nurse practitioner - Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland

venvn.nl

nurse practitioner - Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland

InhoudsopgaveVoorwoord 71 Verantwoording 82 Positionering van Nurse Practitioner 92.1 Inleiding2.2 Ontwikkeling2.3 Niveau van verpleegkundige beroepsuitoefening2.4 Autonomie in het handelen3 Zorgvragers en zorgvragen 113.1 Inleiding3.2 De oorsprong van de zorgvragen3.3 Kenmerken van de groep zorgvragers3.4 Aard van de zorgvragen naar urgentie en complexiteit3.5 Effecten van de zorgvraag voor gezondheid en bestaan3.6 Settings4 De betekenis en meerwaarde van de Nurse Practitioner 124.1 Inleiding4.2 Betekenis en meerwaarde- binnen het verpleegkundig domein- voor de zorgvrager- voor medeprofessionals- binnen gezondheidszorgorganisaties- binnen de gezondheidszorg5 Taakgebieden, kerntaken en competenties 145.1 Inleiding5.2 Integratie verpleegkundig en medisch handelen- het verzamelen van gegevens d.m.v. anamnese en lichamelijk en diagnostischonderzoek- het stellen van een waarschijnlijkheids- of differentiaal diagnose- het opstellen van een zorg- en behandelplan- het evalueren van zorg en behandeling- preventie en voorlichting verzorgen5.3 Behandel- en zorgcoördinatie- coördineren van behandeling en zorg van de specifieke groep zorgvragers- ontwikkelen en implementeren van multidisciplinaire behandel en zorgprotocollen5.4 Kwaliteitszorg- de kwaliteit van behandeling en zorg borgen en bevorderen- de deskundigheid in beroepsmatig handelen van collegae bevorderen5.5 Innovatie van zorg en beroep- de deskundigheid in eigen beroepsmatig handelen ontwikkelen- bijdragen aan innovatie en ontwikkeling binnen het zorggebiedBijlagen 24BegrippenlijstGeraadpleegde literatuurOpstellers Beroepsdeelprofiel


VoorwoordWaarom dit beroepsdeelprofiel?De verpleegkundige beroepsuitoefening beweegt mee met de dynamiek in de hedendaagsegezondheidszorg. Een dynamiek die op gang wordt gehouden door continu veranderendezorgvragen, ontwikkelingen in medisch-technisch handelen en de voortdurend bewegendearbeidsmarktsituatie.Hierdoor zien wij momenteel een grote verscheidenheid aan vormen van verpleegkundigeberoepsuitoefening.De talrijke differentiaties en specialisaties, en de daarvoor benodigde opleidingen, roepen echtereen beeld op van verbrokkeling en gebrek aan samenhang. Dit wordt in de hand gewerkt door hetbenadrukken van een ieders bijzonderheid en het veronachtzamen van de gemeenschappelijkheidin het verpleegkundig beroep. Ook de argumenten om het bestaan van een differentiatie ofspecialisatie te verklaren zijn divers, en ondergraven daardoor juist het bestaansrecht ervan.Binnen lidorganisaties van verpleegkundigen bestaat daarom grote behoefte hunberoepsuitoefening te beschrijven en te verantwoorden door middel van beroepsdeelprofielen. Deuniformiteit daarin laat elke differentiatie of specialisatie tot haar recht komen. En alleberoepsdeelprofielen tezamen dragen bij aan samenhang en transparantie van de verpleegkundigeberoepsstructuur.In het verlengde hiervan wordt gezocht naar passende vormen van kwalificering door middel vanopleidingen en naar registratie als bekrachtiging en erkenning van de positie die men inneemtbinnen het beroepenveld en de gezondheidszorg. Om die reden zijn deze beroepsdeelprofielenevenzeer van belang voor overige beroepsbeoefenaren, de wetgever, de algemene beroepsgroep,overheid (VWS), onderwijsinstellingen, werkgevers en vakbonden.AVVV, 20047


2. Positionering van de Nurse Practitioner2.1 InleidingDit hoofdstuk geeft een beschrijving van de ontwikkeling van de Nurse Practitioner en een duidingvan autonomie in handelen.2.2 OntwikkelingMet de uitstroom - begin 2000 - van de eerste Nurse Practitioners uit de Masteropleiding ‘AdvancedNursing Practice’, verscheen binnen de Nederlandse gezondheidszorg een nieuwe,verpleegkundige functionaris. Het ging om een verpleegkundige die - in het overgangsgebiedtussen Care en Cure (verpleegkundige en medische zorg) - is belast met de directe zorgverleningaan een bepaalde groep zorgvragers binnen een medisch specialisme.De oorsprong van de functie Nurse Practitioner ligt in de Verenigde Staten en in Engeland. Eentekort aan artsen in de eerstelijns gezondheidszorg in de VS was in de jaren ’60 en ’70 eenbelangrijke aanleiding voor de ontwikkeling van deze functie. Vanuit de zorg lag een behoefte vanzorgvragers naar meer aandacht en daardoor betere kwaliteit van zorg. Deze vraag kon doorbestaande zorgverleners niet beantwoord worden. De Nurse Practitioner - zoals ontwikkeld in de VSen Engeland - werd als mogelijke oplossing gezien. Het leek tevens de oplossing voor het verwachtetekort aan medici.In 1997 startte de Hanzehogeschool in Groningen, in samenwerking met het AcademischZiekenhuis Groningen, met het opleiden van HBO-verpleegkundigen tot Nurse Practitioners. Het opde markt zetten van deze nieuwe functionarissen zou een antwoord moeten zijn op een aantalmaatschappelijke ontwikkelingen in Nederland:- Kostenbeheersing in de gezondheidszorg. Het blijkt dat door het invoeren van de functie NursePractitioner, het zorgproces rond de zorgvrager beter te organiseren is, zodat de continuïteit enin sommige gevallen ook de doelmatigheid toenemen. Dit wordt zichtbaar in reductie vanwachttijden, minder onnodige onderzoeken, minder opnames en minder polikliniekbezoeken.- Door de vergrijzing ontstaat een populatie zorgvragers die langdurig in zorg is en waarbij veelalsprake is van co-morbiditeit. Naast de medische controles heeft deze groep zorgvragers veelbehoefte aan informatie over het omgaan met hun ziekte, het veranderen van leefregels en hetvoorkomen van complicaties. Het blijkt dat een Nurse Practitioner goed in deze behoefte kanvoorzien.- Een dreigend tekort aan medisch specialisten, wat versterkt wordt door de wetgeving overarbeidstijden en de wens van deze groep om parttime te werken.- Het tekort aan huisartsen in de Randstad zorgt ervoor dat zorgvragers eerder naar hetziekenhuis komen, terwijl het aantal medisch specialisten niet zal toenemen.- Individualisering: zorgvragers worden mondiger en stellen zich steeds minder afhankelijk op. Devraag naar zorg op maat neemt toe, waarbij continuïteit van zorg een belangrijk begrip is.Aanvankelijk lag de nadruk op een verwacht tekort aan artsen, naast de behoefte aan meer carrièremogelijkhedenvoor verpleegkundigen. Momenteel ligt de focus op taakherschikking. Het gaat danniet zozeer om de verschuiving van taken, maar om de vraag welke beroepsgroep een zorgvragermet een specifiek gezondheidsprobleem het beste kan helpen.Nurse Practitioners worden bij verschillende categorieën zorgvragers in diverse werkvelden ingezet.Naast het uitvoeren van medische taken - op basis van taakherschikking - heeft de NursePractitioner zich op sommige werkplekken ontwikkeld als regisseur van de medische zorg, opandere plekken meer als case-manager. Ook heeft de Nurse Practitioner een plek in dehuisartsenpraktijk, waar ze zich richt op zowel de medische behandeling als verpleegkundige zorg.9


