Presentatie 1 - UMC Utrecht
Presentatie 1 - UMC Utrecht
Presentatie 1 - UMC Utrecht
Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
Symposium Pre- en reconditionering<br />
bij transplantatiepatiënten<br />
nten<br />
Willem J van Son, internist-nefroloog<br />
nefroloog<br />
w.j.van.son@int.umcg.nl<br />
Fysiek functioneren voor en na Tx<br />
Weinig data<br />
Kutner et. al. (Clin J Am Soc Nephrol 2006): pre-tx<br />
fysiek functioneren voorspeller post-Tx verminderd risico<br />
ZH opname en dood (SF -36, 2400 pt. USRDS database)<br />
Painter et. al. (Transplantation 2002): gerandomiseerde<br />
trial training na niertransplantatie<br />
167 patiënten: randomisatie 1 maand na Tx<br />
UC groep: usual care<br />
EX groep: exercise intervention: geïndividualiseerd op basis<br />
van basale meting treadmill (lopen, fietsen, cardio)<br />
Metingen: T = 0, maand 6 en 12<br />
Vo 2 max, isokinetische spiermetingen, dual –energy X-rayX<br />
absorptiometry (body composition)<br />
SF36
Fysiek functioneren voor en na Tx<br />
Painter et. al.<br />
SF- 36: EX groep fitter dan UC<br />
12 maanden: geen verschil in body composition!<br />
Transplantation 2002: vol 74, 42 - 48
Niertransplantatie<br />
Meer dan 40.000 Tx wereldwijd/jaar<br />
(tot 2005 wereldwijd 685.000)<br />
<strong>UMC</strong>G: ≈ 120 -130 niertransplantaties per jaar<br />
(combinatie met pancreas/lever)<br />
“graft survival” 1 jaar na Tx > 90 %<br />
Rejectie frequentie nier-Tx:<br />
± 10%<br />
Niertransplantatie <strong>UMC</strong>G<br />
graft survival (postmortaal)<br />
<strong>UMC</strong>G<br />
<strong>UMC</strong>G<br />
Eurotransplant<br />
Eurotransplant<br />
Nederland
Niertransplantatie <strong>UMC</strong>G<br />
graft survival (living)<br />
<strong>UMC</strong>G<br />
Nederland<br />
Eurotransplant<br />
Survival dialysis - kidney- Tx<br />
(compared with patients on waiting list for Tx)<br />
n = 23.275 first cad Tx<br />
Ref: n = 46.164 p waiting list RR 1.0<br />
Wolfe; NEJM 341,1725-1730<br />
1730
Niertransplantatie<br />
Kwaliteit van leven<br />
Niertransplantatie: verbetering kwaliteit van leven<br />
Dobbels et. al. Adv Chronic Kidney Dis. (2007)<br />
Landreau et. al. Nephrol. Nur. J. (2010)<br />
Pre-emptive emptive transplantatie: de ultieme oplossing voor<br />
patiënten met eindstadium nierfalen<br />
Davis Curr. Opin. Nephrology (2010)<br />
Participation after kidney transplantation<br />
Proefschrift Sijrike van der Mei RUG (2007)
Verloop in arbeidsparticipatie (n=34)<br />
%<br />
100<br />
90<br />
80<br />
70<br />
60<br />
50<br />
40<br />
Werk<br />
Arbeidsongeschiktheid<br />
30<br />
20<br />
10<br />
0<br />
Diagnose<br />
nierziekte<br />
Start<br />
dialyse<br />
Oproep Tx 1 jr na Tx 6 jr na Tx<br />
Van der Mei et al., J Occup Rehab<br />
Verloop in werkvermogen (n=34)<br />
10<br />
9<br />
8<br />
7<br />
6<br />
5<br />
4<br />
3<br />
2<br />
1<br />
0<br />
Diagnose<br />
nierziekte<br />
Start<br />
dialyse<br />
Oproep Tx 6 jr na Tx<br />
Werkvermogen<br />
Van der Mei et al., J Occup Rehab
Joseph E. Murray<br />
1954 : eerste succesvolle nier-Tx (identieke<br />
tweeling)<br />
Nobel Prize in 1990<br />
“Renal Transplantation: A Half Century of Success<br />
and the Long Road Ahead” (JASN 2004)<br />
Transplantatie: medicijnen<br />
Lijkt op betalen met een creditcard
Afweeronderdrukkende medicijnen<br />
De keerzijden<br />
Orgaan-toxiciteit: Nierfunctie!!<br />
(Opportunistische) infecties: virussen!!<br />
Hypertensie<br />
Diabetes, verhoogd cholesterol<br />
Osteoporose, aseptische necrose (heup)<br />
Doodsoorzaken na niertransplantatie<br />
Niertransplantatie: doodsoorzaken<br />
4%<br />
27%<br />
23%<br />
46%<br />
CVD<br />
Infections<br />
Liver dis<br />
Other<br />
Gegevens EDTA
Het “typische” uiterlijk van de<br />
transplantatiepatiënt<br />
nt<br />
Chronisch Transplantaat Dysfunctie<br />
Appeltje dan wel peertje<br />
Combinatie van:<br />
“Het metabool syndroom”<br />
“hip-waist ratio”,<br />
lipiden, n. glucose, bloeddruk
Chronisch Transplantaat Falen<br />
CTD: rol metabool syndroom<br />
n.s.<br />
De Vries et. al., Am J Transplant 2004: 1675-83<br />
Achteruitgang nierfunctie: achteruitgang conditie patiënt<br />
Stijging van gewicht: 5.1 kg (7%)<br />
28.8<br />
28.3<br />
27.8<br />
27.3<br />
BMI<br />
26.8<br />
26.3<br />
25.8<br />
25.3<br />
24.8<br />
Expected<br />
weight gain on<br />
the long-term: 2<br />
BMI points<br />
0 3 6 9 12<br />
Follow up (maanden)<br />
F a t p e r c e n t a g e ( k g )<br />
Fat free mass (kg)<br />
30.0<br />
28.0<br />
26.0<br />
24.0<br />
22.0<br />
20.0<br />
18.0<br />
0 3 6 9 12<br />
60<br />
55<br />
50<br />
45<br />
0 3 6 9 12<br />
Months after transplantation<br />
Zelle et.al.
