de Beek.pdf - Ivn

LANDGOED DE BEEK NAARDEN
Grootte: ca.18 ha.
Eigenaar: de Staat, sedert 1945.
Beheerder: het Goois Natuurreservaat (GNR).
Startpunt: het toegangshek bij het kruispunt Oud Blaricummerweg/Bollelaan.
Bereikbaarheid: vanaf Hotel Jan Tabak aan de Amersfoortsestraatweg 27 in Bussum de
Brediusweg volgen richting Huizen. Nadat u over een viaduct gereden bent, passeert u twee
oude tolhuisjes met een stenen bruggetje; direct daarna is rechts toegang tot het landgoed.
Met de bus lijn 100 of 101, vanaf station Naarden-Bussum richting Huizen, halte Amersfoortsestraatweg.
Ongeveer 350 meter verder lopen, dan komt u bij de twee tolhuisjes (zie
boven).
Duur van de wandeling: ongeveer 1 uur.
INLEIDING
Het huidige landgoed De Beek behoorde oorspronkelijk met Oud-Bussem tot een
groter aaneengesloten complex. In de 17e en 18e eeuw kenmerkte dit zich door de
formele aanleg, gebaseerd op de Franse tuinarchitectuur, d.w.z. geometrische vormen,
rechte vakken en lanen, sterrenbossen, ornamenten en waterkommen.
Deze stijl was sterk beïnvloed door Daniël Marot, die in 1686 in dienst kwam van Willem
III en de Friese stadhouders. Hij ontwierp o.a. delen van het Loo en het Haagse Binnenhof.
In de 18e eeuw komt de Engelse landschapsstijl in zwang. Deze streeft een meer natuurlijk
geheel na met bochtige lanen, verrassende doorkijkjes en waterpartijen. Architecten van deze
stroming, die zich in het Gooi verdienstelijk gemaakt hebben, zijn o.a. Zocher, Springer
en Tersteeg. De laatste heeft naar alle waarschijnlijkheid in 1909 de tuin direct rondom het
vroegere Huize De Beek aangelegd. De bostuin van De Beek is al eerder samen met die van
Oud-Bussem aangelegd. Voor zover te achterhalen (Universiteit van Wageningen) is dit door
Springer gedaan. In De Beek werd dankbaar gebruik gemaakt van een natuurlijke overgang
van hoog naar laag en van de aanwezige en nog te graven zanderijsloten. De te voorschijn
tredende kwel (een bronnetje) liet het water van nature stromen en zal tot de naam van het
landgoed geïnspireerd hebben. De zandafgravingen in dit gebied startten op kleine schaal in
het midden van de 18e eeuw en gingen door tot het begin van de 20e eeuw. Het zand werd
verkocht o.a. voor wegenaanleg en woningbouw in Amsterdam. Het werd vervoerd via de
zanderijsloten, die aansluiting gaven op de overige waterwegen.
In 1825 kwam het totale complex in handen van Abraham Bredius. Hij heeft het landgoed
De Beek van nieuwe grond voorzien en verfraaid. De oude bomen hier dateren nog uit die
tijd. Ongeveer in 1850 was de aanleg klaar. De waterpartijen in het landgoed zijn gegraven
in 1905. In 1925 werd de afzanding hervat, nu in het meest zuidelijke deel en het terrein van
de tegenwoordige kwekerij. In de oorlog is het beheer verwaarloosd en is misschien een gedeelte
van het bomenbestand in de potkachel verdwenen. Een feit is, dat veel vakken na de
oorlog zijn aangeplant. Enige jaren na de oorlog heeft het GNR het beheer van het Rijk
overgenomen en krijgt daarvoor een vergoeding.
De Beek - 1

