Download - Dierenambulance Den Haag

UITGAVE VAN DE STICHTING DIERENHOSPITAAL EN AMBULANCEDIENST ’S-GRAVENHAGE EN OMSTREKEN
DIERENAMBULANCE
DEN HAAG E.O.
REGIONAAL ALARM NUMMER
328 28 28
DANKZIJ ONZE SPONSORS IS DE
UITGAVE VAN DIERENAMBULANCE
DEN HAAG E.O.
GRATIS

GAAT-IE NOU DOOD?
Die vraag hoor je vaak op straat, in
het veld, aan het strand.
Dan ligt daar een hond, kat, paard,
een eend, een vogel of welk dier ook
machteloos te lijden. Wachtend op
het einde, of ....
GAAT-IE NOU DOOD?
De hulpverleners van de Stichting
Dierenambulance Den Haag zijn zo snel
mogelijk ter plaatse. Verlenen zo snel
mogelijk eerste hulp. Vangen op, geven
nazorg, koesteren en verzorgen en mogen
door hun goede maatregelen van
het eerste uur (en later) vaak antwoorden:
NEE, HIJ IS NIET DOODGEGAAN!
Die medewerkers werken met een gedrevenheid,
die alleen maar kan voortkomen
uit een grote dierenliefde. Ze
staan klaar op de onmogelijkste uren.
Dag en nacht, 365 dagen per jaar.
Voor hun werk beschikken ze over vijf
volledig ingerichte ambulances, een
terreinwagen, een boot en een veewagen.
Hun werkomgeving beslaat
Den Haag, Voorburg, Rijswijk, Leidschendam
en Wassenaar. Ach, wat zijn
grenzen. Bij de watersnoodramp in ’95
en met de vuurwerkramp in Enschede,
stonden ze ook klaar voor het dier.
Gewonde of zieke dieren worden door
de Dierenambulance naar de dichtstbijzijnde
dierenarts gebracht en na
© D’N DRUKKER Eindhoven. Niets uit deze uitgave mag op enigerlei wijze worden overgenomen zonder uitdrukkelijke
toestemming van de uitgever. Het verlenen van toestemming tot publicatie in dit magazine strekt
zich tevens uit tot het in enige vorm elektronisch beschikbaar stellen. De uitgever is niet verantwoordelijk
voor de inhoud of de juistheid van de informatie van zowel redactionele stukken als advertenties die geplaatst
zijn in deze uitgave van de Dierenambulance Den Haag e.o. Magazine. DD-00/5968
GAAT-IE
NOU DOOD?
behandeling in het eigen hospitaal
verzorgd tot ze weer de vrijheid kunnen
kiezen of naar een nieuw tehuis
kan worden gezocht.
Ook uw eigen huisdier kan door de
Dierenambulance tegen geringe vergoeding
naar een dierenarts worden
vervoerd. Mocht het onverhoopt komen
te overlijden dan kan de Dierenambulance
ook voor de afwikkeling
van deze droeve gebeurtenis zorgen.
Dat alles kost veel geld. Subsidie?
Nee. Een groeiende schare donateurs
houdt echter door hun geldelijke bijdragen
het werk van de Dierenambulance
gaande.
C O L O F O N
”Dierenambulance Den Haag” is een gratis
magazine dat twee maal per jaar wordt verspreid
ter informatie van (potentiële) donateurs en uit
het oogpunt van publiciteit voor de:
• Stichting Dierenhospitaal en
Ambulancedienst ’s-Gravenhage e.o.
(St.Dierenambulance Den Haag)
• Stichting Dierenambulance Voorburg
• Stichting Dierenambulance Leidschendam
Oosterbeek 5, 2597 VJ Den Haag
Opmaak, druk en uitgever:
Drukkerij D’N DRUKKER
Postbus 341
5600 AH Eindhoven
Tel.: (040) 281 88 78
Fax: (040) 281 83 37
E-mail: sgb@wxs.nl
Persfoto's:
Jos van Leeuwen
U mag ook best meedoen!
giro 725575 of
banknr. 49.61.61.369
Gaat-ie nou dood?
Niet als het aan de
Dierenambulance
ligt!
Redactie:
Jolanda Hilkhuysen, Eric Louwrier
Redactieadres:
Postbus 82218
2508 EE Den Haag
Tel.: (070) 328 28 28
Fax.: (070) 324 52 96
E-mail: info@dierenambulancedenhaag.nl
Homepage: www.dierenambulancedenhaag.nl
Bestuur:
Mr. F.H. Tiethoff, voorzitter
Drs. C. Kort, penningmeester
Mw. Drs. J. Lubbers, secretaris
Drs. L.K. Kruit, lid
Directeur:
Ing. E. Louwrier
Uitgave: juni 2000
Oplage: 10.000 ex.
1 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

VAN DE VOORZITTER
De winter is weggebleven en dat heeft
ervoor gezorgd dat minder dieren in
hulpbehoevende omstandigheden zijn
komen te verkeren. Dat gaf voor de
medewerkers van de Dierenambulance
enige verlichting, omdat wij minder
hebben hoeven uitrukken dan in vorige,
meer winterse, jaren.
Met betrekking tot de toestand op de
weg is er echter wèl zwaar weer op
komst. Niet alleen worden wij steeds
vaker geconfronteerd met files, waardoor
onze ambulances noodgedwongen
stilstaan in plaats van rijden,
maar ook het rekeningrijden zal de
Dierenambulance duur komen te
staan. De ambulances/auto’s van de
Dierenambulance zijn vrijgesteld van
houderschapsbelasting, de vroegere
wegenbelasting. Dat is een goede
EEN LEUKE GESTE
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 2
politieke beslissing. Het zou toch te
zot zijn dat een organisatie die grotendeels
door donaties in stand wordt
gehouden een gedeelte van die donaties
in de vorm van heffingen en/of
belastingen aan de overheid mag
(moet!) afdragen. Bij het oplossen
van het fileleed lijkt de politiek dit
echter thans over het hoofd te zien.
Dierenambulances zijn in de nieuwe
regeling met betrekking tot het rekeningrijden
niet vrijgesteld van heffing.
Elke keer dat een Dierenambulance
een poortje passeert moeten wij
dus ten behoeve van de overheid een
greep in onze eigen kassa doen. Dat
vinden we niet juist en op 29 maart jl.
hebben alle Dierenambulances daartegen
gezamenlijk op het Binnenhof
geprotesteerd. Gaarne nodig ik u uit
om, voorzover u in een politieke partij
actief bent, die demonstratie alsnog
te ondersteunen door uw afkeuring
over dit beleidsonderdeel kenbaar te
maken.
U kunt regelmatig onze
Dierenambulance op de televisie zien.
Veronica bijvoorbeeld, heeft voor het
programma ‘Geld voor je Leven’ één
van onze medewerkers een camera in
de hand gegeven en deze filmt dan
onze dagelijkse activiteiten. Die opnames
worden op de televisie getoond
en voor elke seconde die wordt uitgezonden,
wordt een bedrag van ƒ 5,aan
ons betaald. Als de kijkers genoeg
hebben van de opnames kunnen ze
bellen; is er een bepaald aantal bellers,
dan stopt de uitzending. Dan
stopt ook de betaling.
De Dierenambulance mag zich verheugen
in een grote kijkersbelangstelling.
Tijdens het schrijven van dit stukje
was er al ƒ 25.000,00 verdiend. Wij
zijn van plan om voor dat geld een
aanhangwagen te kopen en die in te
richten voor noodhulp in binnenen/of
buitenland. Te denken valt aan
overstromingen (met in ons achterhoofd
de dreigende dijkdoorbraken
van enige jaren geleden), verontreiniging
door het lozen van olie of chemisch
afval, en dergelijke. Indien zo’n
situatie zich voordoet kunnen wij de
trailer inzetten en zo mogelijk ook
nog onze mensen.
De vorig jaar overleden Lex Dalen
Gilhuys, trouw supporter van de
Dierenambulance en schrijver van verhalen
in de krant en ons blad, heeft
een blijvend eerbetoon gekregen in
Voorburg. De Stichting Mooi Voorburg,
van welke stichting hij vice-voorzitter
was, heeft op zaterdag 22 april bij de
ingang van de Oude Kerk aan de
Herenstraat een Lex Dalen Gilhuys
bank geïnstalleerd. Zijn naam staat
daarin gegraveerd. Een blijvend eerbetoon
voor een goed mens.
Hans Tiethoff
Juweliersbedrijf Van Wezel & Co
bestond afgelopen januari 50 jaar en
wilde dat niet onopgemerkt voorbij
laten gaan.
Alle relaties en vrienden werden dan
ook uitgenodigd om in gepaste omgeving
een heildronk op het bedrijf uit
te brengen. Een goede gewoonte is
dat er aan het jubilerende bedrijf een
cadeautje wordt geven. De heer Van
Wezel vroeg echter aan zijn gasten om
in plaats daarvan een schenking te
doen aan de Dierenambulance Den
Haag.
Dat dit aansloeg moge duidelijk zijn,
want enige dagen na het feest kon de
heer Van Wezel een cheque van drieduizend
gulden aan ons overhandigen.
Wij zijn de heer Van Wezel en zijn gasten
hiervoor erg dankbaar!!

