Download de brochure - Universiteit Antwerpen

ua.ac.be

Download de brochure - Universiteit Antwerpen

taalkunde

masteropleiding

uantwerpen.be

2013

2013


Inhoud

Welkom 3

Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen? 4

Taalkunde studeren aan de Universiteit Antwerpen 5

Over de master taalkunde 5

Doelgroep en toelatingsvoorwaarden 6

Loopbaanperspectieven 7

Studieprogramma 8

Opleidingsonderdelen 10

Masterproef 15

Nuttige info over je studietraject 16

Studiebegeleiding 17

Studeren in het buitenland 18

Infomomenten 19

Nuttige websites 20

Meer info? 21

1 |


| 2


Welkom

Je hebt de weg naar de Universiteit Antwerpen gevonden. Misschien is dit je eerste

kennismaking met onze universiteit. Misschien heb je hier je bacheloropleiding voltooid.

In elk geval word je masterstudent en wil je informatie over onze master opleidingen.

Hopelijk helpt dit boekje je een stap vooruit in je keuzeproces.

Aan de Universiteit Antwerpen studeren zo’n 15 000 studenten in de meest uiteenlopende

vakgebieden. In heel Antwerpen zijn er dat nog veel meer. Daarom werken

we nauw samen met de Antwerpse hogescholen binnen de Associatie Universiteit &

Hogescholen Antwerpen.

Onze universiteit stelt alles in het werk om je studietijd zo aangenaam mogelijk te maken en

de kwaliteit van de opleidingen op topniveau te houden. Daarom worden onze opleidingen

geregeld bijgestuurd en aangepast aan de maatschappelijke evolutie.

Als je naar een van onze informatiedagen komt, zal je merken dat het prettig studeren is

aan de Universiteit Antwerpen. We nodigen je alvast uit op onze open campusdagen op

zaterdagen 23 maart en 27 april en op de infomarkt op woensdag 4 september.

Prof. dr. Alain Verschoren

Rector Universiteit Antwerpen

3 |


Waarom studeren aan de Universiteit Antwerpen?

Prof en student staan dicht bij elkaar

De Universiteit Antwerpen staat voor studentgerichtheid. Dit betekent bijvoorbeeld dat

je zo veel mogelijk les volgt in kleine groepen. Dat maakt een vlotte interactie met je

proffen mogelijk: je kan rechtstreeks bij hen terecht met vragen en problemen. De communicatie

tussen docenten, assistenten en studenten wordt mee ondersteund door de

digitale leeromgeving Blackboard.

De Universiteit Antwerpen is bekend voor haar goede studentenbegeleiding en -ondersteuning.

Je staat er dus nooit alleen voor. We spelen zo veel mogelijk in op jouw individuele

noden. Bovendien nodigen we jou uit om actief deel te nemen aan het beleid: in

verschillende adviesorganen en raden zijn onze studenten vertegenwoordigd.

Academische opleidingen op topniveau

De Universiteit Antwerpen biedt innoverende academische opleidingen, die oog hebben

voor theorie én voor praktijk. De opleidingen zijn stevig verankerd in sterk wetenschappelijk

onderzoek dat ook internationale faam geniet.

De ‘ivoren’ academische toren werd al lang geleden gesloopt. Academici hechten veel

belang aan een voortdurende uitwisseling met de steeds evoluerende samenleving.

Tijdens je opleiding aan de Universiteit Antwerpen staat niet het memoriseren van

feitenkennis centraal, maar bouw je kennis en vaardigheden op die je nodig hebt om

beroepsrelevante opdrachten en problemen op te lossen.

De bachelor-masterstructuur schept ruimte voor vernieuwing en verbetering. Daardoor

kunnen we voortdurend inspelen op maatschappelijke uitdagingen. Door nieuwe

opleidingen in te voeren en door keuzemogelijkheden binnen bestaande opleidingen te

verruimen.

Een moderne leeromgeving

We omringen jou met de meest moderne infrastructuur: goed uitgeruste les- en

computer lokalen, laboratoria, bibliotheken en studielandschappen. In alle publieke

ruimten zijn er hotspots waar je draadloos kan surfen.

Momenteel heeft de universiteit vier campussen. Eentje in hartje Antwerpen, drie in de

zuidelijke stadsrand. Met de komst van een aantal nieuwe opleidingen, die vanaf volgend

academiejaar integreren in de Universiteit Antwerpen, komen er nog locaties bij.

Om het toenemend aantal studenten op te vangen en jou een aangename leeromgeving

te bieden, investeren we op grote schaal in nieuwe gebouwen. Enkele staan er al. Voor

andere liggen de plannen op tafel.

| 4


Meer dan een opleiding

We willen jou niet alleen een opleiding, maar ook een brede vorming aanbieden: jou

helpen opgroeien tot een professional met een kritische ingesteldheid, een tolerante

en constructieve houding. De Universiteit Antwerpen kiest resoluut voor pluralisme en

verwelkomt diversiteit bij personeel en studenten, en in haar studieprogramma’s.

