Ouders en leraren hebben hetzelfde uitgangspunt: het gaat goed met het kind

Parent-teacher association
Ouders en leraren hebben
hetzelfde uitgangspunt:
het gaat goed met het kind
National Parent Teacher Association (pta) is een Amerikaans concept dat uitgaat van een hechte,
open en oprechte band tussen ouders en de leraar. Beide hebben het gemeenschappelijke
doel om kinderen het juiste klimaat te kunnen bieden om zich veilig te voelen en zich zo goed
mogelijk te ontwikkelen.
“Eigenlijk is een pta-school een soort mini-samenleving.
We stomen de leerlingen van daaruit klaar voor
een grotere samenleving. Als kinderen in die minisamenleving
als individu kunnen ontwikkelen, dan
kunnen ze dat als volwassene ook”, vertelt pta-directeur
Laura Bay. “In de 120 jaar dat we bestaan hebben we
vier miljoen leden en we coveren vijftig staten.” Het is
de missie van pta om de potentiele realiteit van alle
kinderen te bevorderen door de kracht tussen onderwijs
en gezin tezamen zo sterk en goed mogelijk te maken.
“Kinderen moeten de kans krijgen om al hun
mogelijkheden te benutten”, zegt Bay. Destijds startte
de organisatie om kinderarbeid te beteugelen en ervoor
te zorgen dat kinderen konden ontwikkelen buiten
het werk in de industrie om. “De oprichters maakten
zich zorgen om wat kinderen aten en ze maakten zich
sterk voor armere kinderen die niet naar school konden
vanwege hoge kosten. Het begon met het bieden van
welvaart en geborgenheid voor kinderen.
“Nu nog proberen we het verschil te maken in het
onderwijs. Dat verschil zit in de manier waarop familie
betrokken is bij school en onderwijs. We zetten ons in
voor veiligheid op school en thuis en gezond leven is
ook een onderwerp. We maken ons ook sterk voor het
onderwijssysteem als geheel. Het ouder-leraar deel in
de naam zegt alles. Beide maken zij zich sterk voor de
24

