Omstreden ruimte

vangennep.boeken.nl

Omstreden ruimte

Boekhandels, bedankt!

Tot op heden zijn er meer dan 300.000

exemplaren van de boeken van Maria

en Lucie Mosterd verkocht.

‘Het drieluik van moeder

en dochter Mosterd geeft hortend en

stotend een gruwelijk verhaal prijs van de handel

in kwetsbare tienermeisjes en de manier waarop zo’n

loverboy macht over die meisjes krijgt en houdt.

Dankzij deze boeken is dat voor Maria nu

voorbij.’ de Volkskrant


FICTIE

Beklemmende verhalen met de zeggingskracht van Andermans huis

De pers over Andermans huis

‘De lijnen waarmee Silvio d’Arzo het sterke web

van zijn verhaal weeft, zijn divers en subtiel. Ik kan

alleen maar zeggen dat Andermans huis grossiert in

geleidelijkheid en precisie. Het boek is buitengewoon

spannend. En desalniettemin licht en geestig.’

Nicolaas Matsier in NRC Handelsblad

‘Als schrijver moet je van goeden huize komen om

een boek waarin bijna niets gebeurt te schrijven en

de lezer toch op het puntje van zijn stoel te brengen.’

Alle lansu in Het Parool

‘Andermans huis ontmantelt langzaam maar zeker de

beschermlaag van de ziel.’ Edwin Krijgsman in

de Volkskrant

‘Er wordt maar één vraag gesteld, al opent die een

afgrond onder een rustiek maar schimmig bestaan.’

Jacques vogelaar in De Groene Amsterdammer

isbn 978 90 5515 159 2 prijs ca. € 9,90

96 pp. paperback

verschijnt oktober nur 302

formaat 12,5 x 20 cm omslag Erik Prinsen

oorspronkelijke uitgave nieuwe selectie uit het verzameld werk, Monte Università Parma Editore S.r.l.

Silvio d'Arzo is het pseudoniem van

Ezio Comparoni (1920-1952). Hij overleed

op jonge leeftijd aan leukemie. Hij

liet een klein, maar zeer gerespecteerd

oeuvre na. Eerder verscheen bij Van

Gennep zijn novelle Andermans huis.

Van Andermans huis werden 10.000

exemplaren verkocht

Silvio d'Arzo

Avondlucht

verhalen

Een zoon zoekt na lange tijd zijn moeder op in zijn geboortedorp.

Als hij arriveert, laat zij net een buurvrouw uit wier zoon blind is geworden

in de oorlog. Als ze samen door het raam over het nevelige,

schemerige dal uitkijken, wijst de zoon op de plekken die nog altijd

hetzelfde zijn. Het verdrijft de melancholie van de moeder niet. De

plekken mogen hetzelfde zijn, zij is dat niet. De avondlucht is de

enige lucht die zij nog waard is in te ademen.

Avondlucht is een verhalenbundel die de zeggingskracht van de

meesterlijke novelle Andermans huis evenaart. Of het nu om een

oude vrouw gaat die zich in een flits realiseert dat haar huwelijk

voorbij is, dan wel om een soldaat die gedwongen wordt tot een

onmenselijke daad, de verhalen laten een diepe indruk na door

de subtiele, onnadrukkelijke wijze waarop grote thema’s met een

minimum aan woorden invoelbaar worden gemaakt.

Avondlucht werd door de vertaalsters Pietha de Voogd en Mieke

Geuzebroek samengesteld uit het nagelaten werk van d’Arzo. Zij

zochten naar verhalen die de vergelijking met Andermans huis

konden doorstaan en creëerden zo een bundel die een schitterend

beeld geeft van deze te jong gestorven meester van de Italiaanse

literatuur.

2 vertaling Pietha de Voogd en Mieke Geuzebroek

vangennep • najaar 2009 3


FICTIE

Grote nieuwe roman over de liefde van Nobelprijskandidaat Kadare

De pers over Kadare’s vorige roman Het monster

‘Met meesterlijke hand verstrengelt Kadare heden en

verleden.’ De Morgen

‘Kadare zal als schrijver de tand des tijds doorstaan én

zou de volgende Nobelprijs moeten winnen.’

Abdelkader Benali in Hollands Diep

De Franse pers over Het ongeluk

‘Het is dringend noodzakelijk dit boek te lezen!’

Femmes

‘Deze vertelling plaatst de moderniteit van een nomadisch

echtpaar in een gemondialiseerde wereld in het

hart van de legende van Orpheus, met de blik van de

taxichauffeur in de achteruitkijkspiegel.’

La Quinzaine littéraire

‘De liefdesgeschiedenissen – die in de romans van Kadare

niet zo veel voorkomen – zijn allemaal tragisch en

niet na te vertellen. Dat viel al te leren uit Leven, spel en

dood van Florian Mazrek en je ontdekt het opnieuw in

Het ongeluk.’ Le Jeudi

‘In deze roman neemt Kadare grote risico’s: hij werpt

zich in het niets en komt daar op geniale wijze weer

uit tevoorschijn.’ Le Magazine Littéraire

isbn 978 90 5515 161 5 prijs ca. € 19,90

220 pp. paperback

verschijnt februari nur 302

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

Albanese uitgave Aksidenti, Onufri, Tirana 2008, Franse uitgave L’accident, Fayard, Parijs 2008

Het werk van iSMAil KAdArE

(1936) is in meer dan veertig landen

vertaald. Kadare woont afwisselend

in Parijs en Tirana. In 2005 won hij de

eerste interna tionale Man Booker Prize.

Tegelijk met Het ongeluk verschijnen

ook nieuwe edities van:

Maannacht

978 90 5515 162 2 | ca. € 14,95 | 104 pp.

Een breuk in april

Ismail Kadare

Het ongeluk

roman

Een auto stort in een ravijn en de twee inzittenden komen om

het leven. Een politieonderzoek wordt ingesteld: gaat het om een

ongeluk of is er sprake van een moord? De man, Besfort, is specialist

als het gaat om de Balkan en werkzaam voor het Internationaal

Gerechtshof in Den Haag. De Albanese Rovena is zijn maîtresse.

Het onderzoek naar het verdachte paar wordt geheel volgens

de regels van het oude sovjetsysteem uitgevoerd. Op basis van

persoonlijke documenten reconstrueert de onderzoeker-verteller

op minutieuze wijze de laatste veertig weken van het echtpaar, dat

doorgaans de hele wereld afreist. Het thrilleraspect is echter niet

meer dan een voorwendsel. Het onderzoek richt zich vooral op de

aard van de relatie tussen Besfort en Rovena. Waren zij geliefden of

was Rovena niet meer dan een callgirl? Was Besfort een dominante

tirannieke minnaar? Op meesterlijke wijze voert Kadare de spanning

op tot het ondraaglijke moment dat de auto in het ravijn stort.

Het ongeluk is de meest recente roman van de grote Albanese

schrijver Ismail Kadare. Een ingenieuze vermenging van genres, vol

verwijzingen naar de oude mythen en verhalen, zoals het verhaal

van Orpheus en Eurydice, een weergaloze zoektocht naar de ware

aard van de liefde, waarbij macht en onmacht centraal staan en een

definitieve oplossing zich niet aandient.

4 vertaling Roel Schuyt

978 90 5515 177 6 | ca. € 14,95 | 192 pp.

vangennep • najaar 2009 5


FICTIE

Ontroerende bekentenissen van Marokko’s

Abdellah Taïa

taboedoorbrekende schrijver Het rood van de fez

roman

De pers over Broederliefde

‘Abdellah Taïa trekt je direct in dit warm onstuimige,

autobiografische verhaal. Literair & zwoel!’ Squeeze

‘Alles in Broederliefde ademt erotiek.’ NRC Handelsblad

‘Fraai geschreven.’ Trouw

De pers over Arabische melancholie

‘Openhartig en ontwapenend… een prachtige mix

van werkelijkheid en droom. Zijn taalgebruik is trefzeker

en poëtisch.’ Gay Krant

isbn 978 90 5515 183 7 prijs ca. € 14,95

176 pp. paperback

verschijnt november nur 302

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

oorspronkelijke uitgave Le Rouge du Tarbouche, Editions Atlantaica Seguier, Parijs 2004

ABdEllAh TAïA (1973) is een van de

meest controversiële hedendaagse Marokkaanse

schrijvers. Op onverbloemde

wijze spreekt hij in zijn autobiografische

boeken, in talkshows op televisie, in

interviews in kranten en bladen over

zijn homoseksualiteit en doorbreekt

daarmee een van de grootste taboes

van zijn land. Hij stond op de cover van

het bekende blad Tel Quel. Naast zijn

foto stond levensgroot ‘Homosexuel’.

Onlangs publiceerde hij daarin een

open brief aan zijn moeder waarin hij

de misstanden in Marokko aanklaagt.

Tot op heden heeft Abdellah Taïa vier

romans geschreven, die in Marokko,

maar ook in Frankrijk en Nederland

veel stof deden opwaaien. Het rood van

de fez is zijn tweede boek, dat in 2004

Als Abdellah naar een afspraakje gaat met een mooie Egyptische

jongen, koopt hij in een opwelling een rode fez, zodat zijn prins

hem in de menigte kan herkennen. In de metro wordt hij aangesproken

door een oudere Marokkaanse man. Deze onderhoudt

hem over de gebrekkige kwaliteit van de fez en probeert hem te

dwingen het hoofddeksel af te zetten. Abdellah is stomverbaasd en

aangeslagen, maar overwint zijn angst voor de patriarchale macht

en zet zijn fez niet af.