3. Zorgvragers en zorgvragen3.1 InleidingIn een beroepsdeelprofiel beoogt de beschrijving van de zorgvragers en hun zorgvragen inzicht tegeven in de specifieke doelgroep, op wie de verpleegkundige zorg is gericht.Inherent aan de huidige invulling van beroepsuitoefening als Nurse Practitioner, is er geenuniforme, begrensde doelgroep. Iedere Nurse Practitioner richt zich op één eigen specifiekedoelgroep, waarbij veelal wordt voortgebouwd op eerdere specialisatie of differentiatie inverpleegkundige beroepsuitoefening.Anders dan bij andere verbijzonderingen in verpleegkundige beroepsuitoefening ligt de basis vanonderscheid niet bij de zorgvrager en bij de context waarbinnen zorgvragen zich manifesteren.In dat opzicht is dit beroepsdeelprofiel te beschouwen als een ’koepel’ op andereberoepsdeelprofielen, die wel betrekking hebben op specifieke groepen zorgvragers of eenspecifieke zorgcategorie. Deze combinatie genereert een vorm van beroepsuitoefening die meeroverstijgend is en vanuit een breder perspectief plaatsvindt.3.2 De oorsprong van de zorgvragenDe zorgvragen van de specifieke doelgroep of zorgcategorie, bij wie zij werkzaam is, geven eeneigen dimensie aan beroepsuitoefening als Nurse Practitioner. Op dit punt bestaat diversiteit tussenNurse Practitioners onderling.Gemeenschappelijk kenmerk is wel dat de Nurse Practitioner zich richt op zowel medischezorgvragen (betrekking hebbend op ziekte, diagnose, behandeling en prognose) alsverpleegkundige zorgvragen (betrekking hebbend op ondersteuning en beïnvloeding van devermogens van de zorgvrager bij feitelijke of potentiële reacties op gezondheids- en daaraangerelateerde bestaansproblemen en op behandeling of therapie).3.3 Kenmerken van de groep zorgvragersBinnen het kader van dit beroepsdeelprofiel zijn hierover geen algemeen geldende uitspraken tedoen.Ook hier geldt dat de kenmerken van de specifieke doelgroep of zorgcategorie een eigen dimensiegeven aan beroepsuitoefening als Nurse Practitioner.3.4 Aard van de zorgvragen naar urgentie en complexiteitOp dit onderdeel zijn geen algemeen geldende uitspraken te doen. Elke specifieke doelgroep ofzorgcategorie brengt zijn eigen zorgvragen mee. Het kan variëren van zorgvragers met eenmedische zorgvraag, waarvoor nog een diagnose gesteld moet worden tot zorgvragers met eenchronische aandoening, bij wie het gaat om het monitoren van hun behandeling of het tijdigvaststellen van complicaties. Ongeacht deze variëteit, is de kern van de beroepsuitoefening alsNurse Practitioner dat zij - in nieuwe of ongewisse situaties - weet hoe te handelen.3.5 Effecten van de zorgvraag voor gezondheid en bestaanBinnen het kader van dit beroepsdeelprofiel zijn hierover geen algemeen geldende uitspraken tedoen.Ook hier geldt dat de zorgvragen van de specifieke doelgroep of zorgcategorie, elk hun eigeneffecten hebben en een eigen dimensie geven aan beroepsuitoefening als Nurse Practitioner.Gemeenschappelijk is wel dat de effecten zowel vanuit medisch als verpleegkundig perspectiefbeschouwd worden en tot geïntegreerd medisch-verpleegkundig handelen zullen leiden.3.6 SettingsDe settings waarbinnen de Nurse Practitioner haar zorg en behandeling verleent, zijn afhankelijkvan de groep zorgvragers. In principe zijn alle settings mogelijk: polikliniek, verpleegafdeling,gezondheidscentrum, verpleeghuis, huisartsenpraktijk of zelfstandig.11


4. De betekenis en meerwaarde van de Nurse Practitioner4.1 InleidingIn dit hoofdstuk wordt antwoord gegeven op de vraag wie de Nurse Practitioner is, wat zij doet enwaarmee zij zich onderscheidt van andere verpleegkundigen en andere hulpverleners in degezondheidszorg. Het accent ligt daarbij op de toegevoegde waarde ten opzichte van al bestaandevormen van verpleegkundige beroepsuitoefening.4.2 Betekenis en meerwaarde4.2.1 Binnen het verpleegkundige domeinNurse Practitioners zijn werkzaam binnen een specifiek deelgebied van verpleegkundigeberoepsuitoefening. Daar verlenen zij medische en verpleegkundige zorg gericht op dreigende offeitelijke gevolgen van een ziekte of aandoening dan wel gericht op specifieke klachten ofsymptomen.Beroepsuitoefening als Nurse Practitioner berust op specifieke kennis met betrekking tot hetdeelgebied en dat impliceert:- kennis van en inzicht in diagnostische en behandelstrategieën en -methoden en het verloopvan ziekteprocessen, nodig voor het uitvoeren van psychosociaal of somatisch onderzoek enbehandeling- kennis van en inzicht in aanverwante vak-/kennisgebieden, nodig bij het leggen van verbandentussen het eigen en het verwante vak-/kennisgebied- vermogen tot beoordelen van ontwikkelingen op het eigen vakgebied ten aanzien vanvaliditeit, betrouwbaarheid en klinische relevantie.De meerwaarde ligt in de mogelijkheid de effecten van aandoening en behandeling alsverantwoordelijke voor zorg- en behandeling direct aan te pakken en vanuit een en hetzelfdeperspectief te integreren. Dit leidt uiteindelijk tot verhoging van kwaliteit van zorgverlening.4.2.2 Voor de zorgvragerDe inzet van Nurse Practitioners wordt gezien als antwoord op de vraag van de zorgvrager naarcontinuïteit in en kwaliteit van zorg en behandeling. Onderzoek wijst uit dat bij zorgvragers eenhoge mate van tevredenheid bestaat over Nurse Practitioners. De patiënttevredenheid is hogerdoordat verstrekte informatie naar aard en hoeveelheid beter aansluit bij de vraag en beleving. DeNurse Practitioner neemt meer tijd om de zorgvraag te beantwoorden en deze meer aan de totalezorgvrager op te hangen. De toegang tot haar wordt als laagdrempelig ervaren.Vergelijkend onderzoek, in zowel de VS als Engeland, laat eveneens een hogerepatiënttevredenheid zien bij behandeling door een Nurse Practitioner. Er zijn geen verschillen in deeffecten op kwaliteit van leven en gezondheidstoestand van zorgvragers bij behandeling door eenNurse Practitioner of door een arts.De meerwaarde voor zorgvragers is terug te voeren naar de combinatie van medischverpleegkundighandelen. Verbetering in de kwaliteit van zorg, die door de zorgvrager zelf beleefdkan worden, laat zich zien in:• meer aandacht voor de klacht zelf, de oorzaak van de klacht en de impact ervan• meer aandacht voor de dagelijkse leefomstandigheden voor en van de zorgvrager• adequate uitleg over het ziektebeeld en zijn gevolgen• meer aandacht voor preventie van ziekte of complicaties ervan• meer gezondheidsvoorlichting en -opvoeding, onderwijs en advisering• individuele begeleiding in verandering van leefgewoontes• de beschikbaarheid van een vast, laagdrempelig aanspreekpunt voor de zorgvrager en eenieder die met de zorgvrager te maken heeft• zorg voor de continuïteit en coördinatie van het totale zorgproces rondom de zorgvrager.4.2.3 Voor medeprofessionalsBinnen het verpleegkundige domein - in het overgangsgebied tussen Care en Cure - is de NursePractitioner belast met de directe zorgverlening aan een bepaalde groep zorgvragers binnen een12


