Vlaamse Schrijnwerker_november_2010.pdf - Magazines ...

chrijnwerKer84November 2010 • Driemaandelijks vakblad van de Confederatie Bouw - Vlaamse Schrijnwerkers vzw. • Lombardstraat 34 - 42 • 1000 Brussel • afgiftekantoor GENT X3 e Dag van de Afwerkingwas schot in de roosen krijgt 4e editie in 2011!In welke mate zijnverven en kitten verenigbaar?De geluidsisolatievan hellende dakenDe stabiliteit vanglazen binnenwandenNieuwe richtlijnen voorde AluminiumconstructeurPlaatsingsvoorschriften brandwerendedeuren in lichte binnenwandenBij dit nummerGRATIS PLANAGENDAvoor de leden van deConfederatie Bouw.www.bouwmagazines.be

Inhoud6HoutsoortEen focus op FSC-hout in deze rubriekmet een bespreking van Tali: een houtsoortgeschikt voor o.a. zware constructiesbuitenhhuis.26BinnenwandenDit artikel gaat dieper in op de glazenbinnenwanden, waarvan de vorm,afmetingen en bouwsysteem geval pergeval moeten bekeken worden.36Dag van de AfwerkingMeer dan 1.700 bezoekers maken ‘Dagvan de Afwerking’ tot grootste één-dagsevenementuit de sector.INHOUD5 Voorwoorddoor Yves De Keyser6 HoutsoortTali8 School en industrieDe Gouden Schaaf 2010 bekroont de beste jongeBelgische Schrijnwerkers11 Buitenschrijnwerk- In welke mate zijn verven en kitten verenigbaar?- Elastische dichtingmiddelen in de houten ramen- endeurenindustrie16 GeluidsisolatieDe geluidsisolatie van hellende daken20 JuridischDe aansprakelijkheid bij een verkeerde factuur22 Dé ParketplaatsersEerste, bijzonder geslaagde zomerevenement vanDé Parketplaatsers in Museum M.24 Opleiding glasplaatserOpleidingen in Kortrijk en Heusden-Zolder.26 BinnenwandenDe stabiliteit van glazen binnenwanden28 VakkennisNieuwe uitgave van Richtlijnen voor de AluminiumConstructeur30 Werking van de federatie- Vlaamse houtproef in Antwerpen- Prijsuitreiking aan Antwerpse leerlingen- Vlaamse Schrijnwerkers bezoeken gecertificeerdpassiefgebouw32 Evenementen6 e grote Familiedag in Plopsaland opnieuw groot succes34 Bewap- BEWAP fietst doorheen prachtig Klein-Brabant- Designplafonds met eindeloze mogelijkheden- Vuurtest voor Stalen Brede Panelen36 EvenementenEen uitgebreid verslag over Dag van de Afwerking,Afwerken is de kunst en de Grote Prijs van de Afwerking42 Brandwerende deurenInfofiche Brandwerende deuren in brandwerendelichte scheidingswanden49 Technische infofiche machines- Opdeelzaag Giben ICON 1 Z95- Hydraulische ramenpers S+S – type RP 300052 AgendaInfo- en opleidingsavonden, opendeur- endemonstratiedagen, beursnieuws54 SplinterinfoNieuws uit de sector60 DiversenNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker3

Bij ons steelt glasde showSaint-Gobain Glass Solutions stuwt glas naar nieuwe creatieve hoogtes. In de hedendaagse bouw- en interieurtrends is hetvoortaan glas dat de show steelt. Denk maar aan ons high-end design glas en aan onze functionele, slimme glassystemen.We kunnen voor u elke oplossing uitdokteren, van courant dubbel glas tot uw meest creatieve ontwerpen.Met Saint-Gobain Glass Solutions kan u rekenen op een netwerk van bedrijven dat een wereldwijde glasexpertise combineertmet een lokale aanwezigheid dicht bij de klant.Meer info: www.sggs.bewww.sggs.be

Voorwoord4de editie van de Gouden SchaafDe vierde uitgave van de Gouden Schaaf is achter de rug en maakte de hooggespannen verwachtingenwaar. 36 kandidaten, waaronder 10 Vlaamse, werden aan het werk gezet tijdens een proef verspreidover twee dagen.De twee doelstellingen van de wedstrijd werden ook waargemaakt: de promotie van het vak vanschrijnwerker en de opwaardering van de opleiding.Yves De KeyserAl dient een belangrijke, onmiskenbare kanttekening te worden gemaakt. Als jurylid heb ik dewedstrijd van nabij kunnen volgen. Reeds van bij het begin van de proef stelden wij verschillen vast,tussen de scholen onderling en tussen Vlaanderen en Wallonië. In Vlaanderen ligt de nadruk opwerken met computergestuurde machines, in Wallonië meer op het handwerk, dit kwam tijdens dewedstrijd duidelijk tot uiting.Het moet echter gezegd, dit betrof een zware wedstrijd, de jury was dan ook bijzonder lovend voor dewinnaar. Voor de eerste keer in vier edities gaf de jury de beoordeling 'excellent' aan de laureaat. Debeste jonge schrijnwerker, Steven Bruyère, maakt dan ook een goede kans bij het verdedigen van deBelgische eer op EuroSkills 2010 in Lissabon.De Dag van deAfwerking is stilaanuitgegroeid tot déreferentie in de sectorGeslaagde evenementenGelijktijdig met de wedstrijd de Gouden Schaaf vond op 30 september in de Kelders van Cureghemde Dag van de Afwerking plaats. Wij kunnen met in totaal niet minder dan 1.700 aanwezigenterugblikken op een bijzonder geslaagde derde editie. Begonnen als een organisatie van onzegespecialiseerde vereniging BEWAP, werd de doelgroep van dit vakevent de voorbije jaren sterktuitgebreid.Op deze editie waren nagenoeg alle grote spelers uit de hele afwerkingssector paraat. Er waren nietalleen fabrikanten, maar ook heel wat leveranciers van werkmaterialen en toebehoren aanwezig.Wij mogen dan ook met trots (vast)stellen dat de Dag van de Afwerking stilaan uitgegroeid is tot eenreferentie in de sector.Ook de Dag van het Dak van 8 oktober kon met 1.200 bezoekers op bijzonder veel belangstellingrekenen. Ik maak hierbij graag mijn felicitaties over aan allen die hebben bijdragen tot het welslagenvan deze evenementen.In dit nummer van De Vlaamse Schrijnwerker besteden wij ook bijzondere aandacht aan deproblemen die zich kunnen stellen bij de interactie tussen siliconen en coatinglaag bij de afwerkingvan buitenschrijnwerk. Vandaag wordt het merendeel van het buitenschrijnwerk afgewerkt metwatergedragen afwerkingssystemen, dit vraagt om nieuwe gezamenlijke oplossingen van deschrijnwerkerij, coatingproducent en producent van siliconen. U leest het allemaal verder in ditnummer. Veel leesplezier!COLOFONConfederatie Bouw -Vlaamse Schrijnwerkers vzwLombardstraat 34-42, 1000 BrusselTel.: 02/545 57 05Fax: 02/545 58 59www.vlaamseschrijnwerkers.bebtw be 438.617.271Verantwoordelijke uitgeverSylveer De DobbelaereKnokseweg 2 - 9910 KnesselareYVES DE KEYSER: VOORZITTER CONFEDERATIE BOUW – VLAAMSE SCHRIJNWERKERSCommissie van het VakbladVOORZITTER : Sylveer De DobbelaereONDERVOORZITTER : Yves De KeyserDIRECTEUR : Filip CoveliersLEDEN : Rudi Carmeliet, Willy Simoensen Wouter VanderjeugtAdministratie en redactieEindredactie : Filip CoveliersRedactie : Koen De Gelder, Wouter RogiersTel.: 02/545 57 05Fax: 02/545 58 59wouter.rogiers@confederatiebouw.beAdvertentieverantwoordelijkeInge De RidderTel.: 053/80 87 47 Fax: 053/80 87 48inge.deridder@confederatiebouw.beRealisatieLittle BIG BandHenri Farmanstraat 40 - 9000 GentTel.: 09/269 90 00 Fax: 09/269 90 08pierre@littlebigband.beDrukwerkDrukkerij Geers, OostakkerCoverbeeld© AGC Mirodan BouwglasLID VAN DE UNIEVAN UITGEVERS VANDE PERIODIEKE PERSNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker5

HoutsoortTaliFoto's : © Decolvenaere HoutimportTali is een zeer duurzame, mooie, bruingele tot bruinrode,slijtvaste, sterke en zware houtsoort, die – zoals azobé – geschiktis voor zware constructies waaronder waterwerken,bruggen, dwarsliggers,…, alsook voor (meestal drukbelopen)parket en plankenvloer, industriële vloeren en voertuigbodems,evenals terrassen (kwartiers gezaagd). Tali is nu ookreeds verkrijgbaar met FSC-label.HOUTBESCHRIJVINGHet kernhout van tali is mooi bruingeel tot bruinrood, en heefteen gelijkmatige structuur. Vrij grote kleurverschillen, veroorzaaktdoor de verschillende groeiomstandigheden, kunnen voorkomen.De kleuren donkeren na onder invloed van het licht. Soms komeniets donkerder gekleurde strepen voor. Het spint is geelgrijs totdonkergeel. Tali is kruisdradig. De nerf is matig grof tot grof.GROEIGEBIEDENTali is de commerciële naam voor de botanische soorten Erythrophleumivorense A. Chev. en Erythrophleum suaveolensBrennan, behorend tot de familie der Leguminosae en voorkomendin tropische Afrika, van Nigeria tot Mozambique. Voor deBelgische import zijn ondermeer Ivoorkust, Kameroen, CongoBrazzaville, Gabon en Ghana van belang.BOOMBESCHRIJVINGDe boomhoogte bedraagt gemiddeld 30 meter, en is meestal tot dehelft takvrij. De diameter varieert van 80 tot 100 cm, en bereiktsoms 150 cm. De stam is zelden recht, vaak onregelmatig quadoorsnede en heeft een lage wortelaanloop.KWALITEITEN, DUURZAAMHEIDSKLASSEIn België wordt de topkwaliteit FAS (First and Second) ingevoerd,volledig buiten hart en spint en nagenoeg steeds bijna volledigvrij van andere fouten. Het kernhout behoort tot de natuurlijkeduurzaamheidsklasse I. Het spint is uiteraard niet duurzaam enbehoort tot duurzaamheidsklasse V.DROGENHet drogen dient langzaam en zorgvuldig te gebeuren, teneindevervormingen en barsten te voorkomen. Bij de zwaardere sectiesis een zekere scheurvorming tijdens het luchtdrogen onvermijdelijkhetgeen overigens geen invloed heeft op de mechanischeeigenschappen.6 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

BEWERKINGDe hoge densiteit en kruisdraad vereisen scherpe gereedschappenen kracht. Een goede stofafzuiging is noodzakelijk.BEVESTIGING EN AFWERKINGDe bevestiging is goed mits voorboren. De oppervlakafwerking isgoed.EIGENSCHAPPENGemiddelde volumieke massa*900 kg/m³Radiale krimp 90 tot 60% r.v.** 1%Tangentiële krimp 90 tot 60% r.v.** 1,2%Werken 90 tot 60% r.v.** 2,2%BuigsterkteElasticiteitsmodulusDruksterkte (evenwijdig met de vezel)SchuifsterkteHardheid (Janka) – KopsHardheid (Janka) – Langs154 N/mm²16.000 N/mm²93 N/mm²21,1 N/mm²n.a.12.990 N* bij houtvochtgehalte van 15 procent / ** relatief luchtvochtgehalteCOMMERCIËLE AFMETINGENDikte 26 mm 32 mm 65 mmVaste breedtes 80*/155/180 mm 155 mm 155/180/205 mmLengte215 cm en langerVoor zware constructies is ook zaagwerk op maat mogelijk.ToepassingenEnerzijds is tali zoals azobé geschikt voor zware constructies buitenshuis,zoals waterwerken, bruggen, traversen, voertuigbodems,katrollen, enz… Anderzijds is het mits deskundige droging tevensgeschikt voor (meestal drukbelopen) plankenvloeren en parket enindustriële vloeren evenals draaiwerk. Kwartiers gezaagd tali isgeschikt voor terrassen.Bron: Belgian Wood Forum – www.hout.be

School en industrieDe Gouden Schaaf 2010bekroont de beste jongeBelgische schrijnwerkersZesendertig jonge kandidaten hebben het op de Gouden Schaaftegen elkaar opgenomen om uit te maken wie de titel vanbeste Belgische jonge schrijnwerker van 2010 mocht dragen.De wedstrijd had onlangs plaats in het opleidingscentrumConstruForm in Grâce-Hollogne. De winnaar vertegenwoordigtons land in december in Lissabon op EuroSkills, het Europesekampioenschap voor technische beroepen.Moeilijke opdrachtDe vierde uitgave van de Gouden Schaaf maakte de hooggespannenverwachtingen waar. De zesendertig kandidaten,waarbij tien Vlamingen, waren tussen 18 en 20 jaar oudhadden al een strenge selectie in hun school of in een opleidingscentrumoverleefd. De wedstrijd was gespreid over tweedagen en vroeg in totaal 15 uur ingespannen werk. Hoewel deopdracht geen onmogelijke dingen vroeg, bleek hij toch nietvan de poes te zijn.Het proefstuk – Een test van verbindingstechnieken die leerling-schrijnwerkersmoeten beheersen.Juryvoorzitter Dominique Lobet: Voor het proefstuk had je eenaantal klassieke verbindingstechnieken nodig die leerlingenin het laatste jaar houtbewerking moeten beheersen: schuineverbinding, doorgeboorde en niet-doorgeboorde pen-gatverbinding,zwaluwstaart op halfhout, schaarverbinding enzovoort.Maar sommige deelnemers begrepen zelfs het prototype nietdat hen voorgesteld werd. De grote moeilijkheid schuilde inhet bovenste stuk, dat bestond uit een schaarverbinding op demiddenstijl.De Gouden Schaaf heeft twee doelstellingen: de promotie vanhet vak van schrijnwerker en de opwaardering van de opleiding.Een leerling die hoog scoort is een mooi visitekaartje vooreen school.Op dergelijke wedstrijden komen ook verschillen naar boventussen de scholen en tussen Vlaanderen en Wallonië.Yves De Keyser, voorzitter van de Vlaamse Schrijnwerkers enook jurylid tijdens de wedstrijd: Die verschillen zijn aanzienlijk.In Vlaanderen ligt de nadruk op werken met computergestuurdemachines, in Wallonië meer op het handwerk. En inDuitstalig België gaat er nog meer aandacht naar dat handwerk.Sommige scholen investeren in hun leerlingen en latenhun werken met kwaliteitsvolle werktuigen. Het is jammer datsommige jongeren aan de slag moeten met bij elkaar geïmproviseerdtekenmateriaal, want voor deze proef moet je zeernauwkeurig werken.Na twee dagen wedstrijd kon ik het gemiddelde niveau van deNederlandstalige leerlingen alleen maar betreuren. In Vlaande-De nationale wedstrijd- De Gouden Schaaf 2010 -werd georganiseerd dankzijde steunvan volgende sponsors:8 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

School en industrieToegangsticket voor EuroSkills en WorldSkillsOp 8 oktober werd de winnaar van de Gouden Schaaf plechtig bekengemaakt in de gebouwen vande Confederatie in Brussel. Voor de eerste keer in vier edities gaf de jury de beoordeling 'excellent'aan de laureaat. Dominique Lobet kondigde hem aan met de lovende woorden dat zijn prestatieszich konden meten met een computergestuurde machine.De beste jonge schrijnwerker van 2010 was Steven Bruyère van het Institut Notre Dame in Malmédy.Naast hem op het podium stonden Gérald Stoffen (Institut St-Joseph Saint-Hubert) et Edouard Seynaeve(Institut Don Bosco Doornik).Het podium van 2010 met links Yves De Keyser, voorzitter van de Vlaamse schrijnwerkers en Claude Macors,voorzitter Waalse schrijnwerkers.Skills Belgium en zijn partners sturen StevenBruyère van 7 tot 13 december naar Lissabonom de Belgische eer te verdedigen op EuroSkills2010. De kans zit erin dat de Belgische schrijnwerkersook deelnemen aan WorldSkills 2011 inLonden. Als ze voldoen aan de voorwaarden vanWorldSkills, zullen de vijf besten van de GoudenSchaaf dan mogen meedoen aan de selectie voordeze wedstrijd. Om hun kansen op een ereplaatste verhogen, zullen ze een intensieve training vanmeer dan zes maanden krijgen.ren ligt de nadruk teveel op productie. De ambachtelijke kantvan het vak wordt een beetje verwaarloosd. Voor wedstrijdenvan het niveau van EuroSkills is vooral de kwaliteit van deafwerking doorslaggevend. De Gouden Schaaf brengt gebrekenop dat vlak onbarmhartig aan de oppervlakte.BeoordelingHet is niet gemakkelijk om bij dergelijke wedstrijden objectiefte beslissen wie de beste is. De juryleden hanteerden dus eenbreed gamma van evaluatiecriteria. Het kleinste detail kon eenverschil maken in de finale afrekening.Dominique Lobet: Een proefstuk zoals dit vraagt precisie, maarje moet ook stressbestendig zijn en je tijd kunnen indelen. Dejury hield dus rekening met de kwaliteit van de interne en externeverbindingen maar ook met de snelheid van uitvoering.Daarnaast keken we naar de manier waarop deze jongerenwerken. Plaatsen ze hun richtpunten correct op de stukken?We evalueerden ook de afwerking van de smalle zijden en descherpe kanten en controleerden of de afmetingen overeenkwamenmet de plannen.Wenst u informatie rond een FSC-houtsoort? Surf naarwww.ikzoekfsc.be of wendt u tot uw plaatselijke houthandel.De jury – Een objectieve beoordeling eist dat het kleinste detail geëvalueerd wordt.NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker9

