.4. - Geluidshinder, verbruik van niet hernieuwbare<br />
energiebronnen, indirect effect door verwerking van<br />
verpakkingsafval.<br />
Uitlaatgassen<br />
Externe veiligheid<br />
Opslag van giftige, licht ontvlambare,<br />
oxiderende en milieugevaarlijke stoffen<br />
1.3 3.3 Mogelijke impact op omgeving bij het optreden van<br />
een zwaar ongeval waarbij dergelijke gevaarlijke<br />
stoffen betrokken zijn<br />
Tijdens de open deur op 14 en 15 juni werden door de medewerkers van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv de<br />
inspanningen voor het milieu en de omgeving benadrukt.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 17
3.1. Directe milieuaspecten<br />
3.1.1. EMISSIES IN DE LUCHT<br />
Geleide emissies van procesdampen<br />
Afgassen die vrijkomen tijdens de productie en opslag bevatten minder dan 1 gewichtsprocent methanol<br />
en formaldehyde. Voor het overige bevatten de afgassen in hoofdzaak stikstof, zuurstof en<br />
koolstofmonoxide.<br />
Deze formaldehyde bevattende afgassen worden op de plaats van ontstaan afgezogen en vormen<br />
samen met aangezogen buitenlucht het oxiderende gas gebruikt voor de katalytische oxidatie van<br />
methanol tot formaldehyde.<br />
De recuperatie van formaldehyde houdende afgassen wordt in praktijk echter gelimiteerd door het<br />
vereiste zuurstofgehalte van het oxiderend gas. Om het zuurstofgehalte van het ingenomen oxiderende<br />
gas op peil te houden wordt een beperkt deel van de afgezogen afgassen naar een katalytische<br />
naverbrander geleid. Elke productielijn beschikt over een dergelijke naverbrander.<br />
De voornaamste geleide emissies van procesdampen blijven aldus beperkt tot de emissies na deze<br />
naverbranders en bevatten nog zeer beperkte hoeveelheden vluchtige organische stoffen (waaronder<br />
formaldehyde) en koolstofmonoxide (CO).<br />
Belangrijk voordeel van katalytische naverbranders is het feit dat de noodzakelijke energie input<br />
beduidend lager is in vergelijking met een zuiver thermische naverbrander. Bij normale productie verloopt<br />
de verbranding van de procesdampen dan ook zonder bijkomende aanvoer van brandstof.<br />
De warmte die vrijkomt bij het verbranden van de procesdampen wordt maximaal gerecupereerd voor de<br />
aanmaak van stoom. Dit leidt tot een beduidende energiewinst en lagere emissies.<br />
Teneinde te allen tijde een optimale werking van de naverbranders te garanderen, worden er continue<br />
metingen voorzien.<br />
Door de continue meting van de in- en uitgangstemperatuur van de naverbranders en van het effectieve,<br />
geëmitteerde gehalte aan onverbrande organische stoffen (TOC), kan steeds de goede werking van de<br />
installatie geëvalueerd worden en kan er indien nodig efficiënt worden bijgestuurd.<br />
Bij technische defecten aan een naverbrandingsinstallatie, waarbij het gevaar voor sterk verhoogde<br />
emissies ontstaat, wordt de desbetreffende productielijn stilgelegd zodat enkel kortstondig verhoogde<br />
emissies kunnen optreden.<br />
Door een erkend labo voor formolemissiemetingen en onder toezicht van een MER-deskundige lucht<br />
wordt jaarlijks een vergelijkende meting uitgevoerd.<br />
De geleide emissies van de katalytische naverbranders worden jaarlijks gerapporteerd via het integraal<br />
milieujaarverslag (IMJV).<br />
Geleide emissies afkomstig van de verbranding van aardgas<br />
Gezien het feit dat de stookinstallatie verbonden is aan een stoomketel die enkel in werking treedt als er<br />
onvoldoende reactiewarmte vrijkomt bij de productie van formaldehydeoplossingen, is deze installatie<br />
niet continu in bedrijf. De werking van de ketel wordt continu geregistreerd.<br />
Dit occasioneel verbruik van aardgas voor de aanmaak van stoom geeft aanleiding tot de emissie van<br />
koolstofmonoxide en stikstofoxides.<br />
Door gebruik te maken van aardgas worden in eerste instantie de emissies van stof en zwaveldioxide<br />
(SO2) voorkomen en is een beter energetisch rendement haalbaar.<br />
Fugitieve emissies<br />
Om fugitieve emissies van vluchtige organische stoffen (vnl. formaldehyde en methanol) bij op- en<br />
overslag te voorkomen, worden alle installaties waar dergelijke emissies kunnen optreden, afgezogen.<br />
De afgezogen gassen worden hergebruikt in het productieproces (cfr. supra).<br />
De geproduceerde lijmen en harsen zijn niet vluchtig en geven geen aanleiding tot fugitieve emissies.<br />
18 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
De enige fugitieve emissies die nog kunnen optreden, zijn emissies t.g.v. zogenaamde lekverliezen<br />
(slecht afgedichte flenzen, pompen, …) ter hoogte van installaties voor de productie van<br />
formaldehydeoplossingen.<br />
Door een goede opvolging van de installaties waar mogelijke lekverliezen kunnen optreden (oa.<br />
preventief onderhoud) en door zoveel mogelijk gebruik te maken van lasverbindingen, lekvrije pompen of<br />
vloeistofbewaking op de pomppakkingen, worden ook deze lekverliezen tot een absoluut minimum<br />
herleid.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv laat jaarlijks door een gespecialiseerde firma metingen uitvoeren om de fugitieve<br />
emissies van formaldehyde in kaart te brengen.<br />
3.1.2. LOZING VAN (AFVAL)WATER<br />
Algemeen<br />
Anno 2008 beschikte <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv over een vergunning voor het lozen van:<br />
Bedrijfsafvalwater a rato van max. 34 m³/h, 200 m³/dag en 66.000 m³/jaar in het Albertkanaal;<br />
Koelwater a rato van max. 78 m³/h, 988 m³/dag en 326.000 m³/jaar in het Albertkanaal;<br />
Huishoudelijk afvalwater a rato van max. 2.000 m³/jaar in de openbare riolering langsheen de<br />
Henry Fordlaan.<br />
Bovenstaande waterstromen worden gescheiden afgevoerd. Zoals hierboven aangegeven wordt het<br />
bedrijfsafvalwater en het koelwater geloosd in oppervlaktewater (Albertkanaal).<br />
Herkomst bedrijfsafvalwater<br />
Het bedrijfsafvalwater ontstaat t.g.v. het spoelen en het regenereren van de voorbehandelinginstallaties<br />
van proces- en koelwater.<br />
Op eigen initiatief wordt het debiet van het geloosde bedrijfsafvalwater continu gemeten en er is tevens<br />
bemonsteringsapparatuur aanwezig, die het mogelijk maakt om op een periodieke wijze<br />
debietproportionele stalen van het geloosde bedrijfsafvalwater te nemen.<br />
Naast deze controlemetingen wordt er jaarlijks een meetcampagne in het kader van de heffingsaangifte<br />
uitgevoerd.<br />
Indien aan de hand van de controlemetingen overschrijdingen van lozingsnormen worden vastgesteld,<br />
worden deze gemeld aan de bevoegde instanties. In overleg met deze instanties worden vervolgens de<br />
vereiste corrigerende maatregelen bepaald.<br />
Behandeling van grondwater<br />
Als proceswater (voornamelijk voor stoomproductie) wordt er enkel grondwater aangewend. De<br />
behandeling van het opgepompte grondwater gebeurt door 2 in parallel geschakelde installaties en dit in 2<br />
stappen, nl. een ontijzering gevolgd door een demineralisatie.<br />
Voor de ontijzering wordt gebruik gemaakt van zandfilters. Na verloop van tijd worden de zandfilters<br />
gespoeld om verstopping van de filters tegen te gaan.<br />
De demineralisatie wordt uitgevoerd met ionenwisselaars. Deze ionenwisselaars zijn na verloop van tijd<br />
verzadigd en dienen dan ook geregenereerd te worden.<br />
De afvalwaters die ontstaan bij de regeneratie van de ionenwisselaars worden opgevangen in een<br />
neutralisatietank. In de neutralisatietank wordt de pH van de afvalwaters gecorrigeerd.<br />
Vanuit de neutralisatietank worden de afvalwaters verpompt naar het Albertkanaal.<br />
Behandeling van kanaalwater en hemelwater<br />
Als koelwater wordt er enerzijds kanaalwater aangewend en anderzijds hemelwater dat afstroomt van de<br />
verharde oppervlakten. De verhouding hemelwater / kanaalwater bedroeg in 2008 gemiddeld 1/6. Uiteraard<br />
varieert deze verhouding in functie van de gevallen neerslag.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 19
Oppervlaktewater en hemelwater dat aangewend wordt voor koeldoeleinden, dient een specifieke<br />
behandeling te ondergaan. Een dergelijke behandeling heeft tot doel om:<br />
afzetting van sediment in de koelinstallaties en in de waterkoelers in de productieplants te voorkomen.<br />
Daarom wordt dit water over een zandfilter geleid om bezinkbaar en zwevend materiaal te verwijderen;<br />
het ingenomen water te desinfecteren om de groei van micro-organismen (o.a. de Legionella bacterie)<br />
tegen te gaan. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft er expliciet voor geopteerd om een chloorvrije desinfectie te<br />
installeren op basis van ultravioletstralen in combinatie met waterstofperoxide;<br />
corrosie van leidingen en installaties (zoals warmtewisselaars) die deel uitmaken van het koelsysteem,<br />
te voorkomen. Corrosie van leidingen en installaties is immers de oorzaak van de verhoogde<br />
zinkgehaltes in het koelwater. De toegepaste anti-corrosiebehandeling van het koelwater, wordt<br />
bepaald door het ontwerp en de materiaalkeuze van het koelwatercircuit en door de samenstelling van<br />
het ingenomen water.<br />
De zandfilters (2 in parallel geschakeld) dienen op regelmatige tijdstippen gespoeld te worden om<br />
verstopping van het filtermateriaal te voorkomen.<br />
Om de output aan zwevende stoffen en bezinkbaar materiaal bij het spoelen van de zandfilter onder<br />
controle te houden, wordt aan het spoelwater een coagulant toegevoegd. Door toevoeging van het<br />
coagulant is het mogelijk om het zwevend en bezinkbaar materiaal, dat weerhouden wordt op de zandfilter,<br />
voor lozing van het spoelwater te laten bezinken. Het uitgeklaarde water wordt geloosd in het Albertkanaal.<br />
Het slib wordt periodiek afgevoerd naar een erkende verwerker.<br />
Huishoudelijk afvalwater<br />
Het huishoudelijk afvalwater is afkomstig van de sanitaire ruimten en wordt geloosd op de openbare<br />
riolering langsheen de Henry Fordlaan. De openbare riolering is aangesloten op de RWZI van Genk.<br />
Koelwater<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv gebruikt koelwater hoofdzakelijk voor het koelen van haar eindproducten gezien de<br />
productieprocessen exothermische reacties inhouden.<br />
Het koelwater bestaat uit voorbehandeld kanaal- en hemelwater dat naar de productie-units wordt<br />
verpompt. Het opgewarmde water wordt voor koeling afgevoerd naar de koeltorens, waaruit in een<br />
bepaalde verhouding wordt gespuid.<br />
Het debiet van het geloosde koelwater wordt continu gemeten.<br />
Afvalwater bij incidentsituaties (oa Bluswaters)<br />
