KLK Gesprek_Desember 2018 - web 3

lumico

Nuusblad van

KLK Landbou Bpk

Vol 28 • Desember 2018

KLK

Gesprek

‘n Onverwagse meevallertjie

danksy ‘n omgee-maatskappy

DIE MEESTE LANDBOUBESIGHEDE beroem hulle

daarop dat hulle ’n lang verbintenis met hulle kliënte koester, en met

reg. Besigheid met produsente, veral op die platteland, is grotendeels

gebou op wedersydse respek, vriendskap en vertroue. Produsente

(boere) doen gewoonlik ook met hul harte besigheid en dit maak die

verbintenis tussen maatskappy en kliënt só besonders in die landbouomgewing.

Menige produsente doen nog besigheid met die nuwe

maatskappy omdat dit eintlik nog in wese vir hom of haar steeds die

ou koöperasie is, al het dié dan nou ook ’n nuwe baadjie aan. Dit is

die rede waarom ‘n produsent nog steeds die vrymoedigheid gehad

het om by KLK te kom kuier om die volgende storie te vertel:

“My naam is Koos Page en ek is gebore en getoë in hierdie droë,

maar wonderlike mooi deel van ons land. Ek het in 1970 begin boer

op die plaas, Fullifeesant, in die Koupan-omgewing in die hartjie van

die Kalahari. Hier het ek my lewe lank geboer, maar het nou my

boerdery grotendeels aan my kinders oorgegee.

die moeilike taak verrig om

al die belangrike dokumente

op te spoor wat nodig is om

haar sake af te handel. Tydens

die soektog het ek die netjies

opgevoude dokument ontdek

wat ek met eerste oogopslag

nie kon eien nie. Met die

oopvou ontdek ek ‘n KLK

dekbrief met ‘n tjek daarby

aangeheg wat in Februarie

1990 deur KLK aan my

gestuur is.

“Met my vrou se afsterwe op 25 Augustus vanjaar het ’n integrale

deel van my lewe drasties verander. Ek is nou ewe skielik alleen en

moet baie dinge wat vroeër deur my vrou behartig was, self doen

waarvan een die hantering van al die papierwerk is. Ek moes dan ook

Die dekbrief bedank my vir die ondersteuning aan die abattoir en

verduidelik waarvoor die tjek ter waarde van R8 312,67 daarby

ingesluit is. My oorlede vrou het hierdie tjek baie sorgvuldig gebêre

waar ek dit na 28 jaar weer ontdek het. Ek het toe by KLK gaan

kuier en die storie met hulle gedeel omdat daar tussen my en die KLK

maatskappy nog altyd ’n noue band was.”

KLK, as maatskappy en as vennoot in landbou soos ons slagspreuk

sê, is dankbaar dat oom Koos die vrymoedigheid gehad het om sy

storie vir ons te kom vertel en dat hy ons die toestemming gegee het

om dit ook op hierdie wyse met ander te deel. Dit laat ons deel voel

van ons gemeenskap en bevestig net weer waarom hierdie droë

noordweste so ’n wonderlike deel van ons land is.

Oom Koos Page (middel) is opgewonde om ’n tjek, wat hy in

1990 van KLK ontvang het, 28 jaar later te kan wissel.

Jan Schutte kyk toe terwyl Arnold Human die tjek oorhandig.

NS. KLK het besluit om hul destydse onderneming om aan oom

Koos Page ’n volume bemarkingsbonus van R8 312,67 te betaal,

gestand te doen en het daarom ’n nuwe tjek aan hom oorhandig.

bl4

Moeilike toekoms vir pelspryse

bl7

Wen met Orbit

bl3


2 Aan die woord... KLK Gesprek

Uit die

Raadsaal

Stephen van Huyssteen

Besturende Direkteur: KLK

Die toekoms hou volop

geleent hede en uitdagings in

DIE DIREKSIE VAN KLK het in Augustus

2018 ’n strategiese werksessie gehou waartydens

KLK se besigheidsmodelle vir Handel,

Vleishandel, Brandstof, Motorhandel, Lewendehawe

en ook die verwerkingsbelange in

SA Dorper (Huide en Velle) en Carpe Diem

(Rosyne) bespreek is.

Die doel van die strategiese werksessie was

om die tradisionele landboubesigheid van

KLK, naamlik Handel, Vleishandel, Motors en

Brandstof só te posisioneer dat die regverdige

waarde vir beide aandeelhouer en produsent/

kliënt sal wees én dat die waardeproposisie en

diens KLK volhoubaar en relevant sal hou.

Die Direksie het ook herbevestig en besluit

dat daar gefokus gaan word op uitbreidingsgeleenthede

wat landbou of landbouverwant

is, om die diversiteit van KLK se samestelling

verder te verbeter.

Bogenoemde strategiese doelwitte verg innoverende

bestuurskapasiteit. Daar sal dus

struktuurverande ringe plaasvind om die

nodige fokus op geleenthede, operasionele

effektiwiteite en diensvlakke te skep.

Alliansies, gesamentlike ondernemings en

voldoening vir elke besigheidsmodel van KLK

naamlik, Handel, Vleishandel, Lewendehawe

en Brandstof, sal ondersoek word.