VMZINC, de meest modieuzegevel- en dakbekleding van vandaag!VMZINC pakt uit met een opmerkelijkecollectie zinken gevel- en dakbekledingsystemen.De materialen en de ontwerpenzijn zo gevarieerd dat ze elke woning detoets geven waar de bewoner zich goedbij voelt. Nieuwbouw of renovatie, klassiekelegant of eigentijds strak. VMZINC pastzich aan elke smaak aan. Geen wonder datzink dé bouwtrend van 2010 is!Past bij elke bouwstijlVMZINC producten creëren een esthetischemeerwaarde, op maat gesneden van de woning.Nieuwbouw of renovatie, de zinken bekledinglaat zich eenvoudig en creatief verwerken,plooit zich elegant naar elke bouwstijl en isverkrijgbaar in een waaier aan tinten en stijlen.Ook in combinatie met andere bouwmaterialenbezorgt VMZINC elk project een opvallend effect.Zo passen de VMZINC overlappingspanelen perfectbij o.m. houtskeletbouw.Eenvoudig te verwerkenNaast een modieuze uitstraling, biedt VMZINCnog een heel praktisch voordeel. De panelenzijn uiterst dun en hebben een licht gewicht.Ze zijn dus zeer gemakkelijk te verwerken. DeVMZINC overlappingspanelen, een kant-en-klaarsysteem voorzien van alle toebehoren, wegenbijvoorbeeld ± 8 kg/m².Duurzame kwaliteitenZink is een duurzaam materiaal met een uitzonderlijkelevensduur. Dankzij het onderhoudsvriendelijkekarakter en de mosongevoeligheidblijft een VMZINC gevel of dak tijdloos mooi.Zink is bovendien ongevoelig voor uv-stralen.Het beschermt de woning ook tegen regen enwind, en is te combineren met elke isolatiedikte,zowel bij renovatie als nieuwbouw. Datspaart alvast heel wat energie, zowel in dezomer als in de winter. Zo garandeert VMZINCjarenlang onbezorgd woonplezier.100 jaar, 100% recycleerbaarEn, last but not least, zink is goed voor hetmilieu. Het materiaal heeft niet alleen een langelevensduur (tot 100 jaar!), maar is ook tot 100%recycleerbaar. In Europa wordt nu al 90% vanhet ‘oud’ zink gerecycleerd en hergebruikt intalrijke andere toepassingen. Die ecologischemeerwaarde is uniek en helpt de impact van debouw op het milieu te beperken!Technische info en opleidingenOvertuig uzelf van de verleidelijke kwaliteitenvan VMZINC. Voor meer technische info, opleidingen,…:Sylvie Bernolet, tel. 02 712 52 13of e-mail sylvie.bernolet@umicore.comwww.vmzinc.beMeer info op www.zincfashion.be

BuitenschrijnwerkIn welke mate zijn verven en kittenverenigbaar?Er is tegenwoordig een ruim assortiment aan kittenvoorhanden die een uitgebreid toepassingsniveau kennenin de bouwsector. Sommige van deze kitten kunnenom esthetische redenen overschilderd worden. Op anderekitten zal de verf echter onvoldoende hechten of zullen devervormingen van de kit een duurzame overschilderingverhinderen. Indien men toch een duurzaam esthetisch effectwenst te creëren, is het raadzaam om de kitten niet teoverschilderen, maar in plaats daarvan gekleurde productente gebruiken.Kitten worden niet alleen gebruikt voor de opvulling vangaten of scheuren, maar ook als beglazings-, uitzettings- ofverbindingsvoegen binnen- en buitenshuis (verbindingentussen de muur en het schrijnwerk, tussen de muur en hetplafond, ...). Ze zijn met andere woorden essentieel voor deduurzaamheid van een bouwwerk.De norm NBN EN ISO 11600 (2004) maakt een onderscheidtussen glas- en bouwkitten. Deze categorieën worden verderonderverdeeld in klassen volgens het vervormingsvermogenen stijfheid. Zo bestaan er zogenaamde ‘elastische’ kitten diegrotere vervormingen kunnen opvangen en ‘plastische’ kittendie minder rekbaar zijn.De keuze en de kwaliteit van de gevelkitten kunnen voorgeschrevenworden volgens de technische voorschriften STS56.1 ‘Dichtingskitten voor gevels’. Dit document geeft eisenop voor gevelkitten volgens hun klasse en geeft bovendienaanbevelingen voor de keuze van de klasse volgens het voorzienegebruik en de afmetingen van de voeg.De volgende kitten zullen doorgaans een esthetische overschilderingvragen:• kitten die gaten of scheuren opvullen,• verbindingsvoegen binnenshuis,• beglazingsvoegen.Bepaalde kitten zullen echter een onvoldoende hechting opleverenvoor de verflaag en mogen niet geschilderd worden(zie tabel). Dit is onder meer het geval voor siliconenkitten,bitumineuze kitten en rubberkitten.Met kitten kan men een ononderbroken verbinding verzekerentussen bewegingsgevoelige materialen (uitzettings- enverbindingsvoegen, ...). Wanneer er een verflaag aangebrachtwordt op de kit, moet deze de dimensionele vervormingenervan kunnen opvangen. Indien dit niet het geval is, zullener scheuren, barsten en hechtingsverliezen optreden. Dezeschade zal zich vooral voordoen bij dikke of weinig elastischeverflagen of bij zwaar belaste kitten die belangrijkedimensionele vervormingen vertonen (dubbele-beglazingsvoegen,uitzettingsvoegen, verbindingsvoegen langer dan3 m in de gevel, ...). Voor deze toepassingen is het raadzaamom geen verflaag aan te brengen, maar gekleurde kitten tegebruiken. Om de kitten minder te laten opvallen, zijn zevaak verkrijgbaar in verschillende tinten (wit, grijs, bruin,zwart of doorzichtig). Kitten voor houttoepassingen zijnbeschikbaar in verschillende tinten en RAL-kleuren volgensde houtsoort waarop ze aangebracht worden. We willen eropwijzen dat kitten met lijnolie die gebruikt worden voor deopvoeging van enkele beglazingen steeds geschilderd moetenworden.Er kunnen zich bij het overschilderen van kitten ook andereeuvels voordoen die te wijten zijn aan compatibiliteitsproblementussen de verf en de kit of aan de droogtermijn van dekit.De compatibiliteitsproblemen kunnen veroorzaakt wordendoor:• een chemische onverenigbaarheid tussen de bindmiddelenvan de kit en de verf (zie tabel)• een wijziging van de eigenschappen van de kit (elasticiteit,duurzaamheid, ...) na de aanbrenging van de afwerkingsverf• een migratie van de inhoudsstoffen van de kit naar deverf. Hierdoor kunnen er zich in de verflaag zones vormendie anders zijn van kleur, langzamer drogen of stof aantrekken• een vertraging van de droging van de verf (doorgaans opbasis van oplosmiddelen) die veroorzaakt wordt door de kit• een verstoring van de hechting van bepaalde sneldrogendeverven met de kit (omwille van de verhoogde oppervlaktespanning).Bindmiddelen van dezelfde aard zijn doorgaans chemischcompatibel. Watergedragen verven, emulsies en dispersieszullen de samenstelling van de kit meestal niet wijzigen. Hetverdient in ieder geval aanbeveling om op voorhand de tech-NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker11

BuitenschrijnwerkKitten die niet geschilderd mogen wordenKitten die geschilderd mogen worden(vereiste minimale aanhechting)Kitten Compatibele verven (*)(Universele) azijnzure-siliconenkitten, neutrale-siliconenkitten,rubberkitten, bitumineuze kittenKitten op basis van acryl, polyurethaan,hybride polysulfide en polyurethaan, MS polymeer,Kitten op basis van polysulfide, butylKitten op basis van lijnolie, epoxy, polyester, cellulose,SPUR polymeerAlkyd- en acrylvervenAlkydvervenZie technische ficheKitten die al dan niet geschilderd kunnen worden en compatibele verven.(*) De compatibele verven worden weergeven in het algemeen en ter informatie. Deze compatibiliteit met de kit moet steeds geverifieerd worden aan de hand van de technischefiche van het product.nische fiches en de technische goedkeuringen van de kittente raadplegen om na te gaan of ze overschilderd mogen wordenen, zo ja, met welke compatibele verf. We willen eropwijzen dat de schilder steeds op de hoogte moet gebrachtworden van de aard van de kit of, idealiter, de technische fichevan het product moet ontvangen. Indien dit niet gebeurt,kan deze laatste onmogelijk de gebruikte kit identificeren.Ten slotte drogen bepaalde kitten zeer snel (soms in enkeleminuten) waardoor de schilderwerken niet onderbroken hoevente worden. Bij dikkere kitten is het vaak aangewezen ompas te schilderen van zodra deze volledig droog zijn. Indienmen deze raadgeving niet opvolgt, kan de drogingskrimpvan de kit de verf doen barsten of afschilferen. Een te snelleoverschildering kan tevens de droging van de kit wijzigen ofde eigenschappen ervan aantasten.Door: E. Cailleux, dr., projectleider, departement ‘Materialen,Technologie en Omhul¬sel’, WTCBV. Pollet, ir., adjunct-departementshoofd ‘Materialen, Technologieen Omhulsel’, WTCBElastische dichtingmiddelen in de houten ramen- en deurenindustrieEen van de meest verwaarloosde afdelingen binnen de moderneschrijnwerkerij is nog steeds de “kit-afdeling”. Van bijhet aanbrengen van een correcte V-voeg tot en met het afkittenvan de beglazing kunnen er zich ernstige tekortkomingenvoordoen. Er is grondige kennis nodig om én de technischeuitvoering te volbrengen én de mogelijke oorzaken van schadegevallenop langere termijn te detecteren en te verbeteren.Elastische voegen vinden in houten schrijnwerk vele toepassingen:• als voegmateriaal tussen glas en raam,• als voegmateriaal tussen raam en muur,• als V-voeg tussen verlijmde delen, enz.Een correct aangebrachte elastische voeg dient om te allen tijdede spanningen tussen verschillende materialen op te vangen enom een blijvende perfecte voeg te garanderen. Dit houdt in dater meer kwaliteiten nodig zijn dan elasticiteit alleen. Hoge UVbestendigheid,weersbestendig en kleurvastheid, zijn enkelevoorbeelden. Andere voegproducten dan siliconen, zoals polyurethaanen acrylkitten, worden in de schrijnwerkerij maarzelden ingezet en kennen dan ook een slechts zéér specifiektoepassingsgebied.Siliconen zijn producten die chemisch reageren en vulkaniserentot een soort van elastisch rubber. Dit proces kan zichenkel voltrekken bij bepaalde temperaturen en vochtigheiden heeft een bepaalde tijd nodig. Indien hieraan niet voldaanwordt, kan men, zelfs na een correct aanbrengen van de voeg,nooit een kwalitatief eindproduct krijgen. Bij het verwerkenvan de siliconen herkent men vaak al op basis van geur overwelke soort men spreekt.12 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

BuitenschrijnwerkTwee grote groepen onderscheiden zich:• siliconen op basis van azijnzuur• neutrale siliconenDe eerste groep is duidelijk goedkoper in productie en vindenwe vaak terug in sanitairtoepassingen of als goedkopere kwaliteitin de particuliere verkoop. Industrieel loopt de verkoopgelukkig steeds meer terug.De watergedragen afwerkingssystemen, die vandaag 85% vande markt innemen, zijn immers niet meer compatibel metdeze siliconen op basis van azijnzuur. Onvoldoende hechtingen problemen bij verwerking op reeds behandelde ondergrondzijn de meest voorkomende klachten. Hier geldt dus de regelgoedkoop is vaak slechte koop.Neutrale siliconen zijn over het algemeen een veel beterematch voor de moderne aflaksystemen. Toch geldt ook hiervoorzichtigheid. Vandaag, net zo min als in de toekomst, zalhet mogelijk zijn om één soort siliconen te ontwikkelen datvoor alle toepassingen én op alle ondergronden inzetbaar is.Voor elke specifieke toepassing dient er telkens advies gewonnente worden bij de betreffende producenten van alle betrokkenproducten.De schrijnwerkerij, samen met zowel de coatingproducent alsde producent van de siliconen, dienen samen aan tafel te gaanzitten, systemen voor te stellen en antwoorden te vinden op devolgende vragen:• Wat is de doorlooptijd van de ramen?• Welke droogtijd kan er gerespecteerd worden voor de siliconen,• Welke zijn de atmosferische omstandigheden van die droogtijd,• Stelt de voorgestelde laagdikte geen probleem voor de afwerkingslaaglater? Blaasvorming? Onthechting?Om een gedegen basis te hebben voor de toekomst, moet ersteeds een studie- en testfase ingelast worden, waarin:• de technische merkbladen van siliconen en lakken bestudeerdworden• adviezen van de respectievelijke producenten op elkaar afgestemdworden (cfr. laagdikte, droogtijd)• testen op de werkvloer met alle mogelijk denkbare combinatiesen zéér zeker in donkere kleuren worden uitgevoerd• de evaluatie van die testen in de respectievelijke labo’s,hechtingstesten, verouderingstesten, UV- resistentie van hetsysteem, worden meegedeeld.Indien men deze stappen overslaat kunnen de problemen niette overzien zijn, met name de onthechting van de lak of desiliconen, blaasvorming, het breken van de lak, insijpeling vanwater met een volledige degradatie van het raam tot gevolg.Ernstige partners, leveranciers en producenten, zullen zo’n“case- study” nooit uit de weg gaan, het levert ook voor hen immerstelkens kostbare informatie op. Toch blijft het raadzaamom zowel voor de siliconen als voor de afwerksystemen vooréén enkele producent te kiezen. Duidelijke verantwoordelijkheidin geval van schade is al zeker een belangrijke troef. Bovendienkent elke producent zijn eigen sterke en minder sterkekwaliteiten en kan men de langdurige en dus ook kostbaretestfase “case-study” gewijs overslaan. Deze testen zijn immersreeds uitvoerig gebeurd tijdens de ontwikkeling van de diverseproducten en dit zowel individueel als inzake samenhangsiliconen en coating.Voor het verwerken van de siliconen kan er, net zoals bij hetverwerking van coatingsystemen, beroep gedaan worden opopleiding en ondersteuning door de fabrikant. Indien het ookhier om één en dezelfde producent gaat kan er weer veel snelleringespeeld worden op eventualiteiten op elke werkvloerafzonderlijk, één aanspreekpunt voor de volledige afwerking.De markt inzake coating en siliconenproducten is aan eenrazend tempo aan het evolueren. De nieuwe VOC-regelgevingdringt zich op. Sommige producenten hebben zich reeds jarenlangvoorbereid op de nieuw situatie, andere zijn pas recent opde kar gesprongen. Een duidelijk advies geven omtrent welkesiliconen nu matchen met welke coatings is vandaag de dagdus onmogelijk.Belangrijk voor elke schrijnwerkerij is dat er producentengevonden worden die op de werkvloer advies en raad komengeven en dat deze producenten bereid zijn elke schrijnwerkerijmet raad, daad en expertise bij te staan en te begeleiden naarde toekomst.Door: Philip HILVEN, FTB RemmersNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker13

Na-isolatie van gevelsHoe de isolatiewaarde vaneen gevel verbeteren?Energiebesparing in gebouwen staat op alle agenda’s. Inbestaande gebouwen kan de grootste energiebesparinggerealiseerd worden. Bij energierenovatiewerken gaat ineerste instantie over een verbeterde thermische isolatievan de gebouwschil in het algemeen en van de buitenmuurin het bijzonder. Een van de mogelijke technieken is naisolatievan de gevel. De infonamiddag is bedoeld om deverschillende mogelijkheden van na-isolatie toe te lichtenen de huidige stand van zaken weer te geven.De Confederatie Bouw Afwerking wil met deze sessies de netwerkingbevorderen tussen de diverse beroepen die zich metna-isolatie bezig houden. Ze richt zich specifiek tot schrijnwerkers,na-isoleerders van spouwmuren, dak- en wandbekledersen buitengevelbepleisteraars (ETICS).Programma17u30 Ontvangst van de deelnemers en mogelijkheid totbezoek standhouders.18u00 Verwelkoming door :Jan Coumans : voorzitter Confederatie Bouw Afwerking.Tom Sels : voorzitter werkgroep na-isolatie bij CBAfwerking.18u15 Waarom overgaan tot na-isolatie?In het kader van de EPB regelgeving wordt eenalgemene isolatiewaarde van een wand vooropgesteld.Vaak is het aanbrengen van een buitenisolatieeen interessante mogelijkheid om een aanvaardbareisolatiewaarde van een bestaande gevel te bekomen.18u40 We bekijken 3 verschillende isolatietechnieken indrie parallelle sessies :- na-isolatie van spouwmuren- buitenisolatie met een houten buitenbekleding- buitenbepleisteringssystemen op isolatie (ETICS).19u40 Mogelijke premies.Voor het isoleren van muren bestaan er diverse premiesin iedere regio. Hier wordt een overzichtgegeven van de stimuli welke ter beschikking zijnvan de aannemers en bouw¬heren.20u00 Besluit20u10 Afsluitende receptieTijdens de receptie is er mogelijkheid tot bezoekaan de standhouders.✁INSCHRIJVINGSFORMULIER: Schrijf in via www.bouwevents.be of per fax op nummer : 02 545 58 59Naam:BTW nr:Straat en nr:Postcode:Tel:E-mail:Gemeente:Bedrijf:Fax:Schrijft zich met ……. personen in voor de infosessie Na-isolatie van gevels:❑ Geel : Bemt : Kleinhoefstraat 6 te 2440, Geel - dinsdag 23 november 2010❑ Gent: Zebrastraat 32/001, 9000 Gent - dinsdag 30 november 2010Namen andere deelnemers : .........................................................................................................................................................................................................Inschrijvingskosten : De deelname is gratis, maar voorinschrijving is verplicht. Het aantal plaatsen is beperkt.14De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Langszaag FlexiRipSMIopendeurdagenin Retie26-27 FEBR. 2011Info en gratis inschrijvenwww.smi.beBouwelven 19 2280 Grobbendonktel. 014 84 80 80 fax 014 84 80 81E-mail: info@ftbremmers.comInduline Premium-Coatingsvoor houten ramen en deurenwww.ftbremmers.com Tel. (02) 466 38 39www.smi.beExclusief agent voor België en G.H. LuxemburgBouwbeslag - Gereedschappen - Bevestigingen - VeiligheidsartikelenN O VEMBER 20 1 0 ■ De Vlaamse Schrijnwerker15

GeluidsisolatieDe geluidsisolatievan hellende dakenOp 28 januari 2008 werd de norm NBN S 01-400-1 gepubliceerddie eisen stelt aan de geluidsisolatie van gevelvlakkenvan woongebouwen, afhankelijk van het buitenlawaai.Aangezien de norm een gevelvlak omschrijft als een deelvan de gebouwschil dat eenzelfde oriëntatie heeft, zijndeze eisen ook van toepassing op dakopbouwen.Bouwelementen met hoge akoestische prestaties hebben ofweleen hoge oppervlaktemassa, of zijn opgebouwd uit een correctuitgevoerde dubbelwandige constructie (i.e. zonder plaatselijkeakoestische zwaktes). Met de tweede optie zal men bovendienaanzienlijk hogere akoestische prestaties kunnen bereiken danmogelijk is met een monolithische wand met een evenwaardigeoppervlaktemassa.Verhoogde geluidsisolatie door eenontkoppelde plafondafwerkingMen kan de geluidsisolatie van een hellend dak aanzienlijkverbeteren door de plafondafwerking gedeeltelijk te ontkoppelenvan de draagstructuur en zodoende een akoestische dubbelewand te creëren. Dit effect kan geoptimaliseerd wordendoor middel van een akoestisch absorberend isolatiemateriaal(doorgaans soepele en poreuze materialen zoals minerale wolof cellulosevezels).De akoestische prestaties van de dakopbouw zijn bijgevolgsterk afhankelijk van de aard en de dikte van het toegepastethermische isolatiemateriaal. Indien men een akoestisch absorberendthermisch isolatiemateriaal (minerale wol, cellulose)toepast, zal de positieve invloed ervan verhogen naarmatehet materiaal toegepast wordt in een voldoende dikte. Vooreenzelfde dakopbouw zullen de akoestische prestaties bijvoorbeeldmet ongeveer 3 dB toenemen indien men de dikte van deakoestische isolatielaag opdrijft van 15 naar 20 cm.Er zijn diverse systemen op de markt waarmee men eengedeeltelijke, maar correcte, ontkoppeling kan realiseren(zie af beeldingen 1 en 2).Deze systemen bestaan doorgaans uit een licht metalen regel-Afb. 1 Voorbeeld van een gedeeltelijk ontkoppeld plafond16 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