GEZOCHT: PLEEGGEZINNEN
Om u zo goed mogelijk op de hoogte
te houden, vindt u de dieren die een
nieuw tehuis zoeken voortaan ook op
Internet
Het mag alom bekend zijn dat wij ons
sterk maken voor het hulpbehoevende
dier. Mocht er ergens een dier in nood
verkeren, dan zijn wij snel ter plaatse
om hulp te bieden. Maar wat gebeurt
er nu verder met zo’n dier?
We verlenen, als dat nodig is, eerste
hulp en spoeden ons dan naar de
dichtstbijzijnde dierenarts. Deze
behandelt het dier, waarna het in ons
eigen hospitaal opgenomen wordt.
Het zou eigenlijk vanzelfsprekend zijn
dat zich ‘s avonds, of in ieder geval
binnen korte tijd, een eigenaar meldt.
Helaas! Hoewel het moeilijk voor te
stellen is gebeurt dat in 70% van de
gevallen niet. Dat verklaart ook dat
asielen vaak overvol zitten.
Misschien wist u nog niet dat er, naast
honden en katten, ook andere
(huis)dieren bij ons terechtkomen.
Tropische vogels, kippen, ganzen en
pauwen. Maar ook fretten, (water)schildpadden,
slangen, geiten, paarden,
zwijntjes en knagers als konijnen,
cavia’s, ratjes en noem maar op.
Eigenlijk kunnen we dus alles
verwachten. Het kan om gevonden
dieren gaan maar ze kunnen ook door
ontruimingen of wegens dierenmishandeling
bij ons ondergebracht zijn.
Justitie en de Gemeente Den Haag
hebben ons voor dit soort zaken aangewezen
als hospitaal en opvang.
Alle beschermde (en dus verboden)
diersoorten worden door ons bij de
daarvoor aangewezen instellingen
ondergebracht.
En de rest? Die kunnen wij, uiteraard
nadat zij weer voldoende hersteld
zijn, plaatsen bij mensen die de verantwoording
wel aankunnen. Dus
mocht u een leuk dier zoeken....we
hebben vast wel iets zitten.
U bent sinds jaren gewend dat in de
rubriek ‘Gezocht: Pleeggezinnen’ een
aantal van deze dieren aan u wordt
voorgesteld. Tussen het schrijven van
het blad en het uitkomen hiervan
ligt anderhalve maand, zodat het
vaak voorkomt dat als men reageert
op een bepaald dier, het betreffende
dier inmiddels al een nieuw tehuis
heeft. Om dit soort teleurstellingen
te voorkomen plaatsen wij sinds kort
de rubriek Pleeggezin ook op onze
homepage op het internet
www.dierenambulancedenhaag.nl.
Hier kunnen wij u per dag alle dieren
laten zien die een nieuw tehuis zoeken.
Bovendien vindt u op onze site
nog veel meer informatie, actiefoto’s,
een vraag- en antwoordrubriek
en links naar andere instellingen.
Het is dan ook de moeite waard de
site regelmatig te bezoeken.
Snackie is een gesteriliseerde cypers
met rode poes van ongeveer drie jaar.
Het is een wat voorzichtige schuwe
kat die zelf uitmaakt of ze geaaid wil
worden. Oppakken vindt ze vaak niet
zo prettig.
Ze is binnen gekomen met een gebroken
bekken en een dusdanig kapotte
staart dat die geamputeerd moest
worden. De huid was zwaar bescha-
digd en is gehecht; het geheel ziet er
nu weer prima uit.
Snackie zoekt een rustig huis zonder
honden en kinderen. Maar met een
baasje dat haar de tijd geeft om te
wennen.
Kade is een cypers met witte gecastreerde
kater van ongeveer zeven jaar.
Hij is meer dood dan levend gevonden
in een reismandje. Na intensieve zorg,
maar ook door zijn eigen wilskracht is
Kade er weer bovenop gekomen. Hij
blijft wel wat wankel op de poten en
moet misschien op medicijnen verder
door het leven.
Het is een heel lieve kat die redelijk
met andere katten overweg kan en
een nieuw tehuis verdient in een niet
al te druk gezin.
Kwiebus een wit-zwart gevlekte
gecastreerde kater van ongeveer
negen jaar, die bij ons binnenkwam
met wat oude vechtwonden. Hij is erg
lief en houdt van knuffelen. Maar hij
is wel erg voorzichtig; vindt andere
katten wel leuk maar kleine kinderen
niet zó.
Hij wil graag een rustig huis waar hij
de tijd krijgt om zich weer helemaal
op zijn gemak te voelen
Hermie is een gesteriliseerde poes
van een jaar of drie. Deze gezellig
drukke cypers-witte poes heeft lang
hokrust moeten houden voor een pijnlijke
voorpoot.
Het is daardoor niet duidelijk hoe ze
op andere katten reageert maar ze is
wel aan een nieuwe uitdaging toe.
Zoals gewoonlijk hebben we een ruime
‘sortering’ konijnen in alle kleuren en
maten. Ook wat betreft andere
knagertjes zoals cavia’s, ratten, enz.
is er ruim voldoende keus.
3 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

GOED BEDOELD, MAAR NIET GOED...
Het kan beter!
Jeroen ten Hoorn
Jolanda Hilkhuijsen
Op zaterdag, 12 februari, neemt een
Nederlandse mevrouw vanuit Turkije
elf pups per vliegtuig mee naar
Nederland. Ze zijn dan een maand of
twee à drie oud. Maar eenmaal in
Nederland ziet deze dame, ondanks
haar stad en land afbellen voor
opvang, geen enkele kans de hondjes
onder te brengen. Uiteindelijk benadert
zij ons en de pups worden liefdevol
opgevangen in ons hospitaal, waar
ze de nodige (medische) verzorging
krijgen.
Als ze bij ons aankomen, zijn ze
uiterst lusteloos en timide. Ze moeten
duidelijk wennen aan hun nieuwe
leefomstandigheden. Naarmate de
dagen vorderen worden ze steeds
slechter: diarree, braken, verhoging,
luizen, hoesten en weinig of geen eetlust,
om maar eens wat te noemen.
Deze symptomen duiden op verschillende
ziektes en we moeten dan ook
overal rekening mee houden en op
voorbereid zijn. Dus: ruimtes ontsmetten,
beschermende kleding dragen en
de pups niet in contact laten komen
met de andere dieren.
Zodra het medisch verantwoord is
worden ze stuk voor stuk behandeld
met een speciale shampoo, krijgen
antibiotica en worden ontwormd. Bovendien
krijgen ze speciaal krachtvoer
en een dagelijkse portie hoestsiroop.
We hebben er onze handen aan vol: de
wasmachines draaien continue, de droger
overleeft het bijna niet en overal
hangt schone was te drogen. Natuurlijk
is ook een goede administratie erg
belangrijk om het wel en wee van ieder
hondje nauwkeurig in de gaten te kunnen
houden. De hele opvang hangt vol
met aftekenlijsten en enkele malen per
dag wordt gerapporteerd over veranderingen
in temperatuur, ontlasting,
hoesten en noem maar op.
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 4
Intussen hebben de media (Alle dieren
tellen mee; Henk Lommers,
Haagsche Courant) aandacht aan deze
weesjes geschonken, zodat we nu
ellenlange lijsten hebben met mensen
die wel een pup willen adopteren.
Turkse hondjes moeten natuurlijk een
Turkse naam hebben. Die vonden we
in het woordenboek van één van onze
vrijwilligsters. We noemden ze: Kadin
(vrouw), Kenar (zij), Sinir (grens), Kiz
(meisje), Yardin (hulp), Siyah (zwart),
Ata (leider), Bebek (baby) en Fakir
(arm).
Als dit artikel geschreven wordt (half
april) maken ze het door alle medicijnen
en verzorging die ze krijgen redelijk.
Ze worden niet beter en niet
slechter. We houden ze nauwlettend in
de gaten en van plaatsing is voorlopig
nog geen sprake.
Dat de handelwijze van mevrouw, hoe
goed bedoeld ook, niet de juiste is,
mag duidelijk zijn. Het legt op ons,
als hospitaal, een zware belasting.
Bovendien zitten de dierenasielen in
Nederland, die al mudvol zijn, hier ook
niet op te wachten. Een ander gevaar
is het in Nederland binnenbrengen
van (onbekende) ziektes waar niet
altijd een remedie tegen is, met alle
risico’s van dien. Toch dreigt het de
laatste jaren een tendens te worden
om honden vanuit het buitenland
massaal naar Nederland te brengen.
De leefomstandigheden zijn elders ook
vaak erbarmelijk. Wil je dus echt goed
doen, dan is het veel beter om de zaak
ter plaatse aan te pakken.
Bijvoorbeeld via de Stichting
Buitenlandse Asielen, die zich hier
hard voor maakt.
Deze Stichting, die gevestigd is in
Voorburg, werd twaalf jaar geleden
opgericht door de heer en mevrouw
Brummelman. Ten tijde van die
oprichting waren zij beiden bij de
Dierenbescherming al actief op het
gebied van dierenzorg. Tijdens hun
buitenlandse reizen trokken zij zich
steeds vaker het lot van de lokale dieren
aan. En de buitenlandse asielen
wisten dit echtpaar ook steeds vaker
te vinden. Op een gegeven moment
kregen deze activiteiten zo’n omvang
dat dit de oprichting van een aparte
stichting rechtvaardigde.
De Stichting telt inmiddels 47 aangesloten
buitenlandse asielen. Niet
alleen binnen Europa, maar ook in
bijvoorbeeld Thailand en India. Ter
plekke wordt waar mogelijk gewerkt
met Nederlanders, die zich het lot van
de dieren, die vaak onder erbarmelijke
omstandigheden leven, aantrekken.
De Stichting Buitenlandse Asielen
biedt financiële steun. Zo’n drie à vier
keer per jaar gaat het echtpaar op
werkbezoek. Met de landen die niet
bezocht worden, onderhouden zij
intensief schriftelijk contact. Op die
manier wordt nauwlettend gevolgd of
het geld inderdaad goed besteed
wordt. Een greep uit de activiteiten
van het afgelopen jaar: steun aan reddingsteams
in Kosovo, waar niet
alleen mensen slachtoffer werden van
de oorlog, maar ook vele dieren. In
een asiel in Alicante worden schaduwplekken
voor de dieren gebouwd, in
Mijas is een compleet asiel inclusief
een dokterskliniek in aanbouw. Op
Curaçao wordt een ezelpark gesteund
en in Thailand is een kliniek opgericht
waar voornamelijk dieren
gesteriliseerd worden. Een kleine
greep uit een grote hoeveelheid voorbeelden.
Hulp die geboden wordt op
de plaats waar het het meest nodig is.
Dus als u de dieren in het buitenland
écht wilt helpen...

