download pdf - Kunstkrant

KunstKrant
Informatiekrant voor beeldende kunst
In dit nummer o.a.
• Toos van Holstein op tentoonstellingstournee
• Museumkwartier ’s Hertogenbosch: twee musea verbonden en heropend
• De Grote Verandering in het Bonnefantenmuseum te Maastricht
• Beestenboel bij het Joods Historisch Museum in Amsterdam
• Beeldentuinen – een greep, van Assen tot Zeeland
• Morren Galleries: oud & nieuw in Utrecht, metamorfose in Amsterdam
ZEVENTIENDE JAARGANG NUMMER 4
NEEM
JULI/AUGUSTUS 2013
mee!
www.kunstkrant.com
TOOS VAN HOLSTEIN

pagina 2 kunstkrant juli/augustus 2013
Openstelling beeldenpark
UNIEK OP DE VELUWE
Voel je vrij om te wandelen op Landgoed ‘t Veen,
geniet van de sprengen, de ijsvogels, de natuur, voel je vrij.
Het is een unieke beleving. Met de openstelling van ons
landgoed geven we mensen de ruimte te genieten van de
natuur. Onderweg raakt u niet uitgekeken.
Een uitgebreide collectie unieke tuinbeelden, exclusieve
zonnewijzers en de grootste keuze van Nederland wat
waterornamenten betreft, kijkt u uw ogen uit. De beelden zijn
vervaardigd uit brons, graniet, marmer en RVS.
Een beeld krijgt haar kracht door een unieke sokkel.
Al onze 100 en 1 sokkels zijn uit voorraad leverbaar en u heeft de keuze,
wij adviseren en plaatsen in heel Nederland.
BLUE BIRD
exclusief
verkrijgbaar
Elke beeld is net zo uniek als u.
Kom het beleven!
Veenweg 12,
8181 NL Heerde,
landgoedhetveen.nl,
06-5530 2635 (Joop),
06-1002 9884 (Lizette)
Openingstijden: van woensdag tot en met zondag van 11.00 tot 17.00 uur.
OPVLIEGENDE
UIL
exclusief
verkrijgbaar

Art Gallery O-68 in Velp combineert
moderne en hedendaagse kunst,
soms binnen dezelfde expositie. De
expositie HUMAN BODIES van
14 juli t/m 5 augustus combineert
hedendaagse houtskooltekeningen
van de Amerikaanse Arlene
Diehl met litho’s van de bekende
Nederlandse schilder Kees van
Dongen uit de vorige eeuw.
Arlene Diehl
Al toen ze 16 was kreeg Arlene Diehl de prestigieuze
“Strathmore Award” voor tekenen en
toen ze 17 was werd haar “Self-portrait” gekozen
als voorkant voor het “Senior Scholastic
Magazine” en werd haar werk beschreven
in “New York Magazine”. Ze studeerde aan de
“Boston Museum of Fine Arts School”, exposeerde
in Boston en Cape Cod, en verhuisde
in 1990 naar San Francisco. Arlene zegt:
“My work has evolved from a lifelong love
for, fascination with, and sense of reverence
for the human form. I have also been deeply
committed over the years to the process of
drawing, finding in it time and again an emotional
and visceral immediacy that has served
my deeper purposes”.
Arlene Diehl houtskooltekening, zonder titel
Arlene werkt uitsluitend met levende modellen,
omdat haar onderwerp dynamisch is,
ademend en veranderend van moment tot
moment. Zo bereikt ze haar kunstenaarsdoel:
iets overbrengen op de toeschouwer
van de kracht van die dynamiek met haar
kunst. Daarom werkt ze ook snel. Ze houdt
van de ervaring van een wat beangstigend
ritje met de roetsjbaan om dan ademloos
aan te komen en verwonderd te zijn over
waar dat dan is.
Zo zegt ze verder:
”The process requires of me a very deep letting
off of the brakes of any preconceived notions
I may have had for that new drawing”.
kunstkrant juli/augustus 2013 2013 pagina 3
HUMAN BODIES
Arlene Diehl, houtskooltekening, zonder titel
De ene keer valt het werk meer abstract uit,
de andere keer meer realistisch, soms zijn
beide aspecten aanwezig, maar altijd is haar
werk herkenbaar als een echte DIEHL. Haar
werk bevat ook meerdere lagen, geeft een
idee van transitie, emotie en ook mysterie.
Arlene Diehl exposeert regelmatig in galerieen
en musea in Californië.Ook heeft ze meerdere
malen geparticipeerd in de Biënnale van
Florence.
Haar werk is te vinden in privé collecties in
de Verenigde Staten, Canada, Groot Brittannië,
Frankrijk, Ierland, Nederland, Italië,
Duitsland, Oostenrijk, Hongarije, Australië,
Taiwan, Mexico en Brazilië.
Kees van Dongen
Cornelis Theodorus Maria van Dongen (26
January 1877 – 28 May 1968), beter bekend
als Kees van Dongen, is een van de wereldwijd
bekende Nederlandse schilders. Hij is
vooral bekend van zijn sensuele portretten.
Al op 16 jarige leeftijd ging Kees naar de
kunstacademie in Rotterdam. Zoals veel
schilders in die tijd ging hij na zijn studie
naar Parijs, waar hij werken exposeerde in
toen bekende kunstsalons als in 1905 in de
controversiële “Salon d’Automne”, samen
met bijvoorbeeld Henri Matisse. Door de heldere
kleuren die deze groep van kunstenaars
gebruikte werden ze de “Fauvisten” genoemd
(de Wilde Beesten). Korte tijd was van Dongen
ook lid van de Duitse expressionistische
groep Die Brücke.
In zijn vroege Parijse jaren hoorde Kees bij
de groep avant garde schilders zoals Maurice
de Vlaminck, Henri Rousseau, Robert Delaunay,
Albert Marquet, Édouard Vuillard. In
1906,verhuisde hij naar Montmartre en werd
bevriend met de groep schilders rond Pablo
Picasso en diens vriendin Fernande Olivier.
Om geld te verdienen maakte van Dongen
satirische tekeningen voor de krant “Revue
Blanche” en organiseerde kostuumbals in
Montparnasse. Later verdiende hij goed geld
met het schilderen van portretten van welgestelde
dames.
Op veilingen en beurzen, zoals “Masterpieces
London, 2012” worden schilderijen van Kees
van Dongen verkocht voor vele miljoenen.
Kees van Dongen, Pagekopje, litho
Aanwezige beelden van Jan Pater passen
mooi bij het thema van deze expositie
Art Gallery O-68
Oranjestraat 68
6881 SG Velp, GLD
Open tijdens expositie:
di-vr, 2-5 uur, en op afspraak
026-3639222 / 06-12594329
info@gallery-o-68.com
www.gallery-o-68.com

pagina 4 kunstkrant juli/augustus 2013
Ingrijpende verbouwing en nieuwbouw maken kunstkwartier toekomstbestendig
Twee musea in ’s-Hertogenbosch werken intensief samen
2013 gaat de (kunst)geschiedenisboeken in als het jaar waarin de
Nederlandse culturele infrastructuur een ongekende boost beleefde. En
dat ondanks de eveneens ongekende recessie! Eerder dit jaar openden
het Stedelijk Museum, het Rijksmuseum en het Van Gogh Museum
in Amsterdam opnieuw de deuren na grondige verbouwingen. Ook
Museum De Fundatie in Zwolle werd heropend nadat een spectaculaire
uitbreiding met twee verdiepingen werd voltooid. Later dit jaar volgt
het Fries Museum in Leeuwarden. Daar is zelfs een compleet nieuw
museumpand verrezen. En sinds kort is ook Den Bosch klaar voor de
toekomst. Het nieuwe Museumkwartier, dat met een minimale ver-
traging en binnen het vooraf vastgestelde budget werd gerealiseerd,
opende op 25 mei de poorten voor het publiek.
Door Wim van Der Beek
Love! van Kiki van Eijk in het Noordbrabants Museum.
Zaaloverzicht in Stedelijk Museum ‘s Hertogenbosch, met o.a. de Pradatas van Ted Noten.
Het uitgebreide en gerenoveerde Noordbrabants
Museum en het nieuwe Stedelijk Museum ’s-Hertogenbosch
verwachten veel van de intensieve samenwerking.
Bezoekers kunnen met één kaartje genieten
van het aanbod van beide musea, die door een
glazen galerij rondom een monumentale binnentuin
met elkaar verbonden zijn. Die publieksvriendelijke
aanpak is voor Nederlandse begrippen heel
bijzonder. Uniek is ook het museale aanbod van de
samenwerkende partijen. Dat varieert van archeologie,
cultuurhistorie, oude en moderne meesters tot
hedendaagse kunst en design. Met ruim vijfduizend
vierkante meter tentoonstellingsruimte in het hart
van het historische stadscentrum, een museumwinkel,
horeca en een bibliotheek behoort het museumkwartier
in één klap tot de grootste kunstaanbieders
van Nederland.
Maanlicht
Het Noordbrabants Museum richt zich op oude en
hedendaagse kunst en de cultuurgeschiedenis van
Noord-Brabant en de Zuidelijke Nederlanden. De
sfeer van het reeds bestaande historische gebouwencomplex
werd door Bierman Henket architecten zoveel
mogelijk in tact laten. Doelbewust werd voor de
aankleding van de salons op de begane grond teruggegrepen
op historische kleuren en materialen. In de
volledig gerenoveerde Statenzaal bleven de houten
lambrisering, schouw en kroonluchters behouden.
Vormgeefster Kiki van Eijk ontwierp de hemelsblauwe
textiele wandbespanning voor deze ruimte. Het
aantal expositieruimtes werd verdubbeld, waarbij de
uitbreidingen die Wim Quist in 1987 realiseerde, een
opknapbeurt ondergingen. In de Brabantzaal wordt
vanaf komend najaar het verhaal van Brabant verteld.
Het nieuwe Medialab en Spetterlab onderstrepen
dat het museum veel nadruk legt op educatie.
Dat Marc Mulders zich de afgelopen 30 jaar gemanifesteerd
heeft als één van de meest toonaangevende
schilders van Noord Brabant wordt tot en met 22 september
onderstreept met de expositie The Moonlight
Garden. De titel verwijst naar de maanlichttuin bij
de Taj Mahal in India. Het fenomeen ‘tuin’ speelt in
het recente werk van Mulders een belangrijke rol. Hij
ziet (binnen)tuinen als veilige verblijfplaatsen waar
mensen zich kunnen verwonderen over de schoonheid
van de natuur. Blikvanger in Mulders’ Moonlight
Garden is een betoverend glasraam, dat na afloop van
de expositie geplaatst zal worden in een monumentaal
woonhuis elders in ’s-Hertogenbosch.
Veel aandacht is er in het Noordbrabants Museum de
komende weken ook voor de Haarlemse kunstenaar
Pieter Saenredam (1597-1665), die wereldwijd bekend
is om zijn nauwkeurige tekeningen en schilderijen
van kerken, gebouwen en monumenten. Het museum
toont tot eind juli dertien werken van Saenredam
die ontstaan zijn in ’s-Hertogenbosch in 1632.
De kunstenaar was dat jaar een maand op bezoek bij
zijn achterneef, predikant Johannes Junius. In die
relatief korte tijd voltooide hij een tekeningencyclus
van stadsgezichten en kerkinterieurs.
Tot half augustus presenteert het ontwerpersduo
Kiki van Eijk (1978) en Joost van Bleiswijk (1976) het

De glazen verbindingsgang tussen het nieuwe Stedelijk Museum ‘s Hertogenbosch en het Noordbrabants Museum.
Marc Mulders voor werk uit de serie Moonlight Garden.
project Co-evolution. Beide ontwerpers studeerden
aan de Design Academy Eindhoven en werken sinds
2001 als zelfstandige ontwerpers in een gezamenlijke
werkplaats. Tachtig topstukken (variërend van
Zaaloverzicht Julie Verhoeven in Stedelijk Museum ‘s Hertogenbosch.
meubels tot autonoom werk) uit de eerste tien jaar
van hun succesvolle carrières zijn nu voor het eerst
samengebracht.
Dildo
Naast hedendaagse beeldende kunst staat in het Stedelijk
Museum ’s-Hertogenbosch de presentatie van
design centraal. De eigen kerncollecties van sieraden
en keramiek vormen een dankbaar vertrekpunt voor
enerverende wisselexposities. Om de betekenis van
design extra te onderstrepen werden de nieuwe tentoonstellingsruimtes
en de publieke ruimtes van het
museum ingericht door een team van internationaal
gerenommeerde designers, onder wie Estudio Campana,
de Duitse lichtontwerper Ingo Maurer, Tatjana
Quax (Studio Aandacht), Jeroen Wand en Niels van
Eijk & Miriam van der Lubbe. Laatstgenoemden ontwikkelden
een concept voor een innovatieve presentatie
van de collecties: transparant en met ruimte
voor verzoeknummers. Bedoeling is om de bezoeker
op deze manier zo dicht mogelijk bij de collecties te
brengen.
Ted Noten gaat tot 8 september als gastcurator los in
het nieuwe museum met Framed. Noten staat bekend
als enfant terrible van de Nederlandse sieradenwereld,
maar wordt (juist vanwege zijn eigenzinnige
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 5
visie!) internationaal gewaardeerd. Thema’s als hebzucht,
leegte, schoonheid, sterfelijkheid en intimiteit
staan centraal in Framed. Noten rijgt werk van
Damien Hirst, Wim Delvoye en Marina Abramovic,
teksten van Marcel Duchamp en Charles Bukowski,
sieraden van Elsa Schiaparelli en Otto Künzli en
filmfragmenten van Wim Wenders aaneen tot een
samenhangend, veelvormig en visionair geheel.
Hoogtepunt is het schilderij Fragment of a Crucifixion
van Francis Bacon, maar ook een Papoeaschedel, een
parelketting en een gouden dildo hebben een plaats
gekregen in de tentoonstelling. Uit het eigen oeuvre
van Ted Noten is de bekende Prada-tas met gouden
pistool te zien.
Valkuil
Dat het nieuwe museum actuele kunst en tegendraadse
benadering niet schuwt, blijkt uit de bijdrage
van de Engelse kunstenaar Julie Verhoeven.
Ogenschijnlijk gaat het om kunst die bol staat van
verleidelijke elementen en vrouwelijke charme,
maar wie beter kijkt ziet dat er ook sprake is van een
verraderlijke visuele valkuil. De tekeningen, sculpturen,
assemblages, installaties en films leiden onherroepelijk
tot desoriëntatie en zijn minder beschaafd
en verfijnd dan ze in eerste instantie lijken. Die onbeschaamde
overdaad, de ambivalente kwaliteiten en
de evidente sensualiteit maken de expositie Your Fly
is Open tot een uitzonderlijke gebeurtenis. Daar komt
nog bij dat Verhoeven met een video-installatie losjes
en vindingrijk refereert aan sieraden en keramiek
uit de vaste museale collectie.
Veel aandacht is er in het Stedelijk Museum voor de
eigen keramiek- en sieradencollectie. Hoogtepunten
daaruit zijn samengebracht onder de noemer Nieuw
Licht. Werk van Pablo Picasso, Lucio Fontana, Antoni
Tàpies, Erik Andriesse, Alexander Calder, Man Ray,
Meret Oppenheim en Carel Visser, wordt letterlijk
onder gewijzigde omstandigheden, in een veranderde
context en in een nieuw licht gepresenteerd.
Het Noordbrabants Museum, Verwerstraat 41,
’s-Hertogenbosch, www.hetnoordbrabantsmuseum.nl;
Stedelijk Museum ’s-Hertogenbosch,
De Mortel 4, www.sm-s.nl en www.museumkwartiershertogenbosch.nl

“Natuurlijk is het min of meer toeval, al die tentoonstellingen”
zegt ze. “Maar aan de andere kant is ‘t
ook het gevolg van de ontwikkeling van mijn carrière
in de beeldende kunst. Niet voor niets heb ik
al heel wat exposities achter de rug in Nederland,
België, Frankrijk, Italië, Engeland, China en de USA
“. Dat beeld klopt helemaal. Niet voor niets zit Toos
van Holstein dan ook al een aantal jaren bij de genomineerden
voor de verkiezing van Kunstenaar van
het Jaar. De laatste keren eindigde ze bij die getrapte
verkiezing steevast bij de laatste vijfentwintig. Rekening
houdend met het feit dat Nederland duizenden
academisch opgeleide beeldende kunstenaars kent,
zegt dat wel iets over haar positie in de kunstwereld.
Martinikerk, Franeker
“Ik ben dus wel iets gewend wat tentoonstellingen
betreft. Maar vier tegelijkertijd, dat is niet alleen een
Tour de Toos, maar toch ook wel een aardige krachttoer,
een tour de force. Want stel je maar voor, alleen
al in Franeker in de middeleeuwse Martinikerk telt
mijn expositie ‘Helden’ daar zo’n vijftig werken.
Olieverven, aquarellen, steendrukken en beelden”.
Het is trouwens niet de eerste keer dat Toos een grote
solotentoonstelling maakte voor die prachtig ruime
en lichte cisterciënzer kerk waarvan de toren hoog
uitpiekt boven het centrum van de oude stad. Ook
in 1996 en 2004 was dat al het geval, steeds in samenwerking
met de Leeuwarder galerie De Roos van
Tudor. Deze derde keer is haar thema dus ‘Helden’.
“Elke keer heb ik de kerk als uitgangspunt voor die
tentoonstellingen genomen. Zo vind je er de prachtigste
grafstenen, soms nog uit de 15de eeuw. In
2004 heb ik die gebruikt om delen ervan, zoals de
uitgehouwen teksten en emblemen, met behulp
van vetkrijt en rubben op het schildersdoek over te
pagina 6 kunstkrant juli/augustus 2013
brengen. Na opspannen kon ik er dan met olieverf
verder op doorgaan om er echte schilderijen van te
maken. Heel inspirerend om te doen. Later heb ik in
die Martinikerk nog diverse keren op mijn knieën
gelegen om zo de basis voor schilderijen op te zetten.
Ook nu weer voor ‘Helden’. Maar dit keer heb ik
ook nog iets anders als uitgangspunt genomen. Op
een aantal pilaren zijn namelijk nog fresco’s zichtbaar
van allerlei heiligen uit de middeleeuwen. In
die tijd, waarin het geloof een belangrijke rol speelde
in het dagelijks leven, waren die heiligen in feite helden
waaraan men zich kon spiegelen. Zo kwam ik
op het idee om een thematentoonstelling te maken
waarin ik naast die heiligen ook mijn eigen helden
een plek kon geven. En dan geen politieke helden of
sporthelden maar mijn literaire helden. Als kind was
ik niet alleen al uitgebreid aan het tekenen, maar
las ik ook alles wat los en vast zat. We hadden thuis
in Eindhoven in de jaren vijftig een tuinderij waar
de producten vaak werden ingepakt in oud papier
dat we van anderen kregen. Bij dat oud papier zaten
soms ook verfomfaaide boeken. Zo kwam ik in aanraking
met bijvoorbeeld de spannende verhalen van
diplomaat en wetenschapper Robert van Gulik over
de 8ste eeuwse rechter Tie. Daaraan heb ik mijn fascinatie
voor China overgehouden. En die rechter is
natuurlijk een held voor mij geworden. Heerlijk was
‘t dan ook om in 2008 in Peking een poos artist in
residence te kunnen zijn”.
Zo toont de kunstenaar meer onverwachte, verrassende
helden. Daarvoor put ze uit duizenden jaren
literaire geschiedenis. Dat begint in de Griekse oudheid
bij Homerus met Achilles en Odysseus als onverschrokken
strijders in de Ilias en de Odyssee. Ook
de Germaanse sagen en legenden uit de IJslandse
Edda spelen een rol net zoals de Divina Commedia
van Dante, heiligenlevens uit de Légende dorée en
toneelkarakters van Shakespeare. Uit de hedendaagse
literatuur laat Toos van Holstein zich inspireren
door o.a. de magisch realistische boeken van Zuid-
Amerikaanse schrijvers als Garcia Màrquez en Isabel
Allende. En, niet te vergeten, door Alice uit Alice in
Wonderland. Want voor Toos is zij de verpersoonlijking
van de nieuwsgierige mens, het meisje dat als
een kleine heldin onbevreesd de wereld tegemoet
treedt.
Bij veel van de schilderijen in de Martinikerk hangen
teksten met een mix van citaten uit de literatuur en
persoonlijk getinte opmerkingen waarmee de kunstenaar
inzicht geeft in haar keus, haar herinneringen
en haar manier van denken. Ook heeft ze een
bijbehorende full colour brochure van 32 pagina’s
laten drukken die voor € 2 in de kerk te koop is.
Tour de Toos
Exposities van Toos van Holstein op vier locaties in Noord-Nederland
Het zal veel kunstenaars niet vaak overkomen, tegelijkertijd vier
exposities op vier verschillende plekken. Voor Toos van Holstein is dat
deze zomer echter wel het geval. Op vier locaties in het Noorden van
Nederland: Franeker, Workum en Grou in Friesland en Nibbixwoud in
Noord-Holland. In haar 18de eeuwse pakhuis in het Zeeuwse Middel-
burg, waarin zowel atelier als woonhuis een prachtig decor voor haar
werk zijn, legt ze een en ander uit.
Door roB ruggenBerg
Contented, tweeluik olieverf 100-170 cm.
Crossing over, olieverf 110-40 cm.

Musica, olieverf 80-160 cm.
Galerie Kesk-Art, Workum
Meer werk van Toos van Holstein is het hele jaar door
te bewonderen in een andere Friese Elfstedenstad,
namelijk Workum. Daar heeft ze bij Galerie Kesk-
Art een eigen zaal in het grote, 17de eeuwse pand
waarin vroeger het bekende Jopie Huisman Museum
was gevestigd dat er nu recht tegenover ligt. Galerieeigenaren
Sophie en Klaas Elzinga vonden dat Toos
als bekend kunstenaar haar olieverfschilderijen het
beste kon tonen in een onderlinge samenhang. “Op
die manier komen mijn kleurenpalet, dat altijd heel
eigen wordt genoemd, en de techniek die ik gebruik
toch het meest tot hun recht. Ik breng de olieverf
vooral op met het paletmes en dan laag voor laag.
Met zo’n proces kan het maanden duren voor een
schilderij af is. Schilderen, kijken, laten drogen, opnieuw
kijken, veranderen, aanvullen, wegzetten, dat
kan zo een hele tijd doorgaan tot ik mijzelf ervan heb
overtuigd dat mijn signatuur eronder mag”.
Inderdaad ontstaat zo een grote gelaagdheid in haar
schilderijen waarbij de transparantie van de olieverf
ervoor zorgt dat bij elke nieuwe lichtinval en
veranderende lichtintensiteit subtiel veranderende
kleurschakeringen ontstaan. “Bezitters van een werk
van mij hebben wel eens gezegd dat ze van mij twee
schilderijen hebben, één overdag en één ‘s avonds.
Gewoon alleen al door het verschil tussen daglicht
en kunstlicht”.
Werpsterhoeke, Grou
Maar sinds een paar jaar heeft Toos van Holstein zich
ook geworpen op andere technieken. Aanleiding
daartoe was haar expositie ‘TOOS-de ontdekkende
mens’ in het 16de eeuwse zeefort Rammekens. Dat
ligt aan de monding van de Westerschelde dicht bij
Vlissingen. “Ik werd gevraagd door het Zeeuws maritiem
MuZEEum om daar eens goed uit te pakken met
een grote expositie. Maar ‘t werd me al snel duidelijk
dat ik er weinig met mijn olieverfschilderijen kon
beginnen. Gewoon te vochtig, te zout en een te lage
temperatuur in het fort zelf. Maar mijn werk moest
er wel een half jaar hangen. Nou, olieverven had je
dan mooi naar de stort kunnen brengen. Toch zag ik
het helemaal zitten om daar iets moois te creëren.
Prachtig, die donkere krochten, gangen en gewelven.
Met geheimzinnige verlichting, geluid en schaduweffecten
zag ik dat helemaal zitten. Daardoor heb ik
me toen op het digitale pad begeven”.
Het gevolg hiervan is de zogenaamde Buiten-Kunst
Famke, digicompo op alu-dibond 100-100 cm.
Le quartier, olieverf 80-100 cm.
van TOOS waarbij ze o.a. gebruik maakt van aludibond,
plaatmateriaal met een dunne aluminium
bovenlaag. Met de hedendaagse digitale printtechnieken
kunnen hierop beelden worden overgebracht
in zowel kleine als grote formaten. Op haar computer
bewerkt Toos afbeeldingen van haar schilderijen
tot nieuwe kunstwerken. Na overbrenging hiervan
op het alu-dibond schildert ze daar dan vaak nog
weer eens op door met olieverf. Ook is het mogelijk
de werken af te dekken met een dunne, heldere,
transparante laklaag of met een dikkere epoxylaag.
Hierdoor ontstaat niet alleen ineens een heel andere
dieptewerking maar zijn de werken ook weer en
vochtbestendig.
“Dat bleek wel in het fort. Na een half jaar zagen die
dibonds er nog piekfijn uit. Nu hangen er al aardig
wat in tuinen en op veranda’s. Vandaar dus die naam
Buiten-Kunst, die ik signeer met TOOS om het verschil
met mijn olieverfschilderijen aan te geven”.
Haar Buiten-Kunst is tot november te zien in de derde
Friese locatie van de Tour de Toos, het bekende
zeildorp Grou. Daar bevindt zich Werpsterhoeke, een
gerenommeerd bedrijf in het luxe segment van de
tuinmeubelen. Eigenaresse Grytsje Dijkstra zag het
helemaal zitten om haar zaak dit jaar extra op te
fleuren met deze speciale kunst.
Museum Art-land, Nibbixwoud
Datzelfde geldt voor de beheerders van museum Artland
in het Noord-Hollandse Nibbixwoud vlak boven
Hoorn. Het werk van Toos van Holstein, maar dan
de olieverfschilderijen, sprak ze zodanig aan dat het
voor hen onderdeel moest gaan uitmaken van hun
grote zomertentoonstelling. “Bij dat verzoek, nog
niet eens zo lang geleden, moest ik wel even nadenken”
vertelt Toos. “Want ik heb natuurlijk niet zo
maar eventjes een aantal schilderijen bij elkaar, parallel
aan die andere exposities deze zomer in Friesland.
Ik heb wel wat voorraad maar die is niet ontzettend
groot. Maar gelukkig had ik nog een deel van
de ‘De mens op weg’ in de opslagruimte van mijn
atelier staan. Dat is een soort reizende tentoonstelling
die is ontstaan in 2004 als gevolg van mijn expositie
destijds in de Martinikerk van Franeker. Daarna
is die nog te zien geweest in de City van Londen, vlak
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 7
bij de Bank of England, ook in mijn woonplaats Middelburg
en nu dus in museum Art-land. ‘De mens op
weg’ is gebaseerd op twee thema’s. De middeleeuwse
pelgrimage naar het Spaanse Santiago de Compostela,
waar het gebeente van de apostel Jacobus begraven
zou liggen, staat voor de reis tijdens het leven. En
de Divina Commedia van Dante met de beschrijving
van zijn reis door Hel, Louteringsberg en Paradijs is
de metafoor voor de reis na de dood. Ik kwam op dat
idee omdat ik me destijds intensief bezighield met
die Divina Commedia in verband met een tentoonstelling
bij galerie Qvadrige in Nice. In die heerlijke
stad aan de Côte d’Azur heb ik een tweede atelier en
ik werk er ook al heel lang samen met Jean Paul Aureglia,
galerie-eigenaar en uitgever van Qvadrige/La
Diane Française. Hij is sterk gericht op speciale uitgaven
van het zogenaamde livre d’art. Dat zijn kunstboeken
in zeer gelimiteerde oplage, gebaseerd op
literaire teksten en geïllustreerd door kunstenaars
met gesigneerde multiples. Zoals bijvoorbeeld etsen,
houtsneden, zeefdrukken en steendrukken. Hij heeft
o.a. dat beroemde 14de eeuwse boek van Dante opnieuw
uitgegeven. En daar was ik voor de illustraties
ook bij betrokken”.
Galerie Peter Leen XL, Breukelen
Het zal duidelijk zijn, Toos van Holstein is een veelzijdig
kunstenaar die zich bezig houdt met diverse
disciplines. Ze wil dat graag tonen bij nog een andere
expositie die in september start bij Galerie Peter Leen
XL in Breukelen. Sinds een jaar heeft die galerie er
een extra grote, hoge ruimte bij gekregen. Daar heeft
Peter Leen nu aan Toos volledig de vrije hand gegeven
om er een tentoonstelling te maken waarin alle
facetten van haar werk te zien zijn. Dat betekent dus
olieverfschilderijen, beelden van brons, aluminium
en kunststof, werken op alu-dibond, monoprints en
steendrukken in combinatie met de bijbehorende livres
d’art. Als toetje fungeren dan nog enkele metershoge
banners die ze in Peking maakte, samen met
vrouwelijke Chinese kunstenaars.
■ Maar eerst is er dus die Tour de Toos. Gegevens over alle
exposities staan vermeld in het kader ‘Tour de Toos’ net als
de openingstijden van haar atelier in Middelburg en haar
activiteiten op de social media, zoals het wekelijkse blog
“TOOS&ART”.
Tour de Toos
- ‘Helden’ in de Martinikerk Franeker - Breedeplaats 2,
Franeker, tot 31 augustus ma 14-17 uur, di-za 11-17
uur
- Galerie Kesk-Art - Noard 5, Workum, wo-vr 13-18 uur,
za-zo 12-18 uur
- Werpsterhoeke - De Seize 2, Grou, wo-vr 10-
17.30uur, za10-17 uur
- Museum Art-land - Overspoor 35, Nibbixwoud, za-zo
12-16 uur
- Galerie Peter Leen XL - Herenstraat 25-27, Breukelen,
di-zo 12-22 uur
- Atelier Toos van Holstein - Korendijk 56, Middelburg,
open 1ste zondag van de maand 13-17 uur en op
afspraak
- websites www.toosvanholstein.nl en
www.toos.biz
- blog TOOS&ART verkorte link http://bit.ly/fZaG6x

