Nummer 1(pdf, 2 MB) - Uwv

uwv.nl

Nummer 1(pdf, 2 MB) - Uwv

een uitgave van cwi, uwv en gemeenten - 05|06

alles wat u moet weten

over werk vinden

en werkloos zijn

4


werkblad: een blad over werk

Werkblad heet het blad dat u nu doorkijkt.

De titel zegt precies wat u in dit blad aantreft:

alles wat u wilt weten over werk

verschijnt twee keer per jaar en heeft als

centraal thema: werk, werk en nog eens

werk.

4

inhoudsopgave

4

10

18

vinden en werkloos zijn.

Het nummer dat u nu in uw handen houdt,

wie doet wat?

interessante sites

klacht is kans

Misschien bent u al werkloos of dreigt u

is in maart/april 2006 gemaakt. Bij het

U komt binnen bij een cwi-vestiging

De site van cwi, werk.nl, biedt veel

Ook een klacht is een kans om de

dat binnenkort te worden. Het kan ook zijn

schrijven van de artikelen houdt de redac-

of bedrijfsverzamelgebouw. Wat kunt

informatie voor wie werk zoekt. Maar

dienstverlening te verbeteren, zo vin-

dat u een baan hebt, maar een andere zoekt.

tie er rekening mee dat het blad ongeveer

u daar verwachten? En, wie helpt u

er zijn meer websites die daarbij van

den cwi, uwv en de sociale diensten.

Of je komt net van school. In ieder geval

een half jaar ‘houdbaar’ is. Daarom is het

met wat?

nut kunnen zijn. Een selectie.

wilt u – liefst zo snel mogelijk – werk vin-

goed om voor de meest recente informatie

20

den. Het is het werk van cwi (Centrum

op de websites van cwi, uwv of uw

8

11

ken uw rechten en plichten

voor Werk en Inkomen), uwv (Uitvoering

gemeente te kijken: www.werk.nl en

wetswijzigingen

meedenken en meepraten

cwi, uwv en de sociale dienst kunnen

Werknemersverzekeringen) en de

www.uwv.nl. Bij uw adviseur Werk en

In het voorjaar van 2006 zijn aspecten

cwi, uwv en de sociale diensten willen

u ondersteunen bij het vinden van een

gemeentelijke sociale diensten om u daarin

Inkomen, het uwv-kantoor of de sociale

van de wetten veranderd. In het najaar

klantgericht werken. Daarom hebben

baan. Lukt dat niet, dan kunt u een

zoveel mogelijk terzijde te staan. Ú moet

dienst van uw gemeente kunt u natuurlijk

staan weer nieuwe wijzigingen op de

cliënten inspraak in hun dienstverle-

uitkering krijgen. Aan die (financiële)

het doen, maar wíj kunnen u helpen.

Daarom geven cwi, uwv en de sociale

diensten samen dit blad uit. Hierin treft u

ook naar de laatste stand van zaken informeren.

Namens cwi, uwv en de sociale diensten


6

agenda. De belangrijkste op een rij.

ning. Dat gebeurt via cliëntenraden.

ondersteuning zijn rechten en plichten

verbonden.

onderwerpen aan, die in ieder nummer

wenst de redactie u veel leesplezier toe. We

terugkeren. Het gaat om (tijdloze) infor-

hopen dat de informatie u wijzer zal maken

matie die nuttig of zelfs onmisbaar is voor

en de verhalen u zullen inspireren. Maar

uw zoektocht naar werk. Daarnaast brengt

elk nummer nieuwe reportages en interviews,

die u op ideeën kunnen brengen of

een steun in de rug kunnen zijn. Werkblad

bovenal wensen we u toe dat dit blad uw

werkloze periode tot het minimum zal

helpen beperken.

De redactie

verder in dit nummer

landelijke banenmarkt: noteer

30 september in de agenda!

De Landelijke Banenmarkt is dit jaar op zaterdag

30 september. De banenmarkt heeft plaats

c o l o f o n

6

eigen bedrijf

op bijna 130 cwi-locaties en is dé place to be als

je werk zoekt. cwi presenteert er een ruim

aanbod aan vacatures. Een scala aan werkge-

ww330 02833 03-05

Jaargang 3, nummer 1, mei 2006

Werkblad is een gezamenlijke uitgave van

cwi (Centrum voor Werk en Inkomen),

uwv (Uitvoering Werknemersverzekeringen)

en Divosa, de organisatie van

sociale diensten. Aan deze uitgave kunnen

geen rechten worden ontleend

Verschijningsfrequentie

Twee keer per jaar

Doelgroep

Werkblad is bedoeld voor alle

werkzoekenden in Nederland

Distributie

Werkblad wordt verspreid via de

vestigingen van cwi en uwv en

via de sociale diensten

Redactie

Kees Diamant

Yolanda van Empel

Henriëtte Muller

Axel Niemeijer

Petri Terpstra

Els Wiegant

Aan dit nummer werkten mee

Evelyn Jongman, Moniek Moorman,

Nicolien Reith, Brigitte van der Zijde

Eindredactie

Tekstvisie Els Wiegant, Amsterdam

Vormgeving en opmaak

Studio Marise Knegtmans, Amsterdam

Fotografie en illustratie

Reinier Gerritsen

Carry van der Maas, Amsterdam

Chris van Tongeren, Driebergen

Anki Posthumus, Amsterdam

Sieb Posthuma, Amsterdam

Ronald Slabbers, Amsterdam

Henk Stolker, Breda

Druk

Roto Smeets, Utrecht

Oplage

300.000

issn-nummer

1574-4450

17


24


Vanuit een uitkeringssituatie begon Raffaa Ibrahim een

Arabisch cateringbedrijf. Het had heel wat voeten in de aarde,

maar ze gaf haar droom niet op.

14

wet werk en bijstand

Gemeentelijke sociale diensten voeren de Wet werk en bijstand

(Wwb) uit. Daardoor kunnen er verschillen zijn tussen

de ene en de andere gemeente.

15

ouder en werkloos

Als werkloze 45-plusser ben je al ‘oud’ voor de arbeidsmarkt.

Maar niet kansloos.

16

leren en werken

Werkend leren of lerend werken. Dat is de essentie van een

overheidsproject dat werkzoekenden allerlei kansen biedt.

17

agriport a7

In de Wieringermeer wordt een grote locatie voor glastuinbouw

en een bedrijventerrein voor agribusiness en logistiek

ontwikkeld. Een project dat veel banen gaat opleveren.

vers zal persoonlijk aanwezig zijn. Bovendien

worden op diverse locaties workshops gegeven.

In de vier grote steden – Amsterdam,

Rotterdam, Utrecht en Den Haag – worden de

krachten gebundeld en duurt de banenmarkt

twee dagen (vrijdag én zaterdag). Hier wordt

hij gehouden op een locatie buiten cwi. Op

deze locaties wordt een uitgebreid pakket

diensten aangeboden.

De Landelijke Banenmarkt wordt georganiseerd

door cwi, uwv en gemeenten. Het is

de vierde keer dat hij wordt gehouden. Noteer

de datum vast in uw agenda.

Nóg verder weg, maar ook een datum om

alvast te noteren, is de Startersdag van de

Kamer van Koophandel. Die heeft dit jaar

plaats op zaterdag 4 november. De verschillende

vestigingen van de Kamer van Koophandel

geven op deze dag uitgebreide informatie over

het starten van een eigen onderneming. Meer

informatie vindt u te zijner tijd op de website

van de KvK: www.kvk.nl.

• 2 •

• 3 •


werkblad mei 2006

1

3

eerste kennismaking: de beursvloer

de werkintake

u komt binnen in een centrale ruimte: de beursvloer

de werkintake is gericht op werk vinden en een uitkering vermijden.

alles wat u hier ziet is gericht op: werk vinden

De werk- en uitkeringsintake worden soms in één gesprek gedaan

u kunt (gratis) gebruikmaken van computers met internet

de adviseur brengt uw kansen en kwaliteiten in beeld en kan u adviseren

u kunt het (digitale) vacatureaanbod bekijken op www.werk.nl

uw competenties te laten testen

u kunt uw cv op www.werk.nl zetten

de adviseur verzamelt uw gegevens voor de inschrijving bij cwi

u kunt de arbeidsmarkt en uw kansen verkennen op werk.nl

met de gegevens kan cwi ook voor u bemiddelen

u vindt hier informatie over de workshops die cwi geeft

de adviseur geeft tips over zaken als een aansprekende sollicitatiebrief,

de beursvloer is voor iedereen die er gebruik van wil maken

een goede cv, effectief netwerken et cetera

kunt u zelf aan het werk komen, dan volgt een voortgangsgesprek

in het andere geval volgt een gesprek waarin dieper op uw mogelijkheden

wordt ingegaan. cwi draagt uw dossier over aan uwv of gemeente.

In het eerste geval krijgt u ondersteuning van een re-integratiecoach; in

het tweede van een consulent of casemanager van de gemeente

U bent werkloos en op zoek naar

4

de uitkeringsintake

(ander) werk. Vrijwel altijd komt u dan eerst bij cwi

terecht. cwi ondersteunt u bij het vinden van een baan.

Hebt u een ww-uitkering nodig, dan doet u de aanvraag

daarvoor bij cwi. Maar het is uwv dat daarover beslist

en de uitkering uitbetaalt.

als cwi inschat dat u mogelijk recht hebt op een uitkering, wordt rond de

eerste werkloosheidsdag een afspraak voor een zogeheten uitkeringsintake

gemaakt

in de meeste gevallen kunt u via het internet zelf een aanvraag voor een

ww-uitkering doen. Die moet u wel bij cwi komen ondertekenen. cwi

stuurt hem op naar uwv, die erover beslist

hebt u geen recht op ww, maar mogelijk wel op een uitkering op basis

Gaat het om een Wwb-uitkering, dan vraagt u die aan

bij cwi. In dit geval is het de sociale dienst die beslist.

Om u aan werk of – als dat niet lukt – een uitkering te

helpen, zijn er dus drie partijen actief: cwi, uwv en

sociale dienst. Wat kunt u verwachten als u een cwi-

2

nader e kennismaking: een eerste gesprek

u wilt werk, informatie, advies, ondersteuning of eventueel

een uitkering

u hebt een gesprek met een cwi-adviseur Werk en Inkomen

van de Wet werk en bijstand (Wwb), dan doet u die aanvraag in de

meeste gevallen ook bij cwi. Als u gehuwd bent of samenwoont, moet

uw partner meestal meekomen voor deze uitkeringsaanvraag

tijdens de uitkeringsintake voor de Wwb bespreekt u met uw consulent

of casemanager hoe u zo snel mogelijk werk kunt vinden. Zonodig biedt

de sociale dienst u een re-integratietraject of scholing aan. Ook work first

behoort daarbij tot de mogelijkheden: iedereen die daarvoor in aanmer-

6

d e onafhank elijke arbeidsadviseur

op zo’n zestig cwi-vestigingen zit ook een arbeidsadviseur

de arbeidsadviseur is niet aan cwi, uwv of de sociale dienst verbonden

de arbeidsadviseur kan u onafhankelijke informatie en advies geven

vestiging of bedrijfsverzamelgebouw bent binnengestapt

en wie doet vervolgens wat?

de adviseur brengt uw situatie, wensen en mogelijkheden in

kaart

de adviseur legt de procedure uit en vertelt wat cwi en uwv

king komt, krijgt werk of een andere passende activiteit aangeboden.

