Inspiratiegids - Open kerken

openkerken.be

Inspiratiegids - Open kerken

INSPIRATIEGIDS

Dag van de Open Kerken

©lemmert.be

open kerken


De Stichting Open Kerken

Dag van de Open Kerken. . . . . . . . . . . . . . 3

Wat Waarom Hoe

De feesteditie van 3 juni 2012 . . . . . . . . . . 4

Een uitdagend thema zorgt voor een spetterende 5de

editie.

De Stichting Open Kerken ontstond in 2007 naar voorbeeld van gelijkaardige initiatieven in

Engeland, Finland, Duitsland… Het doel van de Stichting is een netwerk van open kerken te

creëren waar veel aandacht is voor het gastvrij onthaal van bezoekers. De primaire functie van

deze kerken, namelijk die van gebedsruimte, blijft behouden.

Daarnaast komen de gebouwen ook ter beschikking te staan van een ruimer publiek. Er wordt

informatie voorzien voor toeristen en de kerken staan open voor cultureel medegebruik. Op deze

manier raakt de gemeenschap opnieuw betrokken bij het religieus erfgoed en hoopt de Stichting

een toekomst te verzekeren voor dit patrimonium.

Omdat we in een multiculturele samenleving leven, werd beslist om het netwerk ook te openen

voor gebedshuizen van andere godsdiensten. Tot op heden telt het netwerk meer dan 250 leden

verspreid over heel België.

Leden van het netwerk worden ondersteund met kwalitatief onthaal- en communicatiemateriaal

(jaarlijkse brochure, gevelplaat, banner, website, jaarlijks evenement...). Ze kunnen ook ten allen

tijden terecht bij de Stichting voor advies over bezoekersonthaal, beveiliging, samenwerking…

In samenwerking met verschillende provincies werden al enkele mooie projecten op touw gezet:

gps-routes, ontsluiting via mobiel internet, toeristische zoektochten en routes, studiedagen… In

Vlaams-Brabant, Limburg en Oost-Vlaanderen zorgen plattelandsprojecten met steun van de

Europese Unie voor extra impulsen.

Met een eerste lid in Noord-Frankrijk en toenadering tot de Nederlandse collega’s werden

ondertussen ook de eerste stappen gezet naar een Europees netwerk van open en gastvrije

kerken. De nieuwe website, www.openkerken.eu, maakt zo een uitbreiding mogelijk.

Organisatie maand per maand . . . . . . 5

Een agenda die je helpt bij een vlekkeloze planning en

voorbereiding.

Ideeënbundel . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

Klassieke en meer originele voorstellen voor activiteiten

voor jouw Dag van de Open Kerken.

Enkele referenties . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16

Om je alvast enkele aanknopingspunten mee te geven.

50 onmisbare tips van . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20

organisatoren voor organisatoren

open kerken

Zoveel kleine details waarmee je werkelijk het verschil

zal maken.

www.openkerken.eu

2


Dag van de Open Kerken

Wat

Het meest gekende project van de Stichting Open Kerken is zonder twijfel

de Dag van de Open Kerken. Op deze dag willen we het religieus erfgoed

op een positieve manier in de kijker zetten. Deelnemers in heel België

openen die dag hun deuren voor het publiek en/of organiseren een

evenement.

Voor wie

Elk gebedshuis kan meedoen aan de Dag van de Open Kerken, ook als het

geen lid is van de Stichting Open Kerken.

Waar

In heel België.

Voorwaarden

Op 3 juni 2012 moet je gebedshuis minstens toegankelijk zijn tussen 10u

en 18u.

We moedigen je aan om die dag ook een evenement te organiseren.

Naargelang je eigen capaciteiten kan dit eerder kleinschalig (geleid

bezoek, openstelling van de toren…) of meer grootschalig (concert,

filmvertoning, fietsroute…) zijn.

Indien je er graag een feestweekend van maakt, kunnen we jouw

activiteiten van zaterdag 2 juni ook opnemen in onze programmabrochure.

Om maximale zichtbaarheid te verzekeren moeten deelnemers

gebruik maken van het promotiemateriaal van de Dag van de

Open Kerken: banner, affiches en programmabrochures.

We vragen je ook om op deze dag de landkaart van de Stichting

Open Kerken, met daarop alle leden, te verspreiden bij de

bezoekers. Dit om ons netwerk een bredere bekendheid te geven.

Wat kost het

De leden van de Stichting Open Kerken kunnen gratis deelnemen aan de

Dag van de Open Kerken. Gebedshuizen die niet zijn aangesloten, betalen

een deelnameprijs van 50 euro*. In ruil daarvoor worden zij opgenomen

in de nationale programmabrochure, krijgen ze een tijdelijke pagina op

www.openkerken.eu, een banner, affiches en programmabrochures naar

behoefte.

* Deelnemers uit de provincies Vlaams-Brabant, Limburg en Oost-Vlaanderen

betalen slechts 25 euro dankzij de financiële ondersteuning van PDPO.

Inschrijven

Neem eerst even deze brochure door. Indien je graag deelneemt aan de

Dag van de Open Kerken, kan je jouw gebedshuis inschrijven via het

inschrijvingsformulier (1). Je inschrijving is pas geldig als ook het

inschrijvingsgeld betaald is op het rekeningnummer van de vzw Open

Kerken: IBAN BE 74 0016 0364 3507, BICC: GEBABEBB. Voorzie je betaling

van volgende vermelding: DOK + postcode + naam van de kerk + gemeente.

De Stichting Open Kerken zorgt voor de nationale verspreiding van een

programmabrochure. Indien je jouw activiteiten wil laten opnemen in

deze brochure, moeten we jouw inschrijving ten laatste op 31 januari

ontvangen hebben.