Het terrein van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv is in grote mate verhard. De verhardingen zijn omgeven door<br />
boordstenen. Bluswater dat terecht komt op de verhardingen wordt via de interne riolering afgevoerd<br />
naar een grote inkuiping waarna het naar de waterbehandeling verpompt wordt. De verbinding tussen de<br />
waterbehandeling en het Albertkanaal kan afgesloten worden.<br />
In overleg met de brandweer werden de nodige voorzieningen getroffen voor het bluswater van ongeveer<br />
1 à 1,5 uur blussen op te vangen.<br />
Eventuele lekvloeistoffen en kuiswater die in de inkuipingen opgevangen worden, worden hergebruikt in<br />
het proces.<br />
3.1.3. VORMING VAN AFVALSTOFFEN<br />
Alle vloeibare lijmafval en formaldehydeconcentraten buiten specificatie worden opnieuw in het<br />
productieproces aangewend.<br />
De belangrijkste geproduceerde afvalstoffen zijn verharde lijmen door de reiniging van reactoren en<br />
filters, verpakkingen uit kunststof of uit meer dan één materiaal van basismaterialen en gemengd klein<br />
chemisch afval (reinigingsdoeken, kleine recipiënten). Deze afvalstoffen ontstaan t.g.v. de uitvoering van<br />
onderhoudsactiviteiten, afzetting van materialen op toestellen, filters e.d. meer. Dergelijke afvalstoffen<br />
zijn inherent aan de werking van de installaties.<br />
20 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
De gegevens worden geregistreerd in een afvalstoffenregister dat permanent wordt bijgehouden. Tevens<br />
worden de geproduceerde hoeveelheden afvalstoffen jaarlijks gerapporteerd via het integraal<br />
milieujaarverslag.<br />
Naast bovenstaande afvalstoffen zijn er ook nog afvalstoffen die niet rechtstreeks gelieerd zijn aan de<br />
productie - of onderhoudsactiviteiten zoals, papier en karton, ambachtelijk afval.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft zich aangesloten bij VAL-I-PAC, een erkend organisme voor het beheer van<br />
bedrijfsmatige verpakkingen.<br />
Het afval wordt selectief ingezameld, tijdelijke opgeslagen en extern verwerkt.<br />
Bij de keuze van de verwerking van de afvalstoffen gaat de voorkeur uit naar recyclage. Houtpaletten<br />
voor de aanvoer van de grondstof melamine in bigbags, worden 100% gerecupereerd. Voor de<br />
afvalstoffen waarvoor recyclage niet mogelijk is, wordt er eerst geopteerd voor verbranding met<br />
energierecuperatie, vervolgens verbranden en als laatste optie storten.<br />
In 2006 werd in samenwerking met een erkend verwerker een procédé ontwikkeld om het harde lijmafval<br />
cryogeen te vermalen tot een poedervormig eindproduct. Begin 2007 werd een aanvang genomen met<br />
deze behandeling. Ongeveer 80% van alle lijmafval werd vermalen. Gedurende 2007 en 2008 werd dan<br />
ook gezocht naar mogelijke toepassingen: compostering, gebruik in spaanderplaten, gebruik in beton,<br />
brandstof voor cementovens, gebruik in fertilizers… <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv blijft zoeken naar de meest<br />
geschikte toepassing voor dit bekomen eindproduct. Maar in eerste instantie worden via allerhande<br />
verbeteringsprojecten binnen alle afdelingen van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv, maatregelen genomen om<br />
incidenteel bekomen lijmafval te verkomen. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
3.1.4. BODEM EN GRONDWATER<br />
Teneinde de risico’s voor bodem en grondwaterverontreiniging tot een minimum te beperken werden<br />
reeds in ontwerp (bij concept) de volgende voorzieningen getroffen:<br />
De productieruimten en de overslagzones van grondstoffen en eindproducten, zijn volledig<br />
verhard. Indien er stoffen gemorst worden of in geval van lekken, worden de vloeistoffen<br />
opgevangen en hergebruikt in het productieproces. Wanneer dit laatste niet mogelijk is, worden<br />
deze als afvalstof afgevoerd;<br />
Voor het verpompen van gevaarlijke producten, wordt gebruik gemaakt van lekvrije pompen of<br />
pompen met een lekbewakingssysteem;<br />
Alle houders – exclusief de houders voor opslag van diesel - zijn geplaatst binnen een inkuiping.<br />
De opslagtanks voor diesel zijn dubbelwandig en voorzien van een permanente lekdetectie;<br />
Alle houders zijn voorzien van een overvulbeveiliging en van een elektronische peilmeting,<br />
waarvan het resultaat kan uitgelezen worden via de procescomputers;<br />
Voor elke houder werd een indienstnameonderzoek uitgevoerd. Bij de onderzoeken werden geen<br />
tekortkomingen vastgesteld. Ook tijdens de verplichte 3-jaarlijks periodieke onderzoeken is<br />
gebleken dat de vaste houders nog steeds voldoen aan de technische / wettelijke voorschriften;<br />
Bij gebruik van flexibele slangen worden deze met behulp van lekvrije koppelingen aan de<br />
vrachtwagens bevestigd. Waar mogelijk werden laadarmen voorzien;<br />
De standplaatsen van de vrachtwagens zijn vloeistofdicht en voorzien van een indijking.<br />
Elke vul- of losverrichting vindt plaats onder toezicht van getrainde operatoren.<br />
Begin 2007 werd een oriënterend bodemonderzoek uitgevoerd dat conform de bepalingen van het<br />
bodemdecreet en bijhorende uitvoeringsbesluiten om de 10 jaar dient uitgevoerd te worden.<br />
Uit de conclusies van dit onderzoek citeren we dat de grond opgenomen blijft in het register van<br />
verontreinigde gronden 3 , maar dat er geen aanwijzing is dat verhoogde concentraties die na analyse van<br />
grondstalen die werden genomen, een (ernstige) bedreiging vormen voor mens of milieu. Bijgevolg<br />
diende er geen bijkomend bodemonderzoek uitgevoerd te worden en evenmin bijkomende<br />
voorzorgsmaatregelen genomen te worden.<br />
3 De grond waarop <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv gevestigd is, was reeds vroeger (vooraleer de activiteiten werden opgestart) opgenomen in<br />
het register van verontreinigde gronden.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 21
3.1.5. VERBRUIK VAN NATUURLIJKE HULPSTOFFEN<br />
Verbruik van water<br />
Stadswater wordt gebruikt voor sanitaire doeleinden.<br />
Het koelwater wordt in hoofdzaak onttrokken aan het Albertkanaal (captatievergunning voor 450.000<br />
m³/jaar). Om het verbruik aan kanaalwater te beperken, wordt hemelwater dat wordt opgevangen in de<br />
inkuipingen en het hemelwater dat afstroomt van de verharde oppervlakten, verzameld in een bassin en<br />
aangewend voor koeldoeleinden. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv loost alzo onder normale klimatologische<br />
omstandigheden geen hemelwater. Enkel in geval van zeer uitzonderlijke neerslag (zoals zich voordeed<br />
in maart en augustus van 2008) of een stop van een (gedeelte) van de installatie, is er een overstort<br />
voorzien naar de openbare riolering. Dit overstort is met een afsluiter afgesloten.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv beschikt over 2 grondwaterwinningen (ofschoon 3 vergund) met een diepte van<br />
respectievelijk 36 en 37 meter en is vergund voor het winnen van grondwater a rato van max. 182 m³/dag<br />
en 60.000 m³/jaar. Er wordt enkel water onttrokken uit de bovenste watervoerende laag.<br />
De gewonnen hoeveelheden grondwater als tevens de gegevens m.b.t. het grondwaterpeil en de<br />
samenstelling van het opgepompte grondwater, worden jaarlijks gerapporteerd via het integraal<br />
milieujaarverslag.<br />
Het grondwater wordt aangewend voor het bevoorraden van het stoomcircuit, het regenereren van de<br />
voorbehandelingsinstallaties van het grondwater en het aanmaken van formaldehydeoplossingen, lijmen<br />
en harsen. Met betrekking tot deze laatste toepassing dient vermeld te worden dat het overgrote deel van<br />
het gebruikte water, water is dat gerecupereerd wordt uit het productieproces, nl. water dat vrijkomt bij de<br />
productie van formaldehyde. M.a.w. alle procesafvalwaters en condensaatproducten worden terug<br />
gebruikt in het productieproces. Slechts 25% van dit water is behandeld grondwater.<br />
Verbruik van energie en elektriciteit<br />
Het proces van synthese van formaldehydeoplossingen wordt uitgevoerd met behulp van een<br />
productieproces dat op punt gebracht werd door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv en momenteel toegepast wordt in<br />
meerdere vestigingen.<br />
Bij verscheidene chemische reacties doorheen het productieproces en bij het verbranden van afgassen<br />
in de katalytische naverbranders komt er warmte vrij. Deze vrijgekomen warmte wordt maximaal<br />
gerecupereerd voor de aanmaak van stoom. De stoom wordt op zijn beurt aangewend voor opwarmen<br />
en koelen (stoomabsorptiekoelers) van producten, installaties en gebouwen en het aandrijven van door<br />
stoomturbines gestuurde ventilatoren.<br />
Hiertoe beschikt het bedrijf over 8 stoomgeneratoren en diverse warmtewisselaars.<br />
Het verbruik aan stoom en aardgas (voeding van de verbrandingsinstallatie van de<br />
(nood)stoomgenerator) is dan ook sterk gereduceerd. De verbrandingsinstallatie, die deel uitmaakt van<br />
de (nood)stoomgenerator, wordt gestookt met aardgas.<br />
Elektriciteit wordt hoofdzakelijk gebruikt voor aandrijving van motoren, compressoren, ventilatoren,<br />
mixers en verlichting.<br />
Het totale primaire energieverbruik van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv bedraagt tussen 0,1 en 0,5 PJ/jaar.<br />
Hierdoor kwam <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv in aanmerking voor het onderschrijven van het auditconvenant dat<br />
in december 2005 ook effectief werd onderschreven. Door het onderschrijven van dit convenant, ging<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv de vrijwillige verbintenis aan met de overheid om het huidige energieverbruik te<br />
laten doorlichten en om in functie van de resultaten van de doorlichting, bepaalde energiebesparende<br />
maatregelen door te voeren. De doorlichting vond plaats in 2006 en het eindrapport werd begin 2007<br />
conform verklaard. In 2008 verifieerde een onafhankelijke deskundige van het verificatiebureau van het<br />
auditconvenant of de energiebesparende maatregelen die in het rapport opgenomen zijn, volgens de<br />
vooropgestelde planning geïmplementeerd werden of worden (►zie 7.1 evaluatie Doelstellingen 2008)<br />
Voor 1 juni 2009 zal – conform de bepalingen van het auditconvenant - een volledig nieuwe doorlichting<br />
van het energieverbruik gebeuren. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
Eén van de energiebesparende maatregelen die in 2008 werd doorgevoerd , omvat de installatie van een<br />
stoomturbine met alternator. Het gebruik van een turbine met alternator laat toe om, bij de werking van<br />
de derde FOR productielijn, de overmaat aan geproduceerde stoom te gebruiken om elektriciteit aan te<br />