GeluidsisolatieAfb. 2 Akoestische prestaties van verschillende dalconstructie1. Akoestisch absorberend thermisch-isolatiemateriaal2. Niet-akoestisch absorberend thermisch-isolatiemateriaal3. Gipsplaat van 12,5 mm dik (al dan niet dubbel geplaatst)4. WBP (Weather and Boil Proof) multiplex platen5. OSB(*) De thermische weerstand van deze laag moet steeds kleiner zijn dan de helft van de weerstand van laag 2.6. Onderdak (indien nodig)7. Lucht- en dampscherm op OSB8. Veerregels9. Houten regelwerk10. SpaanplaatNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker17

Geluidsisolatiewerk dat plaatselijk bevestigd wordt aan de draagstructuur endat de geluidsisolatie kan laten toenemen met 10 tot 12 dB.Men kan ook een volledige ontkoppeling realiseren door metlichte metalen profielen en gipskartonplaten een overspanningvan kamerwand tot kamerwand te maken (niet afgebeeld). Ditsysteem wordt vaak toegepast bij renovaties waarbij het bestaandedak met zijn plafondafwerking fungeert als een eerstedeelwand, de ontkoppelde plafondafwerking als een tweededeelwand, met daartussen bij voorkeur een akoestisch absorberendisolatiemateriaal. Dankzij deze volledige ontkoppelingkan de geluidsisolatie toenemen met meer dan 20 dB.Traditionele constructies, sarkingdaken engeïndustrialiseerde spantendakenBij een niet-ontkoppelde plafondafwerking worden de akoestischeprestaties van de dakopbouw hoofdzakelijk bepaald doorde massawet. Voor eenzelfde dakopbouw zullen zwaarderedakbedekkingen en/of plafondafwerkingen bijgevolg een ietsbetere geluidsisolatie opleveren. Men kan in deze daken eendubbelwandig effect creëren door de plafondafwerking te bevestigenaan een lattenwerk dat dwars op de kepers of spantenaangebracht werd.Bij onvoldoende ontkoppelde binnenafwerkingenmag men echter nooit eengeluidsisolatie (RAtr) hoger dan 36 dBverwachten (zie af beelding 2 vorigepagina). Bij sarkingdaken maakt mendoorgaans gebruik van stijve isolatiematerialendie, zonder efficiënte ontkoppelingaan de onderzijde van de structuur,slechts maximale akoestische prestatiesvan 29 dB opleveren (zie af beelding 2).Daken met openschalige elementen ensandwichpanelenDe akoestischeprestaties van dedakopbouw zijn bijgevolgsterk afhankelijk van deaard en de dikte van hettoegepaste thermischeisolatiemateriaalOpenschalige dakelementen zijn opgebouwd uit een onderafwerking,een stijve thermische isolatie en dragende elementen.Ze vormen bijgevolg een monolithische wand die werktvolgens de massawetprincipes.Indien deze elementen slechts een dunne onderafwerking kregen(< 1 cm), voldoen ze doorgaans niet aan de eisen voor eennormaal akoestisch comfort uit de norm NBN S 01-400-1. Omdeze situatie te verbeteren, kan men de openschalige elementenvoorzien van een bijkomende ontkoppelde plafondafwerking(zie § 1).Sandwichpanelen bestaan uit een boven- en onderplaat met daartusseneen thermisch-isolatiemateriaal. Hoewel deze elementendoor de sterke koppeling tussen de beide platen niet als een optimaleakoestische dubbele wand functioneren, vertonen ze tochbehoorlijke akoestische prestaties (op voorwaarde dat de oppervlaktemassavan de platen voldoende groot is en er een akoestischabsorberend thermisch-isolatiemateriaal toegepast werd).Neerslag op metalen daken en dakvenstersDe impact van neerslag op metalen daken kan contactgeluidveroorzaken. Men kan dit geluid onder meer afzwakken dooreen voldoende zware en ontkoppelde plafondafwerking toe tepassen. Op dakvensters wordt dit contactgeluid niet alleen veroorzaaktdoor de impact van de regenop de beglazing, maar vooral door deinwerking ervan op de metalen delenvan het raamkader. Dit geluid wordtdoorgaans als minder storend ervarendoordat de gebruikers het als eennatuurlijk lawaai beschouwen. Indienmen dit geluid toch wenst te dempen,kan men een buitenwering voorziendie de impact van de regen of hageltempert en die idealiter niet alleende beglazing bedekt, maar tevens demetalen delen van het raamkader.Door: B. Ingelaere, ir., adjunct-departementshoofd, departement‘Akoestiek, energie en klimaat’, WTCBMobiele rek systemen voor alle doeleinden.Praktisch, variabel en robuust. Voor grote diepte en/of voor lange voorwerpen.Alle stukken binnen handbereik. Veilig transport in atelier. Plaatsbesparend.Aanpasbaar aan de noden. Dubbelzijdige constructies zijn mogelijk.Invoerder voor BelgiëVariant NV Boombekelaan 1 2660 Hoboken (Antw.)tel.: 03/237.58.58 fax. 03/216.23.03info@variant.be www.variant.be18 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

www.volkswagen.beDe nieuwe Caddy Van. Wie de stilte mist ophet werk waardeert ze des te meer onderweg.Welk werk u ook doet, u heeft altijd momenten nodig om in alle stilte na te denken.In de nieuwe Caddy ® Van en Caddy Maxi Van krijgt u die van zodra u instapt. Hunnieuwe motoren, zoals de 1.2 L TSI en de 1.6 L TDI, draaien namelijk heel erg stil, zodatu uw hersenen onderweg nog beter hoort werken. En ze verbruiken nog minder danvroeger, terwijl ze het milieu nog meer respecteren. Bovendien biedt de Caddy nu ESP,centrale vergrendeling en dagrijlichten standaard. Ook dat is iets om stil van te worden.LANCERINGSAANBODOntdek het bij uw VolkswagenBedrijfsvoertuigen-verdeler.® De productnaam Caddy is eigendom van de Caddie NV en wordt door Volkswagen Commercial Vehicles gebruikt met de vriendelijke toestemmingvan Caddie ® NV. Milieu-informatie (KB 19/03/2004): www.volkswagen.beNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker19

JuridischDe aansprakelijkheidbij een verkeerde factuurWanneer een leverancier u een factuur stuurt die niet inorde is met de geldende BTW-reglementering (bijvoorbeeldverkeerd BTW-tarief), hebt u er alle belang bij om eennieuwe verbeterde factuur te eisen.Aannemers weten dat elke factuur een aantal verplichtevermeldingen moet bevatten en dat de BTW-administratie daarstrikt op toeziet. Wanneer bepaalde vermeldingen ontbreken– bijvoorbeeld de leveringsdatum – is het voor de administratieonmogelijk om de transactie te controleren.Ze zal dan ook vaak de BTW-aftrek door de koper weigeren alsde ontvangen factuur niet de verplichte vermeldingen bevatzoals:• Datum waarop de faktuur wordt uitgereikt;• Volgnummer zowel op het origineel als op het dubbel vande faktuur;• Naam, adres, BTW-nummer van de leverancier;• Naam, adres, BTW-nummer van de klant;• Datum van de levering of dienst;• Omschrijving handeling en hoeveelheid:Vage benamingen zoals "bouwmaterialen" volstaan niet omhet voorwerp van een levering aan te duiden. De gewonebenaming van de goederen dient te worden aangegeven(soort bouwmaterialen) en of type of de afmetingen zoals diegebruikelijk zijn. Voor diensten volstaat de vermelding "werken","herstellingen", "X uren arbeid" niet. De aard (bouw,ADVANCED WOODWORKING TECHNOLOGIES“Trendsetter in houtbewerking”UITNODIGINGD2engineered to touchMade in Belgium20 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Juridischschrijnwerk, schilderwerk) en het voorwerp van de werkenmoeten omschreven worden. De facturen mogen globalebedragen bevatten op voorwaarde dat de samenstelling vanhet bedrag kan worden teruggevonden op een document(gedetailleerde nota of bestek) vermeld op de factuur. Hetdocument dat vermeld wordt op de factuur moet dan ooksamen met de factuur bewaard worden, daar dit dan hetenige gedetailleerde bewijs is!• Maatstaf van heffing en eenheidsprijs:Per BTW-tarief of vrijstelling moet op de factuur de maatstafvan heffing (het bedrag exclusief BTW) vermeld worden. Defactuur moet ook per BTW-tarief of vrijstelling de eenheidsprijsexclusief BTW vermelden.• BTW-tarief en totaal BTW-bedrag:Is tevens verplicht de vermelding van de BTW-tarieven vande verschuldigde BTW en het totaalbedrag van de BTW.• Eventueel verwijzingen naar de BTW-wetgeving:Op de factuur moet de wettelijke bepaling , richtlijn, nationalewetgeving of gelijkaardig vermeld worden waarom deBTW is vrijgesteld of niet in rekening is gebracht (bijvoorbeeld“Btw te voldoen door de medecontractant – Art. 20Kb 1”) .Ook in de BTW-wetgeving geldt het stelsel van de “hoofdelijkeaansprakelijkheid”. In de meeste gevallen is de medecontractantmee aansprakelijk voor de verschuldigde BTW: de BTWadministratiemag die dan ook bij hem invorderen.Het hoofdelijk karakter van de aansprakelijkheid geeft deBTW-administratie bovendien de vrije keuze om alleen demedecontractant aan te spreken om de verschuldigde BTW tevoldoen. De administratie kan zelfs boeten en intresten navorderenbij de medecontractant.U hebt er als medecontractant dus alle belang bij om dejuiste BTW te betalen en erop toe te zien dat de facturen dieu ontvangt in regel zijn met de BTW-reglementering. Hoewelde nagevorderde BTW in principe wel aftrekbaar is en voorteruggave vatbaar, kunnen dergelijke inbreuken op de BTWwetgevingtoch aanleiding geven tot het betalen van boeten enintresten.Meer weten?marleen.porre@confederatiebouw.bethuisbeurs houtbewerking voor KMO en industrie/27/28/29 november 2010 van 10-18u.ANTWOORDFAX - 03 889 89 78Graag meer info omtrent : ............................................................................................................................................................................................................................................Firma : ................................................................................Adres : ................................................................................Plaats : ................................................................................Tel. : .................................. Fax : ......................................E-mail : ...............................................................................PHILIPS CONSTANT nvBegijnhofstraat 47 • 2870 PuursT 03 897 97 97 • F 03 889 89 78e-mail: info@philipsconstant.beWWW.PHILIPSCONSTANT.COMNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker21

Dé ParketplaatsersEerste, bijzonder geslaagde zomerevenementvan Dé Parketplaatsers in Museum MDe vereniging Dé Parketplaatsers organiseerde op vrijdag10 september haar eerste zomerevenement. De verenigingkoos voor een unieke locatie: M, het nieuwe museum inLeuven.Het museum M opende in september 2009 haar deuren ineen complex van de hand van architect Stéphane Beel. Hetmuseum presenteert oude en nieuwe kunst die geïnspireerd isdoor de veelzijdigheid van Leuven en werd meteen het grootstecultuurhuis en belangrijk nieuw stadsgezicht van Leuven. Voorhet zomerevenement werd een programma uitgewerkt mettwee thema’s die de professional in de parketsector vast enzeker boeien.Spreker Tom Ceulemans in actie.Elke Van Overwaele, hoofd juridisch departement bij deConfederatie Bouw, opende het programma met het thema ‘deparketplaatser en zijn aansprakelijkheid’. Zij haalde de juridischevragen en problemen aan waarmee de parketprofessionaldagdagelijks te maken kan krijgen.luisteren naar de klant en hoe de klant de juiste parketvloer tehelpen kiezen? Wanneer een klant langskomt in de zaak voorde keuze van een parketvloer, treedt u als vakman parketplaatserimmers niet enkel op als verkoper maar ook als adviseur.Tom Ceulemans kon de aanwezigen uitermate boeien met zijnuiteenzetting, de timing van ons programma diende echterstrikt gevolgd te worden. De gidsen voor een rondleiding in hetmuseum wachtten ons immers op. Er was de keuze tussen eenarchitectuurrondleiding in het museum of een bezoek aan devaste collectie van het museum.Een heerlijk hagelands buffet sloot dit eerste, zeer geslaagdezomerevenement van Dé Parketplaatsers af.Elke Van Overwaele bracht het thema ‘de parketplaatser en zijn aansprakelijkheid’.Eerst lichte zij de aansprakelijkheid van de parketplaatser theoretischtoe aan de hand van de bestaande wettelijke en reglementairebepalingen. Nadien toetste Elke Van Overwaele dezetheorie aan voor de parketplaatser herkenbare, voorkomendepraktijkcases, zoals bij de vaststelling van gebreken van de ondergrond:Welke voorzorgen kan men treffen?. Welke zijn dein acht te nemen minimumverplichtingen, de aanvaarding vande risico’s en de beperking van de aansprakelijkheid?In het tweede deel van het programma bracht spreker TomCeulemans in zijn eigen dynamische, ludieke stijl de bestewijze en de tips & tricks in het bijstaan van uw klant als adviseur:Welke zijn de verschillende ‘soorten’ klanten. Elk vandeze types klanten vragen immers een andere benadering bijde ontvangst in de toonzaal en het verkoopsgesprek. Hoe te22 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker23

Opleiding glasplaatserConfederatie Bouw – Aannemers van Glaswerkenorganiseren in samenwerking met lokale afdelingen en Edutec:opleiding glasplaatserMomenteel bestaat nergens een aparte opleiding voor glasplaatser.Er is nog steeds vraag naar goed vakmanschap, watniet altijd even makkelijk beschikbaar is. Ondernemingen zijngenoodzaakt om al hun beginnende en bestaande werknemersvolledig zelf op te leiden en bij te scholen. Een goede opleidingals glaswerker is dus meer dan ooit onontbeerlijk.Een glaswerker wordt immer niet alleen met standaardramengeconfronteerd. Men vindt tegenwoordig meer en meer complexetoepassingen en moderne bouwtechnieken in de industriebouw,woningbouw en utiliteitsbouw. Bovendien zijn er diversetypes glassoorten en materialen te verkrijgen met verschillendeeigenschappen en toepassingen. Er dreigt echter ook een kwalitatiefen kwantitatief tekort te ontstaan, wanneer de grote groepvan oudere en ervaren glaswerkers uit het beroep stappen.Daarom organiseren de Confederatie Bouw - Aannemers vanglaswerken in samenwerking met de lokale confederaties enEduTEC (sectoraal opleidingscentrum) samen een praktischeen aangepaste opleidingen van 4 modules voor de arbeider/glaswerker.Alle modules behandelen veiligheid, theorie maar voornamelijkpraktijk. De modules kunnen zowel afzonderlijk als samengevolgd worden. Het aantal deelnemers per module is beperkt.Snel inschrijven is dus de boodschap.Voorkennis:Arbeider/glaswerker met enige ervaring in het glasplaatsen.Waar en wanneer?➔ Sessie’s West-Vlaanderen: Confederatie Bouw – West-Vlaanderen(Kortrijksestraat 389 A, 8500 Kortrijk)➔ Sessie’s Limburg: Centrum Duurzaam Bouwen(Marktplein 7, 3550 Heusden-Zolder)Module Limburg West-VlaanderenModule 1: Materiaalkennis23 novemberModule 2: Snijden van glas 19 november 30 novemberModule 3: Plaatsen van glas 26 november 7 decemberModule 4: plaatsen van niet-geautomatiseerde deuren 6 december 14 decemberDuur: elke module duurt 1 dag telkens van 08.30 tot 17.00 uur.Deelnameprijs:Statuut Leden Confederatie Bouw niet-ledenBediende PC 218 (*) GRATIS GRATISArbeider PC 124 (**) € 100,00/module € 100,00/moduleAnderen (zelfstandigen,bediende niet-PC218, arbeider niet-PC12) € 190,00/module € 190,00/module(*) Voor bedienden PC 218 wordt de opleidingskost door CEVORA betaald.(**) Voor arbeiders PC 124 is er een tussenkomst via FVB mogelijk.Meer info: Confederatie Bouw - West-VlaanderenEvelien Thiersevelien.thiers@confederatiebouw.be of 059/51 65 90Confederatie Bouw – LimburgHanne Nijshanne.nijs@confederatiebouw.be of 011/ 30 10 35Inschrijven?Neem contact op met Edutec: 02/210 03 71 of info@edutec.be24 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 20 1 0

NISSAN WEET PERFECT WAT EEN ECHTE PROFESSIONAL WIL...Als vakman weet u hoe moeilijk het is om een partner te vinden die uw manier van werken begrijpt. Daarom hebben we goed nieuws. Nissan stelt een reeks bedrijfsvoertuigen voorwaarmee u aan de slag gaat zoals u het wilt. Ze schikken zich naar al uw wensen en activiteiten. Ga dus snel naar uw gespecialiseerde Nissan concessiehouder en ontdek er nude NV200 en de uitzonderlijke voorwaarden op het hele gamma Nissan bedrijfsvoertuigen. Een echte professional laat deze kans niet liggen!* Aanbod geldig tot 31/12/10.Surf naar www.nissan.be voor de volledige lijst vanNissan concessiehouders gespecialiseerd in bedrijfsvoertuigen.Milieuinformatie : K. B. 19/03/2004 : www.nissan.be