GIFTIGHEID IN DE NATUUR - EEN DOODGEWONE ZAAK
Walter K. Getreuer
Directeur reptielenZOO ‘SERPO’
Bij giftigheid in de natuur zullen de
meeste mensen in de eerste instantie
denken aan slangen, spinnen en
schorpioenen in plaats van vissen,
kikkers, planten, paddestoelen, zoogdieren,
insekten en andere dieren die
eveneens (dodelijk) giftig kunnen
zijn. Een dodelijk ongeval veroorzaakt
door slang, spin of schorpioen wordt,
zeker in onze regionen, breed uitgemeten
in de media. Alleen het
vermoeden dat een dergelijk dier in
onze nabijheid is, is al vaker reden geweest
voor ongegronde paniek. Aan
de hand van een aantal voorbeelden
wordt hier aangetoond dat het giftig
zijn een zeer algemeen verschijnsel in
de natuur is, waar over het algemeen
goed mee valt te leven.
Wanneer is iets giftig?
Een eenduidige definitie voor wat nu
precies gif is, is niet zondermeer te
formuleren. Tal van lieden hebben zich
hieraan gewaagd. Zo ontsproot bij de
Zwitserse geneesheer-alchemist
Theophratus Bombastus von
Hohenheim de volgende formulering:
”Alle stoffen zijn in principe giftig;
alleen de hoeveelheid bepaalt de mate
van schadelijk zijn.” (vrije vertaling
vanuit het Duits).
Voor dit artikel heb ik als uitgangspunt
genomen dat een stof giftig
genoemd mag worden als het bij
mens, dier of plant al in een zeer
geringe hoeveelheid een ingrijpend,
ongewenst effect teweeg brengt. Het
opeten van 50 eieren in korte tijd is
levensgevaarlijk, toch zou ik een ei
niet als giftig willen kwalificeren. Het
slechts aanraken van een zeewesp
(soort kwal) kan de dood veroorzaken;
dit dier kan dus als zeer giftig
beschouwd worden.
Waarom giftig
Waarom een dier of plant giftig is kan
verschillende redenen hebben:
• Het gif kan aangewend worden om
een prooi te doden en te verteren,
bekendste voorbeelden daarvan zijn
gifslangen en spinnen.
• Het gif dient puur ter verdediging.
Denk hierbij aan bijen, pijlstaartroggen,
pijlgifkikkers etc. De verdediging
kan actief maar ook passief
zijn. Actief zijn schorpioenen, wespen
en sommige planten als brandnetels
en dergelijke die zich letterlijk
verdedigen tegen vijanden met
behulp van hun giftige wapens. Een
enkele gifslang spuugt haar gif naar
de ogen van haar belager. Door de
hevige pijnen die het gif
veroorzaakt en de verwarring die
daardoor ontstaat, ziet de slang
kans te vluchten.
Passieve giftigheid komt veel vaker
voor. Menig dier en plant is oneetbaar
door zijn giftigheid. Vaak smaken zij
zo vies dat ze direct uitgespuwd worden
als getracht wordt ze op te eten.
Heeft een mens of dier een keer een
vergiftiging opgelopen ten gevolge
van het eten van giftig voedsel, dan
zal deze door het daaruit voortkomend
leerproces in het vervolg wel oppassen
voor weer een dergelijke confrontatie
met alle vervelende complicaties
vandien.
Het gif kan in de vorm van slijm op de
huid zitten zoals bij amfibieën het
geval is. Sommige soorten kikkers, de
pijlgifkikkers, zijn zo giftig dat het
alleen al in de bek nemen van zo’n
dier de dood kan veroorzaken.
Indianen maken bij de jacht met de
blaaspijp gebruik van het gif van de
pijlgifkikker. De ongelukkige pijlgifkikker
wordt op een stok gespietst en
boven een vuur gehouden. De kikker
begint gif te zweten wat opgevangen
wordt. Door de pijlpunten in dit gif te
dompelen heeft men een zeer effectief
wapen om apen en vogels uit de
bomen te schieten met behulp van de
blaaspijp. De getroffen dieren vallen
kort na geraakt te zijn, verkrampt
door het gif, uit de bomen. Door het
vlees rond de pijlpunt weg te snijden
kan de aap of vogel zonder risico
geconsumeerd worden.
Soms wordt het gif dat een bepaald
dier bij zich heeft voor slechts één
specifieke taak aangewend. Sommige
soorten sluipwespen zijn de aartsvijanden
van de vogelspin. De sluipwesp
steekt de vogelspin en spuit haar gif
bij de spin in, de spin raakt hierdoor
verlamd. Met behulp van haar legboor
legt de sluipwesp een eitje in het
lichaam van de spin. Vervolgens
begraaft zij de spin. De zich uit het
eitje ontwikkelde larve van de sluipwesp
begint zich te goed te doen aan
het verlamde lichaam van de spin, bij
haar (vr)eetpartij door het lichaam
van de, niet te benijden, vogelspin
ontziet zij nauwgezet vitale delen van
de spin om te voorkomen dat de spin
dood gaat. Tegen de tijd dat de sluipwesp-larf
zich gaat verpoppen eet zij
wel de vitale delen van de spin op
waardoor de spin sterft. Na de metamorfose
(=gedaanteverwisseling)
kruipt een sluipwesp uit het levenloze
lichaam van de spin en begint het verhaal
weer van voren af aan.
Het thema ‘Giftigheid in de natuur -
een doodgewone zaak’ is ooit opgestart
als een tijdelijke themaexpositie
bij reptielenzoo ‘SERPO’. De belangstelling
van het publiek voor dit interessante
onderwerp was zo groot dat
dit thema permanent is opgenomen in
het reptielenhuis. Van veel giftige
planten en dieren zijn levende voorbeelden
in de collectie opgenomen.
Van de oleander, waarvan een enkel
blad al een volwassen man kan doden,
tot de reuzenpad, wiens gif vooral
aftrek vindt bij junkies die aan deze
padden likken om in de zevende hemel
te komen vanwege de sterk hallucinerende
werking van het gif.
5 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

ZEEBEWONERS BIJ SEA LIFE SCHEVENINGEN
Interview Jolanda Hilkhuysen
Materiaal beschikbaar gesteld door
Sea Life Scheveningen
Als je langs de Scheveningse boulevard
wandelt zal je aandacht
ongetwijfeld getrokken worden door
National Sea Life Scheveningen. Enig
idee wat zich binnen de muren
afspeelt?
Sinds 1993
Sea Life Scheveningen bestaat sinds
juni 1993 en is sindsdien behoorlijk
veranderd en aangepast. Het trekt
veel bezoekers, en dat is ook geen
wonder, want is er veel interessants te
zien. Sea Life Scheveningen maakt
samen met 22 andere, over Europa
verspreide Centres deel uit van een
keten, waarvan de moedermaatschappij
in Engeland is. Het begon allemaal
in 1979 in Schotland. Hier zijn veel
zalmkwekerijen en men kwam erachter
dat het publiek het leuk en interessant
vond om hier een kijkje te
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 6
nemen. Het idee mensen kennis te
laten maken met zeebewoners werd
uitgewerkt en Sea Life was een feit.
Op reis tussen de locale bewoners
De Centres zijn altijd aan de kust
gevestigd en huisvesten vooral de vissen
en andere bewoners van die
omgeving. In Scheveningen dus
Noordzeebewoners. Als je Sea Life
bezoekt, laat je je dagelijkse ritme
even los en maakt als het ware een
reis langs en door de Noordzee. Je
komt al gelijk in de stemming als je
het klotsen van de golven hoort bij
het aquarium waar de rotsbewoners
leven. Stel je eb en vloed voor. Bij eb
blijft in de vele rotspoeltjes water
staan. Hier hebben talloze kreeftjes,
zeesterren, mosseltjes en anemoontjes
hun domein. Tot de vloed ze weer
meespoelt ….
Een golfslagaquarium bootst natuurgetrouw
de branding na. Hier vinden
we vooral vissen als schol, zeebaars
en zeekarper. Het estuarium geeft
een beeld van de uitmonding van een
rivier in zee. Brak water dus. Bij Sea
Life wordt dit bevolkt door bijvoorbeeld
steenbolk, grondel, mul en de
zeedonderpadden, die hun naam eer
aandoen. Het zijn over het algemeen
de sterkere vissoorten die je hier aantreft.
Ze moeten immers een behoorlijk
aanpassingsvermogen hebben om
bestand te zijn tegen temperatuurschommelingen,
getijdestroming en
het wisselende zoutgehalte van het
water. Het havengebied toont een
Nederlandse trawler, de netten uitgespreid,
hopend op een goede vangst.
De vissen die hier zwemmen, zoals de
kabeljauw en de polak, kennen we
allemaal wel. Het zijn de grotere,
meer ‘bevleesde’ vissen, die bij tijd en
wijle op ons bord terechtkomen.
Een heel apart gebeuren is de roggenbak.
Een kristalhelder bassin, waar de
prachtig gekleurde roggen zich als een
vis in het water voelen. Ze zijn leuk,
nieuwsgierig en houden van aandacht.
Sommige zijn zelfs aaibaar en als je
voor de glazen wanden staat vraag je
je af wie nu eigenlijk naar wie kijkt.
In hetzelfde bassin zie je platvissen
met ongelooflijk mooie schutkleuren,
die zich aanpassen aan de omgeving.
De vissen liggen op de zandbodem en
graven zich gedeeltelijk in. Weet je
niet waar ze zijn, dan moet je wel
heel goed opletten om ze te ontdekken!
Tropische verrassing
Grotendeels Noordzeebewoners dus.
Uitzondering hierop vormt het tropische
gedeelte van het aquarium.
Patrijspoorten in de wanden geven de
illusie dat je je in het aquarium
bevindt. Niet alleen angstaanjagende
murenen en golvende vleermuisvissen
tref je hier aan, maar ook scholen
kleine, beweeglijke visjes die je trak-
teren op een ongelooflijke kleurenpracht.
Paars, lichtgevend blauw,
hardroze en groen. Als danseresjes
bewegen al deze exotische wezentjes
zich gracieus door het kristalheldere
water.
Jaws in Scheveningen
Heel spectaculair is de doorzichtige
onderwatertunnel. Een maar liefst
acht meter lange tunnel in een
180.000 liter zeewater bevattend bassin,
waarin je je op de bodem van de
zee waant. Je wordt er omgeven door
honderden vissen. Niet alleen door de
kleinere soorten, die je in scholen
voorbij zwemmen, maar ook spectaculaire
haaien (van de twaalf soorten
haaien uit de Noordzee komt je er hier
vier tegen) en supergevaarlijke, rooflustige
congeralen zwemmen op
slechts centimeters afstand … Deze
Noordzeebewoners komt je overigens
niet vlak onder onze kust tegen.
Duizenden bewoners
Sea Life huisvest al met al duizenden
bewoners. Van vriendelijke planktoneters
tot zeer vraatzuchtige rovers,
zoals de congeraal. Er wordt dan ook
zorgvuldig in de gaten gehouden wie
bij wie in het aquarium kan. De meeste
dieren zijn viseters. Hun menu
bestaat uit kleine stukjes garnaal, wijting
enz. Er zijn echter ook planktoneters,
zoals de kwallen. De grote dieren,
zoals de haai en de congeraal,
worden individueel gevoerd met
behulp van een stok. Zo wordt in de
gaten gehouden of iedereen zijn portie
krijgt. Het publiek kan dit voeren
van dichtbij meemaken. Er is één Sea
Life-bewoner die levend voer krijgt:
de octopus. Een slim en beweeglijk
diertje, dat graag zelf zijn levende
kreeftje buit maakt. Zonder een jachtpartij
op z’n tijd zou hij zich waarschijnlijk
dood vervelen …