maken en deze aan te wenden binnen <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv.<br />
22 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
3.1.6. LOKALE HINDER<br />
Geluidsbronnen bij de installaties<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv is gelegen in een industriegebied. De kortste afstand tussen de dichtstbijzijnde<br />
woning en de grens van het industriegebied bedraagt ca. 200 m. Het specifieke geluid voortgebracht<br />
door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv dient te voldoen aan onderstaande richtwaarden die gelden voor nieuwe<br />
inrichtingen.<br />
Tabel 5: van toepassing zijnde voorwaarden m.b.t. geluid<br />
Dag (7 tot<br />
19u00)<br />
Lsp – LA 95,1h in dB(A)<br />
Avond (19 tot<br />
22u00)<br />
Nacht (22 tot<br />
7u00)<br />
Ter hoogte van woningen gelegen op 200 m van de inrichting 45 40 40<br />
Ter hoogte van grens industriegebied 55 50 50<br />
Aanvullend op de voorwaarden m.b.t. het specifieke geluid, werd in de milieuvergunning van <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> nv als bijkomende voorwaarde opgenomen dat het maximale geluidsvermogenniveau van de<br />
installaties 116 dB(A) mag bedragen. Er werd hierbij vanuit gegaan dat wanneer aan de voorwaarde<br />
m.b.t. het maximale geluidsvermogenniveau voldaan is, er eveneens voldaan is aan de richtwaarden<br />
m.b.t. het specifieke geluidsniveau.<br />
In de milieuvergunning van januari 2006 n.a.v. de uitbreiding van de formaldehydeproductielijn FOR3,<br />
werd als bijzondere voorwaarde de bouw van een geluidsscherm opgelegd. Dit geluidsscherm werd<br />
samen met de bouw van FOR3 gerealiseerd. (►zie 7.1 evaluatie Doelstellingen 2008)<br />
Het geluidsvermogenniveau wordt voornamelijk bepaald door motoren en ventilatoren in de productieinstallaties.<br />
Ook het gastransport in grote leidingen bepaalt mede het geluidsniveau. Teneinde de<br />
geluidsbelasting te beperken werden in overeenstemming met de MER volgende maatregelen genomen:<br />
de stoomuitlaten zijn voorzien van geluidsdempers;<br />
de ventilatoren en de compressoren voor de proceslucht zijn in een lokaal geplaatst;<br />
dieselmotoren bevinden zich in een gebouw;<br />
bij het opstellen van lastenboeken zijn er de nodige eisen gesteld m.b.t. het geluidsvermogen<br />
dat installaties mogen produceren.<br />
Daarnaast is er de nodige aandacht besteed aan de inplanting van belangrijke geluidsbronnen. Zo<br />
bevindt het reactorgedeelte zich op ca. 500 m van de dichtst bij gelegen woningen.<br />
In juli 2008 werd er na opstart van FOR3, de stoomturbine annex alternator en 6 bijkomende koeltorens,<br />
een nieuwe geluidsstudie uitgevoerd door een erkend deskundige. Uit de uitgevoerde metingen is<br />
gebleken dat anno juli 2008 het specifieke geluidsniveau voldoet aan bovenstaande voorwaarden 4 .<br />
Mobiliteit<br />
De geografische ligging van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv biedt heel wat voordelen op vlak van mobiliteit. Via het<br />
Albertkanaal worden de basisgrondstoffen methanol en ureum aangevoerd. Afgewerkte producten<br />
4<br />
In de milieuvergunning m.b.t. de stoomturbine/alternator is als bijzondere voorwaarde opgenomen dat er t.h.v. de koeltorens een<br />
bijkomend geluidsscherm dient voorzien te worden. Reden hiertoe was dat, aan de hand van berekeningen uitgevoerd in juli 2007,<br />
niet eenduidig kon aangetoond worden dat de voorziene uitbreiding van de koeltorens geen aanleiding zou geven tot een<br />
overschrijding van de wettelijke voorwaarden. Zoals hierboven aangegeven, werd in juli 2008 aan de hand van metingen<br />
aangetoond dat de bouw van dit bijkomend geluidsscherm niet vereist was om te voldoen aan de wettelijke voorwaarden. Op basis<br />
van dit gegeven werd dan ook gevraagd om de betreffende voorwaarde uit het besluit van september 2008 te schrappen. Bij besluit<br />
van november 2008 werd de voorwaarde effectief geschrapt uit de vergunning.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 23
worden voornamelijk getransporteerd over de weg via tankwagens. Ook via het spoor worden lijmen<br />
getransporteerd naar de klanten.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv is tevens vergund om eindproducten via schepen te verzenden.<br />
Een deel van de lijmproductie wordt intern getransporteerd naar het buurbedrijf Norbord zonder<br />
bijkomende hinder voor de omgeving. Ook wordt het buurbedrijf Sumitomo intern via truck aangeleverd<br />
met formaldehyde-oplossingen. Sumitomo levert op haar beurt een basisgrondstof aan voor de aanmaak<br />
van een bepaald type hars.<br />
3.2. Indirecte milieu-aspecten<br />
3.2.1. ONDERAANNEMERS<br />
Afhankelijk van het type werk dat een onderaannemer dient uit te voeren, kunnen afvalstoffen ontstaan.<br />
Hiervoor worden de nodige afspraken gemaakt met de onderaannemer en worden de medewerkers van<br />
deze firma’s individueel onderricht.<br />
3.2.2. AANKOOP VAN CHEMISCHE PRODUCTEN<br />
Alle basisgrondstoffen worden via vrachtwagen of boot in bulk aangevoerd en gestockeerd, uitgezonderd<br />
de basisgrondstof voor melamine, die in bigbags wordt aangeleverd, en enkele additieven voor de<br />
lijmproductie. De (geluids)belasting door verkeer, alsmede de hinder van uitlaatgassen wordt hierdoor<br />
voor onze buren tot een minimum beperkt. Om een vergelijking te maken: 150 leveringen per schip komt<br />
overeen met meer dan 8.000 trucks.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv sensibiliseert haar leveranciers voor de invoering van een milieuzorgsysteem door<br />
enerzijds het overhandigen van de milieu- en veiligheidsvoorwaarden van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv en de<br />
evaluatie van het veiligheids- en milieuzorgniveau van de leveranciers door middel van enquêtes.<br />
3.2.3. VERKOOP VAN CHEMISCHE PRODUCTEN<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv te Genk produceert lijmen met zeer lage concentraties vrije formaldehyde zodat ook<br />
haar afnemers kunnen voldoen aan de geldende eisen van productwetgeving voor spaanderplaten.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv zoekt samen met haar klanten naar de best mogelijke toepassing en geeft adviezen<br />
over een milieuvriendelijk en veilig gebruik van haar producten. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
24 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
3.3. Externe veiligheid<br />
Omwille van de aanwezigheid van waterige formaldehydeoplossingen, methanol en zoutmengsel, dat<br />
gebruikt wordt in de reactor van de formaldehydeproductie, is <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv een inrichting die valt<br />
onder het samenwerkingsakkoord van 21 juni 1999 betreffende de beheersing van de gevaren van zware<br />
ongevallen waarbij gevaarlijke stoffen zijn betrokken (zogenaamde ‘SEVESO’-inrichting).<br />
De maximale hoeveelheden van deze stoffen die kunnen aanwezig zijn op de site bedragen:<br />
Waterige formaldehydeoplossingen: 6.870 ton;<br />
Met methanol gestabiliseerde hooggeconcentreerde formaldehydeoplossingen: 286 ton<br />
Methanol: 2.771 ton;<br />
Zoutmengsel voor de reactoren: 10 ton<br />
In het verleden werden er verscheidene omgevingsveiligheidsrapporten (OVR) opgesteld door een<br />
externe deskundige. Het laatste OVR, dat dateert van 2005, werd opgesteld naar aanleiding van het<br />
aanvragen van een vergunning voor de derde formaldehydeproductielijn. Naar aanleiding van het<br />
aanvragen van een vergunning voor de productie van Elcoform en Paraformaldehyde, werd het OVR d.d.<br />
2005 geactualiseerd.<br />
In het OVR werd nagegaan wat de risico’s zijn voor mens en milieu mocht er zich op de site van<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv een zwaar ongeval voordoen waarbij hoger vermelde stoffen zouden betrokken zijn.<br />
Uit het OVR is gebleken dat:<br />
‘<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv ,…, zonder meer voldoet aan de geldende criteria voor de externe risico’s. Even<br />
belangrijk is dat er geen reële slachtoffers in de omgeving te voorzien zijn en dat binnen woonzones en<br />
kwetsbare locaties (scholen, ziekenhuizen, …) de risico’s in feite onbestaande zijn.<br />
De milieurisico’s worden, rekening houdend met voorziene veiligheidsmaatregelen, aanvaardbaar<br />
geacht.’<br />
Naast een omgevingsveiligheidsrapport, beschikt <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv ook over een intern<br />
veiligheidsrapport (samenwerkingsakkoord-veiligheidsrapport of SWA-VR). In dit SWA-VR is een<br />
omschrijving opgenomen van het beheersysteem en de organisatie van de onderneming op het vlak van<br />
de preventie van zware ongevallen. De belangrijkste veiligheids- en milieurisico’s, de getroffen<br />
maatregelen en de noodplanning zijn hierin eveneens opgenomen.<br />
Om tot dit rapport te komen was het noodzakelijk om op een systematische wijze een risico-inventarisatie<br />
en beoordeling uit te voeren. Hiervoor werd gebruik gemaakt van de PLANOP-methodiek die door de<br />
Algemene Directie Toezicht op het Welzijn op het Werk van de Federale Overheidsdienst<br />
Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, werd ontwikkeld.<br />
De in het SWA-VR beschouwde ongevallenscenario’s vormen de basis van het noodplan van <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> nv. De interventiestrategieën werden rechtstreeks gekoppeld aan deze scenario’s en werden<br />
besproken met de externe brandweer. Regelmatige oefeningen houden de waakzaamheid en<br />
betrokkenheid hoog.<br />
Einde 2007 werd het bestaande SWA-VR geactualiseerd naar aanleiding van de toen verwachte opstart<br />
van de nieuwe FOR 3 installatie en de installaties voor de productie van Elcoform en Paraformaldehyde.<br />
Tevens werd van de actualisatie gebruik gemaakt om het rapport integraal te reviseren zoals voorzien in<br />
de wetgeving (een integrale revisie van het SWA-VR dient minimaal om de 5 jaar te worden<br />
doorgevoerd).<br />
Het geactualiseerde/gereviseerde SWA-VR werd door de overheid beoordeeld. Er waren enkele kleinere<br />
opmerkingen op het ingediende SWA-VR, welke dienen meegenomen te worden bij de 5 jaarlijkse<br />
herziening. (d.i. 20/11/2012)<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 25
4. RESULTATEN VAN DE MILIEURELEVANTE INDICATOREN<br />
In dit hoofdstuk worden de resultaten van de milieurelevante indicatoren via grafieken en tabellen<br />
weergegeven en toegelicht. Indien relevant werden niet enkel de absolute, maar ook de specifieke<br />
resultaten verwerkt. Specifieke resultaten worden steeds uitgedrukt ten opzichte van de totale<br />