BinnenwandenDe stabiliteitvan glazen binnenwandenHet WTCB krijgt regelmatig vragen voorgeschoteld met betrekkingtot de dimensionering van niet-dragende binnenwanden,d.w.z. wanden die geen krachten overdragen endie geen bijdrage leveren tot de globale stabiliteit van hetgebouw. Dit artikel gaat dieper in op glazen binnenwandenwaarvan de vorm, de afmetingen en het bouwsysteemvaak geval per geval bepaald moeten worden. De hiernavoorgestelde redenering kan tevens toegepast worden voorandere verticale niet-dragende wandtypes.De Technische Voorlichting nr. 233 over lichte binnenwandenlegt de prestaties vast die door dergelijke wanden behaaldmoeten worden en spitst de aandacht onder meer toe op degebruiksgeschiktheidscriteria. Deze laatste zijn voornamelijkgebaseerd op de aanbevelingen uit de Europese TechnischeGoedkeuringsleidraad nr. 003, die uitsluitend van toepassing isop lichte binnenwanden onder de vorm van een kit, d.w.z. eengeheel bestaande uit minstens twee afzonderlijke elementendie geassembleerd moeten worden met het oog op hun permanenteinstallatie in het gebouw.Reglementaire en normatieve contextDe gebruiksveiligheid en gebruiksgeschiktheid zijn tweebelangrijke eisen voor glazen binnenwanden, aangezien zede veiligheid van de gebruikers moeten waarborgen. Dit is essentieelindien de glazen wanden blootgesteld kunnen wordenaan incidentele schokken, teweeggebracht door een menselijklichaam, wat kan leiden tot een risico op snijwonden doorgrote glasscherven, vallen door het venster of door de wand enverwondingen of kneuzingen door een toevallig contact met deglazen elementen, ...De beoordeling van deze risico's gebeurt op basis van de aanbevelingenuit de norm NBN S 23–002 (en zijn addendum),die het glastype en het breuktype definieert naargelang van deligging van de wand. Voor glazen binnenwanden dient mennormaalgesproken zijn toevlucht te nemen tot gehard glas oftot gelaagd glas, indien het risico op vallen reëel is. Naast hetbreuktype, dient men ook rekening te houden met de eisen diegesteld worden aan de bouwelementen waarvan het glas deeluitmaakt.De gebruiksveiligheid van binnenwanden impliceert eveneensdat deze weerstand moeten kunnen bieden aan een differentiëledruk (d.w.z. de windbelasting). In het algemeen maaktmen een onderscheid tussen de volgende gevallen (NBN EN1991–1–4) :• Normale situatie waarbij de deuren en vensters als geslotenbeschouwd worden. In dit geval dient men de opening ervanin geval van een storm te aanzien als een buitengewonesituatie waarvoor men een coëfficiënt gebruikt die rekeninghoudt met de geringe waarschijnlijkheid ervan. Deze buitengewonesituatie is het ongunstigst indien de opening zichvoordoet op een hoogte van meer dan ± 30 m• Normale situatie waarbij de deuren en vensters kunnenopenwaaien in geval van sterke wind. Deze situatie valtbuiten de scope van het voorliggende artikel.De keuze van de terugkeerperiode van de wind en van debelastingscoëfficiënten kan gebeuren aan de hand van de aanbevelingenuit WTCB-Rapport nr. 11. Indien men zich baseertop deze aanbevelingen en op de buitengewone belastingscombinatie(zie norm NBN EN 1990), zal de belasting tengevolgevan de differentiële winddruk op de binnenwanden naargelangde ligging van het gebouw gelegen zijn tussen de 170 en de 380Pa. Deze waarden zijn van toepassing voor zover de buitengewoneopening van de deur of het venster zich niet voordoet opeen hoogte van meer dan ± 30 m.Praktijkgeval Bovenstaande tabel geeft een idee van de glasdikte die, naargelangde hoogte en het glastype (gehard of gelaagd), voorzienmoet worden voor een op twee randen opgelegde binnenwand26 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

van één meter breed. Deze waarden werden bepaald voor eenwinddruk (onderdruk) van 300 Pa op een binnenwand vaneen gebouw, gelegen in een zone uit de ruwheidscategorie II(platteland/bosrijk gebied, zie NBN EN 1991–1–4), voor eenreferentiewindsnelheid van 26 m/s. De dikten werden bekomendoor de vervorming te beperken tot 1/100 van de wandhoogte.Uitvoering van glazen binnenwandenGlazen binnenwanden worden gewoonlijk op ononderbrokenwijze en zonder opspanning in metalen U–profielen geplaatst.Tussen deze metalen elementen en het glas wordt doorgaansPowermatiseer uwWERKSMIopendeurdagenin Retie26-27 FEBR. 2011Info en gratis inschrijvenwww.smi.be Tel. (02) 466 38 39www.smi.beExclusief agent Oost-Vlaanderen en Antwerpeneen niet-hygroscopisch materiaal aangebracht dat ongevoeligis voor kruip (bv. een voeg uit butyl, geëxtrudeerde siliconen ofEPDM). De glasrand wordt in vorm gebracht en vervolgens af-geschermd van de metalen profielen. Door de beglazing vast tezetten in het onderste profiel kan men bovendien verzekerendat het glas in positie blijft en vermijden dat er hard contactzou ontstaan met het profiel.Voor gevel- en dakbeglazingen met een oppervlakte, begrepentussen de 2 en de 6 m², moet de inklemmingshoogte van desponning volgens de TV 221 minstens 14 mm bedragen. Voorbinnenwanden moet de inklemmingshoogte voor het ondersteprofiel en de zijprofielen minstens 8 mm bedragen, terwijlmen voor het bovenste profiel een inklemmingshoogte van 12mm voorziet. In dit geval is het aanbevolen om gebruik te makenvan metalen profielen met een buitenhoogte van respectievelijk20 en 30 mm.Om de beschadiging van glazen binnenwanden te vermijden,dient men enerzijds de vervormingen van de draagvloer tot redelijkewaarden te beperken (*) en anderzijds de wand in staatte stellen om de vervormingen van de structuur op te nemen.Dit kan bijvoorbeeld gebeuren door een toereikende spelingtussen het glas en de voegbodem van het bovenste profiel tevoorzien.L. Lassoie, ing., hoofd van de afdeling 'Interface en consultancy'en V. Detremmerie, ing., adjunct-laboratoriumhoofd 'Dak- engevelelementen', WTCBN O VEMBER 20 1 0 ■ De Vlaamse Schrijnwerker27

VakkennisNieuwe uitgave van Richtlijnen voorde Aluminium constructeur’In juli lanceerde het Aluminium CenterBelgium samen met de Federatie van aluminiumconstructeurs de revisie 2010 vande publicatie ‘Richtlijnen voor de Aluminiumconstructeur’. Het handboek is geschreventen bate van de sector, architectenen eindgebruiker.Het bevat de aandachtspunten die belangrijkzijn om kwalitatief hoogstaandschrijnwerk en gevels te bekomen. Dit artikelbevat een samenvatting van het 202pagina’s tellend handboek.Aluminium buitenschrijnwerk en gevelbouwvakmanschap. Het handboek is niet in éénnacht geboren. Reeds inde jaren ’80 werdgestart met regels van goed vakmanschap,nadien kreeg het handboek ondertussen reedsdrie revisies en werden er gaande weg meerpartijen bij betrokken.De laatste revisie van 2010 heeft dan ook eenuitgebreide uitbreiding gekend die noodzakelijkwas om het verband te leggen metde Europese regelgeving die vandaag ook inBelgië de ontwikkeling van voorschriften enbouwwetgeving aanstuurt, denken we maaraan de EPB regelgeving waar zoveel rond gebeurt.Wie vandaag kijkt naar de gebouwschil ziet een een dynamischgeheel van elementen die samengaan met de wens van debouwheer naar een transparante, variabele huid of gebouwschildie enerzijds modern, maar anderzijds ook functioneelaan de behoeften van de bewoners voldoet.Het licht gewicht materiaal aluminium voldoet hierbij aandeze eisen wanneer het juist geconcipieerd, geproduceerd engeplaatst wordt in de ruwbouw.Europa echter geeft richtingen aan, het zijn de 27 deelstatenzoals België, die deze richting dienen in te vullen, vertrekkendvanuit de bouwmethode, de traditie en de technologische kwaliteitenen troeven van de Belgische bouwsector.Om toch een kort beeld te geven van de aanvullingen uitgevoerdop de versie van 2008 dit kort technisch overzicht vande voornaamste aanpassingen:Hierbij komt heel wat kijken; de bouwheer wordt vandaaggeleid door heel wat informatie vaak op internet die hem eenrichting geeft in de mogelijkheden zowel in nieuwbouw als inverbouwing.Vaak zal ook de prijs, maar ook het behalen van een energiecertificaat,de luchtdichtheid houdt hem nu bezig en kan hemook wel ietwat verontrusten.Kan ik met mijn keuzes die ik maak wel het resultaat behalen?Wat moet ik in het oog houden om aluminium schrijnwerk inde laag energie woning of kantoorbouw met al zijn voordelenqua kleur en design toe te passen ? Als architect of voorschrijverstaat men hier ook voor heel wat uitdagingen; hoe ga ik ommet de normeringen, EPB, CE markering , akoestische eisen ....Het handboek is dan ook geschreven door vaklieden en voor dearchitecten, voorschrijvers, constructeurs en eindgebruikers opdathun gezamelijk project tot een succesvolle uitvoering leidt.Inhoud van het handboekEen technisch onderwerp kan men enkel beantwoorden meteen verwijzing naar richtlijnen, normen en regels van goed- De vervanging van STS 52.0 (2005) door NBN B25-002-1(2009);- De wijzigingen ivm akoestische eisen volgens NBN S01-400-1(2008) en aanverwante nota van het WTCB;- De aanvullende eisen mbt aluminium constructies inSTS52.2(2010) in het bijzonder oppervlaktebehandeling;- De eisen ivm aanpak van bijvoorbeeld BCCA met betrekkingtot de kwaliteitsborging en CE markering;- De vernieuwde eisen ivm de energieprestatie regelgeving enin het bijzonder de gegevens voor de uitvoering van thermischeberekeningen van aluminium schrijnwerk en de gevels;- De richtlijnen voor de berekening volgens Eurocodes cfr hetWetenschappelijk rapport nr 11 van het WTCB (2009);- De resultaten van eindwerken uitgevoerd aan de VakgroepArchitectuur en Stedenbouw aan de Universiteit te Gent ;- De norm voor borstweringen NBN B03-004 die voorligt voorpublicatie.Over al deze onderdelen werden bijkomende paragrafen geschreven,die het bestaand handboek, dat reeds zeer uitgebreidwas rond legeringen, samenstellingen van aluminium en hunoppervlakte behandeling dan ook uitgebreid aanvult.28 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 20 1 0

Aankoop en verkooptweedehandsmachinesMeer info opwww.detagroup.be| Onledegoedstraat 79 | B- 8800 Roeselare || T. +32 (0)51 69 19 00 | F. +32 (0)51 69 19 09 || info@detagroup.be | www.detagroup.be |www.db-storage.beDe BruynMagazijninrichting bvbaPuursesteenweg 401B-2880 BornemTel.+32(0)3 888 87 89Fax+32(0)3 844 14 26info@db-storage.beToekomst van het handboekHet handboek zal jaarlijks worden aangevuld en uitgebreid.Hiertoe heeft het Alumium Center Belgium een helpdeskwaaruit de vragen van gebruikers de noodzakelijke aanvullingenworden afgeleid. Ook interne werkgroepen zullen meer indetail ingaan op bouwaansluitingen, berekeningen met betrekkingtot winddruk en stabiliteit en innovatief ontwerpen methet materiaal aluminium. Het is dan ook de bedoeling dat hethandboek in de komende jaren uitgroeit naar een referentievoor bouwen in aluminium en dit in al zijn facetten tot en metde hoofdconstructie toe.OpleidingenUw Confederatie Bouw organiseert Info- en opleidingsavondenover deze richtlijnen in november en december. Zie pagina 52voor meer info.DankbetuigingenVerantwoordelijke uitgever: Aluminium Center Belgium vzwZ1 Research Park 310 1731 ZellikT +32 (0)2 481 00 26F +32 (0)2 481 00 29Email: info@aluminiumcenter.bewebsite : www.aluminiumcenter.beAuteursrechtenDe auteursrechten van dit boek berusten bij het AluminiumCenter Belgium.Dit boek werd opgesteld rekening houdende met de geldendenormen en voorschriften inzake aluminium schrijnwerk.Indien, niettegenstaande de belangrijke zorg voor nauwkeurigheiden professionalisme, schade zou ontstaan bij de toepassingvan de richtlijnen, ongeacht de aard of de oorzaakvan deschade, is elke aansprakelijkheid van het Aluminium CenterBelgium uitgesloten.Het boek is te koop aan de prijs van 30 euro (BTW exclusief) bijhet Aluminium Center Belgium.Onze dank aan de instellingen, de leden en federaties voorhet ter beschikking stellen van de informatie gebruikt bij hetupdaten van het boek.Een digitale versie is beschikbaar op aanvraag; een consultatieversie kan men terugvinden opwww.aluminiumcenter.beDoor: C. ClauwaertDirecteur Aluminium Center BelgiumNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker29

Werking van de federatieVlaamse houtproef 2011-2012 in AntwerpenTijdens een infovergadering op donderdag 7 oktober waaropvertegenwoordigers van een 10-tal technische scholen uit hetAntwerpse op aanwezig waren werd de wens overgemaaktvan de Antwerpse schrijnwerkersvereniging om tijdens hetschooljaar 2011-2012 een Vlaamse Houtproef te organiseren.Informatie over de voorbereidingen, vervaardiging van dewerkstukken in de scholen en jurering werd aan de aanwezigentoegelicht door Gerd Decoene, Directeur Ondernemingen Omgeving, Marc Soen, leraar op rust, en Leo Pype van deConfederatie Bouw West-Vlaanderen waar reeds 10 jaar dezeHoutproef wordt gehouden. Na een gedachtewisseling beslootde Antwerpse schrijnwerkersvereniging tijdens het schooljaar2011-2012 een Houtproef te organiseren.Zeven scholen zullen hieraan deelnemen:Technisch Instituut Don Bosco – Hoboken;Provinciale Technische Scholen – Boom;GITOK – Kalmthout;Koninklijk Atheneum – Brasschaat;Koninklijk Atheneum – Schoten / Schilde;Vrij Technisch Instituut – Lier enTechnische Scholen – MechelenPrijsuitreiking aan Antwerpse leerlingenOp donderdag 9 september organiseerde de Koninklijke Verenigingvan Aannemers-Schrijnwerkers van Antwerpen haarjaarlijkse prijsuitreiking. Het bestuur van de vereniging nodigdede leerlingen die in het laatste opleidingsjaar de beste resultatenbehaalden in de afdeling schrijnwerkerij uit om hun een geschenkte overhandigen. Een 40-tal leerlingen werden hiervoorgeselecteerd. De leerlingen ontvingen hun geschenk uit handenvan Yves De Keyser, voorzitter van Confederatie Bouw – VlaamseSchrijnwerkers en Marcel De Bie, voorzitter van de Antwerpseschrijnwerkersvereniging. De prijsuitreiking werd met eengemoedelijke drink afgesloten.Vlaamse Schrijnwerkers bezoeken gecertificeerd passiefgebouwOp woensdag 22 september brachten de afgevaardigdenvan onze federatie een bezoek aan hetHavenbedrijf Gent. Het gebouw van HavenbedrijfGent is een gecertificeerd passiefgebouw.Johan Cré, Technisch adviseur bij het PassiefhuisPlatform bracht eerst een presentatie rond de renovatievan gebouwen naar laag energie en passief.Hij had hierbij speciale aandacht voor de moeilijkhedenbij de verbouwing naar lage energie enpassief, de opportuniteiten op de Belgische renovatiemarkt ende punten waar innovatie mogelijk is.Daarna konden onze afgevaardigden zelf aan de slag in eenworkshop. Zij gingen aan het werk met de zogenaamde condettiboxen,en kregen zo de gelegenheid om mee oplossingen uitte denken voor het plaatsen van schrijnwerk bij renovaties.Aan de hand van enkele standaardopbouwen gingen zij na hoebij een gefaseerde renovatie het schrijnwerk kan geplaatst wordenom een koudebrugvrije en luchtdichte oplossing te krijgen.De groep kreeg tot slot nog een rondleiding in het gebouw vanhet Havenbedrijf Gent, hierbij werd speciaal gewezen op alleaanpassingen die hebben geleid tot een passiefgebouw.30 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

HACO TRADING : SINDS 1 JULI 2010 ALLEENVERDELERVOOR BELGIE VAN SAC MACHINESF30 : raamhoek CNC gestuurd /diverse uitvoeringen mogelijkF300 : productielijn voor ramen /numerisch gestuurdHEXAGON :CNC bewerkingscenterwww.mink.be 10-1162Haco Trading Showroom Hoge Schuurstraat 2 8850 Ardooie T 051 | 74 64 54F 051 | 74 69 87 info@hacotrading.be www.hacotrading.be

Evenementen6e grote Familiedagin Plopsaland opnieuw groot succesOp zondag 29 augustus vond al voor de zesde maal defamiliedag plaats van de Confederatie Bouw Afwerking. Nade succesvolle editie vorig jaar in Bobbejaanland koos de organisatieopnieuw voor Plopsaland in De Panne. En het was(alweer) een voltreffer. Ruim 950 personen beleefden eenspetterende dag vol ambiance en plezier in het overigensvolledig vernieuwde pretpark.Lekker en succesvol ontbijtVooraleer zich in de pret te storten konden de deelnemers zichte goed doen aan een uitgebreid ontbijtbuffet in ‘De VerguldeFazant’. Beginnen met een ontbijt spreekt duidelijk velemensen aan. Al vóór 10u boden de eersten zich aan voor hetuitgebreid en bijzonder lekker ontbijtbuffet, nog geen half uurlater zat ‘De Vergulde Fazant’ afgeladen vol.Gewoon genietenHet werd hele dag genieten. Een dagje in het land van KabouterPlop, Samson&Gert, Piet Piraat, Wizzy&Woppy, Big&Betsyen Bumba is dan ook een onvergetelijke ervaring voor jong enoud. Voor de durvers was er de Draak, die stond te trappelenvan ongeduld om je mee te nemen voor een spannende rit.Deze wervelende achtbaan is maar liefst 450 meter lang enrijdt soms wel 14 meter boven de grond.32 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

op zoek naar voordelige oplossing ?WEEKE BHX050iedereen heeft recht op een CNC :€ 35.000 - 5 m 2MEMBER OF THE GROUP INFO056 36 51 70 info@vens-thiers.be www.vens-thiers.beDUINDe minder grote durvers konden terecht op de paardencarrouselof in de koffiekopjes of in de zweefmolen Wienerwalzwaarmee je heerlijk in het rond kon zweven.De Supersplash, een boottocht met deze watercoaster tilt jemetershoog de lucht in en laat je afdalen van een hoogte van30 meter aan een snelheid van zo’n 70 km/uur met als afsluitereen indrukwekkende splash!De echte durvers kiezen voor de Coaster Anubis, de nieuwsteattractie en een primeur in de Benelux, waarbij je in 2 secondennaar een snelheid van 90km/u de hoogte in schiet, gevolgddoor 3 loopings!Aan het einde van de dag konden de deelnemers opnieuw in‘De Vergulde Fazant’ terecht voor het heerlijke walking dinnermet een uitgebreide keuze aan koude, warme en zoetje hapjes.Eens te meer werd het dankzij de ongebreidelde inzet van velemedewerkers van de Confederatie Bouw Afwerking, de primasamenwerking met Plopsaland en met de diverse sponsors, eenbijzonder geslaagde dag die rond 20 uur werd afgesloten.Dit event werd mogelijk dankzij:Easy Fairs - Mercedez-Benz - KBC - Rockwool - Group Menopro -Europcar - Aluservice - Albintra - Lecot Raedschelders - FederaleVerzekeringNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker33