WANDELROUTE
Na het hek meteen rechtsaf langs het water (zie kaart). Nadat u langs het
eerste heuveltje bent gelopen, gaat u meteen links een klein pad in.
1. Aan de linkerkant enkele grove dennen
(Pinus sylvestris) waarvan er een scheef staat. In
deze statige vorm zouden we hier zijn oorspronkelijke
naam pijnboom willen gebruiken. De grove
den werd vroeger massaal aangeplant op arme
zandgronden, waar praktisch geen andere boom
het uithield. Dit gebeurde voor het eerst in 1515
bij Breda: het Mastbos. Door de dichte aanplant
werden rechte stammen gevormd, die als scheepsmasten
dienden. Dennen herkennen we aan de stand van hun naalden. Deze staan in een kokertje,
steeds met twee tot vijf bijeen. Het hout wordt als grenen verkocht. De houtige
schubben van de rijpe kegels beschermen de zaadjes door zich alleen met mooi weer te openen
(weerhuisje). Op een warme aprildag kunt u de kegels horen openknappen. Door een
windvlaag worden de gevleugelde zaden meegenomen. De zo uitgestrooide exemplaren
groeien uit tot vliegdennen. De Vlieghei hier vlakbij is er naar genoemd.
Bij de kruising de weg rechtsaf naar het bruggetje.
Vlak voor de brug ziet u langs het pad oude stronken liggen. Een heel leger van schimmels,
bacteriën en kleine diertjes gebruiken deze als voedselbron. Zij dragen
zo bij tot het uiteenvallen van zo'n restant. Een groep van deze
opruimers, de consolevormige paddenstoelen, groeit alleen op hout.
Zij behoren tot de houtzwammen.
De sporen komen bij rijpheid door de poriën aan de onderzijde naar
buiten en worden door de wind meegenomen. De paddenstoel is het
vruchtlichaam van de eigenlijke zwam, die zich in de vorm van een
zwamvlok of mycelium in het rottende hout bevindt. Dit mycelium
witte bultzwam
is soms zichtbaar als fijne
(meestal) witte strengen.
De op den duur ontstane humus maakt deel uit van
de kringloop van het bos: recycling. De natuur
werkt efficiënt! De oude beuken die hier staan hebben
mos onder aan de stam. Sommige van deze
mossen lijken op kleine kerstboompjes. Wanneer
we ze nader bekijken (met een loep) zien we dat de
blaadjes naar achteren omgekruld zijn, net kleine
klauwtjes: klauwtjesmos. Mossen zuigen als een
spons regenwater op, dat ze heel geleidelijk weer
afgeven. Zo houden ze de atmosfeer van het bos
vochtig. Dit is nodig voor het ontkiemen van ande- haarmos klauwtjesmos sterrenmos
re planten. Voor degenen die wat meer in mossen
geïnteresseerd zijn: rechts boven op de heuvel, achter de bank: haarmos, sterrenmos en kussentjesmos.
De Beek - 2