Het incident is een van de vele momenten op de weg die Abdellah

Taïa heeft afgelegd van het armoedige Salé naar Parijs. Hij moet

leren overleven, zijn homoseksualiteit aanvaarden, zijn weg vinden

zonder zijn wortels te ontkennen en tussen twee uitersten zijn gekte

in toom houden. Op openhartige wijze schrijft hij over zijn coming

of age in de lichtstad en geeft zo inzicht in de ontwikkeling die hij

heeft moeten doormaken om de taboedoorbrekende schrijver te

worden die hij nu is.

Het rood van de fez is de tweede roman van Abdellah Taïa en de

derde die wordt vertaald. Van zijn ontwapenend eerlijke niets

verhullende romans werden inmiddels meer dan 10.000 exemplaren

verkocht.

verscheen in Parijs.

6 vertaling Henne van der Kooy

vangennep • najaar 2009 7

FOTO DENIS DAILLEUX


FICTIE

Een zinderende historische roman vol spanning,

Vinco David

avontuur en erotiek Achter het riet

De waarachtige historie van Gabriël Crul, planter in Nederlands Brazilië

De pers over Mannenharem

‘Poëtisch taalgebruik en onderkoelde erotiek.

Lezen!’ Prem radhakishun

‘Het gegeven van het rijk geïllustreerde boek

Mannen harem is fascinerend.’ BN / De stem

‘Het boek vertelt iets positiefs over de islam. Daar is

Nederland aan toe.’ Trouw

‘Zelden heb ik van een spannend boek zo veel

geleerd.’ henk Krol, hoofdredacteur Gay Krant

isbn 978 90 5515 187 5 prijs ca. € 19,90

320 pp. paperback

verschijnt november nur 301

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

viNco dAvid (1961) studeerde

politicologie en Italiaans in Amsterdam.

Hij is (co)auteur van verschillende

non-fictieboeken en debuteerde als

fictieschrijver met Mannenharem.

Van Mannenharem werden 10.000

exemplaren verkocht

Gabriël Crul is amper zeventien als hij zich laat ronselen voor de vaart

naar ‘de West’. Het avontuur lonkt in Brazilië, waar de West-Indische

Compagnie de steden Recife en Olinda wil gaan veroveren op de

Portugezen om zo de lucratieve suikermarkt in handen te krijgen.

Gabriël is een opvliegende vechtjas en maakt snel carrière in het

leger van de WIC. Recife en Olinda worden veroverd en Gabriël

wordt vanwege heldhaftig gedrag bevorderd tot luitenant. Als officier

vindt hij aanzien in de kolonie, treedt in het huwelijk en weet

uiteindelijk een eigen plantage, ‘Niemandsverdriet’, te verwerven.

Maar op Niemandsverdriet slaat het noodlot toe als een nieuwe

slaaf, Frans, wordt afgeleverd. Door zijn liefde voor Frans verwaarloost

Gabriël huwelijk en bezit. Daarmee gaat hij zijn ondergang

tegemoet.

Achter het riet is een historische roman, een jongensboek vol spannende

avonturen en (homo-)erotische dromen, over liefde, macht

en moraal tegen de achtergrond van een vergeten periode in de

Nederlandse koloniale geschiedenis, de verovering van de West in

de eerste helft van de zeventiende eeuw.

8 vangennep • najaar 2009 9


ACTIE

‘Allemaal naar de boekhandel en vragen om Vuistslagen.’

– Het Parool

De pers over Vuistslagen

‘Met een van de mooiste en beste verhalen die over

boksen zijn geschreven en een verhaal, “Paarden”, dat

aan Cormac McCarthy doet denken. Wie zo schrijft,

wie zo aanhaakt bij een meester, die kan schrijven.’

Maarten Moll in Het Parool

‘Grossi besluipt de lezer als het ware, met een verhaal

dat op zich weinig om het lijf heeft maar des te harder

aankomt door de vreemd onderkoelde toon – alsof

er ergens een geweldig onweer hangt dat uiteindelijk

niet tot ontlading komt.’ Edwin Krijgsman in de

Volkskrant

De Italiaanse pers over Van acquit

‘Van acquit bevestigt zijn buitencategorie-status

binnen het Italiaanse literaire landschap.’ La Stampa

isbn 978 90 5515 200 1 prijs ca. € 6,90

176 pp. paperback

verschijnt september nur 302

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

oorspronkelijke uitgave Pugni, Sellerio Editore, Palermo 2006

PiETro GroSSi werd in 1978 geboren

in Florence en groeide op in een

boerderij in Toscane. Voor Vuistslagen

ontving hij de Premio Fiesole Narrativa

Under 40. Ook werd Vuistslagen genomineerd

voor de Premio Strega 2006.

Actieprijs


Leesexemplaren


Auteursbezoek in samen werking

met

Verschijnt tegelijk met

Van acquit op donderdag

17 september.

Pietro Grossi

Vuistslagen

verhalen

De drie verhalen van Vuistslagen gaan over jongens die mannen

worden. Over vriendschap en rivaliteit, over eergevoel en trots, en

over volwassen worden. In drie fenomenale rondes weet Grossi met

zijn mooie zinnen en kale, uitgebeende dialogen de spanning vast

te houden en sympathie te wekken voor de overwinning of ondergang

van zijn personages.

10 vertaling Pietha de Voogd en Mieke Geuzebroek

vangennep • najaar 2009 11


ACTIE

‘Filmisch ademloos en met een dromerige gelatenheid.’

– Der Spiegel

De pers over Wolfskers (Het verhaal van het oude kind en

Atropa belladonna)

‘Prachtige, in een onderkoeld proza geschreven vertelling. (…)

Dezelfde scherpe blik typeert ook de verhalen in haar bundel

Atropa belladonna. Conflictueuze familie- en liefdesrelaties

worden genadeloos beschreven.’ Trouw

De pers over de roman Woordenboek

’Jenny Erpenbeck vertelt haar ongelooflijke verhaal tegelijkertijd

filmisch-ademloos en met een dromerige gelatenheid.’

Der Spiegel

‘De behendigheid waarmee de auteur weet te manoeuvreren

JENNy ErPENBEcK werd in 1967

op de vierkante millimeter wekt bewondering.’ de Volkskrant

geboren in Berlijn. Ze werkt

daar nu als schrijver en regis-

De Duitse pers over Huishouden (30.000 exemplaren

verkocht in Duitsland)

seur. Huishouden betekende

haar doorbraak in Duitsland.

Een schitterende poëtische

‘Dit verhaal gaat over het bezinksel dat op elke plek achterblijft.

Jenny Erpenbeck heeft een roman van enorme poëtische kracht

geschreven, die dat exact weergeeft, met een uitzonderlijke

roman over een beslissende

periode in de Duitse geschiedenis.

levensechtheid: ze vertelt een reeks verhalen over een doodgewone

plek en geeft ons daarmee een ontroerende, grijpbare

isbn 978 90 5515 201 8 prijs ca. € 9,90

240 pp. paperback

Leesexemplaren

indruk van het grote verhaal erachter.’ Neue Zürcher Zeitung verschijnt augustus nur 302

Auteursbezoek in samenwerking

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

met het

oorspronkelijke uitgaven Geschichte vom alten Kind, Eichborn, Frankfurt am Main 2003 en

Verschijnt tegelijk met

de roman Huishouden op

donderdag 27 augustus.

Jenny Erpenbeck

Wolfskers

verhalen

Een jonge vrouw maakt van dichtbij mee hoe haar grootmoeder

steeds meer achteruitgaat, een dochter ontdekt het

geheim dat haar vader zijn leven lang met zich meedraagt,

twee vriendinnen vertellen elkaar hun levensgeschiedenis.

In de verhalen van Wolfskers gaat het om de relaties van vrouwen

met hun familie, vrienden of geliefden. Op scherpzinnige

wijze exploreert Jenny Erpenbeck het gevoelsleven van haar

personages. Op het eerste gezicht lijken de verhalen pretentieloos

en eenvoudig; op subtiele wijze wordt echter een

verontrustende dubbele bodem onthuld.

12 Tand, Eichborn, Frankfurt am Main 2003 vertaling Gerrit Bussink en Elly Schippers

vangennep • najaar 2009 13


GETUIGENIS

Een eye-opener in de traditie van In de wachtkamer van de dood en

Het refrein is Hein

[fragment]

De bange blik verdween langzaam uit

de ogen van meneer Hoek, maar spreken

deed hij die dag niet meer. Zijn

grote harige lijf zat inderdaad onder

de poep. Ik nam de tijd, douchte hem,

en kreeg aan het eind van de ochtend

de wind van voren.

Later begreep ik dat ik me tot kattenwasjes

had moeten beperken. De

bewoners, aldus Gregg, gaan eens per

week onder de douche, of ze willen of

niet, en wel op een vaste dag. Van die

persoon sop je dan ook het bed, en dat

is dat. Wie daarvan afwijkt, wordt een

obstakel op de snelweg van de zorg.