Controle en quarantaine
Bij Sea Life Engeland zijn de
Biological Services, waar ieder Sea
Life Centre met vragen terecht kan.
Hier is ook een soort kwekerij van verschillende
vissoorten. Wil één van de
Centres uitbreiding of aanvulling dan
komen de gewenste vissen of andere
zeedieren hier vandaan. Om te accli-
matiseren gaan ze eerst een poosje in
quarantaine. Ook zieke vissen gaan de
quarantaine in. Om te achterhalen wat
ze mankeren en –heel belangrijk– om
te voorkomen dat ze de andere bewoners
aansteken. Iedere ochtend voordat
Sea Life Scheveningen opengaat,
worden alle aquaria gecontroleerd en
totnutoe zijn er gelukkig geen ernstige
ziektes geweest.
Babykamer
Sommige haaien zijn levendbarend.
Iets dat echter in gevangenschap
uiterst zeldzaam is. Andere soorten,
zoals de hondshaai en de kathaai, leggen
eieren. Het zijn een soort kapsels
die moeder haai op een ondiep plekje
in het wier deponeert. In dit kapsel
zit de haaienbaby en een soort eidooier,
waar het van leeft en groeit. Na 8
à 10 maanden komt het haaitje uit het
ei en is direct dan op zichzelf aangewezen.
In Sea Life is een kraamkamer, waarin
een aantal kapsels rust. In de kapsels
zie je de jonge haaitjes bewegen. Erg
bijzonder. Vorig jaar werd hier het
honderdste haaitje geboren en ook
deze zomer wordt er weer nieuw kroost
verwacht. Niet alle jonge haaien blijven
in Scheveningen, zij worden verspreid
onder de andere Centres. Sea
Life Scheveningen is overigens niet
alleen succesvol in het ‘uitbroeden’
van jonge haaien. Sinds kort is er zelfs
een babyrog te bewonderen.
Leuk en educatief
Niet alleen volwassenen kunnen hun
hart ophalen aan al het interessants
in Sea Life, ook aan de kinderen is
gedacht. Ze kunnen, gewapend met
een speciaal brilletje en een kraskaart,
zelf de reis door het Centre maken en
de vragen op de kraskaart beantwoor-
den. Goede oplossingen worden
beloond met een prijsje. Op die
manier kunnen ze spelenderwijs veel
informatie opdoen. Verder worden
regelmatig presentaties gegeven en
het Sea Life personeel is altijd bereid
vragen te beantwoorden.
Jaarlijkse verrassing …
Jaarlijks heeft Sea Life een tentoonstelling,
die een aantal maanden te
bewonderen is. Herinneren jullie je
nog de blauw geringde octopus van
een jaar of twee geleden? Een beestje
van niet maar dan een paar centimeter
groot, maar een eersteklas gifkikker.
Zó gevaarlijk dat zijn verzorger
alleen gewapend met speciale handschoenen
en een scherm voor zijn
gezicht in de buurt mocht komen en
er zelfs speciaal een levensverzekering
voor af moest sluiten. Zoiets moet je
eigelijk gezien hebben. Ook de tentoonstelling
‘Kwallen, schimmen uit
de diepte’ trok vorig jaar veel belangstelling.
En het jaar 2000? Dan staat Sea Life
in het teken van het Zeepaardje. Zes
bijzondere soorten zeepaardjes,
afkomstig uit de hele wereld, zijn hier
bijeengebracht. Deze magische
wezentjes zwemmen rond in de omgeving
van een verzonken stad, gebaseerd
op de legende van Atlantis ….
National Sea Life Scheveningen
(tel. 070 – 3558781)
is op 25 december na het hele jaar
door geopend van 10.00 – 18.00,
in de maanden juli en augustus van
10.00 – 20.00 uur.
7 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

DIENSTROOSTER WEEKENDS EN FEESTDAGEN
VAN DE AANEENGESLOTEN DIERENARTSEN KRING DIERENARTSEN DEN HAAG E.O.
PERIODE: 24-06-2000 T/M 17-12-2000
diensten: vr. 20.00 uur tot zat. 24.00 uur
zo. 00.00 uur tot ma. 08.00 uur
Voor informatie over de weekend en nachtdiensten kunt
ook altijd
311 03 07
terecht bij de
DOKTERSTELEFOON:
Mutaties worden bijgehouden op:
http://www.euronet.nl/users/petport/kring.html
24-06-2000 Makker/Waenink
25-06-2000 Roest/Waenink
01-07-2000 Hendriks/Leezer
02-07-2000 Frantzen/Frencken
08-07-2000 v.d. Lubbe/Breuk
09-07-2000 v.d. Putte/de Rooy
16-07-2000 van Goor/Knaake
22-07-2000 Balhuizen/Schouten
23-07-2000 Balhuizen/Schouten
29-07-2000 Boersma/van Noortwijk
GEKNIPT EN GESCHOTEN
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 8
30-07-2000 Boersma/van Noortwijk
05-08-2000 Kramer/van Toor
06-08-2000 Tops/Wiersma
12-08-2000 Thijsse/Vanderbergh
13-08-2000 de Rooy/v.d. Putte
19-08-2000 Tops/de Vrij
20-08-2000 Leezer/Frantzen
26-08-2000 Oomen/van Goor
27-08-2000 van Toor/v.d. Vijver
02-09-2000 Kempeneers/Makker
03-09-2000 Kempeneers/Kramer
09-09-2000 Vandenbergh/van Look
10-09-2000 Wiersma/van Look
16-09-2000 Waenink/Breuk
17-09-2000 Waenink/Hendriks
23-09-2000 Knaake/Frencken
30-09-2000 Roest/Frantzen
01-10-2000 Tops/Oomen
07-10-2000 v.d. Vijver/van Toor
08-10-2000 Makker/Vanderbergh
HC 03-04-2000
Zeeolifant plet auto’s
Gisborne- Het Nieuw-Zeelandse
stadje Gisborne heeft er een
attractie bij: een twee ton zware
zeeolifant, die twee weken geleden
zijn intrek nam in de
haven en door de plaatselijke
bevolking ‘Homer’ is gedoopt,
naar de zwaarlijvige vaderfiguur
in de tekenfilmserie ‘The
Simpsons’. Niet iedereen is onverdeeld
gelukkig met de aanwezigheid
van het best, want hij
gebruikt auto’s, boottrailers en
andere voorwerpen als krappaal
en ligt vissers in de weg. Als
Homer de kriebels krijgt, hobbelt
hij de wal op, komt op zijn
achterwerk omhoog en laat
vervolgens zijn zware lijf vallen
op geparkeerde voertuigen. Zo
heeft hij al drie auto’s een prullenbak,
een stel trailers en een
boom verpletterd. De autoriteiten
zijn bang voor ongelukken
als mensen te dicht in zijn buurt
komen. Er stonden wel eens
mensen met kinderen op minder
dan een meter afstand foto’s te
maken.
HC 23-05-2000
Kip levend maar vies uit vuilcontainer gered.
Den Haag - Vuilnismannen hebben
gisteren een levende kip gevonden
bij het legen van een vuilcontainer
aan de Schenkkade.
Het dier is opgevangen door de
Dierenambulance Den Haag.
Die reed al in de omgeving rond
omdat omwonenden een vreemd
dier hadden gehoord. De kip
was kerngezond, alleen een beetje
vies, zo zei de woordvoerder
van de dierenambulance.
Het moge bekend zijn dat we in
het voorjaar vele jonge vogels
moeten ophalen. Maar dit gan-
14-10-2000 de Rooy/Wiersma
15-10-2000 Kramer/Leezer
21-10-2000 van Noortwijk/Boersma
22-10-2000 van Noortwijk/Boersma
28-10-2000 Schouten/v.d. Putte
29-10-2000 Schouten/Thijsse
04-11-2000 v.d. Lubbe/Balhuizen
05-11-2000 v.d. Lubbe/Balhuizen
11-11-2000 Roest/van Goor
12-11-2000 Hendriks/de Vrij
18-11-2000 van Look/Knaake
19-11-2000 van Look/Oomen
25-11-2000 Breuk/Kempeneers
26-11-2000 van Toor/Kempeneers
02-12-2000 v.d. Vijver/Tops
03-12-2000 Frencken/Makker
09-12-2000 Leezer/Kramer
10-12-2000 Thijsse/Roest
16-12-2000 de Vrij/Hendriks
17-12-2000 Breuk/v.d. Putte
zen koppel kwam hun kroost
naar ons toebrengen. Het geheel
bivakkeert nu op ons terrein.

