Energieverrijkte voeding

kg.nl

Energieverrijkte voeding

Energieverrijkte voeding


ENERGIEVERRIJKTE VOEDING

Ondervoeding door ziekte is in het ziekenhuis een veel voorkomend probleem.

Ongeveer één op de drie patiënten is ondervoed of loopt het risico om ondervoed

te raken tijdens een opname. Ondervoeding door ziekte heeft meestal als gevolg

dat het herstel daarna minder snel verloopt; uw verblijf in het ziekenhuis kan daar-

door onnodig langer duren. Ook kan de reactie op de behandeling niet optimaal

zijn. Het is dus van groot belang te streven naar een goede voedingstoestand.

Het is zaak hier, zo mogelijk, vóór de opname al voor te zorgen.

Omdat u door ziekte onbedoeld bent afgevallen en/of gedurende een periode

minder hebt gegeten, is uw voedingstoestand en daardoor uw conditie achteruit-

gegaan. Daarom is het is erg belangrijk dat u voldoende eet. Door uw voeding

energierijker te maken, kan uw voedingstoestand verbeteren waardoor uw lichaam

beter voorbereid is op bijvoorbeeld een operatie of behandeling. Ook als u aan de

zware kant bent, is het raadzaam deze periode op gewicht te blijven.

Algemene adviezen

- Probeer zo gevarieerd mogelijk te eten; wissel warme en koude dranken en

gerechten, zoete-, zure en hartige dranken en gerechten af.

- Heeft u moeite met eten, maak dan de hoofdmaaltijden niet te groot en eet of

drink vaker iets tussendoor. Eet bijvoorbeeld ongeveer 6x per dag een kleine portie.

- Neem de tijd om te eten en zorg voor een rustige omgeving.

- Denk eens aan het gemak van kant- en klaarproducten.

- Een glaasje wijn of een borreltje voor het eten kan de eetlust bevorderen.

- Gebruik bij voorkeur, als u het kunt verdragen, volle, energierijke producten.

- Suiker levert extra calorieën. Voeg het toe aan thee, koffie, yoghurt en pap.

- Wanneer het kauwen u te veel vermoeit, eet dan uw boterham zonder korst of kies

voor pap. Denk bij de warme maaltijd bijvoorbeeld aan stamppot, pasta, maaltijdsoep

of ragout.

- Als de geur van warm eten u tegenstaat, kunt u van afgekoelde groente, aardappelen,

pasta, vlees, vis of ei een maaltijdsalade maken.

- Probeer bij misselijkheid in ieder geval te drinken (± 1½ liter per dag); een vocht-

tekort kan misselijkheid verergeren.

- Rauwkost en fruit geven een vol gevoel maar leveren weinig energie.

1


Praktische tips/variatie

Brood en broodvervangers

Besmeer uw (krenten)brood royaal met (dieet)margarine en gebruik dubbel beleg.

Naast de gangbare soorten kunt u ook denken aan:

• geroosterd brood, minibroodjes, suikerbrood, ontbijtkoek, roombroodje,

saucijzenbroodje, (ham)kaascroissant, minipizza, tosti, sneetje Hawaï, broodje

shoarma, hot dog;

• pap, bijvoorbeeld: Bambix, havermout, griesmeel, Nutrix, Brinta;

• (vruchten)kwark, (vruchten/room)yoghurt, (slagroom)vla, kant- en klare toetjes;

• cornflakes, rice crispies, Smacks, Cruesli, muesli;

• Wake Up, Goede Morgen of andere drinkontbijtproducten.

Veel van deze producten zijn kant- en klaar verkrijgbaar.

