15.09.2013 Views

Verloren Kinderen - Deel 3 - P-magazine

Verloren Kinderen - Deel 3 - P-magazine

Verloren Kinderen - Deel 3 - P-magazine

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

deel 3<br />

Drama’s in de bijzondere jeugdzorg<br />

Thomas is 16, mentaal gehandicapt en psychisch gestoord.<br />

Sinds zijn 11de heeft hij de vergeetputten van het halve land<br />

gezien. Vandaag wil niemand hem meer. Daarom zit hij tussen<br />

de zware jongens in de jeugdgevangenis van Ruiselede.<br />

Een slachtoffer tussen de daders, een visje tussen de haaien.<br />

De moeder schreeuwt haar onmacht uit.<br />

Tekst: Saskia Van Nieuwenhove en Raf Liekens<br />

zit je<br />

hier?” Het is<br />

een van de eerste<br />

vragen die<br />

“Waarom<br />

de jongeren in<br />

Ruiselede moeten beantwoorden in hun leefgroep.<br />

Ze zitten in een kring en biechten hun<br />

misdaden op voor de hele groep. Gewapende<br />

overvallen, diefstallen, verkrachting… Het<br />

woord komt bij Thomas. Een twintigtal ogen<br />

zijn op hem gericht. Hij haalt zijn schouders<br />

op. “Ik zit hier omdat er geen school voor mij<br />

is.”<br />

Bij zijn aankomst in Ruiselede moest Thomas<br />

net als de andere ’boefjes’ zijn kleren uittrekken<br />

en het rode trainingspak van de instelling<br />

aandoen. Daarna werd hij uren opgesloten in<br />

een cel, om na te denken over wat hij gedaan<br />

had. Maar Thomas heeft niks gedaan. Thomas<br />

is ziek.<br />

Makkelijke prooi<br />

Thomas’ MOEDER: “Mijn zoon hoort niet in<br />

Ruiselede. Hij is minder begaafd en lijdt aan<br />

psychische stoornissen. Hij begrijpt vaak niet<br />

wat er om hem heen gebeurt, hij weet niet<br />

hoe hij met bepaalde situaties moet omgaan<br />

en hij zegt dat hij stemmen hoort. Soms krijgt<br />

hij agressieaanvallen. Maar hij is géén misdadiger.<br />

Thomas is een zieke jongen, die begeleiding<br />

nodig heeft. Hij is door de Vlaamse<br />

overheid erkend als gehandicapte. Elke psychiater<br />

die hem heeft onderzocht, schrijft dat<br />

hij psychiatrische hulp nodig heeft. Maar de<br />

jeugdinstellingen waarvoor die psychiaters<br />

werken, weigeren hem allemaal. Ze schrijven<br />

ook dat hij niet in groep functioneert en dat<br />

hij individuele begeleiding nodig heeft. Dat is<br />

de rode draad in álle verslagen. Maar waar<br />

steken ze hem? In een groep jeugddelinquenten.<br />

Dat is toch onvoorstelbaar?<br />

»De jeugdrechter stond niet achter zijn beslissing<br />

om Thomas in Ruiselede te plaatsen.<br />

‘Ik heb geen andere keuze, zei hij, want er is<br />

niks anders.’ Het probleem is dat de jeugdrechter<br />

geen enkele psychiatrische instelling<br />

kan verplichten om onze zoon op te nemen.<br />

Want rechters vallen onder Justitie, terwijl de<br />

instellingen voor kinderpsychiatrie bij het<br />

Vlaamse Welzijnsbeleid horen. We hebben al<br />

vaak overleg bijgewoond tussen Welzijn en<br />

Justitie, maar dat eindigt elk keer in geroep<br />

en getier. Zij raken er niet uit, en wij als ouders<br />

blijven verweesd achter. We zijn radeloos.<br />

We voelen ons al jaren in de steek gelaten<br />

door de overheid.<br />

»Ruiselede is een echte gevangenis. Als je<br />

daar binnenkomt… (krijgt het moeilijk) Wij<br />

waren daar totaal niet op voorbereid. Thomas<br />

had de zomermaanden bij ons thuis doorgebracht.<br />

Dat ging vrij goed. Hij kwam uit vakantie,<br />

hij was relaxed. En plots werd hij behandeld<br />

als de eerste de beste boef. We<br />

arriveerden gepakt en gezakt in Ruiselede,<br />

met het idee dat hij alles bij zich mocht houden.<br />

Maar binnen moest Thomas meteen<br />

meekomen. In een cel moest hij zich uitkle-<br />

den en een joggingpak van de instelling aantrekken.<br />

Daarna moest hij in die cel een paar<br />

uur tot bezinning komen. Hij werd gestraft<br />

zoals elke andere jongere die daar binnenkomt.<br />

Daar hadden we het heel moeilijk mee.<br />

Dat handtassendieven verplicht worden om<br />

eerst een paar uur na te denken over hun misdaden,<br />

akkoord. Maar waarom Thomas? Dat<br />

begrijpt die jongen toch niet?<br />

»Thomas zit nu in het milieu waar wij hem<br />

altijd voor hebben willen behoeden: tussen<br />

de zware jongens. Voor hen is hij door zijn<br />

verstandelijke handicap een makkelijke prooi.<br />

In het begin werd hij veel gepest. Soms heel<br />

subtiel. Anderen stookten hem op om kattenkwaad<br />

uit te halen, waarna híj gestraft werd.<br />

Op een keer is er tijdens de les een brievenopener<br />

op tafel blijven liggen. Een andere jongen<br />

betichtte Thomas ervan dat hij dat mes<br />

had meegenomen. Op de weg terug naar zijn<br />

kamer hebben ze hem tegengehouden, alles<br />

doorzocht en hem opgesloten. Achteraf bleek<br />

dat een andere jongen dat mes had meegenomen.<br />

Maar ondertussen hadden ze onze zoon<br />

wel in de isoleercel gegooid. De hele groep<br />

was tegen hem. Ze profiteerden gewoon van<br />

zijn zwakbegaafdheid. Ze daagden hem uit,<br />

tot hij eropaf vloog. Gelukkig is het na een<br />

paar maanden wat verbeterd.”<br />

Woedeaanvallen<br />

MOEDER: “De school heeft ons moeten vertellen<br />

dat Thomas anders was. Thuis hadden<br />

we nooit wat gemerkt. Hij was ons eerste<br />

kind. Wisten wij veel. Hij maakte wel heel<br />

duistere en gewelddadige tekeningen. En hij<br />

speelde nogal gewelddadig. Soms kon hij zijn<br />

zus zonder aanleiding aanvallen, terwijl zij<br />

met iets bezig was. Achteraf bekeken waren<br />

dat de eerste signalen, maar op dat moment<br />

denk je daar niet verder bij na.<br />

»In de eerste kleuterklas ontdekten ze voor<br />

het eerst dat hij minderbegaafd was en probleemgedrag<br />

vertoonde. Vanaf zijn 5 jaar zijn<br />

ze hem beginnen te pesten, met zijn IQ. Kin-<br />

06.04.2010 P-<strong>magazine</strong> l 99

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!