hoeveelheid geproduceerd eindproduct zijnde de som van de totale hoeveelheden geproduceerde<br />
formaldehyde (uitgedrukt als 36 %-ige oplossing) en lijmen, harsen en fertilizers.<br />
Voorafgaand dient opgemerkt dat einde 2008 <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nadelen ondervond van de zich<br />
inzettende algemene economische recessie, die zich sterk verderzet in 2009. Op het einde van 2008<br />
dienden productie-installaties te worden stilgelegd. Deze situatie had op heel wat indicatoren een invloed.<br />
De optimale theoretische condities zijn deze waarbij er uitgegaan wordt van een zo volledig mogelijke<br />
belasting van de productie-installaties. Zo bijvoorbeeld, dienen installaties voor nutsvoorzieningen te<br />
blijven werken ofschoon er geen of zeer lage productie was. Waar nodig zal hiernaar verwezen worden.<br />
4.1. Verbruik van natuurlijke hulpstoffen<br />
4.1.1. VERBRUIK VAN WATER<br />
In grafiek 2 wordt het waterverbruik voor koeling en voor spoeling van zandfilters weergeven. Zowel het<br />
absoluut als het specifiek verbruik zijn in 2008 gestegen. Dit komt hoofdzakelijk door de opstart van de<br />
nieuwe FOR3 en de aanwending van koelwater voor het condenseren van het lage druk stoom restant na<br />
de nieuwe turbine annex alternator. Er zal vanaf 2010 een herevaluatie van deze indicator dienen te<br />
gebeuren.<br />
500<br />
400<br />
300<br />
200<br />
100<br />
200<br />
150<br />
100<br />
grafiek 2:<br />
waterverbruik voor koeling<br />
en spoelen zandfilters<br />
0<br />
50<br />
0<br />
421<br />
151<br />
grafiek 4:<br />
Verbruik grondwater voor eindproduct,<br />
stoomproductie en regeneratie<br />
voorbehandelingsinstallatie<br />
80.1<br />
29<br />
381 358 370<br />
165<br />
104.4<br />
45<br />
182<br />
146.6<br />
74<br />
185<br />
164.7<br />
82<br />
431<br />
225<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
108.0<br />
56<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
absoluut verbruik in<br />
1000m3 regenwater<br />
absoluut verbruik in<br />
1000m3<br />
kanaalwater minus<br />
koelwaterreturn<br />
specifiek verbruik in<br />
liter/ton eindproduct<br />
absoluut verbruik in<br />
1000 m3<br />
specifiek verbruik in<br />
liter/ton eindproduct<br />
4.1.2. VERBRUIK VAN ENERGIE EN ELEKTRICITEIT<br />
26 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
kubieke meters<br />
grafiek 3:<br />
Verbruik stadswater voor sanitair<br />
4 000<br />
3 000<br />
2 000<br />
1 000<br />
0<br />
1 699<br />
2 148<br />
2 977<br />
2 429<br />
1 552<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
Grafiek 3 toont aan dat het verbruik van stadswater,<br />
t.g.v. specifiek genomen maatregelen, is<br />
afgenomen.<br />
Het verbruik van grondwater is weergegeven in<br />
grafiek 4. Hieruit blijkt dat er absoluut en relatief<br />
minder putwater werd gebruikt voor aanmaak van<br />
stoom en eindproducten. Deze reductie werd<br />
bekomen door de vervanging van lekkende<br />
stoomcondensors en een cluster van maatregelen<br />
om het stoomcondensaat in een gesloten systeem<br />
te behouden. Er zal vanaf 2010 een herevaluatie<br />
van deze indicator dienen te gebeuren.<br />
In de grafieken 5 en 6 wordt aangetoond dat het specifiek verbruik van (aangekochte) elektriciteit<br />
afneemt. Dit is volledig te wijten aan de turbine annex alternator ofschoon die slechts beperkt heeft<br />
gefunctioneerd tijdens 2008 (►zie 7.1 Evaluatie Doelstellingen 2008). Anderzijds merken we een<br />
uitgesproken stijging van het absolute en relatieve aardgasverbruik. Reden hiervoor zijn voornamelijk de
ongeplande stilstanden t.g.v. de economische recessie 5 en in mindere mate de nog af te stellen<br />
procescondities wat betreft de stoombalans. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
grafiek 5:<br />
Verbruik van electriciteit<br />
60<br />
50<br />
40<br />
30<br />
20<br />
10<br />
0<br />
52.7<br />
18.9<br />
49.5<br />
21.4<br />
44.1<br />
22.4<br />
1000 Megawatt uur<br />
(1.000.000 kilowatt<br />
uur)<br />
kilowatt uur / ton<br />
eindproduct<br />
45.4<br />
22.8<br />
42.8<br />
22.3<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
grafiek 6:<br />
Verbruik van aardgas<br />
(bij 15°C en 1 atmosfeer)<br />
14<br />
12<br />
10<br />
8<br />
6<br />
4<br />
2<br />
0<br />
11.4<br />
4.1<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 27<br />
6.5<br />
2.8<br />
5.4<br />
2.7<br />
1000 Megawatt uur<br />
(1.000.000 kilowatt<br />
uur)<br />
kilowatt uur / ton<br />
eindproduct<br />
3.5<br />
1.8<br />
13.1<br />
6.8<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
Alle in deze paragraaf verkregen cijfers werden bekomen door geregistreerde tellerstanden.<br />
4.2. Emissies lucht<br />
4.2.1. GELEIDE EMISSIES VIA NAVERBRANDERS<br />
Voor alle contaminanten wordt bij normale bedrijfsvoering beduidend minder geëmitteerd dan de massauitstoot,<br />
waarvoor er emissiegrenswaarden van toepassing zijn 6 , zoals ook blijkt uit de grafieken 7 en 8.<br />
3500<br />
3000<br />
2500<br />
2000<br />
1500<br />
1000<br />
500<br />
0<br />
grafiek 7:<br />
Gemeten gemiddelde massauitstoot TOC op de<br />
naverbranders<br />
165<br />
118 115<br />
90<br />
120<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
gram / uur<br />
drempelw aarde in<br />
gram / uur<br />
grafiek 8:<br />
Gemeten gemiddelde massauitstoot formaldehyde op<br />
de naverbranders<br />
150<br />
100<br />
50<br />
0<br />
13 15 7<br />
6<br />
gram / uur<br />
33<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
drempelw aarde in<br />
gram / uur<br />
In tegenstelling tot voorgaande jaren zijn er in 2008 geen incidentele emissies voorgekomen waarbij de<br />
emissiegrenswaarden tijdelijk werden overschreden. Dit neemt niet weg dat grafiek 9 en 10, een<br />
uitgesproken stijging van de relatieve emissies van TOC en Formaldehyde en een stijging van de<br />
absolute emissie van Formaldehyde vertonen. Ook hier zijn de oorzaken een combinatie van het<br />
stilleggen van de productie-installaties en het nog op punt stellen van de procescondities van de in 2008<br />
in gebruik genomen derde productielijn. De stijging van de relatieve emissies is hier zo uitgesproken<br />
doordat - ook al is er geen productie - afgassen van lijmreactoren, opslagtanks en verladingen naar de<br />
incinerators worden geleid. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
5<br />
Stoom wordt bij normale bedrijfsvoering quasi volledig geproduceerd m.b.v. warmte die vrijkomt bij de productie van<br />
formaldehyde. Stilstanden van productielijnen leiden er dan ook toe dat de stoombehoefte dient ingevuld te worden door gebruik<br />
van de stoomketel die gevoed wordt met aardgas.<br />
6 3<br />
Wanneer de massa uitstoot voor TOC hoger is dan 3000 g/uur, dan moet de concentratie kleiner zijn dan 150mg/Nm . Wanneer<br />
de massa uitstoot voor formaldehyde hoger is dan 100 g/uur, dan moet de concentratie kleiner zijn dan 20 mg/Nm 3 .
grafiek 9:<br />
TOC emissies naverbranders<br />
3.5<br />
3<br />
2.5<br />
2<br />
1.5<br />
1<br />
0.5<br />
0<br />
2.6<br />
0.433<br />
2.3<br />
0,895<br />
2.0<br />
1,237<br />
1.9<br />
0.442<br />
2.9<br />
0.792<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
TOC-emissies t.g.v.<br />
incidentele situaties (ton)<br />
TOC-emissies bij normale<br />
bedrijfsvoering (ton)<br />
relatieve TOC-emissies<br />
bij normale<br />
bedrijfsvoering (gram/ton<br />
eindproduct 36%)<br />
28 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
grafiek 10:<br />
Formaldehyde emissies<br />
naverbranders<br />
1<br />
0.9<br />
0.8<br />
0.7<br />
0.6<br />
0.5<br />
0.4<br />
0.3<br />
0.2<br />
0.1<br />
0<br />
0.6<br />
0.104<br />
0,331<br />
0,523<br />
0.28 0.26<br />
0.21<br />
0.051<br />
0.90<br />
0.249<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
Formaldehyde-emissies<br />
t.g.v. incidentele situaties<br />
(ton)<br />
Formaldehyde-emissies bij<br />
normale bedrijfsvoering<br />
(ton)<br />
relatieve formaldehydeemissies<br />
bij normale<br />
bedrijfsvoering (gram/ton<br />
eindproduct 36%)<br />
Uit bovenstaande grafieken blijkt dat de beperking van incidentele situaties en/of abnormale<br />
bedrijfsvoeringen een gunstig effect hebben op de totale emissies.<br />
In onderstaande tabel worden ook de geleide emissies van CO en NOX voor de naverbranders<br />
bijgevoegd.<br />
Tabel 6: geleide emissies naverbranders 2008 bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
Emissie naverbranders (1) Gemeten<br />
gemiddelde<br />
massauitstoot<br />
(g/uur)<br />
Vlarem II grenswaarden<br />
Vanaf massa<br />
uitstoot (g/uur)<br />
Concentratie<br />
(mg/Nm 3 )<br />
Totale jaarlijkse<br />
emissie<br />
inclusief incidentele<br />
situaties (Kg)<br />
Formaldehyde 33 (2) 100 20 249 (2)<br />
Koolstofmonoxide (CO) 210 (3) 5000 100 1.847 (3)<br />
Totaal koolstof (TOC) 120 (4) 3000 150 792 (4)<br />
NOX 66 (3) 5000 500 689 (3)<br />
(1) Voor de 3 naverbranders samen. Elke productielijn heeft zijn naverbrander.<br />
(2) Op basis van metingen uitgevoerd door een erkend labo en op basis van metingen uitgevoerd door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv.<br />
(3) Op basis van 1 referentiemeting uitgevoerd door een erkend labo.<br />
(4) Op basis van daggemiddelden uit meetresultaten van de continue TOC-metingen.<br />
4.2.2. GELEIDE EMISSIES VAN NOODSTOOMKETEL<br />
Onderstaande tabel toont aan dat alle waarden voor de geleide emissies van de stoomketel, na<br />
verrekening van de nauwkeurigheid, onder de Vlarem II grenswaarden liggen.<br />
Tabel 7: geleide emissie gasgestookte noodstoomketel 2008 bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
Emissie<br />
noodstoomketel (1)<br />
Gemeten gemiddelde<br />
concentratie<br />
(mg/Nm 3 ) (2)<br />
Vlarem II –grenswaarde<br />
(mg/Nm 3 )<br />
Totale jaarlijkse<br />
emissie<br />
(kg) (4)<br />
CO 92.5 (3) 100 828<br />
NOx 127 150 493<br />
(1) Droog gas bij 3 vol-% O2.<br />
(2) Op basis van periodieke metingen uitgevoerd door een erkende deskundige lucht. Er dient hierbij vermeld te worden dat de<br />
noodstoomketel in het kader van de metingen telkens diende opgestart te worden. Gezien er geen vraag naar stoom was tijdens de<br />
meetperiode sloeg de noodstoomketel periodiek aan en af wat een negatieve invloed heeft op de CO-emissies.<br />
(3) In oktober werd n.a.v. deze metingen een aanzienlijke overschrijding van de emissiegrenswaarden voor CO vastgesteld.<br />
Onmiddellijk werd curatief onderhoud ingesteld en het euvel verholpen.<br />
(4) Op basis van de totale werkingsduur (2.203 uren) van de noodstoomketel in 2008 en gebaseerd op de gemiddelde<br />
concentraties.