Knoop dat goed in je oren, pop.

isbn 978 90 5515 343 5 prijs ca. € 14,95

224 pp. paperback

verschijnt oktober nur 301 / 402

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

Ardy STEGEMAN (1946) is freelanceredacteur

en -vertaler. Ze werkte vijf

jaar in verschillende zorginstellingen in

Amsterdam.

Ardy Stegeman

En in het uur van onze dood

Verhalen uit het verpleeghuis

Het is het grootste publiek geheim van verpleeghuizen. Dat dementerende

ouderen er vaak eenzaam en niet goed verzorgd door

onvoldoende opgeleid personeel hun laatste dagen moeten slijten.

Dat ze noodgedwongen een luier om krijgen en zo wel incontinent

móéten worden. Dat ze soms veel te lang in hun eigen uitwerpselen

liggen en niet goed worden gewassen, laat staan gedoucht.

Over deze verontrustende realiteit schreef Ardy Stegeman een

tiental indringende portretten. Zij werkte een aantal jaren in de ouderenzorg

en was geschokt door hetgeen ze meemaakte. Ze koos

de literaire vorm van het verhaal om de mensen die zij verzorgde

en die vaak eenzaam stierven iets van hun menselijke waardigheid

terug te geven.

Zoals mevrouw Heuvel, een kleine, broze dame van drieënnegentig

die absoluut niet getutoyeerd wenst te worden. Of de Amsterdamse

meneer Meijer, die allang niet meer klaagt over het gesnauw van

het personeel en het slechte eten maar wel over zijn demente

buurvrouw die voor alles bij hem aanklopt. En meneer Van Hoekel,

die zo van gebakken aardappels houdt maar ze nooit krijgt, ook niet

op zijn verjaardag.

In hun uitgebalanceerde en trefzekere vorm gaan deze verhalen

verder dan reportages of aanklachten. Ze maken een werkelijkheid

invoelbaar die in een hoogontwikkelde en rijke samenleving niet

zou mogen bestaan.

14 vangennep • najaar 2009 15


GETUIGENIS

Op zoek naar een verleden waarvoor nog geen woorden waren

[fragment]

Ik ging op de bank liggen, op mijn

buik. Antoinette legde haar handen

op mijn rug, en in eerste instantie

voelde ik niet veel, op wat onrust na.

Toen trok er al vrij snel een duister,

seksueel gevoel naar mijn onderbuik

en bekken bodem toe. Ik merkte dat ik

mijn wenkbrauwen fronste en zwaarder

ging ademen. Een heel diepe zucht,

en toen vrij plotseling sloeg ik haar

handen behoorlijk agressief van me af.

‘Ga weg met die handen, gatverdamme!’

zei ik herhaaldelijk en ging met

mijn eigen handen de streek die zij had

aangeraakt ‘schoonvegen’. ‘Dit is van

mij,’ voegde ik hier nog aan toe, ‘daar

mag niemand binnenkomen.’

isbn 978 90 5515 350 3 prijs ca. € 14,95

224 pp. paperback

verschijnt september nur 402

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

MAyA rAMóN (1953) is freelancevertaler

Spaans en Engels en woont

sinds 2006 in Spanje.

Maya Ramón

Ik heb nog dochters hoor

Leren leven met een incestverleden

Kort na de dood van haar vader leest Maya Ramón een artikel over

een therapie waarin sprake is van een kind dat weerstand voelt als

het op schoot zit bij de vader of moeder. Maya kijkt naar de stoel

waarop haar vader had zitten praten op de laatste avond van zijn

leven. Ze voelt een immens verdriet opkomen; ze kan zich niet

herinneren ooit bij hem op schoot te hebben gezeten en nu kan ze

de slechte relatie niet meer herstellen.

Zou de slechte relatie met haar vader de oorzaak zijn voor de problemen

die zij in haar leven ondervond? Maya is gelukkig getrouwd

en heeft twee kinderen, maar er waren altijd lange periodes van

depressiviteit. Intimiteit lag moeilijk in haar huwelijk. Seksuele blokkades

zijn er altijd geweest. De gedachte komt voorzichtig op dat er

misschien sprake is geweest van seksueel misbruik in haar vroege

jeugd. Maar dat durft ze niet hardop te zeggen.

Een lange zoektocht naar de waarheid begint. Maya zoekt haar heil

in diverse therapieën, en komt uiteindelijk terecht bij een fysiotherapeute

op haptonomische grondslag. De zware therapie is het begin

van Maya’s verlossing en leidt uiteindelijk tot de erkenning van het

trauma dat zij in haar vroege jeugd heeft opgelopen.

16 vangennep • najaar 2009 17


GETUIGENIS

Verdriet en liefde in tijden van Alzheimer

[fragment]

Op een keer zeg je: ‘Ik vind het zo mooi

als ik jouw arm zie zwaaien, dan wappert

mijn hart naar jou toe. Dan heb je

ook geen vader en moeder meer nodig.’

Je bent zeventig. Ik sta op je te wachten

zoals ik vroeger op de kinderen

wachtte toen ze nog heel klein waren.

Ik had nooit gedacht dat ik dat graag

zou willen doen voor jou.

isbn 978 90 5515 357 2 prijs ca. € 14,95

224 pp. paperback

verschijnt september nur 402

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

JANNEKE hArMSEN-dE BoEr (1938)

werkte in het speciaalonderwijs en de

gezondheidszorg als onderwijzeres

en logopediste met lichamelijk en verstandelijke

gehandicapten. Ze is sinds

1960 gehuwd met Dick Harmsen en

is moeder van twee dochters en een

zoon en oma van zeven kleinkinderen.

Presentatie op 21 september,

Wereld Alzheimer Dag

Janneke Harmsen-De Boer

Dan wappert mijn hart naar je toe

Liefde in tijden van Alzheimer

Dick is 65 als de eerste verschijnselen van dementie zich bij hem

openbaren. Hij wordt vergeetachtig, kan zich niet meer oriënteren,

krijgt afasie en ook in een vroeg stadium wanen. Janneke, zijn echtgenote,

organiseert thuiszorg, begeleiding, activiteiten buiten de

deur, zoals het regelmatig bezoeken van een zorgboerderij. Zij geeft

haar eigen leven niet op.

Ze houdt een dagboek bij. Daarin noteert ze alle gekke, moeilijke,

onbegrijpelijke maar ook leuke voorvallen en gebeurtenissen die

zich als gevolg van de ziekte voordoen. Maar het dagboek gaat

ook over haarzelf en haar verdriet over wat ze als partner kwijt is: de

gesprekken aan de keukentafel, de humor. En dat je de ziekte niet of

nauwelijks met elkaar kunt delen maakt het extra zwaar.

Dan wappert mijn hart naar je toe is een ontroerend, geestig, vitaal

en openhartig document. Een oorspronkelijk en sterk verhaal dat

niet alleen een uniek inzicht geeft in het verloop, maar ook in de

gevolgen van de ziekte voor partner, familie en vrienden.

18 vangennep • najaar 2009 19


ACTUEEL

Wat vinden we van levensbeëindiging bij mensen

die daar niet om kunnen vragen?

Een spraakmakend boek in de

traditie van Medische ethiek en

medische macht en Een

barmhartige dood.

isbn 978 90 5515 393 0 prijs ca. € 16

208 pp. paperback

verschijnt oktober nur 402

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

GErBErT vAN loENEN (1964) is

adjunct-hoofdredacteur van Trouw.

Gerbert van Loenen

Hij had beter dood kunnen zijn

Oordelen over andermans leven

Als de operatie van Niek mislukt en hij ernstig hersenletsel oploopt,

ontmoet zijn vriend Gerbert een oude bekende in de trein. Ze raken

in gesprek over Niek en de oude bekende zegt: ‘Hij had beter dood

kunnen zijn.’ Gerbert is verbaasd over deze reactie en vraagt zich af

waar dit oordeel vandaan komt. De vraag laat hem niet meer los en

hij begint een zoektocht naar de herkomst van zulke oordelen over

andermans leven, die in de praktijk bovendien vergaande gevolgen

blijken te hebben.

Het resultaat is een fascinerend boek waarin Gerbert van Loenen de

argumenten ontrafelt die worden gebruikt om te beslissen over het

leven van mensen die niet goed voor zichzelf kunnen bepalen wat

ze willen. Soms komt het in Nederland tot ongevraagde levensbeëindiging

bij mensen die wilsonbekwaam zijn en die uitzichtloos

en ondraaglijk lijden. Soms wordt afgezien van een levensreddende

behandeling van iemand die niet zelf kan beslissen en die lijdt.

Artsen, ethici en juristen debatteren wel over de vraag wat aanvaardbaar

is, maar het brede publiek is hiervan nauwelijks op de

hoogte. Wat vinden we van levensbeëindiging bij mensen die daar

niet om kunnen vragen? Is het terecht dat sommige baby’s die met

een handicap ter wereld komen niet worden behandeld en sterven?

Mag onze familie voor ons beslissen als we dat zelf niet kunnen?

En hebben zieken en gehandicapten gelijke rechten als gezonde

mensen?