medisch specialisme. Het bieden van deze geïntegreerde zorg en behandeling maakt haar voormedeprofessionals een hulpverlener, die:• zorgt voor meer coördinatie en afstemming van verpleegkundige, paramedische en medischezorg• bijdraagt aan vergroting kwaliteit van zorg. Dat wil zeggen, er wordt efficiencywinst behaalddoor overname van geprotocolleerde en gestandaardiseerde handelingen van medici en ditbiedt hun meer ruimte voor complexe werkzaamheden• een brug vormt tussen verpleegkundigen en artsen en tussen kliniek, polikliniek en eerstelijnszorg• als verpleegkundige makkelijker aanspreekbaar is voor collegae.4.2.4 Binnen gezondheidszorgorganisatiesGezondheidszorgorganisaties zijn nog op zoek naar de meerwaarde van Nurse Practitioners.Daarbij zullen zij, bezien vanuit hun eigen behoefte aan professionals om kwalitatief goede en hogezorg te verlenen, passend binnen functiestructuren hun wensen en verwachtingen moetenformuleren.Landelijk is te constateren dat zorgorganisaties eerst meer ervaring op willen doen met deze nieuwefunctie om de betekenis te kunnen beoordelen.Uit onderzoek bij de zogeheten eerste generatie Nurse Practitioners in Nederland zijn wat betrefthun meerwaarde binnen gezondheidszorgorganisaties de volgende tendensen waarneembaar envoorzichtige uitspraken te doen:• Nurse Practitioners werken vooral in ziekenhuizen, binnen zowel chirurgische als internespecialismen.• Nurse Practitioners vervullen uiteenlopende rollen in het zorgproces, maar er blijken groteverschillen in het aantal rollen dat men vervult, in de breedte en soms in de diepte van defunctie. De meest voorkomende rollen zijn: coördinatie van zorg, uitvoeren van(voorgeschreven) medische behandelingen en onderzoeken, consulent en houden van medischspreekuur.• Nurse Practitioners voeren taken uit waarvoor voorheen geen capaciteit beschikbaar was, zij zijnverantwoordelijk voor nieuwe taken die voorheen niet bestonden (innovatie), voeren taken uitdie eerst alleen door de specialist werden uitgevoerd of door een arts-assistent(taakherschikking).• Nurse Practitioners zoeken een integratieve rol en streven naar betrokkenheid bij zowel deverpleegkundige als bij de medische professie.4.2.5 Binnen de gezondheidszorgDe huidige Nurse Practitioner is gekend om haar laagdrempeligheid voor zorgvragers. Hun inzet bijmedische handelingen, met gelijkblijvende kwaliteit, is relatief goedkoper.Zij kunnen beter inspelen op de behoeften van de zorgvrager door hun verpleegkundigeachtergrond; Het integreren van gespecialiseerde verpleegkundige en medische zorgverleningmaakt dat Nurse Practitioners kwalitatief hoogwaardige zorg bieden.13


5. Taakgebieden, kerntaken en competenties5.1 InleidingIn samenhang met voorliggende onderwerpen wordt in dit hoofdstuk een beschrijving gegevenvan de deskundigheid van een Nurse Practitioner. Deze deskundigheid manifesteert zich op 4taakgebieden, te weten:• Integratie verpleegkundig en medisch handelen• Behandel- en zorgcoördinatie• Kwaliteitszorg• Innovatie van zorg en beroepElk taakgebied is te beschouwen als een verzameling van kerntaken rond een aspect van zorg,waarvoor een Nurse Practitioner verantwoordelijkheid draagt. Een kerntaak is op te vatten als eenverzameling van inhoudelijk samenhangende en kenmerkende werkzaamheden van de NursePractitioner.Als ordening bij de taakgebieden wordt gebruik gemaakt van zogeheten kernopgaven. Eenkernopgave heeft betrekking op een opgave of probleem, waarvoor een Nurse Practitioner zich inhaar beroepsuitoefening gesteld ziet en waarop zij geacht wordt adequaat te reageren. Dekernopgaven en kerntaken geven richting aan een of meerdere competenties.Competentie wordt in dit profiel omschreven als:Een - continu te onderhouden en te ontwikkelen - combinatie van vaardigheden, kennis, attitudesen persoonskenmerken, nodig om in een bepaalde werksituatie adequaat, effectief en efficiënt tehandelen.De competenties – geformuleerd in termen van gedrag en resultaten – beschrijven de vermogensvan een Nurse Practitioner om taken en opgaven in haar beroepsuitoefening op een adequate,proces- en productgerichte wijze aan te pakken.Elke competentie wordt gecompleteerd met opsommingen van concreet en waarneembaarhandelen en gedrag, die representatief zijn voor het competente gedrag. In feite geeft eencompetentie aan wat een Nurse Practitioner doet, in welke situatie en met welk doel. Zoals debegripsomschrijving aangeeft, berust competent gedrag op een samenhangend gebruik vanonderliggende vaardigheden, kennis, attitudes en persoonskenmerken.Alle taakgebieden samen dekken het totale proces van behandeling en zorg, zoals die alsverbijzondering in hulpverlening zal moeten verlopen.Beroepsuitoefening in de functie van Nurse Practitioner bouwt voort op een al aanwezigcompetentieniveau als verpleegkundige. Taken en competenties die daartoe gerekend mogenworden, zijn niet meer opgenomen in dit profiel. Het handelingsrepertoire van een Nurse Practitionerkenmerkt zich door de voor iedere gezondheidszorgwerker geldende methodischeberoepsuitoefening en beroepsmatig handelen, maar omvat daarnaast specifieke vaardigheden,procedures en handelingen.5.2 Integratie verpleegkundig en medisch handelenContext en kernopgavenDe Nurse Practitioner is werkzaam bij een specifieke groep zorgvragers, binnen een specifiekmedisch deskundigheidsgebied. In samenspraak met de medisch specialist beweegt zij zich opdiens terrein en komt tot geïntegreerd medisch en verpleegkundig handelen.Binnen deze context krijgt de Nurse Practitioner ook te maken met zorgvragers bij wie het nogonduidelijk is waar het probleem vandaan komt en wat het achterliggende lijden is. Zij staat voor deopgave de juiste medische waarschijnlijkheidsdiagnose of differentiaal diagnose te stellen en waarnodig gecombineerd met een verpleegkundige diagnose. Deze diagnose beperkt zich totaandoeningen en problemen van betreffende groep zorgvragers, maar kan breed en divers zijn.14