Na de brug rechtsaf.
2. Direct links staat een taxus (Taxus baccata) onder een grote beuk.
Taxus is afgeleid van texe (= weven). De bast werd hiervoor gebruikt, omdat
hij geen hars bevatte. Baccata staat voor bes en duidt hier op een
schijnbes. Nu zoekt u waarschijnlijk naar bessen. Mis... mannetje en
vrouwtje wonen apart, ieder in een eigen huis (boom). De taxus is tweehuizig
en deze is mannelijk. In de bloeitijd, maart-april, zijn de gele mannelijke
bloeivormen te zien. De vrouwelijke zijn groen, later uitgroeiend
tot de rode bes. Vogels lusten gelukkig ook schijnbessen, zodat ze voor de
verspreiding van het zaad zorgen. Nog sterker... het zaad wint aan kiemkracht
door de darmpassage. Een andere naam voor taxus is venijnboom.
Alles is giftig aan deze boom, behalve het rode vruchtvlees. Vroeger plantte
men in onwetendheid wel eens een taxushaag om een weiland. Dat
bleek geen slim idee. Later kwam men tot de ontdekking, dat de consumptie van 500 gram
taxusloof dodelijk was voor het vee. Echte bessen zijn vruchten ontstaan uit een vruchtbeginsel.
De zaadjes zitten er helemaal in opgesloten: bedektzadigen. De coniferen behoren tot
de naaktzadigen, d.w.z. dat de zaden in de oksels van houtige of vlezige schubben staan, die
zo gerangschikt zijn dat ze kegels of kegelbessen vormen. De taxus, ook een conifeer of
naaldhoutgewas, heeft slechts één zaadje en dit wordt omgeven door een zaadmantel.
Bij de splitsing rechts omhoog lopen.
Op de hoek staat links een roodbloeiende esdoorn (Acer rubrum). Zie
kaartje. Hij bloeit eind maart, begin april, vóór de bladeren uitlopen,
helemaal bovenin. Schitterend afstekend tegen de blauwe hemel! Het
is het blad van déze acer-soort dat het Canadese wapen siert: "Maple
Leaf".
We komen nu in een laantje met oude beuken. Hier, maar meer nog
verderop langs het pad, zien we hoe enkele beukennootjes tot kleine
boompjes uitgegroeid zijn en 's winters het verdorde blad vasthouden.
Men noemt ze daarom wel ongelovige beuken: ze geloven gewoon
nog niet in een seizoenswisseling! De betekenis ervan (zonwering,
vorstwering?) is nog niet duidelijk. Gedacht wordt ook aan bescherming
tegen diervraat: de dorre bladeren beschermen de knoppen. Beuken herkennen
we aan hun lange spoelvormige knoppen. De bomen hebben van nature
een dunne lichtgrijze schors, bij ons groen door algen, waardoor ze erg gevoelig
zijn voor zonnebrand (schorsbrand). Vrijstaande bomen vormen afhangende
takken, waarmee ze hun stam beschermen. Het heldergroene mos aan
de voet van de beuken is sterrenmos. Rechts van het pad staan lelietjes-vandalen.
Op het hoogste punt van het paadje, waar dit naar links buigt, zien we direct
beneden ons de oude pijlers van een brug. Deze brug was een vroegere verbinding
van het oude landhuis "Huize De Beek" met de bostuin en de tuinmanswoning
(nu kwekerij). Het huis is in 1909 gebouwd in opdracht van P. van
Leeuwen Boomkamp. In verband met de verdedigingsfunctie van de Vesting
Naarden (schootsveld) mochten er tot 1926 alleen houten huizen in de omgeving
staan die snel konden worden afgebroken of verbrand. In 1930 is het vervangen
door een stenen huis. De laatste eigenaar (voor buurtbewoners Hinlopenlaan
9) moest in 1970 wijken voor de nieuwe A1.
De Beek - 3

U blijft langs het water lopen, en komt dicht bij de snelweg. Het pad splitst
zich; neem het hoogste: links, weg van links negeren.
Voor we weer gaan dalen zien we pal aan het pad, rechts, twee linden.
We zullen er later meer zien, maar deze kunt u meteen herkennen
aan de uitlopers onder aan de stam. Die kunnen voor verjonging
zorgen als de stam ooit in verval raakt. Overigens zijn linden op deze
arme grond heel trage groeiers. Deze twee zijn waarschijnlijk even
oud als de grootste beuken van het landgoed.
U komt nu weer vlak langs het water te lopen. Waar het
pad met een flauwe bocht naar links van het water afwijkt
ziet u links, achter wat loofhout, een bosje
fijnsparren.
3. Bij de fijnspar staan alle naalden afzonderlijk
aan de twijgjes. De boom is gemakkelijk te herkennen aan zijn vorm
(kerstboom), maar vooral aan zijn lange kegels (12-18 cm). Het duurt echter
40 jaar eer er kegels geproduceerd worden. Dus geen wonder dat ze
nooit aan de kerstboom hangen! Het hout, vurenhout genaamd, wordt gebruikt
voor allerlei bouwdoeleinden. Kijkt u eens op de grond naar sparappels
mét of zonder vraatsporen van eekhoorn (l) of muizen (r).
U bent nu afgebogen van het verkeerslawaai. Bij de T-spitsing
voor het bankje linksaf. Bij de volgende splitsing scherp
rechts. Houdt de rand van de kwekerij links van u en loop zo
op een hemlockbos af dat u aan de linkerkant passeert(dus
bij de splitsing links aanhouden).
4. De Westerse hemlockspar (Tsuga heterophylla) is van ver te herkennen aan
de sierlijk overhangende topscheut, en van dichtbij aan de wat rommelige stand
van de korte, slappe naalden. Dat laatste kunt u goed zien bij de jonge hemlockopslag
die u her en der onder de bomen ziet.
5. Tegenover de hemlocks staan tulpenbomen
(Liriodendron tulipiferum). De bladeren lijken op die van een
esdoorn waar de top uitgeknipt is. De groene, van binnen iets
oranje bloemen zijn tulpvormig en 10 cm groot, evenals die van de magnolia,
een familielid. Deze laatste wordt vaak ten onrechte tulpenboom
genoemd. De Liriodendrons bloeien pas na 15 jaar in de maand juni, aan
het eind van de opgaande takken.
hemlockkegel
6. Het hemlockbos gaat over in een bos van reuzenlevensbomen
(Thuja plicata). Deze levensboom dankt zijn naam aan het duurzame
hout en zijn grote omvang. De Indianen snijden er kano's en totempalen
uit. De boom kan 60 m hoog worden en 10 m breed, met
"steunberen" (exemplaar in Seattle).
Na de thuja's het tweede pad rechtsaf nemen, ter hoogte
van het woonhuis.
De Beek - 4