Opgelet: Indien we jouw inschrijving niet op tijd ontvangen, kunnen we je

activiteiten niet meer opnemen in de programmabrochure. Ze zullen dan

enkel op onze website gepubliceerd worden.

Meer weten

Indien je na het doornemen van deze brochure nog vragen hebt over

de Dag van de Open Kerken, kan je contact opnemen met Catherine

Keustermans

Donkerstraat 20a - 1541 Sint-Pieters-Kapelle

c.keustermans@openkerken.be

(1) Dit formulier kan je downloaden op onze website www.openkerken.eu

Het bevindt zich onder het luikje "Leden" en vervolgens onder > Dag van de Open Kerken 2012 > Inschrijvingsformulier

3


De feesteditie

van 3 juni 2012

Op 3 juni 2012 is er een extra reden om te feesten. De Dag van de Open Kerken is dan

immers aan zijn vijfde editie toe. Om er voor te zorgen dat het religieus erfgoed op deze

feestdag extra in de kijker wordt gezet, dagen we jullie uit om iets creatief en vernieuwend

te organiseren. Daarom het thema: “Durf!”

5 de editie

Op zondag

3 juni 2012

Dag van

de Open

Kerken

Voor vele lokale besturen is het openen van hun gebedshuis voor het grote publiek op

zich al een gedurfde stap. Wees niet bang om je te richten op mensen die je anders nooit

in de kerk ziet. Elk gebedshuis bezit immers een patrimonium om trots op te zijn én heeft

verhalen die oud en jong, gelovig en niet-gelovig zullen boeien.

Voor de “habitués” hebben we de volgende boodschap: durf eens buiten de lijntjes te

gaan. De akoestiek in een kerkgebouw leent zich voor meer dan klassieke concerten. Een

tentoonstelling kan best kleurrijk en dynamisch zijn. Een rondleiding in de kerk kan meer

belichten dan enkel de kunstvoorwerpen… In deze brochure vind je al heel wat inspiratie

om je religieus erfgoed op een originele manier in de kijker te zetten. Wees creatief!

Om 14u willen we in heel het land de klokken laten luiden. Een heel aantal beiaarden

zullen dan een “Happy birthday” voor ons spelen, gevolgd door een beiaardconcert en

eventueel een rondleiding in de toren met een toelichting van de beiaardier. Kunnen we

ook op jullie rekenen om, om 14u stipt de klokken feestelijk te laten luiden

Saint-Remacle • Spa

Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland

CIRCUITS

Volledig programma op

www.openkerken.eu

De klokken

feesten mee

om 14u00

OPEN KERK

open kerken

TENTOONSTELLINGEN

RONDLEIDINGEN

CONCERTEN

Tijdens deze feesteditie van de Dag van de Open Kerken willen we bezoekers intrigeren

en verbazen. We willen laten zien dat het religieus erfgoed op 1001 verschillende

manieren kan boeien en dat het de moeite loont om dit erfgoed te bewaren voor onze

toekomstige generaties.

De uitdaging is aan jullie! Hoe gaan jullie dit jaar de bezoekers van hun sokken blazen

durf!

4


Organisatie maand per maand

JULI: de balans opmaken en rapporteren

Organiseer een evaluatievergadering van je evenement. Zet je ervaringen

op papier. Wat ging er goed Wat kan er volgend jaar beter Vergelijk

met de verslagen van voorgaande edities.

De Stichting Open Kerken maakt ook een algemene evaluatie van de

Dag van de Open Kerken. Bezorg ons samen met het evaluatieformulier,

ook zeker enkele foto’s van je evenement.

AUGUSTUS: inspiratie gezocht

Houd ogen en oren open. Verzamel ideeën voor je volgende van de Dag

van de Open Kerken.

Overweeg een ontdubbeling van je inspanningen: een tentoonstelling

voor Erfgoeddag kan opnieuw gebruikt worden op, of doorlopen tot, de

Dag van de Open Kerken.

SEPTEMBER: “Voorwaarts! Mars!”

De uitnodiging voor de volgende Dag van de Open Kerken zit in je bus.

Verzamel een werkgroep die zich met het plannen van de volgende

Dag van de Open Kerken zal bezighouden. Voor inspiratie kan je terecht

in deze bundel.

Neem ook contact op met de dienst Cultuur van je gemeente.

Verwittig de Stichting Open Kerken alvast dat je zal deelnemen.

OKTOBER: goed begonnen is half gewonnen

Een goede planning is essentieel. Bedenk welke activiteiten je wilt

organiseren en wat je hiervoor nodig zal hebben: van tentoonstellingsmateriaal,

geluidsinstallatie, belichting en artiesten… tot

vergunningen en verzekeringen. Stel een planning op met deadlines en

respecteer ze ook.

Durf nieuwe dingen te proberen. Een kerkruimte leent zich tot meer dan

een klassiek concert of een statische tentoonstelling.

NOVEMBER: samen staan we sterk

Zoek samenwerking met de heemkundige kring, gidsenbond, KVLV,

KWB, ziekenzorg, jeugdbeweging, lokale scholen, onthaalmoeder en

kinderopvang, handelaars, horeca, de gemeente, andere

geloofsgemeenschappen, andere parochies…

DECEMBER: geld gezocht

De eindejaarsperiode zou de beste tijd van het jaar zijn om op zoek te

gaan naar sponsoring en giften om je activiteiten mee te ondersteunen.

Handelaars en lokale media kunnen je ook in natura ondersteunen.

5


Organisée par Les Amis de l'église Saint-Fiacre.

Avec le soutien du Conseil de Fabrique, de la Commune et de son Service des Travaux, du Centre Culturel, du

Service des Affaires Culturelles de la Province de Liège, du Ministère de la Communauté Française (secteur Art et

Vie), du Service du patrimoine de l’Evêché de Liège, des Amis d’Adolphe Hardy et de Qualité-Village-Wallonie.