20 vangennep • najaar 2009 21


FILOSOFIE

‘Het bij geloof ontketent stormen, de filosofie brengt die

tot bedaren.’ – Voltaire

Over Briefwisseling met Frederik de Grote

‘Hannie Vermeer-Pardoen, die haar sporen al ruimschoots

had verdiend (…), heeft met de vertaling van

Voltaires Briefwisseling met Frederik de Grote 1736-1778

een waar titanenwerk verricht.’ hans driessen in

de Volkskrant

‘Door mevrouw J.M. Vermeer-Pardoen (…) toegankelijk

gemaakt in een even zorgvuldig als melodieus

Nederlands.’ Jan Blokker in NRC Handelsblad

‘Hij verstond de kunst om met een flitsende uithaal

van het floret, soms in een enkele bijzin, de tegenstander

zwaarder te verwonden dan anderen met een

hoofdstuk vol argumenten vermochten te doen.‘

Trouw

Over De dialogen van Euhemeros

‘Een sprankelend werkje.‘ Nederlands Dagblad

isbn 978 90 5515 461 6 prijs ca. € 14,95

320 pp. paperback

verschijnt november nur 730

formaat 12,5 x 20 cm omslag Erik Prinsen

oorspronkelijke uitgave L’ABC. Dix Sept Dialogues de l’Anglais de Monsieur Huet, 1768

hANNiE vErMEEr-PArdoEN (1930)

vertaalde eerder van Voltaire Filosofisch

woordenboek, Filosofische vertellingen,

Briefwisseling met Frederik de Grote 1736-

1778 en De onwetende wijsgeer.

Voltaire

De ABC-dialogen

In de ABC-dialogen laat Voltaire de gesprekspartners A (een Engelsman)

B (een Hollander) en C (een rijke katholiek uit de buurt van

Venetië) discussiëren over tal van maatschappelijke onderwerpen,

maar vooral over de inrichting van de Staat, over de wetten en

het recht in het algemeen. In de bekende, onnavolgbare stijl van

Voltaire passeren de verschillende ideeën van de achttiende eeuw

en daarvóór, maar vooral die van Voltaire zelf, de revue.

A, B en C verdedigen de in hun land geldende opvattingen, maar

staan tegelijkertijd voor bepaalde aspecten van het denken van

Voltaire. In de laatste dialoog komen de oude thema’s over God, de

schepping, het leven enzovoorts weer aan bod. Ook hier leidt dit

weer tot de constatering dat het menselijk weten beperkt is en dat

tolerantie en rechtvaardigheid belangrijker zijn dan discussies over

wat onbegrijpelijk is en blijft. De strekking is optimistisch: ‘Het bijgeloof

ontketent stormen, de filosofie brengt die tot bedaren.’

22 gebruikte uitgave editie Moland en Beuchot, Garnier, 1875 vertaling Hannie Vermeer-Pardoen

vangennep • najaar 2009 23


POEZIE

‘De muziek swingt en dendert door in ieder woord dat hij schrijft.’

John Schoorl

– Martin Bril Uitloopgroef

De pers over John Schoorl

‘Rock-’n-roll is een. Nederland is twee. Schrijven over

rock-’n-roll is iets heel anders en schrijven over rock-

’n-roll in Nederland is onbegonnen werk. Maar John

Schoorl doet het, en hoe! Hij schrijft als de rock-’n-roll

zelf – de muziek swingt en dendert door in ieder

woord dat hij schrijft.’ Martin Bril

‘Als geen ander verstaat John Schoorl de kunst om

muziek te laten doorklinken in taal.’ NRC Handelsblad

De pers over A capella (Sandwich-reeks nr. 15)

‘John Schoorl is niet wars van een beetje humor in de

poëzie.’ Adriaan Jaeggi in Het Parool

‘Schoorls keukentafeldialogen beginnen vaak met

een trivialiteit. Een spermacel, bijvoorbeeld, die geen

stropdas draagt. Of met “Mensenbrokjes”. Maar voor

je het weet, spreekt zo’n anekdote of zo’n trivialiteit

niet meer met twee woorden. En het is een gedicht.’

de Volkskrant

‘A capella is een mooie aanvulling van de reeks.’

NRC Handelsblad

isbn 978 90 5515 202 5 prijs ca. € 12,50

68 pp. paperback

verschijnt september nur 306

formaat 12,5 x 20 cm omslag Erik Prinsen

JohN Schoorl (1961) won in 2006

de landelijke Gedichtendag-prijs en

debuteerde in 2007 in de Sandwichreeks

met zijn bundel A capella.

John Schoorl, gelauwerd en begenadigd verslaggever in de pop- en

onderzoeksjournalistiek en dichter sinds zijn opmerkelijke debuut

A capella, combineert zijn beide talenten in Uitloopgroef, een bundel

gedichten geïnspireerd op zijn favoriete nummers.

Een uitloopgroef is de laatste groef van een plaat. Soms staat daar

een verborgen boodschap in, die je pas hoort als je de plaat lang

genoeg aan laat staan. John Schoorl heeft bij elk van deze liedjes

zijn persoonlijke verborgen boodschap opgetekend: een vrije associatie,

een persoonlijke herinnering of een historische wetenswaardigheid

over de artiest in kwestie, altijd aangevuld met informatie

over het nummer zelf.

Zo biedt Schoorl een staalkaart van de verschillende manieren

waarop muziek je kan fascineren. Muziek kan je raken, het leven

van een muzikant kan je dubbel raken, en in je eigen leven kan je

met muziek weer iets nieuws maken. Een mooi moment – of een

gedicht. Schoorl heeft een aanstekelijk eclectische smaak, met een

passie voor soul en jazz maar ook ruimte in zijn hart voor Oasis,

LL Cool J, of André Hazes. Met Uitloopgroef componeerde hij een

bundel barstensvol enthousiasmerende, weemoedige, levendige

poëzie, die al die verschillende liedjes op papier tot leven brengt.

Als je hem uit hebt, weet je niet of je naar de platenzaak moet

rennen of van voren af aan beginnen met lezen.

24 vangennep • najaar 2009 25


POEZIE

Sandwich-reeks nr. 19

Rue du Moulin des Pres

Aan het raam staande.

Leunend op smeedwerk.

Gitanes tussen de lippen.

Geluid van hakken bereikt

me galmend.

Rue du Moulin des Pres.

Ze trekt me mee, weg van

Prevert, met haar wapperend

haar, op het ritme van Chet Baker.

Ik zou hier eigenlijk geen

gedicht over kunnen schrijven.

Het is te Parijs. Te zoals je het

je altijd voor zou stellen.

Het is dat ik er zelf bij ben.

Anders zou niemand het geloven.

Dat ik hier. Dat het hier.

precies zo is geweest.

Michiel vanRooij

Hoe hoog de maan

onderredactie van

gerrit komrij

De Sandwich-reeks nr.19

isbn 978 90 5515 458 6 prijs ca. € 12,50

68 pp. gebonden

verschijnt september nur 306

formaat 12 x 18 cm omslag Steven van der Gaauw

MichiEl vAN rooiJ (1982) deed in

Tilburg de lerarenopleiding geschiedenis

en journalistiek. Tegenwoordig

woont hij in Amsterdam, waar hij

geschiedenis studeert aan de Vrije

Universiteit. Hij publiceerde eerder in

Meander en Op Ruwe Planken.

Michiel van Rooij

Hoe hoog de maan

Mooie meisjes, jazz, cafés, sigaretten, Parijs. Michiel van Rooij houdt

wel van een beetje dichtersromantiek. Maar Van Rooij observeert

zijn eigen zwelgen op charmant laconieke wijze. Van zijn

terugkerend gestuntel bij de deur van een café zegt hij: ‘Het ging

onge- / twijfeld om iets blonds daarbinnen. / Weet niet eens meer

hoeveel gedichten / ik over haar geschreven heb.’

Van Rooij is geen kind van de tijd, wars van hypes, slams en flash

gaat hij zijn eigen weg. Van Rooij onderzoekt hoe hij voelt dat

hij leeft. Hij is oprecht in zijn geamuseerde kijk op zichzelf. Zijn

gedichten gaan daarom over groene appels, vieze sokken, randjes

tandpasta, maar vooral over de liefde. Want de liefde is voor hem de

essentie van het leven en van zijn onontkoombare dichterschap. ‘Ik

ben dichter in hart en ziel en nieren. / De woorden voorbij, zo ben

ik dichter. / Het rekt zich uit, verschuilt zich in elke / stap. Diep en

dringend raakt het aan mijn / adem.’

26 vangennep • najaar 2009 27


POEZIE

Het laatste deel in de reeks debuten en vergeten dichters onder

redactie van Gerrit Komrij

scherp geprijsd


slotfeest ‘Sandwich Caroussel’

met alle debutanten

Gerrit Komrij

Bombast en larie

de 25 afschuwelijkste

gedichten uit de

nederlandse literatuur

De Sandwich-reeks nr. 20

isbn 978 90 5515 460 9 prijs ca. € 7,50

68 pp. gebonden

verschijnt september nur 306

formaat 12 x 18 cm omslag Steven van der Gaauw

Met Bombast en larie is er na twintig

deeltjes een eind gekomen aan het

unieke geesteskind van GErriT

KoMriJ : een reeks waarin twee keer

per jaar een debutant en een ten

onrechte vergeten dichter zij aan zij

het licht zagen in prachtige, betaalbare

gebonden boekjes.