KNSTNWS
Galerie Wilms verhuisd
Galerie Wilms is in Venlo verhuisd naar
de Nieuwstraat 50, gelegen in het Kloosterkwartier.
Na de openingstentoonstelling
met alle vaste kunstenaars is er van 10 juli
t/m 24 augustus de expositie Shan-shui Tattoo,
van Huang Yan. Hij schildert vanuit de
Chinese traditie op menselijke lichamen en
toont daar foto’s van.
Tekenkabinet in Museum
Waterland Purmerend
Het Tekenkabinet, opgericht door beeldend
kunstenaar Manja van der Storm, stelt zich
voor in Museum Waterland te Purmerend
tijdens de Zomerweken 2013. Via social
media reageerden meer dan 125 enthousiaste
tekenaars op de oproep om een of twee
werken in te zenden. Het werd een rijk
geschakeerd overzicht van hedendaagse
tekenkunst. Zowel gevestigde als pas afgestudeerde
kunstenaars. Abstract, poëtisch
of hyperrealistisch. Potlood, krijt, inkt of
aquarel. 17 t/m 28 juli.
Turing prijs voor
Boijmans Van Beuningen
Museum Boijmans Van Beuningen heeft
de Turing Toekenning 2013 gewonnen,
ter waarde van € 450.000,-, voor het beste
tentoonstellingsplan van een Nederlands
museum. Met dat bedrag kan de grote voorjaarstentoonstelling
in 2014, Brancusi, Rosso
& Man Ray – Framing sculpture, worden gerealiseerd.
Museum Nagele 15 jaar
Museum Nagele bestaat 15 jaar. Dat wordt
gevierd met een tentoonstelling over de filosofie
en het werk van architect Aldo van
Eyck (1918-1999). Zijn rol in de opzet en het
ontwerp van het dorp Nagele, van scholen,
speeltoestellen en pleinen wordt belicht in
de expositie Spelen en wonen. T/m 25 augustus.
Walker Evans in nieuw
pand Huis Marseille
Het Amsterdamse fotografiemuseum Huis
Marseille heeft een nieuw pand aangekocht
en gerenoveerd, naast het huidige
adres aan de Keizersgracht 401. Het belendende
perceel wordt op 7 september officieel
geopend met een grote expositie over
Nederlandse fotografie (De herontdekking van
de wereld). Maar nu al is er de expositie Walker
Evans / Decade by decade, een overzichtstentoonstelling
van een van de grootheden
uit de fotografiegeschiedenis. Evans (1903-
1975) werd vooral bekend van zijn reportages
tijdens The Great Depression.
Winnaar ets van Homan
De ets van Reinder Homan is deze keer gewonnen door
G. van Buren uit Castricum. Gefeliciteerd! De ets komt
naar u toe.
Ook kans maken op zo’n fraai kunstwerk? Word abonnee
en u krijgt de KunstKrant thuisgestuurd. Iedere twee
maanden wordt onder de abonnees een originele ets
verloot van Reinder Homan.
Zie de bon in deze krant.
Dieren in de kunst. Beestenboel bij Joods Historisch Museum
De brul van de baviaan
Dieren zijn in! En dan vooral in de Amsterdamse Plantagebuurt.
Terwijl dierentuin Artis zijn 175 jarig bestaan viert, spelen bij twee
musea in de buurt dieren de hoofdrol. Het Rembrandthuis toont
de door Peter Vos (what’s in a name?) getekende Metamorfosen
waarop mensen in dieren (vooral vogels) veranderen. Het Joods
Historisch Museum koos Dieren in de kunst als onderwerp van een
tentoonstelling. Naast andere kunstenaars gaat het daar vooral om
het werk van Samuel Jessurun de Mesquita, Joseph Mendes da Costa
en Jaap Kaas, joodse kunstenaars die zich rond 1900 lieten inspire-
ren door de dieren in Artis.
TeksT en foTo: aernouT Hagen
pagina 8 kunstkrant juli/augustus 2013
Het Oude Testament wemelt van de dieren. Denk
maar aan de slang van Adam en Eva, alle dieren op
de ark van Noach, of de ram die Abraham offerde in
plaats van zijn zoon Isaak. De leeuw van Juda is een
symbool van het joodse volk. Al eeuwenlang komen
dieren voor op joodse ceremoniële objecten. Op de
tentoonstelling ligt bijvoorbeeld een tinnen Seiderschotel
uit 1800, waarop twee leeuwen zijn afgebeeld
die de ark en de tafelen van de Wet bewaken. Maar
vanaf omstreeks 1900 werden dieren steeds belangrijker
als zelfstandig onderwerp in de beeldende
kunst. Dat had alles te maken met de oprichting van
Artis.
Dierentuin
In 1838 werd het genootschap ‘Natura Artis Magistra’
(de Natuur is de Leermeesteres van de Kunst) opgericht
met als doel: de bevordering van de kennis van
de natuurlijke historie door het bijeenbrengen van
een verzameling levende dieren. Kunstenaars (leden
van Arti et Amicitiae, maar ook leerlingen van de
Rijksacademie) waren vanaf het begin welkom in de
dierentuin, die verder alleen toegankelijk was voor
de gegoede burgerij. In de loop van de 19de eeuw
werd een breder publiek toegelaten. Omdat er nogal
veel joodse mensen in de buurt woonden, werd Artis
voor hen een ontmoetingsplek, om te flaneren, koffie
te drinken en concertjes te beluisteren.
Ook onder de kunstenaars die naar dieren kwamen
tekenen, waren er veel met een joodse achtergrond.
Op de tentoonstelling is een expressieve linosnede
te zien van een olifant gemaakt door Abraham de
Miranda in 1912. Hij was bedoeld voor een vriendenboek
dat door leraren en leerlingen van de Rijksaca-
Eli Smalhout, Rat, 1921, ets.
Joseph Mendes da Costa, Uil, 1912, brons.
demie werd aangeboden aan Artis directeur Coenraad
Kerbert bij zijn 25-jarig jubileum. Er ligt ook
een schetsblad uit 1916 van Martin Monnickendam
waarop hij met kleurkrijt hyena’s van verschillende
kanten heeft geschetst in een geweldig vlotte en trefzekere
lijn. Elie Smalhout maakte in 1921 niet alleen
een krijttekening van een buffel, maar ook een ets
van een dode rat, bovenaan het blad geplaatst, met
een dunne streep als schaduw.
Ornamenten
Een groepje kunstenaars specialiseerde zich in het
weergeven van dieren. Eén van hen was Samuel Jessurun
de Mesquita (1868-1944). Hij werd opgeleid bij
een architectenbureau, waar hij bouwornamenten
leerde tekenen. Vanaf zijn huis aan de Nieuwe Prinsengracht,
waar veel Portugees joodse families woon-

Jaap Kaas, Liggende kat, 1928, Dijsselhofplantsoen 6,
Amsterdam.
den, bracht hij talloze bezoekjes aan Artis, waar hij
dieren ging schetsen.
In zijn vrije werk ontwikkelde hij zich als grafisch
kunstenaar met een geheel eigen, sterk gestileerde
stijl. Op de tentoonstelling zijn, naast een dromerige
aquarel van een rode ibis, enkele houtsneden van
hem te bewonderen. Zijn zeeleeuwen, reiger en uil
zijn decoratief ingevulde vormen in het platte vlak.
Op een kleurenhoutsnede uit 1910 is een kraai op
een takje uitgebeeld, in al zijn eenvoud, als geabstraheerd
silhouet zonder veel details. De band met de
architectuur zien we terug in zijn hoekig vormgegeven
vogel op het omslag van Wendingen, maandblad
over de sierkunst van de Amsterdamse School.
Oogbollen
Joseph Mendes da Costa (1863-1939) werd een van de
belangrijkste beeldhouwers van zijn tijd, niet alleen
met vrijstaande beelden, maar ook met beeldhouwwerk
aan gebouwen. Hij begon in de steenhouwerwerkplaats
van zijn vader aan de Nieuwe Prinsengracht.
Geïnspireerd door de dieren in Artis heeft hij
vaak dieren uitgebeeld. Zijn kleine, vrijstaande bronzen
van een havik en een uil tonen naast decoratieve
patronen ook een enorme expressie. Het voorover
gebogen, met opvallende oogbollen turende uiltje
werd pas vorig jaar door het museum aangekocht, na
honderd jaar in een familiecollectie te zijn geweest.
Mendes’ uilen zijn naast krijsende bavianen ook nog
steeds te zien aan het Amsterdamse Damrak, als stenen
gevelbeelden onder de dakrand van een hoog,
geel gebouw, dat in 1903 voor verzekeringsmaatschappij
De Utrecht werd gebouwd door de architecten
J.F. Staal en A.J. Kropholler.
Hoektanden
Een ijsbeer, een bruine beer, een hangbuikzwijn,
een leeuw en tijgers: ze zijn allemaal als sculptuur
in Artis te vinden. De maker is Jaap Kaas (1898-1972),
die zelfs een eigen atelier in Artis had en officieus
de ‘beeldhouwer van Artis’ genoemd werd. Als 17-jarige
woonde hij op zolder van de diamantfabriek
Samuel Jessurun de Mesquita, Kraai, ca. 1910, houtsnede.
Jaap Kaas, Mantelbaviaan, 1938, brons.
Van Moppes aan de Plantage Middenlaan, tegenover
de dierentuin. Net als Mendes da Costa heeft hij in
1938 een brullende mantelbaviaan uitgebeeld, maar
nu als vrijstaand bronzen beeld. Je ziet de wijd opengesperde
bek met indrukwekkende hoektanden, de
aanvallende blik in de ogen, en de gespannen stand
van de poten, klaar om te springen. Het beeld werd
in 1987 door Amsterdam en mevrouw M. Kaas geschonken
aan het museum, toen het heropende in
het Hoogduitse synagogencomplex aan het Jonas Daniël
Meijerplein.
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 9
Dat Jaap Kaas ook veel beeldhouwwerk heeft gemaakt
aan gebouwen van de Amsterdamse School, is
niet zo bekend. Dat is jammer, want zijn faunen en
bokken op de hoek van de Minervalaan en de Gerrit
van der Veenstraat, verkeren nu in zeer slechte staat.
Enigszins vuil, maar nog in goede staat zijn de apen,
roofvogel en slang bij de poort aan de Olympiakade
38. Vrijwel helemaal gaaf zijn de liggende hond en
kat bij de ingang van de villa aan het Dijsselhofplantsoen
nummer 6.
Op de tentoonstelling ligt in een vitrine de bezoekersgids
van Artis uit 1936. Dat het kleurige omslag
met imposante nijlpaardkop destijds werd getekend
door Jaap Kaas hoeft niemand meer te verbazen. De
dieren in Artis bleven steeds een onuitputtelijke inspiratiebron.
■ Beestenboel. Dieren in de kunst, t/m 1 september in
het Joods Historisch Museum, Nieuwe Amstelstraat 1,
Amsterdam. Info: www.jhm.nl

Naar welke grote verandering de titel verwijst, wordt
meteen duidelijk bij de ingang van de tentoonstelling.
Daar zijn het ‘voor’ en ‘na’ van die verandering
pontificaal tegenover elkaar geplaatst. Op de linkerwand
worden fragmenten geprojecteerd van de kroning
van Tsaar Nicolaas II in 1896. Het zijn de oudste
filmbeelden uit Rusland. Alles is natuurlijk in zwartwit,
en oogt stram en schokkerig. Stam- en staatshoofden
lopen in processie voorbij, of worden door
pagina 10 kunstkrant juli/augustus 2013
De Grote Verandering
Revoluties in de Russische Schilderkunst, 1895-1917
Vergeleken met Moskou is Maastricht toch heel dichtbij. Zeker als je
weet dat daar nu een keuze te zien is uit het werk van de beroemdste
en vernieuwendste Russische kunstenaars van rond 1900. Het Bonne-
fantenmuseum belicht met de tentoonstelling De Grote Verandering de
laatste twintig jaar voor de revolutie van 1917 in het Tsarenrijk. In deze
twee decennia vond een verlichtingsgolf plaats, een culturele explosie,
waarin de schilderkunst een vitale rol speelde. In het Westen is deze
periode nauwelijks bekend. Met de ondertitel Revoluties in de Rus-
sische schilderkunst, 1895-1917, brengt het Bonnefantenmuseum deze
‘missing link’ tussen traditie en vernieuwing nu in beeld. Een dagtrip
waard.
Bregje HofsTeDe
Ilya Mashkov, Boy.
Kandinsky, Cold Forms.
lakeien in antiek ogende livrei uit een koets geholpen.
Het ziet er uit als heel ver weg en vooral erg lang
geleden. Maar hier tegenover, op de rechterwand,
schittert een rij zelfportretten van kunstenaars die
we nog altijd als heel modern ervaren. De sprankelende
kleuren en geabstraheerde vormen zijn evenwel
op het doek gezet terwijl Tsaar Nicolaas II nog
aan de macht was. In hun verscheidenheid maken ze
de dynamiek voelbaar van de twee decennia vóór de
Russische Revolutie van 1917.
Gedurfde experimenten
De verandering die zich in deze tijd in Rusland
voltrok, had niet alleen betrekking op de kunst: ze
transformeerde de hele samenleving. Rusland was in
die tijd de snelst groeiende economie ter wereld. Het
enorme land werd in rap tempo gemoderniseerd: de
industrie kwam op, de technologie nam een grote
vlucht, en treinbanen verbonden zelfs de uithoeken
van Siberië met de bewoonde wereld. De wereld
raakte in een stroomversnelling, en natuurlijk formuleerden
kunstenaars hier een antwoord op.
Toch dekt de titel van de tentoonstelling, De grote verandering,
niet helemaal de lading. Want de manieren
waarop verschillende kunstenaars de moderne wereld
probeerden te verbeelden, liepen sterk uiteen.
Wat gepresenteerd wordt is dan ook geen eenvoudig
verhaal over een Grote Verandering van A naar B. In
plaats daarvan toont de expositie de vele veranderingen
en gedurfde experimenten die de Russische
kunstwereld rond 1900 kenmerkten, zonder daarbij
volledig te willen zijn of een oordeel te willen vellen.
Jaartallen en namen
Het wemelde in kunstzinnig Rusland van de initiatieven
en groeperingen. In de toegangszaal wordt
een aantal van de belangrijkste ontwikkelingen geintroduceerd:
Sergej Diaghilev’s Wereld van Kunst,
het Russische Symbolisme, de kunstenaarsgroep
Ruitenboer, en het Kubo-Futurisme bijvoorbeeld. Het
duizelt je al snel van alle jaartallen en namen.
Maar verlaat je de openingszaal, dan droogt die
stroom aan informatie plotseling op. Alle zaalteksten
zijn geconcentreerd in één ruimte. De bedoeling
is vermoedelijk om de bezoeker in de overige zalen
niet af te leiden van de schilderijen zelf. Dat lukt
echter maar half. Wie bij gebrek aan een fotografisch
geheugen nog eens wil weten of de kunstenaar
wiens werk hij bekijkt, nu behoorde tot het Rayonisme,
deelnam aan 0.10 of behoorde tot de Wereld
van Kunst, is aangewezen op de gratis bezoekersgids
of de audio-guide. Dat bladeren en zoeken leidt uiteindelijk
meer af dan een zaaltekst zou doen. Dit is
het belangrijkste manco van een verder schitterende
tentoonstelling, en kan worden gecompenseerd door

Malevich, Supremus.
voor twee euro een audio-guide te huren. Daarop
vertelt de gastconservator, Sjeng Scheijen (artistiek
directeur Nederland-Ruslandjaar 2013), over de topstukken
uit de tentoonstelling. Voor kinderen is er
een aparte audio-tour, waarin de geschilderde figuren
zelf aan het woord komen, enigszins melig maar
fantasievol gedaan.
Staalkaart
Maar zelfs zonder zaaltekst, bezoekersgids of audiotour
slaagt de tentoonstelling in haar belangrijkste
opzet: ze toont de explosieve rijkdom van de Russische
kunst rond 1900. Daarbij worden grote bekenden
als Malevitsj en Kandinsky afgewisseld met
kunstenaars die zelden voorkomen in het dieet van
een Nederlandse museumganger, en die daardoor
als prachtige ontdekkingen voelen. Wie nog nooit
gehoord heeft van Vroebel, Filonov, Koeïndzji of Len-
Olga Rozanova, Green Stripe.
toelov, kan hier komen schatgraven. Ook is er een
schitterende serie werken op papier, kwetsbaar en
dus zelden tentoongesteld, waarin de roemruchte
Malevitsj – die van het Zwarte Vierkant - verrassend
frêle, symbolistisch werk laat zien.
De ruim opgezette expositie vormt zo een staalkaart
van stijlen, groeperingen, en niet te classificeren
kunstenaars, en geeft een sterk beeld van een wereld
die razendsnel verandert, en van de heel verschillende
manieren waarop kunstenaars daarmee omsprongen.
Daarin klinken thema’s mee die de kunst overstijgen.
Zo komt de nieuwe lichaamscultuur van die
tijd, met de opkomst van atletiek en een voorzichtige
lichamelijke bevrijding, verschillende keren terug.
Ook worden de samenwerking tussen verschillende
kunstvormen en de positie van vrouwen binnen de
Russische avant-garde zijdelings belicht. Die bredere
thema’s zijn heel terloops in de tentoonstelling
opgenomen: in twee zalen worden fragmenten van
Russische speelfilms getoond, en in een hoekje kun
je Prokofjev beluisteren, zonder verder commentaar.
Apotheose
De helft van de zaalmuren is in stemmig donkerpaars
geschilderd, de andere helft is limoengroen. Die keuze
is opvallend, aangezien de tentoongestelde werken
voor het merendeel al explosief gekleurd zijn. In
de allerlaatste zaal hangen de meest abstracte werken
van de tentoonstelling.
Mede doordat de muren in die zaal plotseling wél
wit zijn, voelt dit als een apotheose, met als hoogtepunt
de heldere, vibrerende Groene Streep van Olga
Rozanova. Met dit radicaal abstracte werk sloot zij
zich aan bij Malevitsj’ Suprematisme. Het is de laatste
noot uit een rijke symfonie, die nog lang in je
hoofd blijft nazingen nadat je de zaal verlaten hebt.
Veel van de werken uit deze tentoonstelling zijn
maar zelden te zien; de Groene Streep was zelfs nooit
eerder in Europa. Zoals gezegd: deze periode is lang
onderbelicht gebleven, en een aantal van deze fraaie
kunstwerken is voor het eerst in Nederland. In Maastricht.
Om de hoek. Gaat het zien.
■ De grote verandering - Revoluties in de Russische
schilderkunst, 1895-1917, t/m 11 augustus in het
Bonnefantenmuseum, Maastricht. Info: www.bonnefanten.nl
column
kleine kunsTirriTaTies
Orakelen
Voorspellen van trends lijkt een mysterieuze gave. Alsof er nu
nog orakels bestonden die in cryptische boodschappen de wil
van de goden zouden doorgeven. Maar hedendaagse trendwatchers
doen niets anders dan goed opletten en de belangrijkste
signalen uit de cultuur samenvatten.
Dit soort orakelen heb ik altijd merkwaardig gevonden. Toch
ga ik mij er aan bezondigen, blij dat ik eindelijk eens een
trend voorbij zie komen. Ongeveer tien jaar geleden werd de
beeldende kunst door een ijzig academisme gegrepen. Kunst
moest verbonden worden met wetenschap, werd gelijkgesteld
aan kennis, kunstenaars werden onderzoekers en konden
een doctorsgraad behalen. Dit was een reactie op de te lang
aanhoudende romantische ideeën die terecht doorbroken
werden, maar men schoot ver door in zijn ijver om de kunst te
intellectualiseren.
Terwijl er steeds meer kunstenaars een academische graad
behalen, lijkt het tij in de kunstwereld gekeerd te zijn. Men
verlangt weer naar warme, handgemaakte zaken en lijkt
uitgekeken op de zoveelste ‘onzichtbare’ tentoonstelling. Goed
te merken is deze trend op de recent geopende Biënnale
van Venetië, The Encyclopedic Palace genoemd. Samensteller
Massimiliano Gioni nam de ideeën van de 17de-eeuwse kunstkabinetten
en de 18de-eeuwse encyclopedieën ter inspiratie
om allerlei fantastische zaken die mensen bij elkaar brengen
en ideeën die zij in objecten vastleggen, te kunnen tonen. Hier
zien we geen tot op de graat uitgeklede concepten, geen quasi
wetenschappelijke experimenten, geen methodische onderzoekingen,
maar voortbrengselen van de menselijke fantasie
of die nu van outsiders, vergeten of juist actuele kunstenaars
komen.
De encyclopedische opstelling heeft nog een air van ‘kunst is
kennis’. Het lijkt echter tot de kunstwereld te zijn doorgedrongen
dat die kennis niet voortkomt uit methodes, maar
uit verwondering over de mogelijkheden van mensen in
hun omgeving. Zoiets wil niet zeggen dat kunst niets met
de rede te maken heeft; al werkende moeten kunstenaars
steeds redelijke beslissingen treffen. Waar het om gaat is dat
nieuwsgierigheid, verwondering en fantasie de basis voor alle
kennis vormen en dat wetenschappelijke kennis slechts een
specialisatie daarvan is.
De Nederlandse inzending op de Biënnale, het werk van Mark
Manders, sluit wonderwel aan bij dit besef. Avro’s Kunstuur
volgde zijn voorbereidingen en toonde een zeer geconcentreerde
kunstenaar die zich in onbegrijpelijkheden hulde. Toch
uitte hij geen wartaal; het kwam erop neer dat hij nieuwsgierig
was naar de grenzen van zijn eigen denkvermogen. En
dat is ook zeer boeiend, want wat kan een mens allemaal bij
elkaar associëren, al delvend in zijn eigen geest en in reactie
op zijn omgeving? Zoiets kan de kunst wel tonen, maar ook al
leg je honderden kunstenaars in de CT-scanner, dan nog zie je
hier niets van.
Assemblage en de installatie maken het werk van Manders
modern, terwijl het handvaardige en vrij ruwe uiterlijk bij de
hernieuwde belangstelling voor handarbeid aansluiten. De tentoonstelling
Hand Made van Museum Boijmans van Beuningen,
waarin verschillende handvaardigheden werden getoond was
hiervan een voorbeeld. Is dit nu pure nostalgie, waarvan wij
de laatste tijd veel last hebben, of worden we eindelijk wakker
om te zien dat we in een onmenselijke, plastic wereld leven?
De trendwatcher kan niet voorbij de trends kijken. Hij kan niet
zien wat de kentering op de Biënnale en de aandacht voor
handvaardigheid echt betekenen. Gaat het om inzicht in wat
voor ons echt van belang is? Of betekent dit het einde van
kunst en kunstenaar, zoals we die kennen, aangezien mensen
van alles bij elkaar konden/kunnen fantaseren en knutselen?
Deze ‘trendwatcher’ weet het net zo min als alle anderen. Zij
orakelt maar voort om uiting te geven aan datgene wat zij in
kunst en cultuur voor wenselijk acht.
Katalin Herzog
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 11
Zie weblog http://kunstzaken.blogspot.com en weblog
Beautifulworld, katalinherzog.tumblr.com.
kleine kunsTirriTaTies

20 ste
noorderlicht
internationale
Fotomanifestatie
Fototentoonstelling Buitengewoon
Drentse expositieroute langs het nieuwe
Koning Willem-Alexanderkanaal
8 juni – 14 juli 2013
1 september – 13 oktober 2013
Oude suikerunie, Groningen
Philip Toledano
Overzichtstentoonstelling
6 juli – 25 Augustus
Noorderlicht Fotogalerie
90_126_Kunstkrant_Opmaak 1 17-06-13 10:49 Pagina 1
28.05
Scheveningen
27.10
Vanaf
10.00 uur
open!
28.05
Lange Voorhout
08.09
beeldenaanzee.nl
OPening
5 juli, 17:00 uur
U bent van
harte welkom!
pagina 12 kunstkrant juli/augustus 2013
3 mei t/m
15 september 2013
POEN
DE
WIJS
in
steendruk
NEDERLANDS STEENDRUKMUSEUM
Oranje Nassaustraat 8c
Valkenswaard
www.steendrukmuseum.nl
National
Centre
for
Contemporary
Arts
(ncca)
NEDERLANDS STEENDRUKMUSEUM
Oranje Nassaustraat 8c
Valkenswaard
www.steendrukmuseum.nl
Druk: Schoenmakers Druk & Print, www.schoenmakers.com
Stichting Retourschip,
Vrienden en zakenvrienden van
museum Beelden aan Zee en
Stichting Sculptuur Den Haag
With the support of the Ministry of Culture of the Russian Federation
Leonid Tishkov (1953)/Boris Bendikov (1968), Private Moon 2005, Kleurenfoto op aluminum, 90 x 110 cm, Coll. ncca

Wurm onderzoekt zijn omgeving, menselijk gedrag
en cultuur en weet dit om te zetten in sculpturen die
vaak een glimlach op ons gezicht toveren. De mens,
in al zijn hoedanigheden, is voor Wurm inspiratiebron,
onderwerp voor kritiek en uitgangspunt voor
zijn sculpturen. Thema’s die steeds terugkeren in
zijn oeuvre zijn bijvoorbeeld de hedendaagse consumptiemaatschappij,
materialisme, oppervlakkigheid
of individualisme. Ook collectiviteit of sociale
fenomenen als politieke correctheid of de scheidslijn
tussen privé en publiek zijn mogelijke onderwerpen.
Het menselijk lichaam speelt een grote rol in het
oeuvre van Wurm. Zijn meeste bekende werken zijn
de One Minute Sculptures. Aan dit werk kan het publiek
zelf actief meedoen. Hij of zij wordt uitgenodigd om
zijn eigen lichaam tot kunstwerk te verheffen door
de instructies uit te voeren die Wurm op een sokkel
heeft aangebracht. CBK Drenthe selecteerde voor
deze tentoonstelling: Be a Dog (1998), Take off one shoe
and listen to it for a while (2002) en Be a Shell (2010). Alleen
al de titels spreken tot de verbeelding.
Sinds kort richt zijn aandacht zich vooral op de rol
en de werking van visuele media op de vormgeving
van onze leefwereld. In de tentoonstelling Timeport
zijn de eerste resultaten van deze benadering
zichtbaar. Frank van der Salm laat zien dat klassieke
beelden en toekomstvisioenen in speelfilms en
beloftes uit reclame, bewust en onbewust een
rol spelen bij de ervaring en de inrichting van de
gebouwde omgeving. Films, reclame, games en
andere vormen van entertainment bieden ons niet
alleen informatie over wat er in de wereld ‘speelt’
maar leveren ons ook ideaalbeelden aan, die steeds
meer bepalen hoe we de werkelijkheid vorm geven.
Het meest opvallende object in het park is Big Sweater
(2010), een extreem uitvergrote, bont gekleurde
trui met ingebouwde muziekinstallatie. Wurm ziet
kleding als een soort tweede huid, die bescherming
biedt en verwijst daarnaast ook naar de klassieke
sculptuur. Gegoten beelden lijken massief, maar zijn
slechts een lege huls, net als een trui. De bezoekers
van de gouverneurstuin kunnen neerstrijken op de,
ogenschijnlijk comfortabele trui en ontspannen
naar muziek luisteren. Op deze manier krijgt een gebruiksvoorwerp
een andere functie.
Naast de One Minute Sculptures en Big Sweater zullen
er drie Cucumbers (2010) te zien zijn en een fontein.
De drie komkommers van Erwin Wurm zijn levensgroot.
Wurm ziet een overeenkomst tussen mensen
en komkommers: beide zijn in hun soort onmiddellijk
te identificeren. Toch is elke vorm en iedere
persoon individueel anders. Untitled (2007) is een
fontein in de vorm van een promiscue handgebaar.
Werkelijkheid en verbeelding worden meer en meer
met elkaar verweven. Zo is het werk Timeport een
filmische projectie van een foto van futuristisch
ogende liftdeuren. Het ontwerp van deze liftdeuren
zou gemakkelijk geïnspireerd kunnen zijn op een
decor van een film. Door de manier waarop het beeld
gepresenteerd is, een projectie van een fotografisch
beeld, worden er bij de beschouwer verwachtingen
gewekt. We denken naar een film te kijken waar
(nog) niets in gebeurt. Maar wellicht gaat één van de
liftdeuren open en het is gemakkelijk voor te stellen
dat hieruit een wezen stapt dat alleen in films kan
bestaan. Volume is een foto die op het eerste gezicht
niet is terug te leiden tot een specifieke locatie.
Toch is het beeld gemaakt in een bestaande ruimte,
namelijk een planetarium waar normaal gesproken
de voorstelling wordt geprojecteerd van heelal en
sterrenhemel. De gefotografeerde ruimte, wordt door
de bolling van de koepel zelf een mystieke ruimte,
een kosmische bal van licht in het oneindige zwart
van de hemel. Control is daarentegen een duidelijk
herkenbare ruimte en bevindt zich in een pretpark
in Guangzhou, China. Hier wordt het Chinese
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 13
Erwin Wurm: Beelden in de Gouverneurstuin
Een enorme gele trui, drie bovenmaatse komkommers, die fier over-
eind staan, een onderarm in een vijver. Dit is niet direct wat je ver-
wacht als je een stadspark binnen wandelt. Toch staan ze vanaf 22 juni
in de Gouverneurstuin in Assen. Daar toont Centrum Beeldende Kunst
Drenthe sculpturen van de gerenommeerde Oostenrijkse kunstenaar
Erwin Wurm. Alle zaken die de kunstenaar omringen, zoals kleding,
meubels, of zelfs het menselijk lichaam, zijn mogelijk materiaal voor
zijn werk. Wurm houdt zijn publiek een spiegel voor met zijn humoristi-
sche en tegelijkertijd kritische sculpturen.
In de Untitled serie gebruikt Wurm lichaamsdelen,
geen echte zoals in zijn One Minute Sculptures maar
afgietsels. Hij verandert de functie van ledematen in
een fontein. Als het om de weergave van een mens
gaat, zien we meestal een hele figuur op een sokkel.
Hooguit ontbreken er armen of een hoofd, zoals bij
sommige beelden uit de oudheid. Het tonen van alleen
maar een arm of een been zonder lichaam, is
een zeldzaamheid. Wurm schenkt ons slechts een
arm, maar wel een met een betekenisvol gebaar.
CBK Drenthe organiseert dit jaar voor de 25 ste keer
een zomerexpositie in de Gouverneurstuin in Assen.
Dit jubileum vraagt om een bijzondere kunstenaar
met internationale allure zoals Erwin Wurm.
■ De tentoonstelling is te zien vanaf 22 juni tot en met 1
september.
Maandag t/m zondag, 8.00 - 20.00
Timeport: Hedendaagse fotografie van Frank van der Salm
Frank van der Salm (Delft, 1964) fotografeert het moderne stedelijke
landschap. Geïnteresseerd in de snelle groei van steden reist hij vanaf
2005 regelmatig af naar verschillende metropolen in Azië. Daar legt hij
vast hoe de ruimtes in deze gebieden worden ingericht en gebruikt.
Het resultaat is foto’s op groot formaat van enorme architectonische
constructies, ideaalbeelden en complexe verbindingen. Hiermee legt
Van der Salm een wereldwijd herkenbaar verschijnsel vast. Alles wordt
groter, hoger en complexer. Stedelijke gebieden breiden uit, ruimte
wordt efficiënter ingedeeld om zo optimaal gebruik te maken van de
beschikbare vierkante meters.
De foto’s van Frank van der Salm geven een beeld van de tijd waarin
wij leven. Maar ze doen meer dan dat. De foto’s bezitten een grote
schoonheid hoewel een foto nooit alleen maar een adembenemende
afbeelding of document van de eigen tijd is. Van der Salm laat ons
met zijn foto’s nadenken over de manier waarop samenlevingen in
sneltreinvaart veranderen, en hoe appartementen en kantoorpanden
vandaag de dag worden vormgegeven.
Ruimteprogramma aan het publiek gepresenteerd
in een videoprojectie, waarbij het publiek een idee
krijgt van hoe het is om aan de knoppen te zitten in
een controlekamer. De ruimte is gemaakt van karton
en goedkoop hout, verlopen en half kapot. Het is een
ruimte die op de foto geloofwaardig op ons overkomt
maar in werkelijkheid een simulatie is.
Vaak roepen de foto’s vragen op waarop de
antwoorden niet altijd in de beelden zelf terug
te vinden zijn. Wat we zien en wat we denken te
zien zijn in deze tentoonstelling soms twee heel
verschillende dingen.
■ Timeport is te zien vanaf 17 juni t/m
1 september in De Nieuwe Kolk in Assen.
Openingstijden: ma t/m vrij van
13.00-17.00 en za van 13.00-16.00
Foto: Timeport, videoprojectie, 2012.