Antwerpen

Studeren is niet alleen met je neus in de boeken zitten. Wie in Antwerpen komt studeren,

kiest voor een studentenstad die meer is dan de universiteit en de hogescholen: het is

een bruisende metropool met een uniek cultuurhistorisch aanbod, een wereldhaven,

een overvloed aan cafés en restaurants, gezellige pleintjes, cultuur, architectuur, mode,

sportinfrastructuur, ... Kort samengevat: een stad waarin Antwerpenaars, bezoekers en

studenten zich thuisvoelen.

Taalkunde studeren aan de Universiteit Antwerpen

De master taalkunde is een opleiding binnen de faculteit Letteren en Wijsbegeerte.

Andere masteropleidingen binnen de opleiding Taal- en Letterkunde in deze faculteit zijn:

• Master in de taal- en letterkunde

• Master in de literatuur van de moderniteit

• Master in de theater- en filmwetenschap

• Master in de meertalige professionele communicatie

Over de master taalkunde

De master taalkunde is gericht op studenten die geïnteresseerd zijn in de structuur en

het functioneren van taal en die zelfstandig onderzoek willen verrichten naar verschillende

aspecten van taal. Dat onderzoek kan in diverse taalkundige disciplines gebeuren.

Aan de Universiteit Antwerpen wordt naar een evenwicht gestreefd tussen een degelijke

vakinhoudelijke kennis (studenten volgen ten minste vier algemene taalkundige

basisvakken die de kennis uit de bachelorjaren verder uitdiepen) en het ontwikkelen van

zelfwerkzaamheid.

Naast een algemeen profiel biedt de opleiding twee specialisatieprofielen: computationele

psycholinguïstiek enerzijds en pragmatiek/sociolinguïstiek anderzijds. Die

specialisatieprofielen corresponderen met twee belangrijke onderzoekspijlers in het

departement Taalkunde aan de Universiteit Antwerpen.

5 |


Specialisatieprofiel pragmatiek/sociolinguïstiek

In dit specialisatieprofiel staat het gebruik van taal als communicatiemiddel centraal. In

de cursus “sociolinguïstiek” leer je hoe sociale factoren aanleiding geven tot taalvariatie.

In de cursus “semantiek en pragmatiek” leer je hoe de bedoelde boodschap vaak op indirecte

wijze samenhangt met de letterlijke betekenis van een zin en, in het bijzonder, hoe

de context van een gesprek of een tekst (bv. ruimte, gedeelde voorkennis) de interpretatie

van een boodschap bepaalt. De specialisatiecursus “De pragmatiek van het taalgebruik in

de publieke ruimte” besteedt aandacht aan de relatie tussen ideologie en taalgebruik en

benadert die met een methodologie uit de pragmatiek.

Specialisatieprofiel computationele psycholinguïstiek

In dit specialisatieprofiel staan de psycholinguïstiek en de computationele benadering

van taal centraal. In de cursus “psycholinguïstiek” bespreek je met de docent artikelen

uit de internationale vakliteratuur, wat kan uitmonden in de opzet en uitvoering van een

eigen, origineel experiment. In de cursussen “corpuslinguïstiek en computertaalkunde

leer je hoe een corpus linguïstisch verrijkt (geannoteerd) wordt en met welke software

je de gegevens kan extraheren die voor jouw onderzoek van belang zijn, hoe taalkennis

gerepresenteerd kan worden in een computergeheugen en hoe die kennis aangewend

wordt bij automatische taalverwerking. De specialisatiecursus “computationele modellen

van taalbegrip” vergelijkt modellen van tekstbegrip in de artificiële intelligentie met de

manier waarop reële taalgebruikers teksten begrijpen. De specialisatiecursus “computationele

psycholinguïstiek” confronteert je met computationele modellen die ontworpen

zijn om experimentele bevindingen uit de psycholinguïstiek te simuleren.

Doelgroep en toelatingsvoorwaarden

Het programma richt zich tot studenten die na hun bacheloropleiding een grondige

studie van taal beogen. Het biedt je niet enkel de nodige uitbreiding van de basiskennis

taalkunde die je reeds in je bachelorstudies verworven hebt, maar geeft je vooral ook de

mogelijkheid om je verder te bekwamen in die aspecten van de taalkunde die je zelf het

meest interesseren. In de specialisatieprofielen kan je focussen op het gebruik van taal

in sociale contexten of op de mentale processen die het gebruik van taal mogelijk maken

(en de computationele simulatie ervan).

Rechtstreekse instroom:

• Bachelor in de taal- en letterkunde

| 6


Instroom via een voorbereidingsprogramma:

• Andere academische bachelors kunnen instromen na het met succes volgen van

een voorbereidings programma, dat door de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte is

goed gekeurd.