KLK as Groep besef die belangrikheid van

die rol as verantwoordelike korporatiewe

burger en dat volhoubaarheid nie net gemeet

word aan finansiële prestasie nie. Tydens

die werksessie is daar lank gesels oor KLK

se volhoubaarheid. Drie pilare naamlik,

ekonomiese-, sosiale- en omgewingspraktyke

sal op ’n gestruktureerde wyse toegepas

word om op medium- en langtermyn voort

te bestaan en sukses te behaal.

Om hierdie rede het KLK besluit om die suksesvolle

Wiskunde Lenteskool weer te ondersteun.

Daar is ook R300 000 beskikbaar gestel om

’n herwinningsprojek van rommel op Calvinia

te vestig.

Behalwe vir ’n groter en deurlopende betrokkenheid

in opleidings- en ontwikkelingsbehoeftes

en studiebeurse het KLK onlangs die eerste

diversiteitskursus aangebied om ’n kultuur van

verstaan en samewerking tussen KLK se werknemers

te vestig.

Mag u vrede, voorspoed en liefde gedurende

hierdie Kerstyd ervaar en mag 2019 ’n jaar van

hoop en geleenthede en sukses vir almal wees.

Verwagting dat pryse mag styg

IN DIE VORIGE bydrae was die

fokus op die winterreënseisoen en die

feit dat die meeste produsente ’n goeie

opvolgseisoen sal benodig om die

skade van die langdurige droogte te

herstel en die proses van kuddeherstel

te kan deurvoer. Die produsente wat

oorwegend of uitsluitlik van somerreënval

afhanklik is, wag met spanning

die eerste lentereëns in om hulle lammers

te probeer markklaar kry voor die

Kersseisoen. In groot dele van Namibië

het dit baie goed gereën, en produsente

vertrou dat dit ‘n goeie reënseisoen

in die Noord-Kaap voorspel.

Die verwagting dat die gemiddelde

prys van A2/A3’s in Augustus en

September mag daal, maar dat dit

daarna stadig sal begin styg na die

einde van die jaar om die tradisionele

hoogtepunt in Desembermaand te

bereik, is ook in die vorige bydrae

bespreek. Dit het ook so gerealiseer,

ook in Oktober, en die gemiddelde

nasionale produsenteprys vir klas

A2/A3-lamvleis is tans op vlakke

van R75,63/kg en dié van C-grade

Pitkos vir

die siel...

1 Kor 1:18

Ons leef in ’n gebroke wêreld. Daar

is te veel mense op hierdie aardbol.

Ons leef in ’n gebroke land. Die slegte

nuus is byna oorweldigend. Ons leef

tussen gebroke mense en is dikwels

self ook stukkend.

Wanneer jy elkeen van hierdie gebrokenhede

bedink en bestudeer, is dit baie

maklik om moed te verloor. Nou is die

vraag: Hoe moet ek en jy as gelowiges

maak om nie deel te word van hierdie

moedeloosheid nie? Wat moet ons doen

om nie ingesluk te word in die situa sie

Floris Lategan

Ons bring hoop in ‘n stukkende wêreld

Marksake

Jan Schutte

Bestuurder: KLK Vleis

op R59,16/kg. Voerkraallammers se

aankooppryse het ’n piek bereik met

pryse van tot R42,53 vir langwol

Merinolammers. Die rede hiervoor

is dat aankope wat vir beplande verslagting

in Desembermaand gemaak

was, die prys gestimuleer het.

Die verwagting bly steeds dat die gemiddelde

prys van A2/A3’s stadig sal begin

styg na die einde van die jaar om die

tradisionele hoogtepunt in Desembermaand

te bereik.

Speenkalfpryse het vlakke van

R32,00/kg behaal wat die verwagting

dat speenkalwers rondom hierdie vlakke

behoort te verhandel, bevestig het. Die

gemiddelde nasionale slagpryse vir die

verskillende grade van beesvleis is steeds

ongeveer R46,08/kg vir A-grade en

R49,65/kg vir die C-grade. Die vooruitskatting

is dat die pryse rondom hierdie

vlakke sal bly verhandel.

nie? Ons het hoop. Ons sit nie op

moed verloor se vlakte nie omdat ons

juis kan vashou aan die hoop.

Eersdaags het ons weer die voorreg

om Kersfees te vier – die koms van

Jesus Christus na hierdie stukkende

wêreld. Hy het alles kom verander.

Daarom glo ons in Sy helende krag

en in Sy getroue genade. Juis daarom

bring ons op nuwe maniere hoop na

die gebroke wêreld, die stukkende

gemeenskap en die gebroke mense.

Met ons hande en voete, ons harte en

gesindheid en ons deernis en omgee,

word ons lewensgestaltes van hoop.

Kom ek en jy bring die hoop van die

Jesuskind wat mens geword het na

mense rondom ons – vir ons wat gered

word, is dit die krag van God.


KLK steun eerste e-afvaldag

SEDERT KLK IN 2016 die probleem

van e-afval begin aanspreek het met ’n e-

afvalherwinningsprojek, het hierdie maatskappy

'n leier op die gebied van e-afval geword.

9 ton elektriese en elektroniese afval is reeds

só herwin.

Aangesien e-afval so ’n groot impak op die

omgewing het, is die eerste internasionale

e-afvaldag op 13 Oktober vanjaar gevier.

Die dag is benut om die publiek in te lig oor

verantwoordelike wyses om van verouderde

elektriese en elektroniese toerusting ontslae

te raak.

