Views
8 months ago

Kennisnet-Handboek-Digitale-Geletterdheid

8 Pioniers in digitale

8 Pioniers in digitale geletterdheid - Jeroen Clemens Visievorming > > Bijlagen > Van visie naar praktijk “Online bestaan teksten uit informatie die als een cluster van teksten aan elkaar hangt met hyperlinks.” - JEROEN CLEMENS Jeroen Clemens (leraar Nederlands) over online geletterdheid Bij het vak Nederlands op middelbare scholen worden nog altijd ouderwetse ‘analoge’ teksten gelezen, terwijl leerlingen juist online communiceren en nieuwe soorten teksten tegenkomen. “Daar heb je andere, en uitgebreidere vaardigheden voor nodig,” vindt Jeroen Clemens, leraar Nederlands op het Helen Parkhurst in Almere (Daltononderwijs voor mavo, havo en vwo). Behalve leraar is hij ook onderzoeker online-geletterdheid, en trainer. Hij legt uit wat ‘online geletterdheid’ is, en hoe je er als school aan kan werken. Welke rol heeft digitalisering bij het vak Nederlands? “Een te kleine rol. De teksten in schoolboeken zijn vrijwel allemaal nog ouderwets ‘analoog’. Terwijl leerlingen in hun dagelijks leven juist online de meeste teksten tegenkomen en die zitten heel anders in elkaar. Een tekst op papier is lineair, statisch, met een duidelijk begin, midden en einde, en hoogstens hier en daar een plaatje. Daar heb je weinig lees-strategie voor nodig. Online bestaan teksten uit informatie die als een cluster van teksten aan elkaar hangt met hyperlinks. De teksten zijn flexibel, veranderlijk, multimediaal met 70 Foto: Robin Alysha Clemens

8 Pioniers in digitale geletterdheid - Jeroen Clemens Visievorming > > Bijlagen > Van visie naar praktijk video’s en interactieve infographics, de auteur is niet altijd bekend, en er zijn vaak commentaren en reacties. Dat kan een voordeel zijn, maar het kan ook verwarren en afleiden. Het vraagt meer van het metacognitief vermogen van de leerling: ‘waar ben ik eigenlijk naar op zoek?’ En er zijn nieuwe of uitgebreidere strategieën voor nodig: ‘Hoe vind ik informatie, klopt het wat ik hier lees?’ Naast lezen doen leerlingen nog veel meer talige online activiteiten, zoals communiceren, verbinden, en informatie zoeken. Het gaat hierbij om het hele taalvaardigheidsproces: verwerven, verwerken en verstrekken.” Wat betekent dat voor de leerlingen? “De lesstof voelt weinig betekenisvol voor hen. ‘Nederlands, dat gaat toch alleen maar over grammatica, spelling en boeken?!’ En als ze bij een ander vak een werkstuk moeten schrijven, dan zetten ze hun taalvaardigheden niet goed in. Dat is een probleem van taalbeleid, maar ook het gebrek aan onderwijs in digitale vaardigheden. “Als ze toch al een boekverslag moeten maken, laat ze het dan bijvoorbeeld in blogvorm schrijven.” Er vindt geen transfer plaats; daarom is het belangrijk om de connectie te maken met onderwerpen die relevant voor hen zijn. Ook omdat veel taken buiten de school digitaal zijn, zoals solliciteren, communiceren en samenwerken op het werk, of je eigen administratie doen. Een voorbeeld van een lesmodule die ik gebruik is Verborgen Familieleden. Daarbij krijgen de leerlingen de opdracht om via internet informatie te vinden over een verre voorouder van ze en daar een levendig verhaal over te schrijven. Of pas een ‘analoge’ opdracht zo aan dat ze toch iets met digitale vaardigheden moeten doen. Als ze toch al een boekverslag moeten maken, laat ze het dan bijvoorbeeld in blogvorm schrijven.” Gewone taalvaardigheid is dus niet voldoende voor online functioneren? “Een deel van succesvol online functioneren kan wel verklaard worden door traditioneel tekstbegrip en voorkennis. Maar uit onderzoek blijkt dat ongeveer 20% van de score die de leerlingen halen op testen van online geletterdheid, niet daardoor verklaard kan worden. Zelfs leerlingen met het beste tekstbegrip stranden toch online. Je hebt er nieuwe en uitgebreidere vaardigheden voor nodig en je moet ook kunnen omgaan met nieuwe manieren van communiceren, zoals bloggen en werken met websites. Dat noem ik ‘online geletterdheid’. 71

4w_2013-1_kirschner_knopvaardig-is-niet-digitaal-geletterd
De school op digitale ontdekkingsreis, 150 ict ... - Kennisnet
een digitaal portfolio in een jenaplanschool - Nederlandse ...
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Is er nog veen in Amstelveen? - De Digitale NMEGids
(WR) v1 masterclass consortium voor beroepsonderwijs 1 april.pdf
Taalontwikkeling van jonge kinderen. - Kennisnet
De handleiding voor de leerkracht kan je hier digitaal ... - Air@school
WAT WETEN WE OVER... cOmPuTERSImulATIES IN ... - Kennisnet
MediaWijzer Kennisnet - Leraar24
Passend onderwijs werkt met ict - Kennisnet
2011 najaar - inDruk mbo - Kennisnet
Projekt 'Het leren van psychomotorische vaardigheden in het lager ...
Kennisnet_Vier_in_balans-monitor_2015
achterblijvers in de digitale wereld?
Digitaal Praktisch Handboek - Stichting Veilige Paardensport
Digitaal Praktisch Handboek - Stichting Veilige Paardensport
Differentieren-Digitale-Leermiddelen_Gijzen_Hoef_mei_15
Download hier de digitale flyer - Licht op het Levenseinde
Pingen, whappen, tweeten, taggen en liken…Sociale ... - Kennisnet
bijlage d - De Digitale NMEGids
Met de digitale publicatiefuncties van InDesign CS6 kunt u digitale ...
Koppelen of kantelen? - Digital