ONVERWACHT
Lex Kreffer, bioloog
Wat voor dieren zou je verwachten in
de duinen?
Ik weet niet hoe het met u is, maar
zelf vind ik dat afhangen van wat je
weet. Hoe minder kennis, hoe onverwachter
de wereld. Aan de andere kant
kun je je kennis ook laten verrassen.
Neem nou zo’n stelletje nijlganzen.
Oorspronkelijk bewoners van Afrika
bezuiden de Sahara, figureren ze
regelmatig in natuurfilms met woeste
wildebeesten en luierende leeuwen.
Maar sinds er in de late jaren zestig
van de vorige eeuw een aantal is ontsnapt
uit het Wassenaarse en zich
heeft voortgeplant, gaat het ze ook
goed in geïndustrialiseerd en dichtbevolkt
Nederland, met gezapige koeien
en volgevreten zwerfkatten. Wie de
Broedvogelatlas van Nederland leest,
krijgt eerder de indruk dat er de bewegingen
van een invasieleger dan de
verspreiding van een vogelsoort worden
beschreven. Veel vogelaars hebben
dan ook een hekel aan de ‘fietspompganzen’,
die vooral schoorstenen
en daklijsten van flats lijken te bewonen,
en blijkbaar altijd met z’n tweeen,
sissend en snaterend naar passerende
soortgenoten en alles wat er
nog meer in de buurt komt. Overigens
zijn ze alleen aan het begin van de
broedtijd zo luidruchtig, als er territoria
gevestigd worden. In de loop van
de broedtijd zou zoveel lawaai alleen
maar de aandacht vestigen op de
kleintjes in wording, met alle gevolgen
van dien.
Het veel gehoorde argument dat ‘ze
hier niet thuis horen’ vind ik altijd
een beetje griezelig, omdat dat vaak
maar de vraag is (zeker historisch gezien),
en het tot hele ernstige gevolgen
kan leiden, zodra er op natuurnationalistische
wijze wordt ingegrepen.
Een aantal jaren geleden maakte
Natuurmonumenten zo’n fout toen
massaal Amerikaanse eiken werden
omgehakt en bleek dat in oudere
exemplaren vaak watervleermuiskolonies
(’broed’-kolonies met vrouwtjes
en jonkies) voorkwamen. Bij de eerste
boom met jonge maar dode vleermuizen
leek het nog op een ongelukje,
maar bij de vierde kolonie, naar schatting
een paar honderd slachtoffers later,
zijn er toch maar geen oudere bomen
meer omgehakt, hoe nodig de Nederlandse
bossen ook van deze vreemde
smetten moesten worden vrijgemaakt...
Ik bedoel maar: zolang een
soort niet aantoonbaar en op grote
schaal het schommelende natuurlijk
evenwicht tussen de inheemse soorten
en ecosystemen verstoort, is er biologisch
gezien weinig aan de hand.
En ik weet niet of ik een hekel aan
nijlganzen moet hebben. Eigenlijk zijn
ze erg mooi, met lange roze poten,
een stevig zand-met-vosbruin-en-wit
lijf en een kop met vorsende gele
ogen en een duistere oogvlek eromheen.
De kleintjes zijn zwart-wit
gestreept. De agressie die vaak ter
sprake komt onder het kopje ‘nijlganzen’
zal wel meer met die dreigende
blik en dat gesis te maken hebben.
”Weet je zeker dat het planteneters
zijn?”, grapte mijn liefste biologenvriendin,
na een verhaal waarin werd
beschreven hoe nijlganzen eenden,
mussen en zelfs een ekster in hun territorium
(terror-torium?) hadden vermoord
door ze te verdrinken. Nu waren
dat overigens wel ‘tamme’, d.w.z. gekortwiekte
nijlganzen... Mogelijk valt
het in de vrije natuur best mee. In
ieder geval leven de ganzen die in
dergelijke verhalen genoemd worden
altijd bij de mens in de buurt.
Mogelijk gaat het hier om net zo’n
gedragsmatige ontsporing als van
wilde eenden in de stad. De ‘verkrachtingen’
die daar door groepjes woerden
worden georganiseerd hebben
vooral te maken met de onnatuurlijk
grote hoeveelheid woerden, omdat
stadse eenden geen voedselgebrek
kennen. In de polder daarentegen is
‘brood voor de eendjes’ een vrijwel
onbekend begrip en bestaat er een
overschot aan vrouwtjes. Zoals dat bij
de wilde eend hoort. Er komen meer
mannetjeskuikens uit het ei bij voedseloverschot,
of er is minder sterfte
onder mannetjeskuikens.
Bij nijlganzen zou het om een tekort
aan ruimte kunnen gaan, omdat in
een stadse omgeving, ook in een waterrijke
stad als Den Haag, op de keper
beschouwd weinig goede nestgelegenheid
beschikbaar is. Het is overigens
best denkbaar dat agressief gedrag
van watervogels op de Afrikaanse
savanne lonend voor henzelf is, aangezien
daar meertjes en poelen een
groot deel van het jaar schaars zijn,
en de concurrentie om broedplaatsen
dus groot. Maar agressie is nog geen
moordzucht en zolang er nog geen
echt onderzoek is gedaan naar eventuele
negatieve effecten van ‘wilde’
nijlganzen op het fourageergedrag en
broedplaatsen van collega-watervogels
in wild Nederland, vind ik het gewoon
een bijzondere vogelsoort, wat hoekiger
dan de meeste, maar ach...
Trouwens, over broedplaatsen gesproken:
welke andere eendvogel (of
eigenlijk ‘halfgans’, samen met de
Bergeend en de Casarca, nog zo’n
vreemdeling in Nederland) broedt
regelmatig in oude kraaiennesten..?
Dat de jongen bij hun eerste stap buiten
de nestrand dan vaak een doodsmak
maken schijnt ze niet te deren.
Met uitgespreide vleugelstompjes remmen
ze hun val zodanig, dat hun
zwartwitte dons de rest van de klap
kan opvangen. Pa en ma lokken ze het
nest uit, door onder de boom lokgeluidjes
te gaan maken, zoals wanneer er
bijzonder lekkere zaden of kruiden te
vinden zijn, tijdens een fourageertocht
Feit is wel dat ze hun jongen furieus
verdedigen, en het is altijd een mooi
gezicht om de beide oudervogels waakzaam
een toom kuikens te zien begeleiden,
als bodyguards een klasje beroemde
kinderen. En al dat moois is
ook in de duinen van Meijendel te zien.
Samen met nog iets anders dat je daar
niet direct zou verwachten: reeën.
Overigens, u weet hopelijk dat een ree
een aparte diersoort is, en geen ‘klein
hertje’ ofwel een jong edelhert...
Jarenlang heeft ons meest aanpassingsvaardige
inheemse hoefdier een
teruggetrokken bestaan geleid in de
binnenlanden van Nederland, bejaagd
door tamme mensen die zich eigenlijk
als tamme nijlganzen gedroegen...
Op de plekken waar ze niet zoveel
moorddadige aandacht krijgen, hebben
ze zich de laatste decennia ontpopt
als alleskunners, levend in een
grote verscheidenheid aan biotopen,
van kale buitenduinen tot rietkragen
rond infiltratieplassen, altijd alert,
maar vaak gewoon overdag te zien. Ze
zijn dan vaak letterlijk verrassend: als
je de om bocht van het pad komt,
kunnen er ineens reeën langs de weg
staan te grazen. Dan geldt: doodstil
staan, niets zeggen en genieten. De
ogen van een ree zien vooral bewegingen
goed, en zolang ze je niet horen
of ruiken en je heel stil blijft staan,
kan het een tijdje duren voor je ontdekt
wordt. De eerste golf reeën in de
9 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

duinen kwam heel geleidelijk uit de
Amsterdamse Waterleidingduinen naar
het zuiden zakken, verkenners vanuit
een plek waar het ze al jaren goed
gaat. Vooral jonge dieren, veelal bokken,
trekken de wijde wereld in. Het
zijn overigens meestal die verkenners
waarmee de Dierenambulance in aanraking
komt...Ze kunnen zich overdag,
zelfs midden in de stad (bekend uit
steden in Flevoland) schuilhouden in
een bosje, tot ze ‘s avonds weer veilig
verder kunnen zwerven, maar dan
moet er natuurlijk geen hond dat
bosje binnenkomen, want daarna
wordt de wereld één groot paniektoneel
en loopt een ree onder de eerste
de beste auto die daarvoor in aanmerking
komt.
Heel bijzonder was de verschijning in
het afgelopen jaar van een reegeit in
het Haagse Westduinpark, want die
moet...Scheveningen zijn overgestoken.
Ongetwijfeld is dat onder dekking
van het nachtelijk duister gebeurd,
zoals er in donker Den Haag wel meer
dierlijke nachtlopers zijn, zoals vossen,
egels enzovoort. Als het goed is,
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 10
loopt ze er nog, of is ze al verder
gezworven naar de duinen bij Monster.
Nu is het zo dat tot in de achttiende
eeuw of nog later er altijd reeën in de
duinen hebben geleefd, maar dat ze
daarna door overbejaging en later
recreatie zijn uitgeroeid of verdreven.
Op zich horen ze er dus gewoon thuis,
mede door de goede schuil- en fourageermogelijkheden
die duinen van
nature bieden.
De rivierwaterinfiltratie uit de jaren
vijftig van de vorige eeuw in
Meijendel heeft hun mogelijkheden
zelfs vergroot, aangezien onder
invloed van het relatief voedselrijke
rivierwater grote rietkragen gevormd
werden, waarin het overdag goed toeven
is voor de ree. Hoe belangrijk dekking
voor ze is blijkt wel uit het feit
dat de meeste reeën in Meijendel in
het zuidoostelijk deel van het infiltratiegebied
voorkomen, met het meeste
riet en de minste recreanten.
Eigenlijk wel een bijzondere ontwikkeling,
dat er dieren zijn, eigenlijk wild
en zeer voorzichtig, die op zo’n
GEKNIPT EN GESCHOTEN
HC 13-03-2000
Giften voor goede
doelen aangepakt
Apeldoorn - Instellingen die
zich inzetten voor het goede
doel, gaan steeds minder overhouden
van elke gegeven gulden.
Oude en nieuwe fiscale
wetgeving zijn daarvan de oorzaak.
Vanaf half dit jaar moeten de
fondswervers BTW gaan betalen
over drukwerk. Tot op
heden zijn ze daarvan gevrijwaard.
Op jaarbasis kost dat de
charitatieve instellingen bij
elkaar vijf miljoen gulden. De
maatregel kost alleen de
Hartstichting al vijf ton per jaar.
In plaats van dat bedrag te kunnen
besteden aan wetenschappelijk
onderzoek, preventie,
voorlichting en patiëntenzorg,
gaat het voortaan naar de
schatkist toe.
Van elke gulden die wij ontvan-
gen, is nu nog 86 cent bestemd
voor onze doelstellingen. Dat
wordt door de BTW-afdracht
minder, stelt een woordvoerder.
Bovendien vrezen de organisaties
in de toekomst ook nog eens
hogere successierechten over
nalatenschappen te moeten
afdragen aan de fiscus. De
Vereniging van Fondsenwervende
Instellingen noemt dat
een erg vervelende ontwikkeling.
Nalatenschappen zijn een belangrijke
bron van inkomsten
voor goede doelen. Ze vormen
twintig procent van de fondswerving
en staan daarmee op de
tweede plaats. De eerste plaats
wordt ingenomen door donaties
(ongeveer dertig procent). D66
en VVD hebben plannen om het
successierecht aan te passen.
manier gebruik maken van de mogelijkheden
die ze, meestal onbedoeld,
door menselijke activiteit, geboden
worden, terwijl we aan de andere kant
een griezelig groot deel van de
inheemse flora en fauna moeten
beschermen tegen onze eigen activiteiten.
Laat u ook eens verrassen...
HC 16-02-2000
Wonderdrank tegen
onzeker hondenleven
Coevorden - Al tientallen jaren
geleden is de psychische teloorgang
van een hondenleven
voor eeuwig in de Nederlandse
cultuur vastgelegd: ”Toen onze
Mop een Mopje was, was hij aardig
om te zien. Nu blaft hij alle
dagen en bijt nog bovendien.”
Mop was een typische jaren
vijftig hond die alles nog alleen
moest oplossen. Maar dat is
lang geleden. Steeds vaker eindigt
het traditionele blokje
rond bij een hondentherapeut,
een gedragstrainer of een andere
deskundige die de ziel van het
gestresste huisdier moet zien op
te lappen. Daarbij worden methoden
gebruikt die daarvóór
slechts bij mensen werden toegepast.
Smiesing Medicals in Coevorden
gaat een stapje verder. In
samenwerking met de traditioneel
Chinees geneeskundige,
Rien de Jong, is een speciale
kruidendrank ontwikkeld voor
agressieve honden. Met deze
drank kan volgens de fabrikant
de ‘inwendige ik’ van de hond
worden behandeld. Want agressieve
honden zijn bang, hebben
te weinig innerlijke zekerheid
en een sterke zelfverdedigingdrang.
Kortom het type dat de
schrik van elke posbode is.
Het drankje van Rien de Jong
laat ‘de inwendige ik’ van
menig overspannen Tarzan of
Fikkie opbloeien, zodat zij de
wereld weer aan kunnen. Het
worden weer dierbare kameraden,
aldus de makers van het
wonderelixer. De kruidencocktail
is de afgelopen maanden al
bij grote aantallen honden met
succes toegepast. Zelfs de ergste
gevallen beteren hun leven.
Het wachten is op overlevingskampen
en groepsgesprekken.
Wat blaft hij daar? Hij heeft een
slechte jeugd gehad.