Volgens Jaco Loubser, Bestuurder: Inligtingstegnologie

by die KLK-hoofkantoor op

Upington, word bereken dat daar vanjaar

alleen 50 miljoen ton e-afval wêreldwyd gegenereer

sal word. Sowat die helfte hiervan

bestaan uit persoonlike toestelle soos rekenaars,

skerms, slimfone, tablette en TV’s. Die

res bestaan uit groter huishoudelike items.

Slegs ongeveer 10% van hierdie e-afval sal

herwin word. Dit beteken dat 40 miljoen ton

daarvan op stortingsterreine sal beland met

die gevolg dat waardevolle roumateriaal

verlore gaan en dat daar boonop op

gesondheid-, omgewing- en sosiale

probleme geskep word.

Volgens Jaco is KLK se inisiatief op

dié gebied betekenisvol omdat die

volume e-afval verhoog, maar dit

terselfdertyd roumateriale bevat wat

noodsaaklik is in die vervaardiging

van nuwe e-produkte. “Verbrui-ruikers

self is die sleutel tot die

sukses van die herwinning van e-afval en KLK

glo dat die Internasionale E-afvaldag tot ’n

verandering in verbruikersgedrag sal bydra.”

KLK het groen e-afvalhouers by al hul

sakepunte in die Noord-Kaap geplaas en

moedig die publiek aan om hul e-afval vir

herwinning in dié houers te plaas. Indien

daar van groot hoeveelhede e-afval ontslae

geraak moet word, is daar ’n groter houer

by die ingang van Build it en KLK in Karakoelstraat,

Upington.

E-afval sluit die volgende items in: Rekenaars,

skootrekenaars, stroomborde, CRTskerms,

LCD-skerms, rekenaarbedieners,

fotokopieerders, drukkers, telefone, sleutelborde,

rekenaarmuise, kabels, harde skywe,

kragbronne en huishoudelike elektriese

toestelle. Die volgende items word nie in die

e-afvalhouers toegelaat nie: Batterye (AAA,

AA en 9 V), gloeilampe, neon- en buisligte.

Jaco bedank almal wat reeds tot die projek

bygedra het. Enigiemand wat meer inligting

benodig of voorstelle het, kan hom by

054 337 6200 skakel of ’n e-pos stuur aan

e-afval@klk.co.za.

Desember 2018

Maatskappynuus

Keimoes wil nou elke

jaar ekspo hou

OP 28 SEPTEMBER is 'n op-enwakker

mini-ekspo op Keimoes aangebied

waar sewe verskaffers hul produkte

uitgestal het. KLK-personeel, verskaffers,

produsente en selfs Gr R-leerdertjies van

Laerskool Keimoes was almal betrokke by

die ekspo. Laerskool Keimoes se Gr R’e

het hul take oor “Die plaas” uitgestal en

spogtake is met pryse beloon.

Een van die hoogtepunte was ’n demonstrasie van ’n Mistwingerdbespuitingswaentjie

wat vir gifstoftoediening in wingerde

gebruik word. Dié waentjie is deur ’n Noord-Kapenaar

ontwerp en is in Gideon Grobler se wingerd gedemonstreer.

3

Tenks verbeter lewensgehalte

JOJO-TENKS HET hande gevat met KLK Kakamas om die gemeenskap van Riemvasmaak

se lewensgehalte op ’n volhoubare wyse te verbeter.

Onlangs is 18 watertenks ter waarde van R89 000 aan dié gemeenskap oorhandig. Riemvasmaak

Trust sal self besluit waar om die tenks te plaas.

Ennie Mompe, tesourier van die Riemvasmaak Trust, het KLK en JoJo in ’n Facebook-boodskap

bedank en gesê die tenks sal by hul groentetuinprojek, kerke,

kleuterskole en skole gebruik word.

Ekhardt Kuhn, KLK-takbestuurder

op Kakamas, het gesê Riemvasmaak

kry swaar en het die hulp

van die breër gemeenskap nodig.

By enkele van die 18 watertenks wat aan die

gemeenskap van Riemvasmaak geskenk is, is

Christolene Vas (Onder-sekretaris), Lungile Vas

(Landbouportefeulje), Charlotte Dawids

(Onder-voorsitter), Ennie Mompe (Tesourier) van

die Riemvasmaak Trust, Quinton Palm (JoJo),

Ekhardt Kuhn (Takbestuurder: Kakamas) en

Dirk Moolman wat die tenks aangery het.

Jou vennoot in landbou

Bennie Williers (Keimoes-takbestuurder, links) oorhandig ’n

KPM50-pomp aan Elize Smit van Keimoes. AJ de Klerk van

Agrinet (regs) het ’n verskeidenheid pompe, waaronder son-,

dompel- en sentrifugale pompe, bespreek.

Geogebra maak

wiskunde lekker

DIE WISKUNDE LENTESKOOL

wat jaarliks by Hoërskool Duineveld op

Upington aangebied word, is vanjaar vir die

derde opeenvolgende jaar deur KLK geborg.

Sowat 150 Gr 11- en 12-leerders uit die

ZF Mcgawu-streek het die vier dag lange

slypskool van 1 tot 4 Oktober bygewoon.

Die klem was vanjaar op Geogebra – ’n

interaktiewe toep vir meetkunde, algebra

en berekenings. Volgens die organiseerders

laat dié modeleringstoepassing wiskunde op

die skerm lewendig word.