PAF libre. Rafraîchissements disponibles.

Infos: 087/446694 - 0494/582081

www.eglisesouvertes.be

JANUARI: inschrijven geblazen!

De uiterste datum voor inschrijven is 31 januari. Hoe vroeger je er

echter bij bent, hoe beter natuurlijk. Indien er nog gegevens ontbreken,

kunnen we dat nog rustig oplossen.

Bezorg ons enkele mooie en levendige foto’s voor de website (met een

minimum resolutie van 300 dpi).

Alle inschrijvingen die na 31 januari binnenkomen, kunnen niet meer

opgenomen worden in de gedrukte programmabrochure. Deze

brochure is de belangrijkste informatiebron voor bezoekers. Zorg dus

dat je het programma op tijd indient!

FEBRUARI: de puntjes op de i

Bij de Stichting Open Kerken werken we aan de verwerking van alle

gegevens. Sta paraat om eventuele onduidelijkheden en vragen snel te

beantwoorden!

MAART: vormgeving van je evenement

Geschiedenis weet vele mensen te boeien, maar het is vaak de

menselijke kant van het verhaal die het publiek aantrekt en fascineert.

Archiefbeelden, foto’s, meeslepende verhalen, grappige anekdotes of

bijzondere feiten… zullen het publiek gevoeliger maken voor je erfgoed

dan een droge opsomming van namen, data en materialen. Breng je

patrimonium tot leven.

APRIL: vrijwilligers gezocht

De Dag van de Open Kerken zou niet bestaan zonder de inzet van talrijke

vrijwilligers. Maar hoe vind je ze

Tips: durf ook mensen buiten je traditionele geloofsgemeenschap aan te

spreken. Hou de drempel laag (bijvoorbeeld een flyertje bij de bakker

met een e-mailadres of telefoonnummer).

Vraag niet te veel in één keer: nieuwe vrijwilligers zullen sneller geneigd

zijn om een korte shift in te lossen dan om een hele dag paraat te staan.

MEI: promotie, promotie, promotie

Na de paasvakantie ontvang je al het promotiemateriaal

van de Stichting Open Kerken.

Contacteer de media: organiseer een persconferentie.

Verspreid het persbericht dat door

de Stichting Open Kerken werd opgemaakt. Vul

het eventueel aan met je eigen activiteiten.

Vergeet de (gratis!) sociale media niet want met

9h30 Messe festive animée par le groupe d’animation musicale

10h30 et 15h30 Visites guidées

14h00 Inauguration et présentation de l’exposition “Lambert, l’évêque

assassiné”, avec diaporama, par Marylène Laffineur-Crépin

17h00 Concert de l’Ensemble vocal “A Piacere”,

Facebook en Twitter bereik je meer dan één

sous la direction de Robert Ortman : “Par mots et par chants”

generatie.

9h30 Messe

10h30 et 15h30 Visites guidées

14h00 Inauguration et présentation de l’exposition

diaporama

Verspreid affiches en flyers bij handelaars, horeca, stations, wachtruimtes,

17h00 Concert

gemeentelijke aanplakborden…

Vraag de priester om je evenement te belichten aan het einde van de

eredienst.

Let op: beloof niet meer dan je kan waarmaken.

JUNI: het is zo ver

Denk op voorhand na over de manier waarop je je evenement zult

evalueren.

Zorg dat iedereen zijn taak kent.

Bezorg bezoekers een positieve ervaring: wees vriendelijk, enthousiast

en open-minded. Geniet er natuurlijk ook zelf van!

Bezorg de pers enkele foto’s en een verslag van je evenement om ook

achteraf media-aandacht te verzekeren.

6


Ideeënbundel

Voor de vijfde editie van de Dag van de Open Kerken dagen we jullie uit om een originele activiteit op poten te zetten.

Laten we deze dag tonen dat we allemaal fier zijn op ons religieus erfgoed.

Om jullie hierbij te helpen, hebben we zelf een aantal ideeën en ingevingen op een rijtje gezet. Je vindt ze hieronder,

gesorteerd in verschillende categorieën. We hopen dat ze voor jullie een vertrekpunt zijn voor een reeks spetterende

activiteiten tijdens deze feesteditie van de Dag van de Open Kerken.

Deze ideeënbundel kwam onder andere tot stand met voorstellen uit “Le reservoir d’idées” van het tijdschrift

Narthex opgesteld ter gelegenheid van Nuit des Eglises op www.narthex.fr en “Ideen für eine Nacht der Kirchen” op

www.ekd.de

EXPO

SPELEN MET VERLICHTING

Zet kunstvoorwerpen in de kijker m.b.v. aangepaste of bijzondere verlichting

Show: vertel het verhaal van je kerk m.b.v. gepaste belichting

Verlicht je voorwerpen van verschillende periodes / collecties / functies met

verschillende kleuren

Breng sfeer in je kerk met kaarsen en kaarsenhouders in verschillende kleuren.

TIP! voor meer ideeën of voor hulp en/of ondersteuning bij de uitvoering van

evenementen, kan je altijd je licht eens opsteken bij “Sacred Places.” Zij

hebben veel ervaring met creatieve evenementen in religieuze ruimtes.

7


AANDACHT OP ENKELE INTERESSANTE ASPECTEN VAN JE GEBEDSHUIS

Het roerend erfgoed: kandelaars, processiekruisen…

Liturgische kledij

Verwijzingen naar (Bijbelse) verhalen in kerk

Literatuur, ornamenten, liturgische voorwerpen…

Oude paaskaarsen met foto’s van dopelingen en getrouwden

Grafzerken in en rond de kerk: het leven van deze mensen, eventueel geïllustreerd met persoonlijke

voorwerpen en/of voorwerpen uit hun tijd

Plechtige communie vroeger en nu (met foto’s)

Parochieleven vroeger en nu (foto’s)

Patroonheilige van onze kerk / Heiligen in onze kerk

Oude foto’s van dopelingen, huwelijken, communie of het parochiale leven

Diashow of tentoonstelling met beelden van de kerk, of haar omgeving, beelden van

parochieactiviteiten…

durf!