Weigering daarvan kan gevolgen hebben voor de beslissing op uw uitkeringsaanvraag

voor u kunnen doen

uwv beslist over aanvragen voor een uitkering op grond van de

de adviseur controleert uw identiteitspapieren

Werkloosheidswet (ww) en/of Toeslagenwet

de adviseur praat met u over uw kansen op werk en toetst of

sociale dienst beslist over aanvragen voor een bijstandsuitkering

en zo ja, welke hulp u nodig hebt bij het vinden van een baan

de adviseur vertelt of u mogelijk recht hebt op een uitkering

5

de beslissing

uwv of sociale dienst antwoordt op uw uitkeringsaanvraag

bij uwv duurt dat hooguit acht weken, maar in veel gevallen weet u het

binnen vier weken. Duurt het langer, dan kunt u een voorschot krijgen

bij een positieve beslissing wordt u geïnformeerd over recht, duur en

hoogte van de uitkering en wordt deze zo snel mogelijk overgemaakt

sociale dienst neemt binnen acht weken na ontvangst van alle benodigde

gegevens een beslissing

u krijgt bijstand vanaf de dag dat u er recht op hebt, maar niet eerder dan

vanaf de dag dat u zich aanmeldde bij cwi of sociale dienst

• • 4

• 5 •


Iraakse Raffaa Ibrahim gaf droom van eigen cateringbedrijf niet op

Fotografie: Kees van Welsenis

werkblad mei 2006

‘Ooit heb ik succes’

Jarenlang vocht ze zich een weg door een woud van regels en wetten.

Toch bleef Raffaa Ibrahim (38) geloven in haar droom: een eigen onderneming.

Ruim een half jaar na de start van Rafa Food, een Arabisch

cateringbedrijf, lacht de toekomst haar toe.

Bij de koffie serveert Raffaa Ibrahim

een grote schaal Libanese baklava

en Syrische koekjes met sesam-

achtergrond als bouwkundig ingenieur,

kort daarop aan de slag als bouwkundig

tekenaar. ‘Dat was niet gemakkelijk. De

een cateringbedrijf me wel iets. Koken is

altijd mijn hobby geweest en na wat marktonderzoek

ontdekte ik dat er in Arnhem

zaad. Een zoet begin van een kort culinair

bouwconstructies zijn hier heel anders dan

geen concurrentie was op het gebied van de

avontuur. Want na het interview duikt ze

in Irak.’

Oost-Arabische keuken.’

de keuken in en maakt bliksemsnel een

Na twee jaar, in de zomer van 2001, gaf ze

Na veel aandringen van Ibrahim gaf uwv

heerlijke Arabische maaltijd met soep en

haar baan op. Ze was inmiddels acht maan-

haar een half jaar de tijd om haar bedrijf op

kubbe trablisia (krokante hapjes gevuld

den gescheiden, stond alleen voor de zorg

te zetten. Maar dat was te kort. Alleen al het

met vleesgehakt).

van haar drie schoolgaande zoons en snak-

achterhalen van de benodigde informatie

De Iraakse Raffaa Ibrahim kreeg de kook-

te naar een adempauze. Ondanks haar zelf-

kostte haar een jaar, vertelt ze. Raffaa

kunst van huis uit mee. ‘Bij ons geldt: een

verkozen ontslag leverde een juridisch

Ibrahim solliciteerde verder maar gaf haar

goede vrouw is een vrouw die kan koken.’

gevecht haar een ww-uitkering op.

droom niet op. Ze belandde bij een advies-

Dat het ooit haar bron van inkomsten zou

Toch wilde ze – na enkele maanden rust -

bureau dat samen met haar een onderne-

worden, kon ze niet vermoeden.

zo snel mogelijk weer aan het werk. De in

een dip geraakte bouwwereld had haar op

mingsplan maakte.

Het bureau hielp ook bij de aanvraag van

Raffaa Ibrahim:

ondernemer • Ibrahim vluchtte in 1996

naar Nederland, samen met haar man en

drie jonge kinderen. In een mum van tijd

dat moment niets te bieden. ‘Na tientallen

sollicitaties wilde ik niet langer wachten. Ik

kon toch ook zelf een kans creëren? In Irak

een Bbz-uitkering (Besluit bijstandverlening

zelfstandigen), vooruitlopend op het

verlies van haar ww-uitkering bij de start

‘Ze zeiden: Ga maar koken als

hobby, naast je baan.’

plannen tot twee keer toe af. ‘Ze zeiden:

“Ga maar koken als hobby, naast je baan”.’

De ommekeer kwam van de gemeente. Na

twee aanvragen voor een Bbz-uitkering

werd haar doorzettingsvermogen beloond.

leerde ze de taal en kon ze, dankzij haar

was ik al ondernemer geweest. Hier leek

van haar bedrijf. De gemeente wees haar

kookcursussen • Raffaa Ibrahim liet

Eindelijk kon ze officieel aan de slag. Nu,

zich niet uit het veld slaan. Onder het

bijna een jaar verder, werkt Ibrahim vanuit

motto: ‘ooit heb ik succes’, volgde ze kook-

een professionele keuken en begint haar

Website voor starters

Vrouw, allochtoon, senior en woonachtig in de provincie

Noord-Holland? De nieuwe site www.onderneemhetnu.nl

geeft informatie over het starten van

een bedrijf en is toegespitst op diverse doelgroepen.

Ook wie start vanuit een uitkeringssituatie vindt

hier verwijzingen naar onder meer de wetten en

regels waar je mee te maken krijgt, financieringsmogelijkheden

en adviseurs die kunnen helpen met

het maken van een ondernemingsplan.


Plannen op tijd melden

Als u plannen hebt om vanuit een uitkeringssituatie

een bedrijf te starten, moet u dat melden bij uwv of

sociale dienst vóórdat u zich gaat oriënteren.

Voldoet u aan een aantal voorwaarden, dan kunt u in

veel gevallen drie maanden lang met behoud van uitkering

onderzoeken of uw onderneming kans van

slagen heeft. Arbeidsgehandicapten kunnen soms

een speciaal starterskrediet krijgen.

Ook de sociale dienst kan beginnende ondernemers

helpen met een startkapitaal en/of een (aanvullende)

uitkering.

Gaat u freelancen, dan moet u dat vooraf bij uwv of

sociale dienst melden. Kijk op www.uwv.nl, bel met

uwv: 0900 9294 of informeer bij uw sociale dienst.


Ondernemersnetwerk voor allochtone vrouwen

Women in Black is een business-netwerk, opgezet

door allochtone vrouwen en bedoeld voor ‘kleurrijke’

vrouwen die vanuit een uitkering een bedrijf

willen opzetten of al als onderneemster actief zijn.

Via de website www.womeninblack.nl en tijdens een

jaarlijks congres kunnen zij hun kennis en ervaring

uitwisselen. Sinds de start van Women in Black in

2003 hebben zich zestienhonderd vrouwen bij het

netwerk aangesloten. Opgeven voor het eerstvolgende

congres in november kan via www.womeninblack.nl

of telefoonnummer (0481) 36 13 27.

Startende allochtone vrouwen met een KvK-nummer

betalen 25 euro voor deelname; succesvolle

onderneemsters 45 euro.


Overheid stimuleert ondernemerschap

De overheid wil het gemakkelijker maken om vanuit

de ww een bedrijf te beginnen. Daarom krijgen

ww’ers sinds dit jaar een ruimere vrijstelling van de

sollicitatieplicht en mogen ze al in de oriëntatiefase

opdrachten binnenhalen. Ook wordt niet langer het

gewerkte aantal uren in mindering gebracht op een

ww-uitkering maar het in de nieuwe onderneming

verdiende inkomen. Nieuwe ondernemers blijken

minder snel terug te vallen op een uitkering

dan uitkeringsgerechtigden die in loondienst

gaan werken. Vooral allochtone starters hebben

relatief meer belangstelling voor het ondernemerschap.

Omdat veel starters moeilijk aan bedrijfskapitaal

kunnen komen, onderzoekt de overheid de

mogelijkheid om zelf borg te staan bij het verstrekken

van leningen door banken.

Overigens besteedt de Belastingdienst dit jaar

extra aandacht aan de ‘bijverdiensten of inkomsten

uit overige werkzaamheden’. Het gaat om

alle inkomsten die niet zijn aan te merken als

inkomsten uit een dienstbetrekking of als winst

uit onderneming. Het gaat dus onder meer om

freelance werkzaamheden.

cursussen op een Iraakse tv-zender, een

cursus Succesvol Ondernemen en een

cursus Administratie en Boekhouding.

Tegelijkertijd bleef ze zoeken naar andere

financieringsmogelijkheden. Banken

boden geen uitkomst; ze had geen onderpand

en kon geen Nederlandse diploma’s

laten zien. Intussen slonk de inhoud van

haar portemonnee gestaag, dus leende ze

geld binnen haar kennissenkring. Van

opgeven wilde ze nog steeds niks weten.

Zelfs niet toen het adviesbureau haar plannen

na twaalf maanden samenwerking als

niet-uitvoerbaar van tafel schoof en uwv

haar aanraadde om zich te laten uitschrijven

bij de Kamer van Koophandel om haar

uitkering te kunnen behouden.

bedrijf Rafa Food naam te maken. De

gemeente Arnhem, de Kamer van

Koophandel, en onlangs zelfs de Tweede

Kamer; haar klantenkring breidt zich

gestaag uit. Raffaa Ibrahim zelf lijkt zich

alleen nog maar warm te lopen, want haar

ambities reiken verder. Ze werkt mee aan

de ontwikkeling van een machine om haar

Arabische snacks op de planken van de

supermarkt te krijgen. En samen met het

Arnhemse roc Rijn-IJssel wil ze een multiculturele

kantine realiseren met stageplekken

voor allochtone vrouwen.

Terugkijkend op de afgelopen vijf jaar

waarin ze haar droom nooit opgaf, heeft

ze voor andere starters één simpel advies:

‘Geloof in jezelf, dan komt er ooit een

kans.’

• • 6

• • 7


werkblad mei 2006

Aanpassingen in de Werkloosheidswet:

Brug van werk naar werk

Het kabinet wil zoveel mogelijk

voorkomen dat mensen in de ww

terechtkomen. Lukt dat niet, dan

moet de ww een brug van werk

Illustratie: Anki Posthumus

naar werk vormen. Daarom heeft

het kabinet wetsvoorstellen gedaan

die enerzijds de toegang tot de ww

strenger maken en anderzijds men-

Als onderdeel van de gewijzigde

ww is de wekeneis aangescherpt.

Voorheen moesten werknemers

26 weken in de voorafgaande 39 weken in

hoogte uitkering aangepast • In de

huidige situatie bedraagt de uitkering 70

procent van het minimumloon bij een kortdurende

ww-uitkering of 70 procent van

ander beginsel bij collectief ontslag

• Bij een reorganisatie of bedrijfssluiting

gold tot voor kort meestal het ‘last

in, first out’-criterium (lifo). Dit komt

Als werkgever en vakbonden het eens zijn

over de bedrijfseconomische noodzaak om

tot ontslagen te komen en over de aantallen,

zal cwi die noodzaak niet langer toet-

gaat hier om de Inkomensvoorziening voor

Oudere Werknemers (iow). Mensen die na

hun vijftigste werkloos worden, hoeven

dan niet eerst hun vermogen aan te spreken

sen stimuleren en ondersteunen

loondienst hebben gewerkt om ww te

kunnen krijgen. Dat wordt 26 uit 36 weken.

het dagloon bij een loongerelateerde uitkering.

Straks worden alle uitkeringen op het

simpel gezegd neer op: wie er het laatste bij

kwam, ging er het eerste uit. Bij ontslagen

sen. cwi controleert dan alleen nog of het

afspiegelingsbeginsel goed is toegepast en

om voor een uitkering in aanmerking te

komen. Bij mensen die na hun zestigste

om (weer) aan het werk te komen.