BEWAPBEWAP wordtgesponserd door :BEWAP fietst doorheen prachtigKlein-BrabantOp zondag 12 september organiseerde BEWAP haar uitstapnaar Klein-Brabant, omstreeks 13u werd de groep op hetdorpsplein van Bornem verwacht voor het vertrek van defietshappening.De dag begon zeer grijs, heel wat deelnemers hadden metdit weer dan ook bedenkingen, afspraak is echter afspraaken iedereen stond dan ook paraat met de nodige attributentegen de regen.Boven alle verwachtingen werd het een prachtige zonnigedag. Wij troffen een supergids die ons al fietsend doordeze mooie streek begeleide en hier en daar halt hieldom de nodige uitleg te verschaffen over de bezienswaardighedenlangs de route. Wij hielden ook halt bij enkelehorecazaken, waar wij verrast werden met koffie & taarttot het ‘zalig biertje’ met daarbij het entertainment van deplaatselijke cafébaas.We fietsten verder langs de Schelde en namen de veerpontdie we omdoopten tot ‘de cruise’ van de namiddag. Spijtigdat de cruisetocht maar voor even was. De ambiance zater wel heel goed in, het uitstekende fietsweer zorgde voorstralende gezichten. Om 18u, na een voldane fietstocht,werden we verwacht in het restaurant “Scheldehooft”in Ranst voor een overheerlijk palingdegustatiemenu eneen gezellige babbel. De daguitstap van BEWAP bood eenfietstocht in een prachtige omgeving met een nadien eenpassende afsluiter, de deelnemers hebben genoten vandeze aangename namiddag en avond.Designplafonds met eindeloze mogelijkhedenHunterDouglas® plafonds type durlum, een metalen plafondgammamet een veelvoud van technische en esthetischemogelijkheden. De durlumreeks stelt een zeer uitgebreidgamma ophangsystemen ter beschikking, al dan niet zichtbaar,in combinatie met op maat gemaakte panelen of tegels.Tot de mogelijkheden behoren inleg-, klem-, inhaak- enC-bandrastersystemen maar ook toepassingen met plafondeilanden.HunterDouglas® plafonds type durlum worden gelakt nà hetplooien en perforeren. Dit procedé zorgt voor een gladde enduurzame afwerking. Er is keuze uit 30 perforatiepatronenmet als resultaat een aangenaam akoestisch comfort enesthetische uitstraling. Verder is de integratie van allerhandetechnieken mogelijk en blijft er goede toegankelijkheid tothet plenum. Zo vervolledigt Hunter Douglas haar metalenplafondgamma met de durlum-systemen en beschikt zo overhet meest complete en kwalitatieve productaanbod in plafondsystemenop de Belgische markt. Aarzel dan ook niet onste contacteren met uw vragen, zodat wij samen evaluerenwelk systeem voor uw project meest geschikt is.Vuurtest voor Stalen Brede PanelenDe HunterDouglas® Brede Panelen van hettype 300L werden letterlijk het vuur aan deschenen gelegd. De panelen ondergingenmet succes een brandtest bij WarringtonFire te Gent.De plafondconstructie bestond uit 300 mmbrede panelen type 300L (zonder voeg) dierustten op L- en C-kantlijsten en gebeurdeonder een gesloten bovenconstructie in cellenbeton.Zowel vlakke als geperforeerdepanelen, voorzien van een akoestisch vlies ofeen rotswolmat bleven meer dan 30 minutenhangen en voldoen zo aan de gestelde brandnormeninzake brandstabiliteit. De bredepanelen werden getest op een lengte van 2400mm in deze opleguitvoering.Deze brede panelen worden regelmatigtoegepast in gangen van kantoren, openbaregebouwen, scholen, rust- en ziekenhuizen.34 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

101021Gyproc verlucht de woning.NIEUW: Gyproc Activ Air,de duurzame gipsoplossing voor eengezonde binnenlucht het innovatieve Activ Air-procédé luchtzuiverende technologieGyprocActiv Air-pleister en -platen gyprocverluchtjewoning.be1. Trekt schadelijke stoffen aan2. Breekt ze af en houdt ze vastGyproc, uw gids in duurzame en innovatieve afbouwsystemen. NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker35

EvenementenAfwerkingssector massaal aanwezig opgroots vakevenement3 e Dag van de Afwerking was een schot in de roosOp donderdag 30 september was het opnieuw zover voorhét evenement voor de afwerkingssector: de derde editievan de Dag van de Afwerking. De vakbeurs vond plaats ophaar inmiddels getrouwe, gezellige locatie: de Kelders vanCureghem in Anderlecht.Niet minder dan 90 standen vulden een totale oppervlakte van7000 m², hiermee werd meteen de volledige ruimte van deKelders ingenomen. Het concept bleef verder quasi ongewijzigd,een all-in formule voor de bezoekers met gratis toegang,buffetten en dranken. Dé unieke netwerkgelegenheid voorarchitecten, aannemers, voorschrijvers en fabrikanten van devolledige afwerkingssector kon van start gaan, goed voor eenpak nieuwigheden en heel wat lekkers…Omstreeks elf uur boden de eerste bezoekers zich aan bij hetonthaal. Op vertoon van hun bevestigingsbrief met persoonlijkebarcode ontvingen zij hun badge. De bezoekers kondenterecht in de twee gescheiden beurszalen. Zij kregen degelegenheid kennis te maken met de producten, toepassingenen nieuwigheden gepresenteerd door uiteenlopende toeleveranciersuit de sector.De beurs verwelkomde immers voor het eerst ook standhoudersvoor schilders, schrijnwerkers, stukadoors, plafonneerders,Parketplaatsers en tegelzetters.De drie grote eilanden met kraampjesbuffetten en open bar,die centraal in de zalen waren opgesteld, werden ook meteengeopend. Doorlopend tijdens de beurs kon iedereen genietenvan een gevarieerd buffet en passende dranken.In de eerste zaal deelde de Confederatie Bouw Afwerking eengroot adviesplatform met onder meer het WTCB en het BelgianWoodforum. De professionele bezoekers konden er terechtvoor vakgerichte of technische informatie. Zo was er was heelwat beweging aan de centrale infostand, waar BEWAP eengadget aan de bezoekers overhandigde.Deze unieke vakbeurs vormde zo opnieuw de gelegenheid tothet leggen van gerichte professionele contacten, netwerking enuitwisseling van vakinformatie in een aangename gemoedelijkesfeer.Rond 13u was het al heel druk geworden op de beursvloer. Ookvoor de dames was een speciaal programma samengesteld. Zijkonden genieten van een Shiatsu stoelmassage die doorlopendwerd verzorgd of zij woonden de presentatie over etiquette bijgebracht door specialist ter zake Kurt Van Eeghem. Dat ook36 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Evenementendit programma duidelijk werd gesmaakt bleek uit de menigeenthousiaste reacties.Iedereen tevredenMet in totaal niet minder dan 1.700 aanwezigen kan de organisatieterugblikken op een bijzonder geslaagde derde editie vande Dag van de Afwerking.De zeer tevreden gezichten bij de standhouders én de positievereacties van de bezoekers logen er dan ook niet om. Dat je opeen leuke en ontspannen manier met de talrijke standhouderseen praatje kan maken en de ‘highlights’ en nieuwigheden ontdekken,blijft een gesmaakt concept. Ook de exposanten zelfwaren opnieuw opgetogen over de aanpak en de organisatievan de beurs en niet in het bijzonder over de kwantiteit en dekwaliteit van de bezoekers.Aandacht voor alle afwerkingsberoepenNadat de beurs startte als een BEWAP-organisatie, werd dedoelgroep van dit vakevent, de voorbije jaren sterkt uitgebreid.Nagenoeg alle grote spelers uit heel de afwerkingssector stondenparaat tijdens deze Dag van de Afwerking. Er waren heelwat fabrikanten, maar ook heel wat leveranciers van werkmaterialenen toebehoren aanwezig. Dit resulteerde ook in hetbezoekersaantal. Dat Dag van de Afwerking stilaan uitgegroeidis tot een referentie in de sector, is lang geen geheim meer.De sfeerbeelden bij dit artikel tonen aan dat de ConfederatieBouw – Afwerking opnieuw garant stond voor een geslaagdevenement met een hoog bezoekersaantal op korte tijd. Ditdoet alvast uitkijken naar de volgende editie van dit grootsvakevenement!NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker37

EvenementenGeslaagd netwerkevent met informatief gedeelte rond afwerkingsgraden“Afwerken is de kunst, de kunst is afwerken”Op donderdag 23 september vond in het Kunstforum Würthin Turnhout “Afwerken is de kunst, de kunst is afwerken”plaats, een informatieavond rond afwerkinggraden, dievooral het netwerken centraal wou stellen.Uitvoeringstoleranties en afwerkingsgradenDe avond startte met een boeiende uiteenzetting over uitvoeringstolerantiesen afwerkingsgraden van verlaagde plafondsen lichte binnenwanden. Wim Van de Sande (WTCB) legdeaan de hand van de TV 232 en 233 het onderscheid uit tussenuitvoeringstoleranties en afwerkingsgraden (zie InfoNaVAP 19– april 2010. Daarnaast wierp hij een blik op de oorzaken enhet voorkomen van de vorming van fijne scheurtjes ter plaatsevan de voegen, het bolkomen van lichte scheidingswanden, enschimmels op vipsplaten.Enkele aandachtspunten:Kunst en cultuur behoren tot de firma Würth. Het KunstforumWürth in Turnhout vloeit voort uit haar culturele engagementen.Met de opening van het Kunstforum is de volgende stapgezet naar de integratie van kunst in de bedrijfscultuur. Bijnaheel het jaar door zijn er tentoonstellingen, alle met kunstwerkenuit de eigen Würth-Verzameling. Op het moment van deinformatieavond liep er een tentoonstelling rond ‘AbstrakteGrafiek’.Kunst en informatie rond afwerkinggraden vormden de idealecombinatie voor een geslaagd netwerkevent. De opkomst looger niet op, niet minder dan 130 aanwezigen woonde de uiteenzettingvan Wim Van de Sande (WTCB) bij. Nadien kon de tentoonstellingbezocht worden en werden het napraten gekleurdmet enkele glaasjes en hapjes. Ook de sponsorstanden diedoorheen het Forum opgesteld stonden, werden druk bezocht.Covergroep ‘Fairplay’ zorgde met hun muzikale omlijsting voorde passende sfeer.• De opdrachtgever of de ontwerper moet vooraf de eisenmet betrekking tot de uitvoeringstoleranties en de afwerkingsgraadvastleggen.• Bij gemis aan duidelijke specificaties zijn de normale tolerantieklasseen de afwerkingsgraad F2a van toepassing.• De verdeling van de taken tussen de plaatser van de platenvan de vakman die de verdere afwerking uitvoert, is niet altijdeven eenvoudig. Daarom moet de opdrachtgever eenduidigaangeven welke taken iedere bouwvakman op zichmoet nemen.• Herstelling van schade, berokkend tussen de opleveringvan de plaatsingswerken en het begin van de afwerkingswerken,valt niet onder de gewone werken (tenzij ditvooraf is aangegeven in de contractuele documenten).De opdrachtgever zal het bouwvak aanduiden dat instaatvoor de herstellingswerken.• De aannemer van de schilderwerken of van de andere afwerkingenis niet bevoegd om de ondergrond te leveren. Deaannemer van de schilderwerken voert niettemin wel hetnazicht van de ondergrond uit en bepaalt, indien nodig, devereiste bijzondere voorbereidingswerken om te kunnenbeantwoorden aan de gewenste afwerkingsgraad.• De kostrpijs ervan is ten koste van de bouwheer, behalveindien het werken betreft die veroorzaakt werden door deuitvoering die niet in overeenstemming was met de geldendevoorschriften.• Men mag het uitzicht van een afgewerkt oppervlak nooitopleveren onder scherend licht of tegenlicht. Volgens deregels der kunst gebeurt de oplevering bij daglicht, methet blote oog en vanop een afstand van 2m, loodrecht ophet te controleren oppervlak.38 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

EvenementenBELANGRIJK!• Het is algemeen geweten dat de termen ‘schilderklaar’ of‘klaar zijn om geschilderd te worden’ ontoereikend zijn. Dezetermen waren in het verleden vaak bron van betwisting.• Sinds de publicatie van de TV 232 en 233 beschikt de Belgischevoorschrijver over een ‘instrument’ dat toelaat omde toelaatbare uitvoeringstoleranties en de gewenste af-werkingsgraad van wanden en plafonds op een meer eenduidigewijze te beschrijven.• De aannemers die betrokken zijn bij de afbouw dienendeze ‘code van goede praktijk’ na te leven.• Enkele aspecten zouden best in de toekomst nog beteromschreven worden (zoals de quantificatie van het aantalonregelmatigheden).CD-ROM ‘De drie Technische Voorlichtingsnota's voor de afwerkingssector’Deze CD-rom werd ontwikkeld door onze zustervereniging BEWAP en bevat de Nederlands- en Franstalige versies van de drie TechnischeVoorlichtingsnotoa’s voor de afwerkingssector: ,Lichte scheidingswanden‘, ‚Verlaagde plafonds‘ en ‚Verhoogde vloeren‘.✁chnische Voorlichtingsnota’s definiëren en beschrijven de systemen voor lichte binnenwanden,rlaagde plafonds en verhoogde vloeren, die door hun eigenschappen en uitzicht bijdragen tothet functionele karakter, de vormgeving en het gebruikscomfort van het gebouw. Ze wordenuitgevoerd met vrij eenvoudige technieken, die op ieder ogenblik en voor iedereen (aannemersen gebruikers) flexibiliteit en tijdwinst opleveren.De TV’s bepalen de karakteristieken (functies, materialen, systemen) en prestatie-eisen vanlichte binnenwanden, verlaagde plafonds en verhoogde vloeren. Ze vormen bovendien een leiraadvoor de beoordeling van de prestaties in de binneninrichting van gebouwen voor courantuik (woningen, kantoren, bedrijfsgebouwen, openbare gebouwen, ziekenhuizen, scholen, …)en dit zowel voor nieuwbouw, vernieuwbouw als bestemmingswijzigingen.Ik ontvang graag een exemplaar van de CD-ROM ‘De drie Technische Voorlichtingsnota's voor de afwerkingssector’BEDRIJFBTWADRESE-MAILFAX: 02/545 58 59 – E-mail: navap@confederatiebouw.beN O VEMBER 20 1 0 ■ De Vlaamse Schrijnwerker39

EvenementenParket Decor haalt zilver tijdens2 e Grote Prijs van de AfwerkingDe top drie, samen met de medewerkers van de Confederatie Bouw Brussel-Vlaams BrabantOp vrijdag 15 oktober organiseerden de ConfederatieBouw – Afwerking, de Confederatie Bouw – Limburg en deConfederatie Bouw – Vlaams Brabant hun 2e Grote Prijsvan de Afwerking op het zonovergoten Circuit van Zolder inLimburg.Voor haar tweede editie verhuisde de organisatie van hetRacecircuit van Zolder naar het Internationaal Kartcircuit vanGenk. De kleinere omgeving zorgde alvast voor een heel gezelligesfeer. 18 ploegen van 3 tot 4 rijders maakten in een 2 uurdurende race uit wie Steve Van Meerbeeck, de winnaar van deeerste editie, mocht opvolgen op de erelijst. Opnieuw was ereen gezonde mix van teams, zodat schilders, schrijnwerkers,parketplaatsers, glazenmakers en stukadoors konden strijdenom de titel van ‘Snelste Afwerkingsbedrijf van 2010”.De vele toeschouwers waren duidelijk geboeid door de race,maar wie het even moeilijk had kon terecht op de klimmuur ofin de tuimelwagen of kon een praatje maken met de sponsors.Regelmatig werden tussenuitslagen gepubliceerd, wat eenernstig tactisch steekspel tussen de teams deed ontstaan. Hetkwam er niet enkel op aan zo snel en zo foutloos mogelijk terijden, maar ook om de wissels uit te stellen op en momentwanneer het rustig was in de pits. Het bleef voortdurendspannend en bij iedere tussenuitslag wisselde de koppositiesconstant. Iets na 17u werd de race afgefloten en kort na heteindsignaal werd duidelijk wie er de meeste ronden had afgelegd.Het was het team van GULISANO, van het gelijknamige schildersbedrijfGulisano BVBA uit Lubbeek, die de meeste rondenaflegde, 173 in totaal. De winnaar won een ballonvaart voor 6www.berner.be40 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Evenementenpersonen. Zaakvoerder Aldo Gulisano, tevens voorzittervan de schilders van Brussel-Vlaams Brabant en bestuurder bijde Vlaamse Schilders was in de wolken met de overwinningvan zijn team: “Mijn zonen zijn zondag nog komen trainenop het circuit”, vertrouwde hij toe aan de redactie. “Vorig jaarlukte het niet om met podium te halen, nu wel en daar zijnwe blij om.”De tweede plaats ging naar Parket Decor uit Opwijk, die op éénronde eindigden. Het podium werd vervolledigd door het teamvan sponsor VE-RA-BO die 170 ronden aflegden. Het podiumwerd volledig gekleurd met Vlaams Brabantse teams. Niet onlogischging de Confederatie Bouw uit Brussel Vlaams-Brabantvoor het tweede jaar op rij aan de haal met de wisselbeker. Bijde volgende editie kunnen ze dus strijden voor het definitiefbehoud van de trofee. De Aannemers van Glaswerken reddennog de Limburgse eer. Zij kregen een eervolle vermeldingvoor het afleggen van de snelste ronde, dit in welgeteld 37,001seconden.Na de prijsuitreiking werden de Barbecuevuren geopend enkon het feesten en netwerken met de collega’s afwerkers en desponsors beginnen. De gezellige dag eindigde omstreeks 21u,Iedereen keerde tevreden terug. Op naar de derde editie!Wij nemen niets luchtig opNous ne prenons rien à la légère Industriële StofafzuigingDépoussiérage Industriel Industriële VentilatieVentilation Industrielle PlaatbewerkingTôlerie Speciale constructies op maatConstructions spéciales sur mesureMachiels – BeringenIndustrieweg Noord 1 141 - 3660 Opglabbeekhttp://www.limoco.beNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker41