SAMEN STERK ! Dit jaar is het thema van Erfgoeddag “Helden.” Aangezien veel heiligen zeker een

soort helden waren in hun tijd, kan je overwegen om dezelfde tentoonstelling zowel voor Erfgoeddag

als voor de Dag van de Open Kerken te gebruiken, of de tentoonstelling te openen op Erfgoeddag en

te laten doorlopen tot de Dag van de Open Kerken. Op die manier kunnen mensen langer genieten van

de inspanningen die je gedaan hebt om een tentoonstelling te organiseren.

durf! Leerlingen leren in een vakschool onder meer hout en metaal bewerken.

Bespreek met de school op welke manier de leerlingen zouden kunnen

meewerken aan het opbouwen van een tentoonstelling (infopanelen, tafels,

tijdelijke constructies, legplanken, scheidingswanden…). Op die manier werken

de leerlingen naar een bepaald doel toe en wordt hun werk tentoongesteld en

gebruikt.

8


HEDENDAAGSE KUNSTENAARS

Schilderijen

BETREK JE GEMEENSCHAP !

Iconen

Spreek lokale kunstenaars en/of

Beeldhouwwerken

studenten van de kunstacademie

Moderne kunstvoorwerpen (zie: Kunst in de Steigers Leuven)

of tekenschool aan!

Kalligrafie

Bijbelse muziekinstrumenten (harp, lier, hoorn…)

durf!

durf! Wanneer je een tentoonstelling organiseert kan het

interessant zijn om (een deel van) de stoelen tijdelijk weg te halen uit

je gebedshuis. Een open ruimte leent zich makkelijker voor een

tentoonstelling en zorgt meteen voor een geheel andere beleving

van je gebouw.

MUZIEK

ZANG

Sacrale gezangen (bv. Gregoriaans), bijbels oratorio

Hedendaagse muziek

Folkmuziek

Operagezangen

Klassiek

Jazz

Blues

Soul

A capella

durf! Ga eens op ontdekking op www.myspace.com

en contacteer artiesten die je interessant lijken.

BETREK JE GEMEENSCHAP !

Spreek een lokale fanfare, harmonie

of muziekschool aan. Heel wat

artiesten zijn dankbaar om in zo’n

mooie ruimte te spelen.

9


CONCERTEN

Orgelconcert (bv. ter inwijding van een gerestaureerd orgel)

Beiaardconcert

Stomme film met live muzikale begeleiding

Muzikale omkadering naar keuze (piano, blokfluit, dwarsfluit of

piccolo, viool, cello, gitaar…)

Blaaskwartet

Drums

Harp

Jachthoorn

Big Band

Reis door de tijd: miniconcertjes met instrumenten die

doorheen de tijd (in de kerk) gebruikt werden

KOREN

Kinderkoor

Gospelkoor

Internationale koren

Koor met gehandicapten

durf! Al eens gedacht aan een jukebox formule Laat in de

voorafgaande weken bezoekers en/of omwonenden hun

favoriete nummer doorgeven. Speel een selectie op de Dag van

de Open Kerken of maak een “hitparade.”

MUZIKALE INTERMEZZO’S EN ANDERE

Geleid bezoek met muzikale intermezzo’s

Voordracht van poëzie of religieuze verhalen met muzikale

intermezzo’s of muzikale begeleiding

Avondgebed met orgelbegeleiding

Maak op voorhand een cd die je tijdens het bezoek kan

laten afspelen

durf!

PARTICIPATIE

Free podium

Voor kinderen: workshop zelf muziekinstrumenten

maken, eventueel gevolgd door een “concert”

MEDITATIE, GEBED EN MUZIEK

Avondmeditatie (met orgel)

Stilte en meditatie: voorzie eventueel een geschikte ruimte

Ademhalingsoefeningen voor lichaam en geest met een ervaren

begeleider

“Alleen in de kerk”: geef de bezoeker de mogelijkheid om een tijdje

alleen in de kerk te vertoeven, eventueel ’s avonds bij kaarslicht

10


SYMPOSIUM

Voorstelling van de patroonheilige van de kerk en zijn/haar geschiedenis

Wat is een kerk, basiliek, kathedraal, moskee, synagoge, abdij, klooster,

begijnhof… (geschiedenis, symboliek)

Geschiedenis van de kerk

Toelichting over kerk en ecologie met behulp van "Groene gids voor onze

kerken" (www.openkerken.be/default.aspstructureID=130)

Wereldgodsdiensten, interreligieuze contacten

durf!

CONFERENTIE MET BEZOEK

Enkele voorstellen voor een onderwerp van zo’n conferentie met bezoek:

“de doopvonten”

“het heiligdom”

“de sculpturen”

“de schilderijen”

“het orgel”

“de glasramen”

“de grafmonumenten”

“symboliek in ons gebedshuis”

“liturgisch vaatwerk”

“het meubilair”

VRIJE OF GELEIDE BEZOEKEN

durf! Leid bezoekers door je gebouw met

een snoer van oude foto’s met daarop het

Geleid bezoek aan de crypte (in kleine groepjes)

desbetreffende hoekje, schilderij, voorwerp…

Geleid bezoek aan de kerk en de sacristie met haar religieuze voorwerpen

Geleid bezoek aan de toren

Geleid bezoek rondom de kerk: tuin, kerkhof, kapelletjes in de buurt, enclos paroissiaux…

Vrij bezoek

Zoektocht door de kerk

durf! Verander de manier waarop je informatie geeft. Verras mensen tijdens

een vrij bezoek door verschillende “Wist je dat” kaartjes op te hangen met

daarop een kleine anekdote of een leuk weetje over het gebouw en zijn

geschiedenis. Korte, luchtige en/of ludieke informatie blijft het best hangen.

durf!