De wijzigingen worden niet in één

Hierop is één uitzondering: voor musici,

artiesten, filmmakers en ondersteunende

technici blijft de wekeneis 16 uit 39 weken.

dagloon gebaseerd. De ww-uitkering

bedraagt de eerste twee maanden 75 procent

van het dagloon; vanaf de derde

om bedrijfseconomische redenen (meestal

collectieve ontslagen) geldt nu alleen nog

het afspiegelingsbeginsel. Dat betekent dat

of er mogelijkheden tot herplaatsing zijn.

Deze veranderingen zijn per 1 maart 2006

ingegaan.

verjaardag werkloos zijn geworden, wordt

ook niet gekeken naar het inkomen van de

partner. Het wetsvoorstel hiervoor zou

keer, maar op verschillende tijdstip-

De ingangsdatum van deze wijziging was

1 april 2006.

maand wordt de uitkering 70 procent van

het dagloon. De vermoedelijke ingangs-

de ontslagen eerlijk verdeeld moeten worden

over de verschillende leeftijdscatego-

speciale uitkering oudere werk-

voor de zomer van 2006 bij de Tweede

Kamer worden ingediend.

pen ingevoerd. Toen deze editie van

Werkblad werd gedrukt, was een

deel van de wetgeving al door de

Tweede en Eerste Kamer goedgekeurd.

Een ander deel moest nog

worden behandeld. Kijk voor de

uitkeringsduur korter • Hoe lang

iemand een uitkering krijgt, is afhankelijk

van zijn arbeidsverleden. Voor iemand die

voldoet aan de wekeneis, vervalt het recht

op een kortdurende uitkering van zes

maanden. Daarvoor in de plaats komt het

recht op een loongerelateerde uitkering van

drie maanden.

Om voor een langere ww-uitkering in aan-

datum van deze wijziging is 1 oktober

2006.

versoepeling toetsing na ontslag •

Om meer beweging in de arbeidsmarkt te

scheppen, wil het kabinet de regels bij een

ontslag vereenvoudigen. Zo wordt het een

werknemer in de gewijzigde ww niet meer

aangerekend als hij zich bij zijn ontslag

neerlegt. Dat gebeurt nu wel. Om zijn ww-

rieën en dat in elke categorie degene die lozen: de iow • Het kabinet wil voor

het laatst erbij is gekomen, het eerst wordt ouderen na afloop van de ww een speciale

ontslagen.

uitkering op bijstandsniveau creëren. Het

Andere nieuwe wetten

Ook in de wet- en regelgeving die

onder gemeenten valt, komen veranderingen.

Er zijn twee belangrijke, die

naar verwachting op 1 januari 2007 van

Nederland worden toegelaten

(zogeheten nieuwkomers).

De inburgeringsplicht geldt ook voor

allochtone mensen die hier al wonen

Het wetsvoorstel voor de nieuwe wet

wordt naar verwachting in de zomer

door de Tweede Kamer besproken en

zou op 1 januari 2007 van kracht moe-

reel werk, peuterspeelzalen, jeugdhulpverlening,

verslavingszorg, ouderenadvies,

schuldhulpverlening en

maatschappelijk werk.

actuele stand van zaken op

merking te komen, moet een werkloze niet

alleen aan de wekeneis voldoen. Hij moet

uitkering veilig te stellen, moet een werknemer

zich – ook al is dat pro forma – tegen

kracht worden: de nieuwe Wet inburgering

én de nieuwe Wet maatschap-

(oudkomers), maar die een taalachterstand

hebben. Onder de nieuwe wet

ten worden.

De gemeenten gaan de wet uitvoeren.

Het is de bedoeling dat de nieuwe wet

www.uwv.nl, www.werk.nl of

www.minszw.nl.

daarnaast in vier van de vijf voorafgaande

jaren minstens 52 dagen per jaar hebben

gewerkt. Wie voldoet aan deze ‘4 uit 5’-eis,

zijn ontslag verzetten. Dat leidt tot veel

rompslomp voor werkgever en werknemer

en onnodige procedures bij de rechter.

pelijke ondersteuning (Wmo).

Nieuwe Wet inburgering

kunnen gemeenten mensen die een

bijstandsuitkering aanvragen of hebben

en die inburgeringsplichtig zijn,

Wet maatschappelijke ondersteuning

De zoektocht naar werk kan bemoeilijkt

worden door schulden, verslaving

een einde maakt aan de verschillende

loketten voor mensen met een beperking

of voor ouderen die hulp nodig

krijgt per jaar arbeidsverleden één maand

Ook de zogeheten ‘verwijtbaarheidstoets’

Kern van de nieuwe Wet inburgering

een traject aanbieden waarin inburge-

of een echtscheiding bijvoorbeeld. De

hebben. Gemeenten mogen zelf

uitkering. Wie dus een arbeidsverleden van

in de ww wordt soepeler. Iemand is alleen

is de invoering van een inburgerings-

ring en re-integratie worden gecombi-

Wet maatschappelijke ondersteuning

bepalen hoe ze de ondersteuning

zes jaar heeft, krijgt zes maanden uitkering.

nog verwijtbaar werkloos (en krijgt dus

plicht. Om daaraan te voldoen moe-

neerd. Zo kunnen ze bijvoorbeeld

(Wmo) moet ervoor zorgen dat men-

vormgeven. Net als bij de Wet werk en

Dat is inclusief de basisuitkering van drie

geen ww), als hij zelf zonder acute nood-

ten mensen een inburgeringsexamen

gelijktijdig een taalcursus en een

sen geen drempels meer ervaren om

bijstand zullen er tussen gemeenten

maanden.

zaak ontslag neemt of als hij wegens een

afleggen. In dat examen wordt

sollicitatietraining volgen.

aan de maatschappij mee te doen.

dus verschillen ontstaan.

Mensen die aan de wekeneis én de ‘4 uit

‘dringende reden’ wordt ontslagen. Welke

getoetst of zij voldoende Nederlands

cwi adviseert gemeenten tijdens de

In de Wmo gaan de Welzijnswet, de

De Tweede Kamer heeft het wetsvoor-

5-eis’ voldoen, krijgen maximaal vijf jaar

redenen dringend zijn, staat omschreven

spreken en of zij inzicht in de Neder-

inburgering. cwi heeft daarvoor aparte

Wet voorziening gehandicapten

stel al goedgekeurd. De beoogde

ww. Die termijn wordt straks terug-

in het Burgerlijk Wetboek. Deze versoepe-

landse samenleving hebben. De inbur-

adviseurs, die specifieke kennis heb-

(Wvg) en een deel van de Algemene

invoeringsdatum is 1 januari 2007.

gebracht tot drie jaar en twee maanden.

lingen gaan naar verwachting gelden per

geringsplicht geldt voor mensen

ben van bijvoorbeeld verblijfsdocu-

wet bijzondere ziektekosten (awbz)

De ingangsdatum van deze wijziging is

1 oktober 2006.

tussen de 16 en 65 jaar die na het in

menten en diploma’s uit andere

op. Allerlei voorzieningen gaan onder

1 oktober 2006.

werking treden van de nieuwe wet tot

landen.

de nieuwe Wmo vallen: sociaal-cultu

Illustraties: Robert Vulkers

• 888 •

• 9 •


interessante sites

een vraag? lees het na

in een brochure

Cliëntenraden denken en praten mee

werkblad mei 2006

U bent of wordt werkloos en zoekt een (andere) baan. Het internet is een

Als u werkloos bent of een baan zoekt,

krijgt u veel nieuwe informatie. Die wilt

cwi, uwv en sociale diensten willen klantgericht

goede plek om uw zoektocht te beginnen. Hebt u thuis geen computer?

Geen probleem. Bij alle cwi-vestigingen kunt u gratis op het wereldwijde

web surfen. Hierbij een selectie van nuttige vacaturesites.

u thuis nog eens rustig kunnen doornemen.

Daarom geven cwi, uwv en

gemeenten tientallen brochures uit

waarin u alle informatie over een

bepaald onderwerp bij elkaar vindt.

De hoeveelheid brochures is omvang-

werken. Omdat wij van uw ervaringen kunnen leren,

hebben cliënten inspraak in onze dienstverlening.

Die inspraak is georganiseerd in cliëntenraden.

www.werk.nl

actuele vacatures en informatie over

solliciteren, loopbaan, beroepen et cetera

(kijk ook op www.werk.nl/jongeren)

www.vacature.pagina.nl

overzicht van vacaturebanken, wervingen

-selectiebureaus, sites met sollicitatieen

loopbaanadvies et cetera

www.vacaturebank.nl

vacaturebank (per regio)

www.jobnews.nl

vacatures, arbeidsmarktnieuws, solliciteren

www.jobbingmall.nl

idem

www.monsterboard.nl

www.abu.nl

Algemene Bond Uitzendorganisaties (abu)

www.flexwerker.nl

organisaties op het gebied van uitzenden,

detacheren, interim-professionals,

freelancen

www.waobank.nl

cv’s van wao’ers invoeren, zoeken en

informatie over rea-subsidies

www.midlife.nl

vacaturesites voor 50-plussers

www.oudstanding.nl

idem

www.flexhunter.nl

meer dan 2000 links naar bemiddelaars,

rijk. Onder invloed van bijvoorbeeld

wetswijzigingen veranderen het pakket

en de inhoud van de brochures bovendien

nogal eens.

Wilt u over een bepaald onderwerp

meer weten, vraag dan of er een folder

over is. De cwi-brochures zijn te vinden

op de cwi-vestigingen. Daar liggen

ook de meeste uwv-folders. Die laatste

kunt u ook downloaden van het internet

(www.uwv.nl) of opvragen bij uwv,

telefoonnummer 0900 9294 (lokaal

tarief). Voor brochures van de gemeente

moet u bij de sociale dienst van uw

woonplaats zijn.


De cliëntenraden zijn volwaardige

gesprekspartners voor cwi,

uwv en gemeenten. Ze kunnen

– gevraagd en ongevraagd – meedenken en

adviseren over de dienstverlening.

cwi heeft een centrale cliëntenraad en

regionale cliëntenraden. uwv kent een

centrale cliëntenraad die met de raad van

bestuur spreekt, twee cliëntenraden (ww

en AG, arbeidsgeschiktheid) die met divisiedirecteuren

overleggen en regionale

cliëntenraden voor de ww en ag.

Er zijn ook cliëntenraden die de belangen

van bijstandsgerechtigden behartigen. Zij

houden zich bezig met hoe sociale diensten

omgaan met bijvoorbeeld wachttijden, re-

De minister van Sociale Zaken en

Werkgelegenheid moet ten minste één keer

per jaar met de Landelijke Cliëntenraad

overleggen. Ook de bestuurders van uwv,

ring. Ze worden in de raad afgevaardigd

door patiëntenverenigingen, belangenverenigingen

of vakbonden. Hebt u belangstelling

voor het cliëntenraadswerk, vraag dan

Illustratie: Ronald Slabbers

idem

www.jobbox.nl

vacatures uit de media voor mbo, hbo, wo

bedrijven, vacaturebanken en werkgerelateerde

sites

www.stepstone.nl

solliciteren? doe mee

aan een workshop!

integratietrajecten, bijverdiensten en fraude.