Voor een zorgvrager wordt als antwoord op de gestelde diagnose een samenhangend(para)medisch en verpleegkundig behandel- en zorgplan opgesteld, zodanig dat deze past in hetleven van de zorgvrager. De Nurse Practitioner staat voor de opgave het behandel- en zorgplanzelfstandig uit te voeren of de uitvoering ervan te delegeren naar de juiste en de passendediscipline, en ervoor te zorgen dat naar aanleiding van evaluatie bijstelling mogelijk blijft.In essentie gaat het binnen dit taakgebied om het bepalen van behandeling en zorg van eenzorgvrager binnen een specifiek medisch deskundigheidsgebied en deze behandeling en zorg(laten) uitvoeren, met of zonder toepassing van gestandaardiseerde en (wetenschappelijk)onderbouwde behandelmethoden. Daarnaast gaat het binnen dit taakgebied – met de focus op dekwaliteit van leven – ook om het ontwikkelen en (doen) toepassen van maatregelen om de last diede zorgvrager ervaart te reduceren en hem te ondersteunen ermee te leren omgaan. Dit dientgebaseerd te zijn op inventarisatie en analyse van effecten van de aandoening op de autonomie enop de fundamentele levensverrichtingen van een zorgvrager, alsook het ontdekken van de relatiemet andere (gezondheids)problemen. Daarbij gaat het er ook om zicht te krijgen en te houden opde individuele beleving van de zorgvrager en op de wijze waarop hij zelfmanagement vorm geeft.Planning en uitvoering van deze maatregelen, dienen een vervolg te krijgen in een beoordeling vanhun effectiviteit en actualisering op basis van concrete praktijkervaring.A. Kerntaak: Het verzamelen van gegevens d.m.v. anamnese, lichamelijk en diagnostischonderzoekCompetentieOm de gevolgen van ziekte en behandeling op gezondheid en bestaan van de zorgvrager tesignaleren en herkennen, verzamelt, analyseert en interpreteert de Nurse Practitioner – met gebruikvan specifieke hulpmiddelen - continu en op systematische wijze gegevens van de zorgvrager enzijn gezondheidssituatie, zodat de zorgverlening optimaal wordt afgestemd op zijn zorgvraag.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• een medische en verpleegkundige anamnese van de zorgvrager afneemt• lichamelijk en psychosociaal onderzoek verricht, zo nodig met gebruik van specifiekeonderzoeksinstrumenten• observaties bij de zorgvrager verricht en beschrijft• uitkomsten van observaties, anamnese en (diagnostisch) onderzoek interpreteert• de behandel- en zorgbehoefte vaststelt• relevante diagnostische onderzoeken bepaalt, deze aanvraagt en de uitslagen ervan opvraagt• relevante hulpverleners en hulpverlenende instanties consulteert• indien de zorgvrager niet of onvoldoende reageert op de ingezette behandeling of wanneer ersprake is van complicaties, de oorzaken hiervan opspoort en analyseert.B. Kerntaak: Het stellen van een waarschijnlijkheids- of differentiaal diagnoseCompetentieDe Nurse Practitioner stelt een waarschijnlijkheids- of differentiaal diagnose van degezondheidssituatie van een zorgvrager en maakt daartoe gebruik van gestandaardiseerde en(wetenschappelijk) onderbouwde observatie- en diagnoseschema´s en van gegevens uitdiagnostische tests en onderzoeken, zodat gerichte keuzes gemaakt kunnen worden in doelen vanzorg en behandeling.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• de verzamelde diagnostische gegevens en uitslagen van onderzoek interpreteert• de mogelijk onderliggende pathologie herkent en evalueert• een medische waarschijnlijkheidsdiagnose of een differentiaal diagnose stelt, waarbij het stellenvan de uiteindelijke medische diagnose is voorbehouden aan de medisch specialist• indien nodig ook een verpleegkundige diagnose stelt• een poliklinisch of klinisch pad samenstelt, met een tijdspad waarin aanvullende diagnostiekwordt aangegeven en andere interventies gekoppeld aan de mede- en eindverantwoordelijke15


disciplines• een keuze maakt uit verschillende onderzoekmethodes, waarbij de voor- en nadelen van demethodes worden geanalyseerd met betrekking tot effectiviteit, efficiëntie en kosten• gebruik maakt van de kenniskanalen om de juiste disciplines in te schakelen• haar bevindingen documenteert.C. Kerntaak: Het opstellen en uitvoeren van een zorg- en behandelplanCompetentieOm het beoogde resultaat van zorgverlening te behalen, stelt de Nurse Practitioner inovereenstemming met diagnose, geformuleerde doelen en prioriteitstelling - rekening houdendmet zowel de mogelijkheden van de zorgvrager als haar eigen bekwaamheid - een zorg- enbehandelplan op en voert deze uit, zodat de zorgvrager kan vertrouwen op een deskundige enverantwoorde behandeling van zijn aandoening.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• op basis van de medische en verpleegkundige diagnose - indien nodig in overleg met medischspecialist - een samenhangend mono-/multidisciplinair behandel-/zorgplan opstelt• een beargumenteerde keuze maakt uit de verschillende behandelingsmethoden en hierbijgebruik maakt van wetenschappelijke kennis, klinische expertise, protocollen/richtlijnen enstandaarden t.a.v. de totale zorgvrager en zijn specifieke situatie• relevante gegevens rapporteert aan en evalueert met andere disciplines op basis vanobservatie en klinische blik gedurende het zorgproces• het behandel- en zorgproces met betrekking tot mogelijke complicaties en de ernst ervanbewaakt• zorgt voor rapportage/verslaglegging/overdracht in de medische status• het zorg- en behandelplan adequaat wijzigt bij geen of onvoldoende reactie op de ingezettebehandeling of bij het optreden van complicaties• zorgvragers behandelt en begeleidt door het verrichten van geprotocolleerde medischeingrepen en het toepassen van medische/verpleegkundige/psychosociale interventies• volgens protocol en binnen eigen deskundigheidsgebied medicatie voorschrijft of aanpast.Toelichting:De Nurse Practitioner heeft geen bevoegdheid om geneesmiddelen voor te schrijven,terwijl daar in de praktijk wel behoefte aan is en het ook al plaats vindt. Conform hetadvies van de VAZ wordt belang gehecht aan het veranderen van de definitie van`voorschrijver' in de WOG, zodat ook de Nurse Practitioner de bevoegdheid tot hetvoorschrijven van medicatie krijgt toebedeeld.D. Kerntaak: Het evalueren van zorg en behandelingHet evalueren van zorg en behandeling heeft betrekking op het beoordelen van effectiviteit enefficiëntie van zorg en behandeling. Een belangrijke graadmeter hierbij is de tevredenheid van dezorgvrager met de geboden zorg en behandeling (proces en producttevredenheid).Evaluatiegegevens vormen de directe input voor bijstelling en actualisering van zorg enbehandeling. Op de langere termijn vormen de uitkomsten van deze evaluaties de basis voorborging en bevordering van de kwaliteit van zorg en behandeling.CompetentieOm overzicht te houden op het proces van zorgverlening en de kwaliteit ervan te beoordelen,evalueert de Nurse Practitioner (zowel tussentijds als na afloop) de effecten en efficiëntie van zorgen behandeling aan de hand van het opgestelde plan, zodat zorg en behandeling optimaal blijvenafgestemd op de zorgvraag van de zorgvrager en een basis wordt verkregen voor verdergaandeverbetering.16


Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• evaluatiecriteria, die gericht zijn op zorg en behandeling, toepast of nieuwe opstelt• tussentijdse veranderingen signaleert en op basis hiervan zorg en behandeling gevraagd ofongevraagd bijstelt en waar nodig tijdig andere hulpverleners inschakelt of adequate hulpinroept• rapporteert over de ingezette zorg en behandeling en hun effecten in het daarvoor bestemdemedische dossier• relevante gegevens rapporteert aan andere behandelende disciplines of verwijzer• de gewenste veranderingen in zorg en behandeling inventariseert• verbetervoorstellen initieert en evalueert.E. Kerntaak: Preventie en voorlichting verzorgenMensen dragen (in principe) eigen verantwoordelijkheid voor gezondheid en gezond leven. Hethebben van gezondheidsproblemen en als zorgvrager afhankelijk worden of zijn van hulpverlening,brengt hen in een veranderende situatie, waarvoor mogelijk gebrek aan kennis en handelenbestaat. De Nurse Practitioner staat voor de opgave de afhankelijkheid van de zorgvrager tereduceren en het nemen van eigen verantwoordelijkheid te stimuleren. Hierbij kan zij gebruikmaken van kennis en kunde uit twee domeinen (medisch en verpleegkundig). Het gecombineerdegebruik hiervan biedt haar de mogelijkheid preventie en voorlichting in een breder perspectief tezien.CompetentieOm de zorgvrager (meer) te betrekken bij zijn behandeling en verzorging en hem (meer) controle tegeven op de voortgang daarin, geeft de Nurse Practitioner voorlichting, afgestemd op dezorgvrager en zijn omgeving en gebaseerd op gestelde diagnoses en de te behalen resultaten,zodat risico´s van de ziekte en behandeling worden beperkt en/of voorkomen en adequaatzelfmanagement van de zorgvrager wordt bevorderd.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• haar voorlichting betrekt op gegevens uit medische en verpleegkundige anamnese enonderzoek en op de medische en verpleegkundige diagnose• in voorlichtinggesprekken aansluit op het cognitieve vermogen, de sociale en communicatievevaardigheden, de leeftijd en de coping van de individuele zorgvrager of groep zorgvragers• barrières wegneemt die het de zorgvrager moeilijk maken om daadwerkelijk wat met deinformatie te doen en hiertoe rekening houdt met instelling, sociale invloed en eigeneffectiviteit van de zorgvrager, evenals de fase waarin deze verkeert• in overleg met andere disciplines informatie en advies geeft over:o de mogelijke aandoening en het te verwachten ziekteverloopo het in te zetten behandel- en zorgbeleido medicatiebeleid en bijwerkingeno prognose en kwaliteit van leveno mogelijkheden tot zelfzorg en de te realiseren mantelzorgo te gebruiken specifieke hulpmiddelen.• gezondheidsbevordering en ziektepreventie stimuleert door aanvullende voorlichting enadvies te geven over de invloed van risicofactoren met betrekking tot de ziekte/aandoening• de individuele zorgvrager begeleiding geeft bij leefstijladvisering• leemtes signaleert in de gezondheidsvoorlichting voor groepen zorgvragers• met betrekking tot de specifieke categorie zorgvragers multidisciplinaire strategieën enmateriaal voor gezondheidsvoorlichting ontwikkelt of verbetert, implementeert en uitvoert• in- en externe hulpverleners en instanties informeert en adviseert betreffende de geïntegreerdebehandeling van specifieke categorie zorgvragers, behandel- en zorgmethoden• het effect van de gegeven informatie, instructie, educatie of begeleiding van zorgvragers enhun naasten evalueert, met zonodig aanpassing van het beleid.17


5.3 Behandel- en zorgcoördinatieContext en kernopgavenIn het totale proces van behandeling en zorg schuilt het gevaar van overlapping en discontinuïteit.Waar de zorgvrager zich beweegt door het zorgproces, is de kans groot dat met verandering vanbehandelaar en van setting en dito inzichten, ook behandeling en zorg veranderen.Behandeling en zorg rusten niet alleen op de schouders van een Nurse Practitioner. Zij werkt altijdin multidisciplinair verband en neemt daarin op basis van haar specifieke deskundigheid een eigenplaats in. Zij zal niet altijd betrokken kunnen zijn bij de directe, individueel gerichte uitvoering vanbehandeling en zorg.Behandelplannen en zorgplannen die door een Nurse Practitioner zijn opgesteld, zullen ook doorandere hulpverleners en binnen meerdere settings ten uitvoer moeten worden gebracht.Continuïteit in zorg en behandeling is immers een maatstaf voor de kwaliteit ervan binnen haarspecifieke domein.Voor de Nurse Practitioner ligt hier de opgave om zorg- en behandelmethoden evenalsondersteunende maatregelen met betrekking tot specifieke zorg en behandeling, overdraagbaar temaken, zodat anderen dan de Nurse Practitioner betreffende zorg verlenen in overeenstemmingmet een standaard.Kwalitatief goede behandeling en zorg steunen op het realiseren van continuïteit en coördinatiedoor alle professionele settings heen.Efficiëntie van zorg berust op de afstemming van de inzet van de juiste persoon, het juiste middel,op de juiste plaats. De Nurse Practitioner staat hierin voor de opgave te zorgen voor het best(evidence based) beschikbaar handelen, mogelijk rekening houdend met de hieraan verbondenkosten.Kwaliteit van zorg wordt gekenmerkt door continuïteit, consistentie, efficiëntie en effectiviteit. DeNurse Practitioner staat voor de opgave de zorg van alle betrokken disciplines, intra- en extramuraal,op elkaar af te stemmen en hierop te sturen en een aanspreekpunt te zijn.In essentie gaat het binnen dit taakgebied – met de focus op continuïteit en coördinatie - om hetoverdraagbaar maken van behandelmethoden en ondersteunende maatregelen met betrekking totbehandeling en zorg, zodat deze worden verleend in overeenstemming met een standaard. Dit kangebaseerd worden op richtlijnen en protocollen voor methoden en technieken met een bewezeneffect in behandeling en zorg.Het bewerkstelligen van bedoelde continuïteit en coördinatie is een kernopgave binnen haar eigendeskundigheidsgebied en daartoe beschikt een Nurse Practitioner over de volgende competenties:A. Kerntaak: Coördineren van behandeling en zorg van de specifieke groep zorgvragersCompetentieOm kwaliteit en continuïteit van medische behandeling en verpleegkundige zorg te waarborgen,coördineert de Nurse Practitioner behandeling en zorgverlening van alle betrokken disciplines aanhaar specifieke groep zorgvragers, zodat aan de zorgvrager continu, op elkaar afgestemde,multidisciplinaire en op zijn welzijn gerichte zorg en behandeling wordt verleend.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• ten behoeve van eenduidige en samenhangende multidisciplinaire zorg en behandeling (intra-/extramuraal) effectieve overlegsituaties initieert en werkafspraken mede ontwikkelt enimplementeert• geconstateerde fouten meldt en daarop aansluitend de juiste acties neemt• zorgt voor rapportage aan de verwijzer en eventuele medebehandelaar• op verschillende niveaus (strategisch, operationeel) communiceert• bij professionele meningsverschillen tussen disciplines adviseert en overleg voert• fungeert als aanspreekpunt voor disciplines bij knelpunten en verschillen in werkwijzen.18