BLDNTNN
Denkbeelden in Soest
In Park Klein Engendaal in Soest is deze
zomer de expositie denkBEELD 2013, georganiseerd
door kunststichting Hazart en
kunstenaarsgenootschap De Ploegh, die
beide hun domicilie in het park hebben. De
exposanten willen de kijker prikkelen en
nieuwe kijkervaringen veroorzaken. Onder
hen Oscar Prinsen, Richard Brixel en Jos
Verschaeren.
Landart Michael Beutler
in Wilhelminapolder
In de Wilhelminapolder, even ten noorden
van Goes, wordt in augustus en september
het kunstwerk Like suns setting three meters
above true level geplaatst van de Duitse
kunstenaar Michael Beutler. Het bestaat
uit negen grote betonnen bolvormen die
verspreid over zeven kilometer het hoogteverschil
in het landschap aangeven en de
samenhang van het gebied benadrukken.
Beelden aan Zee aan
het IJ in Amsterdam
Deze zomer is er een tijdelijke dependance
van Beelden aan Zee in de Amsterdamse
openbare bibliotheek aan de Oosterdokskade.
In de centrale bibliotheek aan het IJ zijn
werken te zien van onder anderen Silvia B.,
Henk Visch en de Chapman Brothers. In
het Haagse museum zelf is tot 27 oktober
de tentoonstelling Russia XXI. Ondertussen
is directeur Jan Teeuwisse in juni benoemd
tot bijzonder hoogleraar beeldhouwkunst
aan de universiteit van Leiden.
Beeldentuin Harlingen
De lommerrijke binnentuin van het Harlinger
Hannemahuis vormt deze zomer
weer het toneel voor een beeldenexpositie,
georganiseerd door galerie De Vis. Tot
29 september staan er sculpturen van onder
meer Eja Siepman van de Berg (Prix de
Rome), Klaas Gubbels en Ottmar Hörl, die
afgelopen jaar nog de Herzogplatz in Zweibrücken
vulde met 1000 rozen. Werk van
de kunstenaars is ook in de galerie tentoongesteld.
Beelden in tuinen
Een greep: De Pruimengaard, Wijk bij
Duurstede: 21/7 t/m 1/9, 14 kunstenaars,
o.a. Sjer Jacobs, Trudy Visser. Rijksmuseum,
Amsterdam: t/m 29/9 Henry Moore in vernieuwde
tuinen. Eenumermaar, Zeerijp:
t/m 1/9, 80 beelden, o.a. Herbert Koekkoek,
Marian Sondermeijer-Nieuwenhuis. De
Booghgaard, Callantsoog: t/m 14/7, 26 kunstenaars,
o.a. Edith Stoel, Eric Goede. 15a,
Lochem: T/m 31/10, ca. 50 kunstenaars, met
nieuw werk van o.a. Herman Bartelds, Govert
Heikoop, Cuijk, Heemtuin: t/m 31/10
ruim 20 beelden, o.a. Ronald Tolman, Marion
Visione.
Actuele kunst en koloniale geschiedenis in Bronbeek Arnhem
Tijdloze beelden van vergeten mensenlevens
Op het landgoed Bronbeek in Arnhem is tot het einde van het
jaar de openluchtexpositie Bronbekers in Beeld. Daarin zijn zeven
bewoners van het militair tehuis Bronbeek uit de periode 1863-2013
in eigentijdse kunstwerken verbeeld. Zeven kunstenaars hebben de
levensgeschiedenis van zeven veteranen geïnterpreteerd en gevisu-
aliseerd. Met dit vernieuwende project vertaalden zij het levensver-
haal van de (oud)bewoners naar hedendaagse beeldende kunst.
Door Wim van Der Beek
pagina 14 kunstkrant juli/augustus 2013
Het liep slecht af met de vaderlandslievende KNILmilitair
Willem Coops (1815 -1867). Zijn levenseinde
was allesbehalve benijdenswaardig. Tijdens zijn verblijf
in Indië liep hij lepra op. Terug in Nederland
werd hij in Bronbeek bij Arnhem uit angst voor besmettingsgevaar
in totale afzondering verpleegd.
Vier jaar later overleed de voormalige korporaal op
52-jarige leeftijd: eenzaam, geïsoleerd van de buitenwereld
en zonder ooit onderscheiden te zijn voor de
inspanningen die hij als soldaat leverde. Nu, bijna
150 jaar na zijn overlijden, is er toch nog sprake van
enig eerbetoon aan de melaatse soldaat. Beeldend
kunstenaar Maria Roosen realiseerde het kunstwerk
De leproos, waarmee zij de gekooide Coops zijn bewegingsvrijheid
teruggeeft.
De leproos is een van de zeven intrigerende beelden
die speciaal voor de tentoonstelling Bronbekers in
beeld zijn gemaakt door Lobke Burgers, Dedden &
Keizer, Lee Eun Young, Maria Roosen, Rob Voerman,
Lique Schoot en Peter Zwaan. De beelden en installaties
zijn gebaseerd op de levens van zeven veteranen
die tussen 1863 en 2013 in Bronbeek woonden. De
kunstwerken verhalen niet alleen over de levens van
deze militairen, maar plaatsen ook kanttekeningen
Opnieuw fungeert de Zeeuwse Rozentuin nabij het
Noord-Bevelandse dorp Kats de komende zomermaanden
als proefstation voor hedendaagse kunst.
De stichting [ca-Yac.Z], contemporary art Young
artists contest Zeeland, biedt vijftien jonge kunstenaars
in de rozentuin de ruimte om te exposeren en
deel te nemen aan een wedstrijd, waaraan een jury-
en een publieksprijs van elk € 2.000 zijn verbonden.
In 2012 organiseerde tuineigenaar Lenze Plass voor
de eerste maal het evenement. Hij laat het nu aan
een stichting over van de tentoonstelling van [ca-
Yac.Z] een jaarlijks weerkerende gebeurtenis te maken.
Voor de expositie zijn vijftien jonge kunstenbaars
geselecteerd die hooguit drie jaar geleden afstudeerden
aan een erkende kunstopleiding in Nederland of
Vlaanderen. Zij krijgen de mogelijkheid in een pas-
Bronbeker Dirk Jan Schoot, de opa van kunstenares Lique
Schoot, voor wie zij ‘De spoorzoeker’ maakte.
bij de koloniale geschiedenis in Nederlands-Indië en
diverse militaire expedities. Het grensverleggende
hedendaagse kunstproject is een welkome aanvulling
op de historische jubileumexpositie 150 jaar
Bronbeek. De benadering is in alle opzichten anders
dan anders, omdat de verbeelding van de (oud)bewoners
geen letterlijke portretten heeft opgeleverd,
maar tijdloze en universele beelden van vergeten
mensenlevens. De gezichten van de mannen die bij
Jaarlijkse wedstrijd voor jonge beeldend kunstenaars
[ca-Yac.Z] in Zeeuwse Rozentuin
torale ambiance alle mogelijke kunstvormen bij een
breed publiek onder de aandacht te brengen. Dit jaar
worden twee fotografische werken en dertien sculpturen
getoond. De expositie kent geen thema. Bij de
ordening van de tentoonstelling is wel gezocht naar
een samenhang waardoor de vijf hectare grote landschapstuin
en de kunstwerken een organische eenheid
vormen.
De wedstrijd steunt op een traditie van de rozentuin,
waarin sinds de vestiging ruim twintig jaar geleden
talrijke bekende en gevestigde kunstenaars hun werken
hebben laten zien.
Dit jaar hebben in de tuin een plek gevonden Elise
Le Pair (Breda), Evelien Mattheij (Den Bosch), Ingmar
König (Utrecht), Jason van der Woude (Veenendaal),
Johnny Boonman (Heinkenszand), Joost Elschot
(Utrecht), Josua Wechsler (Terheijden), Lorenzo Quintanilla
(Amsterdam), Marijke van Zuilen (Den Haag),
Studio Oneindigheid (Maastricht), Thomas Ritzen
(Breda), Tommy van der Loo (Tilburg) en Willemien
Schaap (Zuidwolde), allen met sculpturen. Fotografie
van Susanne van Hoorn (Tilburg) en Ted Oonk (Antwerpen).
Het werk wordt beoordeeld door een jury die bestaat
uit graficus en acteur Michiel Romeyn (o.a. Jiskefet),
Nico Out (kunstcriticus PZC) en Marleen Hartjes
(Kunstpodium T., Tilburg). Bezoekers van de rozentuin
kunnen hun stem uitbrengen en op die manier
bepalen wie de publieksprijs ontvangt.
■ De Zeeuwse Rozentuin is te vinden aan de Katse
Groenweg 3 in Kats (Noord-Beveland).
Open: T/m 20 september di-za 10-17.
Info: www.zeeuwserozentuin.nl

I’ll be there van Dedden en Keizer.
de verhalende beelden horen, zijn niet in de kunstwerken
verwerkt. Wie toch graag wil weten hoe de
mannen er uitzagen, moet zich verdiepen in het
kunsthistorische deel van de expositie.
Breekbaar
De deelnemende kunstenaars maken in het project
een bijzondere vertaalslag van verleden naar heden.
Enerzijds halen zij de Bronbekers, op wie hun beelden
geïnspireerd zijn, uit de anonimiteit. Anderzijds
gunnen zij hen de rust en de privacy waar ze recht op
hebben. Bijzonder is de volledige artistieke vrijheid
die de kunstenaars kregen. Daardoor gaan harde feiten
opmerkelijke interacties aan met de associatieve
processen waarop hun beelden zijn geënt. Zo liet Maria
Roosen zich verleiden door het woord ‘leproos’
dat bij haar associaties opriep met een gekke bloem,
maar ook met een onaangenaam scheldwoord. In
haar beeld combineert zij het harde ijzer dat refereert
aan kooiconstructies die ontsnapping onmogelijk
maken, met kleurrijke handgeblazen glazen
ballen die de fragiliteit van een mensenleven benadrukken.
‘Het mooie van glas is dat het kan breken.
Als je er goed mee omgaat, is het sterk. Maar één verkeerde
beweging en het is weg. De gekleurde bollen
geven inkleuring aan de kooi. Door de verschillende
Maria Roosen, De leproos.
Eunyoung Lee, Omhulsels van een verlaten leven.
kleuren en bollen krijgt elke kooi een eigen identiteit.
En: kleur is leven,’ verduidelijkt de kunstenares.
Dedden & Keizer baseerden hun min of meer figuratieve
beeld losjes op het levensverhaal van Frans
Stevens, die de bijnaam ‘Flip de Fluiter’ kreeg. Opvallend
is het dierlijke uiterlijk. De kenmerkende snuittoeter,
die ook in andere beelden van het kunstenaarsduo
uit Deventer voorkomt, geeft het beeld een
fabelachtig karakter. Het lijkt of de amorfe figuur
een lange neus trekt naar de voorbijgangers en tegelijk
verwijst de denkbeeldige gestalte naar oude mythen
en legenden, fabels, parabels en hedendaagse
sprookjes.
Negersoldaat
Peter Zwaan zoomt in op de maakbaarheid van de
natuur en de relatie tussen mens en dier. Speciaal
voor de tentoonstelling maakte hij een realistisch
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 15
beeld van de Speiglervis die uit een boom bij de voormalige
visvijver tevoorschijn komt. De vis is een metafoor
voor het tragische leven van Ludwig Speigler
die duizenden vissen tekende voor de Ichtologische Atlas
van Peter Bleeker.
Lique Schoot gooit het over een andere boeg. Zij gebruikte
archiefmateriaal van haar opa als uitgangspunt
voor een installatie met een sterk documentair
karakter waarin Dirk Jan Schoot de spil vormt. Deze
Bronbeker werkte aan de Pakan Baroe spoorweg die
door de kunstenares op diverse plekken op landgoed
Bronbeek is ‘gereconstrueerd’.
In Omhulsels van het verlaten leven verbeeldt de in Zuid-
Korea geboren Lee Eun Young haar fascinatie voor
het leven van Louis Carré, een Bronbeker van Ghanese
afkomst, die in 1888 tijdens een missie op Borneo
werd afgekeurd voor alle militaire diensten. Via een
tussenstop in Harderwijk zou hij ingescheept worden
voor de terugkeer naar zijn vaderland Ghana. Maar
zo ver kwam het niet. Uiteindelijk belandde hij in
Bronbeek. Lee Eun Young was vooral geïnteresseerd
in de relatie tussen het leven van Carré en haar eigen
familieverhalen. Op basis van summiere gegevens
reconstrueerde ze de ‘negersoldaat’. Dat leverde een
exemplarisch beeld op waarin de symboliek van de
mantel (beschermend kledingstuk, maar in de vorm
van een militair uniform ook symbool van macht)
een belangrijke rol speelt. Op subtiele wijze zijn in
het kunstwerk ook religieuze connotaties verborgen.
Paradoxaal
Metaforisch is ook De vlinderschim van Lobke Burgers,
een beeld dat Otto Jans Engelsman opnieuw tot leven
wekt. Burgers brengt een relatie tot stand tussen
vlinders en het ‘bezinksel van oorlog’. In haar werk
komen belangstelling voor dieren en fascinatie voor
wapens samen. De ambivalente houding van Engelsman
ten opzichte van het
leger en de oorlog vormde
het vertrekpunt voor
een kunstwerk vol paradoxale
elementen.
Voor Rob Voerman fungeerde
het levensverhaal
van de Vlaamse militair
Joannes de Keijser (1820-
1897) als uitgangspunt
voor een uitzonderlijke
artistieke expeditie, die
resulteerde in het bouwwerk
Thuisland. Daarin
wordt een ruïne verheven
tot de status van een monument.
Voerman schept
vindingrijke en oorspronkelijke
‘habitats’ vanuit
het besef dat de wereld
om hem heen schreeuwt
om nieuwe leefomgevingen.
‘Ik schep de architectuur
van fictieve gemeenschappen
in afgelegen
gebieden of in bestaande
omgevingen. In deze gemeenschappen
komen
utopie, vernietiging en
schoonheid samen,’ licht
de kunstenaar toe. In relatie
tot het leven van
Joannes de Keijser construeerde
hij een huisje
waarin een tropisch landschap
woekert dat herinnert
aan het leven van de
militair in Indië. De gammele
constructie van het
bouwwerk, het dualistische
karakter ervan en de
frictie tussen binnen- en
buitenwereld, maken in
één oogopslag duidelijk
dat het leven van de militair
totaal ontwricht en
gespleten was.
Bronbekers in beeld, t/m 31 december in Museum Bronbeek,
Velperweg 147, Arnhem. Van 15/8 t/m 15/9 is het
museum gratis toegankelijk.
In de Week van de Koloniale geschiedenis in oktober
wordt naar aanleiding van Bronbekers in beeld een symposium
gewijd aan de mogelijkheden om historische
informatie door eigentijdse kunst aan publiek over te
dragen. Informatie: www.bronbeek.nl.

pagina 16 kunstkrant juli/augustus 2013
Gosse Koopmans olieverf
Karel Buskes olieverf
Annemiek Vos olieverf
Mario ter Braak olieverf
Hans Jouta brons
Tjabel Klok keramiek
4 seisoenen,
4 freonen, 4 skilders
Simmerútstalling Galerie Koopmans t/m 21 september
De Stripe 14, Earnewâld (Eernewoude) T 0511 53 92 35 / 06 53 72 77 93 W www.galeriekoopmans.nl
Openingstijden: donderdag, vrijdag en zaterdag van 14.00 tot 17.00 uur en op afspraak
ZOMEREXPOSITIE
Schaapveensweg 16
7863 TE Gees
30 kunstenaars
8 mei t/m 29 september
wo-zo van 12-17 uur
www.beeldeningees.nl
Gratis ‘Walkyre - echo’s uit het oeroude Drentse landschap’!
Beeldend kunstenaar Geke Hoogstins is bezield door het Drentse landschap en gaf
haar passie vorm in de multimediale voorstelling Walkyre echo’s. Stuur een email
naar post@roesd.nl met uw naam en adresgegevens o.v.v. ‘kunstkrant’. De eerste
10 inzenders ontvangen dit bijzondere boek geheel gratis. Winkelwaarde € 27,50!
De Holm 34
9356 VB Tolbert
Tel.: 0594-549707
post@Roesd.nl
www.Roesd.nl
Van harte Welkom op
woensdag 10 - 17.30
donderdag 10 - 17.30
vrijdag 10 - 17.30
zaterdag 10 - 17.00

Landgoed Anningahof bij Zwolle gaat dit jaar zijn tiende seizoen in.
Sinds 2004 is de uitgestrekte beeldentuin van Hib Anninga uitgegroeid
tot een gerenommeerd kunstpark met ruim 150 werken. Sommige
staan er inmiddels jaren te rijpen en te verweren, terwijl ieder jaar
nieuwe beelden nieuw leven brengen in de toegankelijke en tegelijk
uitdagende Anningahof. Om de afwisseling te vergroten zijn voor deze
jubileumeditie enkele curatoren uitgenodigd voor extra exposities
gedurende het seizoen.
TeksT: Illand PIeTersma. FoTo’s: sTeven van WelIe.
Bij binnenkomst van de Anningahof word je verwelkomd
door een enorme speelgoeddame met een
machinegeweer – S(uzi) van Bastienne Kramer. Bij
de kassa staat een levensgrote Man met camera (van
Paul de Reus) in een ooghoek irritant echt aanwezig
te zijn. Dan weet je al: dit is geen beeldentuin, waar
je even komt kijken naar fraaie sculpturen. Hier zijn
beelden die wat met je willen doen; kunst die je kunt
ervaren en beleven.
Olaf mooijm Temple fo doom.
Plezier
Zo gaat dat dus door op het uitgestrekte terrein aan
de rand van Zwolle. Loop je langs Communicerend septiem
van Nico Parlevliet, dan blazen zeven balgen zich
vanzelf op. Ze lopen leeg in een zoemend akkoord.
Maar je mag ze zelf ook leegdrukken en er zo muziek
mee maken. Even verderop staat Boleet van Karin van
Dam, bestaande uit een grote tros witte stootkussens.
Met een beetje warm weer komt er een vanilleachtige
geur van af. Aan de andere kant van het park staat
een maanvormige bol, waar je in mag klimmen en
een stukje sterrenhemel kunt aanschouwen.
André Pielage, Residu.
De Anningahof prikkelt zowel je zintuigen als je fantasie.
Met zichtbaar veel plezier heeft eigenaar Hib
Anninga in tien jaar een uitdagend beeldenpark opgebouwd.
Het is een struintuin die in sommige delen
heel speels, bijna jongensachtig avontuurlijk, is
opgezet. In de bosjes kun je een skelet van een tank
ontdekken, of vind je een wolk van oranje boeien. In
bomen hangen een touwladder en een schommel, of
een grote rubber eend. Langs een pad staat een plastic
vrachtwagen geparkeerd.
Telkens zijn er nieuwe zichtlijnen, verrassende paadjes
en kleine doorsteekjes. Hier staat een beeld op
een rozenheuvel, daar leidt een gebogen heggetje je
langs een roestbruine Hinde (Alphons ter Avest) en
glazen druppels die aan het hordelopen zijn (Hordebellen
van Marinke van Zandwijk). Tussendoor staan
er verspreid Pappeln, houten zuilen in opvallend Yves
Klein-blauw, gemaakt door Stefen Pietryga, als een
soort markeringstekens in het park.
Verrijken
Hib Anninga heeft een manier gevonden om hedendaagse
kunst te tonen in een toegankelijke ambiance.
“Moderne kunst moet niet beperkt blijven tot
een hele selecte groep mensen, die denken dat ze er
verstand van hebben”, verduidelijkt hij tijdens een
rondgang door zijn beeldentuin. “Daardoor raakt
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 17
Tiende seizoen Anningahof nog afwisselender
Speelse struintuin prikkelt en verrast
Ewerdt Hilgeman, Stretched Double. Dit jaar in de Anningahof, volgend jaar in New York.
kunst in het verdomhoekje. Ik breng kunst het liefst
bij zoveel mogelijk mensen.”
Anninga vertelt over een groep oudere dames uit de
buurt, uit Dalfsen, die wilde komen koffiedrinken.
“Ze kwamen niet voor de tuin en de beelden, maar
omdat je hier zo mooi kunt zitten. Ik knoopte een
praatje met ze aan. Toen wilden ze toch wel even
gaan kijken. Ze werden enthousiast en vonden het
prachtig. Niemand had hen er ooit op gewezen, dat
kunst je leven kan verrijken. Ze vroegen zich af of er
in Dalfsen ook beelden waren. In het dorp, waar ze
al járen wonen. Ze wisten het niet, maar gingen het
uitzoeken. Dan vind ik het dankbaar, dat ik hen dit
heb kunnen laten zien.”
Terwijl de eigenaar het over laagdrempeligheid
heeft, loop je langs monumentale werken van grote
kunstenaars. Er zijn twee beelden van Armando
en enkele van Henk Visch. Ook al zie je slechts de
benen, aan het formaat en de vormgeving herken
je de dromerige en poëtische benadering van Visch
meteen. Met gepaste trots wijst Anninga naar twee
nieuwe beelden van de Duits-Nederlandse kunstenaar
Ewerdt Hilgermann. Die laat grote abstracte kolommen
van roestvrij staal imploderen, door er met
een vacuümpomp lucht uit te zuigen. De eens perfecte,
geometrische figuren van het harde materiaal
zijn nu verwrongen als zilverpapier, dat grillig het
licht vangt en de natuurlijke omgeving weerkaatst.
De beelden worden volgend jaar geplaatst op Park
Avenue in New York en staan dit jaar op proef in de
Anningahof.
Helemaal achterin het veld staat al jaren Hangende
mannen van Tom Claassen. De grote ledenpoppen
van grove boomstammen raken met het jaar meer
verweerd. Eentje is zelfs al op de grond gevallen en
aan het vergaan. Erg? “Kunst is om van te genieten,
maar kan ook vergankelijk zijn”, zegt Anninga nuchter.
Overigens heeft Claassen de weggevallen ‘man’
vervangen door een nieuwe. Zo verwijst het confronterende
beeld van hangende figuren ineens ook naar
nieuw leven.
Curatoren
Om dit jubileumjaar nog meer afwisseling te
tonen, heeft Hib Anninga enkele curatoren uit
de kunst- en museumwereld aangetrokken die
om beurten een van de twee galerieruimtes
in vullen. T/m 28 juli is dat Benno Tempel. Hij
toont ‘tafelwerken’ van Emo Verkerk en Krijn de
Koning. Vanaf 3 augustus presenteert Henk van
Os werk van Levi van Veluw. Vanaf 7 september
volgt Liesbeth Brandt Corstius met een expositie
van vier kunstenaars, onder wie Fransje Killaars
en Gijs Assmann.
Landgoed Anningahof, Hessenweg 9, Zwolle.
Open t/m 27/10. Zie www.anningahof.nl

KLASSIEKEACADEMIE
voor beeldende kunst
VAKOPLEIDINGEN SCHILDEREN EN BEELDHOUWEN
klassieke-academie.nl
Klassieke Academie voor beeldende kunst Akerkhof 43C 9712 BC Groningen
Telefoon: 050 3189202 Email: info@klassieke-academie.nl
KUNSTGIETWERK IN:
BRONS - ALUMINIUM - RVS EN GIETIJZER
pagina 18 kunstkrant juli/augustus 2013
2013
Uit Jopie’s depot
Vissen met Jopie
nieUwe Verhalen
docUmentaire
Jopie Huisman Museum
Noard 6 Workum WWW.jopiehuismaNmuseum.Nl
MEER DAN MAATWERK
Noorderstraat 370 Tel: +31 (0) 598 - 39 29 97 info@gieterijborcherts.nl
9611 AV Sappemeer Fax: +31 (0) 598 - 39 62 20 www.gieterijborcherts.nl

De tweede zomerexpositie van de hand van Yvo van
Marle, de nieuwe eigenaar van Beelden in Gees, biedt
dit alles. Een breed scala aan materialen en stijlen;
gearriveerde bekende naast veelbelovende jonge
kunstenaars; Nederlands maar ook uit België, Duitsland,
Frankrijk en Zweden. Voor elk wat wils, maar
de ondertoon is veelal optimistisch, we krijgen
een prachtige zomer en de crisis gaat voorbij.
De zomer is te zien in de bloemen van Minke
Koopmans, gemaakt van plexiglas en oplichtend
in de schemering, en tevens in de fotografi
e van Iolanda Swaen. Zij legt tulpen en een
orchidee op een fascinerende manier vast. Vervreemdend
maar ook een ode aan de perfectie
van de natuur.
Ook de Toyisten brengen met hun polyester
beelden buiten en forse schilderijen binnen felle
kleur en speelsheid mee. De beelden van Jutta
Vogelsberger lijken uit sprookjes weggelopen
te zijn, vrolijk en kleurrijk. Marjan Smit brengt
eveneens kleur, in etsen en in glas. Speels en
stijlvast.
In de bijna 7 hectare grote beeldentuin vallen
de roestvrijstalen beelden van Ronald Westerhuis op,
groot en strak, waarbij de gepolijste delen als spiegels
de wereld soms op zijn kop zetten. Vlak daarbij
de beelden van cortenstaal van Joeri van Marrewijk,
die zeer verfi jnd menselijke vormen laten zien. Paul
Vincken maakt keramieken beelden die qua vorm
streng zijn, maar door de felle kleuren hun strengheid
verliezen.
De abstracte werken in de tuin van Saskia van der
Made (marmer) en Marti de Greef (brons) vormen
aanleiding tot beschouwing, evenals het werk van
Carola Wedell (brons) in de vijver maar vooral ook in
de galerie. Meer spiritueel zijn de beelden van Hans
Versteeg en van Tina Lintvelt, die veel ruimte geven
voor eigen duiding. Weer kleurrijk zijn de drie beelden
van keramiste Riet Bakker die in de tuin staan,
terwijl ander nieuw werk van haar in de galerie
staat. Ook zijn er beelden van Karin Wijnand, onder
andere glas, keramiek en wijnranken die duidelijk
door de natuur geïnspireerd zijn.
En als de lange wandeling door de tuin vermoeit,
dan kan men plaatsnemen op de banken, tronen en
stoelen van Cor de Ree, gemaakt van koperen gasbuizen
en zink. Een feest om naar te kijken, maar nog
meer om op te zitten. Tenslotte noemen we nog de
zeer aansprekende beelden van Peter Hein, metaal
en brons, waarin kleine mensen zich met een grote
buitenwereld moeten verhouden.
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 19
Beelden in Gees 2013
Geen somberheid, maar kleur!
De 23e zomerexpositie van Beelden in Gees kenmerkt zich door
veelkleurigheid. Zijn de trouwe bezoekers al jaren bekend met de
prachtige, kleurrijke tuin die ieder jaar nog mooier wordt, nu staat ook
de kunst in het teken van het einde van de somberheid. Barre winters,
slechte zomers, een crisis die maar geen einde lijkt te krijgen, kortom,
tijd voor kleur en lichtvoetigheid.
onDerWeg
Koning Willem-Alexander Kanaal
Op 8 juni is bij Oranjedorp
het Koning
Willem-Alexander
Kanaal geopend. Het
is het eerste infrastructurele
project
dat naar de koning
is vernoemd. Het kanaal
van enkele kilometers
is een sleutelstuk
in de Veenvaart,
een vaarroute door
Zuidoost Drenthe.
Middels twee ingenieuze
sluizen worden
de boten als het
ware over de Hondsrug
getild. De vaart
ontsluit het veenkoloniaal
gebied voor
watertoerisme en
verbindt de streek
met de rest van de
provincie en andere watersportgebieden in Groningen, Friesland en Duitsland.
Tegelijk met de ingebruikname van het kanaal werd het kunstwerk IJstijd onthuld.
Kunstenaar Huib Rademakers verwerkte in het beeld onder meer zwerfkeien die tijdens
de graafwerkzaamheden naar boven kwamen. Hij vatte die in een glazen structuur.
Tevens werd de tentoonstelling BuitenGewoon geopend, georganiseerd door Noorderlicht.
25 internationale fotografen plaatsen de streek in een wereldwijd perspectief. Ze
tonen hun werk in oude beunbakken, schepen waar vroeger turf mee werd afgevoerd.
De boten liggen als markeerpunten langs het kanaal. De fotografen geven hun visie op
thema’s, die ook voor de veenkoloniën belangrijk zijn, zoals regionale krimp, ecologie,
natuur en economie. De tentoonstelling duurt nog tot 14 juli en is vrij toegankelijk.
Info: www.veenvaart.nl en www.noorderlicht.com
In de galerie veel keramisten, zoals Uta K. Becker,
Hein Severijns, Thibaut Dietrich, Christiane Zeghers
en Maria ten Kortenaar, die samen een breed spectrum
van de keramiekwereld tonen. Glas en schilderijen
van Jürgen Habedank, kleurrijk en stijlvol.
Beelden van aluminiumcement van Stefanie Wichert,
die onder andere karaktervolle koppen van
Miles Davis en Doris Lessing exposeert. En heel bijzonder,
de roodmarmeren beelden van Olivier Bataille,
abstract, maar fi jnzinnig bewerkt waardoor er
steeds een gezicht kan worden gezien. Tenslotte zijn
er nog vier sieradenkunstenaars: uit Zweden Anna
Häggström en Rob Grootenboer, uit Wijnjewoude
Marion Pannekoek en Jan Kerkstra.
En al deze kunst wordt omlijst door een tuin die zijn
weerga niet kent; die laat zien dat de natuur zelf
misschien wel de grootste kunstenmaker is die wij
ons kunnen wensen. Bart Ensink gebruikt dat als
uitgangspunt voor zijn houten beelden, die steeds
beginnen met een bijzondere knoest of opvallende
vertakkingen. Hij versterkt de vorm op een subtiele
wijze wat de pracht van de natuur nog meer benadrukt.
■ Beelden in Gees2013, Schaapveensweg 16, Gees.
Open: T/m 29 sept, wo-zo 12-17.
Info: www.beeldeningees.nl
Beeld Van Hemert gestolen
De Duif is dood
Het Meisje met Duif in Genève heette la fi lle avec pigeon. In München werd ze
Mädchen mit Taube genoemd en stond er een topprijs op haar hoofd. Maastricht,
Düsseldorf, Detmold, zelfs Berlikum heeft ze bezocht. Maar het grootste deel van
haar leven sleet ze in alle rust in haar hok: het atelier van haar schepper.
Een kort vluchtje naar Tijnje is haar noodlottig geworden. Ontvreemd, verzaagd en
verpatst voor + 3,00 per kilo aan een integere ijzerboer, die helaas de door
minister Opstelten ingevoerde identifi catieplicht vergeten was.
Kruimelwerk. En ach, wat is ook 22 kilo brons… Geen
sancties en de verzekering betaalt, dus de kunstenaar
moet niet zeuren.
Wat blijft, is toch een ietwat wrange nasmaak. Bijkans
niet meer te verzekeren bronzen beelden. Lege beeldentuinen.
Dag bronsgieters, dag kunsttijdschriften, vaarwel
kunstenmakers. Het gaat jullie goed!
Dag Duif.
Had ik je buik maar gevuld met een bommetje. Dan
was je in ieder geval niet in stilte ten onder gegaan.
Kunstenaar Evert van Hemert verwoordt zijn gevoelens
omtrent de diefstal van zijn beeld Meisje
met duif uit de beeldentuin La Lanka in Tijnje.
Daar zijn begin mei elf sculpturen ontvreemd.
Een week later zijn enkele stukken van beelden
aangeboden bij een metaalhandelaar in Leeuwarden.
Verder ontbreekt nog ieder spoor van de
daders en de overige beelden.
In de beeldentuin is de beveiliging verscherpt en
zijn de beelden, voorzien van tags, steviger verankerd.
La Lanka toont deze zomer een fi ne fl eur van
Vlaamse en Nederlandse sculpturen, een bijzondere
expositie met circa driehonderd kunstwerken
waar verder belangstellenden van heinde en
verre van komen genieten.

Op zondag 30 juni opent in de Utrechtse vestiging van Morren Gal-
leries aan de Oudegracht 340 een tentoonstelling van een viertal
hedendaagse kunstenaars die zich laten inspireren door voorgangers
van naam uit voorgaande eeuwen. Met dezelfde liefde voor klassieke
schilderstechnieken laten zij de beeldtaal van de Vlaamse Primitieven,
de Italiaanse- en Noordelijke Renaissance schilders op magische wijze
herleven!
Door séverine morren - uTrecHT
Nog altijd is er volop belangstelling voor de oude
meesters. Dat blijkt wel uit de enorme bezoekersaantallen
die het onlangs heropende Rijksmuseum
weet te trekken met haar topstukken van Vermeer,
Rembrandt, Frans Hals of Piero di Cosimo. Vrijwel iedereen
heeft grote bewondering en diep respect voor
het vakmanschap en het fijnzinnige gevoel voor compositie
en schoonheid van weleer. Zo zijn er in de stal
van Morren Galleries ook een aantal hedendaagse
schilders die hun liefde
voor de Oude meesters
niet verhullen en hen via
hun werk een hommage
brengen. Op verrassende
wijze weten zij het Toen
met het Nu te verenigen.
Van deze kunstenaars,
allen uit het buitenland,
wordt met deze groepstentoonstelling
een boeiend
overzicht gegeven.
pagina 20 kunstkrant juli/augustus 2013
Manuel Lopez Herrera
(1946, Madrid - Spanje)
heeft verschillende thema’s
binnen zijn oeuvre.
Een daarvan is het
schilderen van bekende
historische portretten
in combinatie met moderne
attributen die een
verband leggen met- of
symbool staan voor wat
Herrera tracht uit te
drukken. Tijdens zijn
werk als restaurator in
het Prado Museum te
Madrid kon hij de technieken
van de oude meesters
uitvoerig bestuderen
en experimenteren met
alle soorten materialen.
La dama del gato 59 x 48.
Vooral portretten van de Duitse Hans Holbein en de
Vlaamse primitieven Hans Memling en Jan van Eyck
zijn voor Herrera een lust voor het oog en een uitdaging
om hun beeldtaal naar zijn eigen hand te zetten.
De Franse fijnschilder Gérard Willemenot (1943, Parijs),
van origine een architect, is duidelijk een groot
liefhebber en navolger van Jheronimus Bosch. Net
als Jheronimus Bosch die de geschiedenis inging als
‘den duvelmakere’, schildert Willemenot satirische
voorstellingen waarin de zwaktes of de zonden van
de mens worden verbeeld en uitvergroot zoals losbandigheid,
luiheid of hebzucht. Duidelijk is dat
Willemenot in zijn minutieus geschilderde taferelen
graag de draak steekt met de mens. Als decor voor
zijn bizarre creaturen gebruikt hij doorgaans een
landschappelijke omgeving die verwijzen naar de
landschappen van Pieter Breughel de Oude.
De Roemeense schilder George Mazilu (1951) ontvluchtte
rond zijn dertigste levensjaar het socialistische
regime van Ceaucescu en vestigde zich in
Frankrijk. Mazilu heeft sindsdien internationale
bekendheid verworven met zijn herkenbare stijl die
het surrealisme met de kunst van de Noordelijke
Renaissance verbindt. Uitgevoerd met de hand van
een meester en bevreemdend mooi, portretteren zijn
schilderijen mythologische figuren die ogenschijnlijk
zijn verzonken in een moment van diepe gedachten
of tot halte gebracht middenin een mysterieus
ritueel. Zijn figuren met de typische hoofddeksels
(kaproen), de lange gewaden of mantels en de attributen
die ze bij zich dragen zoals een fluit, een
kaars of een strijdbijl, zijn directe verwijzingen naar
de middeleeuwen en tonen een zichtbaar verwantschap
met bijvoorbeeld de portretten van de Duitse
Albrecht Dürer.
Van Tino Luciano (1953, Sardinië - Italië) valt met
zijn werk in dezelfde catagorie als Mazilu. Ook hij
verweeft zijn eigen verbeeldingskracht met thema’s
uit de Middeleeuwse- en renaissancekunst. Opvallend
zijn de volle composities en het vreemde kleurgebruik:
jonkvrouwen met lichtblauwe gezichten,
gehuld in bonte jurken en op het hoofd een kleurige
bloemenkrans of een even bontgekleurde kap, soms
in een weelderig landschap of juist in de beslotenheid
van een sobere kamer en altijd dragen ze iets bij
zich: een konijntje, een mythologisch wezen, een in-
OUD&NIEUW
MANUEL LOPEZ HERRERA TINO LUCIANO GERARD WILLEMENOT GEORGE MAZILU
30 juni – 25 augustus
Horseman 55 x 46cm.
1243 le-contribuable 38 x 38 klein.
Voor meer informatie kunt u kijken op
WWW.MORRENGALLERIES.NL
Tino Luciano Past 27 x 35 olieverf paneel.
strument, bloemen of iets waarvan we de herkomst
niet kunnen thuisbrengen. Kortom: de schilderijen
van Tino Luciano zijn een tikje bizar en bijzonder
feestelijk!
De tentoonstelling OUD&NIEUW is gedurende de
zomer te bezichtigen tot 25 augustus in Morren Galleries
aan de Oudegracht 340 te Utrecht.
In de maand augustus heeft de galerie gewijzigde
openingstijden, namelijk op vrijdag en zaterdag
van 11.00 tot 17.00 uur en zondag van 12.00 tot
17.00 uur.