De meeste cliëntenraden hebben een

telefonisch spreekuur. Meestal kunt u hun

cwi, Sociale Verzekeringsbank en de

Vereniging van Nederlandse Gemeenten

overleggen met de Landelijke Cliëntenraad.

bij cwi of bij uwv (0900 9294) naar de

brochure Ik wil graag meedenken. Ook op

de site www.clientenraad-uwv.nl kunt u

www.jobtrack.nl

vacatures regionale dagbladen

www.datavac.nl

vacatures (uit vnu-media), tests,

solliciteren

www.volkskrantbanen.nl

vacatures en info over carrière en

persoonlijke ontwikkeling

www.meesterbaan.nl

vacatures in het onderwijs

www.careerkangaroo.com

vacaturezoekmachine die in de tien

grootste vacaturebanken zoekt

www.askjim.nl

zoekmachine die op alle vacaturebanken

naar het ingegeven beroep zoekt

www.allevacaturesites.nl

alle vacaturesites op een rijtje

www.intermediair.nl

vacatures voor hoogopgeleiden

site met meer dan 100.000 Europese

vacatures

www.europa.eu.int/jobs/eures

werken in Europa, vacatures Eures

www.talent4europe.com

vacaturesites van twaalf Europese dagbladen

www.arbeitsamt.de

site van de Duitse arbeidsbureaus

www.vdab.be

site van de Belgische (Vlaamse) arbeidsbureaus

www.jobinderegio.nl

site van vacaturekrant Job in de Regio

www.vakantiejobs.nl

vakantiejobs, parttime jobs, bijbaantjes,

stageplaatsen

thuiswerk.pagina.nl

site-overzicht over thuiswerken

www.englishlanguagejobs.com

jobsite for non-Dutch speakers who want to

Om u te ondersteunen bij uw zoektocht

naar werk, biedt cwi u verschillende

sollicitatieworkshops. Door eraan deel

te nemen kunt u zich trainen in bepaalde

vaardigheden. U kunt er bijvoorbeeld

leren een cv of sollicitatiebrief te schrijven,

een sollicitatiegesprek te voeren of

zich te oriënteren op de arbeidsmarkt.

Er zijn workshops voor de verschillende

opleidingsniveaus. De ene workshop

richt zich bijvoorbeeld op mensen die

niet goed (Nederlands) kunnen lezen en

schrijven, terwijl de andere juist

bedoeld is voor mensen met een universitaire

opleiding.

Wilt u weten welke workshops op uw

cwi-vestiging worden gegeven en

wanneer ze zijn, vraag er dan naar bij

uw adviseur Werk en Inkomen.

vergaderingen bijwonen. Vraag ernaar bij

de sociale dienst in uw gemeente.

landelijke cliëntenraad • Daarnaast

is er de Landelijke Cliëntenraad. Deze vertegenwoordigt

alle mensen die met sociale

zekerheid te maken hebben: van werkzoekenden

tot chronisch zieken en van

mensen met een ww-uitkering tot gepensioneerden

en bijstandsgerechtigden.

Een nieuwe baan is altijd spannend; voor de

werknemer én de werkgever. Om mensen

die moeite hebben met het vinden van werk

Cliëntenraadsleden hebben zelf een uitke-

Op initiatief van de cliëntenraden is de onafhankelijk

arbeidsadviseur in het leven geroepen.

Deze adviseur is niet in dienst van cwi of uwv

Het Proeftijdaanbod: maak er gebruik van!

de onafhankelijke arbeidsadviseur

bij een bedrijf. Bevalt het de werkgever én

u, dan sluit u een arbeidsovereenkomst.

Bevalt het niet en krijgt u geen dienstver-

informatie vinden over de cliëntenraden.

en kan u op een onpartijdige en objectieve

manier adviseren bij uw zoektocht naar werk,

re-integratie of uitkeringssituatie. De adviseurs

houden meestal wel kantoor op een cwi-vestiging.

Vraag ernaar bij uw cwi of kijk voor

de dichtstbijzijnde arbeidsadviseur op

www.landelijkeclientenraad.nl of

www.onafhankelijkarbeidsadviseur.nl.

Informatie over de onafhankelijk arbeidsadviseur

is na te lezen in de brochure Op weg

naar werk?, die bij de cwi-vestigingen ligt.

band van minimaal zes maanden aan te bieden

als hij u geschikt vindt. De werkgever

moet ook een normale ongevallen- en

continue their career in The Netherlands

een duwtje in de rug te geven, kent uwv de

band aangeboden, dan loopt uw ww-

aansprakelijkheidsverzekering afsluiten.

www.zoekcollega.nl

mogelijkheid van het zogeheten Proeftijd-

en/of wao-uitkering gewoon door.

U kunt van het aanbod gebruikmaken als u

vacatureplatform gericht op regionale

aanbod. Met het Proeftijdaanbod kunt u

Voorwaarde om van het Proeftijdaanbod

arbeidsgehandicapt bent of langer dan zes

arbeidsmarkt

gedurende drie maanden met behoud van

gebruik te maken is dat de werkgever vooraf

maanden werkloos.

uitkering (maar zonder loon) proefdraaien

de intentie uitspreekt om u een dienstver-


• 10 •

• 11 •


Welke begeleiding kunt u verwachten bij het vinden van werk?

Frustratie én optimisme

Angeline Kerver heeft sinds 2003 een ww-uitkering. In het verhaal over haar zoektocht

naar werk klinkt frustratie door, maar ook optimisme. Ze weet wat ze wil, hoe ze het moet

bereiken en welke hulp ze daarbij kan gebruiken. ‘Ik moet het hebben van mijn netwerk.’

werkblad mei 2006

aan. Ze dacht vrij gemakkelijk weer op

eigen kracht aan werk te kunnen komen.

‘Via het cwi kon ik allerlei opleidingen volgen,

maar dat vond ik niet nodig; ik bén al

heel hoog opgeleid. Ik ben goed gebekt en

kan mezelf presenteren. Daarnaast deed ik

weleens freelance schrijfwerk voor uitgeverij

de Friese Pers Boekerij. Ik hoopte dat

daar iets vasts uit zou komen.’

Dat bleek niet het geval. Driekwart jaar en

vele sollicitatiebrieven later was Angeline

Kerver slechts één keer uitgenodigd op

gesprek. ‘Hoewel het woord “ontslagen”

nergens valt, snapt iedereen die mijn brieven

leest dat er meer aan de hand is. Ik heb

een smetje. Verder lig ik moeilijk in de

markt. Ik ben te oud en als ik op banen van

minder hoog niveau reageer al snel te duur.’

opleiding webdesign • cwi verwees

Angeline Kerver door naar uwv-casemanager

(inmiddels re-integratiecoach) Joke

Joustra, voor de verdere begeleiding naar

werk. Zij bood haar de mogelijkheid om

een iro (Individuele Re-integratie

Overeenkomst) aan te vragen. Hiermee kan

Kerver zelf bepalen wat ze nodig heeft om

weer aan het werk te komen en welk reintegratiebureau

haar daarbij helpt.

Ze koos voor een re-integratiebureau in

Heerenveen en voor een opleiding tot webdesigner.

In augustus – ze is inmiddels weer

beter – rondt ze de opleiding af.

Samen met het re-integratiebureau onderzocht

ze de mogelijkheid om voor zichzelf

te beginnen. Ze kwam er echter achter dat

ze het liefst een vaste baan heeft, voor

maximaal 24 uur per week. In opdracht van

het re-integratiebureau schreef ze een profiel

van zichzelf, met haar sterke en zwakke

punten, dat ze gebruikt bij het solliciteren.

‘Ik verstuur iedere week een sollicitatiebrief,

maar krijg vaak niet eens een ontvangstbevestiging.

Ik moet het hebben van

mijn netwerk, weet ik nu.’

Dat netwerk begint aardig vorm te krijgen,

mede doordat ze twee jaar in de gemeenteraad

van Sneek zat. Verder kan ze een

beroep doen op de contacten van haar casemanagers

bij het re-integratiebureau en bij

uwv. ‘Ik bel Joke Joustra een paar keer per

jaar. Ik kan erg goed met haar overweg. Zij

zegt me: ga daar eens solliciteren, ga eens

met die persoon praten, heb je die advertentie

gezien? Verder maakt ze me wegwijs

in de bureaucratische kant van het hebben

van een uitkering. Ik heb nog steeds af en

toe losse klussen. Joke vertelt me hoe ik dat

precies moet opgeven, want dat is nog

behoorlijk ingewikkeld.’

Hoe frustrerend ze dit ook vindt, geen

kwaad woord over de begeleiding die ze

vanuit cwi en uwv krijgt. ‘We hebben

samen een traject afgesproken. En hoewel

ik daar zelf verantwoordelijk voor ben,

heeft mijn casemanager heel goed gekeken

wie ze voor zich had en of ik het aankan en

welke hulp ik kan gebruiken. Tel daarbij

alle praktische informatie op die je krijgt

over opleidingen en de uitnodigingen voor

bedrijvendagen... Ik vind dat hartstikke

goed geregeld.’


Angeline Kerver (51) heeft een

pracht van een cv. Daarop prijkt

naast een universitaire studie

Nederlandse taal en letterkunde een postdoctorale

opleiding tot onderwijsmanager

moest keihard knokken om weer op mijn

oude niveau te komen. En dat in een zware

functie én in het onderwijs, waar voortdurend

reorganisaties en fusies plaatsvinden.

Op een gegeven moment was het op. Ik

Angeline Kerver:

‘Ik verstuur iedere week een

sollicitatiebrief, maar krijg vaak niet

werk.nl in modern jasje

Een fris en modern uiterlijk, speelse icoontjes en

nog gerichtere zoekmogelijkheden naar vacatures.

uwv niet betrokken bij re-integratie werknemers overheid

of onderwijs

Voor de re-integratie van mensen die vanuit een

gebruik kunt maken van de Individuele Re-integra-

aan de nso Amsterdam. Ze werkte als

docent Nederlands en als afdelings- en

had me letterlijk kapot gewerkt.’

eens een ontvangstbevestiging. Ik

Dat biedt de vernieuwde website van cwi,

www.werk.nl, vanaf deze zomer.

overheidsbaan werkloos zijn geworden, kunnen

andere regels gelden dan voor andere werklozen.

tieovereenkomst (iro). uwv blijft overigens wel

controleren of werkgevers de regels correct uitvoe-

vestigingsdirecteur bij nac Opleidingen in

Groningen (tegenwoordig roc Noorder-

een smetje • Angeline Kerver werd eerst

begeleid door de arbo-arts van haar werk-

moet het hebben van mijn netwerk,

In de vernieuwde website wordt ook www.cwinet.nl

opgenomen. Op deze site is onder meer

Datzelfde geldt voor mensen die in het onderwijs

hebben gewerkt of bij een bedrijf dat banden met

ren. Voor een re-integratietraject (en ook met

eventuele klachten daarover) moet u dus bij uw

poort ).

Na haar huwelijk met een Friese schapen-

gever. In het kader van haar re-integratie

werkte ze een jaar lang, vijftien uur per

weet ik nu.’

informatie over de arbeidsmarkt te vinden. Die

informatie is dan dus via werk.nl te bereiken.

de overheid heeft of had, zoals het geprivatiseerde

energiebedrijf Nuon. Dit is het gevolg van een wets-

(voormalige) werkgever aankloppen.

Bent u vóór 1 juli 2005 werkloos geworden, dan kon

boer stapte ze over naar het Friesland

week, als pr-medewerker bij de afdeling

Via het aangepaste werk.nl kunnen cliënten straks

wijziging die op 1 juli 2005 in werking is getreden.

uw (voormalige) werkgever kiezen. Hij kon de re-

College in Leeuwarden, waar ze het tot

mbo-Horeca. Hartstikke leuk werk, vond

ook ‘mijn werkmap’ raadplegen en bewerken.