B. Kerntaak: Ontwikkelen en implementeren van multidisciplinaire behandel- enzorgprotocollenCompetentieOm behandelmethoden en ondersteunende maatregelen met betrekking tot zorg en behandelingbinnen een specifiek domein, overdraagbaar te maken, ontwikkelt de Nurse Practitioner hiervoorrichtlijnen en protocollen, zodat de kwaliteit van zorg en behandeling gegarandeerd wordt bijuitvoering door andere hulpverleners.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• multidisciplinaire en/of transmurale medische en verpleegkundige behandel- enzorgprotocollen, procedures en richtlijnen ontwikkelt en daartoe zonodig onderzoek verricht,implementeert en evalueert.• nieuwe behandel- en onderzoeksmethoden in overleg met medisch specialist en anderehulpverleners implementeert• meewerkt aan kwaliteitssystemen en kwaliteitstoetsing• leemtes, doublures en knelpunten signaleert in de multidisciplinaire intra- en extramuralezorgverlening voor één of meerdere specifieke groepen zorgvragers en deze bespreekt met debetrokken disciplines• randvoorwaarden schept, strategieën ontwikkelt en toepast en een bijdrage levert aaninvoering en verspreiding van richtlijnen en protocollen.5.4 KwaliteitszorgContext en kernopgavenIn een veranderende en een zich steeds verder ontwikkelende maatschappij en gezondheidszorg, iskwaliteit van zorg geen statisch gegeven. De Nurse Practitioner staat hier voor de opgave hetniveau van zorg (multidisciplinair, intra- en extramuraal) te handhaven, te verbeteren en (waarmogelijk en noodzakelijk) te vernieuwen. Dit over de gehele linie en voor de gehele populatiezorgvragersGegevens uit de evaluaties van zorg en behandeling die zijn verleend, vormen de basis voormaatregelen ter borging en bevordering van de kwaliteit van de zorg en behandeling, zowel ophet niveau van directe zorgverlening als ook op instellingsniveau.De Nurse Practitioner vertegenwoordigt een differentiatie in verpleegkundige beroepsuitoefeningen haar deskundigheid is gebaseerd op specifieke kennis, vaardigheden en attituden. Het bestaanen voortbestaan als differentiatie impliceert dat bedoelde deskundigheid niet of in mindere mateaanwezig is bij niet-Nurse Practitioners.Het bieden van de best mogelijke en bij de zorgvrager passende zorg wordt beperkt door tekortenin kennis en vaardigheden bij hulpverleners, door onjuist gebruik van methoden en technieken, enhet vasthouden aan verouderde inzichten en toepassingen. Er bestaat een zeker onvermogen omgebruik te maken van best practices en van evidence based-kennis. De Nurse Practitioner staat hiervoor de opgave de deskundigheid van hulpverleners - betrokken bij haar specifieke groepzorgvragers en hun specifieke behandeltraject - te ontwikkelen en te bevorderen. Het gaat dan omhet (gevraagd en ongevraagd) overdragen van kennis over ziekte/aandoening, prognose,behandeling en preventie aan individuele of groepen verpleegkundigen, paramedici, coassistenten,arts-assistenten en managers. En om kennis over een nieuwe behandelwijze over tedragen naar andere disciplines, betrokken bij de zorg van desbetreffende zorgvragers, en deze teimplementeren/integreren in de huidige behandelwijze.A. Kerntaak: De kwaliteit van behandeling en zorg borgen en bevorderenDe Nurse Practitioner werkt mee aan het realiseren van de voorwaarden - nodig om dekwaliteitsnormen betreffende zorg en behandeling te bereiken - door de ontwikkeling vanprocedures waarlangs kwaliteitsnormen kunnen worden bereikt. Dit proces van verandering kan zijinitiëren en begeleiden. Ze toetst het resultaat van de verandering aan de vooraf geformuleerdekwaliteitsnormen.19


CompetentieOm medische behandeling en verpleegkundige zorg in overeenstemming te laten blijven met devraag van zorgvragers en andere belangengroepen, participeert de Nurse Practitioner in hetontwerpen en uitvoeren van kwaliteitszorg op afdelingsniveau en instellingsniveau, zodat dekwaliteit van behandeling en zorg binnen haar specifieke deskundigheidsgebied wordt bewaakt engewaarborgd blijft.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• alle onderdelen van het zorgproces kritisch blijft volgen om tijdig tekortkomingen te signalerenen op grond hiervan voorstellen te doen ter verbetering van de kwaliteit van verpleegkundigeen medische zorgverlening• een bijdrage levert aan ontwikkeling en vaststelling van kwaliteitscriteria, of deze zelf initieert• voor de uitvoering en evaluatie van behandeling en zorg meetinstrumenten,(standaard)procedures en criteria ontwikkelt en implementeert• zorg draagt voor het up-to-date blijven van de richtlijnen en protocollen• (kwaliteitszorg)projecten m.b.t. beleid of organisatie opzet, begeleidt en uitvoert, en hierbijsamenwerkt met kwaliteitsfunctionarissen• deelneemt aan kwaliteitsgroepen met cliënten-, zorgvragers- en consumentenorganisaties• aan ontwikkeling van nieuwe materialen en producten voor behandeling en zorg bijdraagt ofhierin adviseert• nieuwe materialen en producten voor behandeling en zorg op (wetenschappelijk)onderbouwde wijze introduceert en toepast• problemen van verschillende disciplines of van verschillende oorsprong samenvat in eenkernprobleem• een plan van aanpak ontwikkelt en de nieuwe werkwijze implementeert• verschillende belanghebbenden voor de vernieuwde werkwijze motiveert• de nieuwe werkwijze evalueert en bijstelt.B. Kerntaak: De deskundigheid in beroepsmatig handelen van collegae bevorderenCompetentieOm de kwaliteit van behandeling en zorgverlening door professionele hulpverlening van anderente bevorderen, werkt de Nurse Practitioner actief mee aan de uitwisseling en verspreiding vankennis en vaardigheden met betrekking tot zorg en behandeling binnen haar domein, zodat dedeskundigheid van de beroepsgroep en van andere hulp- en zorgverleners op het gebied van zorgen behandeling wordt bevorderd.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• relevante en praktisch bruikbare vakliteratuur beoordeelt en bespreekt om een zo grootmogelijk kennisdraagvlak te bewerkstelligen• actuele literatuur en informatie verspreidt betreffende de nieuwste ontwikkelingen op hetvakgebied• actief meewerkt aan intercollegiale ondersteuning door middel van lezingen en het schrijvenvan publicaties, het organiseren van themabijeenkomsten en scholingen• nieuwe ontwikkelingen en stromingen in het beroep en de beroepspraktijk aan de orde stelt endeze zonodig implementeert• hulp- en zorgverleners informeert en instrueert over toepassing van interventies binnen huneigen handelingscontext• hulp- en zorgverleners informeert en instrueert over toepassing van materialen en productenbij zorg en behandeling binnen hun eigen handelingscontext• het behandelend team waar en wanneer nodig informeert, adviseert en instrueert over deziekte, prognose en het behandelplan• een bijdrage levert aan de ontwikkeling en uitvoering van onderwijsprogramma's onder meerop basis van onderzoeksbevindingen• individuele of teamgerichte (bij)scholingsprogramma’s verzorgt voor verpleegkundigen,medisch specialisten, arts-assistenten, co-assistenten en andere disciplines in de20