Gerrit Komrij

Bombast en larie

De 25 afschuwelijkste gedichten uit de Nederlandse literatuur

Gerrit Komrij is altijd gefascineerd geweest door de vraag: ‘Is slechte

poëzie ook poëzie?’ Er wordt driftig beweerd dat het huis van de

poëzie vele kamers kent en dat er veel soorten nodig zijn voor een

vitale flora en fauna, voor een humus die steeds weer in staat blijkt

nieuwe hoogtepunten voort te brengen. Maar heeft ook de slechte

soort bestaansrecht? Is onzinnige poëzie nog wel familie van de

poëzie of gewoon onzin? Waar begint de aanvaardbare poëzie en

eindigt de beroerde?

Als men het erover eens kan zijn wat slechte poëzie is, dan moet

men het er ook over eens kunnen worden wat een goed gedicht

is. In die zin lijkt slechte poëzie onmisbaar voor de ultieme definitie

van poëzie.

Met al deze vragen in het achterhoofd stelde Gerrit Komrij een

bloemlezing samen met de 25 afschuwelijkste gedichten uit de

Nederlandse literatuur. Slechter kan het niet. Belachelijker kan het

niet. Onmisbaarder in de poëziekeuken kan het niet.

Bombast en larie is niet bedoeld als koren op de molen van poëzievijanden.

Het biedt wel een onthutsend kijkje in de wereld van

poëtische ijdelheden.

28 vangennep • najaar 2009 29

FOTO NILS VAN HOUTS


POEZIE

‘Spannend en tegelijk onnadrukkelijk, en dan is poëzie

Philip Hoorne

op haar best.’ – NRC Handelsblad Grootste hits!

De jaren nul

De pers over Philip Hoorne

‘Begrijpelijke gedichten vol helder verwoorde

gedachten. Mooie ontdekking van de Dichter des

Vaderlands.’ Algemeen Dagblad

De pers over Het ei in mezelf

‘Zo speels en onacademisch of anti-would-be-filosofisch

zie je ze zelden meer, die hedendaagse dichters.

Hilarisch is zijn taal wel, maar Hoorne beoefent de

hilariteit zo serieus dat hij respect afdwingt en dankbaarheid.’

cees van der Pluijm, NBD

‘Hoorne brengt zijn lezers op een opgewekte manier

in leerzame verwarring.’ Trouw

‘Hij weet zijn stijl verder te ontwikkelen, een stijl die ik

bij geen enkele andere dichter terugvind. Hoorniaans,

zo u wilt.’ Steven Pollet, Plebs

isbn 978 90 5515 228 5 prijs ca. € 12,50

68 pp. paperback

verschijnt september nur 306

formaat 12,5 x 20 cm omslag Erik Prinsen

PhiliP hoorNE (KorTriJK, 1964) is

dichter, schrijver, publicist, recensent

en bloemlezer. Hij is de vaste poëzierecensent

van Knack en schrijft verder

voor Poëziekrant, Awater en wielertijdschrift

De Muur. Naast drie dichtbundels

schreef hij de verhalenbundel Het

vlees is haar.

De poëzie van Philip Hoorne is een Bourgondisch diner met

krachtige beeldspraak, absurdistisch engagement, technische

doeltreffend heid en smakelijke zelfspot.

Voor Grootste hits! koos hij de mooiste gedichten uit zijn bundels

Niets met jou (2002, genomineerd voor de Vlaamse Debuutprijs)

Inbreng nihil (2004, genomineerd voor de J.C. Bloemprijs) en Het ei in

mezelf (2005). Alle 33 goed!

De dochter van de bakker

De deur stond altijd open, haar moeder

verkocht de laatste broden. Ik hield in

voor een glimp, kreeg haar nooit te zien.

Op een dag stapte ik naar binnen, kocht voor de vorm

een krentenbol, vroeg tijdens het betalen waar ze was.

De vrouw zei niet hier en bediende al de volgende klant.

Mooiste meisje aller tijden, engel, godin, is wat ze zeiden

en lachten om mijn gemis. Zoveel jaren later weet ik

dat het mooiste beeld het mijne is.

30 vangennep • najaar 2009 31


POEZIE

Op lichte en humoristische wijze laat Eykman zien

waar Kerstmis om draait

het klokkenkabaal

Er is een oude kerk in Ouderkerk

met, logisch, een klok in de klokkentoren.

Maar die klok is hartstikke moe van zijn werk

hij kan zichzelf niet meer horen.

Altijd maar elf slagen om elf uur

om tien uur tien en om negen uur negen

dat gaat vervelen op den duur.

De kerkklok kon er niet meer tegen.

Maar eens op een koude winternacht

is die klok plotseling losgeslagen.

Zoveel gebeier had niemand verwacht

het duurde wel nachten en dagen.

Andere klokken deden nu ook mee in het land

maar die van Ouderkerk klonk het verst.

Vanwaar dat kabaal? Wat was er aan de hand?

Nou, weet je, het was toevallig wél kerst.

isbn 978 90 5515 258 2 prijs ca. € 6,90

48 pp. paperback

verschijnt oktober nur 300

formaat 12,5 x 20 cm omslag Erik Prinsen

KArEl EyKMAN (1936) was jeugdpredikant,

schreef vele kinder- en

jeugdboeken en werkte aan televisieprogramma’s

als De stratemakeropzeeshow,

De film van Ome Willem,

Sesamstraat en Klokhuis. Hij schreef ook

de kinderbijbel Woord voor woord.

De Bijbelkalender 2010 is voor

ieder gezin dat Woord voor

woord in de kast

heeft staan.

Karel Eykman

Jozef en de kerstman

Verhalen en gedichten

Een jongen wint de jackpot en gaat op bezoek bij zijn gescheiden

vader, die ver weg in de grote stad woont. Klokken slaan op hol op

kerstavond. Jozef is niet gediend van de kerstman. ‘Zooi op met je

santakraam!’

In deze kleine bundeling van gedichten en verhalen voor kerst,

toont Karel Eykman zich op zijn best. Op een lichte en humoristische

wijze laat Eykman zien waar het in de Bijbel om gaat en weet

zo een breed publiek te bereiken.

De bundel is bedoeld om te lezen en voor te lezen in de weken rond

kerst en vestigt nog eens de aandacht op de Scheurkalender van de

Bijbel 2010, waarvoor Karel Eykman het beste uit zijn werk bijeenbracht.

Met illustraties van Ceseli Josephus Jitta

32 vangennep • najaar 2009 33

FOTO DIXIE SOLLEVELD


ACTUEEL

‘Briljant!’ – Frank Ankersmit over Marktwerking in de zorg

[fragment]

‘Veel mensen verlangen naar een grote

leider, maar bespugen kleine leiders. Dat

is het verband tussen de populariteit van

Wilders en de toenemende agressie en asociaal

gedrag tegen buschauffeurs, treinconducteurs,

politie en hulpverleners. Veel

mensen verlangen naar grote leiders die

ons chaotische leven weer zin en richting

geven. Maar voor kleine leiders, die we

zelf hebben aangewezen om ons bijvoorbeeld

in de bus van A naar B te leiden,

kunnen we geen respect opbrengen.’

De pers over Mondige burgers, getemde professionals

‘Rijk geschakeerd, geestig en overtuigend pleidooi

voor een nieuw democratisch paternalisme.’

dick Pels

‘Een wijs boek met weloverwogen bezwaren tegen

meer marktwerking in de zorg.’ rentsje de Gruyter

in NRC Handelsblad

isbn 978 90 5515 395 4 prijs ca. € 16

240 pp. paperback

verschijnt september nur 740

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

EvEliEN ToNKENS is bijzonder

hoogleraar Actief burgerschap aan de

Universiteit van Amsterdam, redacteur

en columnist van TSS, Tijdschrift voor

Sociale Vraagstukken en columnist voor

de Volkskrant.

Presentatie

in samenwerking met

Evelien Tonkens

Spugen op kleine leiders

Tien kortsluitingen in een opgewonden samenleving

In Spugen op kleine leiders beschrijft hoogleraar Sociologie Evelien

Tonkens wat de gevolgen zijn van de moeilijkheden van het doe-hetzelfbestaan.

De onvrede leidt tot etnische spanningen, maar ook tot

het beschimpen van ‘kleine leiders’ zoals buschauffeurs, trambestuurders

en het personeel van ziekenauto’s. Het populisme vindt steeds

meer weerklank. De overheid biedt geen antwoorden of bestuurlijke

warmte, integendeel, ze presenteert een handvest verantwoordelijk

burgerschap en schuift de verantwoordelijkheid weer af.

Of het nu gaat om de terugkeer van het vrijwilligerswerk, grote of

kleine klassen, de rampen in de jeugdzorg, de behandelchaos in

de ziekenhuizen of over kinderopvang en de verdeling van zorg en

werk, steeds legt Evelien Tonkens de vinger op de zere plek. De hier

gebundelde columns uit de Volkskrant vormen een staalkaart van

haar denken, waarin verantwoordelijkheid, burgerschap en sociale

cohesie kernwoorden zijn.

34 vangennep • najaar 2009 35


ACTUEEL

‘Lees die man!’ – John Jansen van Galen

De pers over Kiezen voor de kudde (3 e druk)

‘Een eclatante overwinning op luie cultuurfilosofen.’