Loopbaanperspectieven

Als je het diploma van master taalkunde hebt behaald, kan je in principe een wetenschappelijke

carrière op het domein van de taalkunde uitbouwen aan een hogeschool of

een universiteit. Je kan echter ook in tal van andere beroepen terecht waar een degelijk

inzicht in taal en een goede taalvaardigheid belangrijke vereisten zijn: het secundair of

hoger onderwijs (na het behalen van de noodzakelijke pedagogische bekwaamheidsbewijzen),

de media (radio, televisie, geschreven pers, enz.), de culturele sector (culturele

centra), de openbare diensten (en de openbare sector) en het bedrijfsleven.

In de specialisatie “computationele psycholinguïstiek” ontwikkel je tevens de vaardigheden

die nodig zijn om een carrière uit te bouwen waar automatische taalverwerking

centraal staat (hetzij binnen de academische wereld, hetzij binnen een onderzoeksgroep

in de bedrijfswereld) of waar de psycholinguïstiek centraal staat (hetzij in de academische

wereld, hetzij in de pedagogische sector). Vanuit de specialisatie “Pragmatiek/

Sociolinguïstiek” kan je ook terecht in sectoren die met het algemene taalbeleid te maken

hebben.

In deze master verwerf je tevens een domeinoverstijgende vaardigheid om op een

kritische wijze informatie te vergaren ( waarbij je gebruik kan maken van de modernste

technieken), om die informatie overzichtelijk en doelgericht te ordenen en om er efficiënt

over te rapporteren. Daardoor ben je in staat om flexibel en zelfstandig met het steeds

wisselende en snel evoluerende beroepsveld om te gaan en om je eventueel verder te

specialiseren en te heroriënteren.

7 |


Studieprogramma

Algemeen profiel

Vier opleidingsonderdelen te kiezen uit: 24

Taaltypologie 6

Fonetiek 6

Vergelijking van linguïstische modellen 6

Lexicaal-semantische theorie 6

Pragmatiek 6

Diachrone taalkunde 6

Sociolinguïstiek 6

Psycholinguïstiek 6

Corpuslinguïstiek 6

Computertaalkunde 6

Voor 18 sp opleidingsonderdelen uit de vrije ruimte* 18

Masterproef 18

Totaal 60

Specialisatieprofiel: pragmatiek/sociolinguïstiek

3 verplichte basisopleidingsonderdelen 18

Sociolinguïstiek 6

Pragmatiek 6

De pragmatiek van het taalgebruik in de publieke ruimte 6

3 opleidingsonderdelen te kiezen uit 18

Psycholinguïstiek 6

Corpuslinguïstiek 6

Computertaalkunde 6

Taaltypologie 6

Fonetiek 6

Vergelijking van linguïstische modellen 6

Diachrone taalkunde 6

Lexicaal-semantische theorie 6

| 8


1 bijkomend opleidingsonderdeel vrije ruimte* 6

Masterproef 18

Totaal 60

Specialisatieprofiel: computationele psycholinguïstiek

3 verplichte basisopleidingsonderdelen 18

Psycholinguïstiek 6

Corpuslinguïstiek 6

Computertaalkunde 6

1 opleidingsonderdeel te kiezen uit 6

Taaltypologie 6

Fonetiek 6

Vergelijking van linguïstische modellen 6

Pragmatiek 6

Lexicaal-semantische theorie 6

Diachrone taalkunde 6

Sociolinguïstiek 6

2 verplichte specialisatieopleidingsonderdelen 12

Computationele modellen van taalbegrip 6

Computationele psycholinguïstiek (capita selecta) 6

1 bijkomend opleidingsonderdeel vrije ruimte* 6

Masterproef 18

Totaal 60

* De opleidingsonderdelen van de vrije ruimte kunnen gekozen worden uit het aanbod

van:

1. de resterende opleidingsonderdelen taalkunde van de eigen afstudeerrichting;

2. opleidingsonderdelen taalkunde van de master taal- en letterkunde;

3. opleidingsonderdelen taalkunde van een master van een andere opleiding/faculteit

(mits goedkeuring van de Onderwijscommissie taal- en letterkunde.)

9 |


Opleidingsonderdelen

Hieronder laten we je kennis maken met de inhoud van de opleidingsonderdelen.

Op www.ua.ac.be/ood vind je meer informatie over begin- en eindtermen, werkvormen,

evaluatie, noodzakelijk en aanbevolen studiemateriaal.

Taaltypologie

Taaltypologie is de studie van de overeenkomsten en verschillen tussen alle talen. De

volgende topics komen aan bod:

• Hoeveel talen zijn er? Taalfamilies en stammen. Waar worden ze gesproken?

Hoeveel sprekers hebben ze?

• Het ontstaan van taal. Taalsterfte. Taalbeïnvloeding. Areale typologie. De ‘Balkan

Sprachbund’ en ‘Standard Average European’.

• Geschiedenis van de typologie. De twee grote paradigma’s.

• Woordklassen of ‘Hebben alle talen bijvoeglijke of zelfstandige naamwoorden?’

• Semantiek en de Sapir-Whorfhypothese. Woordorde.

• Morfologie: van isolerende, agglutinerende en flecterende talen.