Twee jonge katten stonden in
een dichtgeplakte kattenbak in
de stromende regen op het Piet
Heinplein.
Je zal maar in je tuintje in
Scheveningen bezig zijn en
ineens een slang van 60 cm
langs zien komen! Gelukkig
bleek het achteraf een onge-
Op een speelveldje aan de
Gooilaan deed een vrouw een
opmerkelijke vondst:
Iemand die ‘s avonds zijn hond
op het plein uitliet, hoorde het
gemiauw en belde ons.
vaarlijke korenslang te zijn.
Later werd het dier overgebracht
naar de reptielenzoo
‘Serpo’in Delft.
in een doos naast een afvalbak
trof ze twee katten aan. De
nogal getresste dieren konden in
ons hospitaal op adem komen.
Een vosje raakte zo verstrikt
in prikkeldraad langs de Zwolsestraat,
dat ze moest worden
losgeknipt. De dierenarts constateerde
in de achterpoot van
het dier een vleeswond tot op
het bod. Na een noodzakelijke
operatie werd ze bij ons opgenomen.
11 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

De deurwaarder belde of we
even een paar diertjes uit een
huis dat ontruimd moest worden
wilden halen. Op zich een
redelijk vaak gedaan verzoek.
Alleen ging het hier om zeven
slangen!
Kikkers vangen in de Schilderswijk.
In de binnentuinen
achter het Oranjeplein had
zich een kolonie gewone bruine
kikkers gevormd. Daar de lieve
jeugd er plezier in scheen te
hebben om de dieren te pesten
en plat te trappen, besloot de
politie tot een evacuatie. Bij een
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 12
Makkelijk zat als je van je
vijf (zwangere) konijnen af wil.
Je kiepert ze gewoon ‘s nachts
over het hek van een kinderboerderij.
De Dierenambulance
zorgt er verder wel voor.
eerste vangactie werden ruim
honderd kikkers in diverse
maten gevangen. Later sprokkelde
een buurtbewoner er nog
eens zeventig bij elkaar. Alle
dieren werden vrijgelaten in de
net schoongemaakte vijvers
van Park Oosterbeek.
Twaalf ratjes werden in open
kratten aangetroffen in het Van
Stolkpark. Waarschijnlijk zijn het
er meer geweest, want de wat
grotere dieren konden gemakkelijk
uit de kratten ontsnappen.
We mogen deze ‘dierenliefhebber’wel
erg dankbaar zijn, want
de tamme diertjes kunnen zich
in de natuur zelf niet redden. De
twaalf ‘gelukkigen’ zijn bij ons
opgenomen.

TERUGKIJKEN
Lex Dalen Gilhuys
Illustratie: Marijke Groenland
Dit jaar geen spannende noch
ontspannende wandelingen meer met
aan lager wal geraakte honden.
Ik ben gevutteerd en nu aangewezen
op m’n twee eigen honden, die de
gewijzigde situatie bijzonder op prijs
stellen. Want ik heb meer tijd voor ze
dan voorheen. Na de gebruikelijke
ochtendstap staan ze rond elf uur
gepakt en gezakt in de gang te wachten.
Want het komt meermalen per
week voor dat ze dan mee mogen en
daar maken ze nu een vaste prik van.
Ik heb zelden honden meegemaakt die
zo verzot zijn op autorijden, of liever:
het verblijf in de auto. Dat kunnen ze
uren volhouden en op vakantie hebben
ze ook meermalen koesterzoet in
de auto overnacht als we een hondonvriendelijk
hotelletje troffen en
keken zelfs gehinderd op als we ze de
volgende morgen te vroeg in hun
slaap stoorden.
De ingrijpende wijziging in mijn
levenssituatie (vervelen? Geen
moment!) dwingt me bijna tot een
terugblik. Want tenslotte heb ik maar
liefst een kleine twintig jaar met die
honden rondgesjouwd, meestal tot
wederzijdse tevredenheid. In den
beginne mocht ik Eric Louwrier nog
vrijwel als pup aantreffen in zijn
Nootdorpse onderkomen en toén blafte
hij al woedend tegen het menselijk
onrecht, vele dieren aangedaan.
In de Haagse binnenstad bevond zich
het nog uit het einde van de vorige
eeuw afkomstige Haags Dierencentrum
in een levendig bewoonde volkswijk in
de binnenstad, een levendigheid
waaraan de in de tuin ondergebrachte
asieldieren een luidkeelse bijdrage
leverden. Een onmogelijke situatie
natuurlijk, waarin men zich toch maar
meer dan zeventig jaar had geschikt.
Nu staat er al een opgewonden brief
in de krant als een asielhond te hard
met z’n staart kwispelt. In die beginjaren
adopteerde ik m’n kooiker Floor
uit dat Haagse asiel, met als
Sinterklaas-surprise een nest van
zeven mee-eters, die op enkele (zwakke)
na later een goede positie in de
maatschappij hebben gekregen. Floor
en Miep, de kat, vormden de belangrijkste
entourage voor mijn omzwervingen
met thuisloze honden.
Want ik nam ze net zo vaak mee naar
huis tot we van de vlooien waren vergeven.
Ik ben dan ook de enige journalist
in Nederland die bestrijdingsmiddelen
tegen vlooien en geurkrakers
tegen loopsheid mocht declareren.
En dan de avonturen. Ik kreeg over
het algemeen niet de mooiste mee, er
waren echte aandoenlijke scharminkels
onder. Of halfblinde. Of driepotige.
Met een bijzonder mager uitgeval-
len hondje, een soort bastaard-whippet,
liep ik eens over de antiekmarkt
en at een broodje haring. Een zware
handelaar in oud ijzer versperde de
weg en voegde me minachtend toe:
”Vreet je er lekker van, vetzak? Dat
heeft die hond nooit gemerkt...”
Herinneringen. Aan losgebroken honden
die als een haas de vrijheid kozen
om, uitgeraasd, toch weer op het punt
van uitgang terug te komen; aan die
zoete omstrengeling in de Passage
met een biologisch bijzonder geslaagde
dame, die eruit zag als een fruitmand
gevuld met weelderige vruchten.
Haar inspirerende contouren noodden
m’n asielhond tot een algemene
beschouwing. Hij liep er een paar keer
omheen en, meer aangetrokken door
de lijn dan door wellust, stond ik plotseling
borst aan borst met haar. ”Ga je
weg, ouwe viezerd”, siste ze.
Zelfs haar adem rook naar druiven,
maar die waren toch wat zuur, in dit
geval. Toen we ons met moeite hadden
ontwikkeld en ik later thuis kwam
zei m’n vrouw wantrouwig: ”Je ruikt
Zoals u weet is Lex Dalen Gilhuys in
1999 overleden.
naar goedkope parfum. Zeker weer met
een teef uitgeweest?”
Denkend aan de huisvestingsproblemen
van zowel het Haags Dierencentrum
als die van de Dierenambulance.
In het eerste geval aan de
stuitende onverschilligheid van de
Nationale Nederlanden tijdens en na
de ‘deal’ met de gemeente, in het
tweede geval aan de nieuwe toekomst
van de Haagse Dierenambulance in
een nieuwe omgeving. Ook hier zullen
de moeilijkheden blijven en nieuwe
zich voordoen. Maar de pup Eric heeft
zich inmiddels ontwikkeld tot een
halsstarrige terrier, die niet opgeeft
tot zijn doelstellingen zijn bereikt.
Ook ik voeg mijn beste wensen en
steun bij de ongetwijfeld vele die het
werk van zijn stichting en zijn toegewijde
medewerkers (opnieuw) begeleiden.
Werk waarvoor ik m’n petje
afneem. Ik heb zelfs speciaal een
oude alpino voor die gelegenheid
opgezocht, opgezet en haastig weer
opgeborgen. Want ook daar zat een
vlo in.
In ons blad herhalen wij nu enkele
van zijn leukste verhalen.
13 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

KENNELHOEST
Drs. E. Wiersma, dierenarts
Kennelhoest is een aandoening die,
zoals de naam al suggereert, voornamelijk
voorkomt bij honden die in
groepen worden gehouden. Vooral
wanneer de samenstelling van de
groep vaak verandert is het gevaar van
insleep en verspreiding erg groot. In
kennels en pensions kan het dan ook
een moeilijk te beheersen aandoening
zijn. Toch is het een ziekte die ook bij
individueel gehouden honden voorkomt
na contact met een besmette
hond. Bijvoorbeeld op een plaats waar
de dieren voor langere of kortere tijd
samenkomen zoals een cursus, show
of gewoon tijdens de wandeling. Zo
werd er vroeger onder hondenbezitters
nog wel eens gesproken van de
‘Haagse Bos kuch’.
Overdracht
De overdracht van kennelhoest van de
ene naar de andere hond vindt plaats
door direct contact tijdens spelen en
dergelijke of via de zeer fijne zwevende
druppeltjes die door een hoestende
of niezende hond worden verspreid.
De hond die de ziekte doorgeeft hoeft
zelf op dat moment geen verschijnselen
van kennelhoest (meer) te vertonen,
het is dus niet voldoende contact
met hoestende honden te vermijden.
Dit doorgeven van de ziekte zonder
zelf ziek te zijn kan soms vele weken
duren. Kennelhoest is overigens niet
besmettelijk voor mensen.
De verwekkers
Bij kennelhoest kunnen meerdere bacteriën
en virussen een rol spelen. Ook
een combinatie van verwekkers is
mogelijk. De belangrijkste bacterie is
bordetella bronchiseptica, van de
virussen kunnen genoemd worden: het
hondeziekte virus, adenovirussen en
het para-influenza virus.
Het ziekteverloop
De verwekkers zorgen voor beschadiging
van het slijmvlies van keel en
luchtpijp, waardoor deze ontstoken
zullen raken. Dit veroorzaakt een
rauwe, schorre hoest, vaak in langdurige
hoestbuien die over kunnen gaan
Gaat uw hond naar een pension?
Of gaat uw hond naar een training, tentoonstelling ... enz.?
Kortom, gaat uw hond naar een omgeving waar tegelijkertijd
of regelmatig meerdere honden samenkomen?
Denk aan een vroegtijdige enting tegen
kennelhoest*.
Pneumodog
* wordt vaak verplicht gesteld
®
vaccin ter voorkoming
van kennelhoest
Neem minimaal 6-8 weken voor uw vakantie kontakt op met uw dierenarts.
*) wordt vaak verplicht gesteld
in kokhalzen en zelfs braken. Soms
zien we ook een wat gelige neusuitvloeiing.
Ondanks de veelvuldige
hoestbuien maakt de hond over het
algemeen verder geen zieke indruk.
Koorts is meestal afwezig en de eetlust
blijft goed. Pups en verzwakte
honden lopen echter wel een
verhoogd risico op complicaties zoals
een ernstige longontsteking. Door de
verscheidenheid aan verwekkers en de
korte bescherming die na een infectie
door het lichaam opgebouwd wordt,
kan een hond al snel weer gevoelig
zijn voor kennelhoest.
Naar de dierenarts
De verontrustende hoestbuien maken
dat er meestal een afspraak met de
dierenarts wordt gemaakt. Als u denkt
aan kennelhoest is het verstandig dit
bij het maken van de afspraak of het
bezoek aan het spreekuur te melden
zodat u niet in de wachtkamer met
andere honden hoeft te worden
geconfronteerd. De behandeling
bestaat over het algemeen uit het
voorschrijven van rust en een warme,
tochtvrije ligplaats. Eventueel aangevuld
met antibiotica, hoestonderdrukkende
en slijmoplossende middelen.
De slechte bereikbaarheid van het
aangetaste gebied voor zowel de
afweer van het lichaam als voor de
antibiotica zorgt ervoor dat de resultaten
van een ingestelde therapie
nogal kunnen variëren. Soms moet
een therapie dan ook langdurig worden
volgehouden.
Voorkomen is beter dan genezen
Uit de inleiding blijkt al dat alleen
door het nemen van praktische maatregelen
kennelhoest moeilijk te voorkomen
is. Zeker in kennels en pensions
met hun sterk wisselende popu-
latie honden. Maatregelen als het
scheiden van vaste bewoners en gasten,
het huisvesten in gescheiden
vaste groepen, het regelmatig reinigen
en ontsmetten van de ruimten en
het zorgen voor goed gelijkmatig klimaat
kan dan nog onvoldoende zijn.
De meeste kennels en pensions vragen
de eigenaar daarom ook de hond te
laten vaccineren tegen kennelhoest
voordat hij wordt ondergebracht. Veel
eigenaren vaccineren hun hond tegenwoordig
ook al op eigen initiatief.
Vaccinatie
Er zijn twee soorten vaccin beschikbaar:
• De enting die in de neus wordt gedruppeld,
dit vaccin geeft een snelle
bescherming en wordt eenmalig
toegediend. Het beschermt voor
ongeveer een half jaar en moet dan
eventueel herhaald worden.
• De enting die als prik onder de huid
wordt gegeven. Deze enting moet
als basisenting tweemaal worden
toegediend (tweede prik drie weken
na de eerste) vóór een goede
bescherming optreedt. Daarna kan
deze enting jaarlijks worden herhaald.
Laat u uw hond vaccineren in verband
met kennel- of pensionopname informeer
dan van tevoren goed naar de
voorwaarden en maak op tijd een
afspraak bij uw dierenarts.
Kennelhoest is dus een ziekte die niet
in alleen kennels en pensions voorkomt
en behalve bij jonge en verzwakte
dieren geen sterfte geeft. Soms is
wel langdurige behandeling nodig.
Er zijn goede vaccins beschikbaar die
uw hond beschermen, danwel voor
een veel milder verloop van de aandoening
zorgen.
15 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