PTA
kinderen, beide met uiteindelijk eenzelfde doel voor het
kind. Het kind vormt het centrum van de community.
Elk kind moet naar school kunnen gaan en succesvol
worden”, aldus Bay.
problemen met de manier waarop er wordt lesgegeven?
Vinden we dat er hier op school iets extra’s nodig is? Is
het nodig om de weg naar de school te verbeteren? Dat
zouden allemaal pta’s kunnen zijn.”
De pta-school
De relaties binnen een pta-school zijn rijk en bloeiend.
Ouders kunnen om de tafel met een leraar omdat zij
het idee hebben dat er te weinig leesonderwijs gegeven
wordt, maar ook andersom kan de leraar met de ouders
om de tafel omdat hij zich zorgen maakt. “In goede
communicatie onderling kan een verschil worden
opgelost, alleen al omdat de ouders voelen dat hen een
plaats in de school geboden
wordt. Ze komen niet per se een
voor een, maar in groepjes.
Een of twee keer per week
vergaderen de leraren onderling.
Daarin worden problemen
besproken die ook in gesprek
met ouders aan de orde komen.
Waar het bij ouders gaat over
wat er speelt, bijvoorbeeld
meer of minder hulp of
behoeften, gaat het bij de
teamvergaderingen over hoe
daarmee omgegaan kan worden.
Zo zoekt het collectief naar de beste oplossing en
worden verschillende visies gedeeld binnen de school.
Elke pta heeft een soort ‘voorzitter’, een taak die soms
vervuld wordt door een ouder en soms door een leraar.
Soms is de leraar de vragende partij en soms de ouder,
daarvoor zijn geen vaste rollen.”
Pta’s zijn meestal op school, maar dat hoeft niet.
Soms gaat het, bijvoorbeeld in grote steden, in
bredere zin over bepaalde hulpvragen of specifiek over
immigrantenkinderen. “Het is zo prettig dat het altijd
een plek is waar ouders en leraren samenkomen om te
praten over zaken waarover men zich zorgen maakt., op
een oplossingsgerichte manier”, vertelt Bay. Ouders en
leraren kunnen beide bepalen welke onderwerpen aan
de orde zijn tijdens het gesprek. “Moeten we het hebben
over de resultaten van leerlingen, moeten we ons
zorgen maken over veiligheid op het plein? Hebben we
“Als kinderen aanvoelen
dat de mensen om hen
heen willen dat zij
succesvol worden en erin
geloven dat zij succesvol
kunnen worden, geeft
dat hen kracht om te
ontwikkelen.”
Buiten de Verenigde Staten zijn ook scholen aan het
ontwikkelen op basis van dit concept. Deze scholen
kunnen overal op de wereld bestaan, want waarden
zijn per school verschillend omdat de ouders en de
leerkrachten ze zelf maken. “Het enige verschil tussen
Nederlandse scholen en die in de VS is de taal”, lacht Bay.
“Gisteren bezocht ik twee scholen in Rotterdam. Toen ik
er was heb ik ouders, leerlingen en leraren gesproken.
Pta staat open voor iedereen.
Het is zelfs belangrijk dat er
een krachtige stem is voor
alle kinderen. Ouders horen
daar ook bij. Het is allemaal
hetzelfde als in de VS, we
maken ons namelijk zorgen om
hetzelfde: dat de leerlingen
zo goed mogelijk opgroeien.
Er zijn niet echt culturele of
maatschappelijke barrières,
iedereen kan als het goed is
aankloppen en praten over de
kinderen. We moeten het kind
centraal zetten, en niet eens specifiek mijn kind, maar
alle kinderen. Dan ontstaat de mini-samenleving.”
“Als kinderen aanvoelen dat de mensen om hen heen
willen dat zij succesvol worden en erin geloven dat zij
succesvol kunnen worden, geeft dat hen kracht om te
ontwikkelen. Die basis willen we het kind geven en dat
schept een goede voorwaarde om te leren.”
Oprecht
Leraren weten dat sommige leerlingen een veilig thuis
hebben, maar ze weten ook welke leerlingen een minder
goede thuishaven hebben. “Binnen dat speelveld wordt
gekeken hoe het goed blijft klikken tussen ouders en
leraar.” De insteek is daarin niet vaak dat een leerling
onderpresteert of druk is. “De eerste gesprekken moeten
gevoerd worden op een toon waaruit blijkt dat het fijn is
dat de leerling onderwijs krijgt. Een beetje humor doet
25

Parent-teacher association
wonderen en de insteek is dat alle problemen worden
weggewerkt. Scholen dienen de kinderen te accepteren
en constructief te willen praten over wat het best is voor
leerlingen.”
Zulke associaties met leraren kunnen vooral aan het
begin lastig zijn voor ouders. Volgens Bay komt dat in
alle gevallen goed, zolang de school hen een plaats
biedt en oprecht tegen ze is. “Ouders zeggen soms dat
ze aanvankelijk bezorgd waren en hun plaats niet goed
kenden. Maar in de gesprekken met leraren en door
vragen die leraren stellen, kwamen ze erachter dat hun
zorgen gehoord worden. Ouders zeggen na verloop
van tijd zelfs te hopen dat alle ouders zich zo kunnen
voelen. Dat ze het ook openlijk kunnen bespreken als er
problemen zijn. Het magische is dat je met heel weinig
start, maar hoe oprechter je bent hoe verder je komt.”
De kernwaarden van pta:
• Samenwerking: We werken samen met een breed scala van individuen en organisaties ter verbreding en
versterking van ons vermogen alle kinderen en gezinnen te dienen.
• Commitment: We willen succesvol onderwijs faciliteren. We zijn betrokken bij de gezondheid en het
welzijn van kinderen door sterke betrokkenheid van familie en de gemeenschap.
Diversiteit: Wij erkennen het potentieel van kinderen met inbegrip van maar niet beperkt tot: leeftijd,
cultuur, opleiding, etnische afkomst, geslacht, geestelijke vermogens, nationale afkomst, thuissituatie,
fysiek vermogen, ras, religie of geaardheid.
• Respect: Wij waarderen de individuele bijdragen van iedereen wanneer we samenwerken om onze
doelstellingen te bereiken.
• Verantwoording: Leden, medewerkers, vrijwilligers en partners hebben gedeelde verantwoordelijkheid om
de kinderen een goede basis te bieden.
Auteur: Guus Beenhakker
Journalist en eindredacteur
Passend Onderwijs Magazine
26