Het gewijzigde artikel 72a van de Werkloosheidswet

integratietaak zelf uitvoeren of dit door uwv laten

stafdirecteur schopte. Tot ze in 2001 de

Angelina Kerver, maar ze was niet fit

‘Mijn werkmap’ is het individuele digitale dossier

(ww) schrijft voor dat niet uwv, maar uw (oud-)-

doen. Wilt u weten tot wie u zich moet wenden,

Ziektewet inging en twee jaar later werd

genoeg om uit de Ziektewet te gaan.

van cliënten, waarin zij allerlei relevante gegevens

werkgever verantwoordelijk is voor uw re-integra-

vraag dat dan aan uw cwi-adviseur.

ontslagen. ‘In 1993 kreeg ik een whiplash

De verzekeringsarts van uwv oordeelde

over hun zoektocht naar werk kunnen bijhouden.

tie. De wijziging geldt voor alle mensen uit deze

door een ernstig auto-ongeluk. Het duurde

echter dat ze niet in aanmerking kwam

sector die op of na 1 juli 2005 werkloos zijn gewor-

drie jaar voordat ik was hersteld. Nou ja,

voor een wao-uitkering. Na twee jaar in de

den. Het betekent dus dat uwv u niet kan helpen

niet helemaal hersteld, zou later blijken. Ik

Ziektewet vroeg ze in 2003 dan ook ww

bij uw re-integratie en dat u helaas ook geen

Fotografie: Carry van der Maas

• 12 •

• 13 •


werkblad mei 2006

Nadruk van Wet werk en bijstand (Wwb) ligt op werk

‘Talenten van mensen voorop’

Sinds de invoering van de Wet werk en bijstand (Wwb) in 2004 ligt de

nadruk meer dan ooit op werk. ‘Werk boven uitkering’ is het uitgangspunt.

Gemeentelijke sociale diensten voeren de Wwb uit. Binnen de

kaders van de wet kunnen sociale diensten zelf beleid maken. Daarom

Je bent zo jong als je je voelt, maar

zo oud als de arbeidsmarkt je ziet.

En dus ben je als 45-plusser zonder

werk ‘oud’ en zijn je kansen om

werk te vinden kleiner. Geen reden

om bij de pakken neer te zitten,

want die kansen zijn wel groter dan

u denkt. Een paar tips.

Tips voor werkzoekenden van 45 jaar en ouder

Oud? Wat heet oud?!

kunnen aanpak en mogelijkheden per sociale dienst verschillen.

Vroeg u voor 2004 een bijstandsuitkering

aan, dan lag de nadruk Typerend voor de aanpak:

De Wwb in Den Haag

op de vraag of u daar wel of niet • Elke cliënt krijgt advies op maat;

recht op had. Nu staat het vinden van werk • Bij onvoldoende werkervaring krijgt de cliënt

centraal. De Wwb gaat ervan uit dat iedereen

zelf in zijn levensonderhoud voorziet. vier leerwerkcentra (techniek, horeca, bouw,

praktijktrainingen aangeboden op een van de

Wie kán werken, móét ook werken. En

autobranche);

ieder mens heeft talenten en mogelijkheden,

dat is het uitgangspunt. Lukt het niet krijgen activeringstrajecten (zoals vrijwilligers-

• Sommige mensen met psychosociale problemen

direct om werk te vinden, dan helpt de

werk), een training sociale vaardigheden of

sociale dienst. Via scholing, een re-integratietraject

of bijvoorbeeld work first (zie

beroepsvaardigheden aangeboden.

kader) worden mensen zo snel mogelijk

Zet sociale dienst Den Haag work first in?

naar werk begeleid.

• Ja, onder de naam Werk Voorop. De cliënt start

Wanneer iemand met problemen kampt

zijn re-integratieproces vanaf een werkplek;

die het werken bemoeilijken, zoals schulden

of geen kinderopvang, dan wordt

cliënten ervan te weerhouden een bijstandsuit-

• Soms wordt work first ingezet om bepaalde

bijvoorbeeld schuldhulpverlening aangebodenkering

aan te vragen.

Sociale diensten zijn zelf (financieel) verantwoordelijk

voor de uitvoering van de • Een sociale dienst met een zakelijke insteek, met

‘Zakelijke' of 'sociale' sociale dienst?

Wwb. Daarom kan het zijn dat de ene sociale

dienst een iets ander beleid voert dan

hart voor de burgers die hulp nodig hebben.

de

De Wwb in Hilversum

Typerend voor de aanpak:

• Het motto is: niemand aan de kant;

• Re-integratiebedrijven zitten in hetzelfde

gebouw als de sociale dienst. Hierdoor kunnen

cliënten snel worden geholpen;

• Er is veel aandacht voor gedrag, presentatie en

zelfbeeld van cliënten. Sociale dienst biedt vaak

een communicatietraining aan.

Zet sociale dienst Hilversum work first in?

• Ja, vooral om mogelijkheden en talenten van de

cliënt te ontdekken.

‘Zakelijke’ of ‘sociale’ sociale dienst?

• Een zakelijke dienst die duidelijk en concreet

tegen de cliënt is. Veel aandacht voor zorg en

hulpverlening voor cliënten die dit nodig hebben.

Tip 1

Jongeren zijn ín en ze zijn vaak goedkoper,

maar 45-plus-werknemers hebben zo hun

eigen voordelen. Bij het solliciteren helpt

het wanneer u ze zelf ook kent. Schroom

niet erop te wijzen tijdens een sollicitatiegesprek.

45-plussers hebben meer levenservaring.

Daardoor komen ze in bepaalde functies

geloofwaardiger en betrouwbaarder over

45-plussers hebben over het algemeen

een sterk ontwikkeld arbeidsethos en

melden zich minder vaak ziek

45-plussers zijn loyaal aan het bedrijf;

ze veranderen minder snel van baan

45-plussers hebben (meestal) minder last

van stress dan jongeren en zijn minder

snel van hun stuk te brengen

45-plussers kunnen vaak zelfstandig

werken

Tip 3

U hoeft niet te wachten op een vacature.

U kunt ook een open sollicitatie doen (dus

zonder dat u weet of er een baan beschikbaar

is). Met een open sollicitatie toont u

zich een ondernemende en gemotiveerde

werkzoekende en dat wordt veelal

gewaardeerd. Via de krant of uw netwerk

kunt u in de gaten houden bij welke organisaties

mensen vertrekken, waar zich

nieuwe ondernemingen vestigen en welke

bedrijven uitbreiden. Schrijf een brief, bel

of ga ernaartoe. Dat laatste is in bepaalde

sectoren, zoals de bouw of tuinbouw, niet

Meer weten? Vraag bij uw cwi-vestiging

naar de brochure Sollicitatietips voor

45-plussers.

Enkele feiten over arbeidsdeelname

van ouderen

• De Nederlandse beroepsbevolking behoort tot

de jongste in de Europese Unie

• De veroudering zal de komende decennia in

Nederland het snelst van alle eu-landen gaan

• Sterke toename van 65-plussers begint in 2010

Illustratie: Sieb Posthuma

andere. De ene zet strikter in op work first,

Tip 2

ongebruikelijk.

• In 2030 is het aandeel van de bevolking van

terwijl de andere meer heil ziet in re-integratie

of scholing of een combinatie daarvan.

Ook zijn er sociale diensten die meer

nadruk leggen op fraudebestrijding, bijvoorbeeld

door cliënten thuis te bezoeken.

De uitvoering van de Wwb mag dan niet

overal dezelfde zijn, maar het uitgangspunt

is dat wel: ieder mens heeft mogelijkheden

en talenten.


Work first

Work first is een methode die

uit Amerika naar Nederland is

overgewaaid. De gedachte

erachter is dat je vanuit een

werksituatie altijd sneller een

baan vindt dan wanneer je

werkloos thuiszit. Het doet

er niet toe of het leuk of

vervelend werk is, betaald of

onbetaald. Belangrijk is om

eerst aan de slag te gaan en

vanuit die positie verder te

zoeken naar een baan die misschien

beter bij je kwaliteiten

past of een hoger salaris biedt.

Bij work first krijgt daarom

iedereen die voor bijstand in

aanmerking komt, direct (tijdelijk)

werk of een andere passende

activiteit aangeboden.

Dat aanbod weigeren kan

betekenen dat iemand geen

uitkering krijgt.

Omdat u al langer werkt (en leeft), hebt u

inmiddels een aardig netwerk opgebouwd

van oud-collega’s, ex-werkgevers, familie,

vrienden en kennissen. Voor de meeste

vacatures (maar liefst 70 procent) worden

sollicitanten via het eigen netwerk gezocht;

daar wordt nooit een advertentie voor

geplaatst. Uw netwerk kan u dus goed van

pas komen. Laat aan zoveel mogelijk mensen

in uw omgeving weten dat u een baan

Tip 4

Voor vacatures wordt tegenwoordig lang

niet altijd in een krant geadverteerd.

Integendeel: het internet is de laatste jaren

uitgegroeid tot een van de belangrijkste

bronnen voor vacature-informatie. Er zijn

websites voor specifieke doelgroepen,

zoals 50-plussers. Een overzicht van

vacaturesites is bijvoorbeeld te vinden op

65 jaar en ouder, met 50 procent toegenomen

• De arbeidsdeelname van mannen tussen de

50 en 64 jaar is lange tijd gedaald (onder andere

door de vut) en is sinds 1995 weer aan het

stijgen (2003: 75 procent)

• De arbeidsdeelname van 55- tot 64-jarigen

verschilt per sector aanzienlijk; in 2002 werkten

vooral in de landbouw en het onderwijs naar

verhouding veel meer ouderen (respectievelijk

15 en 14 procent).

zoekt.

vacature.pagina.nl.

(Bron: TNO Special, maart 2005)

• 14 •

• 15 •


Project stimuleert een leven lang leren op verschillende manieren

Agriport A7 werkt aan duizenden voltijdbanen

werkblad mei 2006

Lerend werk en

werkend leren

Volop kansen voor werkzoekenden

Vroeger kon je met een diploma je hele werkzame leven toe. Maar in

een maatschappij die zo snel verandert als deze, is dat niet genoeg.

Daarom riep de overheid het project Leren & Werken in het leven. Het

Het doel van Leren & Werken is om

mensen ‘werkend te laten leren’

en ‘lerend te laten werken’. Zo

kunnen zij voortdurend nieuwe kennis en

vaardigheden opdoen. Die zijn niet alleen

nodig om sneller aan het werk te komen,

maar ook om aan het werk te blijven.

De overheid koos voor een combinatie van

leren en werken omdat die voor veel werklozen

succesvoller blijkt te zijn dan leren

alleen. Ook mensen zonder diploma en met

een taalachterstand kunnen door een leerwerktraject

hun kansen op werk verbeteren.

Om zijn doelstelling te bereiken heeft het

project Leren & Werken allerlei samenwerkingsverbanden

gestimuleerd en gesubsidieerd.

Daar doen niet alleen cwi, uwv

en gemeenten aan mee. Ook werkgevers,

onderwijsinstellingen, Kamers van Koophandel,

regionale afdelingen van mkb-

Nederland, vno-ncw en re-integratiebedrijven

zijn van de partij. De afspraken die

zij onderling hebben gemaakt, zijn vastge-

Veertig ctc’s bij cwi

Veertig cwi-vestigingen hebben een

Competentie Test Centrum.

Werkzoekenden kunnen er terecht om

te testen hoe het staat met hun competenties:

wat kunnen ze, wat hebben

ze in huis aan kennis, vaardigheden,

ervaring en talent. Competenties zijn

eigenschappen en vaardigheden die op

een cv meestal onvermeld blijven. Ze

kunnen vaak doorslaggevend zijn bij

loopt tot maart 2007 en biedt ook voor werkzoekenden interessante

mogelijkheden.

legd in intentieverklaringen. Daarvan zijn er

inmiddels zo’n zestien ondertekend.