11


LITURGIE

Feestelijke viering in dialect

Viering met een gastpriester

Kinderviering

Themaviering

Openluchtviering, eventueel ’s avonds met kaarsen en fakkels

Processies of andere religieuze tradities

Getijdengebeden (metten, lauden, priem, vespers, completen…)

CATECHESE

Catechese gebaseerd op de glasramen, beeldhouwwerken, schilderijen…

TIP ! Zorg tijdens een feestelijke viering voor

boekjes met daarin de speciale teksten en

liederen, zodat de aanwezigen kunnen volgen.

ANIMATIE

Inwijding van gerestaureerde voorwerpen of delen van het gebouw (glasramen, orgel, retabel, schilderij…)

Educatieve en ludieke animatie ter ontdekking van de architectuur of bouwtechnieken van het gebedshuis

Animatie rondom de kerk, bijvoorbeeld volksspelen of petanque, rommelmarkt, brocante, fair-trademarkt,

speelgoedmarkt, markt met streekproducten…

Zoektocht in de kerk naar “verborgen elementen”

Initiatie yoga, pilates, tai chi… of andere sporten die zowel aan lichaam als aan geest belang

hechten, met een ervaren begeleider.

“Nacht der Kerken”: organiseer één van je activiteiten bij

valavond, eventueel in samenwerking met andere kerken in

de omgeving.

durf!

durf! Zoek samenwerking met andere verenigingen

wanneer je zorgt voor animatie, bijvoorbeeld de

jeugdbeweging, welzijnsverenigingen, socio-culturele

verenigingen, sportclubs of de toneelkring.

12


FILM

Vertoning van films over religieuze figuren, bijvoorbeeld: Pope John Paul II, Jezus of Nazareth,

The passion of the Christ, Jesus Christ Superstar, The son of Man, The 10 commandments,

Salome; Quo vadis

Voor kinderen: Bijbelse tekenfilms

Vertoning van een of een film met maatschappelijk thema

Stomme film met (live) muzikale begeleiding

Drive-in filmvertoning op het kerkplein

TIP ! Houd er rekening mee dat vele gebedshuizen

moeilijk te verduisteren zijn. Overweeg daarom een

avondvertoning.

©lemmert.be

ROLLENSPEL

Vertel of zing verhalen/ legendes tussen de geleide bezoeken

Maak van je geleid bezoek een verhaal of een legende

durf!

DANS

Ballet

Moderne choreografie

Voor kerken op de Sint-Jakobswegen: muziek, zang en dans van

de pelgrims en van Galicië

©lemmert.be

13


ONTDEKKINGSTOCHTEN

Erfgoedwandeling (eventueel met als thema lokale verhalen, legendes en tradities)

tussen enkele kerken

(Fiets)zoektocht

Fietstocht

Circuit voor rolschaatsers, skaters, steppers

Rondleiding of toch die inspeelt op de zingtuigen

TIP ! Via www.routeyou.com kan je je

eigen wandel-, fiets- en motorroute in

elkaar steken en online publiceren.

POËZIE – LITERATUUR

Voordracht van Bijbelse/religieuze poëzie

Voordracht van hedendaagse poëzie

“Voorlees-marathon”: verschillende personen lezen hun favoriete passage uit de Bijbel voor

(religieuzen, politici, lokale beroemdheden…)

Lezing: de invloed van religie op grote auteurs

TIP ! Zoek

samenwerking

met een lokale

boekhandel of

met de

bibliotheek

THEATER

Vertolking van religieuze verhalen of Bijbelverhalen

Kindertheater met verkleden

Vertolking van maatschappelijke stukken

Stand-up comedy of maatschappijsatire

Musical

Opera

durf!

durf! Doe beroep op de communicanten

om een toneelstuk op te voeren.

14


ACTIVITEITEN VOOR KINDEREN EN JONGEREN

Maak een ganzenbord met Bijbelse taferelen en heiligen (die voorkomen in de kerk)

Tekenwedstrijd

Kinderrondleiding of quiz om de kerk te ontdekken

3D maquettes van je gebedshuis

Workshop: Bijbelse keuken

Labyrint van de Pelgrim: levensgroot ganzenspel te ontlenen bij de Stichting Open Kerken

Poppentheater

Kinderanimatie tijdens activiteiten voor volwassenen. Bijvoorbeeld (levensgrote)

gezelschapspelen

VOOR JONGEREN

Computerspel over religie of je gebedshuis

Avondwandeling naar een kapel of kerk met nadien

een kampvuur (gitaar, discussies, verhalen…)

Jongerenconcert: tamboerijn, djembé, gitaar…

durf!

DIVERSE ACTIVITEITEN

Kerk in de bloemen

Glaasje van de vriendschap, eventueel met hapjes

Kookles: Bijbelse keuken

Markt met streekproducten of bio-producten

Fijnproeverswandeling

Oecumenische kerk: ontmoeting van verschillende geloofsgemeenschappen

“Wereldkerk”: dialoog tussen verschillende culturen bevorderen door verschillende

gemeenschappen samen te brengen. Bijvoorbeeld d.m.v. een muziekavond of een

hapjesavond met het beste van de verschillende culturen

Ballonvaart over de kerk

Jogging tussen verschillende kerken

15


©lemmert.be

Enkele referenties

Sterk geïnspireerd door onze ideeën, maar geen idee waar je moet beginnen Wij zetten hier alvast enkele

referenties op een rijtje. Het zijn artiesten die ons zelf gecontacteerd hebben omdat ze interesse hadden om te

werken of te spelen in een kerkgebouw, of artiesten waar we zelf op gevallen zijn en wel toepasselijk vonden voor

een gebedshuis. Het spreekt voor zich dat dit geen exhaustieve lijst is, maar louter een vertrekpunt is.