Als u het paadje inloopt ziet u links een aantal donkergroene naaldbomen
met hangende takken en hele kleine naalden: Kaukasische
sparren. Vanwege de bramen kunt u er moeilijk bijkomen. Verderop
beter.
7. Ook ziet u tussen de eiken rechts en links aanplant van lariks.
Aan de ondergroei is te merken dat er veel licht doorvalt. De lariks
of lork is een naaldboom, die 's winters al het blad laat vallen. De
zgn. kortloten blijven dan
als bobbelige stompjes achter.
(Langloten zijn loten
die voor de lengtegroei van een boom zorgen).
Rechts, 10 m voor het einde van het pad begint een
interessant hoekje. Abraham Bredius, die dit gebied
opnieuw liet beplanten, heeft hier als hobby enige
minder algemene exoten neergezet. Het GNR probeert
dit stukje in ere te houden door eenzelfde type
aanplant. Bomen uit een klimaat overeenkomende met het onze, slaan het beste aan. Vooral
Noord Amerika, de westkust van Canada en delen van Japan komen daarvoor in aanmerking.
Kaukasische spar
8. Hier vallen rechts vlak aan het pad meteen enkele donkergroene naaldbomen
op. Ze hebben lange en kortere glanzende naalden, die
opmerkelijk mooi horizontaal in twee rijen zijn ingeplant. Het
zijn reuzenzilversparren (Abies grandis). Zijn kegels worden 8
cm groot, maar verschijnen pas wanneer de boom vijf meter
hoog is. Onder zeer gunstige omstandigheden kan deze soort
een reus van wel 90 m worden! (Vancouver). Onder een zilverspar
of zilverden zult u geen kegels vinden. Zijn kegels vallen namelijk niet
af, maar uiteen; alleen de centrale as blijft over. Eigenlijk is het geen spar en
ook geen den. Iedere naald staat apart (spar) maar zijn hout wordt verkocht als
dennenhout! Het is dan ook beter over een abies te spreken. Op hem is het
kerstlied 'Oh Tannenbaum' gecomponeerd. Wij Nederlanders hebben dit klakkeloos
vertaald en bezingen er de fijnspar mee! Het voordeel van een abies
kerstboom is dat hij zelden naalden laat vallen. Hij is in Nederland niet geschikt
voor bosbouw, dus prijzig. Het zilver in de naam slaat op de zilverkleurige
stam van Abies alba, de meest verspreide soort in Europa. Voor degenen,
die zelf willen determineren, staan achterin enkele kenmerken.
dwergcipres
Andere interessante bomen in dit hoekje zijn:
9. twee soorten dwergcipres (Chamaecyparis)
10. en de watercipres (Metasequoia). Deze laatste naaldboom ontvouwt
begin april heldergroene blaadjes. In 1941 is hij door een
houtvester in China ontdekt. Pas na 1948 zijn verschillende botanische
tuinen in het bezit van zaad gekomen. Nu is hij overal verspreid.
Ook deze boom verliest 's winters zijn blad.
De Beek - 5
lariks