4 Aktueel

KLK Gesprek

Dié seisoen het deurmekaar geraak

ELKE JAAR PRAAT ons van ‘n

“deurmekaar” seisoen. Min jare of seisoene

loop soos wat voorspellings aandui.

Of seisoene egter meer “deurmekaar”

raak oor tyd, is debatteerbaar – aan die

een kant is ons geheue kort, maar aan die

ander kant moet klimaatsverandering ook

‘n effek uitoefen.

Die hele aarde se klimaat, wat reënval

insluit, word gedryf deur energie, hoofsaaklik

vanaf die son. Daar vind dikwels

onewe re dige verwarming van die aardoppervlakte

plaas, tog meer belangrik vind

herverspreiding van energie plaas deur

seestrome, winde, grootskaalse weerstelsels

en ander faktore. Wanneer daar

veranderings plaasvind in energievlakke op

sekere gedeeltes van die aarde, soos tydens

El Niño-gebeurtenisse, dan reageer die

boliggende weerstelsels daarmee saam.

Vanjaar is gekenmerk deur voorspellings van

El Niño-ontwikkeling reeds voor die winter van

2018. Teen die begin van November 2018

was daar nog steeds nie ‘n volhoubare ontwikkeling

wat plaasgevind het nie en die seeoppervlaktemperature

in die Stille Oseaan was

nog steeds naby aan neutraal. Dit het onder

andere veroorsaak dat weerstelsels nie gereageer

het soos verwag nie. Alhoewel die kanse

vir lente- en vroeë somerreënval gedurende

El Niño-seisoene redelik goed is, verswak dit

die kanse vir reën later in die seisoen. Met

meer neutrale toestande in die Stille Oseaan

begin die seisoen later as normaal, maar die

middel tot tweede deel van die seisoen se

reënval is dan weer beter.

Die situasie is tans van so ‘n aard dat dit

lyk asof El Niño steeds nog gaan ontwikkel,

alhoewel abnormaal laat in die seisoen.

Dit kan voorspellings verder “deurmekaar”

maak, want El Niño-ontwikkeling so laat in

die seisoen is dikwels negatief vir mid- tot

laatsomerreënval.

Verder is die effek van El Niño en selfs neutrale

toestande meer negatief na die westelike

Johan van den Berg

Santam Landbou

en noordwestelike dele van die land wat dus

veral die Noord-Kaap, Noordwes Provinsie

en Wes-Vrystaat insluit.

Opsommend lyk dit asof baie min reën in

November en Desember gaan voorkom,

alhoewel toestande vir reën dalk bietjie

kan verbeter in die eerste week van Desember.

Dit kan ook ondergemiddeld reën

in Januarie en Februarie 2019, gegewe

die moontlikheid dat El Niño se effek dan

kan begin inskop. Vir druiweboere lyk dit

dus na ‘n redelike goeie seisoen met min

reën. Vir veeboere lyk die seisoen egter

minder rooskleurig. Onderliggend sal ons

waarskynlik in die volgende jaar of twee

in natter toestande inbeweeg, maar dit

lyk asof neutrale tot El Niño-toestande

die huidige seisoen se reënval gaan beperk,

veral oor die meer westelike dele

van die land.

Droogte beïnvloed selfs die pelsbedryf

DIE SWAKARA-RAAD het produsente onlangs op sy bedryfsforum

gewaarsku dat die volgende twee jaar besonder uitdagend vir die

pelsbedryf sal wees. Die ooraanbod van pelse sal eers weggewerk moet

word voordat daar noemenswaardige veranderings verwag kan word.

Tog raai die industrie alle Swakara-produsente aan om nie van

hul kernkuddes met goeie genetika ontslae te raak nie. Die mark

is tans op ’n laagtepunt, maar algehele vooruitsigte lyk goed vir

die toekoms.

Tans is daar ’n oorproduksie van nertspelse wat gepaardgaan

met verbruikers wat minder geld bestee aan pelskledingstukke. Dit

veroorsaak dat kopers op die internasionale pelsveiling meer selektief

koop en bereid is om minder te betaal vir ongewenste tipe pelse.

Grafiek 1: Gemiddelde pelspryse: April 2009 tot September 2018

Swakara-pelse word twee maal per jaar op die

internasionale veiling in Kopenhagen, Denemarke,

verkoop. Alhoewel hierdie unieke verkoopsplatform

vele voordele inhou, is daar ongelukkig ook nadele.

Pelsverkope en die pelsprys is grootliks onderhewig

aan die wêreldekonomie, weerpatrone (hoe kouer die

winter, hoe beter) en dan die modegiere van die wêreld.

Die gemiddelde pelsprys het oor die afgelope paar

veilings afwaarts beweeg, met die mees onlangse

veiling in September wat ’n effense daling beleef het

(Grafiek 1).

