Twentse nuchterheid Mengen - Solids Processing

Mengen
Het is een opvallend gebouw aan de Turfkade in
Almelo. Vlak naast de Bolletje-fabriek staat een
soort watertoren. En daarin zit een veembedrijf
dat eigenlijk een loonmengerij is? Voldoende reden
om eens met eigenaar Jan Derk van Grootheest
te praten. Over contaminatie, nat reinigen,
flexibiliteit en het mengen van kleine en grote
hoeveelheden heel uiteenlopende soorten stortgoed.
En over de Twentse no nonsens aanpak.
Henk Klein Gunnewiek
Jan Derk van
Grootheest voor een
Nauta-menger
van 5000 liter
met daaronder een
bolsegmentklep,
een zeef annex
magneet en een
tussenbunker.
Nat reinigen om contaminatievrij te mengen
Twentse nuchterheid
Tot zo’n 25 jaar geleden runde de familie
van Grootheest het hallencomplex van
4500 m 2 als opslag van melkpoeder. Toen
kwam er de vraag om het melkpoeder
af te vullen in zakken. Daarmee kwam
de eerste vullijn in bedrijf. Vervolgens
kwam het verzoek om wat poeders te
mengen, waaronder paprikapoeder. Van
Grootheest: “We hebben daarvoor een
verplaatsbare menger aangeschaft. Het
mengen deden we in een aparte ruimte
‘Reinigen met lucht
is onvoldoende’
waarna we de menger buiten konden
schoonspuiten. De ingrediënten en het
eindproduct hebben we ook in een aparte
ruimte opgeslagen. Want paprika en
melkpoeder, dat gaat niet goed samen.”
Mengers en meer
Allengs groeide de klantenkring en daarmee
ook de hoeveelheid apparatuur.
Een aantal jaren geleden, in 2003, werd
het tijd voor een nieuw gebouw voor de
mengerij. Jan Derk van
Grootheest: “We wilden
een perfect schoon te hou-
den werkomgeving met
een aantal vaste mengers
en verder zoveel mogelijk
flexibiliteit.” Zo werd een
gebouw ontworpen rondom
de twee grote Nauta-mengers
van elk 5000 liter en
een grote kunststof silo. Daarnaast staan
er nog twee Nauta-mengers van 1000
liter en een menger van 2000 liter. De
mengers hebben een rvs binnenwerk met
een sanitaire schroef. Zonodig koppelen
Van Grootheest en zijn mensen daar een
kluitenbreker, een zeef, een bolsegmentklep
en een magneet aan. “Uiteraard is de
klep er in eerste instantie voor een homogeen
mengsel. Maar die is hard nodig bij
makkelijk stromende poeders: sommige
melkpoeders stromen dwars door een
stilstaande uitloopschroef heen!” Verder
staat er een scala aan apparatuur-op-wielen
klaar om waar nodig ingezet te worden:
om te wegen, om emmers te vullen
of voor het afzakken in plastic met sealen
en/of in dichtgenaaide papieren zakken.
Elke gewenste opstelling is op deze manier
snel te realiseren. Bigbags kunnen
gelost worden in de mengers maar het is
ook mogelijk om bigbags te vullen vanuit
de menger. Van Grootheest: ”We hebben
alles zoveel mogelijk boven elkaar staan,
zodat de zwaartekracht het meeste werk
doet en we geen pneumatisch of schroeftransport
nodig hebben. We takelen de
bigbag in een frame naar boven en kunnen
daar kiezen boven welke menger deze
geleegd gaat worden. Dat geldt ook voor
afgezakte ingrediënten die handmatig
worden toegevoegd.”
Alle gebruikte apparatuur en elke ruimte
waarin gemengd wordt, krijgen na elke
partij een grondige schoonmaakbeurt.
Maar dan wel nat! Van Grootheest: “Reinigen
met alleen lucht volstaat voor ons
niet. Dierlijke eiwitten en allergenen
zijn dan niet 100 procent uit te bannen.
Het gebouw en alle apparatuur is er voor
gemaakt om nat te reinigen. En daarin
hebben we veel ervaring. Met hogedrukreinigers
en heet water maken we op
een gestructureerde manier alles perfect
schoon. Tot aan het dak toe. Een arbeidsintensief
karwei van enkele uren. Na een
nacht drogen, is alles dan weer helemaal
klaar voor de volgende batch.”
De consequentie is wel dat er per dag
maximaal één partij per menger wordt
gemengd.