Aan het einde van het pad rechtsaf. Even verderop een vijfsprong met rechts
een hulst.
11. Achter de hulst, rechts, staan nog een paar ongewone bomen: Japanse
cipressen (Cryptomeria japonica). De wetenschappelijke naam is afgeleid van
het Griekse kruptos = verborgen en meros = deel en duidt hier op verborgen
bloemdelen. Deze bomen zijn de moeite waard om even van dichtbij te bekijken.
Kenmerkend zijn de sikkelvormige, naar binnen gebogen naalden. De
bomen zijn in hun oorspronkelijke groeiplaats Japan een belangrijke houtleverancier
en spelen een rol in het volksleven. Bij tempels staan eeuwenoude
exemplaren.
Tegenover de hulst ziet u links een V-vormige afslag. Neem hiervan het rechter
pad het loofbos in.
tamme kastanje
Langs dit paadje (zie kaartje) vinden we ook 's winters de bladeren
van de tamme kastanje (Castanea sativa = eetbaar) en de
Amerikaanse eik (Quercus rubra), waarvan het blad in herfstboeketten
verwerkt wordt.
Aan het eind bij de T-splitsing linksaf.
Voor u ziet u een opnieuw uitgegraven poeltje dat is bedoeld
om diverse amfibieënsoorten een onderkomen te verschaffen, zodanig dat er
een uitwisseling tussen verschillende populaties in andere vennen in het Gooi
kan plaatsvinden. Om te voorkomen dat het ven direct weer dichtslibt is rond
het ven de begroeiing van bomen en struiken weggehaald. Voordat u linksaf gaat
kunt u hier een uitstapje maken naar rechts naar een varenbeuk, een boom met
zeer diep ingesneden, soms zelfs wilgachtige bladeren. Ongeveer 75 m lopen. De
beuk staat rechts, tegenover een naaldhoutbosje dat zich aan de linkerkant van
het pad bevindt. Op ca. 80 cm hoogte is op de stam een ring te zien: het bewijs
dat de boom geënt is. Wanneer takken worden afgesneden of beschadigd gaan er
gewone bladeren en bladeren met tussenvormen groeien.
Hoewel het lijkt dat dit de rand van het landgoed is, ligt deze aan de overkant
van het weiland, het in 1925 afgezande zuiddeel. Daar in de
douglas
hoge rand hebben wel eens bergeenden gebroed, die gebruik
maakten van de vele konijnenholen. We lopen nu door een
laan van oude beuken. In één ervan hangt een grote uilenkast met een gat
van 12 cm doorsnee, bedoeld voor de bosuil, maar soms in beslag genomen
door de holenduif. De kleinere kastjes, die we tegenkomen met gaten
van 32 mm zijn voor de koolmezen. Hier op de rand van weiland en
bos is het een bij uitstek geschikt gebied voor de buizerd. We herkennen
deze grote vliegende muizenvanger o.a. aan zijn miauwachtig geschreeuw.
Met de bocht mee naar links lopen.
12. In het bos aan de linkerkant staan enkele hoge naaldbomen: douglas
(Pseudotsuga menziesii). Deze soort werd in 1792 voor het eerst gevonden
in Canada op het eiland Vancouver door A. Menzies, de meest
De Beek - 6
Amerikaanse eik
bosuil