Tabel 1: Statistiek van Swakara-pelse tydens September-veiling

Alle pryse in N$ – Wisselkoers 1DKK = N$2,2841

Kleur Aangebied Verkoop % van totaal Hoogste prys Gemiddelde prys Vorige gemiddeld % afwyking

Swart 14 797 14 797 63,44 1 598,87 383,49 408,48 -6,12

Wit 6 860 6 860 29,41 1 553,19 705,12 735,95 -4,19

Diverse kleur 278 278 1,19 118,77 108,65 95,01 14,36

Gespikkeld 1 391 1 391 5,96 301,50 175,79 267,81 -34,36

Veiling 23 326 23 326 462,42 476,38

Verwerp: 316 (1,35%)


Desember 2018

Aktueel

5

Aandelenuus

VANAF 1 TOT 31 Augustus 2018 het ’n totaal van 34 750

KLK-aandele op vlakke tussen R15,00 en R16,00 per aandeel

verhandel, met 6 kopers en 13 verkopers.

In die maand van September 2018 het 41 199 aandele op

vlakke tussen R15,40 en R15,60 per aandeel verhandel, met

5 kopers en 7 verkopers.

14 090 aandele het in Oktober 2018 verhandel op vlakke van

tussen R15,50 en R15,95, met 6 kopers en 5 verkopers.

Gerat vir die oop pad

toetsbestuur

Wat die bedryf ingewikkeld maak, is die styging in goeie tipe pelse

en die skerp daling in ongewenste pelse. Dit het dus veroorsaak

dat sommige produsente die daling in prys baie erger beleef het as

ander. Produsente wat oorheersend goeie tipe pelse geproduseer

het, vaar steeds goed.

By die pelsveiling in September vanjaar het die Swakara-bedryf

die impak van die huidige uitdagende internasionale pelsbedryf

gevoel. Die algehele pelswaardeketting is tans versadig in terme

van pelse in voorraad. Aankope word dus baie selektief gedoen.

Hierdie situasie is hoofsaaklik as gevolg van ’n oorproduksie in

nertspelse die afgelope paar jaar, tesame met laer koopkrag aan

die verbruikerskant.

’n Positiewe uitslag in terme van die veiling in September was dat

die hele pelsaanbieding verkoop het. Kopers van Denemarke het die

meeste pelse gekoop, gevolg deur Griekeland en Italië. Daar was

ooglopend minder Chinese kopers in vergelyking met Maart vanjaar.

Die gemiddelde pelsprys vir die veiling was R462,42 vir ’n aanbod

van 23 326 pelse, ’n daling van byna 3% in vergelyking met die

Maart-veiling, waar 41 809 pelse ’n gemiddelde prys van R476,38

behaal het.

Namibië het die afgelope jare erg onder droogtes gebuk gegaan,

veral die suidwestelike dele van die land waar baie produsente hul

kuddes noodgedwonge moes verklein of totaal uitverkoop weens

die voortslepende droogte. Die droogte het ook die voedingstatus

van baie kuddes negatief beïnvloed met ’n laer reproduksiesyfer en

gevolglike drastiese daling van bemarkbare pelse. Die laer getalle

pelse op die veiling het veroorsaak dat die pelssortement nie

suiwer gesorteer kan word nie, wat bydra tot die selektiewe koop

op die veilings.

SLUIT 2018 IN toprat af deur Gordonia Motors se

splinternuwe Renault-agentskap (hoek van Scott- en Kortstraat

op Upington) te besoek vir ’n toetsrit in die merkwaardige

Renault Duster.

Sedert 2013 het Renault almal aan die gons met hul nuwe,

bekostigbare klein sportnutsvoertuig – die Duster. Renault se

uiters gewilde 1,5 liter dieselenjin is in beide die 4x2- en 4x4-

weergawes beskikbaar en die 210 mm-grondvryhoogte is genoeg

om byna enige terrein te kan aanpak.

Die outomatiese of dan die EDC (Efficient Dual Clutch) is asemrowend

lig op brandstof met ’n gemiddelde brandstofverbruik

van tot 20 km per liter met alledaagse bestuurstyle – voorwaar

indrukwekkend.

Daarbenewens is die Duster ’n vyfsitplek gesinsmotor. Die grondvryhoogte

is hoog en maak dat die bestuurder en passasier

behoorlik kan sien. Die spesifi kasievlak is in die stratosfeer vir

hierdie klas ryding met spoedbeheer, navigasie, Bluetooth,

lugreëling, vastrapbeheer, vier lugsakke en ABS-remme.

Teen ’n bekostigbare prys van R249 900, is die nuwe Renault

Duster ideaal vir ieder en elk.

Om dié parmantige ryding te toetsbestuur, help die dinamiese

duo verkoopkonsultante by Gordonia Motors graag. Gesels

gerus met Edwin van Heerden (081 016 8870) of Wynand Blom

(073 777 1487).

Jou vennoot in landbou


6 Aktueel

KLK Gesprek

Hanteer onsekerheid op dié wyse

Cobus Booysen

Bestuurder: Menslike Hulpbronne

DIE MENSLIKE BREIN hanteer onsekerheid

op ’n spesifi eke manier. Wanneer

ons onsekerheid ervaar, druk ons brein ons

om te oorreageer. Suksesvolle mense het

egter die vermoë om hierdie meganisme te

oorheers en hul denke in ’n rasionele rigting

te stuur. Hierdie vermoë vereis emosionele

intelligensie (EI).

Om jou EI te verbeter, moet jy goeie besluite

kan neem in tye van onsekerheid, selfs al

skop jou brein daarteen. Daar is bewese

strategieë wat jy kan gebruik om die kwaliteit

van jou besluitneming te verbeter wanneer

jou emosies jou oordeel belemmer.

