Views
3 months ago

Kennisnet-Handboek-Digitale-Geletterdheid

4 Integrale aanpak >

4 Integrale aanpak > Bijlagen > Van visie naar praktijk > Visievorming ■■ Robots kunnen steeds meer. Ze gaan steeds meer op mensen lijken. Hoe ver kan dat doorgaan? Komt er een moment waarop je het verschil tussen een mens en een robot niet meer kunt zien? Of zijn er principiële verschillen tussen mensen en robots? En welke zijn dat dan? De lijst kan vanzelfsprekend nog eindeloos worden aangevuld. Er zijn altijd weer nieuwe kritische vragen te bedenken. Waar het om gaat, is het aanleren van een kritische houding, waardoor de vragen als vanzelf opkomen. Geef het goede voorbeeld Bij mediawijsheid – als onderdeel van digitale geletterdheid – hoort ook: aandacht besteden aan vaardigheden als ‘focus’ en ‘concentratie’. En dat je je telefoon moet uitzetten als je gaat slapen. (Liefst zelfs een uur eerder, vanwege de aanmaak van het slaaphormoon melatonine, die geblokkeerd wordt door het blauwe licht van het telefoonscherm. Een relatie met de biologielessen ligt hier voor de hand.) Maar dan helpt het natuurlijk niet als er om 11 uur ‘s avonds nog een mailtje van de leraar Wiskunde komt, met aanvullende instructies voor het huiswerk. Sterker nog: daarmee wordt de hele mediawijsheidsboodschap ondermijnd. Oftewel: leraren moeten zich ook zelf houden aan de regels die hun leerlingen krijgen voorgeschoteld, anders zullen die regels nooit nageleefd worden. Practice what you preach. Iets dergelijks geldt voor de manier waarop de school omgaat met foto’s van leerlingen. Als je je leerlingen – eveneens in het kader van mediawijsheid – les geeft over zaken als privacy en de omgang met persoonsgegevens, dan zal die informatie niet bepaald serieus worden genomen wanneer de school zelf foto’s van leerlingen op Facebook of de schoolsite plaatst. (Zonder toestemming van de ouders mag dat al helemaal niet, maar zelfs mét toestemming is het niet verstandig om dit te doen. De redenen daarvoor gaan het bestek van dit handboek te buiten.) Ook kan het voor leerlingen averechts werken wanneer leraren zich mengen in digitale ruzies van ouders. Blijf kalm, ook op internet. Kortom: digitale geletterdheid in het algemeen, en mediawijsheid in het bijzonder, valt of staat met ‘het goede voorbeeld’. Als de school dat niet kan bieden, wordt het een kansloze onderneming. Schoolveiligheid In het verlengde van practice what you preach (zie boven) ligt de – juridische én morele – verplichting voor scholen om ook zélf de veiligheid te verschaffen die ze hun leerlingen qua gedrag proberen aan te leren. Hieronder een praktijkvoorbeeld. 32

4 Integrale aanpak GEMEENTE SCHOOL SPORTVERENIGING > Bijlagen > Van visie naar praktijk > Visievorming In de ‘Week van de Mediawijsheid’ horen leerlingen van groep 7 dat je online respect voor elkaar moet hebben. Maar als twee leerlingen via WhatsApp ruzie maken, en de ouders de school daarover inlichten, gebeurt er niets. De school reageert: “De ruzie vond plaats buiten schooltijd en daarom zijn de ouders verantwoordelijk, niet wij.” Dit soort afschuifgedrag is natuurlijk funest voor een effectieve mediaopvoeding. Scholen moeten zorgen voor een veilig en positief pedagogisch klimaat, met oog voor de digitale leefwereld van de leerlingen. Alleen dan zullen de leerlingen dat ook over gaan nemen. Kortom: bij digitale geletterdheid is ook de sociale context belangrijk. Circle of influence School is maar één onderdeel van alle personen en instanties die bijdragen aan de ontwikkeling van kinderen en jongeren. Naarmate een kind ouder wordt, breidt zijn leefwereld zich steeds verder uit: van het gezin, naar school, naar vrienden buitenshuis, naar clubjes, naar baantjes, enzovoorts. De zogenoemde circle of influence wordt dus gaandeweg steeds groter. Waarbij álle ‘systeempartners’ (die samen het sociale systeem rond het kind vormen) bijdragen aan de totale ontwikkeling, inclusief de digitale ontwikkeling, van het kind. Dus niet alleen de school. Dat geldt ook voor digitale geletterdheid. FAMILIE + VRIENDEN Als er in de klas bijvoorbeeld aandacht wordt besteed aan samenleven en verantwoord gebruik van sociale media, dan kan dat niet los worden gezien van de systeempartners waaraan de leerlingen zich spiegelen en waarvan ze (ook) leren. Een les over verantwoord WhatsApp-gebruik, of digitaal pesten, is nutteloos als een leerling thuis, of bij de sportvereniging, wordt geconfronteerd met tegenovergestelde signalen of leerervaringen, en als daar niets mee gebeurt. Ander voorbeeld: een les over nieuwe technieken, zoals 3Dprinters of the internet of things, kan niet zonder partners van buiten de school gerealiseerd worden. Kortom: omgaan met technologie, en (digitaal) samenleven, vraagt om een aanpak van digitale geletterdheid waarbij de hele circle of influence (en dus het hele sociale systeem rond de leerlingen) betrokken moet worden. 33

4w_2013-1_kirschner_knopvaardig-is-niet-digitaal-geletterd
De school op digitale ontdekkingsreis, 150 ict ... - Kennisnet
(WR) v1 masterclass consortium voor beroepsonderwijs 1 april.pdf
Taalontwikkeling van jonge kinderen. - Kennisnet
een digitaal portfolio in een jenaplanschool - Nederlandse ...
De handleiding voor de leerkracht kan je hier digitaal ... - Air@school
Passend onderwijs werkt met ict - Kennisnet
Projekt 'Het leren van psychomotorische vaardigheden in het lager ...
Kennisnet_Vier_in_balans-monitor_2015
Differentieren-Digitale-Leermiddelen_Gijzen_Hoef_mei_15
Is er nog veen in Amstelveen? - De Digitale NMEGids
Handboek ? Digitale Sluitcilinder 3061 - SimonsVoss technologies
Handboek – Digitale Sluitcilinder 3061 - SimonsVoss technologies
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Methodiekbeschrijving Leeuwenborgh ... - HIT Foundation
130117 (WR) Leren en Doceren in de 21e eeuw HU Utrecht.pdf
achterblijvers in de digitale wereld?
rapport-icils2013nederland
De 'Eindhovense' wijze van digitaal archiefbeheer in de praktijk
Digitale folder OUDERS/LEERLING - VM2 de pilot van Limburg
oratie - Open Universiteit Nederland