ekende ontdekkingsreiziger op botanisch gebied. In 1827 zond Douglas, een Schotse plantkundige,
zaad naar zijn vaderland. We herkennen de boom aan zijn kegels met drietandige
dekschubben. Jonge bomen hebben een gladde schors met harsbulten, oude exemplaren een
gegroefde stam. Het is een geliefde boom voor de bosbouw. Hij heeft weinig ziektes, verdringt
geen andere soorten, groeit snel en levert waardevol hout: Oregon pine.
Aan het einde linksaf de verharde weg op.
13. Hier komen we na 50 m aan de rechterkant weer de Kaukasische spar (Picea orientalis)
tegen met zijn afhangende takken. Deze onderscheidt zich van andere sparren door de
zeer korte naalden. Tekening zie pag. 5.
Het eerste paadje rechts voor de bocht naar links nemen. Even verderop bij
de viersprong rechts aanhouden.
We hebben hier een prachtig uitzicht over het weiland, in het verleden waarschijnlijk een
van de vele engen (akkers) rond het brinkdorp Oud-Bussem.
Langs het weiland blijven lopen. Ter hoogte van de grote villa de verharde
weg linksaf nemen.
Deze laan wordt geflankeerd door laanbomen bij uitstek: linden. Ondanks het euvel van de
waterloten die regelmatig weggesneden moeten worden, werden vele dorpspleinen en oprijlanen
ermee beplant, voor eeuwen. Het aanplanten van linden gold in de 17e eeuw als een
statussymbool.
14. Verderop rechts bij een oprit naar het huis staat een jeneverbessoort de cederhoutboom
of potloodceder (Juniperus virginia). Van deze soort worden de cederhouten
potloden en sigarenkistjes gemaakt. De boom werd vroeger ten onrechte
voor een ceder gehouden. Jeneverbessen hebben
vlezige schijnbessen die uit schubben bestaan. De
vergroeiing van deze schubben is bij sommige soorten
duidelijk boven aan de kegelbessen te zien. De
geur van het hout verjaagt motten, ideaal dus voor
kleerkasten.
Hier en daar staat in plaats van een linde een vervallen boom
met blad dat wat lijkt op dat van een vlier. Het zijn vederesdoorns
die hier kwijnen door gebrek aan licht. In de winter
zijn ze te herkennen aan hun glanzend groene, taaie waterloten.
Juist door de slechte staat van de stam kunnen we hier vaak interessante zwammen op
vinden, bv. het judasoor. Judasoor is meestal te vinden op vlieren, maar is dus ook niet vies
van een vederesdoorn.
Voor korte tijd verlaat u het landgoed. Bij de Oud Blaricummerweg linksaf
het fietspad nemen en na een 100-tal meters door een klaphek weer De Beek
binnengaan.
De Oud Blaricummerweg liep vroeger (1818) lijnrecht vanaf de Rijksweg naar Amersfoort
naar het landgoed Oud-Bussem. De stenen palen aan het begin van de weg geven nog de
oude markering van de oprijlaan aan.
De Beek - 7

koningsvaren
In De Beek bij de eerste splitsing links aanhouden. Bij de splitsing daarna
rechts, dan weer rechts en direct daarna rechts een klein paadje in naar beneden
naar het water.
Misschien zitten hier nog bessen aan de taxusstruiken. Zo ja, dan kunt u nu zien dat het geen
echte bessen zijn, maar vlezige bekervormige omhulsels. De bessen, ook wel snottebellen
genoemd, zijn eetbaar en smakelijk zoet. Probeert u maar; wel het groene pitje uitspugen
want dat is giftig.
Beneden scherp linksaf langs het water.
Als u een felblauw gekleurde vogel over het water ziet scheren is dat een ijsvogel.
Het water is hier ondiep en relatief schoon. De bodem is zandig zodat
we de vissen kunnen zien zwemmen. De ijsvogel is hier vele jaren gesignaleerd,
maar een strenge winter kan zijn aantal behoorlijk
decimeren.
Waar rechts aan het water een naaldboom (douglas)
staat, na een bamboebosje, zien we links twee oude bomen,
die staan te treuren (treurbeuken). Hier kunnen we
de douglas duidelijk herkennen aan zijn slanke spitse roodbruine knoppen.
Aan zijn voet staat een koningsvaren. Geen alledaagse verschijning,
en beschermd! De sporen zitten in het midden van de plant op
aparte bladeren, die er dan als verdord uitzien. Voor de bocht naar
links zien we rechts een boom met een gladde lichtgevlekte stam, de
plataan (Platanus x acerifolia). Het blad lijkt op dat van een esdoorn. Door zijn dicht bladerdek
is hij in het zuiden zeer geliefd als schaduwboom.
Nadat u een dicht rododendronbosje gepasseerd bent, gaat u rechts de brug
over en rechtdoor naar de uitgang.
We hopen dat u het prettig heeft gevonden om dit landgoed eens door een 'naaldhoutbril' te
bekijken. Wilt u meer over naaldbomen weten dan kunt u terecht bij Pinetum Blijdenstein,
v.d.Lindenlaan 125 in Hilversum, 035-6231123, geopend van maandag t/m vrijdag van
9.00 – 16.00 uur en van april t/m oktober op zaterdag en zon-en feestdagen van
12.00 – 16.30 uur.
Op woensdag is de toegang gratis.
Literatuur:
H. Johnson: Het bomenboek.
Dr. B.K. Boom: Nederlandse Dendrologie.
Th.H. Klinkspoor: Kosmos Bomenboek.
Deze beschrijving van Doe-Het-Zelfwandeling De Beek is samengesteld door natuurgidsen
van het IVN afdeling Gooi en omstreken.
De Beek - 8