Het ‘werkend leren en lerend werken’ wordt

op vier manieren gestimuleerd: via duale

trajecten, evc-procedures en leerwerkloketten

en via de Competentie Test Centra,

waarover cwi beschikt.

• Leerwerkloketten: bij leerwerkloketten is

informatie te vinden over de mogelijkheden

rond leren en werken, zoals die van

het project Leren & Werken. Er worden

ook instanties warm gemaakt om aan het

project deel te nemen. De leerwerkloketten

vormen daardoor een schakel tussen

vraag en aanbod. Ze zijn niet bij één

instantie gevestigd, dat verschilt per regio;

• Competentie Test Centra: via de Competentie

Test Centra van cwi kan een werkzoekende

inzicht krijgen in zijn of haar

competenties (kwaliteiten en eigenschappen,

zie kader). Op basis van de uitslag

kan het advies worden gegeven om een

het bepalen of iemand geschikt is voor

een bepaalde baan.

Voorbeelden van competenties zijn:

zelfstandig of ordelijk werken, ondernemend

of flexibel zijn. Bemiddelen

op basis van competenties is voor cwi

een extra middel om de aansluiting

tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt

te verbeteren.

Aan de hand van de resultaten van een

competentietest kunnen werkzoekenden

makkelijker voor hen geschikte

vacatures vinden. Met inzicht in hun

competenties zijn werknemers breder

inzetbaar. Dat is belangrijk op een

arbeidsmarkt die steeds meer vraagt

om flexibiliteit en waar functies en

omstandigheden snel veranderen. Wie

inzicht heeft in zijn eigen capaciteiten,

weet ook beter wat hij waard is en kan

evc-procedure te volgen;

• evc-procedures: evc staat voor Erkenning

Verworven Competenties. Veel

mensen hebben geen diploma, maar hebben

door hun levens- of (vrijwilligers)-

werkervaring wel allerlei kwaliteiten en

eigenschappen verworven. Met een

evc-procedure kunnen die competenties

gewaardeerd worden in termen van een

diploma of certificaat;

• Duale trajecten: bij een duaal traject krijgt

een werkzoekende of werkende de kans

om gelijktijdig te werken en een opleiding

te volgen. Voor (jonge) werklozen, vaak

mensen die voortijdig van school zijn

gegaan, is zo’n duaal traject een goede

manier om een zogeheten startkwalificatie

te halen (een diploma op mbo 2-

niveau). Voor iemand die al werkt, biedt

het de gelegenheid om hogerop te komen.

Hebt u interesse voor een van de instrumenten

van het project Leren & Werken of van

het cwi, informeer dan eens bij de adviseur

Werk en Inkomen van cwi, de klantmanager

of consulent bij de sociale dienst of surf

naar www.leren-werken.nl.

zich gerichter oriënteren op een andere

baan.

cwi staat overigens niet alleen in zijn

aandacht voor competenties. Veel

werkgevers passen competentiemanagement

inmiddels toe bij werving en

selectie en loopbaanbeleid.

Illustratie: Henk Stolker

Agriport A7 – in de kop van Noord-

Holland, langs de A7, de snelweg

Amsterdam-Afsluitdijk – is in

meer dan één opzicht een bijzonder project.

De strategisch gekozen A-locatie is een ideale

plek voor bedrijven in de glastuinbouw,

agribusiness (bijvoorbeeld ondernemingen

die zich bezighouden met het wassen,

snijden en verpakken van producten) en

logistiek.

Agriport A7 moet een enorme impuls aan

de werkgelegenheid geven; het project

creëert duizenden banen voor mensen in de

regio. Minstens zo bijzonder is de manier

waarop de vacatures worden ingevuld. De

Stichting Poortwachter (een samenwerkingsverband

van meer dan vierduizend

bedrijven en organisaties in de regio Noord-

Holland Noord) werkt daarvoor samen met

de gemeenten Wieringermeer en Hoorn,

cwi en uwv. Dat betekent kansen voor

mensen met een ww-uitkering, een

gedeeltelijke wao-uitkering of een arbeidshandicap.

Werk aan de winkel in de Wieringermeer. Daar is

gestart met de ontwikkeling van een grootschalige

locatie voor glastuinbouw en een bedrijventerrein

voor agribusiness en logistiek: Agriport A7.

Een veelbelovend project dat de komende jaren

veel banen zal opleveren. Ook voor mensen die om

diverse redenen moeilijk aan de slag komen.

agriport A7 werkt • Onder de naam

‘Agriport A7 Werkt’ wordt gezorgd voor

werving, selectie en eventuele bij- en

omscholing van personeel. Agriport A7

Werkt richt zich op goede arbeidskrachten

uit de regio. Daarbij is het de bedoeling om

ook werklozen en arbeidsgehandicapten in

te zetten en de subsidiemogelijkheden voor

deze groepen zo goed mogelijk te benutten.

De eerste medewerkers kunnen eind 2006

aan de slag. Voor het einde van dit jaar zijn

er driehonderd voltijdbanen beschikbaar.

In 2007 komen er nog eens achthonderd

banen bij, voor 2008 zijn er circa 1350

vacatures te vervullen. Daarna groeit het

aantal gestaag door. De verwachting is dat

Agriport A7 voor 2012 in totaal 3500 tot

zelfs vierduizend banen oplevert.

veelzijdig vacatureaanbod • Waar

moet je aan voldoen om in aanmerking te

komen voor een baan op Agriport A7?

De belangrijkste eigenschappen zijn

enthousiasme en werklust. Waar nodig

zorgt Agriport A7 Werkt voor een taakgerichte

opleiding. De helft van alle banen

komt beschikbaar in de glastuinbouw, de

andere helft in de agribusiness en logistiek.

In de glastuinbouw gaat het vooral om

gewasverzorging, oogsten en verpakking.

Daarnaast komen er functies die meer

voorkennis en ervaring vereisen, zoals

teeltbegeleider, ploegleider, bedrijfsleider

en functies in marketing, administratie,

energiebeheer en planning en logistiek.

Dit zijn functies waar mensen ook naartoe

kunnen groeien.

Op het bedrijventerrein voor agribusiness

en logistiek zullen medewerkers in tal van

functies nodig zijn, variërend van heftruckchauffeurs

tot marketing- en logistiek

medewerkers en veel daartussen. Welke

banen er precies komen, is afhankelijk van

de bedrijven die zich er gaan vestigen. Eén

ding is zeker: Agriport A7 biedt veel nieuwe

kansen om (weer) aan de slag te gaan.

Kijk voor meer informatie op

www.agriporta7.nl.

Wilt u ook aan de slag op Agriport A7?

Stuur dan vast uw curriculum vitae naar

agriporta7@poortwachterscentrum.nl.

Foto: Corbis

• 16 •

• 17 •


werkblad mei 2006

uwv, cwi en sociale diensten staan open voor suggesties

bsn en digid

Iedere Nederlander krijgt straks een burgerservicenummer (bsn). Het bsn is

Een klacht

is een kans

hetzelfde als het sofinummer en wordt uiterlijk 1 januari 2007 ingevoerd.

Het eigen inlognummer voor overheidsdiensten, DigiD, bestaat al. cwi, uwv

en (veel) gemeenten gebruiken het.

uwv, cwi en sociale diensten willen u zo goed mogelijk van

dienst zijn. Daarom staan ze open voor suggesties om hun

dienstverlening te verbeteren. Hebt u een idee of klacht, dan

Iedereen die in Nederland belastingplichtig

is of verzekerd voor de sociale verzekeringen,

krijgt een sofinummer. Het nieuwe bsn

is weliswaar hetzelfde als het sofinummer,

maar het heeft meer mogelijkheden. De overheid

introduceert het burgerservicenummer

(terug)vinden. Zo staat het in de correspondentie

van onder meer de Belastingdienst en

uwv. Het staat meestal ook in uw rijbewijs,

paspoort of identiteitskaart vermeld; naast

het nummer van het betreffende document.

Het bsn krijgt u automatisch, maar DigiD

moet u zelf aanvragen. U moet daarvoor eenmalig

uw sofinummer, geboortedatum, postcode

en huisnummer opgeven en daarna een

gebruikersnaam met wachtwoord kiezen. Na

controle van uw gegevens in de Gemeente-

is het advies: vertel het ons.

om de kwaliteit van de (elektronische) dienstverlening

te verbeteren. Het bsn wordt toe-

DigiD • Met DigiD kan een (overheids)-

instantie de identiteit van een burger of

lijke Basisadministratie krijgt u een persoonlijke

activeringscode. Als u die geactiveerd

gekend door de Gemeentelijke Basisadminis-

bedrijf digitaal controleren. Met uw DigiD-

hebt, kunt u aan de slag.

tratie Persoonsgegevens (gba); bij het

gebruikersnaam en wachtwoord kunt u van-

Wilt u meer weten over DigiD of er eentje

sofinummer is dat de Belastingdienst.

uit uw huiskamer inloggen op de aangesloten

aanvragen, ga dan naar www.digid.nl. Meer

Wanneer u vindt dat u niet netjes

bent behandeld, horen wij

dat het liefst meteen van u.

tenformulier en een formulier waarmee u

uw ideeën kenbaar kunt maken.

Als u uw sofinummer niet weet of bent

vergeten, kunt u het op een aantal plaatsen

diensten.

weten over het bsn? Kijk op www.programmabsn.nl.


Misschien kunnen we het probleem dan

direct oplossen. Lukt dat niet, dan hebt u de

mogelijkheid om een klacht in te dienen.

Gaat het om een beslissing van uwv waarmee

u het niet eens bent, dan kunt u

klacht bij uwv, cwi en sociale dienst

• Bij uwv kunt u uw klacht onder meer

indienen via internet. Op www.uwv.nl

vindt u een formulier. Dat kunt u online

naar het Klachtenbureau verzenden. U kunt

gemeente verschillen, maar de meeste

sociale diensten werken met een klachtenformulier.

Ze reageren doorgaans binnen

han dig bij je sollicitatie:

de cv bijsluiter

Banenoffensief

Vluchtelingen

bezwaar maken. Een bezwaar is iets anders

dan een klacht; een bezwaar richt zich op

de inhoud van een beslissing, een klacht op

de manier waarop u wordt behandeld.

cwi en uwv kennen allebei een eigen

ook bellen naar het Klachtenbureau, 0900

898 25 25 (op werkdagen tussen 9.00 en

17.00 uur, 3 cent per minuut). Een brief

schrijven is eveneens een mogelijkheid. De

adresgegevens en andere informatie staan

zes weken schriftelijk op uw klacht.

Wilt u meer weten, vraag er dan naar bij

uw gemeentelijke sociale dienst.

bezwaar maken • uwv kent naast een

Heb je al van jongs af een arbeidshandicap?

Dan kan solliciteren best lastig

zijn. Veel werkgevers hebben namelijk hele-

werkgever over de Wajong en de subsidiemogelijkheden,

maar er zijn ook tips in te vinden

over hoe je belemmeringen in de werksituatie

Drie vluchtelingenorganisaties houden een

‘banenoffensief’ om binnen drie jaar 2500

extra vluchtelingen aan het werk te helpen.