4.2.3. TOTALE CO-EMISSIES EN NOX -EMISSIES<br />
In de grafieken 11 en 12 worden achtereenvolgens de totale jaarlijkse emissies voor CO en NOX<br />
weergegeven vanaf 2004. Zowel de incinerators als de noodstoomketel dragen bij tot deze emissies.<br />
Deze gegevens werden bekomen op basis van metingen uitgevoerd door een erkende deskundige lucht<br />
en de totale werkingsduur van de installaties.<br />
3000<br />
2500<br />
2000<br />
1500<br />
1000<br />
grafiek 11:<br />
Totale jaarlijkse CO-emissie<br />
500<br />
0<br />
934<br />
1599<br />
1562<br />
kg CO stoomketel<br />
kg CO incinerators<br />
1052<br />
2729<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
4.2.4. FUGITIEVE EMISSIES<br />
grafiek 12:<br />
Totale jaarlijkse NOx-emissie<br />
8000<br />
6000<br />
4000<br />
2000<br />
0<br />
4177<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 29<br />
6422<br />
2749<br />
kg NOx stoomketel<br />
kg NOx incinerators<br />
2354<br />
901<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
Zoals opgelegd in de milieuvergunning beschikt <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv over een meetprogramma voor<br />
fugitieve emissiemetingen in de formaldehydeproductie eenheid. Dit meetprogramma werd opgesteld<br />
door een extern bureau en ter goedkeuring voorgelegd aan de overheid. Jaarlijks worden metingen<br />
uitgevoerd volgens dit programma.<br />
Tabel 8: fugitieve emissie formaldehyde productie-eenheid <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
Fugitieve emissies Absolute resultaten Relatieve resultaten<br />
Aantal mogelijke<br />
lekpunten<br />
Aantal bemonsterde<br />
bronnen (1)<br />
Aantal opgespoorde<br />
lekken<br />
Maximale fugitieve<br />
emissie van de<br />
opgespoorde lekken<br />
Berekende maximale<br />
totale fugitieve<br />
emissie (inclusief niet<br />
lekkers)<br />
2004 2005 2006 2007 2008 (2)<br />
1359 2387 2510 2521 3061<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
1335 2352 2466 2477 2974 98% 98% 98% 98% 98%<br />
12 14 19 66 20 0,9% 0,6 % 0,77% 2,7% 0.33%<br />
42,7<br />
kg<br />
50,96<br />
kg<br />
39<br />
kg<br />
56<br />
kg<br />
18<br />
kg<br />
46<br />
kg<br />
48<br />
kg<br />
66<br />
kg<br />
4964 (3)<br />
(1) Een aantal punten zijn niet bereikbaar.<br />
(2) Aantal bemonsterde bronnen is verhoogd door de ingebruikname van een derde productielijn voor formaldehydeoplossingen<br />
(FOR 3)<br />
(3) Voor uitleg, zie tekst in deze paragraaf<br />
Uit de eindrapporten komen de resultaten die weergegeven worden in tabel 8. Hieruit blijkt dat het aantal<br />
opgespoorde lekken is afgenomen t.o.v. 2008, ondanks dat 20% meer bronnen werden bemonsterd. Bij<br />
controle van de lekverliezen op de nieuwe productielijn FOR 3 (relatief kort na de opstart) bleken evenwel<br />
op deze nieuwe lijn een paar significante lekken aanwezig te zijn. Dit verklaart de hoge lekverliezen in<br />
vgl. met de voorgaande jaren.<br />
kg<br />
6589<br />
kg
Getoetst aan de Europese norm NEN-EN15446:2008 “measurement and diffuse emission of vapours<br />
generating from equipment and piping leaks”, en aan de nieuwe afdeling 4.4.6 van VLAREM II “Meten en<br />
beheersen van figutieve VOS-emissies” blijkt dat 10 van de 20 gevonden lekken de afgesproken repair<br />
definitie overschrijden en dat volgens deze toetsing reparatie acties ondernomen dienen te worden.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft onmiddellijk maatregelen getroffen om, na het bekomen van de resultaten, de<br />
lekken te repareren. Voor 2009 wordt dan ook verwacht dat de lekverliezen terug zullen afnemen tot<br />
enkele tientallen kilogram per jaar. Het uitvoeren van dergelijke metingen, heeft haar nut hiermee<br />
bewezen.<br />
4.3. Lozing van (afval)water<br />
4.3.1. BEDRIJFSAFVALWATER<br />
In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de gemiddelde gehaltes aan verontreinigingen,<br />
die door de activiteiten van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> in het afvalwater terecht komen. Deze waarden werden<br />
bepaald op basis van periodieke metingen door een erkend laboratorium. Er dient opgemerkt te worden<br />
dat <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv niet verplicht is om de samenstelling van het geloosde afvalwater te controleren<br />
en dat het aantal metingen per parameter volledig vrij mag vastgesteld worden. Het aantal metingen<br />
hangt af van de aard van de parameter en of deze al dan niet opgenomen is in de meetcampagne ter<br />
bepaling van de heffing op het lozen van afvalwater. Volgende tabel geeft de belangrijkste<br />
karakteristieken weer.<br />
Tabel 9: bedrijfsafvalwaterkarakteristieken 2008 bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv.<br />
Parameter afvalwater Eenheid Emissiegrenswaarde Aantal<br />
metingen<br />
Zuurtegraad pH 6,5 < pH < 8,5 continu 7,33<br />
30 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
Gemiddeld<br />
gemeten<br />
gehalte<br />
Bezinkbare stoffen ml/l < 0,5 6 -1,03 (6)<br />
Zwevende stoffen mg/l < 60 12 30,58<br />
BZV mg/l < 25 3 8<br />
CZV mg/l < 125 (2) 12 16,42<br />
Ammonium stikstof mg/l < 1 (3) 6 < 0,16 (1)<br />
Totaal fosfaat fosfor mg/l < 1 (3) 6 < 0,4 (1)<br />
Chloride mg/l < 200 (4) 3
de gehaltes te voldoen aan de milieukwaliteitsnormen van toepassing op het ontvangende oppervlaktewater, in casus de<br />
basismilieukwaliteitsnormen en de milieukwaliteitsnormen oppervlaktewater bestemd voor viswater.<br />
(4) Interne grenswaarden gebaseerd op de kwaliteitsdoelstellingen van het ontvangende oppervlaktewater.<br />
(5) Daar de voorbije jaren deze stoffen nooit in detecteerbare concentraties aanwezig waren, werd beslist om geen metingen meer<br />
uit te voeren.<br />
(6) Er worden veel minder bezinkbare stoffen geloosd dat er via het kanaalwater worden ingenomen. Zie uitleg hierover in<br />
paragraaf “gehalte bezinkbare en zwevende stoffen”.<br />
grafiek 13:<br />
Hoeveelheid geloosd afvalw ater van regeneratie<br />
filters in kanaal<br />
100<br />
80<br />
60<br />
40<br />
20<br />
0<br />
91.1<br />
32.7<br />
59.1 54.3 53.6<br />
46.4<br />
25.6<br />
23.6<br />
27.2<br />
27.9<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
in 1000 m3<br />
in liter/ton<br />
eindproduct<br />
In grafiek 13 wordt de hoeveelheid geloosd<br />
afvalwater weergegeven. Niettegenstaande het feit<br />
dat het waterverbruik voor koeling en spoelen<br />
zandfilters is toegenomen (zie grafiek 2) door o.a.<br />
de in bedijfname van bijkomende koeltorens, is de<br />
geloosde hoeveelheid afvalwater stabiel gebleven.<br />
Reden hiervoor is dat in 2008 gestart werd met het<br />
zandfilterwaswater, dat van een betere kwaliteit is<br />
dan het inkomend kanaalwater, te hergebruiken en<br />
alzo een reductie van de geloosde hoeveelheid<br />
afvalwater te bewerkstelligen.(►zie 7.1 Evaluatie<br />
Doelstellingen 2008)<br />
Verwacht wordt dat deze reductie zich verderzet in<br />
2009. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
Gehalte bezinkbare en zwevende stoffen<br />
Zoals hoger aangegeven is het bedrijfsafvalwater afkomstig van het spoelen en het regenereren van de<br />
voorbehandelinginstallaties van proces- en koelwater.<br />
De geloosde hoeveelheden aan bezinkbare stoffen en zwevende stoffen zijn in hoofdzaak afkomstig van het spoelen<br />
van de voorbehandelinginstallatie van koelwater. De voorbehandeling van koelwater omvat immers het verwijderen<br />
van bezinkbaar en zwevend materiaal uit het ingenomen kanaal- en hemelwater m.b.v. zandfiltratie.<br />
Concreet betekent dit dat nagenoeg al het bezinkbaar en zwevend materiaal dat aanwezig is in de ingenomen<br />
waterstromen, weerhouden wordt op de zandfilters. Na verloop van tijd dienen deze zandfilters gereinigd te worden<br />
om verstopping van het filtermateriaal te voorkomen. Bij deze reiniging wordt al het weerhouden materiaal van de<br />
filters gespoeld en komt aldus in het spoelwater terecht. Vooraleer tot de lozing van dit spoelwater over te gaan<br />
wordt er een coagulant aan het spoelwater toegevoegd. Door toevoeging van het coagulant is het mogelijk om het<br />
zwevend en bezinkbaar materiaal, dat weerhouden wordt op de zandfilter, voor lozing van het spoelwater gedeeltelijk<br />
te laten bezinken.<br />
De coagulatiestap leidt er toe dat de hoeveelheid bezinkbaar en zwevend materiaal die via het afvalwater geloosd<br />
wordt, lager is dan de via het kanaalwater ingenomen hoeveelheden. Het bezinkbekken met het achtergebleven<br />
bezonken materiaal wordt periodiek gereinigd. (zie verder onder afval)<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 31
4.3.2. KOELWATER<br />
In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de gemiddelde gehaltes aan verontreinigingen<br />
die in het koelwater aanwezig zijn. Deze werden bepaald op basis van periodieke metingen door een<br />
erkend laboratorium. Er dient opgemerkt te worden dat <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv niet verplicht is om de<br />
samenstelling van het geloosde koelwater te controleren en dat dus het aantal metingen per parameter<br />
volledig vrij mag vastgesteld worden.<br />
Tabel 10: koelwaterkarakteristieken 2008 bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv.<br />
Parameter koelwater Eenheid Emissiegrenswaarde<br />
32 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
Aantal<br />
metingen<br />
Zuurtegraad pH 6,5 < pH < 8,5 continu 7,78<br />
Zwevende stoffen mg/l < 60 (4) 6 5,7<br />
CZV mg/l < 30 6 22,4<br />
Zuurstof mg/l > 4 continu 6,1 (1)<br />
Temperatuur °C 30 (± 1) continu 28,93 (2)<br />
Nitriet mg/l 0,3 (6)<br />
Nitraat + nitriet stikstof mg/l 10 (3)<br />
Totaal fosfaat fosfor mg/l < 2 (5)<br />
6 0,082<br />
6 12,8<br />
6 1,2<br />
Chloride mg/l < 200 (4) 3 79,3<br />
Sulfaat mg/l < 250 (4) 3 214<br />
Zink mg/l < 0,2 (3) 6 0,14<br />
Gemiddeld gemeten<br />
gehalte<br />
(1) Minimale waarde<br />
(2) Maximale waarde. Volgens de milieuvergunning mag vanaf 2006 de temperatuur van het geloosde koelwater maximaal 35°C<br />
bedragen wanneer de temperatuur van het kanaalwater meer bedraagt dan 20°C en/of wanneer de buitentemperatuur meer<br />
bedraagt dan 25°C.<br />
(3) Voor de parameters die opgenomen zijn in bijlage 2C van VLAREM I, dienen – tenzij anders vermeld in de milieuvergunning –<br />
de gehaltes te voldoen aan de milieukwaliteitsnormen van toepassing op het ontvangende oppervlaktewater, in casu de<br />
basismilieukwaliteitsnormen en de milieukwaliteitsnormen oppervlaktewater bestemd voor viswater.<br />
(4) Interne grenswaarden gebaseerd op kwaliteitsdoelstellingen van het ontvangende oppervlaktewater.<br />
(5) Detectielimiet<br />
(6) Bijzondere voorwaarde van de milieuvergunning.<br />
Voor de parameter nitraatstikstof, werden reeds in de loop van 2006 verhoogde waarden gemeten die af<br />
en toe aanleiding gaven tot het overschrijden van de corresponderende lozingsnormen. Deze<br />
problematiek werd gecommuniceerd aan LNE – afdeling Milieu-inspectie. In onderling overleg werd<br />
besloten dat <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv de nodige corrigerende maatregelen zou treffen, rekening houdend<br />
met de site-specifieke situatie. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft sindsdien, via een bijkomende investering in de<br />
waterbehandelingsinstallatie, deze parameter nu beter onder controle. Ondanks duidelijke verbetering<br />
sinds 2006, werden er ook in 2008 nog enkele verhoogde waarden voor de parameter nitraatstikstof<br />
gemeten. Dit is te verklaren door de aanwezigheid van nitraten in het ingenomen kanaalwater. (3 à 4<br />
mg/l).