EXPO

Sacred Places is een kunstenorganisatie die orginele, multidisciplinaire projecten uitwerkt (www.sacredplaces.be)

Moderne kunstvoorwerpen : Marie-Paule Haar (www.marie-paule-haar.be)

Kalligrafie : Yves Leterme stelde zijn werk in 2011 ten toon in de St-Anna-ten-Drieënkerk in Antwerpen (http://users.skynet.be/fa464953)

MUZIEK

ZANG

Religieuze gezangen: Pandora en Ultreya (www.myspace.com/ultreyapandora)

Hedendaagse muziek:

Amatorski (www.amatorski.be)

The Boney King of Nowhere (www.myspace.com/thebonyking)

Solanaceae (www.myspace.com/solanaceaelodge)

Isbells traden in 2011 op in de Predikherenkerk in Leuven (www.myspace.com/isbellstheband)

Folkmuziek:

AmoRRoma (http://amorroma.majesticstudio.be)

Ishtar (www.ishtar.be)

The Quast (www.soundslike.be/thequest)

Calan (www.calan-band.com)

Een overzicht van christelijke rockbands vind je op (www.fimugabo.nl/b2evolution/blog1.php)

Belgische christelijke rockbands:

Angelos (www.angelos.sitew.com)

New Soul (www.youtube.com/watchv=k0Rg8xOCIsU)

©lemmert.be

16


KOREN

Kinderkoren (http://www.koorenstem.be/index.phponderdeel=3048&titel=Kinderkoren)

Kinder- en jeugdkoren (http://www.koorenstem.be/index.phponderdeel=3049&titel=Kinder-+en+jeugdkoren)

Jeugdkoren (http://www.koorenstem.be/index.phponderdeel=3050&titel=Jeugdkoren)

Volwassenkoren (http://www.koorenstem.be/index.phponderdeel=3051&titel=Volwassenenkoren)

Koor met mindervaliden: Poco a Poco (www.pocoapoco.be)

CONCERTEN

Beiaardconcert: ter gelegenheid van de vijfde verjaardag van de Stichting Open Kerken

zullen alle beiaarden en klokken in gans België feestelijk luiden vanaf 14u

Drums: Feniks Taiko (http://fenikstaiko.blogspot.com)

Drums: Lokomotiv (www.jozanders.be/groepen/lokomotiv)

Harp: Vivian Jacob (www.vivianjacob.net)

Harp: Harpe Diem (http://harpediembe.brinkster.net/kwartet_algemeen.htm)

Glazen muziekinstrumenten (www.glassmusic.org)

Orkest van Daniel Glineur: 5 tot 30 muzikanten (www.musicordes.be)

Kamerorkest Amaryllis (contact: Jocelyne Rossenu, mail: josetrose@versateladsl.be, tel: 0476 67 39 00)

Duo Jardon: piano en zang (http://amelia-jardon.com/duo.html)

Música Temprana: barokinstrumenten en zuid-Amerikaanse instrumenten met zang. Barokrepertoire uit Zuid-Amerika (www.musicatemprana.com)

Orgel en stomme film “La Passion de Jeanne d'Arc” : Michel Berger, organiste van de Saint-Jossekerk in Brussel (tel 0495 31 68 07 (Fr))

Historische muziek op historische instrumenten: Les Abbagliati (http://lesabbagliati.blogspot.com)

Historische muziek met omkadering: La Cetra d’Orfeo (www.lacetradorfeo.com)

©lemmert.be

SYMPOSIUM

Op www.symboliek.be vindt u een lexicon van symbolen en

symbolische voorstellingen met voorbeelden uit Vlaamse kerken.

ANIMATIE

Educatieve animatie over oude bouwtechnieken : Jean-Noël Lippert

(www.athenaeum.ch/corbpm39.htm)

17


©lemmert.be

FILM

Films over religieuze figuren:

- Pope John Paul II

- Jezus of Nazareth

- The passion of the Christ

- Jesus Christ Superstar

- The son of Man

- The 10 commandments

- Salome

- Quo vadis

Bijbelse tekenfilms (www.sabramuziek.nl/nl/catalog/1212/bijbelse-tekenfilm.html)

Docville is een jaarlijks documentairefestival in Leuven.

Op hun website (www.docville.be) vind je heel wat inspiratie voor recente documentaires.

Films met maatschappelijk thema en/of documentaires:

- Hotel Rwanda

- Rainmakers

- From Haiti’s Ashes

- An Inconvenient Truth

DANS

Tijdens de “12 weken van Sint-Michiel” in de Sint-Michielskerk te

Leuven bracht “het Danshuis” het project “Pur Sang”

(www.sacredplaces.be/site/12weken2011week4.html)

ONTDEKKINGSTOCHTEN

Dit artikel heeft het over stadsrondleidingen voor blinden:

(http://www.steunbartimeus.nl/nieuws/nieuwsbericht/792)

Via www.routeyou.com kan je je eigen wandel-, fiets- en motorroute

in elkaar steken en online publiceren

©lemmert.be

18


POËZIE – LITERATUUR

Gezongen poëzie: Gezelle Gezongen (www.gezellegezongen.be)

THEATER

©lemmert.be

Lune et l’autre asbl (fr) (http://luneetlautreasbl.jimdo.com)

Crux kerktheater (www.cruxkerktheater.nl)

Theater Antigone (www.antigone.be)

ACTIVITEITEN : KINDEREN EN JONGEREN

Labyrint van de Pelgrim: levensgroot ganzenspel te ontlenen bij de Stichting

Open Kerken (www.openkerken.be/default.aspstructureID=139)