gezondheidszorg, zowel intra- als extramuraal• de scholingsbehoefte van medewerkers signaleert en adviseert bij deskundigheidsbevordering• nieuwe medewerkers instrueert over de gangbare vormen van diagnostiek en interventies• een bijdrage levert in de theoretische scholing en praktische training van relevantevaardigheden bij verpleegkundigen en paramedici• in- en externe hulpverleners en instanties informeert en adviseert over de behandeling vanspecifieke categorieën zorgvragers, behandel- en zorgmethoden, specifieke kenmerken van degroep zorgvragers in de vorm van klinische lessen, consultatie, referaten en presentaties.5.4 Innovatie van zorg en beroepContext en kernopgavenSinds haar toetreding tot de Nederlandse gezondheidszorg in 2000 bestaat veel discussie over defunctie van en de beeldvorming over de Nurse Practitioner.Behandeling en zorg door Nurse Practitioners als aanvulling op of in combinatie met medischhandelen, manifesteert zich in zorginstellingen in vele functies, met bijbehorendefunctiebeschrijvingen. Het bieden van behandeling en zorg als Nurse Practitioner kent momenteelin de Nederlandse gezondheidszorg vele interpretaties. De Nurse Practitioner staat hier voor deopgave nut, noodzaak en meerwaarde van haar behandeling en zorg onderbouwd onder deaandacht te brengen en waar mogelijk onderdeel te laten zijn van beleid en regelgeving.De positie van de Nurse Practitioner binnen de verpleegkundige beroepsstructuur en degezondheidszorg vraagt voortdurend om verduidelijking en onderbouwing. Hier ligt een opgavevoor haar te zorgen voor duidelijke profilering binnen de beroepsgroep en de gezondheidszorg,zodat de meerwaarde van de Nurse Practitioner beter bekend wordt.Er zijn nog onvoldoende kwaliteitsinstrumenten beschikbaar binnen de Nederlandsegezondheidszorg voor het meten van de kwaliteit van zorg en behandeling door NursePractitioners. Dit stelt hen voor de opgave kwaliteitskaders te ontwikkelen, of bestaandebuitenlandse kaders te vertalen naar de Nederlandse situatie, en te introduceren op de werkvloer.Beroepsuitoefening als Nurse Practitioner wordt gekenmerkt door gebruik van kennis en kunde uittwee domeinen (medisch en verpleegkundig). Het gecombineerde gebruik hiervan bij zorg enbehandeling brengt een bijzonder proces van kennisontwikkeling en kennistoepassing op gang.De steeds groter wordende nadruk op evidence based practice vraagt om een kritische instellingnaar producten, materialen en behandelingen en de hier achterliggende kennis en bewijsvoering.De ontwikkelingen in de gezondheidszorg gaan snel en creëren steeds weer andere mogelijkhedentot het bieden van de best mogelijke zorg aan zorgvragers.Efficiëntie en effectiviteit in hulpverlening zijn te bereiken door gebruikmaking van evidence basedpractice en door toepassing van up-to-date kennis en vaardigheden. De bron hiervoor ligt inwetenschappelijk onderzoek. Kwalitatief goede behandeling en zorg steunen op beschikbaarheidvan (wetenschappelijk) onderbouwde en actuele kennis en op bewuste toepassing ervan door deprofessional binnen haar eigen domein. Op dit punt staat de Nurse Practitioner voor de opgave zelfonderzoek te doen en in verricht onderzoek bewijzen te zoeken en te beoordelen voorverantwoorde en onderbouwde toepassing in de praktijk.In essentie gaat het binnen dit taakgebied om het ontwikkelen, beschikbaar stellen en (doen)toepassen van (wetenschappelijke) kennis om consistente en zorgvrager gerichte zorg enbehandeling te realiseren. Dit vraagt om een continue ontwikkeling van professioneledeskundigheid. Het betekent ook dat er – gerelateerd aan een specifiek vakgebied -kennisontwikkeling dient plaats te vinden. Het bewerkstelligen van deze kennisontwikkeling en -verspreiding, is een kernopgave voor de Nurse Practitioner en daartoe beschikt zij over de volgendecompetenties.A. Kerntaak: De deskundigheid in eigen beroepsmatig handelen ontwikkelenProfessional zijn in de zorg brengt impliciet de verplichting met zich mee de eigen deskundigheid tebehouden en verder te ontwikkelen. Dit vereist een permanente investering van de NursePractitioner om zich op de hoogte te houden van nieuwe ontwikkelingen op het specifiekedeskundigheidsgebied en deze toe te passen. Naast haar eigen ontplooiing als professioneelberoepsbeoefenaar, levert zij hiermee een bijdrage aan de kwaliteit van behandeling en zorg21


innen haar specifieke deskundigheidsgebied.CompetentieOm professionele en verantwoorde zorg te (blijven) leveren, investeert de Nurse Practitioner in deontwikkeling van haar eigen deskundigheid en werkt actief mee aan de bevordering van dedeskundigheid van de beroepsgroep, zodat de kwaliteit van haar beroepsuitoefening als NursePractitioner in overeenstemming komt en blijft met de vraag en met de ontwikkelingen in beroepen gezondheidszorg.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• een leerhouding ontwikkelt en deze uitdraagt, wat tot uiting kan komen in:o zelf leermogelijkheden zien en gebruikeno reflectie op het eigen handeleno zelf tekorten in kennis of vaardigheden aanvullen• in zowel nationale als internationale kennisbronnen en sites actief op zoek gaat naar informatieen ontwikkelingen binnen haar aandachtsgebied• bij- en nascholingen volgt, bijvoorbeeld die van de beroepsvereniging• congressen, symposia, klinische lessen en patiëntenbesprekingen bijwoont• publicaties en relevante (inter)nationale vakliteratuur op haar deskundigheidsgebied leest• algemene verpleegkundige vakliteratuur volgt• zelf artikelen schrijft• de eigen registratie van praktijk vertaalt in adviezen naar anderen• contact onderhoudt met Nurse Practitioners van andere zorginstellingen• informatietechnologie betrekt in de zorg en gebruik maakt van faciliteiten op het gebied vanmultimedia- en informatietechnologie.CompetentieOm een duidelijke positie van Nurse Practitioner in beroepsstructuur en gezondheidszorg terealiseren, vervult de Nurse Practitioner een actieve rol in vernieuwing en verdergaandeonderbouwing van professionele beroepsuitoefening binnen haar specifieke aandachtsgebied,zodat de specifieke kenmerken van beroepsuitoefening als Nurse Practitioner zichtbaar worden enblijven.Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• lid is van een beroepsorganisatie, zoals de NVNP• bijdraagt aan relevante commissies binnen de beroepsorganisatie of vakgerelateerdecommissies binnen en buiten de eigen organisatie• het vakgebied vertegenwoordigt en voordrachten houdt onder andere op congressen ensymposia• via haar beroepsorganisatieo bijdragen levert aan de positieverbetering van de eigen beroepsgroep door te participerenin netwerken van belangen- of beroepsorganisatieso wet- en regelgeving in de beroepspraktijk en beroepsontwikkeling concreet maakto invloed uitoefent op wet- en regelgevingo overleg voert met ziektekostenverzekeraars.B. Kerntaak: Bijdragen aan innovatie en ontwikkeling binnen het zorggebiedCompetentieOm zorg en behandeling van haar specifieke groep zorgvragers in overeenstemming te latenblijven met actuele eisen en inzichten, initieert de Nurse Practitioner of participeert in ontwerp enuitvoering van wetenschappelijk onderzoek, zodat behandeling en zorg binnen haar specifiekedeskundigheidsgebied meer evidence based worden en op het best mogelijke niveau wordenverleend.22