• Grammaticale relaties: subject, object, ergativiteit.

• Verbale categorieën: tijd, aspect, modaliteit, en zinsmodi

• Diachrone typologie: (de)grammaticalisatie

• Holistische typologie: ‘la langue’ als een ‘système où tout se tient’.

Fonetiek

Fonetiek is de wetenschap die de menselijke spraak in de meest algemene zin van het

woord bestudeert. Bij deze studie kan aandacht worden besteed aan drie dimensies: de

spraakproductie, de akoestiek van spraak en de spraakperceptie. Deze cursus behandelt

de belangrijkste inzichten in verband met de spraakproductie. Na een inleiding tot de

anatomie en de fysiologie van de spraakorganen worden de articulatiemogelijkheden van

de mens geëxploreerd. De benadering is zowel theoretisch als praktisch. Vanuit theoretisch

standpunt wordt er nagegaan welke articulatorische dimensies er voor communicatieve

doeleinden worden gebruikt in de talen van de wereld. Dit gebeurt aan de hand van

de fonetische taxonomie van Laver (1994). De verworven theoretische inzichten worden

geconcretiseerd aan de hand van oefeningen die erop gericht zijn praktische vaardigheid

te verwerven in de productie en perceptie van de belangrijkste types spraakklanken die

in de talen van de wereld voorkomen. Hiertoe wordt gebruik gemaakt van praktisch

oefenmateriaal dat via het internet toegankelijk wordt gemaakt. Een tweede component

van de cursus behandelt de belangrijkste technieken die een bijdrage hebben geleverd

tot het theoretisch kader van de articulatorische fonetiek: naast de basisprincipes van de

fonetische transcriptie (IPA) wordt er ruim aandacht besteed aan recente instrumentele

technieken voor articulatorisch onderzoek. Ten slotte wordt er ingegaan op de klinische

| 10


toepassingsgebieden van de fonetiek. Dit gedeelte van de cursus bestaat uit een grondige

bespreking van de belangrijkste stem- en articulatiestoornissen met o.a. de verschillende

types dysarthrie en spreekapraxie.

Vergelijking van linguïstische modellen

In dit college worden enkele moderne wetenschappelijke grammaticamodellen voorgesteld

en vergeleken (o.m. Minimalism, Functional Grammar, Systemic Grammar, Role

and Reference Grammar, Cognitive Grammar). Er wordt een overzicht gegeven van de

opbouw en de werkingsprincipes van de modellen (de rol van het lexicon, de structuur

van lexicale eenheden, woordordening, gebruik van functiecategorieën, enz.), in het licht

van hun basisfilosofie (o.m. de tegenstelling tussen functionalisme en formalisme, cognitieve

oriëntatie, typologische oriëntatie). Ter illustratie wordt vervolgens nagegaan hoe

zij omspringen met de analyse van één of enkele concrete linguïstische fenomenen.

Pragmatiek

Pragmatiek is de studie van taal in gebruik. In deze cursus wordt nagegaan hoe de

concrete taaluitingen geïnterpreteerd worden die sprekers in een specifieke context

gebruiken om hun bedoelingen duidelijk te maken. Het uitgangspunt is de theorie van de

taaldaden, die een taaluiting onder andere beschouwt als een middel om intenties in de

wereld te realiseren. Er zal worden aangetoond dat met name de theorie van Searle uiteindelijk

niet radicaal genoeg is om concrete taaluitingen te beschrijven, omdat ze de cruciale

rol onderschat die de context speelt bij het bepalen van de vorm en de interpretatie

van taaluitingen. Daardoor wordt de belangrijkste informatie van taaluitingen meestal

niet expliciet, maar impliciet en indirect gecommuniceerd. Je kan bijvoorbeeld zeggen :

“Wat is het hier warm!”, en bedoelen: ‘Kan je het raam openen?’ of ‘Kan ik iets te drinken

krijgen?’, enz. Om uit te leggen hoe het mogelijk is dat we elkaar toch kunnen begrijpen,

hoewel de bedoelde betekenis van een taaluiting meestal niet samenvalt met de letterlijke

betekenis van de zin die geuit wordt, wordt eerst de functie van de verschillende

elementen van de context beschreven: de talige elementen die er deel van uitmaken, de

structuren van conversaties en andere vormen van discours, de kennis van de situaties

waarin gecommuniceerd wordt, de sociale relaties tussen de taalgebruikers, hun

lichaamshouding, enz. Zo zal onder andere blijken dat de context geen statisch gegeven

is dat bekend is voor een uiting geïnterpreteerd wordt, maar een fundamentele dimensie

van de communicatie, die door de deelnemers aan een gesprek of een andere vorm van

discours constant bijgestuurd en telkens opnieuw gedefinieerd wordt, en waardoor ook

de interpretatie van taaluitingen voortdurend evolueert.