Afvalstoffen<br />
In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de verschillende afvalstoffen die werden<br />
geproduceerd in 2008. Voor de bepaling van de hoeveelheid afvalstoffen wordt, tenzij anders<br />
aangegeven, gesteund op de gegevens die verstrekt worden door de geregistreerde afvaloverbrengers.<br />
Verderop wordt dan de evolutie van de belangrijkste hoeveelheden afval en meer specifiek de<br />
hoeveelheid lijmafval in grafieken 14 en 15 weergeven.<br />
Tabel 11: overzicht ingezamelde en verwerkte afvalstoffen 2008 bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
Afvalstof Kg Kg/ton<br />
eindproduct<br />
lijm<br />
Verwerkingsmethode<br />
Lijmafval 464.247 1,89 Fysico-chemische verwerking;<br />
Andere voorbehandeling;<br />
Recyclage;<br />
Deponie onder zoutcelconditie.<br />
Niet recupereerbare chemische vloeistoffen<br />
voor testen en reinigen<br />
Gemengd klein chemisch afval<br />
(reinigingsdoeken, kleine recipiënten, …)<br />
Verpakking die resten van gevaarlijke stoffen<br />
bevat of daarmee is verontreinigd.<br />
74.634<br />
(3)<br />
Fysico-chemische verwerking;<br />
Andere voorbehandeling.<br />
21.737 0,09 Deponie onder zoutcelconditie<br />
5.565 (2) 0,015 Deponie onder zoutcelconditie<br />
Big Bags 45.680 0,19 Recyclage.<br />
Gemengd restafval 91 (m³) en<br />
19,5 Ton<br />
Papier en karton 195,8 (m³)<br />
(3)<br />
(3)<br />
Uitsortering voor recyclage.<br />
Recyclage.<br />
Hout (1) 135.640 0,55 Hergebruik.<br />
Batterijen, accu’s en TL-lampen 101<br />
Olie-emulsie 0<br />
Afval van zandvang uit regenwaterbassin,<br />
filtraat van regenwater en koelwater en<br />
reiniging van de koeltoren.<br />
173.040 (4)<br />
(1) Hoeveelheden gemeten door eigen weegbrug. Het betreft hier houten paletten.<br />
(2) Lege multiboxen werden niet in rekening gebracht vanwege hergebruik.<br />
(3) Niet direct productiegebonden.<br />
(4) In 2004 was dit 63 ton, in 2005 110 ton, in 2006 149 ton, in 2007 221 ton.<br />
(3)<br />
(3)<br />
(3)<br />
Recyclage.<br />
Recyclage.<br />
Fysico-chemische verwerking.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 33
grafiek 14:<br />
Belangrijkste hoeveelheden afval in ton<br />
800<br />
700<br />
600<br />
500<br />
400<br />
300<br />
200<br />
100<br />
0<br />
181<br />
32.1<br />
20.5 3.7<br />
466.3<br />
193.2<br />
671.9<br />
199.2<br />
138.2<br />
42<br />
11.8 19.1<br />
665.2<br />
234.3<br />
113.4<br />
34 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
464.2<br />
184.9<br />
74.6<br />
21.2 21.7<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
lijmafval<br />
verpakking<br />
niet recupereerbare<br />
chemische vloeistoffen<br />
voor testen en reinigen<br />
gemend klein chemisch<br />
grafiek 15:<br />
Hoeveelheid lijmafval in Ton<br />
3000<br />
2500<br />
2000<br />
1500<br />
1000<br />
500<br />
0<br />
953<br />
181<br />
2077<br />
466,3<br />
2361<br />
671,9<br />
2530<br />
665,2<br />
1893<br />
464,2<br />
2004 2005 2006 2007 2008<br />
niet<br />
gerecupereerd<br />
lijmafval<br />
gerecupereerd<br />
lijmafval<br />
g / ton<br />
eindproduct lijmen<br />
en harsen<br />
De in de tabel en grafieken vermelde hoeveelheden lijmafval betreft hoofdzakelijk uitgeharde lijmen die<br />
niet meer recupereerbaar zijn in het productieproces (in tegenstelling tot vloeibaar lijmafval dat maximaal<br />
gerecupereerd wordt als grondstof voor aanmaak van nieuwe lijmen en harsen). Door een cluster van<br />
kwaliteitsgerelateerde maatregelen werd de hoeveelheid niet recupereerbaar / uitgehard lijmafval in 2008<br />
voor het eerst t.o.v. het voorgaande jaar gereduceerd. (►zie 7.1 Evaluatie Doelstellingen 2008)<br />
Zoals reeds hoger aangegeven, werd in 2006 in samenwerking met een erkend verwerker een procédé<br />
ontwikkeld om het harde lijmafval cryogeen te vermalen tot een poedervormig eindproduct.<br />
Deze eindproducten werden in het verleden ondermeer al ingezet als fertilizer. Daarnaast worden ook<br />
nog andere toepassingen verder onderzocht (compostering, gebruik in spaanderplaten, gebruik in beton,<br />
brandstof voor cementovens,…).<br />
In 2008 werd ongeveer 266 ton van de 464 ton uitgeharde lijmen voor deze behandeling geselecteerd.<br />
Bovenstaande neemt niet weg dat in eerste instantie, via allerhande verbeteringsprojecten binnen alle<br />
afdelingen van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv, maatregelen genomen worden om incidenteel bekomen lijmafval te<br />
verkomen. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009).<br />
4.4. Lokale hinder<br />
4.4.1. GELUID<br />
Hogerop in deze milieuverklaring werd reeds aangehaald dat het totale geluidsniveau van <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> nv – na indienstname van diverse nieuwe installaties - opnieuw in kaart werd gebracht door een<br />
deskundige erkend in de discipline geluid. Uit de metingen die door de erkende deskundige werden<br />
verricht, is gebleken dat er voldaan is aan de richtwaarden m.b.t. het specifieke geluid in de omgeving. Er<br />
kan dan ook gesteld worden dat de geluidswerende muur die geplaatst werd begin 2008 tot het gewenste<br />
resultaat heeft geleid. (►zie 7.1 Evaluatie Doelstellingen 2008).<br />
Voorafgaand aan de opstartperiode van de FOR 3 en de turbine annex alternator, heeft <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> nv de buurtbewoners via een extra nieuwsbrief ingelicht over de mogelijkheid tot geluidshinder<br />
die kon ontstaan tijdens deze periode. Desalniettemin ontving <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv in mei, dit is na de<br />
opstartperiode, 1 melding van een buurtbewoner naar aanleiding van geluidshinder die optrad door een<br />
breuk in een stoomleiding. Eenmaal het volledige stoomsysteem van druk was gelaten, werd het euvel<br />
hersteld.<br />
Via een open deur op 14 en 15 juni van 2008 konden de buurtbewoners getuigen zijn van de<br />
inspanningen die <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv levert om de hinder tot het strikte minimum te beperken. (►zie 7.1<br />
Evaluatie Doelstellingen 2008).<br />
Ofschoon <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv ervan overtuigd is dat zij alle nodige maatregelen heeft genomen, zal zij<br />
intern bijzonder attent blijven voor deze problematiek.<br />
4.4.2. MOBILITEIT<br />
In tabel 12 wordt een overzicht gegeven van het aantal inkomende en uitgaande transporten. Deze cijfers<br />
zijn bekomen op basis van de geregistreerde bestellingen en transportdocumenten.
Door de uitbreiding van de Formaldehyde productie met een derde lijn diende er geen UFC of<br />
formaldehyde van buitenuit aangevoerd te worden. Hierdoor reduceerde het aantal leveringen van<br />
grondstoffen. Anderzijds was er meer afzet van formaldehyde-oplossingen en nam het aantal verzonden<br />
trucks voor levering van eindproducten dan ook toe. De verzending van eindproducten van lijmen en<br />
harsen via wagons neemt jaar na jaar af. Dit komt doordat de vraag bij klanten daalt (aantal sluitingen<br />
van bedrijven die juist wel eindproduct konden ontvangen via spoor) en de ingezette economische<br />
recessie waardoor kleinere hoeveelheden worden besteld. Ook de kwaliteitsborging verloopt anders en<br />
houdt risico’s in inzake houdbaarheid. Kwaliteitsparameters kunnen bij bepaalde types lijmen of harsen in<br />
enkele dagen drastisch wijzigen.<br />
Tabel 12: overzicht transport van en naar <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
Transport in 2004 2005 2006 2007 2008 Wat<br />
Leveringen per schip 104 116 123 126 150 Ureum en Methanol<br />
Leveringen per truck 446 752 927 918 528 (2) Additieven en hulpgrond-<br />
Transport uit<br />
stoffen<br />
Verzonden trucks (1) 7200 8.572 11.052 9.507 12.962 Eindproduct<br />
Verzonden wagons 104 74 118 93 55 Eindproduct<br />
Verzonden per schip 0 0 0 0 0 Eindproduct<br />
1) Buiten de bedrijfsmuren<br />
2) Er was door het ingebuik nemen van een derde productielijn formaldehyde (FOR 3) geen noodzaak meer om UFC of<br />
formaldehyde van buitenuit aan te voeren.<br />
Te vermelden in deze paragraaf is dat naar aanleiding van de heraanleg van de Henry Fordlaan, werken<br />
gestart einde 2008 en waarschijnlijk voltooid in de lente van 2009, <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv beslist heeft om<br />
een bijkomend stuk bedrijfsterrein aan te kopen om er o.a. een parking voor vrachtwagens op te<br />
voorzien. Toekomende trucks die komen laden bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv zullen, zoals dit wel eens het<br />
geval was voordien, geen hinder meer veroorzaken op de Henry Fordlaan. De nieuwe parking zal<br />
aangesloten zijn op een KWS-afscheider zodat het regenwater niet kan gecontamineerd worden met<br />
bepaalde oliën of brandstoffen komende van trucks. Eveneens wordt er een noodafsluiter geplaatst om in<br />
geval van een calamiteit op de parking de connectie met het regenwaterriool van Stad Genk af te sluiten.<br />
(►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
Nog een aantal sfeerbeelden van de open deur op 14 en 15 juni 2008.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 35
5. MANAGEMENTOPVOLGING VAN DE SYSTEEMPRESTATIES<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft een QSE-scorekaart opgesteld die rekening houdt met de belangrijkste<br />
indicatoren op vlak van veiligheid, milieu en housekeeping. Zij bestaat uit een respectievelijk positieve en<br />
negatieve deelscore en wordt maandelijks berekend en bekendgemaakt.<br />
Voor 2008 werd de positieve score bepaald op basis van:<br />
• Productiecijfers;<br />
• frequentiegraad van arbeidsongevallen lager dan 2006;<br />
• Ingediende en uitgevoerde verbeteringsvoorstellen;<br />
• uitgevoerde QSE actiepunten;<br />
• uitgevoerde interne audits;<br />
• aantal meetings waarin QSE-aspecten vast op het programma staan;<br />
• gevolgde trainingen van het opleidingsplan.<br />
De negatieve score werd berekend aan de hand van:<br />
• aantal incidenten (ongevallen met aangifte, EHBO-ongevallen, bijna-ongevallen);<br />
• aantal LOC’s inclusief brand;<br />
• aantal interne producten met tekortkoming;<br />
• aantal externe klachten van de buurtbewoners;<br />
• aantal externe klachten klanten;<br />
• aantal openstaande werkorders;<br />
• aantal polycondensatiereacties in lijmreactoren;<br />
• aantal milieu-incidenten (water, lucht, lawaai);<br />
• geproduceerde hoeveelheid afval;<br />
• aantal wachturen;<br />
• ziektecijfer.<br />
De gemiddelde score van 2008 diende beter te zijn dan de gemiddelde score van 2007. Sinds 2006 zijn<br />
de indicatoren onveranderd gebleven. Het verloop van de scorekaart voor de laatste 3 jaren was als<br />
volgt:<br />
100<br />
80<br />
60<br />
40<br />
20<br />
0<br />
2006<br />
QSE-scorecard 2006-2007-2008<br />
36 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.<br />
2007<br />
2008<br />
TOTALE SCORE<br />
De gemiddelde score van 2006 was 49. De gemiddelde score van 2007 bedroeg 53,4 en deze van 2008<br />
was 57,6
6. ANDERE INDICATOREN VAN MILIEUBEHEER<br />
Dé basis van een goed milieubeheer wordt gevormd door een correcte vergunningenstatus van de<br />
activiteiten. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv volgt hiertoe deze vergunningenstatus van zeer nabij op. Jaarlijks wordt<br />
er een conformiteitanalyse t.a.v. wettelijk en ander kader m.b.t. milieu uitgevoerd, aangevuld met de<br />
driejaarlijks decretale audit. Ook de wettelijke inspecties en keuringen worden strikt opgevolgd.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv verkreeg in 2008 een milieuvergunning voor een bijkomende (2 de ) turbine annex<br />
alternator. Het is nog niet geweten of deze installatie gebouwd zal worden.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft in 2008 een optie genomen op de aankoop van naastliggende industriegrond<br />
welke momenteel eigendom is van Sumitomo. Verwacht wordt dat in begin 2009 de aankoop wordt<br />