De werkloosheid onder vluchtelingen is

klachtenprocedure. Bij cwi dient u de

in de brochure Ik heb een klacht.

klachtenprocedure ook een bezwaarproce-

maal geen realistisch beeld van de kwaliteiten

kunt oplossen.

vijf tot zes keer hoger dan onder Neder-

klacht in bij uw contactpersoon of zijn

Na ontvangst van uw klacht neemt uwv

dure. Die is er voor mensen die het niet

en talenten van mensen die een Wajong-uit-

Er zijn acht versies van de cv Bijsluiter, toege-

landers. cwi ondersteunt de organisaties

leidinggevende. De klacht wordt met u

telefonisch contact met u op. Soms kan de

eens zijn met een beslissing, bijvoorbeeld

kering hebben. Dat is een soort wao voor hen

spitst op arbeidsbeperkingen die voortkomen

door ze een werkplek op een cwi-vestiging

besproken. Blijft u ontevreden, dan kunt u

klacht dan meteen worden opgelost. Is dat

om een ww-uitkering te verlagen of stop

die al vroeg arbeidsgehandicapt zijn geraakt.

uit een bepaalde ziekte of aandoening, reuma,

te bieden.

de klacht schriftelijk indienen. Dat kan ook

niet het geval, dan gaat uwv de klacht

te zetten. Door bezwaar te maken vraagt u

Werkgevers zijn vaak ook niet op de hoogte

autisme of adhd bijvoorbeeld. De bijsluiters

Struikelblok voor vluchtelingen is vaak

direct. Nadat cwi de klacht heeft ontvan-

nader onderzoeken. uwv streeft ernaar uw

uwv om het besluit nog eens tegen het

van de (subsidie)mogelijkheden. Daarom

zijn te downloaden van www.veryable.nl. Je

dat ze de Nederlandse taal onvoldoende

gen, krijgt u hiervan een bevestiging. De

klacht binnen drie weken af te handelen.

licht te houden.

heeft cnv Jongeren de cv Bijsluiter ontwik-

kunt ze aanpassen aan jouw persoonlijke

beheersen, niet de juiste diploma’s hebben

klachtenadviseur behandelt uw klacht. Hij

Bent u niet tevreden over de afhandeling

Bezwaar maken doet u door een bezwaar-

keld. Die kun je bij je sollicitatiebrief doen of

situatie. Heb jij last van een andere ziekte of

en relatief ‘oud’ zijn voor de arbeidsmarkt.

of zij wint informatie in en vraagt u om uw

(dat geldt overigens ook als het een klacht

schrift in te dienen. Bent u het ook met de

meenemen als je op gesprek gaat. In de cv

aandoening dan deze acht, dan vind je op de

Door op nationaal niveau afspraken te

klacht telefonisch of in een persoonlijk

over cwi betreft), dan kunt u in laatste

beslissing op dit bezwaar niet eens, dan

Bijsluiter staat niet alleen informatie voor de

website aanvullende aanwijzingen.

maken met allerlei organisaties, waaronder

gesprek toe te lichten. Samen met u pro-

instantie contact opnemen met de

kunt u naar de rechter. Wilt u weten hoe de

ook sociale diensten en re-integratie-

beert de klachtenadviseur een oplossing te

Nationale Ombudsman in Den Haag,

bezwaar- en beroepsprocedure van uwv

bedrijven, hopen de organisaties meer

vinden. Binnen zes (uiterlijk tien) weken

Postbus 93122, 2509 ac Den Haag,

werkt en waaraan een bezwaarschrift moet

vluchtelingen aan het werk te krijgen.

stuurt de cwi Raadsman Ombudszaken

telefoonnummer 08003355555.

voldoen, kijk dan op: www.uwv.nl. U kunt

Kijk voor meer informatie op

een antwoord op uw klacht. De meeste

Ook als u van mening bent dat een mede-

het ook nalezen in de brochure Daar ben ik

www.banenoffensiefvluchtelingen.nl.

klachten worden binnen vier weken behan-

werker van de sociale dienst u niet correct

het niet mee eens, die te downloaden is van


deld.

heeft behandeld, kunt u een klacht indie-

de site of is aan te vragen bij uwv, 0900

In de brochure Suggesties en klachten, die

nen. Dat doet u bij de betreffende sociale

9294 (lokaal tarief).

op de cwi-vestigingen ligt, zit een klach-

dienst. Klachtenprocedures kunnen per


• 18


• 19 •


werkblad mei 2006

ken uw rechten. en uw plichten

meestal in de wet vast. uwv stelt alles in het

moment dat u van uw komende ontslag op de

wordt – vaak uit onwetendheid – verzuimd.

U bent uw baan kwijtgeraakt en u zoekt ander werk.

werk om binnen die termijnen te blijven of

zelfs sneller te zijn.

hoogte wordt gebracht. Per vier weken moet

u in ieder geval vier sollicitatieactiviteiten

Het is uw recht én uw plicht om zelf op zoek

te gaan naar werk. Als u passend werk krijgt

Om in die tussentijd uw inkomensverlies op te van-

Bent u ontevreden over de manier waarop u

door een medewerker van cwi of uwv bent

ontplooien: een brief schrijven, telefonisch of

via het internet solliciteren of u inschrijven bij

aangeboden van een werkgever of uitzendbureau

of als cwi u naar een werkgever verwijst,

gen, kunt u tijdelijk een ww- of bijstandsuitkering

behandeld, dan hebt u het recht een klacht in

te dienen. Het kan ook zijn dat u het niet eens

een uitzendbureau.

De inschrijving bij cwi vormt als het ware de

dan bent u verplicht die baan te accepteren.

Voor schoolverlaters geldt dat elk werk pas-

krijgen. Aan de (financiële) ondersteuning die cwi

bent met een beslissing van uwv. In dat geval

hebt u het recht bezwaar te maken. cwi en

toegangspoort tot de (financiële) ondersteuning

van cwi en uwv. Om aanspraak te kun-

send is en dat zij verplicht zijn dat werk te

aanvaarden.

en uwv (of sociale dienst, zie kader) u bieden, zijn

uwv hebben brochures over deze procedures

(zie ook pagina 18).

nen maken op een uitkering, bent u dus verplicht

zich in te schrijven bij cwi. Dat doet u

U moet dus ook beschikbaar zijn voor de

arbeidsmarkt. Bent u bijvoorbeeld voor 32 uur

rechten en plichten verbonden.

passende arbeid • Uitkeringen zijn

uiterlijk één dag nadat u werkloos bent

geworden, maar het is aan te raden eerder

werkloos en wilt u 24 uur gaan werken, dan

kan dat wel, maar dan krijgt u over slechts 24

bedoeld als tijdelijke oplossing. Wetten en

naar cwi te gaan. Al vanaf vier maanden voor-

uur ww-uitkering.

regels zijn erop gericht om mensen weer zo

afgaand aan uw werkloosheid kunt u gebruik-

U hebt tijdens uw uitkeringsperiode ook het

snel mogelijk financieel onafhankelijk te

maken van de mogelijkheden die cwi u biedt

recht om vrijwilligerswerk te doen, mits u dat

maken. Daarom bent u verplicht om te solli-

bij het zoeken naar een andere baan. Zolang u

aan uwv meldt. Het mag uw kansen op een

citeren naar alle passende mogelijkheden die

een uitkering ontvangt, moet u de inschrij-

betaalde baan niet in de weg staan. U moet

zich voordoen. Die plicht gaat in op het

ving bij cwi wel telkens verlengen. Ook dit

dus wel voldoende blijven solliciteren. En als

De verantwoordelijkheid om ander

werk te vinden, ligt in eerste

instantie bij u. Maar lukt het u

niet, dan zullen cwi, uwv en sociale diensten

u zo goed mogelijk ondersteunen. De regels

moeten ervoor zorgen dat zij kunnen beoordelen

en controleren of u (nog) recht hebt op

een uitkering.

Om hun werk te kunnen doen hebben cwi en

uwv gegevens van u nodig. U hebt de plicht

de inlichtingen te verstrekken die uwv of cwi

van u vragen. Daar staat tegenover dat het uw

goed recht is om te weten welke gegevens

dat zijn. U hebt dus recht op inzage in het

dossier dat uwv en cwi van u hebben. Bent u

van mening dat uw gegevens niet kloppen,

dan kunt u ze laten corrigeren. Om van deze

rechten gebruik te kunnen maken moet u een

schriftelijk verzoek indienen bij het kantoor

dat uw uitkering verzorgt.

Er kunnen redenen zijn om uw uitkering naar

boven of naar beneden bij te stellen.

te daarvan, moet u daarom aan uwv melden.

Hebt u werk gevonden, dan meldt u dat

natuurlijk; aan zowel uwv als cwi. Aan uwv

meldt u het ook wanneer uw inkomen daalt

of stijgt (bijvoorbeeld doordat u bijverdiensten

hebt) of als u meer of minder gaat werken.

Dit meldt u in de regel via het werkbriefje

dat u elke vier weken inlevert. Deze melding

wordt vaak – bewust of onbewust –

achterwege gelaten; die nalatigheid staat in

de top 5 van meest voorkomende overtredingen.

Verhuist u, bent u ziek of zwanger, gaat u

met vakantie of bent u van plan een opleiding

of cursus te volgen, meld dat dan altijd

onmiddellijk bij cwi én uwv. cwi moet het

bovendien weten als u een diploma of rijbewijs

hebt gehaald of als uw telefoonnummer

is veranderd.

cwi heeft ook een meldingsplicht. Als u zich

niet voldoende inspant om aan het werk te

komen, bijvoorbeeld door uw afspraken niet

melden. Dit kan gevolgen hebben voor uw

uitkering.

privacy • cwi en uwv hebben gegevens

van u nodig. Het recht op privacy garandeert

dat zij die vertrouwelijk behandelen. Alleen

als de wet hun daarvoor bevoegdheid geeft of

ze daartoe verplicht, wijken zij daarvan af.

Het gaat dan meestal om het verstrekken van

gegevens aan andere instanties die deze

informatie nodig hebben, de Belastingdienst

bijvoorbeeld.

Werkloos zijn, een uitkering aanvragen, werk

zoeken; het zijn allemaal zaken die in de

meeste gevallen nieuw voor u zijn. Iemand

meenemen als u bij cwi of uwv op bezoek

gaat, kan daarom een grote steun zijn. Dat

mag altijd.

In ruil voor wat wij van u verwachten, mag u

van uwv en cwi een goede en snelle dienstverlening

verlangen. U hebt recht op een tijdige

en juiste betaling van uw uitkering. De

wat mag en moet als u op vakantie gaat

Ook in een werkloosheidssituatie hebt u recht

op vakantie. In de brochure van uwv kunt u

nalezen op hoeveel vakantiedagen u recht

hebt. Deze brochure is te vinden op de website

van uwv: www.uwv.nl. Tijdens uw uitkeringsperiode

bouwt u tevens vakantiegeld op.

Dat krijgt u in mei uitbetaald. Houdt uw uitkering

eerder op, dan wordt het geld uitgekeerd

in de laatste maand dat u een ww-uitkering

ontvangt.

Gaat u naar het buitenland zonder dat er sprake

is van vakantie, dan hebt u in principe geen

recht op ww-uitkering. Uw uitkering stopt

dan. Komt u binnen zes maanden terug, dan

kunt u opnieuw een uitkering aanvragen. Blijft

u langer dan zes maanden weg, dan hebt u

geen recht op uitkering meer. De wao en de

bijstand kennen eigen regels. Vraag daarnaar

bij uwv of sociale dienst.