Trouw

‘Toch komt het ook wel eens voor dat algemeen

voor waar gehouden volkswijsheden op basis van

sociologisch onderzoek naar het rijk der fabelen

kunnen worden verwezen. Dat soort onderzoek levert

mooie boeken op. In deze categorie valt Kiezen voor

de kudde.’ Margot Trappenburg in NRC Handelsblad

’Tocqueville zou dus waarschijnlijk de stelling van

Duyvendak en Hurenkamp hebben kunnen onderschrijven:

Nederlands kiezen zelf voor kuddegedrag.’

J.l. heldring in NRC Handelsblad

'Laat men een commissie in het leven roepen, die

gaat bepalen welke kunstenaars artistiek voldoende

in huis hebben om de grenzen van de vrijheid van

meningsuiting op te mogen opzoeken, eventueel te

overtreden, en welke niet. Als commissieleden stel ik

voor: Jan Blokker (chairman), Menno Hurenkamp en

Bas Heijne.' Max Pam in Het Parool

isbn 978 90 5515 401 2 prijs ca. € 14,95

208 pp. paperback

verschijnt oktober nur 740

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

MENNo hurENKAMP is poli ticoloog

en socioloog. Overwegend opgewekt

bevat een selectie uit de columns

die hij schreef voor het weekblad De

Groene Amsterdammer. Eerder stelde hij

samen met Jan Willem Duyvendak de

bekende bundel Kiezen voor de kudde

samen (3e druk ).

Menno Hurenkamp

Overwegend opgewekt

Beschouwingen over de kleine pijn van de vooruitgang

De techniek, de haast, het werk, de multiculturele samenleving, de

moderne tijd – alles lijkt met elkaar samen te spannen om mensen

op zichzelf terug te werpen. De maatschappij bestaat slechts nog

uit eenzame individuen. Zaten we eerst nog elke avond rond de

tafel met familie en vrienden het gezelschapsspel halma te spelen,

nu houden we via de nokia op afstand contact met onze dierbaren.

Vreselijk! Of niet?

In Overwegend opgewekt vraagt politicoloog en columnist Menno

Hurenkamp zich voortdurend af hoe groot het leed is dat vooruitgang

heet. Is solidariteit werkelijk iets van vroeger of is het iets

waar mensen nog altijd druk mee zijn? Naast een hoop andere

onderwerpen, gaat het in deze bundel om eigentijdse vormen van

binding in scherpzinnige stukjes over moderne en traditionele bezigheden

als op vakantie gaan, internetten, televisiekijken, winkelen,

en over telefoneren onder de douche.

36 vangennep • najaar 2009 37


ACTUEEL

‘Theo Para heeft zich ontwikkeld tot Suriname's geweten.’

– NRC Handelsblad

‘Eigenlijk zou ik Theo Para’s analyse graag zelf

geschreven hebben, maar ik miste er de tijd, de

begaafdheid en de levenskracht toe. Des te meer

verheugt het mij te mogen meemaken dat de pen in

langjarige dienst van het droombeeld “Suriname” nu

door een veel jongere hand is overgenomen.’

Albert helman

2010

• verkiezingen Suriname

• uitspraak strafproces Decembermoorden

• oprichting Nationaal Monument voor de Slachtoffers

van de Decembermoorden

isbn 978 90 5515 441 8 prijs ca. € 17,90

224 pp. paperback

verschijnt oktober nur 323

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

Eerder verschenen van ThEo PArA

de bundels In de schaduw van de

Mamabon (1993), Belogen land (1996)

en Wraak der wijsheid, het verlangen van

Suriname (1998).

De opbrengsten van het boek

komen ten goede aan het initiatief

in Suriname voor een Nationaal

Gedenkteken ter nagedachtenis van

de slachtoffers van de Decembermoorden

Theo Para

De schreeuw van Bastion Veere

Democratie in Suriname

Op 8 december 1982 werden vijftien critici van het militaire regime

in Suriname zonder vorm van proces doodgeschoten op Bastion

Veere in Fort Zeelandia. De Decembermoorden vormden de

opmaat naar een totalitair bewind in Suriname. De bevolking werd

geconfronteerd met een ongekende repressie. Nederland stopte de

ontwikkelingshulp.

Democratisch Suriname vocht terug en het regime moest in 1987 na

verkiezingen de regeermacht overdragen aan een democratische

regering. Echter, de straffeloosheid duurde voort. Pas in 2007 begon

het strafproces tegen hoofdverdachte Bouterse en zijn trawanten,

dat binnenkort tot een vonnis moet leiden. Een kritiek moment voor

een land waar de ernstige mensenrechtenschendingen voor velen

nog steeds taboe zijn en waar opiniepeilingen winst voor de partij

van de hoofdverdachte in de verkiezingen van 2010 voorspellen.

Theo Para, Boutersecriticus van het eerste uur, verliet Suriname na

de Decembermoorden. De schreeuw van Bastion Veere, verzameld

werk van columns, dagboeknotities en essays, bundelt zijn langdurige

publicistische opstand tegen de (post-)dictatoriale straffeloosheid

in zijn geboorteland. Para verhaalt niet alleen over de

worsteling van een kleine Caribische bevolking tegen een misdadig

regime, hij waarschuwt voor een ‘autoritaire terugval’.

38 vangennep • najaar 2009 39

FOTO MAARTEN TROMP


ACTUEEL

‘Belangwekkend boek van een meeslepend auteur, waarin de

mensenwereld onontkoombaar een wereld van verschillen is.’

– de Volkskrant

De pers over De staat van verschil

‘Verrassend door de originele manier waarop politieke

filosofie, bestuurskunde en vragen naar sociale rechtvaardigheid

met elkaar worden verknoopt.’

Frank Ankersmit

‘Een belangwekkend boek dat het verdient ook buiten

de kring van vakgenoten te worden gelezen.’

h.J. Schoo

‘Een onconventioneel pleidooi om de overheid een

toontje lager te laten zingen.’ NRC Handelsblad

‘Een verrassend boek over het gelijkheidsideaal in

de democratie. Opvallend is Frissens even scherpe

als terechte kritiek op de introductie binnen de overheid

van allerlei uit het bedrijfs leven geïmporteerde

hypes.’ nrc.next

‘Een verfrissend betoog voor al diegenen die het

spoor bijster zijn geraakt in de huidige verzorgingsstaat.’

Trouw

isbn 978 90 5515 428 9 prijs ca. € 29,90

320 pp. gebonden

verschijnt november nur 740

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

PAul FriSSEN is decaan en bestuursvoorzitter

van de Nederlandse School

voor Openbaar Bestuur in Den Haag,

hoogleraar bestuurskunde aan de Universiteit

van Tilburg en lid van de Raad

voor Maatschappelijke Ontwikkeling.

Eerder publiceerde hij De versplinterde

staat (1991), De virtuele staat (1996),

De lege staat (1999), De staat. Een drieluik

(2002) en De staat van verschil. Een kritiek

van de gelijkheid (2007).

De staat van verschil, 3e druk,

5000 exemplaren verkocht

Paul Frissen

Gevaar verplicht

Een pleidooi voor aristocratische politiek

Elites zijn in een politieke orde even onvermijdelijk als noodzakelijk.

Het nieuwe boek van Paul Frissen gaat over dit hoogst actuele

thema. Alom vallen pleidooien voor leiderschap te beluisteren,

terwijl het ongemak over dat thema hardnekkig blijft bestaan. Dat

hangt natuurlijk samen met het gelijkheidsdenken dat de theorie en

praktijk van politiek en bestuur bepaalt.

Dit nieuwe boek is dan ook een vervolg op het succesvolle De staat

van verschil, waarin de differentie van de wereld naar voren wordt

geschoven als bescherming tegen de totalitaire verleiding van de

politiek. Opnieuw verklaart de auteur de politiek tot een gevaarlijke

institutie. Het geweldsmonopolie stelt bijzondere eisen aan politieke

elites: terughoudendheid, zelfbeheersing en zelfbeperking.

Politieke representatie is dan ook een zaak van distantie en niet van

populistisch leiderschap.

Elites zijn even onvermijdelijk als noodzakelijk. Omdat zij macht

uitoefenen moeten zij over bijzondere deugden beschikken: gevaar

verplicht. De auteur bepleit daarom een aristocratische politiek. Opnieuw

schreef Paul Frissen een controversieel en fascinerend boek

op een moment dat de actuele politiek in grote verwarring verkeert.

40 vangennep • najaar 2009 41

FOTO RENÉE FRISSEN


ACTUEEL

De pers over Een onderbroken evenwicht in de

Nederlandse politiek

‘Het diepere verklaren van De Vries en Van der Lubben

voegt onmiskenbaar een dimensie toe aan de

duiding van het jaar 2002.’ NRC Handelsblad

‘Een zeer inzichtelijk boek.’ Parool

Een keur van auteurs bespreekt de volgende beleidsfiasco’s

in de Nederlandse politiek:

• eerste politionele actie, 1947

• JSF

• kredietcrisis

• onderwijsvernieuwingen

• taboes uit de jaren ’60 t.a.v. privacy en criminaliteit

• Srebrenica

• Zwarte maandag


Betuwelijn en Hogesnelheidslijn

isbn 978 90 5515 442 5 prijs ca. € 25

224 pp. gebonden

verschijnt november nur 740

formaat 13,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

JouKE dE vriES is hoogleraar bestuurskunde

aan de Universiteit Leiden

en wetenschappelijk directeur van

Campus Den Haag. PAul BordEwiJK

is publicist en onderzoeker op

het terrein van openbaar bestuur.