afgerond.<br />
Er werd tijdens 2008, 1 externe klacht ontvangen van een buurtbewoner. Dit brengt sinds 2004 het totaal<br />
op 2. Beide klachten hadden te maken met een geluidshinder door een klein technisch mankement. Er<br />
kon onmiddellijk een herstelling worden uitgevoerd. Lees hierover meer, eerder in deze milieuverklaring.<br />
Tijdens de maand mei van 2008 vond een tussentijdse audit plaats voor alle gecertificeerde systemen:<br />
ISO 14001, ISO 9001, EMAS en OHSAS 18001. Met de aan- en opmerkingen van de auditors werd en<br />
wordt rekening gehouden om het zorgsysteem van <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv aan te passen.<br />
In 2008 deden zich 3 kleine ongevallen met werkverlet voor bij onze eigen werknemers en één ongeval<br />
werd geregistreerd bij een contractor. De ongevallen werden onderzocht en daar waar nodig en mogelijk<br />
werden voorkomingsmaatregelen genomen. Noemenswaardig is dat zich geen enkel ongeval met<br />
werkverlet voordeed bij de bouw van de uitbreidingswerken in 2008. Bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv wordt veel<br />
nadruk gelegd op de registraties en onderzoek van alle ongewenste gebeurtenissen.<br />
Op 28 augustus 2008 bracht een inspecteur van de Afdeling van het Toezicht op de Chemische risico's<br />
van de FOD Werkgelegenheid een onaangekondigd en gericht inspectiebezoek omtrent interimarbeid.<br />
De audit werd met goed gevolg ondergaan.<br />
Eveneens werd door inspecteurs van de Afdeling van het Toezicht op de Chemische risico's van de FOD<br />
Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg tezamen met de milieu-inspectie (LNE) gedurende 2<br />
volledige werkdagen een audit uitgevoerd omtrent “ontwerp en wijzigen van procesinstallaties”. De audit<br />
ging zeer diep op dit onderwerp in. Hieruit kwamen punten ter verbetering die door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv<br />
in een actieplan werden uitgezet. Het blijft wederom vermeldenswaardig dat de constructieve<br />
samenwerking door alle partijen enorm geapprecieerd wordt.<br />
<strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv heeft voor 1 december 2008, 12 stoffen gepréregistreerd in het kader van de<br />
REACH-regelgeving. (►zie 7.1 Evaluatie Doelstellingen 2008). Hiertoe waren heel wat meetings en<br />
bijscholingen noodzakelijk om tot deze actie te kunnen overgaan. Ook de volgende jaren zal dit zeer veel<br />
energie opslorpen en zal dit ook gepaard gaan met hoge uitgaven. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv kan voor een<br />
deel terugvallen op Formacare, een sectorgroep van CEFIC, waarbinnen <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv een<br />
actieve rol opneemt. Anderzijds heeft <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv een jarenlange samenwerking uitgebouwd<br />
met een consultantbureau dat haar ook in deze materie steeds in raad en daad kan bijstaan. REACH is<br />
de nieuwe EU-verordening voor chemische stoffen en staat voor Registratie, Evaluatie en Autorisatie van<br />
CHemische stoffen. REACH heeft als doel de kennis over de risico's van chemische stoffen te<br />
verbeteren, om zodoende een veilig gebruik te bewerkstelligen. Het is dus een hervorming van de<br />
voorwaarden voor het in de handel brengen en het gebruik van chemische stoffen en preparaten door de<br />
implementatie van een geïntegreerd systeem. De verordening trad op 1 juni 2007 in werking. REACH<br />
heeft nu reeds een grote economische invloed op de activiteiten van de chemiesector. De volgende stap<br />
is de voorbereiding van de registratie van deze stoffen en het uitschrijven van blootstellingsscenario’s<br />
voor de gebruikers van de stoffen en preparaten. (►zie 7.2 Doelstellingen 2009)<br />
Naast REACH zal er vanaf 2009 met eenzelfde intensiteit gewerkt dienen te worden aan het<br />
implementeren van de nieuwe regelgeving CLP (Classification, Labelling and Packaging of Chemicals).<br />
Het is de Europese vertaling van het GHS (Globally Harmonised System of Classification and Labelling<br />
of Chemicals) – dat wereldwijd ingevoerd zal worden. CLP/GHS heeft invloed op de classificatie en<br />
etikettering van de stoffen en preparaten die <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv gebruikt of aanmaakt.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 37
7. MILIEUPROGRAMMA<br />
7.1. Evaluatie doelstellingen 2008<br />
De doelstellingen en maatregelen voor 2008, die verband houden met milieuzorg en onze zorg voor de<br />
omwonenden, staan hieronder samengevat<br />
Omschrijving doelstelling en actiepunten Einddatum Status en bemerkingen<br />
Verbetering van het risicobeheer<br />
Voorbereiden van de implementatie van REACH door samenwerking<br />
binnen Formacare, een sectorgroep van CEFIC.<br />
01/12/2008<br />
Voorbereiden GHS. 30/06/2008<br />
Vermindering van verbruik van hulpmiddelen<br />
Alle engagementen nakomen m.b.t. de onderschrijving van het energieconvenant<br />
met de overheid:<br />
hierin zitten o.a. nog onderstaande actiepunten voor 2007 vervat:<br />
einde 2008<br />
In 2008 werden in totaal 12 stoffen door <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong><br />
nv gepré-registreerd. In 2009 worden de noodzakelijke<br />
stappen ondernomen om tegen 1/12/2010 deze stoffen te<br />
registreren. Dit actiepunt wordt hernomen in 2009 en 2010.<br />
De huidige MSDS’en van de eindproducten die <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> op de markt brengt werden aangepast om te<br />
voldoen aan REACH. Wat betreft GHS worden<br />
voorbereidingen getroffen om tegen 1/12/2010 te voldoen<br />
aan Europese verordening hieromtrent. Dit actiepunt wordt<br />
hernomen in 2009 en 2010.<br />
Een tussentijds rapport werd opgemaakt en ingediend bij<br />
het verificatiebureau auditconvenant Vlaanderen.<br />
• Aanpassing van verlichting in bepaalde lokalen en loodsen. einde 2008 Dit actiepunt werd afgesloten.<br />
Reductie in het specifiek energieverbruik in 2008 op de formaldehydeproductielijnen<br />
met 40% t.o.v. 2007.<br />
Reductie in het energieverbruik in 2008 van de koeltorens en persluchtcompressoren<br />
met 20% t.o.v. 2007.<br />
Vermindering van emissies en afvalstoffen<br />
Uitvoeren van ver doorgedreven onderzoek naar het op de markt<br />
brengen van eindproducten met een lage formaldehyde-emissie.<br />
Finaliseren van de studie en het uittesten van keuzes omtrent gesloten<br />
staalnamesysteem voor formaldehyde.<br />
Door een cluster van kwaliteitsgerelateerde maatregelen een reductie<br />
met 60% aan niet recupereerbare lijmen en harsen bekomen t.o.v. 2007.<br />
Blijven zoeken naar een milieuvriendelijke en geschikte toepassing voor<br />
het verwerkte harde lijmafval. Dit ter vervanging van storten of<br />
verbranden of fysico-chemische behandeling van dit lijmafval.<br />
Studie en test omtrent het hergebruik van 12% van het filterwaswater<br />
(afvalwater) .<br />
Studie en test omtrent het hergebruik van het koelwaterreturn als<br />
proceswater i.p.v. het gebruik van grondwater.<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
Er werd in 2008 een reductie bekomen van 26%. Wanneer<br />
de stoomtubine-generator in werking is, wordt een reductie<br />
bekomen van 40%. Dit kon echter nog niet gecontinueerd<br />
worden over het ganse jaar. Dit actiepunt wordt daarom<br />
hernomen in 2009.<br />
Er werd in 2008 reeds een reductie bekomen van 15%. Dit<br />
actiepunt wordt hernomen in 2009.<br />
Er werd in 2006, 2007 en 2008 in samenwerking met de<br />
Universiteit van Hasselt een onderzoeksproject opgestart in<br />
dit kader. Dit onderzoek werd afgerond. Met de resultaten<br />
uit dit onderzoek werd rekening gehouden bij het opmaken<br />
van recepturen voor nieuwe lijmen en harsen.<br />
De sinds 2006 gescreende systemen kunnen niet<br />
garanderen dat het onstabiele formaldehyde geen<br />
opblokkingen kunnen veroorzaken. Er is momenteel nog<br />
geen technologie op de markt die voor dit product kan<br />
worden toegepast. Dit actiepunt wordt op “hold” geplaatst.<br />
Er werd 25% minder lijmafval bekomen . Dit actiepunt wordt<br />
hernomen in 2009.<br />
Meer dan 50% van de verharde lijmafval werd vermalen om<br />
ingezet te worden als basisgrondstof voor milieuvriendelijke<br />
en geschikte toepassingen. Er werd ook een bevredigende<br />
toepassingen op de markt gevonden. Echter, door een zich<br />
inzettende economische crisis in 2008, kon weinig afzet<br />
gerealiseerd worden. Dit actiepunt wordt hernomen in 2009.<br />
Studie en test werden uitgevoerd waarbij reeds in 2008 een<br />
reductie van het afvalwater bekomen werd met 12%. Deze<br />
werkwijze blijft geïmplementeerd. Dit actiepunt werd<br />
afgesloten.<br />
De studie werd uitgevoerd. Er kon door een aantal andere<br />
maatregelen reeds een sterke reductie doorgevoerd worden<br />
van het grondwaterverbruik. Anderzijds wordt de interne<br />
waterbalans zwaar belast door een derde Formaldehyde<br />
productielijn, waardoor meer proceswater uit de productie<br />
moet hergebruikt worden. Dit actiepunt wordt op “hold”<br />
geplaatst.
Omschrijving doelstelling en actiepunten Einddatum Status en bemerkingen<br />
Vermindering van lokale hinderaspecten<br />
Geluidsstudie en evaluatie van de maatregelen na opstarten van de FOR<br />
3 , de turbine/alternator en de koeltorens.<br />
Bevordering milieuzorg bij contractanten, leveranciers en klanten<br />
Communicatie met klanten en leveranciers omtrent nieuwe<br />
productreglementeringen (o.a. REACH): minimum elke vraag van klant<br />
of leverancier wordt beantwoord.<br />
Klanten stimuleren tot het aanleveren van lijmafval voor de verwerking<br />
tot grondstof dat terug kan gebruikt worden.<br />
Verbeteren van milieucommunicatie<br />
Organiseren van een open deur voor de buurtbewoners van <strong>Sadepan</strong><br />
<strong>Chimica</strong> nv.<br />
31/05/2008<br />
einde 2008<br />
einde 2008<br />
midden 2008<br />
Een geluidsstudie werd uitgevoerd door een externe<br />
deskundige geluid. Hieruit kon worden opgemaakt dat de<br />
genomen maatregelen ruim voldoen. Bijkomende<br />
maatregelen waren dan ook niet meer noodzakelijk. De<br />
overheid werd hierover gerapporteerd. Dit actiepunt werd<br />
afgesloten.<br />
In 2008 werd veelvuldig met klanten en leveranciers<br />
gecommuniceerd omtrent productreglementeringen en in<br />
het bijzonder omtrent REACH. Dit punt zal zich ook in 2009<br />
en 2010 continueren vanwege de verplichte communicatie<br />
omtrent blootstellingsscenario’s tussen leverancier en klant.<br />
Dit punt wordt hernomen.<br />
De communicatie werd gevoerd door de<br />
salesverantwoordelijke binnen <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv. Dit<br />
punt werd afgesloten.<br />
In mei 2008 werd een open deur weekend georganiseerd<br />
voor het eigen personeel, alsook voor de buurtbewoners.<br />
Dit punt werd afgesloten.<br />
7.2. Doelstellingen 2009<br />
De doelstellingen en maatregelen voor 2009, die verband houden met milieuzorg en de zorg voor de<br />
omwonenden, staan hieronder samengevat<br />
Omschrijving doelstelling en actiepunten Einddatum<br />
Verbetering van het risicobeheer<br />
Voorbereiden van de implementatie van REACH door samenwerking binnen Formacare, een sectorgroep van CEFIC. 01/12/2010<br />
Voorbereiden GHS. 01/12/2010<br />
Vermindering van verbruik van hulpmiddelen<br />
Alle engagementen nakomen m.b.t. de onderschrijving van het energie-convenant met de overheid.<br />
hierin zitten o.a. onderstaande open actiepunten vervat:<br />
• Actualisatie van het energieplan uiterlijk tegen 10 juni 2009 rekening houdende met eerder gemaakte aanbevelingen. 01/06/2009<br />
Reductie in het specifiek energieverbruik in 2009 op de formaldehydeproductielijnen met 40% t.o.v. 2007 (in 2008 reeds 26%). einde 2009<br />
Reductie in het energieverbruik in 2008 van de koeltorens en persluchtcompressoren met 20% t.o.v. 2007(in 2008 reeds 15%). einde 2009<br />