Amsterdam - Het interieur van de vestiging van Morren Galleries te
Amsterdam heeft onlangs een metamorfose ondergaan: de witte
wanden zijn nu diepgrijs! Natuurlijk komt de inspiratie hiervoor uit
het zojuist geopende Rijksmuseum. Met een kleurenwaaier in de
hand stapten galeriehouder Eric Morren en zijn galeriemanager drs.
Karin van de Beek van zaal naar zaal door het Rijksmuseum op zoek
naar de ultieme tint voor de galerie aan de Prinsengracht 572 waar
op dit moment een overweldigend overzicht te zien is, getiteld ‘Won-
derland’ van de Britse fotografe Kirsty Mitchell.
“De Fransman Wilmotte, verantwoordelijk voor de inrichting,
liet zich inspireren door het kleurgebruik van de architect
van het Rijksmuseum Pierre Cuypers en koos voor
iedere verdieping een andere kleur grijs. Voor de eregalerij
werd het donkergrijs, oftewel ‘Noir Vigne’. Als galerie willen
wij ons natuurlijk meten met het beste van het beste,
dus kozen wij voor de kleur van de eregalerij!” vertelt
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 21
DE METAMORFOSE
van MORREN GALLERIES
Kirsty Mitchell | The White Queen|foto op dibond |
137x110 cm
Theo Mackaay|De Verstrengeling|Brons|135 x 40 x 25 cm
de enthousiaste galeriemanager drs. Karin van der
Beek. Daarnaast speelt in het kielzog van de heropening
van Nederlands belangrijkste museum ook het
Spiegelkwartier een belangrijke rol, dat als historische
leverancier van het Rijksmuseum deze grootse
heropening meeviert met vrolijke rode banieren en
wapperende vlaggen. Tenslotte mag als reden voor
een make-over niet onvermeld blijven dat de Amsterdamse
vestiging van Morren Galleries haar vijfjarig
bestaan viert!
5 Jaar!
Zaterdag 8 juni jongstleden vierde Morren Galleries
in alle stilte haar 20-jarig bestaan. In 1993 werd de
eerste vestiging van Morren Galleries geopend aan
de Oudegracht 340 te Utrecht. Later dit jaar zal dit
nog groots gevierd gaan worden. De vestiging in Amsterdam
opende haar deuren in mei van 2008. “Het
klassieke grachtenpand aan de Prinsengracht 572 dat wij
vijf jaar geleden betrokken, was voor veel van onze kunstenaars
altijd al een geliefde plek om te exposeren. Maar
nu, met de diepgrijze wanden straalt de galerie nog meer
grandeur uit! De tint accentueert geweldig zowel de kleuren
als de vormen van schilderijen, foto’s en beelden. Zelfs
zwart komt gek genoeg verrassend mooi uit op dit diepe
grijs. Grijs lijkt misschien saai, maar dat is het allerminst,
want het verenigt de kracht van zwart en de puurheid van
wit. Donkergrijs laat andere kleuren spreken en is daardoor
een uitstekende basis voor kunstwerken”, vervolgt Karin
van der Beek.
Pupillen opent u!
Henk van Os, oud-directeur van het Rijksmuseum,
had ooit al eens opgemerkt dat een zelfportret van
Rembrandt veel beter tot zijn recht kwam op de
grijze muur in het Mauritshuis in Den Haag dan op
de destijds witte muren van het Rijksmuseum. Het
donkergrijs zou er voor zorgen dat de pupillen zich
helemaal openen waardoor het hele kleurenspectrum
veel beter bij de kijker binnenkomt. En dat
klopt, in de galerie streelt het kunstlicht zacht over
het diepe grijs waardoor zelfs de wat donkere en feeerieke
foto’s van Kirsty Mitchell nog meer intensiteit
krijgen. Kirsty die een paar weken geleden van Londen
naar Amsterdam vloog om haar tentoonstelling
‘Wonderland’ feestelijk te openen, was blij verrast
met deze metamorfose. Ook het werk van het succesvolle
Berlijnse fotografenduo Billy und Hells lijkt
door die nieuwe achtergrondkleur schilderachtiger
en sprekender. De geheimzinnigheid, spanning of
ernst die sommige portretten typeren, lijken nog
overtuigender dan ze al waren. Het klassiek moderne
bronzen beeld ‘Verstrengeling’ van Theo Mackaay is
een ware symbiose aangegaan met haar omgeving;
het wit gepatineerde beeld lijkt in de nieuwe omgeving
los te zijn gekomen van zijn zwarte sokkel. En
dan het bruinroze albasten beeld ‘Dancing Meanad’
van Bierenbroodspot dat de sfeer van lang vervlogen
tijden verbeeldt, krijgt nog meer allure dan het al
had.
Spiegelkwartier
‘Allure’, dat is precies wat Morren Galleries Amsterdam
uitstraalt naar een steeds meer internationaal
publiek. Het Museumplein, dat zich sinds kort in vol
ornaat presenteert en waar het bruist met drie fantastische,
totaal verbouwde en vernieuwde musea,
wordt door bezoekers steeds vaker gecombineerd
met een wandeling door het Spiegelkwartier. Een
kijkje in de diverse galeries, kunsthandels en antiquairs
geeft een completer beeld van het Nederlandse
kunstklimaat.
Brook Shaden|Alice|foto op dibond|100 x 100 cm
En ook in de vestiging Morren Galleries te Utrecht
en het onlangs opgerichte pop-up gallery Morpho
Fine Art Photography neemt het aantal buitenlandse
klanten toe. “Het deelnemen aan internationale beurzen
willen we binnenkort dan ook verder uitbreiden naar andere
continenten. Het verbreden van onze klantenkring naar
het buitenland is de komende jaren een belangrijke doelstelling,
niet alleen voor ons als galerie, maar ook voor de
kunstenaars waar we mee samenwerken, teneinde hen een
mondiaal podium te kunnen bieden” zegt Karin van der
Beek. “De zomerexposietie in Amsterdam vanaf 20 juli in
onze geheel vernieuwde galerie, en met een mooie en gevarieerde
collectie. U bent van harte welkom het werk te komen
bewonderen van onder andere Kirsty Mitchell, Billy und
Hells, Brooke Shaden, Bierenbroodspot, Judith Wiersema,
Evert den Hartog en vele andere kunstenaars uit onze stal!
■ Zomersalon van 28 juli tot en met 25 augustus |
Prinsengracht 572 | Amsterdam | 0203206015 |
www.morrengalleries.nl | karin@morrengalleries.nl

A b o n n e m e n t KunstKrant
Ja, Ja, ik ik wil wil op op de de hoogte blijven van van de de beeldende kunst kunst in in Nederland. Noordoost-Nederland. Ik vind het gemakkelijk Ik vind hetom
gemakkelijk om de Kunst Krant thuis bezorgd te krijgen. Voor €18,- (verzend- en admini stratie -
de KunstKrant thuis bezorgd te krijgen. Voor 18,- (verzend- en administratiekosten) krijg ik de
kosten) krijg ik de eerste 6 nummers thuisgestuurd. Zonder opzegging wordt het abonnement
eerste
automatisch
6 nummers
verlengd.
thuisgestuurd. Zonder opzegging wordt het abonnement automatisch verlengd.
naam
adres
postcode
KUNST B&V
Verhuur en verkoop
schilderijen, tekeningen,
grafiek aan particulieren
en bedrijven van
Expositie van Diek Boerman en Hieke Veenstra
thema “ZOMER”
op za en zo 6,7 juli, 10,11 aug., 7,8 sept. 2013
en op afspraak, en dan, bellen 0592-559332.
Zie ook www.kunstbv.nl
Email: info@kunstbv.nl
Diek Boerman, Kathedraal V, 100 x 200 cm, 2012
Norgerweg 153, 9494 TA Yde T 0592-559332
E info@kunstbv.nl I www.kunstbv.nl
tweemaandelijkse wisselexpositie
open do, za en zo van 14–17 uur
en op afspraak
u bent van harte welkom
Een Giclée voor een nieuwe abonnee!
Een ets van Reinder Homan voor een abonnee
Word nu abonnee van de
KunstKrant en maak kans op
een ingelijste giclée van Rein
Pol. Deze giclée wordt verloot
onder de nieuwe abonnees
die zich in november en
december 2012 aanmelden.
In het volgende nummer
wordt de winnaar bekend
gemaakt.
Deze Giclée is beschikbaar gesteld
door Art Revisited.
Voor Giclée Dealers zie:
www.artrevisited.com
woonplaats
Hierbij machtig ik de abonnementenservice van de Kunst Krant om €18,- af te schrijven van
mijn bank-/girorekening
bank-/gironummer
t.n.v.
plaats
datum handtekening
Deze bon invullen en in een voldoende gefrankeerde envelop opsturen naar:
Abonnementenservice KunstKrant — Postbus 7 — 9780 AA Bedum
Expositie
in
Galerie
’t Nien End
Galerie ’t Nien End
Sportlaan 46, 7581 BZ Losser
telefoon 053-5382589
bij Erve Kraesgenberg
Galerie/Atelier
Margôt Ritman
Hoptunen 13
9213 VK De Wilgen (Fr.)
M.: 06-52539055
De Zomerexpositie
22 juni t/m 25 augustus 2013
Schilderijen en beelden van
Margôt Ritman en sieraden (Tubeart)
van Eugenie Kalverla.
Kijk op www.margotritman.nl
Word nu abonnee van de KunstKrant en maak kans op
een originele ets van Reinder Homan.
Iedere twee maanden verloot de KunstKrant een kunstwerk
onder de abonnees.
Of mail naar info@kunstkrant.com • www.kunstkrant.com
pagina 22 kunstkrant juli/augustus 2013
In 10 gebouwen is veel te ontdekken
Van ambachtelijk vakmanschap
tot hedendaagse kunst
1 juni t/m 27 oktober
VALLEND FRUIT
Antonio Fuertes
en Kees Elffers
demonstraties
iedere donderdagmiddag in juli en augustus
klokkenmaker, koperslager, theeverpakker,
koffiebrander, bakker, zilversmid, drukker
expositie
Geelgietersstraat 1-11 Joure • tel. 0513-412283
www.museumjoure.nl
GALERIE VOOR
HEDENDAAGSE KUNST
expositie van 6 juli t/m 1 september 2013
onder het motto Klein maar fi jn
Petra van Kalker - kleine objecten en
lampen
Ans Schuiling - abstracte schilderijen
Horst Richard Schlösser - werken in
gemengde techniek
Horst Richard Schlösser
Saaxumhuizerweg 2/ ingang Nienhuisweg
9957 NH Saaxumhuizen
Telefoon 0595 - 425078
Openingstijden: za en zo van
10.30 tot 17.00 uur en op afspraak
e-mail: pronkkoamer@hetnet.nl
website: www.pronkkoamer.nl
o.a. Jac Volbeda, Emilio Kruidhof
en Zhongnai
KUNSTUITLEEN KUNSTHANDEL
Werk van ruim 375 kunstenaars,
nationaal en internationaal.
Wisselende exposities.
Bezoek onze website/webshop
www.baxkunst.nl
LIJSTENMAKERIJ / BARTH DEALER
Singel 82 Sneek 0515 422772
www.wackersacademie.nl
20 jaar!
Haagsche Kunst-
en Antiekdagen
Zaterdag 24 en
zondag 25 augustus 2013
10.00 tot 17.00 uur
Lange Voorhout Den Haag
Op het prachtige Lange Voorhout
kan iedereen die geïnteresseerd is in
antiquiteiten, curiosa, oude boeken en
prenten, schone kunsten en beeldhouwwerk
hun hart ophalen langs de
200 stands.
www.HKAD.nl
Keramiekatelier Elysia Verhoeven
Grafiekatelier Siemen Dijkstra
Expositie van het nieuwste werk
vers uit het atelier
de openingstijden: wo. t/m za. van 13 tot 17 uur.
Lheeweg 10b te Dwingeloo tel: 0521-597146/597636

HOUT en HOLT
bij het Centrum Beeldende Kunst Emmen
Hout staat centraal tijdens de zomertentoonstellingen
Het CBK Emmen heeft voor HOUT verschillende kunstenaars uitgenodigd
voor wie hout een belangrijke plaats inneemt in hun werk. De ten-
toonstelling laat zien dat elke kunstenaar het materiaal op een andere
en eigen manier benadert. HOUT geeft hierdoor een boeiend en zeer
divers beeld van hout als materiaal voor een kunstwerk.
HOUT - Emile van der Kruk - Alma en Kokoschka.
HOUT
Aili Zhang gebruikt hout in de vorm van honderden
zwart geverfde takjes waarvan ze een meters lange
installatie op de muur maakt, die refereert aan de
chinese schilderkunst. In haar grote houtgravures –
in een door haarzelf ontwikkelde techniek – slaagt
Mariës Hendriks erin om in intieme taferelen op
prachtige wijze licht en schaduw weer te geven.
Ton van Kints verzaagt beschilderde houten platen,
waarna hij de delen weer samenvoegt in sobere,
monochrome panelen, waarin de rafels en splinters
van de zaagsneden zichtbaar blijven. Van de Duitse
kunstenaar Detlef Waschkau zijn gedetailleerde
houten reliëfs te zien, waarin hij sculptuur met
een schilderkunstige aanpak combineert. Martin
Borchert presenteert zijn installatie Zonnesporen:
een serie houten kommen waarin door de zon
ingebrande sporen de rotatie van de aarde zichtbaar
maken. Van Dick van Arkel is de installatie New
morning te zien. In zijn werk onderzoekt hij -
aan de hand van wilgen, water en het Hollandse
polderlandschap - de ruimtelijkheid van het
schilderij. Nico Gerbenzon herschept voorwerpen
en vormen uit zijn directe leefomgeving tot geverfde
houten beelden, die hij vervolgens groepeert, zoals
onder meer in zijn meest recente werk ‘Fietssleutel
en bandenwipper’. Van Gert Sennema zijn houten
beelden te zien, waaronder ‘Festina lente’, waarvoor
hij tijdens de Kunstroute Emmen in april 2013 een
eerste aanzet maakte uit een wilg uit de omgeving
van Emmen. Emile van der Kruk maakt robuuste
beelden met archetypische thema’s. De grove
sporen van kettingzaag, guts en krijt getuigen van
het maakproces, waarbij hij op trefzekere manier
gebruik maakt van effecten uit de schilderkunst,
HOUT - Aili Zhang - Reinterpreting painting, Chinese landscape.
HOUT - Mariës Hendriks - Private 15, houtgravure.
zoals perspectief, schaduwwerking en kleur. Naast
beeldende kunst is er ook vormgeving in hout te zien
in de vorm van sieraden. Op uitnodiging van CBK
Emmen presenteert Galerie Marzee uit Nijmegen
werk van meerdere sieraadontwerpers.
HOLT
Op de Verdieping is de expositie HOLT te zien,
een presentatie van de leden van HOLT (hout), de
vereniging van Noordelijke hoogdrukkers die dit jaar
het 15-jarig bestaan viert.
HOLT bestaat uit 16 kunstenaars uit de drie
noordelijke provincies. De individuele stijlen en
werkwijzen lopen sterk uiteen: zowel abstract als
figuratief, zwart-wit of kleurrijk, grof of juist heel
fijn gesneden.
De kunstenaars van HOLT maken prenten door
middel van ambachtelijke hoogdruktechnieken,
zoals de houtsnede, de linosnede en de gravure.
Daarnaast onderzoeken de kunstenaars van HOLT
de oude hoogdruktechnieken en experimenteren zij
met nieuwe methoden en materialen. Ze wisselen
kennis en ervaring uit, exposeren individueel en
maken ge-zamenlijke tentoonstellingen.
Onder de leden zijn verschillende prijswinnaars
en genomineerden voor belangrijke grafiekprijzen
zoals de Bas Grafiekprijs voor Marjolein Terwindt-
Wetterauw; de Allianz Grafiekprijs voor Sietske
Bosma; de Nederlandse Grafiekprijs Singer Laren,
de Seoul Space International Print Biënnale en de
Prijs voor Klein Grafiek voor Antje Veldstra en de
Grafiekprijs van de Kunsthalle Wilhelmshafen voor
Willy van der Duyn. De andere exposanten van HOLT
zijn: Tineke van den Berg, Titia Beukema, Wijke van
der Bij, Tim Blaauw, Rineke Hollemans, Sven Kettlitz,
Anja Knoopers, Sonja Leutholff, Marjatta Ranta-Iso,
Marjon Slomp, Helene Smit en Jan Erik Wedholm.
HOLT - Willy van der Duyn - houtsnede - Overkant.
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 23
HOUT - Ton van Kints - Close Call, paneel.
HOUT - Galerie Marzee - Flora Vagi - sieraad.
HOLT - Antje Veldstra - Allium.
Tentoonstelling HOUT
Werken in hout van verschillende
kunstenaars
6 juli t/m 8 september 2013
Tentoonstelling HOLT
15 jaar Noordelijke hoogdrukkers
29 juni t/m 1 september 2013
Centrum Beeldende Kunst Emmen
De Fabriek - Ermerweg 88b te Emmen
Open woe t/m zo 13.00 – 17.00 uur
www.cbkemmen.nl

kunstkrabbels
Dindi van der Hoek in kerk Aardenburg
Raadselachtige foto’s onder
de waterspiegel
In de Doopsgezinde kerk De Vermaning in Aardenburg is van 6 juli t/m 15 september
een expositie van Dindi van der Hoek. Zij studeerde in 1999 af aan de
Willem de Kooning Academie en het Piet Zwart Instituut en ontwikkelt een
fotografisch oeuvre met beelden die een eigenzinnige gedaante krijgen door ze
onder de waterspiegel te situeren.
De waterspiegelingen/reflecties zijn een belangrijke basis geworden in de zoektocht
naar haar eigen beeldtaal. Met haar geënsceneerde onderwaterfotografie is
zij voortdurend op zoek naar tweedeling, naar innerlijke tegenstrijdigheid: “Er is altijd
een keerzijde in het beeld. Dat wat eerst sprookjesachtig esthetisch lijkt, krijgt
een gedaante waarin frustratie en destructie de overhand krijgen.” Als kijker word
je geconfronteerd met beelden die tegelijkertijd intiem en intimiderend van aard
zijn. Deze innerlijke tegenstrijdigheid geeft haar werk een onmiskenbaar karakter.
“Al jaren ben ik gefascineerd door de dualiteit in de mens. Verborgen schoonheden
en kwetsbaarheden, maar ook het masker dat de kwetsbare binnenkant verhult.
Verleiding versus misleiding, verhullen versus onthullen, de oermoeder als archetype
vrouw die symbool staat voor de diepste innerlijke kern.”
Kostumering
Door haar achtergrond in mode en kleding (MBO opleiding Mode en Kleding)
is zij tevens in staat de kostumering zelf tot stand te brengen en die
precies af te stemmen op de intenties van haar fotografische werk. Vanuit
archetypische figuren als waternimfen en literaire personages als Shakespeare’s
Ophelia, verbeeldt ze meer en meer een op zichzelf staande
expressie die ze door kostumering en belichting naar haar hand zet.
Onder het wateroppervlak werkt ze met reflecties en waterspiegelingen. Haar modellen
bevinden zich onder of half boven water. Door aanwezigheid in de ene
werkelijkheid is er vaak
een afwezigheid in de
andere. De vervreemding
van de lichamelijkheid in
haar werk is verrassend,
doordat de zwaartekracht
en ruimtelijkheid onder
water gedeeltelijk worden
opgeheven.
kleinste museum
De technische zorgvuldigheid
en de doordachte
composities tonen aan
dat Dindi van der Hoek
een beeldtaal beheerst
die voor haar nauwelijks
geheimen kent, maar die
voor de toeschouwer altijd
raadselachtig is.
De uit 1636 daterende
kerk in het Zeeuwse Aardenburg
is in juli en augustus
geopend op dinsdag
en donderdag van
13.30-16.30 uur. Tijdens
de Culturele Week van 16
t/m 24 juli is De Vermaning
dagelijks te bezoeken
van 11.00-16.30 uur.
Leuke opmerking over het kleinste museum ter wereld,
in de laatste Kunstkrant (mei/juni, pag. 14: Perron Oost,
Amsterdam). Het aller-allerkleinste museum staat echter
in Delft. Het is een telefooncel, mogelijk ontwerp van Van
der Vlugt.
Conservator is ir. J. Kalkhoven, zie www.kalque.nl
Met vriendelijke groet,
drs Tineke Loggers
Scherp opgemerkt, mevrouw Loggers. Wij kwamen ook
nog tegen: Urinoir Bezet, in Lonneker (Twente). Deze
voorheen openbare waterplaats aan de Dorpsstraat is getransformeerd
tot galerie met doorlopend verrassende
exposities die 24 uur per dag, 7 dagen per week te bezichtigen
zijn. Vanuit het concept kettingreacties wordt een
kunstenaar uitgedaagd te reageren op de vorige expositie.
Tot eind augustus exposeert Jet Altenburg uit Arnhem er.
Redactie KunstKrant
BRVN
pagina 24 kunstkrant juli/augustus 2013
Schilders van Bergense School in Stedelijk Alkmaar
Broers Piet en Matthieu Wiegman
Twee broers uit een gezin die beiden een belangrijke rol in de
kunst zouden gaan spelen, dat komt niet zo dagelijks voor. Maar
in 1885 en 1886 werden in Zwolle de broers Piet en Matthieu
Wiegman geboren. In een gezin van vijf kinderen groeiden ze op;
vader was hoofd van een katholieke school in de tijd dat die scholen
nog geen subsidie kregen en dus afhankelijk waren van de parochianen.
Toen zich een goedkopere leerkracht aandiende werd vader
Wiegman ontslagen. Dat overkwam hem twee keer en uiteindelijk
zou hij die dramatische wending in zijn leven niet kunnen verwerken
en werd geestesziek.
Deze inleiding is nodig om te zien hoe twee van zijn kinderen beïnvloed
zouden worden door het onrecht dat de vader werd aangedaan.
Er was geen geld voor een opleiding en zoon Piet werd als 12-jarig
kind in de havens te werk gesteld. Zoon Matthieu kon naar de Ambachtsschool,
waar hij zich als decoratieschilder kon ontwikkelen. Dat
was zijn kans. Vanuit het decoratieve vak ging hij een opleiding volgen
aan de Amsterdamse Academie voor Beeldende Kunsten.
Broer Piet gaf eveneens vroeg blijk van een uitzonderlijke begaafd-
Brokstukken van toen, kunststukken van nu
Beeldenstorm in Appingedam
heid als tekenaar en weldra eveneens als schilder. Financieel
gesteund door collega-schilders mocht hij zich in vijf jaar tijd op
het vak van schilder voorbereiden. Dat was in 1912 en zo kon
Piet in 1917 in het Stedelijk Museum van Amsterdam zijn werk
voor het eerst laten zien. Zijn talent werd alom erkend.
De beide broers werkten in die jaren in een sterk expressionistische
sfeer die zou worden aangeduid met de benaming Bergense
School. Dat hun stijl van werken in de beginjaren sterk
met elkaar overeenkwam, laat de tentoonstelling in het Stedelijk
Museum Alkmaar, duidelijk zien. Dat hun wegen zich ver uiteen
zouden buigen is in deze dubbeltentoonstelling eveneens goed
zichtbaar.
In hun privéleven hadden de verschillen tussen de broers tot een
grote verwijdering geleid: Matthieu had het katholieke geloof
sterk omarmd en kreeg vanuit die hoek veel opdrachten. Piet
had het instituut kerk afgezworen al bleef hij wel gelovig. Uit
zijn werken spreekt een sterke sociale bewogenheid.
De tentoonstelling laat de aanvankelijke overeenkomsten zien,
maar zeker ook de verschillen die de levenspaden van de beide
broers zouden markeren.
Te zien tot 18 augustus in Stedelijk Museum Alkmaar. Catalogus
beschikbaar, € 14.95.
Behalve dat kunstenaar, schrijver en museumdirecteur
Rob Møhlmann een onvoorwaardelijke
liefde koestert voor het hedendaags realisme,
heeft hij ook een zwak voor oude kunst. Voor oude
grafiek, oud glas, oude beelden. Als het maar enigszins
kan verzamelt hij dat ook, zij het in bescheiden
mate. Het was hem daarbij opgevallen dat vooral
beelden zelden ongeschonden de eeuwen doorstaan.
Vaak zijn ze zelf ernstig verminkt. ‘Beeldbrokken’
noemt hij dat.
Eén zo’n beeldbrok, een 16e-eeuws Mariabeeld
zonder hoofd, armen en voeten, stal zijn hart. Hoe
kon een zó ernstig geschonden beeld, in feite niet
meer dan een stenen jurk, nog zo krachtig en prachtig
zijn? Hij noemde haar liefkozend de Nikè van de
Muzeheerd. Zij bracht hem op het idee voor de tentoonstelling
Beeldbrokken. Centraal staat dan ook een
kleine collectie gehavende, maar nog herkenbare
restanten uit een ver verleden.
Met dit als uitgangspunt nodigde Møhlmann 42
hedendaagse collega-kunstenaars uit om met het
gegeven ‘beeldbrok’, of ruimer: ‘het fragment’, aan
de slag te gaan. Dat leverde een verrassende expositie
op met veel variaties. Soms overdrachtelijk,
dan weer letterlijk, maar altijd geven de kunstenaars
het fragment, het brokstuk, of de gebrokenheid, als
kunstwerk hun heelheid terug.
De expositie is van 7 juli t/m 8 september te zien in
Museum Møhlmann, Westersingel 102-104, Appingedam.
Open: vr-zo 13.00-17.00 uur.
Bij deze tentoonstelling verschijnt het gelijknamige boek Beeldbrokken (96 pagina’s, full-color, vele illustraties, harde kaft), met een luchtige
kunsthistorische inleiding over het verschijnsel beeldbrok door de eeuwen heen. Tevens is van elke kunstenaar een werk opgenomen.
Alleen verkrijgbaar in het museum; slechts € 14,95.

kunstkrabbels
Tot 1 oktober in Galerie Buitengewoon, De Wilgen
Dinie Boogaart en Jitse Sikkema: Onder vrienden
Met trots laat Galerie Buitengewoon in de zomerperiode een mooie tentoonstelling zien
met werk van twee kunstvrienden: pasteltekeningen van Dinie Boogaart en beelden
in brons en klei van Jitse Sikkema. Het is al meer dan tien jaar geleden dat ze samen
exposeerden in het Gasunie gebouw in Groningen. De kunstenaars krijgen daar nog steeds
reacties op. Daarom wil de galerie ze opnieuw samenbrengen.
Dinie Boogaart is bekend van haar kleurrijke, expressionistische schilderijen. Haar snelle,
vlotte manier van werken, haar ritmische losse toets, kenmerken haar doeken. Dit is zowel in
haar portretten als in haar landschappen terug te vinden.
De liefhebbers van haar werk weten dat ze deze werkwijze ook toepast in haar pastels en
tekeningen. Tekeningen, schetsen, de trefzekere lijnen, het blijft een genoegen om naar te
kijken. “Dinie was en is nog steeds, ook in haar pasteltekeningen, een schilder pur sang, een
ambachtelijk werkende erfgename van een eeuwenoude traditie, die haar leefomgeving en
persoonlijke wereldbeeld vastlegt in krijt en verf.” (Be Lamberts)
Schildichten
Peter Faber en Carry Tefsen openden op 7 juni in Museum
Amsterdam Noord (Zamenhofstr. 28a) de tentoonstelling
Mijn jeugd in Noord. Kunstenares Sophie Walraven en dichter/
beeldmaker Peter-Jan Soeters maakten voor de expositie een
nieuwe serie schildichten – schilderijtjes met gedichten. T/m
1 september.
Vanuit het niets kwam toen ineens
meer dan ik ooit had gewild.
Naast het werk van Dinie zijn de beelden van
Jitse Sikkema te zien. Het driedimensionale werk varieert van min of meer figuratieve tot min of meer abstracte
voorstellingen. Van in klei gemaakte tot in brons gegoten beelden, altijd te herkennen aan de textuur
van de huid. Vaak zijn het op de mens geïnspireerde afbeeldingen.
“De beelden roepen associaties op aan de aller primitiefste cultuurvormen. Zij brengen de beschouwer terug
in de diepste lagen van het universeel geheugen. Het gaat er niet om mensen uit te beelden, het gaat er om
tekens van menselijk leven vorm te geven. De beelden kunnen eeuwig leven, het zijn onvergankelijke tekens
van vergankelijkheid.” (Hylke Tromp)
De twee kunstenaars hebben vaker samen geëxposeerd. Het werk verschilt, de aanpak is anders, maar beiden
zijn gedreven en integer bezig. Het genieten, het bewonderen, het verwonderen, het gevoel dat al dit
moois ook gezien moet worden is belangrijk en heeft er toe geleid het werk samen te brengen in de expositie
Onder Vrienden. Deze is van 1 juli tot 1 oktober te zien in Galerie Buitengewoon, Dr. Heawei 52, De Wilgen.
Open: ieder eerste en laatste weekend v.d. maand van 13.00 tot 18.00 uur en op afspraak.
Meer informatie op www.jitsesikkema.nl
Jonge, Chinese beeldhouwers bij Galerie Kunstbroeders
Galerie Kunstbroeders in Amersfoort exposeert momenteel nieuwe werken van de sterk opkomende
Chinese beeldhouwers Gong Dong, Wu Jia Hui en Xie Aige. Deze jonge en getalenteerde beeldhouwers
werken allemaal in brons, waarbij Gong Dong en Xie Aige hun beelden vaak van lak voorzien.
Galerie Kunstbroeders presenteert van de kunstenares Wu Jia Hui een reeks ‘klassiekere’ bronzen beelden,
die door hun speelse onderwerp en gedetailleerde uitvoering getypeerd kunnen worden als ‘vertederende
kunst van uitmuntende kwaliteit’.
Galerie Kunstbroeders Art & More, is geopend van vrijdag t/m zondag, 13.00-18.00 uur en op afspraak.
Weverssingel 22, Amersfoort. www.kunstbroeders.com.
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 25
KNSTNWS
Wilhelminaring 2013
Beeldend kunstenaar Hans van Houwelingen
is de winnaar van de Wilhelminaring
2013. Deze oeuvreprijs wordt om de twee
jaar toegekend aan een vooraanstaand Nederlands
beeldhouwer. De winnaar krijgt
een speciaal ontworpen ring en een opdracht
voor een driedimensionaal werk in
de openbare ruimte in Apeldoorn. De uitreiking
vindt plaats op 2 september. Van de
vorige winnaar, Piet Slegers, is op 28 juni in
het Sprengenpark te Apeldoorn het beeld
Kringloop onthuld.
Bridges 2013 Enschede
Met Bridges Enschede 2013 beleven Enschede,
Twente en de Euregio dit jaar de Internationale
Maand voor Kunst, Wetenschap en
Technologie. Gedurende de hele maand
juli is er een tentoonstellingsprogramma
met installaties, fi lms, architectuur en muziek
met het centrale thema verbindingen
tussen kunst en wetenschap. Deze vinden onder
meer plaats in Rijksmuseum Twenthe,
galerie Beeld & Aambeeld en Tetem. Zie
www.bridges2013.nl
Weijsenfeld wint MUSE
Petra Weijsenfeld is de winnares geworden
van MUSE, de zoektocht van het Fries
Museum en Omrop Fryslân naar de beste
amateurkunstenaar van Friesland. Daarnaast
konden de kijkers stemmen op een
kunstwerk dat door het museum werd aangekocht.
Dat werd de fotoserie Oranjekoeken
van Tryntsje Nauta. Het werk van beide
kunstenaars in vanaf september in het
nieuwe Fries Museum te zien.
House of Arts & Crafts
Op 6 juni is het Amsterdam House of Arts
& Crafts geopend aan de Oudeschans 21. In
het centrum voor ambacht, kunst en cultuur
zijn een galerie, atelier en fl exibele
werkruimte gevestigd. Naast ambachtelijk
vervaardigde tassen en lederwaren zijn er
ook exposities, zoals vanaf de opening van
fotograaf Thomas van Schaik.
Noorderlicht 2013 in
oude suikerfabriek
De twintigste editie van fotofestival Noorderlicht
is dit jaar niet in de Der Aa-Kerk
in Groningen, zoals afgelopen jaren, maar
in de oude Suikerfabriek, aan de stadsrand.
Vanaf 1 september presenteert Noorderlicht
er vijf tentoonstellingen en twintig
kleine internationale exposities met reportages
over o.a. de suikerindustrie, de
verborgen wereld van geld en macht, en
Aziatische fotografi e.
Tropenmuseum gered
Het Tropenmuseum in Amsterdam blijft
de komende jaren verzekerd van overheidssubsidie.
Voorwaarde is dat het museum
ontkoppeld wordt van het Koninklijk Instituut
voor de Tropen en de collectie eigendom
wordt van het Rijk. Ook moet het
Tropenmuseum fuseren met het Afrikamuseum
in Berg en Dal en het Rijksmuseum
Volkenkunde in Leiden. De drie instanties
zijn hierover al in overleg.