Brandwerende deurenInfofiche Brandwerende deurenscheidingswandenPlaatsingsvoorschriftenDeze Infofiche herneemt de voorschriften voor de plaatsingvan brandwerende deuren in brandwerende lichtescheidingswanden. Deze Infofiche is gebaseerd op § 7 vande TV 234 [4]. Het gaat hier enkel om principiële plaatsingsvoorschriftendie nog door een classificatie- of proefverslagof een BENOR-ATG-Goedkeuring van de beschouwde deurbevestigd moeten worden.1. ToepassingsgebiedDeze Infofiche is van toepassing voor de plaatsing van brandwerendedeuren in een brandwerende lichte scheidingswand.Af b. 1 Onderdelen van een brandwerende deur.(1) Lichte scheidingswand2. Principe van brandwerende deurenBrandwerende deuren kunnen aangewend worden voor hetafsluiten van ruimten en ook als sluitmiddel voor technischeschachten en dergelijke. In geval van brand zijn deze brandwerendedeuren noodzakelijk om de openingen dicht te makenen zo te vermijden dat de brand zich naar aangrenzende compartimentenverspreid.De door de fabrikant gegarandeerde brandweerstand hangtniet enkel af van de kwaliteit en de fabricagewijze van de deur,maar ook van de nauwkeurigheid van de plaatsing in situ. Degoede werking van brandwerende deuren is eveneens in grotemate afhankelijk van de onderhoudsfrequentie (zie TV 226 [5]).Brandwerende deuren bestemd voor inwerking in een lichtescheidingswand moeten door de fabrikant getest wordenin een wand van hetzelfde type (een gestandaardiseerde lichtescheidingswand of een gelijkaardige lichte scheidingswand gelijkaardigelichte scheidingswand). Ook andere lichte scheidingswanden zijntoegelaten, voor zover dit bevestigd werd door een brandproefverslagof een gelijkwaardige beoordeling.De lichte scheidingswand wordt meestal versterkt (bv. met eenhouten element) ter hoogte van de bevestiging van het deurkader(zie voorschriften van de fabrikant).3. PlaatsingvoorschriftenAf beelding 1 hieronder geeft een schematische voorstellingvan de plaatsingsvoorschriften van een brandwerende deur.Voor meer informatie en details : zie § 7 van de TV 234.Af b. 2 Voorbeelden van een lichte scheidingswand versterkt met eenhouten element ter hoogte van de bevestiging van de omlijsting (volgensde voorschriften van de deurfabrikant).(1)Zie ook de vereiste toleranties inzake vlakheid en horizontaliteit in TV 234 (§ 7.3.2).42 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Brandwerende deurenin brandwerende lichteDe afwijking op de loodrechte stand, gemeten langs elke zijdevan de lichte scheidingswand, mag niet te groot zijn zodat deplaatsing van de brandwerende deur mogelijk blijft. Voor eencourante verdiepingshoogte van 2,60 m mag de afwijking nietgroter zijn dan 6 mm voor de normale uitvoeringstolerantie(zie TV 233 [3]).De vloerbedekking ter hoogte van de brandwerende deurendienen meestal hard te zijn (tegels, harsgebonden vloeren,lino- en vinylbekledingen, kurk of houten vloeren op eencement- of anhydrietgebonden dekvloer). Andere bekledingen(bv. tapijten) zijn niet toegelaten tenzij expliciet vermeld in devoorschriften van de fabrikant (de BENOR-ATG-Goedkeuring ofhet proefverslag).(2) Ondergrond en vloerbedekkingDe vloerafwerking dient te worden uitgevoerd na de plaatsinghet slepen van de deurvleugel op de vloer te voorkomen. Hierbijwordt er rekening gehouden met de draairichting, zoals aangeduidop de plannen, zodat de maximale toegelaten speling (ziepunt 3 hieronder) zoals beschreven in de voorschriften van dedeurfabrikant gerespecteerd kan worden. Hiertoe mag de vloerin de zwaai van de deur slechts beperkt oplopen (1) .(3) Deurvleugel en spelingen rond de deurvleugelBij de keuze van de deurvleugel dient men in het bijzonderaandacht te besteden aan de volgende punten : de draaizin(een rechts of links sluitende deur (2) ), het deurtype (draaideur,zwaaideur, schuifdeur of sectionaaldeur), de vereiste brandweerstandsduur(EI1 30 of EI1 60) en de afmetingen (breedte enhoogte) van de deurvleugel.De vloer dient, door de bedrijven verantwoordelijk voor denivellering van de vloer, zodanig uitgevoerd te worden dat hetmaximale verschil tussen het laagste punt van de vloer onderde deur in gesloten toestand (zone 1 in af beelding 3) en hethoogste punt in de zwaai van de deur (zone 2 in af beelding3), niet groter is dan de maximale toegelaten speling (vermeldin het proefverslag of de BENOR-ATG-Goedkeuring) tussen dedeurvleugel en de vloer, verminderd met 2 mm. Voorbeeld :met een toegelaten speling tussen de deurvleugel en de vloervan 5 mm bedraagt het maximale verschil 3 mm.Af b. 4 De draaizin van deuren volgens de Europese norm en STS 53.1.De maximale toegelaten speling tussen de deurvleugel(s) en devloer dient bij de deur in gesloten toestand over de volledigedikte van de deurvleugel gerespecteerd te worden. De maximaletoegestane spelingen rond de deurvleugel staan vermeld inde richtlijnen van de fabrikant. De maximale speling tussen dedeurvleugel en de vloer bedraagt voor houten deuren gewoonlijkongeveer 4 mm. Voor sommige deuren kan deze oplopentot 7 mm of meer (zie de richtlijnen van de fabrikant).(4) Brandwerende beglazingenAf b. 3 Nivellering van de vloer in de zwaai van de deur.Brandwerende beglazingen moeten in principe geplaatst wordendoor de fabrikant. In de praktijk wordt de beglazing echtervaak pas aangebracht na de plaatsing van de brandwerende(2)Volgens de norm NBN EN 12519 [1] en STS 53.1 [2].(3)In Nederland maakt men vaak gebruik van beglazing EW (vlamdichtheid en stralingsbeperking) terwijl men in België meestal een brandwerende beglazing EI gebruikt.Deze twee beglazingstypes bieden verschillende prestaties en mogen geenszins door elkaar gebruikt worden.NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker43

Brandwerende deurendeur. Dit kan alleen indien de plaatser de fabrikant contacteert,de voorschriften nauwkeurig opvolgt en ter plaatse alle handelingenverricht die normaal in de fabriek gebeuren. Het typebeglazing en de afmetingen moeten in overeenstemming zijnmet de voorschriften van de fabrikant. De keuze van het typebrandwerende beglazing moet met de nodige zorg en aandachtgemaakt worden (3) .De minimale afmetingen tussen de randen van de deurvleugelsen de beglazingen moeten gerespecteerd worden : de beglazingenmoeten rondom bewerkt worden door een element metvolle sectie waarvan de minimale afmetingen in de voorschriftenvan de fabrikant gegeven zijn.(5) Brandwerende ventilatieroostersDe ventilatieroosters moeten in principe door de fabrikantgeplaatst worden. In de praktijk wordt de beglazing echter vaakna de plaatsing van de brandwerende deur aangebracht. Demontage en de bevestiging van het rooster op de deur moetenconform zijn met de voorschiften van de deurfabrikant. Deplaatser moet deze voorschriften nauwkeurig opvolgen (zie (4)Brandwerende beglazingen). Het roostertype en de maximaleafmetingen zijn hierbij van belang. Niet alle roosters zijn immersgeschikt voor brandwerende deuren.(7) Houten of metalen deurkaderDe omlijstingen worden haaks en loodrecht geplaatst. Voorbrandwerende deuren wordt een afwijking van maximaal+/- 1 mm aanbevolen teneinde rekening te kunnen houden metde maximale toegestane spelingen rond de deurvleugel (4) .Bij de keuze of uitvoering van het houten kader dient deplaatser in het bijzonder aandacht te besteden aan de volgendepunten : het materiaal (minimale volumieke massa), de minimaleafmetingen van het deurkader (minimale dikte van x inmm, zie af beelding 5) en van de aanslaglat (minimale sectie Y.Zin mm, zie af beelding 5). Aangezien de voorschriften van defabrikant betrekking hebben op de minimale afmetingen, ishet bijgevolg steeds toegelaten een houten kader of een aanslaglatmet een grotere dikte of sectie te gebruiken.De inwerkdiepte van de aanslaglat moet eveneens in acht genomenworden (meestal 2 tot 4 mm).De positie van de ventilatieroosters wordt vermeld in de voorschriftenvan de fabrikant. Net zoals bij beglazingen moetenventilatieroosters rondom bewerkt worden door een elementmet volle sectie waarvan de minimale afmetingen in de voorschriftenvan de fabrikant gegeven zijn. De afmetingen vande inbouwopening voor het ventilatierooster in het deurbladmoeten overeenkomen met de afmetingen van het rooster zelf.(6) Zij- en bovenpanelenDe vaste zij- en bovenpanelen maken deel uit van de deur; devaste panelen zijn immers op dezelfde wijze opgebouwd alsde deurvleugel. Opgelet : de lichte binnenwand wordt nietdoorgetrokken.De maximale afmetingen van de zij- en bovenpanelen komenovereen met de volgende voorschriften :• de maximale hoogte van het bovenpaneel ≤ de helft van dehoogte van de grootste deurvleugel h ≤ ½ H (zie afbeelding 1)• de maximale totale breedte van de zijpanelen ≤ de breedtevan de breedste deurvleugel b1 + b2 ≤ B (zie af beelding 1).Af b. 5 Illustratie van een houten deurkader.Opgegoten metalen omlijstingen moeten in overeenstemmingzijn met de voorschriften van de deurfabrikant. Ook voorniet-opgegoten metalen omlijstingen dienen de voorschriftenvan de fabrikant strikt nageleefd te worden bijvoorbeeld metbetrekking tot het omlijstingstype, de opvulling, enz. Omlijstingenuit roestvrij staal vereisen aparte brandwerende proevenin tegenstelling tot omlijstingen uit gewoon staal (5) .(8) Aansluiting met de ruwbouw en opvullingVoor houten omlijstingen dient de plaatser vooral aandacht teschenken aan de volgende punten :(4)In de STS 53.1 wordt een afwijking op de haaksheid van maximaal +/- 3 mm toegelaten voor een houten deurkader. In STS 36 mag de afwijking voor metalen omlijstingen nietmeer dan +/- 1 mm bedragen.(5)Omlijstingen met roestvrij staal vertonen een beter geleidingsvermogen dan omlijstingen uit gewoon staal.44 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker45

Brandwerende deuren• de vereiste afstand (meestal tussen 10 en 30 mm) tussen demuur en het houten deurkader om een correcte opvulling tekunnen voorzien• de opvulling van de ruimte tussen de muur en het houtendeurkadero opvulling met rotswol : de ruimte dient volledig opgevuldte worden en de rotswol moet stevig (80 tot 100 kg/m³ insitu) aangedrukt worden. Bij een deurkader met een breedtevan meer dan 9 cm kan de opvulling met rotswol beperktblijven tot 9 cm vanaf het deurblad (zie afbeelding 6B)o opvulling met een brandwerend schuim : voor zover ditvoorzien is in de voorschriften van de deurfabrikant kande opvulling gebeuren met een welbepaald brandwerendschuim. De toegestane merken en types brandwerendschuim zijn vermeld in de voorschriften van de fabrikant.Brandwerende schuimen voor het brandwerend makenvan verticale of horizontale voegen zijn in feite niet geschiktvoor de opvulling van de ruimte tussen een houtendeurkader en een muur, tenzij getest voor deze toepassing.Het brandwerende schuim mag in principe uitsluitendtoegepast worden voor de afdichting en niet voor debevestiging van de omlijsting. De omlijsting dient steedsmechanisch te worden bevestigd, tenzij expliciet vermeldin de voorschriften van de fabrikanten, gevalideerd doorbrandweerstandsproeven en mechanische proeven (cyclusproevene.a.).Het plaatsen van een deurlijst (of afdeklat) is niet altijd nodig(zie voorschriften van de fabrikant).(9) Hang- en sluitwerkHet aantal scharnieren, de positie en de plaatsing ervan wordenvermeld in de voorschriften van de fabrikant.Het slottype en de maximale afmetingen van de voorplaat en deslotkast worden eveneens opgenomen in de voorschriften vande fabrikant. De afmetingen van de uitsparing in het deurbladmoeten aangepast zijn aan de afmetingen van het slot zelf.Het is aanbevolen een (bij brand) zelfsluitende deur te voorzien.Literatuurlijst[1] Bureau voor NormalisatieNBN EN 12519 Ramen en deuren : terminologie. Brussel,NBN, 2004.[2] Federale Overheidsdienst Economie, KMO, Middenstanden EnergieSTS 53.1 Deuren. Brussel, FOD Economie, KMP, Middenstanden Energie, Eengemaakte Technische Specificaties,2006.[3] Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor hetBouwbedrijfLicht binnenwanden. Brussel, WTCB, Technische Voorlichting,nr. 233, 2007.[4] Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor hetBouwbedrijfPlaatsing van brandwerende deuren. Brussel, WTCB,Technische Voorlichting, nr. 234, 2008.[5] Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor hetBouwbedrijfOnderhoud van brandwerende deuren. Brussel, WTCB,Technische Voorlichting, nr. 226, 2002.Af b. 6 Opvulling met rotswol.Voor opgegoten metalen omlijstingen wordt de opvullingmeestal met cementmortel of iets gelijkaardigs uitgevoerd (zievoorschriften van de fabrikant). Voor de opvulling en bevestigingvan niet-opgegoten metalen omlijstingen dienen eveneensde voorschriften van de fabrikant strikt nageleefd te worden.Het plaatsen van een deurlijst (of afdeklat) is niet altijd nodig(zie voorschriften van de fabrikant).46 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Profi-PersenSMIopendeurdagenin Retie26-27 FEBR. 2011Info en gratis inschrijvenwww.smi.be Tel. (02) 466 38 39www.smi.beExclusief agent voor België en G.H. LuxemburgNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker47

Schotelstraat 443511 Hasselt-StokrooieT: 011/25 20 47 - F: 011/87 13 30e-mail: bimac@lismont.beramen & deurenluiken & poortenalle maatwerklevering ering aan schrijnwerkers en aannemersaflakken van houten buitenschrijnwerkij FSC-gelabeld ld houten buitenschrijnwerkij Biezeweg 7Industriepark Kwatrecht - 9230 Wetterentel 09 252 30 21 - fax 09 252 33 16email: wanzeele.ramen@busmail.net Avenue Henri Zaman 161480 SaintesT: 02/390 99 91 - F: 02/355 10 26e-mail: info@lismont.bewww.lismont.be48 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 20 1 0

Technische infofiche machinesOpdeelzaag Giben ICON 1 Z95DEZE VRAGEN WERDEN SAMENGESTELD DOOR EEN COMMISSIE VAN SCHRIJNWERKERS VAN DE CONFEDERATIE BOUW - VLAAMSE SCHRIJNWERKERS.1. Wat is de maximale zaaglengte?. ....................................................................................................................................... 4300 mm2. Wat is de maximale afstand tot de linkse aanslag? ....................................................................1300 mm (pneumatische drukker)3. Wat is de diameter van het zaagblad? .................................................................................................................................360 mm4. Hoe verstelt de zaagwagen zich in de hoogte? .......................................................................... Automatisch volgens de drukbalk5. Is de zaagwagen uit staal of gietijzer? ..................................................................... Staal met ronde geleiding voor de zaagwagen6. Wat is het type van bescherming van de zaagbladen? ...........................................................Drukbalk + Lexan handbescherming7. Wat is de diameter van de voorritser? .................................................................................................................................200 mm8. Wat is het toerental van het hoofdzaagblad? ..................................................................................................................5000 T/min9. Wat is het toerental en het vermogen van de voorritser? ......................................................................................................1,5 kW10. Wat is het vermogen van de zaagbladmotor? ...................................................................................................... 11 kW (opt 13kW)11. Is de voorritser elektronisch regelbaar vanaf de besturing? ............................................................................................. Optioneel12. Wat is de precisie van de zaagwagen over de totale lengte? .................................................................................Lateraal 0,2 mm13. Kan ik de aanslag voor en achter mijn paneel positioneren? ................................ Het paneel is geklemd door de duwer en wordtgepositioneerd tot op 0,04mm. ..........................................................................................................................................................14. Wat is het type van besturing? ............................................................................................................................................ G-Vision15. Optimalisatie on-board? .................................................................................................................................................... Optioneel16. Grafische voorstelling van optimalisatie op 15”? ....................................................................................................... PC Embedded17. Wat is het benodigde debiet voor de stofafzuiging? .....................................................................................3x 80mm + 1x 200mm18. Heeft de machine een automatische smering? ........................................................................................................................ Neen19. Is er een degelijke Nederlandstalige gebruiksaanwijzing en onderhoudsschema aanwezig? .................................................... Ja20. Wat is de kostprijs van deze machine? .............................................................................................. Tussen € 60.000 en € 68.000Meer info:LismontAvenue Henri Zaman 161480 SaintesTel. : 02/390 99 91E-mail : info@lismont.bewww.lismont.beNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker49

Technische infofiche machinesHydraulische ramenpers S+S - type RP 3000Maximale persbreedte ................................................................................................. 3000 mm (andere breedtes mogelijk op aanvraag)Maximale pershoogte ................................................................................................... 2000 mm (andere hoogtes mogelijk op aanvraag)Positionering verticale cilinders ...........................................................................................Hydraulische cilinder met slaglengte 200 mmPositionering horizontale cilinders................................................................................................................................................. ManueelSlaglengte horizontale cilinders........................................................................................................................................................80 mmPersen van drevelverbinding? ................................................................................................................................................................. JaPersen van pen/gatverbinding? .............................................................................................................................................................. JaPersen van kleine ramen? ....................................................................................................................................................................... JaPersen van schuine ramen? .................................................................................................................................................................... JaPersen van kader voordeur? ................................................................................................................................................................... JaPersdruk ........................................................................................................................................................................................3000 kgInrichting voor persen van ramen met max. dikte van 120 mm? ............................................................................................................ JaBeschikt de pers over afsluitbare cilinders? ........................................................................................................................................... JaIs een hydraulische inrichting 0-140 bar aanwezig? ............................................................................................................................... JaKonterprofielen voor al aan de buitenzijde gefreesde stukken? ............................................................................................................. JaIs de machine bij te kleine poorten demonteerbaar? .............................................................................................................................. JaDe machine beschikt over een sturing met apart circuit voor de verticale en de horizontale cilinders.DEZE VRAGEN WERDEN SAMENGESTELD DOOR EEN COMMISSIE VAN SCHRIJNWERKERS VAN DE CONFEDERATIE BOUW - VLAAMSE SCHRIJNWERKERS.✁Meer info:SMI nvDonkerstraat 23B-1750-GAASBEEKT : +32-(0)2/466.38.39F : +32-(0)2/466.04.04E-mail: info@smi.bewww.smi.be50 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