Dit betekent in concreet handelen en gedrag dat de Nurse Practitioner:• zich toegang verschaft tot en gebruik maakt van (inter)nationale onderzoeksites• zich op de hoogte houdt van relevant wetenschappelijk onderzoek met betrekking tot zowel demedische als de verpleegkundige praktijk• nieuwe (inter)nationale ontwikkelingen met betrekking tot diagnosticering en behandelingbijhoudt• medische en verpleegkundige onderzoeksgegevens implementeert en integreert in de praktijk• onderzoeksartikelen en nieuwe producten beoordeelt op validiteit, betrouwbaarheid enklinische relevantie• praktijkgerelateerde problematiek signaleert en omzet in relevante onderzoeksvraagstukken• vragen uit de praktijk vertaalt naar relevante onderzoeksvragen• zelfstandig of participeert in het schrijven van een onderzoeksprotocol en dit waar nodigvoorlegt aan de Medisch Ethisch Commissie• in voorkomende situaties mede de uitvoering van (multicentre) Randomized Clinical Trials opafdelingsniveau coördineert en hierin participeert• medische en/of verpleegkundige onderzoeken instellingsbreed coördineert en/of daarinparticipeert• zelfstandig wetenschappelijk onderzoek verricht, gericht op diagnose, prognose, behandeling,evaluatie en/of preventie dan wel een bijdrage levert aan de uitvoering van een dergelijkonderzoek• onderzoek verricht bij risicogroepen ten behoeve van preventief en toekomstigbehandelingsbeleid• meewerkt aan wetenschappelijk onderzoek en de toepassing van onderzoeksresultaten in hetberoepsmatig handelen• onderzoeksresultaten verspreidt in en vertaalt naar verpleegkundige/medische praktijk en in deopleiding• onderzoeksartikelen schrijft voor publicatie en (poster)presentaties• de toepassing van evidence based technieken, methoden of producten en van best practicesstimuleert• actief de toepassing van verouderde, achterhaalde of discutabele technieken, methoden ofproducten ter discussie stelt• gevraagd en ongevraagd vragen stelt aan andere terzake deskundigen, om binnen zorg enbehandeling binnen haar deelgebied zaken te vinden die voor verbetering vatbaar zijn.23


BijlagenBegrippenlijstFormatberoepsdeelprofielBeroepsdeelprofielVerpleegkundigeberoepsstructuurNiveau vanverpleegkundigeberoepsuitoefeningDeelgebied vanverpleegkundigeberoepsuitoefeningDifferentiatieKerntakenKernopgaven(Kern)competentiesRaamwerk met richtlijnen dat beroepsdeelprofielen voorziet van eengestandaardiseerde basis.Een verbijzondering van het verpleegkundig beroepsprofiel, gericht opeen expliciete beschrijving van verpleegkundige beroepsuitoefening,verbonden aan een niveau en een welomschreven groep zorgvragers.Structuur van niveaus en deelgebieden in verpleegkundigeberoepsuitoefening.Beroepsuitoefening geordend naar verpleegkundige bekwaamheid, dieparallel loopt met een groei in professionele beroepsuitoefening en metberoepservaring. Een niveau in beroepsuitoefening is niet alleengekoppeld aan specialisatie in een bepaald type zorg.Een te onderscheiden deel of terrein van verpleegkundigeberoepsuitoefening, op basis van een representatieve groepering vanzorgvragers met eigen, herkenbare en te generaliseren zorgvragen.Een te onderscheiden vorm van verpleegkundige zorg aan specifiekezorgvragers binnen een bepaald deelgebied op een bepaald niveau.Sets van inhoudelijk samenhangende beroepsactiviteiten die door eenbelangrijk deel van de verpleegkundigen worden uitgeoefend. Zijweerspiegelen de kenmerkende werkzaamheden van deverpleegkundige, geordend in logische volgorde van het beroep.De opgaven of problemen waarmee een verpleegkundige regelmatig temaken heeft, die kenmerkend zijn voor het beroep en waarbij van deverpleegkundige een oplossing en een aanpak wordt verwacht.Dergelijke problemen stellen de verpleegkundige voor keuzes ofdilemma's en zijn daarmee complex van aard.De vermogens van een verpleegkundige om kernopgaven inberoepsuitoefening op een adequate, proces- en productgerichte wijzeaan te kunnen pakken.24


Geraadpleegde literatuurAdvanced Nursing Practice een studie Actief Naar Perspectief. LCVV, dec. '99Albersnagel, E. e.a, Excellent verplegen, Diagnosen, resultaten en interventies (Wolters Noordhoff.Groningen 1997 Blz 230-231)Boomen, I.J. H.C. van den e.a. (1996). Onder voorbehoud: informatie over de bevoegdheidsregelingvoorbehouden handelingen in de Wet BIG. Rijswijk: Ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Sport.De arts van straks. Een nieuw medisch opleidingscontinuüm. KNMG, Utrecht. 2002.Format Beroepsdeelprofielen AVVV, (Utrecht 2002)Hamric A.B. e.a., Advanced Nursing Practice: An Integrative Approach. Philadelphia, Pennsylvania. W.B.Saunders Company, 2000,Horrocks S, e.a. Systematic review of whether nurse practitioners working in primary care can provideequivalent care to doctors. BMJ 2002; 324:819-823Kopstukken, Advanced Nursing Practice, Hanze Service, Groningen, 2000 - 2003Leistra, E. e.a. (1999). Beroepsprofiel van de verpleegkundige. Maarssen/Utrecht: Elsevier/De Tijdstroomen LCVV.Nieuwe professionals in de gezondheidszorg, Vereniging Academische Ziekenhuizen(VAZ), februari2004Offenbeek, M.A.G. van e.a., Inventarisatie van functiedifferentiatie in Nederlandse ziekenhuizen,Amstelveen, College voor zorgverzekeringen, 2002Offenbeek, M.A.G. van, e.a. Effecten van Nurse Practitioners op de organisatie en effectiviteit van de zorg,RuG/AZG (Groningen, 2003)Pool, A. e.a. (2001). Met het oog op de Toekomst, Beroepscompetenties van hbo-verpleegkundigen.Utrecht: NIZW Uitgeverij.Schlooz-Vries M.S. e.a. Patiënten tevreden over nurse practitioner. Medisch Contact 2000;55(2):48-50Síndram, I.P.C. (2001). BIG inzichtelijk: verpleegkundigen en verzorgenden IG onder de Wet BIG. Utrecht:NU'91.Taakherschikking in de gezondheidszorg, Raad voor de Volksgezondheid & Zorg, Zoetermeer 2002Tempelman, C.J.J. (2004). Ervaringen van nurse practitioners met taakherschikking in de praktijk, eeninventariserende benadering Hanze Service, GroningenOpstellers BeroepsdeelprofielDit beroepsdeelprofiel is tot stand gekomen binnen het kader van het programmaBeroepsontwikkeling van de Algemene Vereniging Verpleegkundigen en Verzorgenden (AVVV) ensamengesteld door een ontwikkelgroep, bestaande uit vertegenwoordigers van de NederlandseVereniging Nurse Practitioners (NVNP).Mevr. M.H.E. Blokhuis-Arkes, Nurse Practitioner, Medisch Spectrum TwenteMevr. H.F. Brodie-Eerens, Nurse Practitioner, ACAG, AZGMevr. P.C.F.M. Dodemont, Nurse Practitioner, CWZ, NijmegenMevr. I.B.E. Hulst, Nurse Practitioner, Ziekenhuis Leyenburg25

More magazines by this user
Similar magazines