Jouke de Vries en Paul Bordewijk (red.)

Rijdende treinen en gepasseerde stations

Consensusdrang in politiek en bestuur

Er gaat veel fout in de wereld. De kredietcrisis laat zien welke

gevolgen collectieve verblinding kan hebben. Maar ook overheidsbeslissingen

pakken vaak verkeerd uit. Dikwijls komt dat omdat

discussies onvoldoende open worden gevoerd. Politici hebben zich

in hun hoofd gezet dat er een nieuwe spoorlijn of een nieuw gevechtsvliegtuig

moet komen, en kunnen daarbij geen tegenspraak

verdragen. In kleine groepen heerst vaak een vorm van zelfcensuur:

men wil niet uit de toon vallen.

Het publieke debat wordt soms gehinderd door taboes uit het

verleden, waardoor bijvoorbeeld de schaduwkanten van de multiculturele

samenleving veel te lang onbespreekbaar zijn gebleven. In

al deze gevallen heerst consensusdrang: het negeren van essentiële

informatie vanwege psychologische, morele of sociale factoren, met

beleidsfiasco’s als gevolg.

In Rijdende treinen en gepasseerde stations wordt een groot aantal

uiteenlopende gevallen van consensusdrang in de Nederlandse

politiek beschreven door auteurs die zich hebben toegelegd op het

betreffende beleidsterrein. De makers beogen vooral het gevaar

van consensusdrang aan te kaarten, zodat soortgelijke beleidsfiasco’s

in de toekomst kunnen worden vermeden.

Met bijdragen van Bob van den Bos, Ria Bronneman- Helmers, Hans

van Dam, Bob de Graaff, Bert Kreemers, Hester Menninga, Hugo

Priemus, Romke van der Veen en Bertjan Verbeek.

42 Verschijnt in de reeks kennis / openbare mening / politiek

vangennep • najaar 2009 43


FOTOBOEK

Sprekende foto's van een nog niet verdwenen IJzeren Gordijn

De pers over Het Nederlands museum

‘Vermakelijk.’ Kleio

‘Met overtuiging gebracht.’ De Leeuwarder Courant

De pers over Alleen op de wereld

‘Aanstekelijke bundeling van opstellen.’

Paul Scheffer in NRC Handelsblad

‘Von der Dunk moet blijven schrijven.’ Vrij Nederland

‘In venijn, zijn weigering om politiek-correct te zijn en

kwaliteit van schrijfstijl voegt Thomas von der Dunk

zich in het gezelschap van W.F. Hermans en Gerrit

Komrij. Algemeen Dagblad

‘Lees nooit een boek van Thomas von der Dunk.’

Elsevier

isbn 978 90 5515 418 0 prijs ca. € 16

128 pp. paperback

verschijnt september nur 508 / 653

formaat 16,5 x 21 cm omslag Erik Prinsen

ThoMAS voN dEr duNK is cultuurhistoricus

en publicist. Bij Van Gennep

publiceerde hij onder meer Alleen op

de wereld (2001), Buiten is het koud en

guur (2004) en Het Nederlands museum

(2005).

Fotoboek met een

historische inleiding

van Jacco Pekelder

Thomas von der Dunk

Reis langs een verdwenen grens

Beelden van een wegroestende scheidslijn tussen Duitsland en Duitsland

Het is alweer twintig jaar na de val van de muur en de tijd dat Duitsland

door een streng bewaakte grens in twee stukken gesplitst was

lijkt tot een haast vergeten verleden te behoren. Historicus Thomas

Von der Dunk besloot in 1991, twee jaar na de val van de muur, de

voormalig Duits-Duitse grens nog eens langs te rijden op de motor.

Hij wilde kijken wat er nog van te zien was, vóór de meeste restanten

van het verleden er met Duitse Gründlichkeit aan het zicht zouden

worden onttrokken.

Zijn vooruitziende blik van toen levert ons nu een prachtig tijdsdocument

op. In bijzondere zwart-witfoto’s waarop de ongemakkelijke

omgang van de Duitsers met hun recente geschiedenis aanschouwelijk

wordt, legde hij de inmiddels verdwenen lieux de memoire

vast. In zijn begeleidende reisverhaal Reis langs een verdwenen grens

observeert Von der Dunk de verwoeste grensposten en oude

wachttorens van de Oostzeekust tot aan de grens met Tsjechië.

Waar de imbissen verlaten staan, en de veren weer zijn gaan varen.

Een niemandsland dat weer tot leven komt.

In het essay Een onnatuurlijke grens beschrijft Jacco Pekelder het

veertigjarige leven van deze vreemde afrastering. Van het ontstaan

van de twee staten in 1949 tot de dramatische gebeurtenissen in

1989. Samen vormen de beide essays een waardig aandenken aan

een denkbeeldige lijn die is weggevaagd door de tijd.

44 vangennep • najaar 2009 45


SAMENLEVING

Diversiteit in de islam: het eerste boek over een onzichtbare groep

Turkse moslims in Nederland

over Families onder druk

‘Een mede vanwege de vele interviewcitaten prettig

leesbaar verslag van een gedegen onderzoek op een

nieuw terrein.’ drs. M.h. langelaan, NBD

conferentie


aanbieding eerste

exemplaar aan

minister

isbn 978 90 5515 449 4 prijs ca. € 22,50

320 pp. paperback

verschijnt november nur 740

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

iBrAhiM yErdEN is sociaal wetenschappelijk

onderzoeker aan de

Universiteit van Amsterdam. Van zijn

hand verscheen vorig jaar de spraakmakende

studie over huiselijk geweld

in Turkse en Marokkaanse gezinnen

Families onder druk.

Ibrahim Yerden

Mijn Mekka is de mens

Oriëntatie en participatie van alevieten in de Nederlandse samenleving

De Nederlandse samenleving verandert op sociaal, economisch,

cultureel en technologisch gebied. Ook hebben zich in de afgelopen

decennia grote verschuivingen voorgedaan binnen de bevolking.

Inmiddels wonen er 1,6 miljoen migranten van niet-westerse

afkomst in ons land, waarvan circa 400.000 van Turkse afkomst zijn.

Net als in Turkije bestaat twintig à dertig procent van de Turkse

gemeenschap in Nederland uit alevieten.

Binnen de Nederlandse samenleving zijn de alevieten goeddeels

onzichtbaar. Kenmerkend voor hun levensstijl is respect voor

algemeen menselijke waarden, die veelal gepaard gaat met een geloofsovertuiging

waarin een sterk accent ligt op de mens als ‘spiegel

van het goddelijke’. Alevieten zien het geloof als een privézaak, ze

kennen geen openbare gebedsruimte en vrouwen hoeven geen

hoofddoek te dragen.

Als gevolg van de toenemende negatieve berichtgeving over de

islam, kregen zelforganisaties van in Nederland wonende alevieten

steeds meer de behoefte om naar buiten te treden. Die berichtgeving

stond aan de basis van dit onderzoek. Ibrahim Yerden

inventariseerde de alevitische gemeenschap. Hoe participeren zij in

de Nederlandse samenleving? Waarin onderscheidt zich dat van de

participatie van andere groepen moslims? En hoe kunnen we deze

kennis effectief voor de samenleving inzetten?

46 vangennep • najaar 2009 47


SAMENLEVING

Hoe bestrijd je de bureaucratie in een falende jeugdzorg?

isbn 978 90 5515 447 0 prijs ca. € 14,95

128 pp. paperback

verschijnt september nur 740

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

PiETErJAN vAN dEldEN is werkzaam

bij Andersson Elffers Felix. Van Delden is

gespecialiseerd in de ontwikkeling van

professionele organisaties, strategieën

van overheden en non-profitinstellingen,

en netwerkorganisaties. De laatste

jaren legt hij zich toe op de ontwikkeling

van samenwerkingsverbanden

tussen publieke organisaties.

Pieterjan van Delden

Sterke netwerken

Samenwerking in de publieke dienstverlening

Organisatieadviseur Pieterjan van Delden onderzocht welke factoren

van belang zijn voor een goede samenwerking in de publieke

dienstverlening op het gebied van jeugdzorg, onderwijs en sociale

veiligheid. Want alleen met samenwerking kan er sprake zijn van

een optimale hulpverlening aan gezinnen en een efficiënte aanpak

van overlast.

Succesvolle samenwerking blijkt vooral afhankelijk van de inzet en

energie van professionals op de werkvloer. Teambuilding en het

gezamenlijk uitvoeren van plannen zijn meer bepalend voor het

resultaat dan politieke processen. Beleid, subsidie en sturing van

bovenaf zijn noodzakelijk, maar werken averechts als ze de praktische

samenwerking domineren. De overheid moet daarom lokale

verschillen in de publieke dienstverlening accepteren.