■ ■ ■ ■ ■ ■1000

AgendaInfo- en opleidingsavondenRichtlijnen voor de Aluminium ConstructeurConfederatie Bouw – Vlaamse Schrijnwerkers organiseert i.s.m. Aluminium Center Belgium een reeks informatie- en opleidingsavondenrond de vernieuwde ‘Richtlijnen voor de Aluminium Constructeur’. Sterk gewijzigde performantie-eisen, opgelegd vanuit Europa,voortdurende wijzigingen in Belgische normen en de daaruit voortvloeiende regelgeving vormen de aanleiding voor de revisie van deRichtlijnen. Het handboek omschrijft op een eenvoudige en duidelijke wijze alle technische aspecten waaraan het aluminium buitenschrijnwerkdient te voldoen. Dit nieuwe handboek wil een solide basis leggen voor een echte kwaliteitsborging van aluminiumschrijnwerk.Het is dan ook meer dan ooit hét referentiedocument in de sector en het vademecum van alle betrokken partijen: constructiebedrijven,studiebureaus en architecten.Wij organiseren 7 informatie- en opleidingsavonden op:• 25 november in Confederatie Bouw Waasland, Kleine Laan 29 in SINT-NIKLAAS• 30 november in Confederatie Bouw West-Vlaanderen, Kortrijksestraat 389 in KORTRIJK• 1 december in Provinciehuis Vlaams-Brabant, Provincieplein 1 in LEUVEN• 2 december in Confederatie Bouw Oost-Vlaanderen, Tramstraat 59 in ZWIJNAARDE• 6 december in Confederatie Bouw Antwerpen, Th. Van Rijswijckplaats 7 in ANTWERPEN• 7 december in Confederatie Bouw Limburg, Prins Bisschopssingel 34 A in HASSELT• 9 december in Confederatie Bouw Kempen, Parklaan 44 in TURNHOUTOntvangst vanaf 18u30. De info- en opleidingsavond start om 19u00 stipt.Opendeur – en demonstratiedagenThuisbeurs houtbewerking van Philips Constant van 26 tot 29/11/2010Philips Constant nodigt u uit op dé thuisbeurs houtbewerking voor KMO en industrie op 26, 27, 28 en 29 november. De beurs vindt plaatstelkens van 10 tot 18 u op het gekende adres van Philips Constant: Begijnhofstraat 47 in Puurs.Opendeurdagen van Halwema op 3, 4 en 5/12/2010Halwema heet u op 3, 4 en 5 december van harte welkom op haar opendeurdagen. Ter gelegenheid van de opendeurdagen zorgt Halwemanaast een prima ontvangst, voor verschillende machinedemo’s én voor uitzonderlijke condities.Rogiers – Van Poucke viert 55ste verjaardag, samen met uDe NV Rogiers uit Waregem bestaat 55 jaar en dit kan niet onopgemerkt voorbijgaan. Deze specialist in projecten, CNC-machines entraditionele machines op gebied van houtbewerking, profielbewerking voor kunststof en aluminium, advanced materials, finishing enstofafzuiging, staat met een team van 45 professionals borg voor machines van topkwaliteit, een uitstekende know-how en een uitgebreidedienst na verkoop.Naar aanleiding van deze gelegenheid geeft Rogiers vanaf 18 november het startschotvan een grandioze actie waarbij u een trendy Fiat 500 kan winnen!Opendeurdagen van 24 tot 27/11/2010Rogiers – Van Poucke nodigt u ook van harte uit op haar opendeurdagenvan woensdag 24 t/m zaterdag 27 november.Antwerpse ramen- en massiefdagen 26-27/02/2011Een rationele en moderne ramenproductie is het fundament van elk bedrijf.Daarom organiseert SMI-Roekens op 26 en 27 februari de “Antwerpse Ramenenmassiefdagen”, een uniek opendeur- en demonstratieweekend bij schrijnwerkerijRonny Wens in Retie. Noteer alvast deze datum in uw agenda, wanttijdens de “Antwerpse Ramen- en massiefdagen” staat SMI samen met acht fabriekspecialistenklaar om al uw vragen te beant-woorden en uw individuelewensen te bespreken. U krijgt er demonstraties van verschillende WEINIG machines:het profileercentrum van de nieuwste generatie Conturex, de Powermatschaafmachine, de OptiCut kortzaag, de FlexiRip langszaag met FlexiCutkortzaag. Verder zijn ook de BOERE breedbandschuur-machines, S+S persen enGROSS hakkers en briketeerpersen in werking te zien. SMI vraagt om uw komst aan te melden zodat we u op de gebruikelijke gezelligemanier kunnen ontvangen.Online aanmelden kan op www.smi.be. Onder de bezoekers wordt er een mooie prijs ter waarde van 1000 € verloot!52 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 20 1 0

AgendaBeursnieuwsTools & Tools van 27 tot 31 januari 2011Van 27 tot 31 januari 2011 vindt in Brussels Kart Expo (Groot-Bijgaarden) de 4de editie van TOOLS&TOOLS plaats.TOOLS&TOOLS groepeert alle merken onder 1 dak uit de gereedschapswereld: van bekende merken tot minder bekende namen: 85 gemotiveerdeexposanten met meer dan 350 merken tonen er hun volledige gamma gereedschappen: gaande van fijn handgereedschap voorprecisiewerk tot pneumatische of elektrische tools. Nieuwe technieken en gereedschappen worden er voor de eerste maal getoond.Kom het zelf ontdekken! De toegang is gratis voor Tools&Tools. Meer info over de registratie op www.tools-tools.bePro@Work 2011 op 4, 5 en 6 februariHet derde Pro@Work-evenement presenteert begin februari weer alle nieuwighedenuit de bouw- en interieursector. De vorige editie lokte meer dan 3000 geïnteresseerdevakmannen. En in 2011 gaat de gratis Pro@Work-beurs voor nóg meer bezoekers. Eenhaalbare kaart, want de vakmannen ontdekken deze keer de nieuwigheden van heeldichtbij. Pro@Work groepeert méér dan 150.000 producten. Een uitgebreid gamma dathet om de twee jaar in de schijnwerpers zet. Tijdens het eerste februariweekend van 2011is het weer zover.Exposanten uit binnen- en buitenland zetten op 4, 5 en 6 februari hun stand op in hetFabriekspand. Hun nieuwigheden zijn gratis te ontdekken. De enige voorwaarde? Bezoekers moeten zich vooraf inschrijven op de Pro@Work-website. Iets wat bij de vorige editie massaal gebeurde.De cateringdienst van het Fabriekspand verwent ook de smaakpapillen metlekkernijen uit de wereldkeuken. En dan is er nog de uitstraling van het Fabriekspand zelf: een architecturaal hoogstandje en industriëleparel. Zeker een bezoekje waard.”Meer ontdekken over deze vakbeurs? Het Pro@Work 2011-team vertelt u er alles over: T. 051 / 31 13 96, info@proatwork.be ofwww.proatwork.be. Een bezoekje aan de Pro@Work-beurs is gratis na inschrijving op www.proatwork.be en vertoon van toegangsbewijs.HET TREFPUNTVOOR GEREEDSCHAPWWW.TOOLS-TOOLS.BE 4-5-6 FEBRUARI 2011FABRIEKSPAND ROESELARE 27-28 jan 2011PRO’s & INDUSTRY30-31 jan 2011Brussels Kart Expo,Ring R0Afrit Groot-BijgaardenN O VEMBER 20 1 0 ■ De Vlaamse Schrijnwerker53

SplinterinfoMeer nieuws uit de sector kan je lezen op www.vlaamseschrijnwerkers.beNieuws van de Confederatie BouwTechnologie ter ondersteuning van diefstalpreventieop de werfDe Confederatie Bouw besteedt veel aandacht aan de preventievan werfdiefstallen. Dat is ook nodig, want één aannemer op driewordt er jaarlijks het slachtoffer van. Tijdens een studienamiddagop 13 oktober 2010 rond diefstalpreventie op de werf werd dieperingegaan op de technologische hulpmiddelen die kunnen wordeningezet om het stelen van werfmaterieel te bemoeilijken.Volgens de meest recente cijfers van de Federale Politie wordenelk jaar tussen 3000 en 4000 diefstallen op de werf aangegeven.“Dat is een enorm aantal, maar waarschijnlijk maar de top van deijsberg,” zegt Robert de Mûelenaere, gedelegeerd bestuurder vande Confederatie Bouw. “Een enquête uit 2009 van de Confederatietoont dat slechts 1 op 5 slachtoffers aangifte doet bij de politie. Defrequentie van diefstallen op de werf ligt dus veel hoger, wij schattentussen de 15.000 en 20.000 diefstallen per jaar, of tussen 40 en55 diefstallen per dag!”De toepassingen van diefstalpreventie zijn verschillend naargelanghet type machine of toestel dat men wil beveiligen. Heel wat fabrikantendoen een inspanning om de antidiefstaltechnologie aante passen aan de eigenheden van een werf. Omheiningen kunnenworden uitgerust met een optische kabel die een alarmsignaal geeftwanneer de integriteit van de omheining bedreigd wordt. Kleinmaterieel wordt uitgerust met een antistartsysteem en een specifiekesleutel. Groot rollend materieel kan voorzien worden vantrack-and-tracetechnologie die u (via sms) verwittigt wanneer eenmachine ongeoorloofd de bouwwerf verlaat. Steeds vaker doet menberoep op Radio Frequence Identification (RFID) bij de identificatievan personen en materieel.Ook eenvoudige preventiemaatregelen kunnen diefstal voorkomen.Het markeren van materieel en voertuigen is zeker nuttig. Het aanbrengenvan bedrijfskleuren en –kenmerken kan daarbij helpen.Het is ook nuttig om een databank van werfmaterieel te makenmet identificatiegegevens (en foto’s). Dat maakt de eventuele aangiftebij de politie en de latere identificatie een stuk efficiënter. Ingeval van diefstal is het steeds aangewezen aangifte te doen bij delokale politie.De bouwsector en de Federale Politie maken gebruik van een efficientsysteem voor de uitwisseling van informatie (Infoflux) dat zijnnut al heeft bewezen bij het terugvinden van gestolen machines enhet waarschuwen tegen de nieuwe werkwijzen van georganiseerdebendes.Een aannemer die het slachtoffer is van diefstal op zijn bouwplaatslijdt over het algemeen aanzienlijke financiële schade. Naast degestolen machines of materialen moet er namelijk ook rekeninggehouden worden met de impact op de organisatie van de werken.Federale Verzekering, referentieverzekeraar van de bouwsector,moedigt de vaklui van deze sector ten stelligste aan om alle vereistevoorzorgsmaatregelen ter zake te treffen, met name door voordeligeverzekerings- en tariefvoorwaarden aan te bieden.De studienamiddag “Technologie ter ondersteuning van diefstalpreventieop de werf” werd georganiseerd op initiatief van de ConfederatieBouw in samenwerking met het WTCB, de ANPI, Comatko, deFOD Economie en de Federale Politie.DiefstalpreventieMeer informatie over diefstalpreventie vindt u opwww.confederatiebouw.be onder de rubriek“Diefstal op de bouwplaats”.VCB met website over Euro 2012In 2012 zijn Polen en Oekraïne gastland voor het Europees KampioenschapVoetbal. Voor de bouw van stadions, trainingscentra,hotels, vlieghavens, (spoor)wegen en andere infrastructuur werdeen budget van 70 miljard € uitgetrokken. Buitenlandse bedrijvenkunnen hierbij nog een rol spelen, niet zozeer bij de bouw van destadions maar zeker bij de verdere uitbouw van de randinfrastructuur(verbindingswegen en accommodatie).De Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) heeft intussen een interactiefinformatieplatform uitgebouwd dat de beschikbare informatiebundelt en vertaalt naar de Vlaamse bouw- en bouwgerelateerdebedrijven die zouden willen meedingen. De VCB werkt hiervoorsamen met andere overkoepelende organisaties, zoals het FlandersInternational Technical Agency (FITA), VOKA, de BSTC (de BelgianSports Technology Club) enz. Het project wordt financieel ondersteunddoor FIT (Flanders Investment & Trade).Deze website vormt het centrale deel van het project. Via ditkanaal maakt de VCB al een groot deel van de verzamelde kennisen informatie bekend. Een ander deel zal worden gecommuniceerdmet bedrijven die zich inschrijven. De kans dat Oekraïne uiteindelijkals gastland zal moeten afhaken, is intussen zeer klein geworden.Terwijl de bouwwerkzaamheden aan de sportinfrastructuurgoed opschieten, blijven er vooral grote problemen met voldoendehotelcapaciteiten en transportmogelijkheden.www.vcb.be/euro2012Nieuws uit de sectorMinder personeelskosten dooreenmansbediening breedbandschuurmachineSMI-Roekens bericht houtbewerkersgraag over de mogelijkheden om uwproductieproces op punt te stellen. Zokan men personeelskosten minderen doorhet uitsparen van een tweede bedienerin het productieproces. Hoe gaat dit inzijn werk? Door het plaatsen van eenNeumann automatisering aan uw breedbandschuurmachine(zie foto) is er maaréén machinebediener te voorzien in hetproductieproces. Een bijkomend voordeel54 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

NIEUW!!vraag nu uwexemplaar aan!Dé referentie voor schrijnwerkers,meubelindustrie, interieurinrichtersen architectenHäfele Belgium N.V. / S.A.Lindestraat 13 A/PB 37, 9240 Zele • Tel: +32 (0)52/45 01 14 • Fax: +32 (0)52/45 01 51www.hafele.comNOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker55

SplinterinfoMeer nieuws uit de sector kan je lezen op www.vlaamseschrijnwerkers.bevan automatiseren is dat het bestaandpersoneel fysiek wordt ontlast en werkkan maken van een grondige kwaliteitscontrole.SMI-Roekens – Gaasbeek – 02-466 38 39 –www.smi.bede besparing op staal bij ramen en deurenmet standaard afmetingen, de verbeteringvan de Uf-waarden en de optimalisatie vande inbraakwering.Gealan Raamsystemen – Berkel-Enschot –0474-08 14 45 – www.gealan.beHulp voor zwaargewonden bijarbeidsongevallenEen ongeval is snel gebeurd, ook op dewerkvloer. Met meer dan 90 jaar ervaringop het vlak van arbeidsongevallen,heeft Federale Verzekering een dienstvoor zwaargewonden na een arbeidsongevalopgericht. Het slachtoffer, familie,nabestaanden én werkgever krijgen via dedienst persoonlijke ondersteuning.Wanneer u het slachtoffer wordt van eenarbeidsongeval, zal uw verzekering tegenarbeidsongevallen tussenkomen. Dieverzekering – verplicht voor werkgevers– dekt de risico’s van arbeidsongevallenvoor de arbeiders en bedienden vande verzekeringsnemer. Ze biedt tevensdekking bij een ongeval op de weg van ennaar het werk.De verzekering tegen arbeidsongevallen iswettelijk bepaald (wet van 10 april 1971).Als slachtoffer (of als rechthebbende)van een arbeidsongeval wordt u dan ookautomatisch vergoed in overeenstemmingmet de wetgeving: er is een vergoedingwegens volledige of gedeeltelijke tijdelijkeongeschiktheid, een vergoeding wegensblijvende ongeschiktheid en een vergoedingbij overlijden. Bovendien biedt deverzekering een wettelijk bepaalde tussenkomstin de noodzakelijke medische,farmaceutische en ziekenhuiskosten enprothesen.Federale Verzekering biedt een begeleidingsdienstaan die zich niet beperkt toteen correcte toepassing van de wetgeving.De dienst houdt rekening met de menselijkedimensie en de concrete implicatiesvan een arbeidsongeval op het dagelijkseleven van het slachtoffer en zijn familie.0800 14 200 - www.federale.beDe nieuwste evolutie in drievoudigglasIn het kader van optimale energiebesparingen CO 2-reductie, evolueert de bouwin de richting van Passiefhuis gebouwenen "Bijna Nul Energie" gebouwen. Het verbeterenvan de thermische balans van eengebouw is ontegensprekelijk van bijzonderbelang.Vensters van de nieuwste generatie zijneen belangrijke schakel in dit gebouwconcept.Ze combineren excellente thermischeisolatie met hoge passieve zonnewinsten.Saint-Gobain Glass Solutions lanceertdaarom SGG CLIMATOP LUX op de Belgischemarkt : een nieuw drievoudig glasmet een optimaal energetische evenwicht.SGG CLIMATOP LUX koppelt een zeergoede isolatiewaarde Ug = 0,7 W/m²K(argon gasvulling en 2 spouwen van 15mm) aan een uitermate interessante zontoetredingg = 0,62. Deze zontoetredinglaat toe een maximaal voordeel te halenuit de gratis zonnewarmte en maakt datSGG CLIMATOP LUX uitermate geschikt isvoor Passiefhuizen en Bijna Nul Energiewoningen.Saint-Gobain Glass Solutions – Brussel –02-556 37 16 – www.sggxtreme.comGEALAN revolutioneert glasverlijmingbij de vensterproductieMet de STV® heeft GEALAN op de Fensterbau/frontalein Neurenberg (D) eennieuwe lijmtechniek voor de vensterproductieop de markt geïntroduceerd. Integenstelling tot de tot nu toe toegepastelijmtechnieken, waarbij de fixatie van hetglas door middel van vloeibare lijmstoffengeschiedt, is de basis van het GEALANconceptde ontwikkeling van een speciaalkleef band voor de droge verlijming vanhet glas. De nieuwe techniek met debeschermde handelsnaam STV® maaktin eerste instantie een snellere productiemogelijk door met kleef band voorgeproduceerdeprofielen. Daarmee kan deraamfabrikant het lijmen van glas zonderextra investeringen in lijmautomatenrealiseren. Andere voordelen van deStatische-Trocken-Verglasung STV® liggenin de uitbreiding van de systeemgrootten,Verwarm uw werkplaats met uwafvalhoutIn deze milieubewuste tijd is er een beteralternatief dan houtafval weg te geven.Door het afval te verwerken, kan je heteen grotere waarde geven en opnieuw alsgrondstof gebruiken. Hout kan bijvoorbeeldgebroken worden in een Gross afvalhakker.Aansluitend kan het afval automatischnaar een silo worden afgevoerd. Hetgrote voordeel hiervan is dat werkruimtewerkbaar, proper en vrij van gevaarlijkrondslingerend houtafval blijft.Nog een manier om het afval verder teverwerken en de waarde te verhogen isde spanen in een Gross briketpers totbriketten te persen (zie foto). Deze brikettenkunnen worden opgevangen in grotezakken (zie foto). Het houtafval is nuomgevormd tot een grondstof waarmee dewerkruimte kan worden verwarmd. Datis geld waard. De briketten kunnen ookworden verkocht.SMI-Roekens – Gaasbeek – 02-466 38 39 –www.smi.beGebruik de juiste producten voor hetafdichten van voegen rond deurenHet is zo dat zeer vaak door de plaatsersvan brandwerende deuren, bij gebrek aanjuiste informatie, de verkeerde productenvoor het afdichten van de voegen rondomde deuromlijstingen worden toegepast.56 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

