Views
7 months ago

Kennisnet-Handboek-Digitale-Geletterdheid

Bijlagen > Van visie

Bijlagen > Van visie naar praktijk > Visievorming 1 Waarom is digitale geletterdheid nodig? In 2012 waarschuwde de KNAW voor het ontstaan van een kloof tussen digitaal geletterden en digitaal ongeletterden. Iemand die digitaal geletterd is, werd toen omschreven als: ‘digitaal denkend, digitaal vaardig en digitaal verantwoordelijk’. Twee jaar later, in 2014, werd ‘digitale geletterdheid’ door SLO gedefinieerd als een combinatie van vier vaardigheden: Basiskennis ict – met name: de instrumentele vaardigheden (‘knoppendrukken’), zoals omgaan met standaard-software en veilig kunnen internetten. Computational thinking – oftewel: zodanig kunnen denken dat je een probleem kunt oplossen met behulp van ict. Informatievaardigheden – oftewel: het kunnen zoeken, ■■ ■■ ■■ selecteren, verwerken en toepassen van relevante informatie. ■■ Mediawijsheid – oftewel: datgene wat nodig is om bewust, kritisch en actief te kunnen functioneren in de huidige – gemedialiseerde – wereld. Inmiddels lijkt de waarschuwing van de KNAW niets aan urgentie te hebben ingeboet. Hieronder schetsen we de huidige stand van zaken, waarbij achtereenvolgens de volgende vragen worden beantwoord: Hoe digitaal geletterd zijn leerlingen? Wat betekent de huidige – gemedialiseerde – wereld voor leerlingen? Wat doet het onderwijs om leerlingen digitaal geletterd te maken? Hoe nu verder? ■■ ■■ ■■ ■■ 8

1 Waarom is digitale geletterdheid nodig? > Bijlagen > Van visie naar praktijk > Visievorming 1.1 Hoe digitaal geletterd zijn leerlingen? De mythe van de digital native, oftewel het kind dat is opgegroeid met digitale technologie en daar intuïtief en ongetraind mee om zou kunnen gaan, is inmiddels al lang doorgeprikt, maar leidt nog steeds een hardnekkig bestaan. Nog steeds keert hij terug in boeken, artikelen en presentaties, evenals zijn tegenhanger: de digital immigrant, oftewel de volwassene voor wie het internet ‘een tweede taal’ is, en die zodanig achterloopt dat hij kinderen en jongeren weinig meer zou kunnen leren. Je zou de digital native een modern archetype kunnen noemen. Denk: Enzo Knol die rijk wordt met zijn vlogs, of het programmerende wonderkind Puck Meerburg dat op zijn zevende al zijn eerste app maakte, of de lastige leerling die ooit inbrak op het netwerk van uw school. Maar dat zijn eenlingen die zeker niet representatief zijn voor alle kinderen en jongeren. De meeste kinderen en jongeren lijken weliswaar makkelijk overweg te kunnen met social media (hoewel Facebook voor veel leerlingen vaak al te moeilijk is) maar meestal hebben ze geen flauw benul van wat er eigenlijk gebeurt. Zoals de route die een Snapchat-foto aflegt als je hem naar een klasgenoot zendt die naast je zit (over de Atlantische Oceaan naar de West Coast van Amerika en weer terug, eventueel via een omweg door Azië), hoeveel tussenstations daarbij gepasseerd worden, hoe vaak zo’n foto tussentijds gekopieerd wordt en waar die kopieën allemaal blijven hangen, et cetera. Laat staan dat ze weten wat big data voor hen betekent, of hoe ze zich kunnen wapenen tegen ransomware of identiteitsfraude. De digital native was lang hetzelfde als ‘het digitale natuur talent’, de zwemmer die zonder oefening kon wegzwemmen in de zee van digitale mogelijkheden. Ouders en leraren zouden daar weinig aan hoeven doen, en zouden dat zogenaamd ook niet kunnen. “Een onmogelijke opgave,” beweerden de auteurs van ‘De Generatie Einstein’ (2006). Dat boek, geschreven voor marketeers en beleidsmakers, stelde dat de generatie die na 1985 geboren is, technologie omarmt en uiterst effectief met informatie om kan gaan, anders dan de generaties ervoor. Zelfs dat hun hersenen zich al aangepast zouden hebben aan de nieuwe situatie (wat ook al beweerd werd door Marc Prensky in ‘Digital Natives, Digital Immigrants’ (2001), maar waar geen enkel wetenschappelijke bewijs voor bestaat). Kortom: de kleine Einsteintjes zouden hun ouders en leraren helemaal niet meer nodig hebben. 9

4w_2013-1_kirschner_knopvaardig-is-niet-digitaal-geletterd
De school op digitale ontdekkingsreis, 150 ict ... - Kennisnet
een digitaal portfolio in een jenaplanschool - Nederlandse ...
WAT WETEN WE OVER... cOmPuTERSImulATIES IN ... - Kennisnet
Is er nog veen in Amstelveen? - De Digitale NMEGids
Digitaal Praktisch Handboek - Stichting Veilige Paardensport
Digitaal Praktisch Handboek - Stichting Veilige Paardensport
Pingen, whappen, tweeten, taggen en liken…Sociale ... - Kennisnet
achterblijvers in de digitale wereld?
Taalontwikkeling van jonge kinderen. - Kennisnet
De handleiding voor de leerkracht kan je hier digitaal ... - Air@school
digitale versie van de Smakelijk! - Facilicom
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Driedimensionale virtuele werelden - New Media & Digital Culture
Passend onderwijs werkt met ict - Kennisnet
Handboek Goed Doen 2.0 - Mijn Kind Online
Projekt 'Het leren van psychomotorische vaardigheden in het lager ...
Digitaal dicteren en spraakherkenning in een EPD omgeving
Kennisnet_Vier_in_balans-monitor_2015
PrOmotie Digitaal & PrOdigiwijs werken - MN Training
(WR) v1 masterclass consortium voor beroepsonderwijs 1 april.pdf
Workshop De rechtspraak als digitale toezichthouder - rechtspraak nl --
MediaWijzer Kennisnet - Leraar24
Differentieren-Digitale-Leermiddelen_Gijzen_Hoef_mei_15