Transplantatie: noodzaak bewegen<br />
Bewegen<br />
Activity score (AU)<br />
6000<br />
5000<br />
4000<br />
3000<br />
2000<br />
1000<br />
Time x group: P
Activiteit lagere sterfte<br />
Inactief<br />
44 (24%)<br />
Gemiddeld<br />
27 (15%)<br />
% Sterfte<br />
Actief<br />
10 (6%)<br />
Follow-up jaren<br />
Zelle D. et al<br />
Patiënten die een transplantatie ondergaan<br />
Hebben in voorgeschiedenis vaak medicatie,<br />
die invloed hebben op conditie van patiënt<br />
Zijn vaak katabool, zijn vaak anemisch
Medicatie na orgaan transplantatie:<br />
Corticosteroïden (prednison, prednisolon)<br />
Calcineurineremmers: ciclosporine (Neoral ® ), tacrolimus,<br />
Prograft ® )<br />
Mycophenolaat Mofetil (Cellcept ® , Myfortic ® )<br />
immunosuppressiva<br />
Veel bijkomende medicatie:<br />
Hypertensie, cholesterol, maagzuurremmers,<br />
botontkalking etc etc<br />
Transplantatie en fysieke activiteit<br />
Centraal en<br />
perifeer ZS<br />
Hart, longen<br />
(bloedvaten)<br />
Botten,<br />
gewrichten<br />
Spieren
Transplantatie en fysieke activiteit<br />
Mogelijke belemmeringen<br />
Hoge incidentie CVA in dialyse populatie<br />
Afweeronderdrukkende medicatie: CZS infecties (herpes, polyoma),<br />
hogere incidentie CVA na Tx<br />
Polyneuropathie: frequent bij nierinsufficiëntie, ntie, verergerd vaak in<br />
dialyse periode, ook bij long-Tx patiënten<br />
Calcineurineremmers: kunnen polyneuropathie vergeren.<br />
Al voor de transplantatie hoge incidentie hart en vaatziekten<br />
(m.n. nierpatiënten)<br />
nten)<br />
Steroïden: insulineresistentie (hoge incidentie de novo<br />
DM), toename eetlust<br />
Calcineurine-remmers: remmers: insulineresistentie, vasoconstrictie,<br />
hypertensie, dyslipidemie
Steroïden: Steroïdmyopathie<br />
Calcineurine-remmers: remmers: beïnvloeden functie<br />
mitochondriën, n, waardoor versnelde verzuren optreedt<br />
Andere co-medicatie soms ook invloed op spieren (bv<br />
statines)<br />
Peesletsels t.v.g gebruik antibiotica (quinolonen)<br />
Voor transplantatie: botziekte (nier, maar ook lever en long-<br />
patiënten)<br />
Nier: hyperparathyreoidie, Ca/P deposities in en om gewrichten,<br />
spieren, hoge frequentie jicht.<br />
Na transplantatie:<br />
Steroïden: osteoporose<br />
Nier-Tx: soms aanhoudend gestoorde Ca/P huishouding<br />
Hoge frequentie jicht: calcineurineremmers: verminderde excretie<br />
urinezuur, diuretica geven door verhoogde terugresorptie<br />
van urinezuur in de nier hoge urinezuurspiegels
Healthy living and healthy ageing<br />
voor en na transplantatie<br />
18 september 2010: symposium Transplantatie en sport<br />
Gezond levenspatroon (voeding, beweging)<br />
na transplantatie essentieel.<br />
“Hop, paardje hop”<br />
Individualisering: samenwerking transplantatieartsen,<br />
bewegingswetenschappers, fysiotherapeuten, sportartsen<br />
en diëtisten noodzakelijk!
Painter et. al.<br />
Progressie toename fitheid moeilijk vast te houden<br />
Just<br />
transplanted<br />
Eerste jaar na Tx: honeymoon periode<br />
Vragen?
Change language