Aanvullende determineertabel voor De Beek.
Struiken of bomen met vlezige kegelbessen:
-Blaadjes schubvormig en/of naaldvormig -juniperus
-Blaadjes naaldvormig, op de twijg verder
lopend als een groene lijst. Onderzijde
van blad met lichtgroene huidmondjes -taxus
Bomen met bij rijpheid, houtige kegels:
-Blaadjes schubvormig:
1 kegel eirond, kantschubben aan de voet meteen uiteenwijkend. (indien niet zo, dan raken
de randen elkaar niet -thuja
-Blaadjes naaldvormig:
2 kegel bolrond, kantschubben
eerst een stukje evenwijdig lopend, dan
uiteenwijkend een X of Y figuur vor-
mend, behalve de Lawsonia-soorten, die
nooit een figuur vormen. Plant meestal
met overhangende top.
-chamaecyparis
-Alle naalden in de herfst afvallend, naalden dun en zacht:
1 kortloten blijven als bobbels op de twijgen achter. Naalden in
bundels.
-lariks
2 samengesteld blad (steel met daaraan tweerijïg naalden)
valt als één geheel af.
-metasequoia : naalden en takjes
overstaand, kegels alleenstaand.
-taxodium : naalden en takjes ver
spreid, kegels in trossen tot enkele bijeen. Bloeitrossen
voor de bladvorming.
- Naalden niet afvallend in de herfst:
1 sikkelvormig gebogen naalden in een spiraal van 5 cm om de twijg.
-cryptomeria
2 2-5 naalden bijeen in een kokertje.
3 naalden ieder afzonderlijk:
De Beek - 9
-pinus

-hemlock : blaadjes duidelijk gesteeld.
Steeltje loopt evenwijdig aan de twijg en staat ongeveer loodrecht op de
naald.
-douglas : rode, puntige knoppen, jonge
bomen met harsbulten en kegels met drietandige dekschubben. Bij wrijven
van het blad een sinaasappelgeur.
-picea : lange hangende kegels.
Wanneer u er een naald aftrekt gaat een stukje bladkussen als een soort vlaggetje
mee. Het bladkussen is als een sikkel te voelen.
-abies : rijpe kegels rechtopstaand. Bij
aftrekken van een naald blijft een gaaf rond litteken achter.
De Beek - 10

De Beek - 11

De Beek - 12

Wat is het IVN?
Het IVN Vereniging voor natuur- en milieueducatie is een landelijke organisatie van
beroepskrachten en talrijke vrijwilligers.
Zij brengt mensen op vele manieren met de natuur en het milieu in contact. Zij wil daarbij
de noodzaak van natuur- en milieubehoud onder de aandacht brengen.
Het IVN telt landelijk ongeveer 17.000 leden, over ruim 180 afdelingen verdeeld. Een van
die afdelingen is de afdeling Gooi en omstreken met ongeveer 190 leden.
Wat doet het IVN?
Het IVN afdeling Gooi en omstreken
• Organiseert regelmatig wandelingen in natuurgebieden, maar ook op andere plaatsen
in de regio waar natuur te vinden is.
• Maakt beschreven wandelingen om er zelf op uit te trekken.
• Geeft korte natuurcursussen.
• Leidt op verzoek groepen, schoolklassen en verenigingen rond.
• Verzorgt educatieve programma’s voor scholen.
• Houdt op verzoek lezingen over natuurgebieden in de regio en over natuur- en
milieuonderwerpen.
Het IVN leidt haar eigen gidsen op en organiseert bovendien diverse activiteiten voor leden
en donateurs.
Meer informatie
De wandelingen worden regelmatig gecontroleerd, maar heeft u op- of aanmerkingen,
dan graag contact opnemen met:
secretariaat IVN Gooi e.o.
e-mail secr.ivngooi@gmail.com
Donateur worden van het IVN?
Bel Saskia Nijhof 0652677602 of
mail secr. ivngooi@gmail.com
De Beek - 13