kunstgang OP DE WIND
LAND
6 juli t/m 1 september 2013
MARLEEN FELIUS • MERIJN VRIJ • HANS SAS
BERNARD DIVENDAL • HUIB VAN DER STELT
kijk voor meer informatie op www.opdewind.nl
Vierburenweg 11 • 9922 TE Westeremden
T (0596) 55 18 77 • M 06 51 46 38 12
Cobie Dierikx
Jop van Driel
Fieke Hordijk
Marianne Houtkamp
Sjer Jacobs
Coba Koster
Joshua Pennings
Dominique Prins
Rogier Ruys
Edith Stoel
Jan de Valk
Wilma Vermeij
Léon Vermunt
Trudy Visser
pagina 26 kunstkrant juli/augustus 2013
www.ateliersbaztille.nl
In Ateliers BaZtille kun je terecht voor
beeldende kunst, schilderijen & sculpturen,
fotografie, grafische vormgeving,
(interieur-)design, film- & videoproducties,
graffiti en muurschilderingen.
Galerie Atelier
Beeldentuin
In Galerie en Beeldentuin
• Wisselende exposities
• Exclusieve cadeaus
• Sieraden
• Workshops
• Schildercursussen
Elk weekend geopend
Openingstijden
Vrijdag, zaterdag en zondag:
11.00 – 17.00 uur, en op afspraak.
zomer-opening 2013
w w w . a r t h u u s . n l
Eerbeekseweg 13a – 7371 CA Loenen (Gld) – Tel. 055 505 0623 – M 06 5144 7588 – info@arthuus.nl
Voor al uw materialen
www.heutinkcreatief.nl
• Boetseren • Beeldhouwen • Hobbymaterialen • Schilderen • Tekenen
21 juli t/m 1 september
vrijdag, zaterdag, zondag
13.00 - 18.00 uur
www.pruimengaard.nl
www.cultureelrondje.nl
Middelweg Oost 9a
Wijk bij Duurstede
telefoon: 0343·573410

kunstkrabbels
Grote overzichtstentoonstelling
Jan Krikke in Secretarie Meppel
Jan Krikke (Meppel, 1940) exposeert zijn werk deze zomer in Kunsthuis Secretarie.
Met deze expositie luidt de Secretarie haar bijdrage in aan Meppel – Culturele
Gemeente in Drenthe 2013-2014. Vooral het Overijsselse natuurgebied
tussen Reest en Wieden is het werkterrein van kunstenaar Jan Krikke, die bij zijn
woning aan het Zuiderpad in Giethoorn, zijn atelier en galerie heeft. Ook zijn geboorteplaats
Meppel en omliggende steden en dorpen zijn onderwerp in zijn werk.
Voor het eerst is het werk van Krikke uitgebreid te bewonderen in de Secretarie in
Meppel, het historisch gebouw aan de Hoofdstraat in Meppel dat in de jeugdjaren
van Krikke nog de gemeentesecretarie huisvestte.
Meppeler Schilders
Krikke groeide op in Meppel in een schippersfamilie, misschien dat zijn belangstelling
voor het water hier vandaan komt. Al op de lagere school had hij een
bovenmatige interesse voor tekenen en schilderen. Op jonge leeftijd stond voor
hem vast dat hij later schilder wilde worden. Jan Krikke is ruim 25 jaar beeldend
kunstenaar. Daarvóór was hij etaleur en heeft hij jarenlang een herenmodezaak
gehad. Op 47 jarige leeftijd, nu 25 jaar geleden, verhuisde hij één gemeente
verderop, naar Giethoorn.
Krikke bewondert de befaamde Meppeler Schilders, zoals Keizer, Torie, Van Schaik,
Smink, Ponne, Zwart en Zwiers. Vooral de al jong overleden Tinus Ponne heeft hem
gestimuleerd en gaf hem aanwijzingen. Krikke’s onderwerpen zijn aanvankelijk
vooral landschappen en stadsgezichten, wel in de traditie van voorgangers, maar
niet in hun voetsporen.
Hij gaat in zijn werk zijn
eigen weg.
Later komen daar ook
bronzen beelden bij,
waarin vooral de mens
centraal staat, meestal
realistisch met soms een
nostalgisch trekje. Ze zijn
te zien op diverse plaatsen
in de regio. Het uit
2004 daterende beeld De
Stadsomroeper dat op de
Wheem in Meppel staat
is een van de bekendste.
Kunststof
Sinds een aantal jaren maakt Krikke kleurrijke kunststof objecten. Die zijn onder
andere te vinden in het nabijgelegen Steenwijk, waar de kunststofindustrie van
oudsher belangrijk is en Krikke zijn materiaal ‘als in een snoepwinkel’ kan ophalen.
Hij exposeerde er al eens mee op de Keukenhof. Door de jaren heen is
Jan Krikke een succesvol kunstenaar gebleken, die als autodidact van zijn passie
zijn bron van inkomen heeft kunnen maken. Zijn werk wordt door velen gewaardeerd;
particulieren, bedrijven maar ook gemeentelijke en rijksinstellingen weten
Jan Krikke te vinden en schaffen werk van hem aan. Door de jaren heen zijn er
heel wat solo- en groepstentoonstellingen van of van zijn werk te zien geweest.
Deze zomer, gelijk met de expositie in de Secretarie, is zijn galerie aan het Zuiderpad
60a in Giethoorn in de weekenden geopend.
Het laatste avondmaal in Museum Schokland
Klein maar fijn in
Pronkkoamer
Zaterdag 6 juli om 16.00 uur zal in de Pronkkoamer in Saaxumhuizen
de expositie onder het motto Klein maar fijn geopend
worden van de kunstenaars Petra van Kalker, Ans Schuiling en
Horst Richard Schlösser. De opening geschiedt door de dichter Paul
Borggrave middels een gedicht, gewijd aan elk der kunstenaars.
Bij het werk Boten van Petra van Kalker vindt tevens de presentatie
plaats van een boekje met gedicht - onderwerp Reitdiep (in het
Nederlands en Gronings). Dichter Eldert Ameling houdt hierna nog
een kleine voordracht.
Petra van Kalker brengt werken uit haar laatste serie Boten en Huizen.
Kleine objecten uit diverse materialen, zoals hout, gelakt papier,
metaal. Een combinatie van kwetsbaar en robuust. Van Kalker
werkt altijd intuïtief. Vanuit een startpunt, een woord, een gedicht
of een zin, laat ze uit haar handen beelden ontstaan. Door haar
werkwijze komen vanzelf oersymbolen en vormen naar boven. De
boot, in zijn diepste wezen symbool voor de menselijke ziel, varend
op een zee van mogelijkheden. Naast autonome kunst brengt
Van Kalker ook toegepaste kunst: lampen van gelakt papier.
Ans Schuiling laat u weer genieten van haar abstracte werken in
olieverf, eitempera en geplooid batist op doek. In haar werk zoekt
ze naar spanning tussen materiaalgebruik, ritme en abstractie.
Handschriftelijke lijnen, textuur en huid van het schilderij dragen
bij aan haar verstilde beelden, die hun oorsprong vinden in het
lege landschap van Noord-Groningen. In de Pronkkoamer is dit
werk dicht bij huis.
Horst Richard Schlösser uit Wiesmoor (D.) komt met werken in gemengde
techniek.
Horst studeerde in Amsterdam en Hamburg. Zijn kunst was al te
bewonderen in Engeland, Zweden en San Francisco en uiteraard in
vele musea en galerieën in Duitsland.
Kleine werken, maar met grote verhalen. Altijd weer komt in zijn
beelden een echtpaar te voorschijn… Soms groot, soms klein.
Pronkkoamer, galerie voor hedendaagse kunst, Saaxumhuizen.
Open za/zo 10.30-17. Info: www.pronkkoamer.nl
Een nieuwe expositie in Museum Schokland staat in het teken van het werk Evelyn
van Oosterhout. Deze Groningse beeldend kunstenaar maakt in haar werk voornamelijk
gebruik van natuurlijke restmaterialen. Ze is gespecialiseerd in het verwerken
van vissenhuid tot verrassende kunstobjecten. Een schijnbaar waardeloos
bijproduct van de industriële visserij krijgt van haar als het ware een tweede leven.
Op beeldende wijze wordt tegelijkertijd de schoonheid en het kwetsbare van het
dier getoond. Dit zorgt voor een vervreemdend effect. Een kunst- of gebruiksvoorwerp
gemaakt van vissenhuid is een niet alledaagse combinatie en geeft het
een mysterieuze schoonheid. Het weerloze van het dier wordt versterkt door zijn
overblijfselen in een niet natuurlijke omgeving te plaatsen.
Centraal in de expositie staat een tafel getiteld Het laatste avondmaal. Alle voorwerpen
op deze tafel zijn zeer gedetailleerd vormgegeven. Voor Evelyn van Oosterhout
staat dit kunstwerk symbool voor de moderne wegwerpmaatschappij. Vissenhuid wordt hoogstens gebruikt voor kattenvoer, terwijl er zoveel meer
mee is te doen. Met een rijkelijk gedekte dinertafel probeert ze de verborgen schoonheid van deze dode dieren te tonen. Zeer bijzonder zijn ook een aantal
grote doeken. De natuurlijke patronen van de verschillende vissoorten die er in zijn verwerkt geven een prachtig palet aan kleuren en lichteffecten.
Deze bijzondere tentoonstelling is tot en met 18 augustus te zien in Museum Schokland. In juli en augustus dagelijks geopend van 10.00 tot 17.00 uur. Zie
www.schokland.nl
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 27
KNSTNWS
75.000ste in Plus Bus
Op 11 juni onthulde minister Jet Bussemaker
met de 75.000ste deelnemer van de Museum
Plus Bus in Den Haag een reproductie
van Mondriaans Vuurtoren bij Westkapelle. De
Museum Plus Bus biedt senioren, die daar
zelf niet toe in staat zijn, een cultureel dagje
uit. Aan het project doen twaalf musea
mee, verspreid over het land. Mevrouw Tol-
Runderkamp mocht haar favoriete kunstwerk
uitkiezen, waarvan een reproductie
op de bus kwam.
Info: www.museumplusbus.nl
Carel Willink Museum
Hans Melchers gaat het kasteel Huize Ruurlo
geheel wijden aan het werk van Carel Willink
(1900-1983). Aanvankelijk wilde Melchers
er zijn collectie realistische kunst
tonen, die hij uit de verzameling van Dirk
Scheringa had gekocht. Daar bleek het kasteel
in Ruurlo te klein voor. Nu wordt het
voormalige gemeentehuis van Gorssel verbouwd
tot Museum voor Realisme. Beide
musea openen in 2015.
Galerie Wansink terug
naar Roermond
Galerie Wansink heeft na een periode van
zes jaar de deuren gesloten in Maastricht,
om deze zomer weer te openen in Roermond.
De galerie van Bert Wansink keert
dan terug op het oorspronkelijke adres,
aan de Neerstraat 76. Wegens renovatie van
dat pand is de galerie voorlopig alleen op
afspraak te bezoeken. Meer informatie op
www.galeriewansink.nl
Film over boer Waalkens
Stichting Beeldlijn in Groningen heeft een
donatie ontvangen om een film te maken
over galeriehouder Albert Waalkens uit Finsterwolde.
Waalkens (1920-2007) liet vanaf
de jaren zestig experimentele kunstenaars
exposeren in zijn stal. De film verschijnt in
2015.
Knecht wint vBvD Prijs
Christoph Knecht uit Düsseldorf heeft de
Van Bommel Van Dam Prijs 2013 gewonnen
voor kunstenaars jonger dan 35 jaar.
In zijn werk verbindt Knecht Duitse kleinburgerlijkheid
middels humor met het heden.
De Haagse fotografe Anne Geene kreeg
een eervolle vermelding. Het werk van alle
twaalf Duitse en Nederlandse deelnemers
is nog tot 1 september te bezichtigen in het
museum in Venlo.
Wassenaar akkoord met
museum Caldenborgh
De gemeente Wassenaar heeft de vergunning
verleend aan Joop Caldenborgh om
op het landgoed Voorlinden zijn Caldic
Museum te realiseren. De eigenaar van
chemieconcert Caldic bezit een grote collectie
met werk van onder anderen Koons,
LeWitt, Kiefer en Hirst. Het museum opent
over twee jaar.

kunstkrabbels
Museum Schwerin toont kunst- en rariteitenkabinetten
Schatten uit de diepte
De bijzondere glans van parels in alle kleuren van de
regenboog is van oudsher een bron van fascinatie.
In de 16e t/m de 18e eeuw, de hoogtijdagen van de
kunst- en rariteitenkabinetten, werden parels en parelmoer
gebruikt om meubels, wapens, sieraden en ander kostbare
objecten te versieren. Het Staatliche Museum in Schwerin in
Noord-Duitsland presenteert deze zomer een tentoonstelling
over kunst- en rariteitenkabinetten, een fenomeen dat ook
vandaag de dag nog niets van zijn glans verloren heeft.
Schelpen, slakkenhuizen en parels fascineren niet alleen vanwege
hun schoonheid, ze gelden ook als exotische vondsten
uit verre en vreemde landen. Ze staan voor het ontdekken
van de wereld door de Europeanen in de Nieuwe Tijd. Liefhebbers
zoals hertog Christian Ludwig II van Mecklenburg
Schwerin (1683-1756), verzamelden zulke kostbaarheden en
toonden ze aan vrienden en bezoekers in hun rariteitenkabinet.
Deze collecties vormden vaak de basis voor een museum.
In de collectie van hertog Christian Ludwig ligt de nadruk op
schelpen en slakkenhuizen. Hij was zowel gefascineerd door
de eigenzinnige vorm die de natuur had geschapen als de
verwerking ervan in kleinoden en kunstobjecten. Als symbool
voor pracht en praal en vergankelijkheid werden ze in de
stillevens van Nederlandse kunstenaars uit de Gouden Eeuw
afgebeeld. Het museum in Schwerin heeft een aantal van
deze stillevens in zijn bezit.
De tentoonstelling vertelt het verhaal van verzamelaars en
hun collecties, van kunst en natuur, van schoonheid en onderzoek,
van vergeten materialen en begeerde pronkstukken.
In de tentoonstelling zijn naast objecten uit de eigen
collectie van het Staatliche Museum Schwerin ook bruiklenen
uit gerenommeerde bibliotheken en musea opgenomen. Een
aantal kunstwerken is na een ingrijpende restauratie voor het
eerst sinds decennia voor het publiek te zien.
De tentoonstelling Schatten uit de diepte duurt tot 15 september.
Meer informatie: www.museum-schwerin.de
Poen de Wijs in Valkenswaard
‘Schilderen met de steendrukpers’
Tot en met 15 september is in het Nederlands Steendrukmuseum te Valkenswaard de expositie Poen de Wijs in steendruk te
zien. Hierin het complete en indrukwekkende lithografische oeuvre van Poen de Wijs (1948). De Wijs maakte de litho’s in
samenwerking met de wereldberoemde Zwitserse meester-drukker Ernst Hanke. Van hem wordt gezegd dat hij kan schilderen
met zijn steendrukpers.
Veelzijdig en imponerend
Deze befaamde veelzijdige beeldend kunstenaar, met presentaties in o.a. Indonesië, Duitsland, Zwitserland, Kenia, de USA,
Oostenrijk en Spanje op zijn naam, ontwikkelde zich tot een ware meester van het realisme. Zijn schilderijen en litho’s worden
mondiaal verzameld. Alom wordt zijn enorme technische niveau in zijn kunstwerken geroemd.
Ook de eerste litho’s die Poen de Wijs op de Koninklijke Academie te Den Haag maakte en de werken die hij samen met zijn
in 2008 overleden echtgenote/kunstenaar Marion van Nieuwpoort creëerde, ontbreken niet. De Wijs wil zijn techniek voor
komende generaties vastleggen en
doorgeven voor de toekomst. Sinds
2012 werkt hij hard aan een I-book.
De ervaring sterft uit, maar De Wijs
hoopt met dit interactieve boek wereldwijd
liefhebbers nu en in de toekomst
te bereiken.
Naast lithograferen schildert Poen
het liefst, maar ook de wisselwerking
tussen beide disciplines werkt
goed. Voor de toekomst is investeren
in een litho nooit slecht gebleken.
De verzamelwaarde van een excellente
litho neemt zelfs gestadig toe.
Het Nederlands Steendrukmuseum
biedt graag een podium aan hedendaagse
kunstenaars die hun hart aan
de lithografie hebben verpand.
Het entreebewijs geeft zowel toegang
tot deze expositie als het
museum waar de bezoeker kennis
maakt met de in 1798 door Alois
Senefelder uitgevonden steendruk
of lithografie. Mondiaal gezien biedt
het museum de bezoeker het meest
complete overzicht van de geschiedenis
daarvan.
Adres: Carolus Gebouw, Oranje
Nassaustraat 8 te Valkenswaard.
Open: di-zo 13-17. Meer info: www.
steendrukmuseum.nl
pagina 28 kunstkrant juli/augustus 2013
Zomertentoonstellingen kunstenaarskolonie Worpswede
Vrouwelijke kunstenaars en
hun vrijheidsdrang
De vier zomertentoonstellingen in de Noord-Duitse kunstenaarskolonie Worpswede bij
Bremen hebben in 2013 het gemeenschappelijke motto Malerinnen im Aufbruch. Centraal
staan vrouwelijke kunstenaars die rond 1900 een eigen plek opeisten naast hun
mannelijke collega’s (en soms naast hun schilderende echtgenoten). Zij vervulden daarmee
een voortrekkersrol. Het spectrum varieert van kunstnijverheid tot schilderkunst die beïnvloed
werd door moderne kunststromingen.
De Worpsweder Kunsthalle toont t/m 15 september een aantal belangrijke werken uit haar
omvangrijke verzameling. Het thema Malweiber, zoals de eerste vrouwelijke kunstenaars in
Worpswede door hun mannelijke collega’s geringschattend werden genoemd, is al decennialang
een verzamelzwaartepunt van dit museum. Omdat de vrouwen niet welkom waren
op de officiële kunstacademies begonnen ze hun artistieke loopbaan meestal op ‚damesacademies‘.
Daarna namen ze les bij hun mannelijke collega’s, onder andere in Worpswede.
Of het nu gaat om Paula Modersohn-Becker, Ottilie Reylaender of Marie Bock, al deze
vrouwen wilden hun talent ontwikkelen en kozen vastberaden voor het kunstenaarschap.
De Barkenhoff toont t/m 13 oktober schilderijen van Julie Wolfthorn. Deze in 1884 geboren
schilderes was aan het begin van de 20e eeuw een van de bekendste en productiefste
kunstenaressen van Duitsland. Ze was vooral bekend als graficus en portrettist van bekende
mensen. Bovendien was ze actief in diverse verenigingen die vrouwen in de kunst ondersteunden.
In de Große Kunstschau worden t/m 15 september werken van vrouwelijke schilders uit de
Deense kunstenaarskolonie Kerteminde en uit Worpswede tegenover elkaar geplaatst. De
vrouwen uit Kerteminde vormden samen met hun echtgenoten de kern van de zogenaamde
Fünische school. Terwijl bij hen vooral de hechte kunstenaarsgemeenschap belangrijk was,
stond bij de Worpsweder kunstenaressen, zoals Paula Modersohn-Becker en Clara Rilke-
Westhoff, eerder de persoonlijke ontwikkeling
op de voorgrond.
De kunstweverij van Martha Vogeler is de titel
van de tentoonstelling in Haus im Schluh.
In deze tentoonstelling, die duurt t/m 13
oktober, staat Martha Vogeler centraal. Na
haar scheiding van de beroemde Jugendstilkunstenaar
Heinrich Vogeler stichtte ze
het Haus im Schluh, met museum, weverij
en gastenkamers. De tentoonstelling toont
haar mooiste en kostbaarste objecten, die
tussen 1920 en 1961 zijn ontstaan.
Naast andere spannende thematische tentoonstellingen
zijn natuurlijk ook de meesterwerken
van de ‚Alte Worpsweder‘ het
hele jaar door in de Worpsweder musea
te bewonderen. Meer informatie op www.
worpswede-museen.de
Geïnspireerd door band van Möbius
Origins and Endings
Vanaf 10 augustus is in galerie Noord de tentoonstelling
Origins and Endings, een solo-expositie van
Maxelant Harmsze. Zij maakt ruimtelijk werk, schilderijen
en installatie’s. Het gebruikte materiaal is voornamelijk
textiel.
Voor deze expositie heeft ze een installatie gemaakt die
Evolution heet, te zien bij binnenkomst van de galerie.
Deze installatie is gemaakt met een knipoog naar Darwin.
Het is een compleet overzicht van het ontstaan en
de ontwikkeling van een nieuwe soort, de Möbius maxelendis
aureus, in de vorm van een schelp en aangevuld
met een groot aantal kleurige subspecies. Dit object komt
uit 2009 en is de eerste in rij, waarna gedurende de jaren nog 70 objecten zouden volgen.
Het object ‘de schelp’ is, net als de rest, een met de naaimachine gevormde smal wollen
band, geïnspireerd op de band van Möbius. Dat is een ring die voordat hij gesloten wordt,
eenmaal gedraaid wordt.
Naast deze vrolijke installatie zijn verderop in de galerie nieuwe werken over het thema
Vergankelijkheid te zien: Niet meer horen en Niet meer zien. Deze werken verbeelden de
eindigheid der dingen. De schilderijen en objecten zijn hier vooral zwart/wit. Fragmenten
van kledingstukken, dorre bloemen, gevonden materiaal, teksten en verf geven vorm aan
herinnering en emotie.
De tentoonstelling wordt geopend op zaterdag 10 augustus om 17.00 uur in galerie Noord,
Nieuwstad 6, Groningen. Open: T/m 5/9, wo-zo 13-17.

Gerard Galema
Gega-art
S
Abstract
expressionistisch
beeldend werk
“die zijn
weerga niet kent”
Gerard Galema
Lytse Buorren 18
8842 LJ Welsrijp
Tel: 051 73 41 405
www.gerardgalema.nl
geranna@hetnet.nl
gerard.galema@hotmail.com
Atelierbezoek op afspraak
kunstkrabbel
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 29
Frans kunstenaarscollectief in Amsterdam
Ouh La La!
Galerie CNCPT13 Amsterdam presenteert het Franse kunstenaarscollectief Ouh la la!, DélicARTesses de Nancy
waarin fotografie, schilderkunst, tekeningen, sculpturen, beeld en geluid worden gecombineerd in één expositie.
Hun werk zijn t/m 21 juli voor de eerste keer buiten Frankrijk te zien.
De expositie lijkt op de eerste indruk een vat vol tegenstellingen. De sterk uiteenlopende thema’s van de
zes kunstenaars is een mix van brutaliteit en naïeve zoetigheid. De expositie toont excentrieke uitspattingen
naast ontroerende eenvoud. Hardheid en eenzame leegte naast sensualiteit, natuur en massa. De grote
verbindende factor: het theatrale. Alle kunstenaars hebben een echte fascinatie voor ‘de andere kant’, het
onverklaarbare, ongrijpbare. De plaats waar onze dromen en verdriet een schuilplaats kunnen vinden. Waar
alles mogelijk is.
Het theater speelt letterlijk een rol voor de kunstenaars. De naam van hun gezamenlijke atelier spreekt
voor zich: Atelier Oz Theatreland is een combinatie van circustheater en beeldende kunst van oprichter Gary
Didler. Oz heeft met haar prestaties veel succes behaald in heel Europa. De groep richt zich tegenwoordig
voornamelijk op het scheppen van theatrale creaties in solo exposities, maar het podium roept.
De expositie Ouh La La bevindt zich in galerie CNCPT13, de eerste ‘art conceptstore’ in Amsterdam. Hoewel
de kunst die tentoongesteld staat tijdens de expositie normaal gesproken niet samen getoond wordt, maakt
CNCPT13 dit toch mogelijk. De galerie laat zich, net als de geëxposeerde kunst, niet in hokjes plaatsen en
heeft ‘no boundaries’. CNCPT13 wil kunst toegankelijk maken voor een breed publiek. Daarom hangen er
naast kostbare kunstwerken van € 4000,- ook kunstwerken van € 600,- en wordt er naast moderne kunst
ook klassieke kunst tentoongesteld. Meer informatie op www.cncpt13.com
www.evertvanhemert.nl

pagina 30 kunstkrant juli/augustus 2013
GALERIE BUITENGEWOON
Dr.Heawei 52 De Wilgen Tel. 0512518684
Zomer expositie 1juli t.m. 30 september
DINIE BOOGAART
Pasteltekeningen
JITSE SIKKEMA
Beelden in brons en klei
Open: Ieder eerste en laatste weekend van de
maand van 13.00 tot 18.00 u. en op afspraak
www.jitsesikkema.nl
hedendaagse beeldhouwkunst
Landgoed Anningahof
tweede
2013
lustrum
77 kunstenaars uit binnen- en buitenland in het beeldenpark
en de paviljoens en vier gastcuratoren die hun keuze tonen:
25-5 t/m 23-6 Kees van Twist en Peter Weeda
(werken van Eelco Brand, Judith Maria Kleintjes
en Jehoshua Rozenman)
29-6 t/m 28-7 Benno Tempel
(werken van Emo Verkerk en Krijn de Koning)
3-8 t/m 1-9 prof. dr. Henk van Os en zijn zoon Peter van Os
(werken van Levi van Veluw)
7-9 t/m 6-10 Liesbeth Brandt Corstius
(werken van Fransje Killaars, Gijs Assmann,
Barbara Polderman en Karin Arink)
Hessenweg 9 Zwolle • 038-4534412 • 26 mei t/m 27 oktober • wo t/m zo 13.00 - 18.00 uur • www.anningahof.nl • info@anningahof.nl
Museumplein 2 9203 DD Drachten
[t] (0512) 51 56 47
www.museumdrachten.nl
openingstijden:
di t/m zo 11-17 uur
feestdagen 11-17 uur
maandag gesloten
meer dan 100 werken in de
RINSEMA
VLEUGEL