Goutte d’eau: franstalige sensibiliteitscampagne voor gebruik van water

poppentheater voor kinderen van 2,5 tot 8

(http://www.swde.be/xml/fiche__fr-FLASH-0-NBCOL-3-IDC-964-IDD--.html)

DIVERSE ACTIVITEITEN

Recepten voor historische gerechten, waaronder de Bijbelse keuken:

(www.annabee.net/historie.html)

Afdaling van de toren door de brandweer of lokale klimclub :

(http://www.ouest-france.fr/actu/actuLocale_-Les-sapeurs-pompiers-feront-lespectacle-dimanche-_44057-avd-20110521-60528936_actuLocale.Htm)

Jogging tussen twee kerken of parochies

(www.diocese-frejus-toulon.com/14ieme-course-des-paroisses.html )

19


50 onmisbare tips van

organisatoren voor organisatoren

aangepast van Open Heritage Days:

“50 TOP TIPS from organisers to organisers”

www.heritageopendays.org.uk

DOE IETS BIJZONDERS

1 Wek nieuwsgierigheid – Bezit je verborgen schatten Zet ze in de

schijnwerpers om een gekende plaats in een nieuw daglicht te zetten.

2 Verras het publiek – Ga op zoek naar spectaculaire of eigenaardige

aspecten om bezoekers aan te trekken.

3 Vergeet de menselijke factor niet – Een spannend, meeslepend of

emotioneel verhaal zal mensen sneller betrekken bij erfgoed.

4 Verandering van spijs doet eten – Probeer een waaier van activiteiten

te organiseren in je gebouw of in de omgeving om tegemoet te komen

aan verschillende bezoekers.

5 Altijd hetzelfde liedje Tracht je publiek geïnteresseerd te houden!

Verander de invalshoek van je presentatie door een nieuw thema te

gebruiken of andere verhalen te vertellen.

6 Al doende leren we ! Laat bezoekers je

gebouw op verschillende manieren ontdekken:

een demonstratie, artisanale activiteiten

gebaseerd op de bouw van de kerk,

schattenjacht, detectivespel, …

7 Prikkel alle zintuigen:

Het laten vasthouden van

(replica’s van) artefacten

maakt geschiedenis meer

toegankelijk. Muziek verandert de beleving van een ruimte en aangepaste

verlichting kan een geheel andere sfeer scheppen.

8 Spreek tot de verbeelding – Verhalen, archiefbeelden en oude foto’s

wekken nostalgie. Het naspelen van verhalen in kostuums, of

gekostumeerde rondleidingen, brengen de geschiedenis van een plaats

weer tot leven.

9 Een aandenken – Een tastbare souvenir moedigt mensen sneller aan

om terug te komen: een postkaart, plattegrond van de kerk, magneetjes,

badge of pin, flyers…

10 Belgen zijn Bourgondiërs - De

aantrekkingskracht van een hapje of een

drankje is niet te onderschatten. Lokale

lekkernijen zijn immers ook een vorm van

erfgoed.

©lemmert.be

20


WEES GEORGANISEERD

11 Schrijf je zo vroeg mogelijk in - De uiterste deadline voor het

opgeven van je activiteiten voor het gedrukte programma is 31 januari. Let

op: veranderingen kunnen nadien enkel nog op de website aangepast

worden!

12 Wees creatief, maar realistisch – Overschat jezelf niet. Het kost veel

tijd om activiteiten tot in de puntjes te regelen. Gun jezelf dus voldoende

tijd.

13 Stel en respecteer deadlines – zeker wanneer je meerdere

activiteiten organiseert. Stel een planning op.

14 Vergeet de verzekering niet – Vermijd risico’s. Breng je verzekeraar

sowieso op de hoogte van je activiteiten.

15 Samen staan we sterk – Contacteer

andere deelnemers uit je omgeving. Je kan

promotie maken voor elkaars activiteiten en

bezoekers doorverwijzen op de dag zelf.

Contacteer de Stichting Open Kerken als je

niet zeker weet wie er allemaal deelneemt in

je regio.

16 Wees er zeker van dat de gegeven

informatie correct en actueel is en dat

iedereen weet wat zijn taak is.

18 Zorg er voor dat

iedereen je evenement

kan vinden – Breng een

duidelijke, leesbare

signalisatie aan. Denk

ook aan bezoekers die

het openbaar vervoer

gebruiken. Verspreid

eventueel een plannetje. Markering op het trottoir is overigens een leuke

manier om bezoekers naar moeilijk bereikbare plaatsen te leiden

(www.greengraffiti.nl)

19 Feedback – Bedenk op voorhand hoe je je evenement gaat

evalueren om de impact te meten, toekomstige activiteiten te inspireren

of fondsen aan te trekken. Een evaluatieformulier zal beschikbaar zijn op

www.openkerken.eu. Je ontvangt nadien sowieso een algemeen

evaluatieformulier voor de algemene werking van de Stichting Open

Kerken.

20 Denk aan een plan B – Hoop

op het beste, verwacht het slechtste

(slecht weer, veranderingen op het

laatste moment, ziekte bij je

medewerkers…)

17 Tracht je activiteiten zo te regelen dat bezoekers ook nog tijd

hebben om andere gebouwen te bezoeken.

©lemmert.be

21


GA OP ZOEK NAAR HULP

21 Zorg voor voldoende medewerkers – Vrijwilligers kunnen niet

tegelijkertijd bezoekers onthalen, een rondleiding geven en vragen

beantwoorden. Spreek andere lokale verenigingen aan zoals de

historische kring, archeologische kring, scouts, Rotary, ziekenzorg, KVLV,

studenten…

22 Ga voor diversiteit – Hoe breder de

kring van betrokken vrijwilligers, hoe groter het

aanbod aan kennis en vaardigheden waarop je

beroep kan doen bij het organiseren van je

activiteiten.