C. L'HOMMEPassie voor vakmanschap,dat verzekeren wij.Kies Federale Verzekering, de specialist van de bouwsector.Federale Verzekering, opgericht door bouwondernemers, beschermtal vele jaren alle vakmensen van de bouwsector tegen de risico’svan hun activiteiten. Ons eigen netwerk van adviseurs en kantoorhoudersstaat u rechtstreeks bij met raad en daad.Wij bieden u: kwalitatieve dekkingen: wij zijn de enige verzekeraar diespecifieke garanties geeft in onze verzekeringen BurgerlijkeAansprakelijkheid Bouwwerken en Alle Risico’s Bouwplaats; een gratis preventiedienst; voordelige tarieven en exclusieve voorwaarden.Wij hebben geen externe aandeelhouders en kunnen dus alonze tijd en middelen aan onze klanten voorbehouden. Bovendiendelen wij onze winst met hen!Meer info:www.federale.beOm de adviseur uituw streek te ontmoeten:De verzekeraar die alles met u deelt,zelfs zijn winst NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker57

SplinterinfoMeer nieuws uit de sector kan je lezen op www.vlaamseschrijnwerkers.beEnkel producten dewelke opgenomen zijnin het Benor/ATG rapport van de betreffendebrandwerende deur, mogen wordengebruikt.PROMAFOAM®-C is een brandwerend PURschuimdat getest is volgens EN of BN voorde meest voorkomende brandwerendedeuren. PROMAFOAM®-C wordt geleverdin spuitbussen voor pipet of pistool, isgemakkelijk verwerkbaar, hecht zeer goedop beton, mortel, hout en kunststof enheeft een zeer hoog rendement.Promat NV – Kapelle-op-den-Bos –015-71 33 51 – www.promat.beSteico Protect is verkrijgbaar in verschillendediktes, van 40 tot en met 160 mm.De dunnere platen hebben een hogeredensiteit, om de stijfheid te garanderen.De lambdawaarde is afhankelijk van dezedensiteit en varieert tussen 0,042 en 0,48W/mK. Dankzij de hoge massadichtheiden warmteopslagcapaciteit draagt SteicoProtect bij tot een comfortabel binnenklimaatin de zomer. Bovendien werktde natuurvezel van Steico Protect ookuitermate geluidsisolerend.Eurabo – Ronse – 055-23 76 75 –www.eurabo.beAiNB, de Associatie van Interieurarchitecten,telt bijna 250 aangesloten interieurarchitecten.De voorbije jaren kon deorganisatie een fikse groei optekenen.Onder leiding van Erik Van Nieuwenborgwerd concreet getimmerd aan de realisatievan de titelbescherming, werden contactengelegd met andere sectororganisatiesen kon de werking sterk geprofessionaliseerdworden. De statuten legden vast datErik Van Nieuwenborg na 9 jaar de fakkeldoorgaf.Bepleisterbare buitenisolatie vermijdtkoudebruggen met beperkte constructiedikteIndustriële etikettenprinter vooreenvoudig sorteren houtlengtesBuitenisolatie geniet de voorkeur bovenbinnenisolatie. Reden is de verlaagde kansop koudebruggen ter hoogte van verdiepingsvloerenen binnenmuren. Bovendienstaat de draagconstructie minder blootaan temperatuursschommelingen en blijftde warmteopslagcapaciteit van de murenbehouden. Sinds de zomer van 2009 magje de rooilijn of bouwlijn met maximium14 cm overschrijden om gevelisolatieaan te brengen. Met de ‘Steico Protect’-isolatieplaat van Eurabo benut je dezebeperkte marge maximaal. De afwerkingslaagsluit immers onmiddellijk opde isolatielaag aan. Steico Protect is eenbuitenisolatieplaat op basis van houtvezels,waarop je een pleisterafwerking kanaanbrengen. Net zoals de andere isolatiematerialenvan Steico, is de isolatieplaatFSC-gecertifieerd. Aangezien je hem opverschillende soorten onderstructurenkan bevestigen, is deze plaat geschikt voorzowel nieuwbouw- als renovatieprojecten.Door de stijfheid van de isolatieplaat kanje deze ook bevestigen tegen stijlwanden.Voorwaarde is dat je de maximale tussenafstandrespecteert. Voor een koudebrugvrijebevestiging op steen- of houtachtigestructuren, werden pluggen met bijhorendekoudebrugonderbrekende omhulselsontwikkeld. Het is ook mogelijk om‘Steico Protect’-platen met inox nieten tebevestigen op houten onderstructuren.SMI-Roekens bericht houtbewerkers graagover interessante ontwikkelingen van demachineconstructeur Weinig om uw productiete optimaliseren. De Weinig DimterLine OptiCut automatische kortzaagproduceert moeiteloos en automatisch eengroot aantal verschillende houtlengtes.Om al deze stukken eenvoudig en foutlooste kunnen sorteren, biedt Weinig eenautomatische etikettenprinter aan.De etikettenprinters werken met etikettenin verschillende groottes, zodat allegewenste informatie er leesbaar kanworden op afgedrukt. Het aanbrengen vande etiketten kan manueel of automatischgebeuren. Bovendien kleven de etikettenzeer goed, ook op de kopse zijde.Voor een betere productieopvolging enaansturing van andere machines -zoals bijvoorbeeldeen Weinig Conturex profileercentrum-kan er een barcode rechtstreeksop het hout worden geprint.SMI-Roekens – Gaasbeek – 02-466 38 39 –www.smi.beStefan Martens nieuwe voorzitterAiNBDe raad van bestuur van AiNB, de Associatievan Interieurarchitecten verkoos dinsdag21 september interieurarchitect StefanMartens tot voorzitter. Hij volgt hiermeeErik Van Nieuwenborg op die gedurende 9jaar succesvol de beroepsvereniging voorinterieurarchitecten geleid heeft.Stefan Martens, interieurarchitect,zaakvoerder van eigen ontwerpbureauen opleidingsverantwoordelijke aan deArtesis Hogeschool in Antwerpen maaktereeds langer deel uit van het bestuur vanAiNB en krijgt in zijn nieuwe taak desteun van het voltallig bestuur. Het volgendejaar zal Stefan Martens zich aan dezijde van erevoorzitter Erik Van Nieuwenborginwerken in de verschillende AiNBthematieken.Lage energiewoning volledigvervaardigt uit houtArchitect François Martens bouwde eenlage energiewoning die volledig uit houtvervaardigd is, hoewel dat op het eerstegezicht niet zo lijkt. De woning is eenvierkant rond een binnenplaats metverschillende ruimtes er rond. Die ruimtesontvouwen zich als een sinaasappelschilrond de binnenplaats.De inkomhal bestaat bijna volledig uitglas. Vanuit die inkomhal wordt debezoeker naar de binnenplaats geleid, datdoor zijn goede oriëntering het grootstegedeelte van de dag door zon belichtwordt. Omdat de kern van de woning zogoed belicht wordt, bevinden zich rond58 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

SCM Panel Division» Cyflex - instapmodel cnc-gestuurdeboormachine» K400 / K800 - nieuwe seriekantenverlijmersPRECISIE SCHUURMACHINESSMIopendeurdagenin Retie26-27 FEBR. 2011Info en gratis inschrijvenwww.smi.beMeer info opwww.detagroup.be| Onledegoedstraat 79 | B- 8800 Roeselare || T. +32 (0)51 69 19 00 | F. +32 (0)51 69 19 09 || info@detagroup.be | www.detagroup.be | Tel. (02) 466 38 39www.smi.beExclusief agent voor België en G.H. LuxemburgBEPLEISTERBARE GEVELISOLATIE Het keurmerk voor verantwoordbosbeheer SGS-COC-001008 ©1996Forest Stewardship Council A.C.www.eurabo.be | info@eurabo.be | tel: 055 23 76 75

SplinterinfoMeer nieuws uit de sector kan je lezen op www.vlaamseschrijnwerkers.bedie binnenplaats de woonkamer, keukenen eetkamer. De voorgevel van de woningis erg gesloten, maar de achtergevel bevatheel wat meer openingen. Die openingenbieden een mooi uitzicht op de groene enbosrijke achtertuin. De achtergevel bevatveel glaspartijen en open ruimtes. Dieopeningen bieden een mooi uitzicht op debosrijke achtertuin.Omdat de woning zoveel open ruimtes englaspartijen bevat, koos architect Martenservoor om de woning met massief houtte bouwen. Die houtconstructie is echterniet zichtbaar, omdat de gevel met eenvolledige pleisterlaag bekleed is. Deranden van de woning werden gemaaktmet vochtwerend multiplexhout. Deranden zijn vervaardigd uit vochtwerendmultiplexhout, François Martens heeftook duurzame technieken gebruikt. Dewoning is zeer goed geïsoleerd. Bovendienbevat het huis zonnepanelen, houtkachelsmet warmterecuperatie en een gecontroleerdmechanische ventilatie.Stephan Bostoen gehuldigd als“Jonge Vlaamse Aannemer van hetJaar”Stephan Bostoen, CEO van Bostoen NVwerd door de Vlaamse Confederatie Bouwgehuldigd als “Jonge Vlaamse Aannemervan het Jaar” voor zijn diverse innovatieveprojecten in de nieuwbouw. Bostoenmaakte onder leiding van Stephan Bostoeneen sterke en snelle evolutie door van conventioneleverkavelingen in de beginjarennaar een innovatief bedrijf in zowel depassiefbouw als architecturale realisaties.Het bedrijf vervult zo een voortrekkersrolin de ontwikkeling en aansturing van alternatievenin de industrie. In 2010 staat“Jonge Vlaamse Aannemer van het Jaar”in het teken van innovatie. De keuze voorStephan Bostoen was dan ook niet meerdan logisch. Het bouwbedrijf uit Drongenpositioneert zich immers op de markt alsbouwreferentie in Vlaanderen, en dat alsinds 1982. Ondertussen staat Bostoen ookbekend als referentie in de passiefbouw.“Deze onderscheiding is een belangrijkeerkenning voor het werk dat Bostoen levertin de passiefhuissector”, aldus StephanBostoen. “Bostoen wil duurzaam wonenhaalbaar en betaalbaar maken voor hetgrote publiek. Met onze passiefhuizen enduurzame, zelfbedruipende, nul-energieprojectenzetten we nu al een stap richtingde Europese norm voor 2020: nulenergievoor nieuwbouwwoningen.”RotoSwingAccenten voor het raamRaamtechnologie in haar mooiste vormDe voortdurende doorontwikkeling vanraamgrepen onderstreept de succesvollemetamorfose van eenvoudig bedieningselementtot een visueel accent voor het raam.Met de nieuwe RotoSwing presenteert Rotoeen bijzondere greep die als afzonderlijkvormgevingselement uw ramen visueelopwaardeert. De ontwikkeling was naast hethoge bedieningscomfort, de degelijke kwaliteiten functionaliteit gericht op de uitzonderlijkevormgeving. Het gebogen ontwerpstaat voor de bijzondere "Swing" - elegant energonomisch voordelig tegelijk.Breed vormgevingsspectrumRotoSwing voegt bijzondere accenten toe dieuw raam of schuifpui persoonlijkheid verlenen.Een verscheidenheid aan RAL-kleurenen speciale kleuren kunnen worden gecombineerdom aan alle vormgevingswensente voldoen. Als u de voorkeur geeft aan eensubtiele kleurstelling, zijn RotoSwing-grepenverkrijgbaar in alle standaardkleuren. Vande klassieke "ton-sur-ton"-uitvoering tot degeheel individuele greep die uw raam eenspeciaal kleuraccent geeft, is alles mogelijk.Grote verscheidenheid aan uitvoeringenVoor toepassing op ramen van hout ofkunststof heeft u de keuze uit vijf Roto-Swing-greeptypen die voldoen aan verschillendeeisen op het gebied van veiligheid encomfort: Standaard, Afsluitbaar, Secustik ®,TiltFirst en DrukknopRotoSwingGrepen voor balkondeurenHet uitgebreide RotoSwing-assortimentomvat naast raamgrepen vier verschillendegreepgarnituren voor balkondeuren, die watkleur betreft op de verschillende kozijnprofielenkunnen worden afgestemd:• met langschild en vlakliggende greep;• als uitvoering met rozet en vlakliggendegreep;• met langschild;• als uitvoering met rozet.Voor elke eis biedt RotoSwing dus de passendeoplossing.Het speciale Roto NT-oppervlak zorgtoveral waar ongewone omgevingsfactoreneen rol spelen voor de grootstmogelijke weerstand, bijvoorbeeld:Roto NT staat voor de meestverkochte draaikieptechnologie,die aan de hoogste eisenop het gebied van kwaliteit, betrouwbaarheiden duurzaamheid voldoet. Niet zonderreden: want Roto NT stelt voortdurendnormen met nieuwe ontwikkelingen. Hetspeciale oppervlak van Roto NT bevestigtopnieuw de hoge kwaliteitseisen.Na de galvanisch aangebrachte basisverzegelingwordt elk afzonderlijk NT-onderdeeluiterst zorgvuldig voorzien van een specialecoating. Een tijdrovend coatingproces datervoor zorgt dat de speciale afwerking vanhet oppervlak de ongunstigste omstandighedenkan weerstaan.ToepassingsgebiedenHet speciale Roto NT-oppervlak zorgt overalwaar ongewone omgevingsfactoren een rolspelen voor de grootst mogelijke weerstand,bijvoorbeeld:• Kustgebieden met zouthoudende, vochtigelucht.• Overdekte zwembaden met chloor- enozondampen in combinatie met vocht.• Veestallen met een sterke ammoniakuitstoot• Ramen van Accoyahout met corrosievestoffen zoals azijnzuurHet resultaat: de kwaliteit van de hoogwaardigeRoto NT-raamtechnologie blijft ook oplange termijn behouden.Alle NT-onderdelen worden na de galvanischaangebrachte basisverzegeling uiterst zorgvuldigvan een speciale coating voorzien.Alleen zo is het mogelijk een maximalebescherming van het oppervlak te bereiken.Roto Frank NVRue du Bosquet 1 – 1400 NijvelTel: 067/89 41 40 - Fax: 067/84 14 5660 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

NOVEMBER 2010 ■ De Vlaamse Schrijnwerker61

DiversenWij heten de nieuwe ledenvan onze federatie welkomB.V.B.A. Pekoconstruct 2450 MEERHOUTDe Hr Heynssens Marnix 9820 MERELBEKEB.V.B.A. Brava 3550 HEUSDEN-ZOLDERDe Hr Gentij Tom 2800 MECHELENE.B.V.B.A. Drf 3220 HOLSBEEKDe Hr Bockstaele Erwin 9340 OORDEGEMDe Hr Quintens Luc 3550 HEUSDEN-ZOLDERDe Hr Heeren Kenny 3511 KURINGENB.V.B.A. Vdm-Sectionaalpoorten 9550 HERZELEB.V.B.A. Dakwerken Altimo 3294 DIESTG.C.V. Verswa 3270 SCHERPENHEUVEL-ZICHEMDe Hr Lambrechts Luc 2800 MECHELENDe Hr Van Poucke Ronny 9910 KNESSELAREV.O.F. Ludo Hendrickx 3300 TIENENDe Hr Jacques Ricky 8650 HOUTHULSTDe Hr Dedobbeleer Johan Gustaaf 1755 GOOIKDe Hr Erauw Jurgen 9230 WETTERENDe Hr Van Loon Tom 3461 MOLENBEEK-WERSBEEKB.V.B.A. STS Smulders 2800 MECHELENB.V.B.A. C Systems 3200 AARSCHOTB.V.B.A. Havanty 8810 LICHTERVELDEB.V.B.A. Houtambacht Vloeren 2322 MINDERHOUTDe Hr Fronsacq Johan 9220 HAMME (VL.)E.B.V.B.A. Schrijnwerkerij Eddy Denruyter 3471 HOELEDENB.V.B.A. Davy Swennen Algemene Schrijnwerkerij 3680 NEEROETERENN.V. L & Z 3900 OVERPELTB.V.B.A. Semconstruct 3990 PEERB.V.B.A. Bouw en Kunstsmederij Desmet Gebroeders 8710 WIELSBEKEAdverteerdersregisterAGC Mirodan Bouwglas ...........pag 2Breen - Skantrae ................pag 51Buzon Pedestal International ......pag 48DB&S Machines & Foils ............pag 6De Bruyn Magazijninrichting ......pag 29Deta Group. .................pag 29-57Deventer Profielen. ..............pag 47D'Ieteren ......................pag 19Eeckhout Vereecke. ..............pag 63Eurabo ........................pag 57Federale Verzekering .............pag 61Frencken ......................pag 23FTB Remmers. ..................pag 15Haco Trading ...................pag 31Häfele Belgium .................pag 55Halwema ......................pag 64Hawa ......................... insertIJzerwaren Vertommen ...........pag 45Lecot Metaalwaren - Raedschelders. .pag 15Limoco Industries ...............pag 41Lismont .......................pag 48Nissan ........................pag 25Peeters Jef. .....................pag 27Philips Constant. .............pag 20-21Rogiers Vanpoucke ..............pag 59Saint Gobain Glass Solutions .......pag 4Saint Gobain Gyproc .............pag 35Smet Trappenmakerij ............pag 53SMI ..................pag 15-27-47-57Solidor ........................pag 23Tools & Tools ...................pag 53Van Belle ......................pag 23Vancanneyt ....................pag 53Vancanneyt .................... insertVariant ........................pag 18Vens & Thiers ...................pag 33VMZinc .......................pag 10Wako .........................pag 61Wanzeele ......................pag 48Wilmar. .......................pag 35E.B.V.B.A. Gyselinck Tillo Vloerservice 2930 BRASSCHAATDe Hr Rosseel Dimitri 8680 KOEKELAREB.V.B.A Zonie-e-wout 3010 Kessel-loB.V.B.A. F & S Projects 2220 HEIST-OP-DEN-BERGWenst u ook te adverteren?contacteer Inge De Ridderop 053/80 87 4762 De Vlaamse Schrijnwerker ■ NOVEMBER 2010

Specialiteit:schuiframen en hefschuiframengelakte ramenramen en deuren in PVC.• stipte levering • correcte service• levering op de werkplaats of werfEeckhout-Vereecke bvbaAbdijstraat 5 - 8792 DESSELGEMTel. 056/728 337 - Fax 056/700 309E-mail info@eeckhout-vereecke.be - www.eeckhout-vereecke.be

DOORDACHTE INVESTERINGEN,KWALITEIT EN VAKMANSCHAP.OPENDEURDAGEN OP3, 4 EN 5 DECEMBER 2010www.halwema.beBisschoppenhoflaan 547 • 2100 DEURNE • Tél.: +32 (0)3 325 37 00Fax: +32 (0)3 325 59 22 • e-mail: info@halwema.be • www.halwema.be