expositieagenda Stuur
Groningen Kunstroutes groningen
appingedam
museum møhlmann Westersingel 102-104, T 0596-682856, open
vr-zo 13-17. 7 juli t/m 8 sept Beeldbrokken, Eliot Allsop, Sara van
Epenhuysen, Rein Pol e.a.
de noordelijke Kunsthof Blankenstein 2, T 0596-624488, open vr-zo
14-17.
bad nieuweschans
galerie ateliertwee Voorstr. 32, T 0597-655420, dagl. op verzoek
12-18. Ingrid Constance, Hans van Herwijnen, schilderijen.
Old ambt glasblazerij & galerie Hamdijk 21, T 0597-655213, open
do-zo 13.30-17.30. Glaskunst. Demo glasblazen 15 u.
bellingwOlde
emmelot Boeken&Kunst, Hoofdweg 74, T 0597-530738, open zo 13-
17 en op afspr. 11 aug t/m 22 sept Lieke Vreede, etsen.
museum de Oude wolden Hoofdweg 161, T 0597-531509, open
wo-vr 11-17, za/zo 13-17. T/m 1 sept Zhuang Hong Yi, weer terug
in Groningen.
finsterwOlde
de groninger Kroon Reiderwolderpolder 4, T 0597-354261, open za
14-17, zo 11-18. en op afspr. T/m 18 aug Kust – Kunst, Herma van
Bolhuis, Jan van Well e.a.
grOningen
der aa-kerk Akerkhof 1, open di-za 10-17, zo 13-17. 5 juli t/m 1 aug
Nieuwe Uitleenschatten, 2 x 20 kunstenaars.
ann’s art Vos Interieur Maupertuus, Laan Corpus den Hoorn 100,
open op winkeltijden.
Kunsthandel richard ter borg Folkingestr. 33, T 050-3110918, open
wo-za 12-17.
galerie peter te braak Noorderhaven 50, T 050-3180311, open vr/za
11-18. Schilderijen 20e eeuw.
cbK groningen Trompsingel 27, T 050-3680160, open wo-zo 13-17.
T/m 28 juli Edwin vd Heide, klankinstallaties.
galleria unexpected Schuitendiep 47, T 050-3183144, ma-zo 11-17.
3 juli t/m Irma Balakauskaite, grafiek, beelden.
groninger museum Museumeiland 1, T 050-3666555, open di-zo
10-17, vr 10-22. T/m 18 aug Vrouwen van revolutie, Rusland 1907-
1934. T/m 15 sept Schenking Henk van Os, De Wolf, Van Elk, Tissing
e.a. Capita selecta, Chapman Brothers, Warhol, Quinn e.a. T/m 11 nov
Fuck off 2, Ai Weiwei, Zhao Zhao e.a.
lê art gallery Steentilstr. 40-42, open do-za 12-17 en op afspr.
Div. Nederlandse en buitenlands kunstenaars. T/m aug Jasper van
Deutekom, SW Jonker, Kirsten Krijthe e.a.
galerie mooiman Noorderstationsstr. 40, T 050-57110394, open
vr-zo 14-18.
galerie noord Nieuwstad 6, T 050-3113322, open di-za 13-17, 1e
zo vd maand 13-17. T/m 18 juli Drie generaties paneel, penseel en
camera, Marinus, Jan en Vivian Brinkgreve. 10 aug t/m 5 sept Origins
and endings, Maxelant Harmsze, div. techn.
noordelijk scheepvaartmuseum Brugstr. 24, T 050-3122202, open
di-za 10-17, zo 13-17. T/m 15 sept Tin van toen, Marjolein vd Berg.
noorderlicht fotogalerie Akerkhof 12, T 050-3182227, open wo-zo
12-18. 6 juli t/m 25 aug Philip Toledano.
Kunstlievend genootschap pictura Walburgstr. 1, T 050-3122953, open
wo-za 13-17, zo 14-17. T/m 7 juli Eindexamen Klassieke Academie.
remonstrantse kerk Coehoornsingel 14, open ma-vr 9-16.30. T/m
26 juli Verstilling in beweging, Jitske Azier. 5 aug t/m 21 sept Art,
que j’ai trouvé, Nico Kamberg, objecten.
station noord Kastanjelaan 1. T/m 1 aug Gerhild van Rooij, poëziebanieren.
Bestemming onbekend, Henk Puts.
galerie with tsjalling Oosterstr. 26, open wo-vr 12-18, za 12-17. T/m
3 aug Full detail, Stephen vd Burg, Mieke Fokkinga, Henri Jacobs.
art gallery erik Zwezerijnen Folkingestr. 65, open do-za 12-18.
haren
centrum za 31 aug 11-17. Kunst- en cultuurmarkt, 100 deelnemers.
hortus Kerklaan 34, T 050-5370053, open dagl. 9.30-17. T/m 15 sept
Yvonne Visser, Adri de Fluiter e.a., beelden.
atelier salvia Oosterweg 99, T 050-5414064, open op afspr. Beelden.
middelstum
borg ewsum Oosterburen 1, T 0595-557282, wo-zo 13-17. 3 juli t/m
1 sept Het zit in de familie, Jan Klompsma, Joke Borstlap-Klompsma,
Tjitze IJdo.
midwOlda
galerie maya wildevuur Ennemaborg, Hoofdweg 100, T 0597-
552950, open vr-zo 14-17.
nieuwOlda
Kunstpodium de leegte Hoofdstr. 115, T 0596-541172, open op afspr.,
t/m 11 aug zo 11-17, Loes Plant, Maarten Ronhaar, Petra Koen e.a.
atelier/galerie Yvonne struys Hoofdstr. 45, T 0596-542926, open
dagl. Permanent twee- en driedimensionaal werk.
nieZijl
galerie ruigewaert Rijksstraatweg 1, T 0594-213738, open za/
zo 12-18 en op afspr. T/m 28 juli 2Different, Gertjan Scholte-Albers,
Harry Wever.
rOOdeschOOl
liti galerie/pottery Laanweg 1, T 0595-412548/412402, open do/
vr 10-16, za 13-16 en op afspr. Tiny Bouter-Snijders (keramiek), Linda
Bouter (schilderijen).
saaxumhuiZen
galerie de pronkkoamer Saaxumhuizerweg 2, T 0595-425078, open
za/zo 10.30-17 en op afspr. 6 juli t/m 1 sept Klein maar fijn, Petra
van Kalkar, Ans Schuiling, Horst Richard Schlösser.
scheemda
galerie beeldkracht Torenstr. 6-8, T 0597-591068, open wo-za 10-18,
zo 12-17 en op afspr. T/m 31 juli Zomers kwartet, Arnor Bieltvedt,
Cosia Bolwijn, Adri Dijkhorst & Sjer Jacobs.
slOchteren
arthok gallery Schaaphok 3, T 06-15312813, open apr-sept zo 13-17
en op afspr. Susan Baxter, schilderijen.
fraeylemaborg Hoofdweg 30, dagl 10-17, wknd/feestdagen 13-17.
T/m 8 sept Keep on dreaming, Hans van Bentem.
Kunsthal slochteren gemeentehuis, Hoofdweg 10a, open ma-vr
9-16.30. T/m 4 sept Vieftig joar leden oet tied komen, K. ter Laan en
div. kunstenaars.
ten bOer
atelier horneman Ticheldobben 8, T 06-50563099, open vr/za
11-17, zo 13-17 en op afspr. T/m 25 aug Uitleenexpositie, Martin
Horneman, Stefanie Ottens.
van eems tot westeremden
Za 31 aug, zo 1 sept, 11-17. Ateliers van 26 kunstenaars op
unieke locaties in cultuurhistorisch gebied in Noord-Groningen.
Info: www.atelierroutevaneemstotwesteremden.nl
atelier route 99 noord-west groningen
1e zo vd mnd, 12-17. 17 kunstenaars in Noordwest-Groningen.
Zowel figuratief als abstract. Info: www.route99.nl
Noorder 7
1e zo vd mnd 12-17. 30 km lange route door NO-Groningen.
Routebeschrijving bij bibliotheken, VVV en locatie Waarkunst.
Info: www.noorder7.nl
Open ateliers ten boer stichting Kat
1e zo vd mnd 13-17, mei t/m okt. Info: Bertus Hidding, Kollerijweg
18, Woltersum, tel: 050-5710707 of www.stichtingkat.nl
Open ateliers westerkwartier
1e zo vd mnd 12-17. 10 kunstenaars in de regio Westerkwartier.
Info: www.openatelierswesterkwartier.nl
ter apel
Klooster ter apel/galerie ii Boslaan 3-5, T 0599-581370, open di-za
10-17, zo 13-17. T/m 29 sept Zielenvisserij.
tOlbert
roesd De Holm 34, T 0594-549707, open wo-vr 10-17.30, za 10-17.
uithuiZen
museum eddy roos Emmaweg 50, T 0595-431067, open apr t/m okt
za/zo 13-17. T/m 14 juli Circustheater, Clary Mastenbroek, Vincent
van Os, Jan vd Kooi e.a.
atelier gijs van der sleen Brouwerijstr. 42, T 06-10249689, open 1e
zo vd mnd 12-17 en op afspr. Schilderijen, foto’s.
ulrum
expoor Spoorstr. 28, open vr-zo 12-17. T/m 28 juli Vogels, Ans van
Genderen, schilderijen.
veele
marlies heylmann Tuin voor kunst, Wedderstr. 52, T 0599-313063,
open op afspr. Glaskunst en figuratieve beelden.
westeremden
Kunstgang Op de wind Aylsumaheerd, Vierburenweg 11, T 0596-
551877, open vr-zo 13-17 en op afspr. 6 juli t/m 1 sept Land, Marleen
Felius, Bernard Divendal e.a.
de weem Abt Emopad 2, T 0596-551415, open t/m okt, do-za 13-17.
T/m aug Stillevens en interieurs kerken, kloosters.
winschOten
galerie marten randa Stationsweg 41, T 0597-414140, open vr
12-22, za/zo 12-18 en op afspr. Ook beeldentuin. 20 juli t/m 11 aug
Rode rups blauwe stad.
galerie veldpape Engelenstilstr. 14, T 0597-413546, open wo-za
13-17 en op afspr. Chinese kunst, schilderijen van Nederlandse en
buitenlandse kunstenaars.
Zeerijp
beeldentuin eenumermaar Tolweg 4, T 0596-573517, open t/m 1
sept zo 13-17. Herbert Koekkoek, Ine de Cock e.a., 80 beelden.
Friesland
aldtsjerK
galerie bloemrijk vertrouwen Van Sminiaweg 70, T 058-2561176,
06-25356418, open do-za, 14-17 en op afspr. 7 t/m 31 juli Vera de
Vries, schilderijen. 23 aug t/m 18 sept Aukje Reitsma, schilderijen.
ameland
dit eiland Burenlaan 1, Hollum, T 0519-554405, open za/zo 11.30-
15.30 en op afspr. Armando, Warffemius, Raveel e.a.
galerie november Bureweg 2, Nes, open ma, do/vr 10-16, za 10-15.
philadelphia galerie & atelier, Rixt van Doniastr. 2, Nes, T 0519-
543092. Johan Faber, Ingo Leth, Sjoukje Iedema e.a.
st. willibrordskerk Tsjerkestrjitte 1, Holwerd, open vr-zo 11-17. 20
juli t/m 11 aug Waddenkunstkring, Door Dogger, Wianda Keizer,
Geert de Weerd e.a.
baKhuiZen
homan-hupkens in prent en beeld Gaestwei 14, T 0514-581312/06-
13020602, open vr-zo 12-17 en op afspr. Reinder Homan, Sofie
Hupkens, grafiek, beelden. T/m 7 juli Japanse prenten, o.a. Hokusai,
Hiroshige; aardewerk, o.a. Romeins, Perzisch, Chinees.
beetsterZwaag
galerie van harinxma Van Harinxmaweg 4, T 0512-385511, open vrzo
13-17. T/m 21 juli Mata Hari in Beetsterzwaag, Thérèse Steinmetz,
Nanko van Dijk e.a.
galerie terbeek Hoofdstr. 42, T 0512-820300, open wo-zo 13-17 en
op afspr.
Kunstruimte wagemans Hoofdstr. 24a, T 06-51552333, open vr-zo
12-17. en op afspr.
berliKum
galerie hiske wiersma en lijstenmakerij, Kleasterdyk 32, T 06-
20193896, 1e za/zo vd mnd 13-17 en op afspr. Schilderijen.
bOOrnbergum
els van der glas beeldentuin en expositieruimte Krite 61, T 06-
15501064, mei t/m sept ltste wknd vd mnd 13-17. Beelden in brons.
burum
galerie-studio aafke holman Herestr. 2, T 0594-249621, open za/zo
13-17. T/m 25 aug Mens(g)elijk, cursisten Holman.
de wilgen
atelier amapola Hoptunen 13, T 06-52539055, open za/zo 13-17
en op afspr.
galerie buitengewoon Dr. Heawei 52, T 0512-518684, open 1e en
ltste za/zo vd mnd 13-17 en op afspr. T/m 1 okt Onder vrienden,
Dinie Boogaart (schilderijen), Jitse Sikkema (beelden).
drachten
e.m. galerie Heideanjer 8b, T 06-22121831, open vr-za 13-17 u en
op afspr. T/m 20 juli Fons Hoiting, Diana Jahns e.a.
expositiegegevens en persberichten voor de KunstKrant van september/oktober
uiterlijk 10 augustus naar het volgende adres: KunstKrant, Postbus 494, 9700 AL Groningen,
of e-mail naar kunstkrant@live.nl
de galerij Burg. Wuiteweg 24, ingang Boelensstraat, T 0512-335025,
open wo-zo 14-17 (juni zo gesloten) en rond voorstellingen De Lawei.
galerie atelier henk hofstra Morra 11, T 0512-518830, open vr/
za 11-17 (eerst even bellen) en op afspr. div techn., en ook gastexposanten.
museum dr8888 Museumplein 2, T 0512-515647, open di-za 11-17,
zo, feestd. 13-17.
Kunstuitleen veenstra Moleneind NZ 22, T 0512-513223, open di- za
winkeltijden. Permanente expositie Piet de Vries, etsen, schilderijen.
eernewOude
galerie Koopmans De Stripe 14, T 0511-539575, open do-za 14-17
en op afspr.
franeKer
Kantoor der franeker courante Kunsten Eise Eisingastr. 21, T
0517-395553, open t/m 29 sept za 12-15.30 en op afspr. Douwe Elias,
schilderijen.
museum martena Voorstr. 35, T 0517-392192, open di-vr 10-17, za/
zo 13-17.
gOrredijK
galerie hoogenbosch Stationsweg 66, T 0513-465178, open do-zo
13.30-17.30 en op afspr. 15/7-18/8 alleen op afspr. T/m 18 aug Hans
Boer, Ed Dukkers e.a.
cordèls Kunstkliniek Stationsweg 66a, T 0513-464122, open zo
13.30-17.
grOu
Kunsthal expomeer Aquavarium, De Finnen 1, open do-za 10-17,
zo 12-17.
harlingen
hannemahuis Voorstr. 56, open di-vr 11-17, za/zo 13.30-17. T/m 29
sept Beeld van een tuin, Gubbels, Jouta, Hörl e.a.
galerie de vis Noorderhaven 40, T 0517-417116, open do/vr 12.30-
17, za 11-17 en op afspr. T/m 21 sept Friese kathedralen, Sietske
Bosma, Cozijn van Leeuwen e.a. T/m 29 sept Eja Siepman vd Berg,
Klaas Gubbels, Hielkje van Damme e.a.
haulerwijK
galerie hummel Leeksterweg 29, T 0516-425000, open di-vr 9.30-
17.30, do tot 21, za 9.30-16. T/m 7 sept cursisten Grijpskerk.
heerenveen
museum belvédère Oranje Nassaulaan 12, T 0513-644999, open
di-zo 11-17. T/m 1 sept Achter de horizon, Willem van Althuis.
museum willem van haren Minckelersstr. 11, T 0513-623408,
open di-vr 11-17, za/zo 13-17. T/m 21 juli Baukje de Loos, grafiek,
schilderijen.
jOure
atelier bertina Röntgenweg 1, T 06-47058805, open 1e zo, 3e wo
vd mnd 13-17 en op afspr. Bertina Tilma, schilderijen.
museum joure Geelgietersstr. 1-11, T 0513-412283, open di-vr 10-17,
za-ma 14-17.
jubbega
Kunstlokaal no8 AlleskAn, Schoterlandseweg 55, T 0516-463141,
open za/zo 12-18.
KatlijK
african tribal art Galerie De Ruijter-Van Santen, Aaltjelaan 2, T 0513-
631130/06-51381263.
KOllum
galerie jitsche hemkes Voorstr. 100, T 0511-451321, open zo-vr 14-
17, of op afspr. T/m 1 sept Jittie Wildeman, Anja Lofvers.
atelier Kunstlokaal 7 Voorstr. 55, T 0511-450752, open vr/za 14-17,
indien aanw. en op afspr. Max en Louise de Winter, schilderijen.
KOudum
beeldhouwcentrum Koudum Hoofdstr. 4, T 0514-522676, open di-za
10-12.30, 13.30-17. Kunstroutes & workshops. T/m 15 sept 10 jarig
jubileum, div. activiteiten.
galerie de souverijne Hoofdstr. 26-28, T 06-10374486, open wo-za
13-16 en op afspr. 6 juli t/m 31 aug Irina Laube, schilderijen.
atelier wim Zorn Hoofdstr. 55, T 0514-521966, open t/m 25 aug zo
14-17 en op afspr. juli: Wilco Dragt, Bert de Turck, foto’s. aug: Zorn
and friends, groepsexpositie.
leeuwarden
galerie 92 Eewal 92, T 058-2991170, open wo-zo 13-17 en op afspr.
galerie de Kleine hoogstraat Kleine Hoogstr. 14, T 058-8442545,
tijdens exposities do-za 13.30-17 en op afspr.
Keramiekmuseum princessehof Grote Kerkstr. 11, T 058-2948958,
open di-zo 11-17. T/m 27 okt Het mysterie Ming.
galerie de roos van tudor Eewal 47-49, T 058-2161636, open do-za
12-18. T/m 30 aug Cross roads, Boele Bregman, Tames Oud, Dorien
Plaat, Henk Krist e.a.
Kunsthandel & galerie de vries Turfmarkt 1, T 06-52037004 open
do-za 13-17.30 en op afspr.
prins van waldeck Grote Kerkstr. 18, T 058-2158453, open za 13-17
en op afspr. Jerre Hakse, schilderijen, gouaches.
lemmer
inart kunstenaarscollectief, Nieuwburen 10-12, T 0561480807. 27 juli
t/m 1 sept Onno Hooymeijer, installatie.
menaldum
Ki beau galerie Lytsedyk 10, T 0518-452142, open vr 13-17, za 11-
17. Dana Andreev, Jaap van Dijk, Hans Jouta e.a.
Kunstroutes friesland
Kunstroute gaasterland
Zo 7 juli en 4 aug, 12-17. 8 kunstenaars stellen atelier open
langs (fiets)route van 25 km. Info: www.kunstroutegaasterland.nl
Open atelierroute slikwerk
Za/zo 13/14 juli 13-18. 25 locaties op en om het Bildt, NW-
Friesland. Overzicht en folder Aerden Plaats, Oude Bildtzijl.
Info: www.slikwerk.nl
Kunstroute ‘ars et natura’
Apr t/m okt. Elk laatste volledige wknd vd mnd za/zo 13-17.
Kleine route langs 3 kleinschalige locaties tussen Beetsterzwaag
en Drachten. Info: www.ateliertonterlinden.nl
Kunst aan de Kust harlingen
9 galeries, ateliers en een museum op loopafstand in Harlingen.
Boekjes verkrijgbaar bij bibliotheken, VVV’s en hotels.
Info: www.kunstaandekust.nl
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 31
nieuweschOOt
landgoed Zofier Rotstergaastweg 95, T 0513-681616, open vr-zo
12.30-17. T/m 18 aug Zee & strand, Johan Abeling, Ans Zondag e.a.
24 aug t/m 22 sept Groningen, Paul Boswijk, Natasja Bennink e.a.
T/m 31 okt beeldentuin.
Offingawier
galerie Offingawier Fiifgeawei 25, T 0515-415771. Zomerexpositie,
Gert Jan Veenstra, landschappen.
OldeberKOOp
div. locaties 13 juli t/m 11 aug Open Stal, 50 kunstenaars.
Kunstruimte hiemstra Oosterwoldseweg 17, T 0516-451861, open
vr-zo 13-17.30.
Olterterp
galerie lauswolt bij De Slag, Selmien West 2, T 0512-301695, open
di-za 10-12, 13.30-17, zo 13.30-17. T/m 21 juli Thom Boekhoven,
Angelo Moyano e.a.
OOsterstreeK
atelier grensweg Dwarsvaartweg 78, T 0561-433122, open vr/za
13-17 en na afspr. Jeltje Baas, schilderijen.
OOsthem
galerie Oosthem Hernepaed 4, T 0515-533105, open do-za 11-17
en op afspr.
Oude bildtZijl
aerden plaats Ds. Schuilingstr. 4-6, T 0518-421012, open za/zo, mei
t/m sept wo-ma 10.30-16.30. Kunstkring Uytland.
galerie/atelier de trapjes Oude Bildtdijk 94, T 0518-421293, 1e za/
zo vd mnd 13-17 en op afspr. John Maes, Joske Maes-Pellens.
raard
OerKa irene verbeek museum kerkje van Raard, T 050-5291360,
open apr t/m okt vr-zo 14-17 en op afspr. Sonata.
sint annaparOchie.
hendrik elings Oudebildtdijk 202, open t/m sept 1e zo vd mnd.
Thuisexpositie Hendrik Elings.
sint jacObiparOchie
atelier 11 Oudebildtdijk 834, T 0518-491286, open ltste zo vd mnd
en 13/14 juli. Lucie de Blécourt, sieraden.
snaKKerburen
galerie efterom Oan ‘e Dyk 20, open vr/za, 1e zo vd mnd 13-17
en op afspr. T/m 14 sept Eigen-wijze, Bertie van Drenth, Tineke
Baukema e.a.
terband
rotondekerk Pastorielaan 12, T 0513-529765, open t/m 14 sept za/
zo 13.30-17. Ek herhaal jou - Ingrid Jonker verbeel, Wia Bouma, Klaas
Werumeus Buning, Catrinus Spinder e.a.
terschelling
galerie Oosterburen 44 Oosterburen 44, Midsland, T 0562-448031,
open ma-za 10-18. Olieverfschilderijen van Barbera Schot.
sneeK
galerie bas Marktstr. 3, T 0515-426383, di-vr 13-17, za 12-16.
galerie peter bax Singel 82, T 0515-422772, open di-vr 13.30-18,
do 19-21, za 10-17. T/m 13 juli Jan Osinga (objecten), Sjoerdtje Hak
(schilderijen).
atelier de Zandloper Bothniakade 31, T 06-27828264, open vr/za
10-18 en op afspr. Elke za in aug: Kunst op de Kade.
tijnje
la lanka galerie/beeldentuin, De Warren 17, T 0513-571154, open
t/m 15 sept, do-zo 13-17. Een fine fleur van Vlaamse en Nederlandse
sculpturen.
tjerKwerd
galerie artisjok Kerkstr. 19, T 0515-579193, open do-za 13-17 en op
afspr. T/m dec Torsen aan evolutie, Ada Stel.
twijZel
pilat & pilat Tsjerkebuorren 40, T 0511-541750, open di/wo 10-
17.30, do/vr 10-20, za 10-17.
frytsjam Beelden- en Pluktuin, De Wedze 22 A, T 0511-543440, open
wo, vr 14-18, za 10-18, zo 13-18. Werk van Rein Bril.
de veenhOOp
atelier ton ter linden Kruswei 14, T 0512-462098, open za/zo
27/28 juli, 24/25 aug 10-17 en op afspr. T/m 27 okt De natuur als
aangever, Hans Jouta, Ton ter Linden, Gert Tabak, Lammy Cremer.
veenKlOOster
galerie de Kuiperij Kleasterwei 14a, T 0511-443081, open vr, za
13-17 en op afspr.
it lytse slot Kleasterwei 7, T 0511-445214, open ma-za 13-17 en op
afspr. T/m 1 nov Baaien hemd & haute couture, Fong Leng, Spijkers
en Spijkers, mode.
veenwOuden
de schierstins Hoofdstr. 1, open di-zo 13.30-17. T/m 25 aug Jan
Ketelaar, Anne Woudwijk, beelden.
wijnjewOude
the jewelry story Tsjerkereed 4, T 0516-481857, open do-za. Sieraden,
Jan Kerkstra, Marion Pannekoek.
galerie de wouden Merkebuorren 54, T 0516-481964, open za 11-17
en op afspr. T/m 28 sept Joop van Bergen, beelden.
wOlvega
hannie mein Keramiekgalerij Frisaxstr. 12, T 0561-614545, open ma
13.30-18, di-vr 09.30-18, do tot 21, za 09.30-17. T/m 3 okt Helene vd
Meer, Andre te Dorsthorst e.a.
wOrKum
galerie berger Noard 23A , T 06-20234810, open wo-za 11-17, zo-di
indien aanw. en op afspr. 25 juni t/m 31 aug Hanna van Wel, Agaath
Berger, schilderijen, sieraden.
vm gemeentehuis Merk, open t/m 28 juli di-zo 11-17. Zilveren
Camera.
jopie huisman museum Noard 6, T 0515-543131, open dagl 13-17,
apr t/m okt ma-za 10-17, zo 13-17.
galerie Kesk-art Noard 5, T 06-30590478, open vr-zo 13-18, mei-okt
wo-vr 13-18, za/zo 11-18. Ulrich Schriewer, Eelko van Iersel, Maartje
Punt e.a.
galerie ada stel Súd 32, T 0515-579193, open do-za 13-17 en op
afspr. T/m 1 nov Andermans palet, Jacob Ritsema, Saad Ali e.a., div.
techn.
galerie de vereeniging Sud 13, T 06-28676254, open vr-zo 13.30-17.
T/m 1 sept Wendelien Schönfeld, Frâns Faber, grafiek.

nieuw
pagina 32 kunstkrant juli/augustus 2013
GALERIE KUNSTBROEDERS
PRESENTEERT
EXCLUSIEF IN NEDERLAND:
1977, FUJIAN / CHINA
GONG DONG vestigde inmiddels met
zijn, overwegend witgelakte, bronzen
beelden zijn naam op het internationale
kunstpodium. Wie zijn aaibare beelden
heeft gezien, subtiel qua belijning, vorm
en detail, neemt ze op z’n netvlies mee.
1977, HUNAN / CHINA
XIE AIGE zette zichzelf als een komeet
op de internationale kaart. Met haar
gestyleerde, bronzen beelden, drukt zij
als geen ander op een ingetogen wijze
onze menselijke expressies uit.
In haar beelden spelen de mens en zijn
beweging altijd een cruciale rol.
Galerie Kunstbroeders is gespecialiseerd in kunst van jonge, Chinese kunstenaars.
Galerie Kunstbroeders - Weverssingel 22 - 3811 GK Amersfoort
(T) 033 743 07 45 (M) 06 14 133 123 - info@kunstbroeders.com - www.kunstbroeders.com
Geopend van vrij- t/m zondag, 13.00 -18.00 uur. Tevens op afspraak. Deelnemer KunstKijkRoute Amersfoort.
1981, HANDAN / CHINA
WU JIA HUI toont haar onmetelijke
creativiteit en fantasie in fantastische
bronzen sculpturen. Haar bronzen
vertellen in hun vertederende poses
altijd een verhaal. De patine van haar
bronzen is ongeëvenaard. De kleine
accenten verraden haar vrouwelijke
‘touch’. Een Chinese kunstenares met
potentie!
Wij presenteren u in onze exclusieve galerie een keur aan schilderijen en sculpturen.

expositieagenda Stuur
Drenthe
annen
de strubbel atelier-galerie, Schipborgerweg 5, T 0592-271974, open
op afspr. Cees Drubbel, schilderijen.
assen
adventskerk Lindelaan 49, open vr 10-12, zo rond kerkdienst
9-11.30. 5 juli t/m 29 aug Opgedoekt landschap, Musch, Von Dülmen-
Krumpelmann, Haraji e.a.
cbK drenthe/kunstuitleen assen Weiersstr. 1/f, T 088-0128000,
open wo-vr 13-17, za 13-16. T/m 1 sept Timeport, Frank van Salm,
foto’s.
cbK vanderveen Koopmansplein 16. open tijdens winkeltijden. T/m
10 aug Baronessen en ballerina’s, Heike Suhre, foto’s.
drents museum Brink 1, T 0592-377773, open di-zo 11-17. T/m 15
sept Total Thijs, Thijs Jansen, schilderijen. T/m 22 sept Lyrische lijnen,
Klimt, Kokoschka, Schiele e.a. 9 juli t/m 5 jan De Dode Zeerollen.
gouverneurstuin T/m 2 sept Erwin Wurm, beelden.
Kunstruimte rudy lanjouw Portugallaan 60, T 06-21863399, open
1e za/zo vd mnd 12-17 en op afspr.
beilen
stefanuskerk Open 17 aug t/m 15 sept za/zo 13-17. Le bois
d’enfants, Paul van Geert.
cOevOrden
Kunst op 5 Sallandsestr. 5, T 06-25503692, open wo-za, koopzo 13-
17. T/m 2 aug Colours of Mystification, Ben Nunes Vaz.
de schiphOrst
de havixhorst beeldenpark, Schiphorsterweg 34-36, T 0522-441487,
open dagl. 11-17.
diever
atelier jenny nes Broekemastr. 21, T 0521-593255, open vr-za, 1e,
3e zo vd mnd 13-16 en op afspr. Schilderijen.
dwingelOO
art garden drenthe Honingvlaken 10, T 0521-599064, open di-za
10-18, zo 13-17. Elke 2 mnd nieuw werk.
boerderij de galerij Eemster 24, T 0521-571220, open wo-vr
9.30-17, wknd op afspr. Wessel Bezemer (beelden), schilderijen van
wisselende exposanten. Beeldentuin.
atelier de garage Achter de hoven 12, T 0521-592058, open mei
t/m okt zo 13-17 en op afspr. Trijntje Muys, aquarellen.
Keramiek- & grafiekatelier Elysia Verhoeven en Siemen Dijkstra,
Lheeweg 10b, T 0521-597636/597146, open di-zo 13-17.
echten
erik Zwezerijnen atelier/galerie, T 06-22922601.
eelde
museum de buitenplaats Hoofdweg 76, tel. 050-3095818, open
di-zo 11-17. T/m 29 sept Lentekriebels, Lia Laïmböck, Kenne Grégoire
e.a.
emmen
cbK De Fabriek, Ermerweg 88b, T 0591-685820, open wo-zo
13-17. T/m 1 sept 15 jaar HOLT, grafiek. 6 juli t/m 8 sept Hout, div.
kunstenaars.
grote Kerk Marktplein, open di-do, za 13-17. T/m 6 juli Het lied van
de Eems, Aafke Steenhuis.
gees
beelden in gees beeldentuin en galerie, Schaapveensweg 16, T
0524-582141, open wo-zo 12-17. T/m 29 sept div. beeldhouwers.
havelte
Yvonne casander Veldkamp 7, T 0521-599310, 06-50487771, open
op afspr. Schilderijen, glas, objecten.
galerie jan jetten Dorpstr. 33, T 0521-341605, open zo 13-17 en op
afspr. Olieverfschilderijen en aquarellen.
hijKen
de Kunsthoek De Hoek 7, open mei t/m sept, wo-zo 11-18,
beeldentuin.
hOOghalen
galerie wildevuur Zwiggelterweg 4, T 0593-592411, open vr-zo 12-
18. T/m 7 juli Herman van Hoogdalem, Leon Veerman.
galerie thyencamp Laaghalerveen 23, T 0593-592330, open dagl.
13-17. T/m 30 sept Liesbeth Dedert, Fons Heijnsbroek, Paul Werner.
KlaZienaveen
Oranjedorp langs Koning Willem Alexander Kanaal, t/m 14 juli
BuitenGewoon, foto’s 25 internationale fotografen Noorderlicht.
meppel
de portretschilderij Kunst- en Cultuursalon, Woldstr. 52, T 0522-
270522, open do-za 13-17 en op afspr.
Kunsthuis secretarie Hoofdstr. 22, T 0522–850644, open di-zo 13–17,
do 10–17, vr 18-20. T/m 15 sept Jan Krikke.
Kunsthuis de stijl Touwstr. 6, 06-30666682, open wo-vr 13.30-17.30,
za 11-17 en op afspr.
meppen
atelier agnes van eupen Mepperstr. 13, T 0591-532395, open op
afspr. Schilderijen.
nieuw amsterdam
galerie van strien Vaart nz 176, T 0591-551630, open vr-zo 13-17.
nieuwerOOrd
atelier & gangerie delibre Middenraai 41a, T 0528-373766, open
za/zo 13-16 en op afspr. T/m 31 aug Marijn Boerstra, José Molengraft
e.a. beeldentuin.
nOrg
donderboerkamp Norgerweg 219, Donderen. T/m 11 aug Landschapsbibliotheek,
Bals Isasi Gutiérrez, artist in residence P.A.I.R.
galerie het witte huis Langeloërweg 12, do-zo 13-17.
nieuwhofart Zwarte Water 8, T 0592-613197, open op afspr. Keramiek,
brons, schilderijen.
rOden
galerie barth-art Padkamp 21, open wo-vr 13-17, za 10-17. T/m
30 aug Hinnie Lamain (schilderijen), Zdunek Kunc, Jaroslav Svoboda
(glas).
Kunstuitleen bibliotheek, Mr. Apothekerstr. 13, T 050-5018940, open
di, do 18-20. T/m 2 sept Vrouwen, Franz Bodner, Jos van Beek e.a.
ruinen
galerie/atelier benderse Benderse 15, T 0522–472569, open indien
aanw. en op afspr. Hendrik en Ineke Oomen.
Kunstroute drenthe
Kunstroute vledder
4 juli t/m 18 aug Kunstroute Vledder. Za/zo 6/7 juli 11-17.
Atelierroute langs 8 kunstenaars. Info: www.kunstproeverijvledder.nl
schOOnebeeK
atelier de salon ’t Rak 15, T 0524-531266, open indien aanw. en op
afspr. O.a. Marjolijn van Ginkel, schilderijen.
uffelte
atelier/galerie de eshoeve Dorpsstr. 19, T 0521-351050, 1e, 3e za/
zo vd mnd 13-17 en op afspr. Ellen de Jongh (schilderijen) e.a.
veenhuiZen
gevangenismuseum Oude Gracht 1. Zo 7 juli 11-17, Art-event, div.
kunstenaars.
Kunst Kolonie Gen. vd Boschweg 7&9, T 0592-388520.
reedijk Keramiekwerkplaats, Hospitaallaan 19, open do-zo 12-17.
T/m 27 okt Kopjes geven, o.a. Joop Cock, Yuk Kan Yeung. Beeldentuin:
Atelier Hasenberg, Jeannet Klement e.a.
vledder
lesturgeonplein e.a. locaties, zo 28 juli KunstProeverij Vledder,
kunstmarkt.
de tippe Lesturgeonplein 5, T 0521-381737, open di-zo v.a. 10. 18
aug Intuïtief schilderen.
ramart Oosterkamp 10, T 06-27086088, open 1e zo vd mnd. Emilio
Kruithof, Klaas Gubbels e.a.
museums vledder Brink 1, T 0521-383352, open wo-zo 11-16. 28
juli Groen licht voor Joek van Draanen, objecten. T/m 1 sept Aards
paradijs, Siemen Dijkstra (grafiek), Elysia Verhoeven (keramiek).
vries
atelier brink 2 Brink 2, T 0592-858845, open za/zo 13-17. T/m 11
aug Erik van Ommen, schilderijen, grafiek.
gemeentehuis tynaarlo Kornoeljeplein 1, T 0592-266662, open mavr.
T/m 29 aug Water in het landschap van de Hondsrug.
wittelte
galerie de ambachtsman Wapserveenseweg 15, T 0521-598244,
open apr-sept vr-zo 13-18. div. kunstenaars; ook beeldentuin.
galerie de herkenning Meester Broerweg 2, T 0521-598007, open
do-zo 13-17 en op afspr. Ook beeldentuin.
Yde
Kunst b&v Norgerweg 153, T 0592-559332, open 1e za/zo vd mnd
11-17 en op afspr. Diek Boerman en Hieke Veenstra.
ZuidwOlde
atelier bazuinerveld Bazuinerweg 6, T 0528-353300, open za/zo
10-16 en op afspr. Gerrit Jan Makaske.
elisa van den berg Bermstr. 5, T 0528-370760, open op afspr.
Beelden.
Overijssel
almelO
groeneveld galerie en skulpturenpark, Groeneveldsweg 8, T 0546-
818111, open wo-zo 12-17. Schilderijen, glas, keramiek, beelden.
T/m 1 okt Fiësta, div. kunstenaars, o.a. Pal Kepenyes, beelden.
stichting indigo Kunsthal Hof 88, Hofkamerstraat, Elisabethhof 6,
open di-zo 13.30-17.
bathmen
Oog en blik galerie en beeldentuin, Braakmanssteeg 10, T 0570-
543030, open zo 13-17 en op afspr. Gemma Vermeulen, beelden.
dalfsen
marry hartkamp Bosrandweg 3, 0529-432617, T/m 20 sept do/vr
10-17 en op afspr. Beeldentuin Marry Hartkamp, Willy Verhoeven.
delden
galeriet Piet Boon Zone Oost, Langestr. 46, T 074-2919600, open
di-vr 11-17.30, za 11-17, zo 14-17.
de pook galerie & kunstuitleen, Noorderhagen 58a, T 074-3767065,
open wo-vr 13-18, za 11-17, zo 13-17. 3 juli t/m 25 aug Pascal Magis,
Marjan Nagegaal e.a.
deventer
historisch museum Brink 56, T 0570-693780, open di-za 10-17, zo
13-17. T/m 27 okt Rondom Ter Borch, Gerard ter Borch e.a.
waag Brink 56. T/m 14 sept startplaats AUdior, geluidswandeling
via 93.0 FM.
diepenheim
galerie fija Watermolenweg 2, T 0547-352101, open tijdens exposities
13-17 en op afspr. Keramiek.
galerie visée Grotestr. 41, T 06-18653279, open vr/za 13-17 en op
afspr. 27 juli T/m 31 aug Wendelien Schönfeld, Gerry vd Velden e.a.
enschede
galerie beeld & aambeeld Walstr. 13, T 053-4300357, open wo-za
10-17, do 10-21. T/m 3 juli Neli de Mulder, Renate Sennewald.
rijksmuseum twenthe Lasondersingel 129-131, T 053 4358675,
open di-zo en feestdagen 11–17. T/m 1 sept Rewind. Landschappen
uit het Mauritshuis en Rijksmuseum Twenthe.
villa de bank Espoortstr. 182, open di-za 12-17. T/m 20 okt Tentoonstellingserie
Grenswerte, Teveel? Teweinig?
giethOOrn
galerie duine-rhee Molenweg 36, T 0521-360210, open zo 14-17 en
op afspr. (t/m 15 sept alleen op afspr.) T/m 28 aug Kuikens en nog
veel meer, Wim Zuiderveld, schilderijen.
Kulturhus de eendracht Eendrachtsplein 1, open ma-vr v.a. 8 u.
hardenberg
hardenbergart LOC, Parkweg 1-4, open ma-vr 14-17, do 19-20, za
11-14.
Knstspr Wilhelminaplein 3a, T 0523-260013, open di-za 14-17, do
19-21. T/m 17 aug Coby Bos.
heeten
expositiehuis willy alferink Dorpsstraat 32, T 0572-381234, open
v.a. 2 de Paasdag t/m sept zo 12-17 en op afspr. T/m 28 juli Zomerexpositie,
5 kunstenaars.
expositiegegevens en persberichten voor de KunstKrant van september/oktober
uiterlijk 10 augustus naar het volgende adres: KunstKrant, Postbus 494, 9700 AL Groningen,
of e-mail naar kunstkrant@live.nl
Kunstroutes Overijssel
Kunstschatten losser
2de zo vd mnd 13-17. 17 galerieën en ateliers in gemeente
Losser. Info: galerie Erfje Kuiper, Kloppenstr. 42, Losser en
www.kunstschattenlosser.nl
atelierroute vechtdal
Mei t/m aug laatste wknd vd mnd 11-17. Info: www.
vechtdalkunst.nl
natuurgebied de weerribben
Route met twaalf kunstwerken. Info: Bezoekerscentrum De
Weerribben, Ossenzijl.
Kunststappen
1e zo vd mnd 13-17. Galeries en ateliers in Almelo en Wierden.
Info: www.kunststappen.nl
heinO/wijhe
museum de fundatie kasteel Het Nijenhuis, ’t Nijenhuis 10, T
0572-388188, open di-zo 11-17. T/m 18 aug Land Woord Beeld, Junte
Uiterwijk, Kinza Ferjani. Dolce Vita, Hieron Pessers.
hengelO
akkuh F. Hazemeijerstr. 800, T 074-2910232.
passion for stones beeldentuin, Reigerweg 40, T 074-2420170, open
ma-za en op afspr. 10-17. Ties Mulder.
galerie en Kunstuitleen de pook Deldenerstr. 77, T 074 2919759.
hOlten
nagelhoutzaal Kulturhus, Smidsbelt 6, open ma-vr 11-17, za 11-15.
T/m 21 sept Mensenkinderen. Met passie verzameld.
ijsselmuiden
joop uniek in beelden Oosterlandenweg 2, T 038-3312211, open
8.30-18, vr 19-21, za 8.30-17. 2500 tuinbeelden.
Kampen
galerie de andere tijd Voorstr. 46, T 038-3323674, open do-za 10-18.
ikonenmuseum Buiten Nieuwstr. 2, T 038-3858483, open wo 13-17,
do-za 10-17. T/m 31 aug Russische Ikonostase.
Koornmarktspoort IJsselkade 1, T 038-3317361, open di-za 11-17.
T/m 15 sept Papierkunst, Désirée de Baar, Bob Matthysen e.a.
stedelijk museum Kampen Oudestr. 133, T 038-3317361, di-za
10-17, zo 13-17.
lOnneKer
galerie Quinta bies Dorpsstr. 90, open vr 11-17, zo 13-17.
galerie urinoir bezet Dorpsplein, open 24/7. T/m aug expositie 5,
Jet Altenburg.
lOsser
galerie heininkshoes Martinusplein 4, T 053-5360624, open di/wo
9-12, do/vr 9-17.
galerie erfje Kuiper Kloppenstr. 42, T 053-5385995, do-zo 12-17 en
op afspr. Jan Kuiper, bronzen beelden, Anneke Kuiper, quilts.
galerie ‘t nien-end Sportlaan 46, T 053-5382589, open do, za/zo
14-17 en op afspr.
Ommen
Kunst onder de wieken Zwolsche weg 5, T 0529-676272, open t/m
aug vr-zo 14-17. T/m 1 sept Betty Stokvisch, Thea Dijkema, Lyda
Boekholt e.a.
galerie aly en eric schutte Dalmsholterweg 6, T 0529-456361, open
di 13-17, vr/za 10-17 en op afspr. 25 t/m 27 juli kunstmarkt.
OOtmarsum
galerie atelier lambert Keerweer 3, T 06-53972589, open do/vr
13-17, za/zo 12-17. Lucebert, Wolvecamp, Appel, Corneille e.a.
annemiek punt galerie/glasatelier, Kloosterstr. 5, T 0541-293245,
open wo-vr 13.30-17, za 11-17 en op afspr.
tarpan art Markt 7, open wo-vr 13-17, za 11-17, zo 12-17. O.a. Wil
Willemsen, Hendrik van Veenendaal en Ad Verstijnen.
steenwijK
galerie bruelle Komputsingel 5, T 0521-344533, open vr/za 11-17.
instituut collectie hildo Krop Rams Woerthe, Gasthuislaan 2, T
0512-53862, open di-do, za/zo 11-16. T/m 30 sept Hildo Krop,
stadsbeeldhouwer van Amsterdam.
ijhOrst
de galerij Kerkweg 12, T 0522-441367, open vr-zo 14-18 en na afspr.
T/m 4 aug Harm Echten (schilderijen), Trees Stegeman (keramiek).
wetering
atelier daniëlle broekhuizen-mazzola Wetering-oost 56, T 0521-
371388, open juni t/m aug zo 13-17. Hele jaar op afspr.
wierden
galerie tolg’art Tolgaarde 6-8, T 0546-657589, open do 13-17.30,
vr 13-20.30, za 10-16, 1e zo vd mnd 13-17 en op afspr. T/m 27 juli
Tine Mersmann, Rob Nijhuis, Johan de Vries. 29 aug t/m 6 okt Jan
Aanstoot, Rob Nijhuis, Marinel Vieleers.
witharen
galerie de schaapskooi en beeldentuin, Witharenweg 24, T 0523-
676272, open do-zo 11-17. T/m 29 sept Frits Roger, Thea Jitta e.a.
ZwOlle
anningahof Beeldenpark, Hessenweg 9, open va. 26 mei t/m okt,
wo-zo 13-18. 10 jarig jubileum.
Kunstuitleen Zwolle Voorstr. 31, T 038-4216118, open di-za 11-17,
do 11-21. T/m juli Huizen in de huid, Carla Dijk. Re-PAIR, Jonghlabel,
keramiek. Tedere aarde, Jolanda vd Grint. Fragiele sier, Roni Katz.
galerie lang licht Spoelstr. 28, T 038-4549786, open vr/za 12-16 en
op afspr. Annette vd Vegte, Theo Jaasma, Michiel Galama e.a.
galerie de langenhof Brinkhoekweg 8, wo-vr 10-17. T/m 30 aug
Loek Koopmans (schilderijen), Marrie de Boer (keramiek).
stedelijk museum Melkmarkt 41, T 038-4214650, open di-zo 11-17.
T/m okt Stad in beeld, beeld van een stad.
watertoren Turfmarkt 1, open t/m 7 juli za/zo 13-17. Explorer II,
Wander Otter, Margot Nuland, Michiel Huige.
kunstkrant juli/augustus pagina 33
Flevoland
almere
corrosia! expo Markt 5, T 036-5215929, open di-za 12-17. T/m 8
sept Een nieuwe lente, Aziz Bakkaoui, Pieke Bergmans, Raymond van
Zessen e.a., div. techn.
het Kunsthuis New Yorkweg 39, T 036-5329182, winkeltijden.
drOnten
galerie kunstuitleen aan de amstel Amstel 44, T 0321-325501,
open do-za 10-17.
emmelOOrd
galerie KiK Bedrijfsweg 20, T 06-27523759, open do-za 13.30-17.30,
vr 19-21 en op afspr.
espel
galerie de paardenstal Noordermiddenweg 2-1, T 0527-612654,
open do-za, 1e, 3e, 5e zo vd mnd 13.30-17. T/m 24 aug Marly Frey
(schilderijen), Judith Meulenberg (beelden). Ook beeldentuin.
lelYstad
bos fine art Buitenplaats 131, T 0320-244826, open zo 14-17 en
op afspr.
nieuwland erfgoedcentrum Oostvaardersdijk 113, open di-vr 10-17,
za/zo 11.30-17. T/m 8 sept When I open my eyes, Wout Berger. T/m
5 jan Standpunt.FL
nagele
museum nagele Ring 23, T 0527-653077, open do-zo 13-17. T/m 25
aug Spelen en wonen, Aldo van Eyck.
schOKland
museum schokland Middelbuurt 3, T 0527-251396, open dagl. 11-17.
T/m 18 aug Evelyn van Oosterhout, objecten.
Kunstroute flevoland
Kunst route lelystad
Ltste zo vd mnd 14-17. Open ateliers kunst en kunstnijverheid.
Info: www.kunstroutelelystad.com
Gelderland
almen
galerie de blauwe deur Bakkersteeg 2, T 0575-433447, open wo
10-17, do/vr 14-17, 1e za/zo vd mnd 12-17.
apeldOOrn
coda museum Vosselmanstr. 299, T 055-5268400, open di-vr 10-
17.30, do-koopavond, za 10-17, zo 13-17. T/m 21 juli Keepvogel en
Kijkvogel in het ritme van Mondriaan.
galerie h10a Hoofdstr. 10a, open 1e, ltste zo vd mnd 13-17 en op
afspr.
arnhem
landgoed bronbeek Velperweg 147, open di-zo 10-17. T/m 31 dec
Bronbekers in beeld, Lobke Burgers, Lee Eun Young e.a.
museum moderne Kunst arnhem Utrechtseweg 87, T 026-3775300,
open di-vr 10-17, za/zo 11-17. T/m 4 aug De kamers van Piet Paris.
T/m 29 sept Alicia Framis.
galerie plaatsmaken Klarendalseweg 82a, open wo-vr, zo 12-17.
T/m 31 aug Kaleidoscope, Aline Eras, Alphons ter Avest e.a.
alicia winters galería Ir JP van Muijlwijkstr. 52, T 026-3517344, open
wo-za 11-17, do 11-20, 1e zo vd mnd 12-17 en op afspr. T/m 21 juli
Sinergia, Fashion Art Institute.
asperen
Kunstfort asperen Langendijk 60, open mei t/m sept, di-zo 10-17.
land & beeld galerie en beeldentuin, Oude Zuiderlingedijk 12, T
0315-632423, open t/m 10 okt za/zo 10-16 en op afspr.
appeltern
sous-terre Walstr. 2a, open 10-18. Galerie en beeldenpark.
breedenbrOeK
galerie 21 Terborgseweg 21, open vr-zo 13.30-17.30. T/m 21 juli
Patrick Peters, Mien Mulder, José van Loon, Jan ten Damme.
dOesburg
galerie p&e art & tax Meipoortstr. 16, T 0313-472144, open wo-za
12-17, 1e zo vd mnd 12-17 en op afspr.
de swarte ram Ooipoortstr. 60, T 0313-476239, open za/zo 12-17
en op afspr.
dOetinchem
galerie evie J.G. Heuthorststr. 45, T 0314-362688, ma-vr 10-17.
stadsmuseum Burgemeester van Nispenstr. 2, open di-za 11-17, zo
13-17. T/m 7 juli 3x1, eindexamenleerlingen.
ede
berk-art Reehorsterweg 10, T 06-14583004, open t/m juli zo 12-17.
Open tuin en atelier, Ton en Trees vd Berk e.a.
huis Kernhem Kernhemseweg 7, T 0318-651981, open za/zo 12-17.
elburg
museum elburg Jufferstr. 6-8, open di-za 11-17. T/m 1 sept Stil,
leven en werk van Chris ten Bruggen Kate.
epe
de aventurijn Polweg 2, T 0578-610535, do-za, 2e zo vd mnd 13-17
en op afspr. T/m 6 juli Annemiek Punt, Frank vd Ham.
‘t harde
Kasteel Zwaluwenburg Zwaluwenberg 6, T 0525-681932, open di-zo
14-17. T/m 8 sept 50 jaar kunst op Kasteel Zwaluwenburg. Mensbeeld,
Freek vd Berg, Edith Janzen, Catharina Luhulima e.a.
heerde
de Queeste galerie en beeldentuin, Koerbergseweg 6, T 06-
20881914, open vr 19-21, za/zo 14-17.
het veen landgoed, Veenweg 12, open wo-zo 11-17, beeldenpark.
KlarenbeeK/vOOrst
galerie bij Krepel J.R. Krepellaan 5-7, ing. Kopermolenweg t.o. 7, T
055-3011103, open vr-zo 11-17.