Haccp, koosjer, halal en nog verder
Maximale hygiëne en dus ook contaminatievrij
staat bij Veembedrijf Almelo met
hoofdletters geschreven.
De ene dag gaat er
knoflookpoeder in de
menger, de volgende
dag een vanillemelange,
dan weer een feloranje
poeder. Of het nu gaat
om glutenvrije producten,
genetisch gemodificeerde
poeders of notenmelanges,
Jan Derk van
Grootheest garandeert
dat het allemaal absoluut
contaminatievrij
gebeurt. En dat staaft hij
met onderzoeksresultaten
van het Centraal
Orgaan voor Kwaliteitsaangelegenheden
in de Zuivel(Cokz).
Met de intensieve schoonmaak en een
zorgvuldige werkwijze voldoet het bedrijf
niet alleen aan de Haccp-normen, maar
is het ook gecertificeerd voor koosjer en
halal mengen. Van Grootheest is daarmee
nog niet tevreden en gaat verder. “We zijn
deze maand gestart met een onderzoek
door de Wageningen Universiteit naar allergenen.
De resultaten daarvan zie ik met
Solids Processing 32 Nr. 2 - april 2009
Nat reinigen
Maar waarin onderscheidt Veembedrijf
Almelo zich van andere loonmengers?
Het frame voor de bigbag hangt in de takel...... .......om vervolgens via de rails boven de gewenste menger te komen hangen.
Solids Processing
Nr. 2 - april 2009 33
Het markante pand
in Almelo.
g

34
Mengen
De schroef van
de 5000 liter
Nauta-menger.
‘Tot en met het
dak aan toe’
Solids Processing
Nr. 2 - april 2009
Twentse nuchterheid
vertrouwen tegemoet. Met onze werkwijze
vermijden we echt elke contaminatie in
voedingsmiddelen.”
Uiteenlopende opdrachten en
opdrachtgevers
In de afgelopen jaren zijn er ontelbare
producten door de mengers in Almelo
gegaan. Opdrachtgevers zijn grote producenten
van voedingsmiddelen maar
ook middelgrote fabrikanten van snacks,
zuivel en zoetwaren. Soms
heeft dat te maken met
capaciteitsgebrek, maar
vaker nog spelen er andere
(kosten-)overwegingen. Van
Grootheest: “Dan wil zo’n
bedrijf voor een relatief kleine
hoeveelheid niet de totale
apparatuur reinigen, vervolgens
omstellen, mengen en achteraf weer
omstellen en reinigen. Dat is niet alleen
duur, maar het risico van contaminatie is
ook levensgroot aanwezig.”
Dat geldt zelfs voor kruidenmengerijen.
“Die willen bijvoorbeeld geen sporen van
noten in hun mengapparatuur en laten
dat hier mengen.” Ook ‘lastige’ mengsels
worden vaak uitbesteed: kleverige
producten, kleurstoffen of mengsels die
qua eigenschappen niet goed passen op
de eigen apparatuur. Een heel andere
reden voor uitbesteding kan zijn dat het
niet in de eigen planning past of dat er
geen opslagruimte voor is. Daar past de
Alle hulpapparatuur staat op wielen.
flexibiliteit van een loonmenger prima bij.
En dan is het ook handig dat er in Almelo
niet alleen vanaf 500 kg tot 100 ton kan
worden gemengd maar ook nog 2500 m 2
beschikbaar is voor opslag van grondstoffen
of het gemengde product.
Twentse nuchterheid
Als je het kantoor in Almelo binnenkomt,
is één ding al snel duidelijk: aan uiterlijk
vertoon hecht Jan Derk van Grootheest
niet. De ontvangstruimte en het kantoor
zijn wel heel sober ingericht. De investeringen
zitten in de apparatuur. “Daar moet
het gebeuren, niet hier op kantoor. Ik heb
prima mensen met de juiste instelling, ik
heb goeie apparatuur: dáár heb je tenminste
wat aan.” Eigenlijk vormt dat de basis
van het huidige bedrijf, naast flexibiliteit,
strikte scheiding van de diverse poeders en
maximale hygiëne: de no-nonsensaanpak
die hoort bij de Twentse nuchterheid.n
www.veembedrijfalmelo.nl
De twee kleinere Nauta-mengers met zijuitloop, zonder zeef. De vleeshaken zijn bedoeld om een bigbag
aan te hangen.