11 |


Lexicaal-semantische theorie

Het centrale thema is de dubbele semantische rol van het woord: de referentiële en de

conceptuele. Er wordt een kritisch overzicht geboden van de relevante theorievorming

omtrent referentie, concept en de verhouding tussen beide. Daarnaast wordt uitgebreid

aandacht besteed aan de semantische polyvalentie van woorden (voornamelijk in

verband met lexicale metonymie en metaforiek) en worden ook eerder perifere semantische

verschijnselen als connotatie en stijlregisters behandeld. Dit theoretische gedeelte

wordt gekoppeld aan praktische toepassingen zoals het zelf formuleren van betekenisdefinities

en zelf maken van conceptuele analyses naar het model van de definities en

semagrammen in het Algemeen Nederlands Woordenboek (ANW). Ook gebruikscondities

van woorden, de samenhang van polyseme complexen en de paradigmatische relaties

tussen woorden worden aan de lexicografische praktijk getoetst.

Diachrone taalkunde

De centrale these van de cursus is dat morfologische veranderingen in de eerste plaats

mogelijk worden gemaakt door verhoudingen binnen het taalsysteem zelf. Er wordt

ingegaan op een aantal factoren die die processen sturen. Twee ervan, gemarkeerdheid

en iconiciteit, zijn wel vertrouwde (hoewel niet onbesproken) waarden in de moderne

taalkunde, maar worden hier voor de eerste keer systematisch toegepast op historische

ontwikkelingen en reconstructies in het domein van de Indo-Europese, in het bijzonder

de Germaanse talen. Twee andere, minder bekende factoren die in de evolutie van grammatica’s

een beslissende rol spelen, zijn synergie en morfologische distinctiviteit. Het

eerste, synergie, is wellicht het krachtigste tot nu toe bekende principe bij het voorspellen

van de evolutie van morfeemsystemen. Het tweede, morfologische distinctiviteit,

is bedoeld als bijsturing van de neogrammatische auslauttheorieën.

De cursus biedt een nieuwe kijk op de traditionele historische en vergelijkende taalkunde

vanuit de inzichten van de moderne taalwetenschap, met name dan vanuit een universalistische

en cognitivistische invalshoek. Hij heeft uitdrukkelijk de bedoeling taalwetenschappers

vertrouwd te maken met de belangrijke verworvenheden van de historische

taalkunde. De historische taalkunde stond aan de wieg van de huidige taalwetenschap en

bepaalde ruim een eeuw lang de taalkundige curricula, maar is ondertussen grotendeels

daaruit verdwenen door de opkomst van modernere, ahistorische disciplines. Een schat

aan taalkundige inzichten en gegevens blijkt daardoor vaak aan jongere onderzoekers

niet meer bekend te zijn.

Van de studenten wordt voorkennis verwacht van de basisbegrippen algemene taalkunde,

van de historische filiatie van de Indo-Europese en Germaanse (maar ook

Romaanse) talen en van de vormklassen die aan die families eigen zijn.

| 12


Sociolinguïstiek

Centraal staat de sociale structuur van taalvariatie: leeftijdsgebonden taalvariatie en

taalverandering, taal en gender, de rol van sociale netwerken, de relatie tussen taalgebruik

en taalattitudes. Elk van de genoemde thema’s wordt behandeld aan de hand

van bevindingen uit verschillende studies. Dat geldt m.n. voor de problematiek van taal

en gender: door een vergelijking van inzichten uit oudere en recente studies proberen

we tot een genuanceerd interpretatiekader te komen. We eindigen met de vraag naar de

ultieme oorzaak van taalverandering (‘the actuation problem’) en, hierbij aansluitend,

het profiel van de vernieuwer (‘the innovator’).

Psycholinguïstiek

Elk jaar wordt een aantal thema’s (bv. dyslexie) aangeboden die zich lenen tot een uiteenzetting

van de internationale vakliteratuur in een aantal hoorcolleges en interactiecolleges

(studenten lezen papers; de les neemt de vorm aan van een kritische bespreking

van die artikels) . Afhankelijk van de groepsgrootte kan dit leiden tot het opzetten van

een kleinschalig experiment. De onderzoekshypothese, de methodologie en de afnameprocedure

voor het experiment komen in de lessen tot stand.

Corpuslinguïstiek

Het analyseren van corpora van gesproken of geschreven taal is in de taalkunde (o.m. in

de computerlinguïstiek, e.d.) een veel gebruikte methode. Corpora geven op de eerste

plaats een beeld van het feitelijk taalgebruik (geschreven/gesproken). Een tweede

belangrijk aspect is de computerverwerking van corpora: de automatische verwerking

van gegevens ligt binnen het bereik van elke taalkundige, of meer algemeen binnen het

bereik van iedereen die teksten (in de ruimste betekenis van het woord) bestudeert.

• In een inleidend deel krijg je een overzicht van verschillende types corpora: Uit welke

gegevens (teksten) is een corpus samengesteld? Welke gegevens zijn eraan toegevoegd

(annotatie)? Waarvoor zijn die verrijkte gegevens bruikbaar? Hoe worden

corpora gerepresenteerd (formaten, formalismen, procedures)?