GEKNIPT EN GESCHOTEN
HC 13-03-2000
Giften voor goede doelen aangepakt
Apeldoorn - Instellingen die
zich inzetten voor het goede
doel, gaan steeds minder overhouden
van elke gegeven gulden.
Oude en nieuwe fiscale
wetgeving zijn daarvan de oorzaak.
Vanaf half dit jaar moeten de
fondswervers BTW gaan betalen
over drukwerk. Tot op
heden zijn ze daarvan gevrijwaard.
Op jaarbasis kost dat de
charitatieve instellingen bij
elkaar vijf miljoen gulden. De
maatregel kost alleen de
Hartstichting al vijf ton per jaar.
In plaats van dat bedrag te kunnen
besteden aan wetenschappelijk
onderzoek, preventie,
voorlichting en patiëntenzorg,
gaat het voortaan naar de
schatkist toe.
Van elke gulden die wij ontvangen,
is nu nog 86 cent bestemd
voor onze doelstellingen. Dat
wordt door de BTW-afdracht
minder, stelt een woordvoerder.
Bovendien vrezen de organisaties
in de toekomst ook nog eens
hogere successierechten over
nalatenschappen te moeten
afdragen aan de fiscus. De
Vereniging van Fondsenwervende
Instellingen noemt
dat een erg vervelende ontwikkeling.
Nalatenschappen zijn een belangrijke
bron van inkomsten
voor goede doelen. Ze vormen
twintig procent van de fondswerving
en staan daarmee op de
tweede plaats. De eerste plaats
wordt ingenomen door donaties
(ongeveer dertig procent). D66
en VVD hebben plannen om het
successierecht aan te passen.
HC 06-04-2000
HC 12-01-2000
Konijnen
dodelijk
mishandeld
Zwijndrecht - Bij een kinderboerderij
in Zwijndrecht zijn
vijf konijnen dodelijk mishandeld
en vijf cavia’s verdwenen.
Een konijn was op het hek van
de boerderij gespietst. De vier
andere dreven dood in het
water. De politie heeft nog niemand
aangehouden, maar vermoedt
dat de gruwelijke mishandeling
door meerdere daders
is gepleegd.
HC 05-04-2000
Ameland
kampt nog met
verwilderde
katten
Den Haag - Ameland blijft kampen
met verwilderde katten. Het
lukt niet om de hele populatie te
laten verdwijnen. Staatssecretaris
Faber (natuurbeheer) antwoordde
gisteren op Kamervragen
dat de verwilderde katten
zich in een groot dichtbegroeid
duingebied verscholen
houden, waar ze zich vrijwel
niet laten opsporen. De ongeveer
tweehonderd verwilderde
katten planten zich bovendien
snel voort.
Leidse jongens bekennen 275 misdrijven
Leiden - Vier Leidse jongens
van vijftien en zestien jaar hebben
bekend verantwoordelijk te
zijn voor zeker 275 misdrijven
en vernielingen in Leiden,
Voorschoten en Oegstgeest. Ze
vernielden straatmeubilair,
auto’s en scholen. Ook hebben
ze zeker negentig keer vanaf
hun bromfietsen stenen door
HC 05-04-2000
Dierenbeul
breekt
duivenpoten
Kampen - Een 70-jarige duivenmelker
uit Kampen heeft
aangifte gedaan van mishandeling
van 56 duiven. Alle dieren
zijn afgemaakt nadat hun poten
door mensenhanden waren
gebroken. Sinds de aangifte zijn
er geen duiven meer mishandeld.
ruiten van woningen gegooid.
De vier bekenden ook twintig
brommerdiefstallen. Daarnaast
hebben ze verschillende duiven
doodgeslagen en dieren van een
HC 06-04-2000
Nieuwe dieren voor
duivenmelker
Kampen - De 70-jarige duivenmelker
uit Kampen van wie 58
duiven na mishandeling zijn
afgemaakt, heeft gisteren van
uit het hele land tientallen
nieuwe duiven aangeboden
gekregen. De duivenmelker
constateerde vorige week herhaaldelijk
dat zijn duiven een
gebroken poot hadden. Dit lot
trof uiteindelijk vrijwel alle dieren.
Gelet op het aantal dieren
en het soort letsel stelde een dierenarts
vast dat er sprake is van
dierenmishandeling.
kinderboerderij mishandeld.
De jongens handelden steeds in
groepjes van twee. Ze zijn vandaag
voorgeleid aan de officier
van justitie.
17 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