Vermindering van emissies en afvalstoffen<br />
Door een cluster van technische maatregelen een reductie bekomen van de relatieve emissies van TOC en Formaldehyde tot op<br />
niveau van 2006/2007.<br />
Door een cluster van kwaliteitsgerelateerde maatregelen een reductie met 60% aan niet recupereerbare lijmen en harsen bekomen<br />
t.o.v. 2007 (in 2008 reeds 25%).<br />
Blijven zoeken naar een milieuvriendelijke en geschikte toepassing voor het verwerkte harde lijmafval. Dit ter vervanging van<br />
storten of verbranden of fysico-chemische behandeling van dit lijmafval.<br />
Haalbaarheidsstudie om na te gaan of een rietveld een mogelijke technologie is die <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv kan toepassen om haar<br />
waterbalans positief te beïnvloeden.<br />
Vermindering van lokale hinderaspecten<br />
Bouw van een nieuwe parking aan de bedrijfsingang om n.a.v. de heraanleg van de Henry Fordlaan, de hinderaspecten voor<br />
verkeer en omwonenden te beperken.<br />
Bevordering milieuzorg bij contractanten en leveranciers<br />
Communicatie met klanten en leveranciers omtrent nieuwe productreglementeringen (o.a. REACH): minimum elke vraag van klant<br />
of leverancier wordt beantwoord. Accent wordt gelegd op de communicatie omtrent blootstellingsscenario’s bij het gebruik van de<br />
stoffen en preparaten die <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv op de markt brengt.<br />
Verbeteren van milieucommunicatie<br />
Geen speciale additionele acties staan ingepland. <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv. blijft haar milieucommunicatie continueren zoals dit werd<br />
vastgelegd binnen haar milieuzorgsysteem.<br />
einde 2009<br />
einde 2009<br />
einde 2009<br />
einde 2010<br />
juni 2009<br />
einde 2009<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 39<br />
-
8. VALIDATIEVERKLARING<br />
Op basis van de audit van de organisatie, bezoek aan de site, interviews met zijn medewerkers, en het<br />
onderzoek van de documentatie, de gegevens en de informatie bekomen tijdens de audit, heeft AIB-<br />
VINÇOTTE International, in zijn hoedanigheid van milieuverificateur (BELCERT Nr. 017 EMAS),<br />
besloten:<br />
dat het milieubeheersysteem en de milieuauditprocedure zowel als de milieuverklaring over de<br />
resultaten van 2007 beantwoorden aan de eisen van de Verordening (EG) Nr. 761/2001 van het<br />
Europees Parlement en de Raad van 19 maart 2001 inzake vrijwillige deelneming van organisaties<br />
aan een communautair milieubeheer- en milieuauditsysteem (EMAS).<br />
dat de gegevens en de informatie in deze milieuverklaring betrouwbaar zijn en dat ze op een<br />
doeltreffende wijze alle significante milieuvragen voor deze organisatie behandelen.<br />
Volgende milieuverklaring zal in april 2010 ter verificatie en validatie voorgelegd worden.<br />
Voor bijkomende informatie kan u altijd terecht bij Jozef Peuters, QSE-manager bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong><br />
nv, Henry Fordlaan 68, 3600 Genk, tel. 089/360.724, fax. 089/360.740, e-mail:<br />
j.peuters@sadepanchimica.be.<br />
40 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
9. VERKLARENDE WOORDENLIJST EN AFKORTINGEN<br />
ADR Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses<br />
par Route (Europees verdrag betreffende het internationaal vervoer van gevaarlijke<br />
producten over de weg)<br />
AMINAL Administratie van milieu en natuur en leefmilieu.<br />
Broeikaseffect Een bijkomende opwarming in de lagere atmosfeer en het aardoppervlak, doordat<br />
sommige gassen in de atmosfeer de invallende zonnestraling doorlaten maar de<br />
straling van het opgewarmde aardoppervlak opnemen.<br />
BZV Biochemisch zuurstofverbruik.<br />
Het biochemisch zuurstofverbruik van een (afval) water is de hoeveelheid zuurstof<br />
die per volume-eenheid water door micro-organismen wordt verbruikt voor het<br />
omzetten van het aanwezige organisch materiaal in eenvoudige, minerale<br />
bestanddelen. Het is een maat voor de zuurstof die aan rivieren onttrokken wordt.<br />
Dit onttrekken van zuurstof kan leiden tot een tekort aan zuurstof en tot vissterfte.<br />
CEO Chief Executive Officer.<br />
CLP Classification, Labelling and Packaging<br />
CO Koolstofmonoxide. Een toxisch gas dat ontstaat bij de onvolledige verbranding van<br />
fossiele brandstoffen en in hoofdzaak wordt toegeschreven aan het wegtransport.<br />
CO2<br />
Koolstofdioxide. Dit is één van de gassen die het broeikaseffect veroorzaken.<br />
CODEX Verzameling van Koninklijke Besluiten, die uitvoering geven aan de Wet Welzijn op<br />
het werk. Ze vormen de arbeidsveiligheidswetgeving in België.<br />
Cryogeen Cryogeen betekent letterlijk koudmakend. Het wordt gebruikt om aan te geven dat<br />
er gewerkt wordt bij extreem lage temperaturen. Cryogene stoffen koken bij een<br />
hele lage temperatuur.<br />
CZV Chemisch Zuurstofverbruik.<br />
Dit is de hoeveelheid zuurstof die per volume-eenheid verontreinigd water nodig is<br />
om de in het water aanwezige verbindingen chemisch te oxideren. Het is een maat<br />
voor de zuurstof die aan de rivieren onttrokken wordt. Dit onttrekken van zuurstof<br />
kan leiden tot een tekort aan zuurstof en tot vissterfte.<br />
dB(A) Eenheid waarin het geluidsdrukniveau van een geluid wordt uitgedrukt, met<br />
correctie voor de subjectieve gehoorgewaarwording bij de mens.<br />
Decretale<br />
Milieuaudit<br />
De in VLAREM II artikel 4.1.9.2.4. bedoelde milieuaudit betreffende een<br />
systematische, gedocumenteerde en objectieve evaluatie van het beheer, de<br />
organisatie en de uitrusting van de inrichting of activiteit op het gebeid van de<br />
bescherming van het milieu.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 41
EMAS Eco-Management and Audit Scheme<br />
EU Europese Unie<br />
Extraheerbare<br />
apolaire stoffen<br />
Petroleum, ether extraheerbare stoffen, zijnde een maat voor het gehalte oliën en<br />
vetten.<br />
FOR Formaldehyde productielijn<br />
Fertilizers Meststoffen<br />
Fosfaat Anorganische fosforverbindingen zijn een noodzakelijk levenselement voor planten.<br />
Overvloedige aanwezigheid van fosfaten kan leiden tot eutrofiëring.<br />
Fugitieve emissie Emissie naar de atmosfeer veroorzaakt door onvoldoende dichting van onderdelen<br />
in de procesinstallatie die ontworpen zijn om dicht te zijn.<br />
GHS Globally Harmonised System of Classification and labelling of Chemicals<br />
GLUE Lijmproductie-eenheid.<br />
Integraal<br />
milieujaarverslag<br />
Jaarlijks rapport dat wordt opgesteld ten behoeve van diverse overheden.<br />
Immissie Concentratie van een bepaalde stof in de omgeving.<br />
IMJV Integraal Milieu Jaarverslag<br />
IPPC De Europese richtlijn 96/61/EC on Integrated Pollution Prevention and Control<br />
(IPPC) beoogt een hogere graad van milieubescherming door geïntegreerde<br />
preventie- en controlemaatregelen voor vervuiling afkomstig van industrie en<br />
landbouw. Zij bepaalt onder meer dat alle IPPC installaties tegen einde 2007 de<br />
normen dienen te behalen in overeenstemming met de Best Beschikbare<br />
Technieken.<br />
Jato Ton per jaar.<br />
LNE Departement Leefmilieu, Natuur en Energie van de Vlaamse overheid<br />
LOC Loss of containment.<br />
Product dat door kleine of grote lekken, manipulaties buiten de normale<br />
procesinstallaties terecht komt. Dit hoeft niet noodzakelijk een milieu-incident te<br />
zijn.<br />
Lsp Specifiek geluid (Lsp) is een component van het omgevingsgeluid die kan<br />
toegeschreven worden aan één of meer welbepaalde geluidsbronnen van een<br />
inrichting, en akoestisch geïsoleerd kan worden.<br />
Lw Het geluidsvermogenniveau (Lw) identificeert éénduidig de emissiesterkte van de<br />
geluidsbron.<br />
MER Milieueffectenrapport.<br />
42 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
MES Metatechnisch Evaluatie Systeem. Dit is een ‘Seveso’-audit voor de evaluatie van<br />
het veiligheidsbeheersysteem van een onderneming. Deze audit werd ontwikkeld<br />
en uitgevoerd door de Afdeling van het toezicht op de chemische risico's van de<br />
FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg<br />
MF Melamine Formaldehyde.<br />
MUF Melamine-Ureum Formaldehyde.<br />
NACE-code Nomenclature des Activités dans les Communautés Européennes = Algemene<br />
systematische bedrijfsindeling in de Europese Gemeenschappen.<br />
NOx<br />
Stikstofoxiden. Dit zijn gassen die aanleiding geven tot zure neerslag en verzuring<br />
van de bodem en oppervlaktewater (op continentaal vlak) en smogvorming (op<br />
lokaal vlak).<br />
OVR Omgevingveiligheidsrapport<br />
PAM Preventieve Actieve Maatregelen<br />
PJ Peta-Joule<br />
Een joule is een eenheid van energie die ongeveer overeenkomt met 0,24 calorie.<br />
Omdat de joule een erg kleine eenheid is wordt gerekend met de veelvouden kilo-,<br />
mega-, giga-, tera- en peta-joule. Een petajoule is 1 000 000 000 000 000 joule<br />
(een 1 met 15 nullen)<br />
PLANOP Progressive Loss of Containment Analysis – Optimizing Prevention.<br />
QIP Quality Improvement Proposal (verbeteringsvoorstellen)<br />
QSE Kwaliteit, veiligheid en milieu.<br />
QSE-manager De directievertegenwoordiger die verantwoordelijkheden en bevoegdheden heeft<br />
om bij <strong>Sadepan</strong> <strong>Chimica</strong> nv de eisen voor het veiligheids-en milieuzorgsysteem<br />
vast te stellen, te implementeren en bij te houden.<br />
REACH Registratie, Evaluatie en Autorisatie van CHemische stoffen<br />
Responsible Care Verbintenis van de chemische sector om verantwoord om te springen met milieu,<br />
veiligheid en gezondheid, niet alleen binnen, maar ook buiten het bedrijf.<br />
R&D Research and Development = onderzoek en ontwikkeling.<br />
RWZI Rioolwaterzuiveringsinstallatie.<br />
Scorecard Is een kaart die de belangrijkste interne milieu-indicatoren in kaart brengt en<br />
maandelijks een totale score voor deze indicatoren weergeeft. De indicatoren zijn<br />
o.a. orde en netheid, ongevallen, incidenten, uitgevoerde actiepunten, gelezen en<br />
gesigneerde instructies, aantal meetings, gegeven opleidingen, klachten,<br />
uitgevoerde inspecties, meetresultaten van lucht en wateremissies. De kaart wordt<br />
maandelijks uitgehangen en de vooruitgang wordt weergegeven in een grafiek.<br />
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 43
Smog Luchtverontreiniging die ontstaat gedurende periodes van stabiele<br />
weersomstandigheden met lage windsnelheden, waarbij een lokale accumulatie<br />
optreedt van stof en chemische reactieproducten van NOx en VOS onder invloed<br />
van het zonlicht. Smog kan de gevoeligheid van de luchtwegen vergroten en zelfs<br />
leiden tot een verslechtering van de longfunctie.<br />
SO2<br />
Zwaveldioxide. Dit is één van de gassen die aanleiding geven tot zure neerslag en<br />
verzuring van de bodem en oppervlaktewater (op continentaal vlak) en<br />
smogvorming (op lokaal vlak).<br />
Spill Klein lek, klein verlies aan product.<br />
SWA-VR Samenwerkingsveiligheidsrapport.<br />
TOC Totaal organisch koolstof, zijnde een maat voor het totaal gehalte aan organische<br />
verbindingen.<br />
UF Ureum Formaldehyde.<br />
VLAREM II Besluit van de Vlaamse Regering dat de algemene en sectorale milieueisen van<br />
een installatie vastlegt.<br />
VOS Vluchtige organische stoffen.<br />
VR Veiligheidsrapport.<br />
Dit zijn koolwaterstoffen die vluchtig zijn bij omgevingsvoorwaarden van<br />
temperatuur en druk. Bepaalde VOS spelen een rol in het optreden van<br />
milieuproblemen die zich op wereldschaal voordoen, zoals het gat in de ozonlaag<br />
en het broeikaseffect.<br />
Zwevende stoffen Vaste stoffen in het water die aanleiding kunnen geven tot vertroebeling van<br />
oppervlaktewaters en slibafzetting.<br />
44 <strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>.
<strong>MILIEUVERKLARING</strong> 2008 SADEPAN CHIMICA <strong>NV</strong>. 45