• Vervolgens gaat de aandacht naar de verwerving, de annotatie en de verwerking van

corpusgegevens. De nadruk ligt daarbij vooral op het praktisch omgaan met corpora

van gesproken en geschreven taal: (i) transcriptie van gesproken taal, (ii) linguïstische

verrijking, annotatie, codering van corpora, (iii) hulpmiddelen om de codering (deels)

automatisch uit te voeren. In essentie komt dit neer op het systematisch opnemen

van informatie zodat een automatische extractie van die informatie mogelijk wordt.

• Voor het verwerken van corpora staan een aantal elektronische hulpmiddelen ter

beschikking. De functionaliteit daarvan wordt praktisch aangetoond aan de hand van

twee software-instrumenten, nl. CLAN en PERL. Die instrumenten worden praktisch

ingeoefend.

13 |


Computertaalkunde

Computertaalkunde is de wetenschap die bestudeert welke kennis en algoritmen

nodig zijn voor de ontwikkeling van systemen voor automatische taalverwerking (tekst

begrijpen, tekst produceren en tekst vertalen).

Theorie: - Definitie en afbakening van computertaalkunde als wetenschappelijke

discipline binnen de Artificiële Intelligentie. Maatschappelijk belang en toepassingen. -

Belangrijkste problemen, technieken en methodes. Deductieve en inductieve methodes

in de computertaalkunde. - Kennisrepresentatie, probleemoplossingmethodes en

zelflerende systemen. - Computationele lexicografie, morfologie, syntaxis, semantiek en

pragmatiek - Corpora en annotatie-methodes.

Praktijk: Oefeningen met instrumenten (tools) uit de computertaalkunde en de Arti ficiële

Intelligentie.

Pragmatiek in de publieke ruimte

Deze cursus exploreert de wijze waarop taal bijdraagt tot de vorm die sociaal en politiek

relevante zienswijzen en debatten aannemen. Met als theoretisch-methodologisch

vertrekpunt de taalkundige pragmatiek (in de breedste zin als de cognitieve, sociale, en

culturele wetenschap van het taalgebruik) wordt het taalgebruik in de publieke ruimte

onderzocht, in het bijzonder in de media, in de politiek en in vormen van opleiding en

onderwijs. Bijzondere aandacht gaat naar de relatie tussen taal en ideologie. Omwille van

dit aandachtspunt wordt een aanzienlijk deel van de cursus gewijd aan (door pragmatiek

geïnspireerde) methodologie voor (op discours gebaseerd) ideologieonderzoek.

Computationele modellen van taalbegrip

Het modelleren en begrijpen van hoe mensen taal begrijpen is nog steeds een onopgelost

probleem. In deze cursus bestudeer je de kennis en processen die een rol spelen

bij hoe mensen tekst begrijpen, gebruikmakend van modellen ontwikkeld in de Artificiële

Intelligentie (kennisrepresentatie, probleemoplossende methodes en zelflerende

systemen). Door een kritische confrontatie van de gebruikelijke technieken voor tekstbegrip

in de computertaalkunde (informatie-extractie, text mining) met wat we weten

over het begrijpen van tekst bij mensen (en de bestaande cognitieve modellen daarvan)

wordt getracht om een stap dichter te komen bij modellen die de schaalbaarheid en

robuustheid van text mining combineren met de diepe analyses die de cognitieve

modellen voorstaan. Het praktijkgedeelte bevat een inleiding tot unix, unix-tekstverwerkingsinstrumenten

en een introductie tot een hogere programmeertaal met bijhorende

oefeningen.

| 14


Computationele psycholinguïstiek

Computationele psycholinguïstiek is de studie van de kennisrepresentaties en algoritmen

die noodzakelijk zijn voor het ontwikkelen van modellen die natuurlijke taalver werking

en taalverwerving simuleren of verklaren. Modellen van de cognitieve architectuur van

taal maken onder meer gebruik van regelgebaseerde modellen, neurale netwerken,

exemplaargebaseerde modellen en verschillende types van zelflerende systemen. De

algemene structuur van de cursus is de volgende: 1. Inleiding tot de methodologie van

computationele modellering van psycholinguïstische fenomenen. 2. Taalkundige en psycholinguïstische

inleiding tot het onderwerp van de cursus (mogelijke onderwerpen zijn

onder meer: inflectionele morfologie, zinsontleding, lexicale semantiek, ...). 3. Bespreking

van de bestaande modellen en de psycholinguïstische experimentele literatuur. 4. Ontwikkeling

van alternatieve modellen of nieuwe psycholinguïstische experimenten voor

het testen van de modellen. De precieze inhoud van deze cursus verschilt elk jaar.

Masterproef

De masterproef is een belangrijk opleidingsonderdeel en vertegenwoordigt 18 van de

60 studiepunten. In deze masterproef moet je een taalkundig probleem onderzoeken

en daarover rapporteren. Het onderzoek gebeurt onder leiding van een promotor maar

vereist een zelfstandige en kritische attitude ten aanzien van het onderzoeksmateriaal.