23 Voorzie korte shiften – Het is makkelijker

om vrijwilligers te vinden voor een klein

engagement (2 à 3u). Als ze zich amuseren,

blijven ze misschien wel langer.

24 Benut kennis en vaardigheden – Zorg voor een warm onthaal en

een geanimeerde rondleiding door elke vrijwilliger een rol te geven die

hem of haar het best past.

25 Vermijd verwarring – Geef vrijwilligers een opleiding zodanig dat

iedereen goed op de hoogte is van alle activiteiten en van de

veiligheidsprocedures.

26 Op zoek naar geld – Alle beetjes helpen. Zoek sponsoring, hulp in

natura, peters en meters… Een lokale uitgever kan affiches en flyers

drukken, een lokale firma kan materiaal uitlenen… Klop ook aan bij je

gemeente voor financiële en/of logistieke ondersteuning.

27 Specifieer – Sponsors financieren sneller een bepaald aspect van je

evenement (marketing, PR, kostuums, muzikanten…)

28 Netwerk – Contacteer andere lokale deelnemers en groepen om

krachten en middelen te bundelen en de gezamenlijke zichtbaarheid te

verhogen.

29 Giften – Vrijwillige giften brengen soms meer geld binnen dan het

aanrekenen van bepaalde diensten (rondleiding, drankje, toegang…)

30 Keep in touch – Er zijn verschillende manieren om bezoekers

betrokken te houden bij je erfgoed na afloop van de Dag van de Open

Kerken: een nieuwsbrief, een facebookpagina, een oproep voor vrijwilligers,

lidmaatschap van de “vrienden van…”

SCHREEUW HET VAN DE DAKEN

31 Trek de aandacht van het publiek

door middel van een opvallende titel of

een bijzondere beschrijving van je

activiteiten in het programma en in het

persbericht.

32 Denk na over je verschillende

doelgroepen en over hoe ze te bereiken.

33 Kies binnen je organisatie een persverantwoordelijke – Beslis wie er

interviews zal geven.

34 Gebruik foto’s – Een foto van goede kwaliteit (minstens 300 dpi

resolutie) is essentieel om je boodschap over te brengen en onder de

aandacht te brengen.

35 Contacteer radio, tv, lokale kranten – Geef stapsgewijs meer

informatie in aanloop naar je evenement, maar geef ook informatie achteraf.

Je kan hierbij het persbericht van de Stichting Open Kerken gebruiken.

22


36 Bedenk verschillende invalshoeken en anekdotes voor de

verschillende media en journalisten.

37 Laat je niet uit je lood slaan door een eerste tegenslag. Blijf positief

en enthousiast, bijt door.

38 Vraag aan lokale verenigingen, organisaties, scholen, bedrijven…

om je affiches en/of flyers op hun website, intranet of prikbord te plaatsen.

Vraag aan de priester om je evenement aan te kondigen na de

erediensten.

39 Verspreid affiches en flyers via de bibliotheek, winkels, het station,

de wachtzaal bij de dokter, cafés, de sporthal, de frituur, het

gemeentehuis…

40 Trek de aandacht op straat – Deel flyers uit of organiseer een

opvallende stunt.

41 Benut het promotiemateriaal van de Stichting Open Kerken

optimaal: banners, posters en programmabrochures. Gebruik ook het logo.

Banners, balonnen, linten, affiches… trekken van ver de aandacht.

42 Als je zelf een lokale programmabrochure maakt, zorg er dan voor

dat er ter plaatse en bij de dienst toerisme voldoende exemplaren te

verkrijgen zijn. Pdf-bestanden kunnen op je website en op

www.openkerken.eu geplaatst worden.

46 Denk aan verjaardagen of andere gelegenheden om je activiteiten

van een thema te voorzien of simpelweg extra aandacht mee te geven.

47 Gebruik sociale media om met bezoekers in contact te komen; dit

zowel voor, na en tijdens het evenement (Facebook, Twitter, een blog…)

48 Werk samen met andere lokale evenementen (gastronomisch

festival, sportevenement…) en profiteer van hun media-aandacht. Werk

samen in plaats van te concurreren.

49 Neem foto’s van gelukkige bezoekers tijdens je activiteiten – Zulke

foto’s zijn handig voor persaandacht achteraf en voor de PR van je

volgende evenement.

50 Mond aan mond reclame is essentieel – Tevreden bezoekers zullen

volgend jaar voor de beste promotie zorgen.

TEN SLOTTE: Geniet ervan! Enthousiaste vrijwilligers en werknemers zijn

één van de belangrijkste troeven van een geslaagd evenement. Onderzoek

toont aan dat zij een geslaagde dag voor de bezoekers kunnen omvormen

tot een fantastische dag.

43 Indien je een circuit maakt, zorg er dan voor dat je route goed is

aangeduid en dat alle informatie op elke tussenstop aanwezig is.

44 Vraag een lokale/regionale krant om advertentieruimte voor je

evenement (eventueel als sponsoring)

45 Organiseer een persconferentie – Nodig hierbij bijvoorbeeld ook

de schepen voor toerisme/cultuur, de burgemeester of een lokale

beroemdheid… uit.

©lemmert.be

23


If heritage is to have meaning, either to the present or the future generations,

then it must be made accessible and relevant to those who wish to experience it.

Garrod & Fyall, 2000

open kerken

Stichting Open Kerken • Stichting van openbaar nut • NN 0886.645.326 • Zetel: Distelsstraat 44/16 - 1030 Brussel

Correspondentieadres: Kalverstraat, 24 - 3320 Hoegaarden • Tel: 0498-84 20 26 • Mail: info@openkerken.be • www.openkerken.eu

More magazines by this user
Similar magazines