Veranderingen die van invloed kunnen zijn op

na te komen, dan moet cwi dat aan de uit-

termijnen waarbinnen uwv een beslissing

het recht op een uitkering of de duur of hoog-

kerende instantie (uwv of sociale dienst)

moet nemen of antwoord moet geven, liggen

• • 20

• • 21


werkblad mei 2006

overtreding nummer 1:

bijverdienste niet opgeven

wat mag en moet in de bijstand

De bijstand (Wet werk en bij-

voor een alleenstaande en het

behandeling door medewerkers

baan, werk buiten uw woonplaats

De meeste mensen houden zich netjes aan de

stand, Wwb) wordt door gemeen-

dubbele voor alleenstaande

en informatie en inzage in uw

of regio of tijdelijk werk (ook al is

regels, maar een aantal overtreedt ze. Welke

telijke sociale diensten uitge-

ouders of gehuwden). En daarom

gegevens.

het maar voor een of enkele

regels dat zijn en hoe ze worden overtreden, is

voerd. Ook in de Wwb geldt: wie

heb je bijvoorbeeld ook geen

Maar behalve deze rechten hebt u

weken), uitzendwerk of deeltijd-

onderwerp van regelmatig terugkerend onder-

kán werken, móét werken. En: wie

recht op een bijstandsuitkering

ook plichten. Het niet nakomen

werk.

zoek. Dit periodieke onderzoek naar het over-

niet zelf aan de slag komt, krijgt

als je al een studietoelage of beurs

daarvan kan nadelige gevolgen

Niet algemeen geaccepteerd is

treden van regels in de sociale zekerheid heet

hulp. Tegenover deze ondersteu-

ontvangt, in de gevangenis zit,

voor uw uitkering hebben. Zo

bijvoorbeeld werk in de prostitu-

porosz. Daaruit blijkt dat een klusje doen voor

ning staan verplichtingen.

staakt of in een inrichting ver-

wordt van u verwacht dat u een

tie of werk waarbij u met gevaar-

of via een kennis, daar geld voor krijgen en die

blijft. In die gevallen wordt

actieve houding hebt als het gaat

lijke stoffen in aanraking komt.

bijverdienste niet opgeven aan uwv of sociale

De bijstand is bedoeld voor men-

immers al op een andere manier

om werk zoeken, dat u intensief

Hebt u gewetensbezwaar tegen

dienst nog steeds de meest voorkomende over-

sen die geen werk hebben, maar

in iemands levensonderhoud

naar werk zoekt en ieder soort

werk dat u wordt aangeboden,

treding is van mensen die in de wao, ww en bij-

ook geen recht op een ww-, wao

voorzien.

werk – zogenoemd algemeen

dan kunt u dit met uw contactper-

stand zitten.

- of andere uitkering. Of voor

geaccepteerd werk – aanvaardt.

soon bij de sociale dienst of cwi

In 2004 deed 22 procent van de mensen met

mensen die wel verdienen, maar

rechten • De rechten die u

Al het werk dat u in staat bent te

bespreken.

een ww-uitkering wel eens werk tegen betaling

niet genoeg om van te leven. De

hebt als u een bijstandsuitkering

doen (ongeacht de vraag of u het

zonder de verdienste aan uwv op te geven. Van

bijstand is een vangnet-regeling:

ontvangt, zijn in grote lijnen

leuk vindt) is geschikt en valt

de mensen die in de bijstand zitten, overtrad 28

je kunt er alleen een beroep op

dezelfde als wanneer u van uwv

onder het begrip: algemeen geac-

procent deze inlichtingenplicht. In de wao lag

doen als er geen andere mogelijk-

een uitkering krijgt. Zo hebt u

cepteerd werk. Dit is dus ook

het percentage op 18. In de ww en de bijstand

heden (meer) zijn. Daarom mag

recht op ondersteuning bij uw

werk dat beneden uw opleidings-

was het percentage vrijwel gelijk aan dat van

iemand in de bijstand ook niet te

terugkeer naar de arbeidsmarkt,

niveau ligt, werk waarmee u min-

2000. In de wao was het flink gedaald; in 2000

veel spaargeld bezitten (5180 euro

een tijdige uitkering, een correcte

der verdient dan in uw vorige

was het namelijk nog 26 procent.

Belangrijke uitkomst van het onderzoek was

ook dat ww’ers nog steeds vaak te weinig solliciteren:

25 procent van de ondervraagden maakte

zich daar schuldig aan. Twaalf procent van

u een betaalde baan kunt krijgen, gaat dat

kracht aan het werk te komen, dan hebt u

lijkse gang van zaken bij uwv. Vraagt u een

hen wijst werkt af dat ‘passend’ is. In de bijstand

vóór. Krijgt u een vergoeding voor uw vrijwil-

recht op ondersteuning van uwv bij uw re-

uitkering aan, dan vergelijkt uwv uw gege-

solliciteert maar liefst 43 procent van de onder-

ligerswerk, geef dat dan aan uwv op.

integratie. uwv kan bijvoorbeeld een re-inte-

vens met die van de Gemeentelijke

vraagden te weinig en wijst 12 procent passend

gratiebureau inschakelen of u een sollicitatie-

Basisadministratie. uwv gaat ook na of u

werk af.

ondersteuning • Een van de mogelijk-

training aanbieden. Tegenover dat recht staat

ergens anders werkt of een uitkering krijgt.

De plicht om verbeteringen in de gezondheid

heden om uw kansen op werk te vergroten, is

voor u de verplichting om mee te werken aan

Gegevens die u zelf opstuurt, checkt uwv

door te geven wordt wel wat beter nageleefd

een opleiding volgen. In sommige gevallen

een snelle terugkeer naar werk.

eveneens.

dan zes jaar geleden. In 2000 overtrad 26 pro-

vergoedt uwv (een deel van) de kosten van

Een eigen bedrijf beginnen is ook een manier

Daarnaast doet uwv soms steekproeven of

cent van de wao ’ers deze verplichting, in 2004

uw opleiding. Bent u met een opleiding bezig

om weer aan de slag te komen. U hebt het

bijzondere onderzoeken om bepaalde feiten

was dat gedaald tot 12 procent.

en komt er een passende baan voor u beschik-

recht deze mogelijkheid te onderzoeken. In

te controleren. Het kan dan gebeuren dat een

baar, dan bent u wel verplicht die te accepte-

sommige gevallen hebt u zelfs het recht met

uwv-medewerker bij u thuis komt om de

ren. Op deze verplichting wordt soms een uit-

behoud van uw ww-uitkering te werken aan

gegevens te controleren.

zondering gemaakt, bijvoorbeeld als u een

het opzetten van een eigen bedrijf. Daar staat

Stuit uwv op iets wat niet klopt, dan zal het

opleiding volgt die cwi en uwv voor u nood-

tegenover dat u de plicht hebt uwv van uw

daarover contact met u opnemen. Hebt u

zakelijk vinden en die veel tijd kost. Uw con-

voornemens op de hoogte te stellen.

duidelijk regels overtreden, dan kan uwv een

tactpersoon bij uwv kan u daar meer over

boete opleggen. Fraude kan zelfs tot rechts-

vertellen.

controles • Namens het ministerie van

vervolging leiden.

Het kan ook zijn dat uwv het noodzakelijk

Sociale Zaken en Werkgelegenheid is uwv

Draagt u niet of onvoldoende bij om (weer)

vindt dat u een bepaalde opleiding volgt om

de instantie die uitkeringen betaalt. Om het

aan het werk te komen of voldoet u niet aan

uw kansen op werk te vergroten. U bent dan

stelsel van de sociale zekerheid betaalbaar en

een andere verplichting om mee te werken,

verplicht daar aan mee te werken.

rechtvaardig te houden, controleert uwv

dan legt uwv een maatregel op. Dat is een

Een opleiding kan onderdeel zijn van een

regelmatig of uitkeringen terecht zijn ver-

korting op of stopzetting van uw uitkering,

traject om u te helpen (weer) aan het werk te

strekt en of ze wel bij de juiste persoon

die tijdelijk of blijvend kan zijn. Hebt u een

komen. Dit heet een re-integratietraject. Lukt

terechtkomen.

uitkering ontvangen waarop u geen recht

het u niet binnen zes maanden op eigen

Deze controles zijn onderdeel van de dage-

bleek te hebben, dan vordert uwv het te veel

Illustraties: Ronald Slabbers

betaalde altijd bij u terug.

• • 22

• • 23


‘Ik kan veel meer dan ik denk’

Naam: Annemie van Antwerpen

Leeftijd: 42 jaar

Laatste baan: ziekenverzorgende, ruim vijftien jaar geleden

Nieuwe werkgever: de Belastingdienst

Als: administratief medewerker

alleenstaande moeder koos

ik er ruim vijftien jaar geleden

‘Als

bewust voor om niet te werken,

maar in de bijstand te gaan. Ik wilde

voor mijn twee kinderen zorgen. Zij zijn

mijn prioriteit. Anders dan nu had je in

mijn situatie toen nog geen sollicitatieplicht.

Hoewel er een tijd was dat ik alle

soaps op tv zag, ben ik altijd actief gebleven

als vrijwilliger. Ik was onder andere knutseljuf

in een buurthuis, voorleesmoeder op

de basisschool van mijn kinderen en collectant

voor de Brandwondenstichting. Ook

heb ik andere bijstandsgerechtigden geholpen

met het invullen van formulieren voor

bijvoorbeeld bijzondere bijstand of toeslagen.

Grappig genoeg werk ik nu drie dagen

per week bij de Belastingdienst; op de

afdeling Toeslagen.

Ik ben ervan overtuigd dat het vrijwilligerswerk

mij enorm heeft geholpen bij het

vinden van deze baan. Maar dat heeft wel

heel wat voeten in de aarde gehad. Mijn

oorspronkelijke beroep, ziekenverzorgende,

bleek door de wisselende werktijden en

nachtdiensten moeilijk te combineren met

de verzorging van de kinderen. Dus heb ik

me laten omscholen tot administratief

medewerker. Het heeft me wel wat brieven

naar de sociale dienst gekost om dat voor

elkaar te krijgen. Zeven jaar geleden heb ik

uiteindelijk mijn diploma gehaald. Toen

moest ik nog de hindernissen nemen van

het gebrek aan werkervaring en de lange

wachtlijsten voor de kinderopvang.

De omslag kwam toen mijn kinderen zo

oud waren dat ik ze af en toe alleen kon

latern, zodat ik kon gaan werekn. Een consulent

bij een re-integratiebureau had ooit

tegen me gezegd: “Je moet niet denken in

onmogelijkheden, maar in mogelijkheden.

Je kunt veel meer dan je denkt.”

Ik heb het heft in handen genomen. Ik heb

niet meer gewacht op een plek bij het kinderdagverblijf.

De combinatie werken en

zorgen is een hele kluif. Ik ben vaak verhuisd

en heb daardoor geen uitgebreid netwerk

van familie, buren en vrienden in de

buurt.

Via het uitzendbureau werk ik nu een half

jaar bij de Belastingdienst. Mijn zelfvertrouwen

is enorm gegroeid. Ik ben zo trots dat ik

weer meedraai in het arbeidsproces, dat ik

geen schulden heb en dat ik een opleiding

heb gedaan. Ik word weer meer Annemie:

een vrolijk mens dat zin heeft in nieuwe

dingen. Wel vind ik het jammer dat ik met

vierentwintig uur werken nét iets meer

verdien dan met een bijstandsuitkering.

Het blijft voorlopig sappelen. Dat ik weer

onderaan moet beginnen op de arbeidsmarkt,

neem ik voor lief. Ik voel dat ik nog

veel meer in mijn mars heb. Hoewel ik een

tijdelijk contract heb bij de Belastingdienst,

zie ik de toekomst rooskleurig in. Ik ben

klaar voor de arbeidsmarkt.’


Tips van Annemie

Kies je eigen weg, neem het heft in handen.

Ga niet zitten wachten tot er wat gebeurt

Zoek contact met mensen in dezelfde situatie.

De meeste regio’s in Nederland hebben belangenverenigingen

voor mensen in de bijstand.

Vraag hiernaar bij de sociale dienst

Blijf maatschappelijk actief, doe bijvoorbeeld

vrijwilligerswerk.

Fotografie: Chris van Tongeren

• 24 •

More magazines by this user
Similar magazines