Het eigenlijke onderzoek behelst een grondige analyse van de (internationale) vakliteratuur

met betrekking tot het gekozen probleem en, afhankelijk van het onderwerp, een

stuk persoonlijk empirisch onderzoek. De resultaten hiervan vinden hun neerslag in een

tekst, waarin je volgens wetenschappelijke criteria rapporteert.

15 |


Nuttige info over je studietraject

Masteropleidingen binnen de bachelor-masterstructuur

Om te kunnen inschrijven voor een masteropleiding, moet je in het bezit zijn van een

professioneel of een academisch bachelordiploma. Afhankelijk van het diploma dat je

reeds op zak hebt, kan je:

• rechtstreeks instromen in een masteropleiding

• eerst een schakelprogramma volgen (na een professionele bacheloropleiding)

• eerst een voorbereidingsprogramma volgen (na een academische bacheloropleiding)

| 16

academische bachelor

à rechtstreekse instroom à

à voorbereidingsprogramma à

professionele bachelor à schakelprogramma à

academische master

Dankzij de bachelor-masterstructuur heb je als student vaak keuzemogelijkheden bij het

invullen van je studieprogramma. In elke faculteit adviseren studietrajectbegeleiders je

over de samenstelling van je programma en over de aangeboden keuzemogelijkheden.

Leerkrediet

Het is belangrijk dat je voldoende studievoortgang boekt in je studietraject: als je studiepunten

opneemt is het de bedoeling dat je ze opnieuw verwerft door te slagen voor

je examens. Om je studievoortgang te bewaken, is het leerkrediet in het leven geroepen.

Alle info over het leerkrediet vind je op www.ua.ac.be/studiepunten.

Als je geen studievoortgang boekt en op een negatief leerkrediet strandt, is het te laat.

Daarom heeft de Universiteit Antwerpen een systeem van studievoortgangsbewaking en

-begeleiding opgezet: de faculteit zal je studieprestaties volgen en kan je bindende voorwaarden

opleggen wanneer je niet de helft van de studiepunten van je studieprogramma

hebt behaald.


Studiebegeleiding

Studieadvies en studentenbegeleiding

De Dienst voor Studieadvies en Studentenbegeleiding is er om je te helpen vanaf het

moment dat je je voor het eerst inschrijft tot aan het moment waarop je je diploma in

handen krijgt.

• Informatie en advies over studeren in het hoger onderwijs

Stel ons al je vragen over opleidingen binnen en buiten de Universiteit Antwerpen,

het onderwijs- en examenreglement, het leerkrediet…

• Begeleiding bij het maken van je studiekeuze en bij twijfel over je studierichting

Weten wat je wilt, is soms makkelijker gezegd dan gedaan. Samen met een studentenbegeleider

kan je aan de hand van gesprekken meer zicht krijgen op je persoonlijkheid,

capaciteiten, interesses en de opleidingen die daarbij passen, al dan niet in

het kader van heroriëntering. Oefeningen uit het werkboek ‘Kijk op kiezen: stappenplan

voor studie- en beroepskeuze’ kunnen jou hierbij helpen.

• Erkenning van eerder verworven competenties (EVC)

Contacteer de EVC-coördinator voor informatie, een adviesgesprek en het opstarten

van de procedure. Meer info vind je op www.ua.ac.be/evc.

• Begeleiding omtrent studievaardigheden, studieplanning en uitstelgedrag

Een studentenbegeleider kan je begeleiden in het aanscherpen van je studievaardigheden.

Hoe verwerk je grote hoeveelheden leerstof? Hoe maak je een schema? Hoe

maak je goede nota’s? We helpen je ook realistische planningen te maken en doen

oefeningen om uitstelgedrag tegen te gaan.

• Psychologische begeleiding en psychotherapie

Ook wanneer je kampt met persoonlijke problemen die je studies belemmeren (faalangst,

rouwverwerking, relatieproblemen, …) kan je terecht bij een studentenbegeleider

die samen met jou nagaat welke hulp je het best kan gebruiken.

• Begeleiding van studenten met een functiebeperking

Heb je een functiebeperking zoals een fysieke handicap, chronische ziekte, leerprobleem,

concentratieprobleem, stoornis binnen het autismespectrum of psychisch

probleem? Ook dan kan je bij ons terecht voor begeleiding. Als je beschikt over

een geldig attest kan je ook bijzondere faciliteiten aanvragen voor onderwijs en/of

examens. Dien je aanvraag tijdig in via www.ua.ac.be/functiebeperking.

17 |


• Begeleiding van studenten met een topsport- of kunstbeoefening

Beoefen je sport of kunst op een hoog niveau, dan kan je eveneens bijzondere

faciliteiten aanvragen voor onderwijs en/of examens. De Sportcommissie beoordeelt

aanvragen van topsporters, de Commissie Cultuur die van kunstbeoefenaars. Meer

info vind je op www.ua.ac.be/sportenkunst.

