Kleine methodologie voor ontwerpend onderzoek - TU Delft

voorwerp te zIen zonder het te mogen aanraken Zodra de kmderencr blijk van geven belde belevemssen met e1bar In verbandte brengen IS het voorwerp volgen Plaget geconceptualiseerd.Vanaf dat moment kunnen de kmderen zICh het voorwerpook voorstellen zonder dat ZIJ het zIen of voelen HetknIlspunt (ussen de signalen van twee zlI1tUlgcn heeft zich verzelfstandIgdDe gelijkheId ult belde verschIllende ervanngen ISovergebleven, de bIjzonderheden van belde waarnemmgen zIJnwTg-gneduceerd21\. Met deze dubbelzInnIgheId (hoort het waarnemen nu welof met lOt ons denken') laat het tractaat de mogelijkheId voorversch,llende theoneën zorgvuldIg open.27 Als cr geen gelijkheId van plaats en of lIJdslIp IS, zIJn crmeer wJarncmmgcll en die kunnen met elkaar In tcg('n~praakzIJn. Ilct waarheIdsgehalte van een waar-nemmg IS plaats- ent'Jdgebonden ,ets kan h,er waar zIJn en elders onwaar, nu waaren straks onwaar Dat let· waar IS (de waarnemIng) kan dus alkc-Ilworden vastgesteld , wanneer lets hier-en-nu waar IS. Aan deondergrens (de klcmste korrel) van ons waarnemIngsvermogenkoolt daar nJ(,;ts Inccr van terecht (onzckcrhcldsrc!atlc van HCIsenberg),omdat wc daar kunnen constateren 'lucr" of 'nu",maar met allebeI tegeliJk. BIJ l'en lets grotere korrel IS aan dezevereIste voor gelIJkheId bIJ benadermg voldaan, de mogeliJkheIdwordt m elk geval voorondersteld.2~. Een waarnCI11l11g wordt pas ZlI1vo) wanneer wc dezelfdewaarnemmg op een andere plaats ofop een ander lIJdslIp doenen bClde met elkaar kunnen vergeliJken,29. Als twee waarnelTIlIlgen op versch,llende plaat c'n gelijkZIJn, kunnen "'J op de gedachte komen dat "'J een gelIJksoorlIgvoorwerp hebben waargenomen, zIJn ZIJ verschillend dan moetcr ook sprake zIJn van versdlll \'an aard.~o.Door de korrel te vergroten scheren wc een aantal vcrschlllcnover één kam Wc kIjken als het ware door onze oogharenom hoofd- en bIjzaken te onderscheIden Wanneer wc bIJvoorbeeld een kaart maken met een korrel van I km lil de lcgenda-eenheden\vonen (rood), agransch gebnl1k (geel) en water(blauw), verwaarlozen "e dl' verschIllen In "ool1\·ormen.H~rschllkn m \"ormen V.lll agrarJsdl gebnIlk. n:rschIllcn tussenzoet cn zout wdter, \"JJrWJtcr en rccrcatll.'\\.ltl.·r.1\0