Maarten Welbergen
pagina 34 kunstkrant juli/augustus 2013
Beeldbrokken
7 juli
t/m
8 september
2013
Brokstukken
van toen
&
Kunststukken
van nu
Museum Møhlmann
Westersingel 102-104, 9901 GK Appingedam
Open: vr-za-zo 13.00-17.00 uur
Eliot Allsop
Wilfried van den Boorn
Marjolein van den Berg
Hans Deuss
Frans Dingemanse
Ralph Douglas
Siemen Dijkstra
Ger Eikendal
Hendrik Elings
Sara van Epenhuysen
Frâns Faber
Han van Hagen
Ad Haring
Chris Herenius
Marlies Heylmann
Carel Huls
René Jansen
Romee Kanis
Rob Møhlmann
Rein Pol
Huib Rademakers
Adolfo Ramón
Lia van Rhijn
Gezien van de Riet
Ben Rikken
Ruth van Royen
Robin D’Arcy Shillcock
Har Siekman
Frea Stuurwold
Ewald Sorbi
Rien van Uitert
Elysia Verhoeven
Ruud Verkerk
Marjolein Vernooy
Ton Voortman
Gerrit de Vries
Marijke ten Wolde
Cas Waterman
Maarten Welbergen
Marije van Wieringen
Adriana van Zoest
Theo Zwinderman

expositieagenda Stuur
Kunstroutes gelderland
rondje kunst noord veluwe 2013
T/m aug, 1e za vd mnd. 22 km lange fietsroute langs 5
ateliers en beeldentuinen in en rond Elburg. Info: www.
rondjekunstnoordveluwe.nl
pracht in de gracht
T/m aug, kunst in stadsgracht Zaltbommel.
Kunst, Kiezel en Klei
Za/zo 31 aug t/m 8 sept, 12-17. Route langs 59 locaties
op ‘eiland’ Bommelerwaard. Overzichtstentoonstelling in
oude gemeentehuis op de Markt in Zaltbommel. Info: www.
kunstkiezelklei.nl
Kunst in beeld Zutphen
1e zo vd mnd. 9 galeries en musea in en rond Zutphen. Info:
www.kunstinbeeld.com
een rondje kunst Zutphen
1e zo vd mnd, 12-17. 11 open ateliers.
lOchem
15a galerie en beeldentuin, Galgengoorweg 15a, T 0575-469458,
open t/m 13 okt do-zo 13-17 en op afspr. Herman Bartelds, Yahya
Youssef e.a.
lOenen
arthuus Eerbeeksewg 13a, T 055-5050623/06-51447588, open vr-zo
11-17 en op afspr. Wisselende exposities. Beeldentuin t/m 13 okt.
nijKerK
israël centrum Patroonstr. 1, T 033-248814, open ma-vr 9-17, za
10-16. T/m 27 juli Lilien tekent twaalf geloofshelden, Ephraïm Moshe
Lilien (1874-1925).
galerie polhus Spoorstr. 1a, T 033-2456986, open vr-zo 13.30-17.
nijmegen
augustinusklooster Graafseweg 274, open ma-vr 8.30-17. T/m 21
juli Expo Troonswisseling.
galerie de natris Van Dulckenstr. 20, T 024-3234689, open zo 13-17.
museum het valkhof Kelfkensbos 59, T 024-3608805, open di-vr
10-17 en za/zo 11-17.
OOsterbeeK
Kunstgalerij albricht Utrechtseweg 107, T 026-3611876, open wo-za
11-17 en op afspr.
OtterlO
Kröller-müller museum Houtkampweg 6, T 0318-591241, open
di-zo 10-17, beeldentuin tot 16.30. T/m 1 sept 10 topstukken – 1001
verhalen. T/m 22 dec Vincent is Back.
velp
art gallery O-68 Oranjestr. 68, 026-3639222, open di-vr 14-17.
vOrden
galerie a-quadraat Mosselseweg 12a, 0575-556456/06-54397579,
open vr-zo 13-17 en op afspr.
galerie de burgerij Zutphenseweg 11, T 06-51112390, open vr-zo
13-17. T/m 21 juli Jos Koster, Hein Smeerdijk, Birgit van Beek.
wageningen
beeldengalerij het depot Arboretumlaan 4 en Generaal Foulkesweg
64, T 0317-467720, open do-zo 11-17, vr 11-21.
westervOOrt
de verzameling Brouwerslaan 1a, T 026-4428497, open dagl op
afspr.
Zeddam
galerie de rosmolen Bovendorpstr. 21, open 27 juli t/m 4 aug dagl
11-17. Wim vd Camp, objecten/beelden; Judith Spook, foto’s.
Zutphen
galerie iZarte Laarstr. 47, T 0575-549370/06-13802505, open wo
12-18, do 10-18, za 10-17. T/m 1 sept Opheffingsuitverkoop.
galerie bozana milic Nieuwstad 66, T 0575-476996, open do-za, 1e
zo vd mnd 12-17 en op afspr.
museum henriette polak Zaadmarkt 88, T 0575-516878, open di-zo
11-17.
stedelijk museum Rozengracht 3, T 0575-516878, open di-zo 11-17.
Utrecht
amerOngen
il sogno Overstr. 22, open di-za 11-20, zo 11-18. T/m sept I Piccolo,
kleine werken van 20 kunstenaars, thema Italië.
amersfOOrt
galerie 71 Siliciumweg 71, T 033-4557661, open op afspr.
museum flehite Westsingel 50, T 033-2471100, open di-vr 11-17,
za/zo 12-17. T/m 22 sept Op het spoor! 150 jaar met de trein.
galerie iQ Havik 37a, T 033-4450595, open wo-za 11-17.
Kade Smallepad 3, T 033-4225030. T/m 25 aug Dubossarsky &
Vinograd, painters of Russian life.
galerie Kunstbroeders Weverssingel 22, T 06-14133123, open vr-zo
13-18 en op afspr. T/m 1 sept Chinese New Year!, Tian Yi, Gong Dong,
Wu Jia Hui e.a., schilderijen, beelden.
mondriaanhuis Kortegracht 11, T 033-4600170, open di-vr 11-17, za/
zo 12-17. T/m 25 aug Visioen vs Confrontatie, Ronald Ophuis, Marc
Bijl, Eddy van Wessel e.a.
de vensterbank Bergstr. 32, dagl 8-24 vanaf straat te bezichtigen.
Kunstroutes utrecht
Open atelierroute Baarn
Za/zo 31 aug/1 sept. Tweejaarlijkse route langs 35 kunstenaars.
Overzichtsexpo galerie Peter Altena, Brinkstr. 27 Baarn.
Info: www.atelierroutebaarn.nl
KunstKijkroute amersfoort
Elke 3e zo vd mnd 13-17 in mrt t/m mei, sept t/m nov. 45
ateliers en 10 galeries. Info: www.kunstkijkroute.nl
baarn
galerie peter altena Brinkstr. 27, open do-za 13-17.
bilthOven
arttraverse Gemeentehuis Jagtlust, Soestdijkseweg Zuid 173, T 030-
2288111, open ma-vr 8.30-17, di 8.30-19.
langbrOeK
art Options Amerongerwetering 13, T 0343-592322, open za/zo
13.30-17 en op afspr.
galerie laimböck Doornseweg 10, T 0343-561699, open zo 13-18
en op afspr.
utrecht
aboriginal art museum Oudegracht 176, T 030-2380100, open di-vr
10-17, za/zo 11-17.
bak Lange Nieuwstr. 4, open wo-za 12-17, zo 13-17.
bos fine art kantoor Eelman Nienhuys Makelaars, Nachtegaalstr. 3, T
06-16484645, open za/koopzo 14-17 en na afspr.; bezichtigen tijdens
kantoortijden.
catharijneconvent Lange Nieuwstr. 38, T 030-2313835, open
di-vr 10-17, za/zo 11-17. T/m 4 aug Ikonen uit het Rublevmuseum
Moskou.
centraal museum Agnietenstr. 3, T 030-2362362, open di-zo 11-17.
T/m 28 juli Querrusia: the hidden (p)art. T/m 1 sept 2015 Dit is het
Centraal Museum, Van Scorel, Van Doesburg, Koch, Rietveld e.a.
domkerk T/m 16 sept Paul van Dongen, Sam Drukker, Janpeter
Muilwijk.
Kunst/werk lijsten Wittevrouwenstr 34, T 030-2322939, open di-vr
10-17.30, za 10-16.
Kunsthandel meijer Domplein 1, T 030-2332503, open do/vr 12-18,
za 11-17.
morren galleries Oudegracht 338-340, T 030-2317752, open wo-za
11-17, zo 12-17.
Morren galleries Burg. Reigerstr. 2a, T 030-2381867, open wo-za
11-17, zo 12-17.
galerie Quintessens Nieuwegracht 53, T 030-2322351, open wo-za
12-17. 22 mei t/m 6 juli Maja van Hall en Juriaan van Hall.
galerie wed Wed 2, T 030-2145195, open do/vr 12-17.30, za 11-17.
sOest
galerie de ploegh Pimpelmees 3, T 035-6090411, wo-vr 11-17, za
11-16. 7 juli t/m 10 aug Eye wonder, Annemieke Harkema, Bea vd
Heijden, Maartje Strik, schilderijen. T/m 12 okt DenkBeeld 2013,
Peter vd Akker, Linda Verkaaik e.a., beeldentuin.
wijK bij duurstede
galerie ahrens Oeverstr. 25, T 0343-572406, open za/zo 13-17 en
op afspr.
galerie de bekoring Oeverstr. 21, T 0344-682607, open do-za 11-17,
zo 13-17.
Kunst aan de Lek Lekdijk-Oost 19, T 0343-591390, open 1e, 3e wknd
vd mnd, 13-17 en op afspr. Ook beeldentuin.
Kunst&schip tjalk Vrouw Aaltje, Stadshaven, T 06-13714430.
libra books & art Peperstr. 37, T 0343-480129, open vr/za 11-17, 1e
zo vd mnd 13.30-17.
galerie mignon Peperstr. 52a, T 06-44671389, open za/zo 13.30-
17.30. Hermanus, Rian van Nieuwkerk e.a. T/m 28 juli Nel Rood
(beelden), Iris Slock (schilderijen).
de pruimengaard beeldentuin, Middelweg Oost 9a, T 0343-573410,
open vr-zo 13-18. T/m 1 sept Cobie Dierikx, Jop van Driel e.a.
galerie de realiteit Kostverlorenpad 1b, T 06-54993994, open vr/
za, 1e zo vd mnd en op afspr.
reinaerde atelier ’t rondeel Kokkestraatje 35/39, T 0343-591343,
open ma-vr 10-16, 1e zo vd mnd 13-17.
wOerden
Kasteel woerden 6 juli t/m dec Tafelen, Sasja Bork, schilderijen.
Noord-Holland
alKmaar
biss art Geesterweg 2, T 072-5405033, open op afspr. Alechinsky,
Brood, Tapiès e.a.
grafisch atelier Doelenstr. 23, T 072-5128075, open ma-vr 10-18.
T/m 9 juli Christian Bressler, Marja Vleugel e.a.
galerie ’t landwijff Kapelsteeg 4, T 06-54791412, open do-za 12.30-
17. Permanent materieschilder Ger Supheert.
sluistuinen Oude Heldersweg 85b, open di-za 10-17.
stedelijk museum Canadaplein 1, T 072-5489789, open di-zo 10-17.
Permanent: T/m 18 aug Piet en Matthieu Wiegman, schilders van de
Bergense School.
amstelveen
museum jan van der togt Dorpsstr. 50, T 020-6415754, open wo-vr
11-17, za/zo 13-17. T/m 14 juli Jan Roëde, Thera Reguin, Miep
Maarse.
amsterdam
galerie 23 SBK, KNSM-laan 307-209, T 020-6201321, open di-vr 9-17,
za/zo 11-7. Hedendaagse Afrikaanse kunst.
gallery238 Brouwersgracht 238, T 06 14355222, open do-zo 12.30-
17.30. Lita Cabellut, Zhuang Hong Yi, Cole Morgan e.a.
amsterdam museum Kalverstr. 92/St. Luciensteeg 27. T/m 13 aug
De Gouden Eeuw, proeftuin van onze wereld.
de appel arts centre, Prins Hendrikkade 142, open di-zo 11-18.
galerie artpoint Lijnbaansgracht 307, T 020-7522359, open wo-zo
12.30-18 en op afspr.
Galerie Bart Bloemgracht 2, T 020-3205208, open wo-vr 11-18, za
12-17, 1e zo vd mnd 12-17.
galerie bmb Kerkstr. 127-129, T 020-6229963, open wo-za 12.30-
17.30 en na afspr. T/m 27 juli BMB kunstenaars.
cbK Oranje-vrijstaatkade 71, T 020-2535456, open di-zo.
cncpt13 Prinsengracht 266, T 020-7527338, open dagl 12-18. T/m
21 juli Ouh lala! DelicARTesses de Nancy, div. techn.
flatland gallery Lijnbaansgracht 314, T 020-3305321, open wo-za
13-18.
foam fotografiemuseum, Keizersgracht 609, T 020-5516500, dagl
10-18, do-vr 10-21. T/m 17 juli Memento, Lara Dhondt.
annet gelink gallery Laurierstr. 187-189, T 020-3302066, open di-vr
10-18, za 13-18.
gip gallery Ferdinand Bolstr. 1, open di-za 13-17.
hermitage Amstel 51, T 020-5308755, open dagl. 10-17, wo 10-17.
T/m 13 sept Peter de Grote, een bevlogen tsaar.
galerie hooffzaak Haarlemmerdijk 54, T 06-22438660, open vr-zo
12-18. 6 t/m 30 juli Jit Nieuwenhuis, schilderijen.
house of arts&crafts Oudeschans 21, dagl 10-17.
joods historisch museum Nieuwe Amstelstr. 1, T 020-5310380, open
dagl. 11-17. T/m 1 sept Beestenboel, dieren in de kunst.
galerie lieve hemel Spiegelstr. 3, T 020-6230060, open di-za 12-18.
magna plaza Nieuwezijds Voorburgwal 182, open ma-za 10-19, zo/
feestd. 12-19. Re:mbrandt All his paintings, permanent.
expositiegegevens en persberichten voor de KunstKrant van september/oktober
uiterlijk 10 augustus naar het volgende adres: KunstKrant, Postbus 494, 9700 AL Groningen,
of e-mail naar kunstkrant@live.nl
huis marseille Keizersgracht 399-401, T 020-5318980, open di-zo
11-18. T/m 1 sept Walker Evans – decade by decade, foto’s.
morren galleries Prinsengracht 572, T 020-3206015, open do-za
11-17, zo 12-17.
gallery nine Keizersgracht 522, T 06-13212049, open do-za 12-17
en op afspr.
museum de noord Zamenhofstr. 28a. T/m 1 sept Mijn jeugd in
Noord, Sophie Walraven en Peter-Jan Soeters, schildichten.
galerie Overstroom Entrepotdok 33, T 020-7727826, open vr-zo 13-
18 en op afspr. T/m 21 juli Aan zee, Stan Goes, schilderijen.
museum perron Oost Cruquiusweg 11. 3 t/m 17 juli Anne van Delft,
Peet van Duijnhoven, hondenportretten.
renssen art gallery Nieuwe Spiegelstr. 44, open dagl 12-17 en op
afspr. Erik Renssen, schilderijen.
rijksmuseum Jan Luijkenstr. 1, T 020-6747470, open dagl. 9-18. T/m
29 sept Henry Moore, beeldentuin.
il sogno Koningsstr. 19, open ma-vr 15-22, za/zo 12-22. T/m sept I
Piccolo, kleine werken van 20 kunstenaars.
stedelijk museum Museumplein 10, T 020-5732911, di/wo 11-17, do
11-22, vr-zo 10-18. T/m 25 aug Communitas, Aernout Mik. T/m 1 sept
Touch and tweet!, Daan Roosegaarde, Hellicar & Lewis, interactieve
installaties. T/m 22 sept Lucy McKenzie, installatie.
tropenmuseum Linnaeusstr 2, T 020-5688200, open di-zo 10-17.
T/m 4 juli Onverwachte ontmoetingen. 12 juli t/m 3 nov Escher
meets Islamic art.
gallery ververs Hazenstr. 54, T 020-7747605, open do/vr 13-17.30,
za 14-17.30.
vous etes ici Ms. Van Riemsdijkweg 41a, open wo-za 12-18. T/m 27
juli The critical image, Britse kunstenaars.
gallery vriend van bavink Geldersekade 58, T 06-30567195, open
vr/za 13-18.
galerie fons welters Bloemstr. 140-c, T 020-4233046, open do-za
13-18.
witteveen visual art centre Konijnenstr. 16 a, T 030-6239684, open
di-za 12-18. T/m 15 juli Tekeningen Festival.
witzenhausen gallery Hazenstr. 60, T 020-6449898, open do-za
12-18.
bergen
ineke aronds kunsthandel, Ruïnelaan 3a, T 06-53286058, open
do-za 13-17.
art obsession Molenstr. 3, T 072-5818461, open do-zo 13-17 en op
afspr.
Zinc Dorpsstr. 2a, T 072-5814377, open vr-zo 13-17 en op afspr.
blaricum
galerie vlierhove Fransepad 1, ing. Dorpsstr., T 035-5383736, open
tijdens exposities zo 12-17.
bussum
arte temporale Havenstr. 181, open za 13-17.
callantsOOg
de booghgaard beeldentuin, Zwarteweg 1, open t/m 14 juli, vr-zo
11-17. 26 kunstenaars.
de rijp
galerie de enghel Rechtestr. 156, T 0299-675183, open vr-zo 11-17.
enKhuiZen
studio han sterk Klooster 3, T 0228-313703, open wo-zo 12-17. T/m
6 juli Without words, Hewig vd Heiden, schilderijen.
haarlem
art-boulevard (Cultuurtempel Haarlem), Oude Gracht 88-94, open
di-za 10-17.30, 1e zo vd mnd 12-17. T/m 3 aug 3D print: Everyone is
an artist? Eric van Straaten, Ilse Vermeulen e.a. Haarlems blauw, Hugo
Kaagman, Lammers & Lammers e.a.
de hallen Grote Markt 16, T 023-5115775, open di-za 11-17, zo 12-
17. T/m 25 aug Vereeuwigd 1913-2013, Sluijters, Willink, Dumas e.a.
frans hals museum Groot Heiligland 62, T 023-5115775, open
di-za 11-17, zo 12-17. T/m 28 juli Frans Hals, oog in oog met…,
Rembrandt, Rubens, Titiaan e.a.
Keramikos Oudeweg 153, T 023-5424416, open ma-vr 8.30-17, za
9-16.
Kunstcentrum haarlem Gedempte Oude Gracht 117-121, T 023-
5327895, open di-za 11-17.
teylers museum Spaarne 16, T 023-5160960, open di-za 10-17, zo
12-17. T/m 1 sept Andy Warhol, tekeningen. T/m 15 sept Een zee vol
meerminnen.
galerie rob de vries Donkere Spaarne 32zw, T 023-5332303, open
do-za 13-17.
hilversum
gsa Kunstenaarsvereniging/CBK, Langestr. 52, T 0345-6237121, di-za
12-17, zo 14-17.
hOOrn
galerie Oost 99 Grote Oost 99, T 0229275742, open do-zo 13-17, mrt
t/m okt wo-zo 12-17.
galerie wim Zwijsen Mosterdsteeg 8, T 0229-219256, open wo-za
14-18, 1e zo vd mnd. Wim Zwijsen, Helma van Kleinwee, schilderijen,
textiel.
huiZen
huizer museum Achterbaan 82, T 035-5250223, open di-zo 13.30-17.
T/m 27 juli KunstZinnig Huizen.
de trappenberg Crailoseweg 116, T 035-6929600, open ma-vr 9-18,
zo 13.30-18. T/m 3 juli Cinzia Bailo, Reina Klees.
laren
galerie bianca landgraaf Zomertuin 11, T 035-5335987, open wo-zo
13-17.
singer museum Oude Drift 1, T 035-5393939, open di-zo 11-17. T/m
25 aug Hollands impressionisme, Maris, Mondriaan e.a.
lisserbrOeK
Kunst in de polder Turfspoor 195, T 0252-422078, open wo-za 11-17.
Galerie, beeldentuin.
OOsterland wieringen
michaëlskerk Kerkweg 22, T 0227-511626, open t/m 1 sept di-zo
13.30-16.30. De Wadden anders bekeken, Pieter de Vries, Janneke de
Jong, foto’s, gem. techn.
purmerend
museum waterland Kaasmarkt 16, open wo-zo 12-17. T/m 14 juli
Emo Verkerk. 17 juli t/m 28 juli Tekenkabinet, 125 kunstenaars.
uitgeest
afp galerie/lijstenmaker, Middelweg 81b, di-vr 10-18, za 10-17.
Massaibeelden, Erik Loman, Erlinde Ufkes Stephanus e.a.
velsen-Zuid
buitenplaats beeckestijn Rijksweg 134, open do-zo 11-16.
kunstkrant juli/augustus pagina 35
Kunstroutes noord-holland
Kunsteilanden amsterdam
2e zo vd mnd, 12-17. Kunstenaars op Westelijke eilanden in
Amsterdam (Prinseneiland, Bickerseiland, Haarlemmerbuurt,
etc.). Zie www.kunsteilandenamsterdam.nl
hoorn, Kunst & cultuur
1e zo vd mnd. Galerie & museumroute in Hoorn. 31 aug/1
sept Cultuurmanifestatie, atelierroute en kunstmarkt.
vijfhuiZen
Kunstfort Fortwachter 1, T 023-5589013, open vr-zo 13-17.
warmenhuiZen
struk & kunst Huisweid 11, T 06-17469705, open do/vr 10-17, za
12-17.
texel
galerie 14-16 SBK, Posthuys, Brink 14-16, De Koog, open wo-zo
13-19.
eiland galerij Postweg 72, Zuid-Eierland, De Cocksdorp, T 0222-
311214, open wo/do, za/zo 10.30-17. Niek Welborgen (schilderijen),
Kerstin Edelmann (keramiek).
Zuid-Holland
alphen aan de rijn
galerie helga hofman gebouw M+, Hoorn 131, T 0172-421174,
open wo/do 12-17, za 11-17 en op afspr.
sta-art galerie Hooftstr. 33, T 0172-769112, open wo-za 11-17,
koopzo 13-17. T/m 7 juli Het samenwerken, 16 kunstenaars.
bergschenhOeK
artihove art center Hoeksekade 162, T 010-5296060, open ma-vr
9-17, za 10-16, zo 12-16.
berKel en rOdenrijs
Overdevest atelier/artotheek, Meerweg 55 nabij, T 010-5120200,
open vr-zo 11-18.
bilderdam
ada gons goosen Galerie-atelier, Bilderdam, T 0172508147, open
t/m 29 sept do-zo 10-18 en op afspr. De grotten van Bilderdam, Ada
Gons Goosen, grotschilderingen.
delft
galerie inKt Choorstr. 29, T 015-2138650, open wo-vr 12.30-17.30,
za 12-17 en op afspr.
Kunstencentrum Kadmium Koornmarkt 48f, T 015-2130965, open
do-zo 12-17.
den haag
museum beelden aan Zee Harteveltstr. 1, open di-zo 11-17. T/m 27
okt Russia XXI, hedendaagse beeldhouwkunst.
den haag sculptuur beelden aan Lange Voorhout, t/m 8 sept Russia
XXI.
gemeentemuseum Stadhouderslaan 41, T 070-3381111, open di-zo
11-17. T/m 14 juli Edith als muze, Puck Verkade. T/m 25 aug Nul,
Zero en Amerikaanse minimal art. T/m 15 sept Aarde, ZomerExpoT/m
6 okt Edith & Egon Schiele, Harriët van Reek, illustraties. T/m 10 nov
René Lalique, meester van de Franse art nouveau en art deco.
grote Kerk Torenstraat, T 070-3028632. T/m 28 aug Constantijn &
Christiaan Huygens – een gouden erfenis.
heden kunstuitleen, Denneweg 14a, T 070-3465337, open wo-za, 1e
zo vd mnd 12-17 en op afspr.
humanity house Prinsengracht 8, T 070-3100050, open di-vr 10-17,
za/zo 12-17.
linvingstone gallery Anna Paulownastr 70 A/B, T 070-3609428.
open wo-za, ltste zo vd mnd 12-17.
loco-art Nieboerweg 228, T 070-3464485.
galerie maurits van de laar Herderstr. 6, open wo-za 12-18, ltste zo
vd mnd 13-17.
meermanno Prinsessegracht 30, di-zo 11-17. T/m 15 sept Gewapend
met kennis. 500 jaar militaire boekcultuur in Nederland.
pulchri studio Lange Voorhout 15, T 070-3461735, open di-zo 11-17.
T/m 10 juli Betty Scheer i.m. 1941-2006. Kwetsbaar landschap, Ilse vd
Berk. 6 t/m 28 juli Lichaam & identiteit, Riet vd Lubbe. Schilderijen
en etnografica, Jos vd Berg.
seasons galleries Toussaintkade 70, T 070-3454881, open wo-za
11-17, zo 13-17.
vonkel Assendelftstr. 17-19, T 070-4278084, open di-za, ltst zo vd
mnd 12-18.
dOrdrecht
dordrechts museum Museumstr. 40, T 078-7708708, open di-zo 11-
17. T/m 16 sept De kunst van het opvoeden.
Onderwijsmuseum Nieuwe Haven 26, T 078-6326820, open do-zo
13-17. T/m sept Cadets, Ellen Kok, foto’s.
gOrinchem
gorcums museum Grote Markt 17, T 0183-632821, open di-za 10-17,
zo 13-17. T/m 9 juni Zwart & Wit/Black & White, Armando, Silvia B.
Raquel Maulwurf e.a.
gOuda
best western hotel, Hoge Gouwe 201, 29 aug t/m 1 sept do-zo
11-18. Gouds Realisme, schilderijen, beelden.
galerie honingen Hoge Gouwe 127, T 0182–551366, open do-zo
13-17 en op afspr.
galerie montulet Hoge Gouwe 115, T 0182-338239, open di-zo 12-18
en op afspr.
stadsgalerie Achter de Kerk 10, T 06-23468882, open do-za 12-17 en
op afspr. Scherpschilder John Wassenaar e.a.
hillegOm
bibKunstschuur Leidsstr. 278, open vr/za 13-17.
KatwijK
dunaatelier Boulevard 73, T 06-17210202, open dagl 14-17. 5 juli
t/m 30 sept Katwijk en plein air, schilderen aan zee, 17 internationale
kunstenaars (t/m 5 juli aan het schilderen).
Katwijks museum Voorstr. 46, T 071-4013047, open di-za 10-17. T/m
14 sept Bomschuit in beeld.
leiden
de lakenhal Oude Singel 28/32, T 071-5165360, open di-vr 10-17,
za/zo 12-17. T/m 18 aug Machtige glazen.