Beleg (vaak ook als snack te gebruiken)

Behalve de bekende producten kunt u denken aan:

• Franse kaasjes (zoals Brie, Boursin en blauwe kaas), puntje smeerkaas,

hüttenkäse, of verse kaas met kruiden;

• paté, grillworst, ragout, kroket, kleine gehaktballetjes in saus;

• roerei, omelet;

• zalm, haring, makreel of andere vis naar wens;

• salade van haring, tonijn, ham/prei, kip/kerrie, of sandwichspread;

• banaan, aardbeien, rabarber, abrikozenmoes (eventueel verwerkt door kwark);

• speculaas;

• tartex.

Dranken

Kies zoveel mogelijk dranken die ook calorieën leveren.

• volle (chocolade)melk en andere volle melkproducten, anijsmelk;

• milkshake, drinkyoghurt zoals Fristi en Yogho-Yogho;

• vruchtensap;

• limonadesiroop, Roosvicee of sportdranken (bijvoorbeeld AA of Extran);

• cappuccino, koffie met wiener melange- of amarettosmaak.

Veel van deze producten zijn in poedervorm of kant- en klaar verkrijgbaar.

Vlees, vis, gevogelte, ei en vegetarische vleesvervangers

• alle soorten, ook als ragout, door saus of in een maaltijdsoep;

• wanneer warm vlees tegenstaat, kunt u koude varianten gebruiken zoals:

een koude gehaktbal, koude rollade, vleeswaren als kipfilet, fricandeau of

rosbief.

2


Aardappelen, pasta, rijst en peulvruchten

Alle bereidingsmethoden, ook als (maaltijd)salade, en: brood, pizza en graanproducten

(zoals couscous).

Groenten

Alle soorten, zowel vers als uit blik, pot of diepvries: bij de warme maaltijd, in soep,

door saus over pasta, als (maaltijd)salade, op brood en als groentesap (vers of kant-

en klaar). Bij gekookte groenten kunt u ook een groentesaus gebruiken (kant- en

klaar), een klontje boter of scheutje room toevoegen.

Nagerecht

Dit kunt u bij een vol gevoel ook iets later nemen.

Gebruik bij voorkeur volle melkproducten en denk ook eens aan:

tiramisu, slagroom/advocaatsoesje, bavarois, poffertjes, ijstaart, gevuld flensje,

appelbol.

Om beter te kunnen variëren, is het makkelijk gebruik te maken van eenpersoons

verpakkingen. Ook kunt u sommige voedingsmiddelen per portie invriezen.

Vloeibare voeding

Wanneer vaste voeding problemen geeft, kan vloeibare voeding uitkomst bieden.

• verdeel de voeding over de dag (ongeveer 6x per dag); vloeibare voeding

verdwijnt snel uit de maag en geeft snel een hongergevoel;

• gebruik voldoende vocht, ten minste 2 liter per dag;

• bepaal zelf welke dikte van de voeding het beste verdragen wordt. Is de

voeding te dik, dan kan deze verdund en eventueel gezeefd worden;

• goed gare aardappelen, groente en vlees kunt u (met een staafmixer of

blender) fijn maken of samenvoegen tot een mixmaaltijd.

Slijmvorming

• Vervang in geval van hinderlijk veel slijm, melk en pap door karnemelk, (drink)

yoghurt, karnemelksepap, vla of sojaproducten (sojamelk en sojatoetjes).

Melkproducten zijn belangrijk. Laat ze daarom niet weg!

• Door na het drinken van melk een slokje vruchtensap of iets anders te drinken,

kunt u slijmvorming voorkomen.

3


Aanbevolen dagelijkse hoeveelheden

volwaardige

brood/pap

smeersel op

brood

voeding

20-50 jarigen

5-7 sneetjes of

bekers

(dieet)margarine

(roomboter)

volwaardige

voeding 50+-ers

4-6 sneetjes of

bekers

(dieet)margarine

(roomboter)

volwaardige

voeding 70+-ers

3-4 sneetjes of

bekers

kaas 1 plak 1 plak 1 plak

vleeswaren 1 plak 1 plak 1 plak

melk en

melkproducten

(dieet)margarine

(roomboter)