Bly positief. Positiewe gedagtes verdryf

vrees en irrasionele denke deur te fokus op

iets wat totaal spanningsvry is. Enige positiewe

gedagte sal jou aandag laat herfokus.

Aanvaar dit wat jy nie kan beheer

nie. Mense wat onsekerhede goed bestuur,

sal altyd bewus wees van die oorsake van die

onsekerhede. Hulle sien nooit iets beter of

slegter as wat dit in werklikheid is nie. Hulle

sien die feite vir dit wat dit werklik is.

Fokus slegs op dit wat saak maak.

Sommige besluite kan jou maak of breek.

Fokus dus op die belangrike goed en laat

die klein onbenullige goed onaangeraak

verbygaan. Leer om besluite te weeg en net

te reageer op die belangrikes. Churchill het

gesê: “Don’t throw stones at every dog that

barks at you”.

Moenie perfeksionisme najaag nie.

Emosioneel intelligente mense poog nie

om in alle besluite perfeksionisties te wees

nie, omdat hulle weet dat so iets nie in ’n

onsekere situasie bestaan nie. Wanneer

perfeksionisme jou doelwit is, sal jy altyd ’n

mate van mislukking ervaar. Jy sal meer en

meer tyd spandeer op hoekom jy gefaal het

en wat jy anders kon gedoen het, eerder as

om dit wat jy bereik het te geniet.

Moenie op probleme fokus nie.

Jou emosionele toestand word bepaal

deur waar jy jou aandag fokus. Wanneer

jy konsentreer op jou probleme, skep jy

negatiewe emosies en spanning wat jou

prestasie beïn vloed. Emosionele intelligente

mense laat nie toe dat onsekerhede

hulle gedagtes besig hou nie, maar fokus

hulle aandag op dit wat hulle kan doen

om, ongeag onsekerhede, hulle omstandighede

te verbeter.

Vertrou jou instink. Ons voorvaders

moes staatmaak op hulle instink om te kon

oorleef. Ons bevind ons selde in lewe- of

doodsituasies en daarom het baie van ons

hierdie instink nooit goed ontwikkel nie.

Mense wat suksesvol is wanneer hulle met

onsekerhede deel, erken en gebruik die krag

van hulle instink en tree daarvolgens op.

Hou ’n gebeurlikheidsplan in plek.

Onsekerheid en ’n gebrek aan genoeg

inligting veroorsaak dat nie alle besluite wat

geneem word altyd korrek is nie. Wanneer

die situasie dit vereis, is dit altyd goed om

op ’n gebeurlikheidsplan te besluit voordat

enige aksie geneem word.

Moet nooit vra “wat as” nie. Daar

is nie plek vir sulke vrae nie omdat dit net

olie op die vuur is. Hoe meer tyd jy spandeer

op dit wat moontlik kan gebeur, hoe

minder tyd spandeer jy om te fokus op die

besluit en aksie wat geneem moet word om

die spanning onder beheer te kry.

Opsommend

Die vermoë om onsekerheid in enige situa sie

te hanteer, is een van die belangrikste vaardighede

wat jy kan aanleer. Boge noemde

strategieë sal jou verseker help om onsekerhede

effektief te kan hanteer.

Met erkenning aan dr Travis Bradberry

Upington skud sy vere reg

KLK UPINGTON HET onlangs noodsaaklike opgraderings

gedoen aan onder andere die beligting, wagarea en vooraansig

van die gebou om klante met ’n aangenamer koopervaring te

bederf. Volgens Pieter van der Westhuizen, Streekbestuurder, was

dié stap noodsaaklik om in markbehoeftes te kon bly voorsien.

’n Grootmaat melasse-aanleg met ’n stoorkapasiteit van 30 000

plus liter, ’n nuwe lekmenger en ’n lusernafdak waar lusern makliker

op- en afgelaai kan word, vorm deel van verdere verbe-

terings. Die gasver ko pe-perseel se meer

toeganklike ligging verseker

dat gassi lin ders van 9 kg tot

48 kg nou makliker

verkry ry kan

word.

Calvinia se ekspo

gaan van krag tot krag

OP 19 OKTOBER vanjaar het KLK Calvinia hul tweede

mini-ekspo gehou. Volgens Marius Burger, takbestuurder was

dit veel meer geslaagd as die eerste een in Julie.

Elf verskaffers het aan die ekspo deelgeneem en produkte soos

veemedisyne, hondekos, pomp- en besproei ingstoerusting,

verf en motorbatterye is ten toon gestel. KLK-klante het die

geleentheid gehad om met verskaffers te gesels en vrae oor die

produkte te vra.

Die KLK-handelstak op Upington het verskeie nuwe dienste

bygevoeg om klante se koopervaring te verbeter.

Marius bedank die verskaffers vir die borg van verversings aan

klante. Die volgende ekspo op Calvinia word in die winter van

2019 aangebied.


Bederf jou tuin – wen met Orbit

EEN GELUKKIGE LESER

kan ‘n Orbit 6-stasie binnenshuise

kontroleerder ter waarde van R800

wen, slegs deur dié eenvoudige

vraag te beantwoord: In hoeveel

lande is die Orbit-besproeiingen

huisverbeteringsprodukte

beskikbaar?