• Afstudeerbegeleiding

Tot slot kan je bij ons terecht voor hulp in je zoektocht naar jobs die passen bij je persoonlijkheid,

capaciteiten en interesses en voor informatie over verdere studies.

Informatie en afspraken verlopen verder steeds via het Studenteninformatiepunt (STIP):

• info: T +32 3 265 48 72 of stip.ua.ac.be

• afspraken: enkel telefonisch: T +32 3 265 48 72

Neem ook een kijkje op www.ua.ac.be/studentenbegeleiding.

Studietrajectbegeleiding

Voor specifieke vragen over je individuele studieprogramma en vrijstellingen kan je

terecht bij de studietrajectbegeleider van je faculteit. Contactgegevens vind je op

www.ua.ac.be/contactpersonenslb.

Taalbegeleiding: academisch Nederlands

Bij het ‘Monitoraat op maat’ kan je terecht voor gratis taalondersteuning academisch

Nederlands. Tijdens individuele sessies helpen taaldocenten je met je taalvragen.

Voor ondersteuning bij o.a. het schrijven van een academische paper of het lezen van

wetenschappelijke teksten, organiseren ze contactmomenten in kleine groep. De ondersteuning

sluit aan bij je eigen werkstukken en studiemateriaal. Meer informatie vind je

op www.ua.ac.be/monitoraatopmaat.

Studeren in het buitenland

De Universiteit Antwerpen neemt actief deel aan Europese uitwisselingsprogramma’s

zoals Erasmus. Elk jaar studeert een aanzienlijk grote groep studenten één semester aan

een buitenlandse universiteit.

In het kader van het Erasmusprogramma heeft de Universiteit Antwerpen samenwerkingsakkoorden

gesloten met heel wat universiteiten in West- en Centraal-Europa. Maar

we kijken verder dan Europa: op bilaterale basis (buiten het kader van Erasmus) werden

wereldwijd uitwisselingsprogramma’s uitgewerkt.

| 18


In het kader van internationale ontwikkelingssamenwerking kan je met een beurs een

aantal maanden in een ontwikkelingsland studeren. Je studieperiode aan één van de

buitenlandse partneruniversiteiten wordt erkend als onderdeel van je studie aan de

Universiteit Antwerpen.

Heb je interesse in een buitenlandse studie-ervaring? Meer info vind je op de website van

de Dienst Internationale Samenwerking: www.ua.ac.be/dis.

Infomomenten

Nog vragen? Kom ze ons persoonlijk stellen. Een overzicht van alle infodagen en masterbeurzen

in 2013 vind je op www.ua.ac.be/infomomenten.

Open campusdagen

Op 23 maart en 27 april ben je welkom op onze open campusdagen. Dé gelegenheid om

alle informatie uit de eerste hand te krijgen. Babbel met proffen, studenten en studentenbegeleiders.

Bezoek bib, aula en labo. Kortom: snuif de sfeer aan de Universiteit

Antwerpen op.

www.ua.ac.be/opencampusdagen

Infomarkt

Twijfel je in september nog over je studiekeuze? Of wil je graag bevestiging van je keuze?

Kom dan naar de infomarkt op 4 september: alle infostanden van alle opleidingen op één

plaats. Laatste kans om vragen te stellen, cursussen te doorbladeren en brochures mee

naar huis te nemen.

www.ua.ac.be/infomarkt

19 |


Nuttige websites

Opleidingsaanbod

Op www.ua.ac.be/studiekiezer vind je uitgebreide informatie over alle opleidingen die de

Universiteit Antwerpen aanbiedt.

Inschrijven

Een (master)opleiding gekozen? Alle praktische informatie over inschrijven vind je op

www.ua.ac.be/inschrijven.

Blackboard

Na je inschrijving krijg je toegang tot de digitale leeromgeving Blackboard. Je vindt er

niet alleen aanvullingen op je cursussen, maar ook je webmail, de academische kalender,

informatie over financiering van je studies, huisvesting, studentenjobs ... Inloggen kan via

https://blackboard.ua.ac.be.

Campussen

Op www.ua.ac.be/route vind je campusplannetjes en de wegbeschrijvingen naar onze campussen.

| 20


Meer info?

Faculteit Letteren en Wijsbegeerte

Departement Taalkunde

Stadscampus

Rodestraat 14

2000 Antwerpen

Onderwijssecretariaat Faculteit Letteren en Wijsbegeerte

T 32 2 265 45 50

http://webhost.ua.ac.be/helpdesk/lnw/

www.ua.ac.be/faclw

www.ua.ac.be/taal-enletterkunde

Studenteninformatiepunt (STIP)

Stadscampus

Gebouw E (Agora), 1ste verdieping

Grote Kauwenberg 2

2000 Antwerpen

T +32 3 265 48 72

stip@ua.ac.be

21 |


Notities

| 22


Notities

23 |


Notities

| 24

More magazines by this user
Similar magazines