48 vangennep • najaar 2009 49

FOTO BERT MULLER


SAMENLEVING

Spraakmakende bundel over het verdwijnen van vrijheid

Nanne Boonstra, Hans Boutellier en Marcel Ham (red.)

in de publieke ruimte Omstreden ruimte

De spanning tussen regulering en spontaniteit

Eerder verschenen TSS jaarboeken

in de reeks Kennis / Openbare mening / Politiek

2008 In de greep van de technologie. Nieuwe toepassingen en het gedrag

van de burger (2008), Marguerite van den Berg, Corien Prins en

Marcel Ham (red.)

2007 Gaat de elite ons redden? De nieuwe rol van de bovenlaag in onze

samenleving, Krijn van Beek & Marcel Ham (red.)

2006 Handboek moraliseren. Burgerschap en ongedeelde moraal,

Evelien Tonkens, Justus Uitermark & Marcel Ham (red.)

2005 Vrijheid verplicht. Over tevredenheid en de grenzen van keuzevrijheid,

Menno Hurenkamp & Monique Kremer (red.)

2004 Kiezen voor de kudde. Lichte gemeenschappen en de nieuwe

meerderheid, Jan Willem Duyvendak & Menno Hurenkamp (red.)

isbn 978 90 5515 452 4 prijs ca. € 22,50

320 pp. paperback

verschijnt december nur 756

formaat 15 x 22 cm omslag Erik Prinsen

NANNE BooNSTrA is socioloog

en onderzoeker bij het Verwey-

Jonker Instituut. hANS BouTElliEr

is algemeen-directeur van het

Verwey-Jonker Instituut en bijzonder

hoogleraar Veiligheid en burgerschap

aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

MArcEl hAM is hoofdredacteur van

TSS, Tijdschrift voor sociale vraagstukken.

Piepende mosquito’s en sprekende camera’s bevolken in toenemende

mate de publieke ruimte. Het is niet meer vanzelfsprekend

dat we elkaar daar op een ontspannen manier kunnen ontmoeten.

De burger wordt in de openbare ruimte steeds meer gereguleerd,

en niet alleen in het kader van veiligheidsbevorderende maatregelen.

Ook festivals, kinderspeelactiviteiten en sturende reclameboodschappen

‘regelen’ het gedrag van de burger in het openbaar.

Hoeveel ruimte is er nog voor spontane ontmoetingen op pleinen,

straten en andere publieke plekken? Wedijvert de behoefte

aan veiligheid en regulering met het belang van openbaarheid

en ongecontroleerd gedrag? Of creëren deze ontwikkelingen juist

condities voor ontmoeting?

In Omstreden ruimte, het nieuwe Jaarboek van TSS, Tijdschrift voor

sociale vraagstukken, buigen onder andere psycholoog René

Diekstra, criminoloog Bob Hoogenboom, sociaal-geograaf Arnold

Reijndorp, antroploog Ruth Soenen, politicoloog André Krouwel en

architect Marlies Röhmer zich hierover.

Verschijnt in de reeks kennis / openbare mening / politiek

50 vangennep • najaar 2009 51


augustus - september

Verschijningsprogramma

augustus

• Jenny Erpenbeck Huishouden

• Jenny Erpenbeck Wolfskers

september

• Pierre Bourdieu

Opstellen over smaak, habitus en het veldbegrip

• Pieterjan van Delden

Sterke netwerken

• Thomas von der Dunk

Reis langs een verdwenen grens

• Karel Eykman Bijbelkalender 2010

• Kinderkookkalender 2010

• Pietro Grossi Van acquit

• Pietro Grossi Vuistslagen

september

• Marlen Haushofer De wand

• Janneke Harmsen-De Boer

Dan wappert mijn hart naar je toe

• Philip Hoorne Grootste hits!

• Gerrit Komrij Bombast en larie

• Ruth Lavie Wortels in de lucht

• Maya Ramón Ik heb nog dochters hoor

• Mark Retera Dirkjan scheurkalender 6

• Michiel van Rooij Hoe hoog de maan

• John Schoorl Uitloopgroef

• Sudoku scheurkalender 2010

• Evelien Tonkens Spugen op kleine leiders

oktober

• Silvio d'Arzo Avondlucht

• Herman Bang Tine

• Karel Eykman Jozef en de kerstman

• Menno Hurenkamp Overwegend opgewekt

• Lojze Kovačič Immigranten

• Gerbert van Loenen Hij had beter dood kunnen zijn

• Theo Para De schreeuw van Bastion Veere

• Ardy Stegeman En in het uur van onze dood

november

• Saïd Bensellam Kleine jongen

• Vinco David Achter het riet

• Paul Frissen Gevaar verplicht

• Eva Hasler Steen is liefde

• Hurenkamp en Duyvendak

Lichte gemeenschappen

• Hans Keilson In de ban van de vijand

• Tariq Ramadan Radical Reform

• Abdellah Taïa Het rood van de fez

• Voltaire ABC-dialogen

• De Vries & Bordewijk

Rijdende treinen en gepasseerde stations

• Ibrahim Yerden Mijn Mekka is de mens

december

• N. Boonstra, H. Boutellier & M. Ham

Omstreden ruimte

januari

• Fethiye Çetin Mijn grootmoeder

• Margit Kaffka Kleuren en jaren

• Desző Kosztolányi Anna

• Desző Kosztolányi Nero

• Michał Witkowski Lubiewo

februari

• Ismail Kadare Een breuk in april

• Ismail Kadare Maannacht

• Ismail Kadare Het ongeluk

• Ernst Weiss Franziska

52 vangennep • najaar 2009 53

oktober - februari


vangennep • najaar 2009

fictie

2 Silvio d'Arzo Avondlucht

4 Ismail Kadare Het ongeluk

6 Abdellah Taïa Het rood van de fez

8 Vinco David Achter het riet

10 Pietro Grossi Vuistslagen

actie

12 Jenny Erpenbeck Wolfskers

14 Ardy Stegeman En in het uur van onze dood

getuigenis / actueel

16 Maya Ramón Ik heb nog dochters hoor

18 Janneke Harmsen-De Boer Dan wappert mijn hart naar je toe

20 Gerbert van Loenen Hij had beter dood kunnen zijn

filosofie

22 Voltaire De ABC-dialogen

poëzie

24 John Schoorl Uitloopgroef

26 Michiel van Rooij Hoe hoog de maan

28 Gerrit Komrij Bombast en larie

30 Philip Hoorne Grootste hits!

32 Karel Eykman Jozef en de kerstman

actueel

34 Evelien Tonkens Spugen op kleine leiders

36 Menno Hurenkamp Overwegend opgewekt

38 Theo Para De schreeuw van Bastion Veere

40 Paul Frissen Gevaar verplicht

42 Jouke de Vries en Paul Bordewijk (red.) Rijdende treinen en gepasseerde stations

fotoboek

44 Thomas von der Dunk Reis langs een verdwenen grens

samenleving

46 Ibrahim Yerden Mijn Mekka is de mens

48 Pieterjan van Delden Sterke netwerken

50 Nanne Boonstra, Hans Boutellier en Marcel Ham (red.) Omstreden ruimte

52 verschijningsprogramma

54 inhoudsopgave

bestelformulier

54 vangennep • najaar 2009 55


Uitgeverij Van Gennep, t.a.v. Léon Groen

Nieuwezijds Voorburgwal 330, 1012 rw, Amsterdam

T 020-6247033 F 020-6247035 E verkoop@vangennep-boeken.nl

Bestelformulier

aantal prijs aantal prijs

_ _ _ d'Arzo - Avondlucht € 9,90 _ _ _ Schoorl - Uitloopgroef € 12,50

_ _ _ Kadare- Het ongeluk € 19,90 _ _ _ Van Rooij - Hoe hoog de maan € 12,50

_ _ _ Kadare- Maannacht € 14,95 _ _ _ Komrij - Bombast en larie € 7,50

_ _ _ Kadare- Een breuk in april € 14,95 _ _ _ Hoorne - Grootste hits! € 12,50

_ _ _ Taïa - Het rood van de fez € 14,95 _ _ _ Eykman - Jozef en de kerstman € 6,90

_ _ _ David - Achter het riet € 19,90 _ _ _ Tonkens - Spugen op kleine leiders € 16

_ _ _ Grossi - Vuistslagen € 6,90 _ _ _ Hurenkamp -Overwegend opgewekt € 14,95

_ _ _ Erpenbeck - Wolfskers € 9,90 _ _ _ Para - De schreeuw van Bastion Veere € 17,90

_ _ _ Stegeman - En in het uur van onze dood €14,95 _ _ _ Frissen - Gevaar verplicht € 29,90

_ _ _ Ramón - Ik heb nog dochters hoor € 14,95 _ _ _ De Vries & Bordewijk- Rijdende treinen € 25

_ _ _

Harmsen-De Boer -

Dan wappert mijn hart naar je toe € 14,95 _ _ _

Von der Dunk-

Reis langs een verdwenen grens € 16

_ _ _ Van Loenen - Hij had beter dood kunnen zijn € 16 _ _ _ Yerden- Mijn Mekka is de mens € 22,50

_ _ _ Voltaire - De ABC-dialogen € 14,95 _ _ _ Van Delden - Sterke netwerken € 14,95

_ _ _ TSS jaarboek - Omstreden ruimte € 22,50

Boekhandel: ..................................................... Datum: ............................................

Centraal Boekhuis relatie-id: ........................... Referentie: ......................................

More magazines by this user
Similar magazines