pagina 36 kunstkrant juli/augustus 2013
goddelijke inspiratie
Russische ikonen ontmoeten WesteRse kunst
10.04 – 04.08 2013
i.s.m. Andrej Rublev Museum Moskou
www.catharijneconvent.nl

expositieagenda Stuur
Kunstroute Zuid-holland
lisse, een rondje sfeer en meer
Permanente kunst- en antiekroute langs 7 galerieën, kunsthandels
en antiekzaken op loopafstand in Lisse. Brochure o.a.
bij VVV en Het Grachthuisje, Kanaalstr. 39.
rijksmuseum volkenkunde Steenstraat 1, T 071-5168800, open dizo
10-17. T/m 21 juli Een huis vol Indonesië, collectie Liefkes. Fetsh
Modernity, hoezo modern?
sidac studio Hogewoerd 77, open vr-zo 13-17.
lisse
Kunstgalerie Kompaen Oranjelaan 124, T 06-46366233, open za
11-17, wo 9.30-17.30 en op afspr.
museum de Zwarte tulp Grachtweg 2a, T 0252-417900, open di-zo
13-17. T/m 1 sept La tulipe chapeau! De tulp in de mode, Kees vd
Wetering, Hetty de Groot e.a.
nieuwKOOp
’t regthuys Reghthuysplein 1, open di-zo 12-17, za 10-17 Zomerkunst,
wekelijks wisselende exposities.
rOtterdam
avl-mundo Keileweg 18, open di-zo 12-18. T/m 29 sept Territory,
Erik van Lieshout, Itziar Okariz e.a.
boijmans van beuningen Museumpark 18-20, T 010-4419400, open
di-zo 11-17. T/m 21 juli Verschrikkingen van de oorlog, Goya, etsen.
T/m 1 sept Lubok 11, grafiek. T/m begin 2014 Renilde Hammacher
100, Rothko, Christo, Spoerri e.a.
lisplein 5 Kunstruimte, Lisplein 5, T 010-2652527, open zo 11-17.30.
nederlands fotomuseum Wilhelminakade 332, T 010-2030405,
open di-vr 10-17, za/zo 11-17. T/m 1 sept Robert Doisneau, meesterlijk
straatfotograaf. Vrai ou faux? Véronique Bourgoin.
Onderzeebootloods RDM-straat 1, open t/m 29 sept XXXL Painting,
Klaas Kloosterboer, Chris Martin, Jim Shaw.
galerie phoebus Eendrachtsweg 61, T 010-4145151, open do-zo
12.30-17.30.
cokkie snoei Mauritsweg 55, T 010-4129274, open do-za 13-18.
rijswijK
museum rijswijk Herenstr. 67, T 070-3903617, open di-zo 11-17.
T/m 27 okt Textiel Biënnale.
schiedam
stedelijk museum Hoogstr. 112, T 010-2463666, open di-zo 10-17.
T/m 1 sept 65 jaar Cobra – Vrijheid en vitaliteit.
Zeist
slot Zeist Zinzendorflaan 1, T 030-6921704, open di-vr 11-17, za/zo
13-17. T/m 1 sept Zeist viert vrede, Zeister kunstenaars.
Zeeland
aardenburg
de vermaning kerk, Weststr. 37, T 0117-850440, open di, do 13.30-
16.30, 16 t/m 24 juli dagl 11-16.30. T/m 15 sept Dind vd Hoek,
foto’s.
gOes
vanberkelart ’s Heer Hendrikskinderstr. 10, open do-za 13-17. T/m
20 juli Zeeën en stranden, Willem Heytman, Jan Boer e.a.
Kats
de Zeeuwse rozentuin Katse Groeneweg 3, T 0113-600361, open
di-za 10-17. T/m 20 sept Young artists contest 2013, beelden.
middelburg
cbK Zeeland Balans 17, T 0118-611443, open ma-vr 9-17, 1e zo vd
mnd 13-17. 1 juli t/m 6 sept Driven by Heroes, zomeratelier.
atelier toos van holstein Korendijk 56, T 0118-642071, open 1e zo
vd mnd. Schilderijen, beelden.
gallerymaritime Centrum van moderne maritieme kunst. Gortstr. 43,
T 06-22591452, open do-za 12-17.
vanberkelart Rouaansekaai 3, open v.a. 10 aug vr/za, 1e zo vd
mnd 12-17.
Zeeuws museum Abdij 3-4, T 0118-653000, open di-zo 11-17. T/m 8
sept Hart voor Veere, Michiel Paalvast en collectie Bert Bakker.
OuwerKerK
watersnoodmuseum Weg vd Buitenlandse Pers 5, T 0111-644382,
open di-zo 10-17. T/m aug Navid Nuur, div. techn.
renesse
galerie Zeeuwart Hogezoom 99, T 0111-462279, open vr-ma 13-17.
Verschillende en wisselende kunstvormen.
veere
museum de schotse huizen Kaai 25/27, T 0118-501744, open dagl.
13-17. T/m 15 sept Hoogaarzen met verve.
vrOuwenpOlder
Kunst&vorm Fort den Haakweg 16, open wo-za 12-17. 13 juli t/m
31 aug Jenni van Geest, José Ras (schilderijen), Yolanda Roosen
(keramiek).
Noord-Brabant
bOsschenhOOfd
de beeldenstorm galerie en beeldentuin, Roosendaalsebaan 4, T
0165-340333, open vr 14-17, za/zo 13-17.
cuijK
beeldentuin cuijk Naast RK-Kerk, Kerkstraat. T 0485-321380, open
di-zo 11-17. Ruim 20 beelden, Ronald Tolman, Marion Visione e.a.
eindhOven
van abbemuseum Bilderdijklaan 10, T 040-2381000, open di-zo
11-17. T/m 15 sept Maurice van Valen: Lennarts, JCJ Vanderheyden
e.a. Encounters.
galerie willy schoots Willemstr. 27, T 040-2222592, open wo-vr
11-18, za 11-17.
heeswijK-dinther
interart beeldentuin&galerie, Gouverneursweg 6c, T 0413-293328,
open mei t/m 14 okt do-zo 13-17. Onno de Graaf, Ursula Jüngst e.a.
Kunstroutes Zeeland
Kunst & cultuurroute middelburg
1e za/zo vd mnd, 13-17. Route langs alle galeries en kunstateliers
van Middelburg.
rondje Kunst schouwse westhoek
Ltste zo vd mnd 13-17, mrt t/m okt. Route langs galeries en
ateliers van Burg Haamstede. Info: www.rondje-kunst.nl
herpen
artitled Rogstr. 28, T 06-47121800, open do-zo 12-17.
‘s hertOgenbOsch
galerie arti capelli In den Boerenmouw 19, T 06-13314626, open
ma-vr 10-18. 8-10 juli gesl. T/m 19 juli Lidia Palumbi (beelden), Paul
Corvers (schilderijen).
jan van hoof galerie Vughterweg 58-60, T 073-6142343, open do-zo
14-18 en op afspr.
galerie majke hüsstege Verwerstr. 28, T 073-6142863, open wo-vr
13-17.30, za/zo 13-17.
galerie living art Het Sterrenbeeld 25, T 06-42319582, open ma-vr
10-17, za op afspr. Doorlopende expositie 40 kunstenaars.
noorbrabants museum Verwersstr. 41, T 073-6877877, open di-vr
10-17, za/zo 12-17. T/m 21 juli Saenredam in Den Bosch. T/m 18
aug Co-evolution, Kiki van Eijk, Joost van Bleiswijk. T/m 21 sept The
moonlight garden, Marc Mulders.
stedelijk museum De Mortel 4, T 073-6273680, open di-vr 10-17,
za/zo 12-17. T/m 1 sept Your fly is open, Julie Verhoeven. T/m 8 sept
Framed by Ted Noten.
Kunstlocatie würth Het Sterrenbeeld 35, open zo-vr 11-17. T/m 19
jan Step outside, collectie Würth en st. Special Arts Nederland.
heusden
galerie Oocker Botermarkt 17, T 0416-662239, open vr-zo 13-17.
Beelden, schilderijen.
lis viv’arte De Weynbergh, Breestr. 23, T 06-42962805, open vr-zo
13-17.
galerie lilja Zakirova Engstr. 5, T 0416-661830, open do-zo 13-17
en na afspr.
Oss
museum jan cunen Molenstr. 65, T 0412-629328, open di-zo 12.30-
16.30. T/m 25 aug Henk Wildschut, foto’s T/m 31 dec 2013 Pizzeria
Vasari, Gijs Frieling.
galerie K26 Kruisstr. 26, T 0412-795209, open do17-21, vr-zo 13-17.
schijndel
jan heestershuis Pompstr. 17, T 073-5492276, open di-zo 13-17.
sint anthOnis
gemeenthuis Brink 3. 7 juli t/m 23 aug collectie Heller-Van
Loosbroek.
tilburg
contrast Uitleen & lijstenmakerij, Besterdring 46, T 013-5431386,
open di-vr 10-18, za 10-17. Zomersluiting 14/7-11/8.
galerie Kokon Stationsstr. 38-40, open wo-za 13-17.
de pont Wilhelminapark 1, T 013-5438300, open di-zo 11-17, 3e do
vd mnd 17-20. T/m 14 juli Korrie Besems, foto’s. T/m 22 sept 5 jaar
Leerling/Meester project. 20 juli t/m 8 sept Better life, Isaac Julien,
video.
valKenswaard
de Kunstkeuken galerie & kunstuitleen, T 040-2016814, open
wo/do 10.30-18, vr 10.30-21, za 10.30-17, zo 12-17. Erlinde Ufkes
Stephanus, Heyboer e.a.
steendrukmuseum Oranje Nassaustr. 8, open di-zo 13-17. T/m 15
sept Poen de Wijs, complete lithografische oeuvre.
Limburg
aijen
galerie pictura Aijenseweg 16b, T 0485-341970, open di-za 14-17.
T/m 1 sept Hedendaags realisme, Seifert, Deuss, Abeling e.a.
heerlen
Kuepers art Kloosterweg 1, T 06-55522101, open wo-vr 13-18, za
13-17. T/m 28 juli Kappersaus, Torsten Uerlings, grafiek.
schunck* Glaspaleis, Bongerd 18, T 045-5772200. T/m 4 aug Monique
van Heist, mode. Cauchy horizons, Martine Stig, foto’s. 24 aug
t/m Andreas Emenius, installatie.
hOrst
galerie judy straten Schoolstr. 7, T 077-3661910, open wo-vr 10-17,
za/zo 13-17. T/m 22 juli en 11 t/m 25 aug zomershow, Richard Hutten,
Ellen Urselmann e.a.
maastricht
the art project Avenue Céramique 185, open do-za 12-17. T/m 4 aug
Heroes in the field, Sander Schoonbeek.
gallery bell’arte Jekerweg 51, T 043-3211702, open di-za 11-17, zo
14-17 en op afspr. T/m 22 sept Arvid, Gerti Bierenbroodspot, Evert
van Hemert e.a.
bonnefantenmuseum Avenue Céramique 250, open di-zo 11-17.
T/m 11 aug De grote verandering, Russische kunst 1895-1917. T/m 1
sept Craeyvanger familieportretten.
galerie high culture Keizer Karelplein 8c, T 06-25046662, open
vr 13-17, za 11-17, zo 12-17 en op afspr. T/m 15 juli Architecture &
landscape, Jan Doms (objecten) & Han Klinkhamer (schilderijen).
galerie post & garcía Avenue Céramique 17, T 043-3561900, open
do-za 12-17.
rOermOnd
Kunstuitleen Neerstr. 30 T 047-5472708, open wo-vr 12-18, za
12-17, zo 13-17.
galerie wansink Neerstr. 76, T 06-55851452, open op afspr.
sittard
museum het domein Kapittelstr. 6, T 046-4513460, di-zo 11-17. T/m
15 sept Days of glory, Eugenio Dittborn.
st. Odiliënberg
trividha atelier-galerie, Molenweg 14a, T 06-22871194, open op
afspr. Marleen Hansen, schilderijen.
tegelen
galerie moeëjen daag Grotestr. 61 A, T 077-3747510, open vr/za
12-17 en op afspr. T/m 30 juli Zomerdragers, Arturs Akopjans, Jan van
Lokhorst. 2 aug t/m 28 sept Reizigers, Jos vd Berg, Cees Rutten.
expositiegegevens en persberichten voor de KunstKrant van september/oktober
uiterlijk 10 augustus naar het volgende adres: KunstKrant, Postbus 494, 9700 AL Groningen,
of e-mail naar kunstkrant@live.nl
venlO
museum van bommel van dam Deken Van Oppensingel 6, T 077-
3513457, open di-zo 11-17. T/m 1 sept Genomineerden Van Bommel
Van Dam prijs.
galerie wilms Nieuwstr. 50, T 06-43599407, open wo-vr 13-18, za
12-17, 1e zo vd mnd 13-17. 10 juli t/m 24 aug Shan-shui Tattoo,
Huang Yan.
venraY
Odapark Merseloseweg 117, T 0478-513690, open wo-zo 11-17. T/m
25 aug Grave souls & secrets I.
Duitsland
ahaus
schloss ahaus Sümmermannplatz 1, ma-vr 9-17, za 14-17, zo 11-17.
T/m 20 okt Tentoonstellingserie Teveel? Teweinig?
aKen
ludwig forum Jülicherstr. 97-109, open di-vr 12-18, do 12-20, za/
zo 11-17. T/m 1 sept Phénotype, Ilka Helmig. 14 juli t/m 29 sept Out
there, Bea Otto.
naK Passstr. 29, T +49-241-503255, open di-zo 14-18.
bad bentheim
gallery of art f.b Wilhelmstraße 4, T 0049-5922-779044, open vr-zo
14-17.
haus 34a Ochtruperstr. 34a, T +49-5922-7699174, open do/vr 14-19,
za 14-18. Juli Reiner Nachtwey, Batia Suter, foto’s.
bedburg-hau
schloss moyland Am Schloss 4, T +49-2824-9510-60, open di-vr 11-
18, za/zo 10-18; okt t/m mrt 11-17. T/m sept Achtung Kunst!, Joseph
Fassbender, Horst Jansen, Nam June Paik e.a.
bOrKen
stadtmuseum Marktpassage 6, T 0049-2861-939242, open di-za
15-18, zo 10.30-17.30. 1 juli t/m 15 sept Entschieden indirekt, XYLON
Duitsland en gasten, grafiek.
bremen
Kunsthalle bremen Am Wall 207, T 0421-329080, open di 10-21,
zo 10-17. T/m 11 aug Wols: The retrospective. T/m 5 jan Focus!,
hedendaagse fotografie, video. 7 sept t/m 5 jan Touched by nature,
Casper David Friedrich, Bettina Blohm e.a.
weserburg museum Teerhof 20, T +49-421-59839-70, open di-vr 10-
18, do 10-21, za/zo 10-18. T/m 6 okt Kaboom! Comic in der Kunst,
Mel Ramos, William Pope, Keiichi Tanaami e.a. Nach der Sprache,
Boltanski, On Kawara e.a. Double rotation, collectie Lafrenz.
cOldam
Kunstzentrum Coldamerstr. 8, T +49-491-9604847, open za 10-17, zo
13-17 en op afspr. T/m 7 juli Kunstmix, leden van Kunst aan de rand
van Nederland.
duisburg
museum dKm Güntherstr. 13-15, T +49-203-9355547-0, open vr-ma
12-18 en op afspr. T/m 30 sept Iran, Amlash. T/m 6 jan Rhine
driftwood line, Richard Long.
stiftung wilhelm lehmbruck museum Düsseldorferstr. 51, T +49-
2032833138, open di-za 11–17, zo 10–18.
düren
leopold hoesch museum &Papiermuseum, Hoeschplatz 1, T +49-
2421-252593, di-zo 10-17, do 10-19. T/m 18 aug Silke Leverkühne,
schilderijen. Maskeraden, Hans Beckers. Die Welt an sich, Carl
Schneiders.
düsseldOrf
K20 Grabbeplatz 5, T +49-211-8381204, open di-vr 10-18, za/zo
11-18. T/m 28 juli Die Bildhauer.
K21 Ständehausstr. 1, T +49-211-8381204, open di-vr 10-18, za/
zo 11-18.
emden
Kunsthalle emden Hinter dem Rahmen 13, T +49-49-21975050,
open di 10-20, wo-vr 10-17, za/zo, feestd 11-18. T/m 8 sept Wenn
Wünsche wahr werden.
hamburg
Kunsthalle Glockengiesserwall, open di-zo 10-18, do 10-21. T/m 11
aug Besser scheitern, film, video. T/m 25 aug Mono Meros, Monika
Grzymala. 15 juli t/m 20 okt Richard Long: Prints 1970-2013. 19 juli
t/m 27 okt R.B. Kitaj, retrospectief.
Keulen
museum ludwig Danziger Freiheit 1, T +49-221-22127519, open
di-zo 10-18, 1e do vd mnd 10-22. T/m 21 juli In every dream home
a heartache, Phil Collins. T/m 25 aug Jo Baer. T/m 8 sept Gerhard
Richter.
Kleve
museum Kurhaus Tiergartenstr. 41, T +49-2821-75010, open di-zo 11-
17. 7 juli t/m 15 sept The present order is the disorder of the future,
Ian Hamilton Finlay, Atelier van Lieshout e.a.
lindern
galerie lindern Kirchstr. 1, T +49-5957-1619, open wo-zo 15-18 en
op afspr.
lingen
Kunstverein lingen Kunsthalle Kaiserstr., T 0049-591-59995, open
di-vr 10-17, do 10-20, za/zo 11-17. T/m 28 juli Jan Paul Evers,
Rebecca Morris. 10 aug t/m 13 okt Judith Hopf.
neuenhaus
Kunstverein grafschaft bentheim Hauptstr. 37, open wo-za 15-18,
zo 11-18. T/m 7 juli Das Gegengen, Alexej Meschschanow, beelden.
Oldenburg
horst janssen museum Am Stadtmuseum 4-8, open di-zo 10-18.
T/m 15 sept Ein altes Herz kaspert für Annette, tekeningen.
landesmuseum Schlossplatz 1/Damm 1, T 0049-441-2207306, open
di-vr 9-17, do 9-20, za/zo 10-17. T/m 14 juli Arno Schmidt, foto’s.
T/m 18 aug meesterwerken Gemäldgalerie Dessau.
schwerin
staatliches museum Alter Garten 3, T +49-385-59580, open di-zo
10-18, do 12-20. T/m 15 sept Schatten uit de diepte.
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 37
KunstKrant
informatiekrant voor beeldende kunst in nederland
www.kunstkrant.com
uitgave, vormgeving & opmaak
Connect Printmedia, ISSN 1389-8462
Industrieweg 4, 9781 AC Bedum/Postbus 7, 9780 AA Bedum
E-mail: kunstkrant@printmedia.nl, telefoon: 050-3013636,
fax: 050-3012732
abonnementen
Aanmeldingen, adreswijzigingen en andere mutaties graag
doorgeven via bovenstaand (e-mail)adres
Opzeggen van een los abonnement kan schriftelijk of via de
e-mail worden gedaan, voor 1 december
Abonnementsgeld bedraagt € 18,- per kalenderjaar
uitgiftepunten
Aanmeldingen, adreswijzigingen en andere mutaties graag
doorgeven via bovenstaand (e-mail)adres
redactie
Hoofdredacteur: Illand Pietersma, Postbus 494, 9700 AL
Groningen
E-mail: kunstkrant@live.nl, telefoon: 06-18535018
Aan dit nummer werkten mee: Wim van der Beek, Aernout
Hagen en Bregje Hofstede.
advertentiewerving
Eddy van den Berg, T: 038-4220364/06-53170662
E-mail: eddyberg@euronet.nl
advertenties
Aanleveren van advertenties bij voorkeur als pdf- of
jpgbestand via de e-mail: kunstkrant@printmedia.nl
deadlines
Het aanleveren van zowel kopij als advertenties kan tot
uiterlijk de 10e van de maand voor verschijning
verschijning
6 keer per jaar: januari/februari, maart/april, mei/juni, juli/
augustus, september/oktober, november/december
verspreiding
Gratis verspreiding in heel Nederland via galeries, musea,
VVV-kantoren, openbare bibliotheken, culturele centra
(theaters etc.), instituten, opleidingen, boekhandels en
hotels.
www.kunstkrant.com
weener
hasenkabinett Am Hafen 48, T 0049-15229123708, open zo 13-17.
T/m 14 juli Verder kijken dan de hoorns lang zijn, Nanon Morsink,
beelden, objecten. 28 juli t/m 25 aug Natuurlijke patronen, Liesbeth
Kok.
wittmund
funnix beeldentuin, Funnix 2, T 04467-481, open do, za 14-18, zo
13-18. 14 juli t/m 1 sept Kopf an Kopf, 20 kunstenaars.
wOrpswede
barkenhoff Ostendorfer str. 10, T +49-47923968, open dagl 10-18.
T/m 13 okt Julie Wolfthorn, schilderijen.
grosse Kunstschau Lindenallee 5, T +49-47921302, open dagl.
10-18. Malerinnen im Aufbruch, vrouwelijke schilders kunstenaarskolonies
Worpswede en Kerteminde (DK).
haus im schluh Im Schluh 35-37, T +49-4792522 open ma-vr 14-18,
za/zo 11-18. T/m 13 okt De kunstweverij van Martha Vogeler.
Kunsthalle Bergstr 17, T +49-47921277, open dagl 10-18. T/m 15
sept Malerinnen im Aufbruch – Malweiber, Puala Modershon-Becker,
Ottilie Reylander, Marie Bock e.a.
België
antwerpen
galerie schoots + van duyse Napoleonkaai 15, T +32-3-6891314,
open wo-za 12-18.
Zeno x gallery Leopold De Waelplaats 16, T +32-3-2163888, open
wo-za 14-18.
brussel
bozar Baron Hortastr. 13, T +32-25078200, open di-zo10-18. T/m 22
sept Giorgio Morandi, retrospective.
motive gallery Vandenbrandestr. 1, T 05-24769580, open wo-za
14-18.30.
eupen
ikob Rotenberg 12b, T +32-87560110, di-zo 13-17, 1e wo vd mnd
13-19. T/m 18 aug Benjamin Moravec, les yeux de l’effroi. Iran, interrupted,
Beatrice Minda.
hasselt
ciap Armand Hertzstr 21/1, T+32-11-225321, open di-vr 11-18, za/zo
13-17. T/m 1 sept Traction avant, div. kunstenaars.
Z33 Zuivelmarkt 33, T +32-11295960, open di-za 11-18, zo 14-17.
T/m 18 aug Design beyond production. T/m 13 okt The suspension of
disbelief, Sarah & Charles.
OOsteKlO
galerie william wauters Antwerpse Heirweg 5, open vr-zo 14-18.
T/m 13 okt Voetsporen III, WW Beeldenbos.
stabrOeK
Kasteel ravenhof Oud Broek 2, T 06-38895119. 6 t/m 16 juli dagl
12-18 Realisme 2013, KuBra: Robert Doesburg, Elke Kip e.a.

Homan-Hupkens
in Prent en Beeld
Reinder Homan | Etsen
Sofie Hupkens | Bronzen beelden
Prenten van 1600 tot heden
Regelmatig een ander thema, een andere collectie
Katsushika Hokusai (1760-1849)
Gaestwei 14 | Bakhuizen | 0514 581 312 | 06 1302 0602 | www.reinderhoman.com
Vrijdag | Zaterdag | Zondag | 12:00 tot 17:00 uur | en op afspraak
pagina 38 kunstkrant juli/augustus 2013
15 juni t/m 15 september 2013
Hoofdstraat 22
7941 AG Meppel
telefoon 0522 850 644
www.kunsthuissecretarie.nl
Jan
Krikke
GROTE OVERZICHTSTENTOONSTELLING
kunsthuis
secretarie
openingstijden di t/m zo 13.00 - 17.00 uur
do 10.00 - 17.00 uur
vr 13.00 - 17.00 uur
18.00 - 20.00 uur
Entree Kunsthuis Secretarie: 2 euro
Vrienden Secretarie gratis
Zuiderpad 60a
8355 CC Giethoorn
telefoon (0521) 362384
e-mail info@jankrikke.nl
www.jankrikke.nl
openingstijden Galerie Krikke:
van vrijdag 21 juni t/m zondag 14 juli
vr-za-zo van 14.00 uur tot 17.00 uur
en op afspraak gedurende de zomertentoonstelling
in kunsthuis Secretarie

Een fine fleur van Vlaamse en Nederlandse sculpturen
28 april tot 15 september 2013
8 9 10 11 12 13 14
15
7
6
5
4
3
2
1
“Een fine fleur van Vlaamse en Nederlandse sculpturen”,
elke week do t/m zo van 13.00-1700 u. open.
Een expositie met maar liefst 24 Vlaamse en 38
Nederlandse kunstenaars. Vlaamse kunstenaars
bovendien waarvan de meesten niet eerder in Nederland
te zien waren.
Nederlandse kunstenaars:
Peter van Aarnhem 25
Margriet Barends
Karin Beek
Hanneke van den Bergh
Lolke van der Bij
Maurice den Boer
Jean en Marianne Bremers
Mette Bus
Hermien Buytendijk 26
Marianne van Dedum
Jos Dirix 24
Coos van Eijk
Eric Goede 30
Roel Gort
Jean Groenendijk
Evert van Hemert 11
Charles Henri
Sjer Jacobs
Anneke Janssen
De Warren 17
8406 AG Tijnje
tel. 0513-571154
info@lalanka.nl
30
Hans Jouta 27
Marinus Klap
Jonneke Kodde 29
Juul Kortekaas 17
André van der Linden 1
Wilfrie Linssen
Cees Meijer
Hieke Meppelink 2
Marianne Ouwendijk
Saskia Pfaeltzer 16
Els Ringnalda
Christie Russche 20
Ardine Spitters
Rieke van der Stoep 21
Frank Stoopman
Carla Teer
Anja Vosdingh Bessem
Lia van Vugt 6
Margrieth Zijlstra 13
Het grote aantal Vlaamse en Nederlandse beeldhouwers
van naam, de verschillen in stijlen, materialen en thema’s
van deze kunstenaars, maken deze expositie in
veel opzichten uniek en exclusief. Zelden zijn op één locatie
een zo’n rijk, divers en uitgebreid palet aan kunstwerken
bijeengebracht. Zie verder www.lalanka.nl
Tineke Van Daele
Madeleine Van der Knoop 10
Hilde Van de Walle 8
Patrick VanCraenenbroeck 3
Edward Vandaele 10
Annie Vanlerberghe 23
Mag Vermeiren
Overige kunstenaars:
David Reade
Erna Dry
Charmaine Haines
Tania Babb (allen ZA)
Ingrid Ripke (D)
Horst Göbbels (D)
La Lanka Beeldentuin en Galerie
Moderne driedimensionale kunst - midden in de natuur in Friesland
29
Vlaamse kunstenaars:
Mie Bogaerts
Martine Bossuyt 1
Sebastiaan Coppens 4
Dirk De Keyzer 22
Jacqueline Desmet
Lebuïn D’Haese 28
Líeven D’Haese 14
Ann Dierckx
Irénée Duriez 15
Christien Dutoit
Linde Ergo 9
Jan Jacob
Jos Kuppens 7
Luc Lapère
Willy Peeters
Philippe Timmermans 18
Jorg Van Daele 5
Routebeschrijving
Vanaf - A7- afrit 27 Tijnje; bij rotonde rechtdoor,
dan 2e afslag rechts;
- A32 - afrit 13 Akkrum, richting Oldeboorn;
Daar afslag Tijnje. Na 4 km. linksaf
28
27
www.lalanka.nl
26
Open:
28 april t/m 15 september 2013
Elke do t/m zo van 13.00-17.00 u
25
kunstkrant juli/augustus 2013 pagina 39
24
16
17
18
19
20
21
22
23

Zomer-Expositie 2013
Schilderijen:Peter van Houten, Jan van der Kooi, van der Vegt, Xu Zhi
Beelden:Angelo Moyano aangevuld met werk van andere kunstenaars
Xu Zhi, Chinese vissersboten, olieverf
op doek, 70 x 70 cm en 65 x 80 cm
NGA
Lid van de Ned.
Galerie Associatie
ONTDEK, VERWONDER en GENIET (vrij entree)
Door de overweldige belangstelling voor de schilderijen van de Lente-expositie van
Irma Kamp, Ruud Verkerk en Wout Wachtmeester
kunt u de niet verkochte en nieuwe werken van deze kunstenaars
ook tijdens de Zomer-expositie bewonderen
Aangesloten bij
Mondriaanfonds
pagina 40 kunstkrant juli/augustus 2013
G Selmien West 2 in Olterterp
alerie Lauswolt bij Juwelier De Slag
Irma Kamp, Vissen, olieverf op paneel, 100 x 60 cm
Pieter Knorr, Monnikskap
olieverf paneel 40 X 38,5 cm
www.lauswolt.com
art-gallery@lauswolt.com
Tel. 0512 - 30 16 95
Openingstijden:
di. t/m zat. 10.00 - 12.00 uur
en 13.30 - 17.00 uur
zondag 13.30 - 17.00 uur
Stel uw tomtom in op: Olterterp, Aldhof 9, schuin tegenover nummer 9 vindt u onze galerie