Stuur voltooide inskrywingsvorms aan:

Elmarié Bird, KLK Landbou Bpk,

Posbus 86, Upington, 8800; of per faks

na 086 5500 224; of per e-pos na

elmarie@klk.co.za. Inskrywings sluit

31 Desember 2018.

Reëls

Werknemers van die KLK-groep mag nie

aan die kompetisie deelneem nie • Slegs een

inskrywing per persoon • Die wenner sal telefonies

in kennis gestel word en in die volgende

KLK Gesprek bekendgemaak word • Die prys

sal na die naaste KLK-handels tak gestuur word

en kan daar afgehaal word • Die prys kan nie

vir kontant omgeruil word nie.

Inskrywingsvorm

Naam en van: ..........................................

...............................................................

Adres: ......................................................

...............................................................

...............................................................

Tel: ..........................................................

Antwoord: ...............................................

...............................................................

Baie geluk aan Daniel van Niekerk van

Grootdrink, die gelukkige wenner van ’n

R1 000 Salty-klere geskenkbewys wat in

die vorige uitgawe te wen was.

Desember 2018

Ontmoet dié markleier in tuinbesproeiing

AS JY ’N welige groen grasperk geniet, ’n mistige besproeiing op

jou stoep kan sien of ’n pragtige blombedding admireer, is daar ’n

goeie kans dat ’n Orbit-produk in werking is.

Sedert hulle stigting word Orbit se naam met innoverende en hoëkwaliteit

huisverbeteringsprodukte geassosieer. Hulle streef daarna

om die wêreld se toonaangewendste maatskappy in huisverbeteringsprodukte

te wees en hulle visie word gereeld uitgebrei om by die

markomgewing aan te pas. Hulle missie is om hul kliënte te bemagtig

en te inspireer om hul eiendom te verbeter deur die gebruik van hul

innoverende en maklik bruikbare produkte. Orbit is ’n wêreldleier

in die vervaardiging en verskaffi ng van sproeiers, misbesproeiing en

huisverbeteringsprodukte met takke in 40 lande oor vyf kontinente.

Hierdie produkte is met vaardige ingenieurswese en die nuutste spuitgietfasiliteite

ontwerp met die internasionale mark in gedagte.

Kwaliteit en innovasie

Met Orbit se strewe om meer produkte te skep wat

kliënte se verwagtinge oorskry, het hul noukeurig die

proses omskryf en verfyn om te verseker dat die beste

kwaliteit produkte voorsien word. Maar soos enige

toon aan gewende maatskappy, is hul nog steeds nie

tevrede met vorige prestasies nie. Hulle wy hulle dus

toe om konstante verbeterings aan te bring tot die

huidige produklyne en om nuwe produkte te ontwerp

om kliënte te help met tydsbesparing, water en geld.

Ongeëwenaarde kliëntondersteuning

Aktueel

Orbit wil kliënte tevrede sien met hul produkte se funksionaliteit,

volhoubaarheid en eenvoudigheid. Hulle is toegewy om bedryfsondersteuning

te verskaf en om alle toerusting beskikbaar te stel

om huis-en tuinverbeterings te voltooi én om die regte produk te

selekteer vir die werk en dit korrek te installeer. Hul aanlynvideo’s

maak dit vir enige huiseienaar moontlik om hul produkte soos ’n

professionele persoon te installeer.

Topprodukte

Hierdie maatskappy is ’n welbekende innoverende markleier in hul

binnenshuise en buitenshuise tydskakeling sowel as sproeiers. Dit is

topprodukte in die Orbit-reeks, wat kliënte jare se diens en vreugde

in die tuin sal bied.

Orbit besproeiingstydskakeling en -beheerders

is betroubaar, maklik om te gebruik en werk

vir enige huishoudelike besproeiingstelsel.

Orbit bevat ’n volledige reeks maklik bruikbare

ondergrondse besproeiingsprodukte,

insluitend tydskakelings, kleppe, sproeiers

en meer. Dit is geen wonder dat hulle huiseienaars

in die VSA se nommer een keuse

is nie.

Vir meer inligting oor die handelsmerk en

reeks, besoek https://www.orbitonline.com.

KLK is ’n verskaffer van Orbit-produkte en

’n spesiale reeks wat geskik is vir plaaslike

verbruik, is beskikbaar.

7

is ’n nuusblad wat vier keer

per jaar namens KLK deur

saamgestel en uitgegee word.

NAMENS KLK LANDBOU BPK

Elmarié Bird *

054 337 6202 •

* Vir navrae oor die verspreiding van

, of adreswysigings,

kontak vir Elmarié Bird.

REDAKSIE

Jadine van Heerden

018 468 2716

Johan Smit

018 468 2716

BLADUITLEG EN DRUK

Infoworks

018 468 2716

your ideas can fly

Jou vennoot in landbou


8 Omgewingsake

Kleinste voëltjie is ’n meesterbouer

AS JY LANK genoeg in die Karoo stilsit, miskien by ’n droë

waterloop met digter plantegroei, mag jy, geseënd met natuurgenade,

weldra bewus raak van ’n groepie kapokvoëltjies wat al

“geselsend” deur die plantegroei beweeg op soek na kos. Om hierdie,

die kleinste van al ons voëls, te kan sien en dophou is ’n voorreg

maklik vergelykbaar met enige “groot vyf”-ervaring in ’n wildreservaat.