3 glazen 3 glazen 3 grote glazen

fruit/vruchtensap 2 stuks of 2 glazen 2 stuks of 2 glazen 2 stuks of 2 glazen

vlees vis kip/

vegetarische

vervanging

100 gram rauw

(is 80 gram gaar)

100 gram rauw

(is 80 gram gaar)

100 gram rauw

(is 80 gram gaar)

groenten 4 groentelepels 4 groentelepels 3 groentelepels

aardappelen (of

rijst, macaroni,

peulvruchten)

4-5 stuks of

opscheplepels

vocht 1,5 liter (10 glazen

of 12 kopjes)

3-4 stuks of

opscheplepels

1,5 liter (10 glazen

of 12 kopjes)

2-3 stuks of

opscheplepels

1,7 liter (12 glazen

of 13 kopjes)

De dikgedrukte producten leveren in verhouding de meeste energie en de

belangrijkste voedingsstoffen.

4


Wegen

Om het effect van de energierijke voeding te kunnen meten, is het van belang dat

u zich een tot tweemaal per week weegt. Indien uw gewicht ondanks het opvolgen

van bovenstaande adviezen afneemt, neem dan contact op met uw arts en/of diëtist.

Speciale dieetvoeding

Een dieetproduct is een speciaal samengesteld voedingsmiddel waaraan extra energie,

eiwit of bijvoorbeeld vitaminen zijn toegevoegd. Wanneer u ondanks het opvolgen

van de hiervoor genoemde adviezen toch gewicht verliest, kunt u contact opnemen

met uw arts en/of diëtist. Hij/zij kan u adviseren òf en zo ja welk dieetproduct voor u

geschikt is.

Dieetvoeding is er in de vorm van:

• Drinkvoeding: een vloeibare dieetvoeding in een flesje of pakje, verkrijgbaar

in diverse smaken. Drinkvoedingen zijn er op basis van melk, yoghurt of

vruchtensap.

• Er zijn ook dieetpreparaten in poedervorm die in de normale voeding kunnen

worden verwerkt.

• Sondevoeding; wanneer u niet kunt of mag eten of wanneer de gewone

voeding niet toereikend is, kunt u (tijdelijk) met (aanvullende) sondevoeding

op een kunstmatige manier toch voldoende binnenkrijgen. Deze voeding wordt

toegediend via een dun slangetje (sonde) dat via de neus naar de maag loopt.

5


Voorbeeld dagmenu energieverrijkte voeding

Ontbijt

1 snee (bruin)brood

1 schaaltje volle vruchtenyoghurt

ruim (dieet)margarine

2 hartig beleg

1 glas vruchtensap

1 kop thee of koffie met suiker en melk

In de loop van de morgen

2 glazen vocht

1 glas (choco)melk

1 plak ontbijtkoek met ruim (dieet)margarine of een plak cake of grote koek

Tweede broodmaaltijd

2 sneden (bruin)brood

1 snee knäckebröd of 1 beschuit

ruim (dieet)margarine

4 x hartig beleg

1 glas vruchtensap

In de loop van de middag

2 glazen vocht

een paar toastjes met kaas, vlees, vis of salade

Warme maaltijd

1 portie vlees, vis, vegetarische vervanging of gevogelte

jus of saus

1 portie groente met een klontje margarine en/of een groentesausje

1 portie aardappelen/rijst/pasta/bonen

later: 1 nagerecht (melkproduct)

In de loop van de avond

1 kop thee of koffie met suiker en melk

1 glas vocht

1 snee brood, ruim (dieet)margarine, beleg

6


www.kg.nl

Locatie noord

Vondelweg 999

Haarlem

Locatie zuid

Boerhaavelaan 22

Haarlem

Postadres

Postbus 417

2000 AK Haarlem

Telefoon: (023) 545 35 45

e-mail: info@kg.nl

1074451-08-2007

More magazines by this user
Similar magazines