NACHTWACHT
Lex Kreffer, bioloog
Ik stapte uit. Het was de hele dag
broeierig geweest. Het asfalt was nog
warm, om acht uur ’s avonds. De zon
stond laag boven zee, rood en mistig.
De trap af, richting zee. In de duinvallei
was het koeler dan bij de weg. De
meidoorns gaven hun dromerig aroma
af aan de vochtige lucht. Links van me
begon, aarzelend, een soort geratel.
Het golfde, niet hard, boven het rietveldje
langs het pad, richtingloos en
vluchtig.
Echt duinwater stond volgegroeid met
draadalg tussen de rietstengels te
broeien. Het rook naar moeras en
watermunt.
Toen ik in de modder naast het rietveld
stapte, klonk het geluid al zachter;
verplaatste zich. Voor me uit,
links en rechts.Verder lopend, ging het
geluid met me mee, nu ook achter me,
maar op een afstand. In een cirkel van
stilte waadde ik verder. De rietkraag
maakte plaats voor een watervlakte
met hier en daar een verdronken duindoornstruik,
waarvan de met zout
bedekte takken wezen naar de koudblauwe
hemel. De zon was niet meer
te zien; in de duinvallei schemerde
het, zwoel van vlier en meidoorn. Met
een koude windvlaag uit zee stierf het
geratel weg. Langs de randen van de
duinvallei waren drie nachtegalen in
een vocale strijd gewikkeld. Dichtbij
fluisterde een braamsluiper een kort
liedje, dat eindigde in het bekende
‘wekkertje’. ”Tijd om wakker te worden”,
dacht ik. Een verlaat en duidelijk
verliefd stel liep in de richting van
de parkeerplaats, en schrok van mijn
bemodderde persoon, in de schemering
naast het pad. ”Wat was dat
geluid daarnet, Koen?” hoorde ik haar
vragen. ”Krekels”, zei Koen. ”Zoveel?
Eng hoor…”, zei ze, nu achter de volgende
rietkraag. ”Welnee”, antwoordde
Koen, en bij het horen van z’n stem
had ik durven zweren dat hij geruststellend
een arm om haar heen had
geslagen. In stilte liepen ze verder,
naar de weg en de bewoonde wereld.
De volle maan kwam op boven de rand
van de duinvallei. ”Goed licht voor de
vossen en die ene ransuil hier”, dacht
ik. De volgende watervlakte met verdronken
duindoorns lag voor me te
spiegelen in het koude licht.
Het geratel zwol weer aan uit de schemering.
De nachtegalen waren niet
meer te horen, alleen nog dat ongrijp-
bare geluid, dat met de nachtwind
heen en weer leek te golven. Het was
vreemd hypnotiserend, zoiets als de
laatste maten van de negende van
Mahler. Zonder einde. Ik had meegemaakt
dat ik het geluid thuis, in bed,
nog in mijn hoofd had.
Voor me uit stak ergens een bolletje
een paar centimeter boven het dampende
water uit en dook niet eens
onder toen ik er heel langzaam naar
toe liep. Toen ik te dichtbij kwam
draaide het bolletje snel z’n rug naar
me toe, zodat hij, op de gele bies
langs de ruggegraat na, in de achtergrond
verdween. De rug van mijn eerste
Rugstreeppad van die avond. ‘Bufo
calamita’ betekent letterlijk rietpad en
ik kon me voorstellen dat in een rietveld
de camouflererende werking van
dat ene streepje nog beter zou zijn.
Ik was nu op m’n knieën in het heldere
water gaan zitten, om een betere
beeldhoek voor de foto te krijgen.
Bovendien kan het nooit kwaad om af
te dalen tot het standpunt van dit zes
centimeter lange onderwerpje. Dan
maar een natte broek. Het padje slikte
nu wat sneller dan eerst lucht in. Met
een gedecideerde beweging ging hij
wat meer rechtop zitten, en spreidde
de voorpoten met de viervingerige
handjes in het heldere water.
Met elke teug lucht zag ik de paarsbruine
keelzak zwellen; daarmee zwol
ook het geratel aan, oorverdovend.
Mijn kleine model speelde z’n partij
mee in het honderden padden grote
orkest om mij heen. Uit een ooghoek
zag ik links een klein silhouet door
het water scharrelen, al op weg naar
mijn onderwerpje. Het padje voor mij
zag het ook. Met een voor het buikige
lijfje pijlsnelle sprint rende hij naar de
andere pad. Aan de nog plompere gestalte,
of aan de zwijgzaamheid had
hij sneller dan ik gemerkt dat het doelwit
een vrouwtje was. Hij omhelsde
haar achterlangs, met de handjes onder
de oksels. Ze scharrelden samen
verder, zelf stil, maar begeleid door
honderden soortgenoten. Zij liep nu
iets moeizamer (mannetjes- en vrouwtjesrugstrepen
zijn bijna even groot),
maar de juiste plek in het zwak brakke,
ondiepe water zou wel niet ver
zijn; de plek om haar eitjes af te zetten
en door hem te laten bevruchten.
Ondertussen lieten de andere mannetjesrugstrepen
uit de buurt hen niet
met rust. Terwijl het paartje langzaam
in het donker tussen de rietstengels
verdween, hoorde ik af en toe het
gepiep van het mannetje, terwijl hij
rivalen afweerde. Het klonk verontwaardigd.
Een ander stelletje, niet verlaat en
duidelijk verliefd, kruiste de weg en
verdween in een grote biezenpol, achtervolgd
door een eenzaam mannetje.
Ik stak mijn hand, rug naar boven, voor
hem in het water. Hij bedacht zich
geen moment en omklemde met een
verbazende kracht mijn vingers; de
eeltknobbels aan de binnenkant van
zijn handjes zorgden voor de nodige
grip. Ik kon hem zo uit het water tillen
zonder dat hij losliet. Na hem te
hebben gefeliciteerd met z’n voortvarendheid
strekte ik mijn vingers, zoals
een mannetjespad zijn rug, bij een
dergelijke aanranding door een ander
mannetje. Hij liet meteen los. Zoals
bij Rugstreeppadden gebruikelijk,
draaide hij direct z’n rug naar me toe
en scharrelde een eindje weg. Naast
een polletje biezen zette hij zich in
postuur. In het weerspiegelende maanlicht
zag ik het kleine silhouet van
slank naar buikig groeien en hoorde ik
z’n bescheiden roepje uitgroeien naar
het geluid van de omgeving. Een
prachtig beeld.
Samen met honderden soortgenoten
zou deze pad tot in de nanacht zitten
roepen. Koud als het water om hun
heen en vastberaden als de baan van
de maan in de nachtblauwe lucht.
Maar overdag graven ze zich in. Wat
kan een Rugstreeppad beter doen in
de zomerse hitte en het zout van de
duinen dan wachten tot de lucht weer
zacht en vochtig is en het licht schemerig?
Bovenaan de rand van de duinvallei
keek ik op de terugweg nog
even om. Op het pad achter mij scharrelden
twee padjes achter elkaar aan.
Bij de volgende sprint zouden ze
elkaar wel krijgen.
Op de terugweg vanaf Hoek van Holland
vergeleek ik in gedachten de
beide ‘echte’ padden in Nederland. De
gewone pad als bewoner van rustige,
stabiele milieu’s zoals bossen en grote
tuinen, met altijd koel diep water in
de buurt om een paddenleven lang
naar toe te trekken en samen met andere
padden voor nageslacht te zorgen.
Dat ze slecht bij stem zijn geeft niet.
Alle padden uit de buurt weten zo’n
vijver te vinden. Vanaf het begin van
de winterrust tot na het paarseizoen
wordt er niet gegeten. Voor de rest
van de zomer des te meer. Goudoranje
ogen, groen-bruin en gevaarlijk langzaam.
Eigenlijk een cultuurvolger.
Terwijl mijn onderwerpje van daarnet
thuis is in zelfs de droogste, kaalste
duinen, waar weinig mensen komen,
behalve op doorreis naar het strand.
Als er maar ergens een ondiep meertje
in de buurt is om eieren in af te zetten.
Mocht dat water opdrogen, dan is
dat mogelijk dodelijk voor de paddenvisjes,
maar dan moet het noodlot wel
opschieten, want rugstreeppadjes
kunnen in twee maanden ‘klaar’ zijn,
en veel hogere watertemperaturen
overleven dan de larven van de gewone
pad, die er soms wel vier maanden
over doen voor ze op hun ouders lijken.
Als zo’n ondiepe poel echt droogvalt,
dan reist de hele rugstreeppaddenstam
(leuk scrabblewoord...) naar
ander water. Hun achterpoten zijn zo
kort dan ze niet kunnen springen,
maar des te beter sprinten, wat ze een
beetje muisachtig bewegingspatroon
geeft. Ze kunnen op die manier in een
nacht veel grotere afstanden afleggen
dan de gewone pad, en grote milieuveranderingen
worden met energie
tegemoet getreden. De mannetjes roepen
in het (vier maanden lange) paarseizoen
in honderdkoppige koren en
zo hard dat het, bij windstil weer, tot
drie kilometer verderop nog te horen
is...ook voor de andere padden dus,
zodat iedereen weet waar-ie wezen
moet. Al dat gerèn en geroep kost
zoveel energie, dat er na de winterrust
meteen stevig gegeten wordt,
desnoods tussen het paren door. Ze
hebben zo’n stevige eetlust, dat kleine
rugstreepjes overdag actief zijn,
ondanks de zon en de zilte wind. Alles
beter dan ‘s nachts een hongerige oom
of tante tegenkomen...Volwassen dieren
zijn juist ‘s avonds en ‘s nachts
actief omdat dan de luchtvochtigheid
het hoogst is, en op die manier kunnen
ze dus wel overleven op plaatsen
die voor een andere amfibie dodelijk
zouden zijn. Omdat ze zich voor de
overwintering op relatief korte
afstand van hun voortplantingswater
ingraven, hoeven ze in het voorjaar
niet ver te reizen, wat ze meestal redt
van het verkeer.
Als de mens hun barre, kale duingebied
maar een beetje met rust laat,
dan gaat het rugstreeppadden goed.
Dan kunnen we nog lang tijdens zo’n
nachtwacht van hun prachtige goudgeelgroene
ogen, hun grijze rug met
rode en groene wratjes en vlekjes en
hun intrigerende koorzang genieten.
In alle rust.
19 DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O.

BELANGRIJKE TELEFOONNUMMERS IK WIL DONATEUR WORDEN VAN UW STICHTING.
STUUR MIJ (GEHEEL VRIJBLIJVEND) EEN ACCEPTGIRO.
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. (070) 328 28 28
Amivedi kat: (070) 449 04 09
kat (randgemeenten): (070) 368 89 07
hond: (070) 352 37 65
Ver. Kattenzorg (070) 345 79 85
Vogelasiel de Wulp (070) 323 15 68
St. Egelopvang Den Haag e.o. (070) 354 21 88
Haagsdierencentrum (070) 366 18 06
Streekdierenasiel Rijswijk (070) 390 21 92
Ver. Nat. Dierenzorg (Wassenaar) (070) 517 98 52
Dierenbescherming afd. Den Haag (070) 392 42 89
Dierenbescherming afd. Rijswijk (0174) 63 08 63
Dierenbescherming afd. Voorburg/Leidschendam (070) 327 14 47
Haaglanden Huisdieren Crematorium (070) 382 55 00
Melding Zwerfkatten van 09.00 tot 17.00 uur (070) 363 37 44
DIERENARTSEN IN DEN HAAG (070)
390 89 08 Drs. A.D. Balhuizen v. Musschenbroekstraat 171
321 41 11 Drs. J. Bakkenes Leyweg 535
352 42 21 Drs. A. Boersma Statenlaan 19
363 33 74 Drs. B. Breuk Ieplaan 81
394 68 22 Drs. S. Frantzen Erasmusplein 150
365 95 41 Drs. A.E.T. v. Goor Vondelstraat 256
368 07 29 Drs. Th.J. Hendriks Laan v. Meerdervoort 642
390 89 08 Drs. P.A. Kempeneers Denenburg 47
355 55 31 Drs. F.A.C. Knaake Namensestraat 13
324 86 51 Drs. P. Kraayenhagen v. Alkemadelaan 20
345 35 83 Drs. M. Kramer Wesselstraat 32-34
352 42 21 Drs. W.J.M. v. Look Statenlaan 19
345 61 13 Drs. J.C. v.d. Lubbe Terletstraat 11
366 77 63 Drs. A.E. Makker Coevordenstraat 454
355 83 70 Drs. M. Meijer Cornelis Jolstraat 85
347 77 80 Drs. H.M. v. Noortwijk Denenburg 47
324 86 51 Drs. B. Oomen v. Alkemadelaan 20
366 07 01 Drs. I. Palgi Het Zicht 61-63
345 35 83 Drs. A.R. v.d. Putte Wesselstraat 32-34
365 56 66 Drs. A.S.E. de Rooy Groot Hertoginnelaan 229
345 83 27 Drs. G.J. Schouten Laan v. Meerdervoort 275 a
346 00 40 Drs. J.M. Thijsse Surinamestraat 52
325 59 07 Drs. A.J. v. Toor Thorbeckelaan 358
346 22 07 Drs. R.M. Tops Javastraat 211
383 52 05 Drs. A.G.G.D. Vandenbergh Theresiastraat 430
390 89 08 Drs. P.M.M. Waenink v. Musschenbroekstraat 171
324 86 51 Drs. E. Wiersma van Alkemadelaan 20
448 02 88 Drs. J. Woudstra Loosduinseweg 1065
360 24 24 Diergeneesk. spec. centr. Regentesselaan 190
DIERENARTSEN IN RIJSWIJK (070)
393 38 51 Drs. R. Leezer K. Doormanlaan 301
390 08 00 Drs. J.W. v.d. Vijver Oranjelaan 72
DIERENARTSEN IN VOORBURG (070)
387 08 93 Drs. J.C. Roest Parkweg 211
383 34 57 Drs. J.C. de Vrij v. Montfoortstraat 15
386 22 10 Drs. J.W. v.d. Vijver Parkweg 247
DIERENARTSEN IN LEIDSCHENDAM (070)
327 54 50 Drs. C.E. Birnie Kon. Wilhelminalaan 27
327 11 10 Drs. J. Frencken Jul. Rontgenlaan 14
DIERENAMBULANCE DEN HAAG E.O. 20
Mw./Dhr./Mej.: ....................................................................................
Naam: ................................................................................................
Adres: ................................................................................................
Postcode: ............................................................................................
Plaats: ..............................................................................................
Handtekening ....................................................................................
In een ongefrankeerde envelop opsturen naar:
St. Dierenambulance Den Haag e.o.
Antwoordnummer 82010
2508 VC Den Haag
MET HARTELIJKE DANK AAN DE
(DIER)VRIENDELIJKE ADVERTEERDERS.
ZONDER HEN WAS DEZE UITGAVE
NIET MOGELIJK GEWEEST!
DIERENARTSEN IN WASSENAAR (070)
517 65 45 Drs. A. Boersma Starrenburglaan 103
511 45 46 Drs. M. Kramer Herenweg 11
517 65 45 Drs. W.J.M. v. Look Starrenburglaan 103
517 77 07 Drs. J.T.M. v. Schie Raaphorstlaan 18 b
511 45 46 Drs. A.R. v.d. Putte Herenweg 11