Die kapokvoëltjie is skaars 9 cm lank en weeg 7 gram. Sy wetenskaplike

naam, Anthroscopus (“blom-ondersoeker”) minutus (“klein”),

erken hoe klein hy is en dat hy van ’n familie voëls is wat noukeurig

deur die plantegroei “werk” om hulle kos te vind.

Ten spyte van hoe klein dit is, of miskien juis omdat dit so klein

is en dus uitgelewer aan die elemente, is die kapokvoëltjie ’n

meester-nesbouer. Beide sy Afrikaanse en Engelse name verwys na

die kapokvoëltjie se nes. Die Afrikaanse naam verbind die voëltjie

waarskynlik met die wit, wollerige saadpluime van die kapokbos wat

oral in die droë dele van die land voorkom en as nesboumateriaal

dien. Die Engelse naam van penduline tit (Latyn: pendulus – om te

hang) verwys na die posisie van die nessie wat normaalweg aan

’n takkie hang.

Die Kaapse Kapokvoëltjie kom wydverspreid oor die westelike

dele van Suider-Afrika voor en is algemeen in die droër Karooen

Kalahari-dele. Dit is klein en dus relatief onopsigtelik. Mense

wat gereeld in die veld is, sal waarskynlik eerder bewus raak van

die voëltjie wanneer hulle die dikwels opsigtelike en uitsonderlike

nessie raakloop. Die voëltjies beweeg in pare of klein familiegroepies

op soek na insekte. Hulle bly in kontak met mekaar met

hoë fl uitgeluide. Vir die geoefende oor is dit natuurlik ’n maklike

aanduiding dat daar kapokvoëltjies in die omgewing is.

Die kapokvoëlnessie is ’n ovaalvormige bal van gevilte, wollerige

plantmateriaal, spinnerakke, skaapwol en dierehare. Mensgemaakte

vilt is natuurlik ’n bekende produk afkomstig van veral wol waar

wolvesels styf en sterk aan mekaar verbind word deur ’n herhaalde

proses van saampersing en wrywing met ondermeer verhitting en benatting.

Natuurlike vilt soos wat die kapokvoëltjie maak, is merkwaardig

en is ook die gevolg van die gedurige invleg, instop en saampersing

en dus wrywing van wollerige vesels van plante en diere.

Kapokvoëltjies het kort, amper driehoekige bekkies met ’n skerp

puntjie. Die bekkie is oënskynlik die ideale instrument vir natuurlike

vervilting amper soos ’n vernouende naald. Deur nesmateriaal

voortdurend met die bekkie in die geweefde nessie in te druk,

weer uit te trek en

te vryf, word die

natuurlike vilt geskep met die

samebinding van die planten

dierwolvesels. Dit word

aangehelp deur die natuurlike

sappe en olies wat dit mag

bevat asook die effense

taaierigheid van spinnerakke

wat ook gebruik word.

Die kapokvoëltjie begin sy nessie

deur eers ’n hangende ring

van geweefde wolmate riaal

te skep. Die ring is aan die

bokant aan ’n takkie verbind.

As die ring eers voltooi is,

word dit aan die onderkant

uitgebou om ’n breë basis

te vorm soos ’n hangende

mandjie en dan opwaarts

geneem totdat die vertikale

sye mekaar weer bo by die

oorspronklike ring ontmoet in

wat dan ’n volledige bal is.

Aan die een kant word ’n

opening gelaat waar ’n deli -

kate tuitingang geweef

word. Net onder dit word

’n holte na binne gebou

wat mag lyk asof dit in

werklikheid die opening

na die binnekant van die

nessie is. Dit is egter pure

skyn en daar word dikwels

hierna verwys as ’n “vals

opening” wat moontlik

dien om vyande te mislei

aangesien dit nie toegang

tot die nes bied nie.

Wanneer die kapokvoëltjie in sy

nessie is, of die nessie verlaat,

word die tuitopening netjies

Die artikel is geskryf deur Francois van der Merwe,

’n natuurliefhebber van Calvinia. Vir meer inligting,

stuur ’n e-pos na

'n Kapokvoelnessie met die toegangstuit oop.

Die dig-gevilte neswand hoofsaaklik van

skaapwol, wys duidelik.

agter hom toegemaak asof dit ’n ritssluiter of velcro-sluitingsmeganisme

het. Dit lyk dan net soos ’n dakkie oor die vals opening en vyande mag

dalk mislei word.

Die nessie kan tot ’n maand neem om te bou en word behalwe

vir broei, ook gebruik om in te slaap. Vir só ’n klein voëltjie om

te oorleef in die nat winters in die Wes-Kaap en koue Karoo- of

Kalahari-nagte, is dit noodsaaklik dat die nes warm en droog moet

wees. Die unieke gevilte nessie bied presies hierdie beskerming.

Soms slaap daar familie-groepies van tot tien kapokvoëltjies

saam in so ’n nessie.

'n Jong kapokvoeltjie.

In teenstelling met die neste van baie ander voëls wat dikwels

goed weggesteek word en gekamoefl eer is, is die kapokvoëlnessie

merendeels opvallend en maklik om raak te sien. Dit is amper asof

die boodskap aan sy vyande is dat selfs al weet julle van my, is ek

maklik bestand teen julle aanslae. Dié kleinste voëltjie is beslis ’n

klein botteltjie, groot gif.

More magazines by this user