02 | 2022 Europoort Kringen
Europoort Kringen biedt een b-to-b platform voor het bedrijfsleven, kennisinstituten en overheden. In deze editie: Josepha van Kollenburg (Fieldlab industriële elektrificatie); Onze bijdrage aan de energietransitie - Rondetafelgesprek VOMI - Pilot bij Lyondellbasell met digital twin nog veel meer!
Europoort Kringen biedt een b-to-b platform voor het bedrijfsleven, kennisinstituten en overheden. In deze editie: Josepha van Kollenburg (Fieldlab industriële elektrificatie); Onze bijdrage aan de energietransitie - Rondetafelgesprek VOMI - Pilot bij Lyondellbasell met digital twin nog veel meer!
Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
I N D U S T R I E E L M A N A G E M E N T M A G A Z I N E<br />
THEMA: TURNAROUNDMANAGEMENT<br />
nr. <strong>02</strong> - februari 2<strong>02</strong>2, 61ste jaargang<br />
PILOT BIJ<br />
LYONDELLBASELL<br />
MET DIGITAL TWIN<br />
RONDETAFEL-<br />
GESPREK VOMI<br />
JOSEPHA VAN KOLLENBURG<br />
(FIELDLAB INDUSTRIËLE ELEKTRIFICATIE)<br />
ONZE BIJDRAGE AAN<br />
DE ENERGIETRANSITIE
Import, verkoop en distributie van<br />
persoonlijke beschermingsmiddelen<br />
arm- en handbescherming ademhalingsbescherming werkkleding gehoorbescherming<br />
President Safety legt zich toe op de import, verkoop en<br />
distributie van Persoonlijke Beschermings Middelen.<br />
Met 150 jaar ervaring en kennis, spelen we snel, flexibel<br />
en klantgericht in op de vaak specifieke vragen uit de markt.<br />
Wij staan onze klanten bij door op een goede, veilige en rendabele<br />
manier de PBM vraagstukken in te vullen en op te lossen.<br />
Ons assortiment bestaat uit een eigen lijn PBM artikelen<br />
onder de naam PSP ® en een zorgvuldig gekozen en selectief<br />
portfolio A-Merken.<br />
Bezoek www.presidentsafety.nl of neem contact op met onze<br />
afdeling Sales. Onze medewerkers staan voor u klaar!<br />
wij leveren uitsluitend aan de wederverkoop<br />
T +31 (0)181 878 000<br />
E sales@presidentsafety.nl<br />
06559042<strong>02</strong> WA Business<br />
WWW.PRESIDENTSAFETY.NL<br />
Hoofdkantoor: President Building, 5e etage | Curieweg 19, 3208 KJ Spijkenisse<br />
Postbus 100, 3220 AC Hellevoetsluis | Logistiek centrum: Marconiweg 16a, 3225 LV Hellevoetsluis
hoofdbescherming oog- en gelaatsbescherming valbeveiliging been- en voetbescherming<br />
your supplier in safety<br />
www.presidentsafety.nl
METAALHANDEL<br />
W. Ketting & Zn B.V.<br />
Samen op weg naar<br />
een duurzame wereld<br />
Inkoop van:<br />
■ metalen<br />
■ ijzer<br />
■ non-ferro<br />
■ kabels<br />
■ accu’s<br />
Metaalhandel W. Ketting & Zn B.V.<br />
60 JAAR<br />
IJZERSTERK<br />
Metaalhandel W. Ketting & ZN B.V.<br />
Bakkersoordsekade 4-16, Havennr. 2918<br />
Postbus 674<br />
3195 ZH Pernis Rotterdam<br />
T +31(0)10 416 92 96<br />
E info@metaalhandel-ketting.com<br />
W www.metaalhandel-ketting.com
I N D U S T R I E E L M A N A G E M E N T M A G A Z I N E<br />
THEMA: TURNAROUNDMANAGEMENT<br />
INHOUD<br />
<strong>02</strong> - februari 2<strong>02</strong>2<br />
Onze bijdrage aan de<br />
energietransitie<br />
Medio dit jaar opent het Fieldlab Industriële Elektrificatie (FLIE) zijn<br />
Pilot Center in Rotterdam. Directeur Josepha van Kollenburg ziet dat<br />
als het échte begin. “Er is in Nederland en voor zover wij weten ook<br />
in heel Europa geen fysieke locatie waar men dergelijke Power-to-Xtechnologieën<br />
op één locatie kan testen.”<br />
11<br />
Het goede voorbeeld<br />
Brancheorganisatie VOMI streeft ernaar het goede voorbeeld te<br />
geven voor zowel contractors als asset owners. Uitvloeisels hiervan<br />
zijn het project VOMI Veilig en het Optimalisatiemodel van VOMI. De<br />
bestuursleden Bastiaan Spoelstra (Bilfinger), Ivo van Vliet (EQUANS),<br />
Dennis Zijlmans (Mourik) en oud-VOMI-voorzitter Jeroen Maan lichten<br />
dit - en meer - toe in een rondetafelgesprek. “We willen een gelijkwaardig<br />
gesprek met opdrachtgevers aangaan.”<br />
36<br />
Uitvoeren volstaat<br />
Het uitvoeren van zes sleutelprojecten in Rotterdam is voldoende om<br />
aan de Europese Fit for 55-plannen - 55 procent CO2-reductie in 2030<br />
- te voldoen. Versnellen is niet per se nodig, maar dan dient een aantal<br />
‘struikelblokken’ te worden weggenomen, waarschuwt Clingendael<br />
International Energy Program.<br />
84
KENNIS MOET JE<br />
OOK ONDERHOUDEN.<br />
• Wat is Asset Management?<br />
• Hoeveel onderhoud is juist genoeg?<br />
• Kunnen we met de onderhoudsfunctie waarde creëren?<br />
• Wat is de rol van onderhoud binnen het Asset Management?<br />
• Wat is Predictive Maintenance en hoe geef ik dit vorm?<br />
DEZE OPLEIDINGEN<br />
ZIJN IN TE BRENGEN<br />
IN DE BACHELOR<br />
WERKTUIGBOUWKUNDE<br />
DEELTIJD.<br />
INFORMEER!<br />
WAARDECREATIE DOOR GOED ONDERHOUD<br />
Een onderhoudsopleiding bij Hogeschool Utrecht helpt u in uw eigen bedrijf de<br />
antwoorden te vinden op deze vragen. Aan de hand van kaders gesteld door het Institute<br />
of Asset Management (IAM) en de European Federation of National Maintenance Societies<br />
(EFNMS) zijn vele mooie resultaten en forse besparingen bereikt bij de deelnemende<br />
bedrijven. Door de brede scope op zowel Materiaalkunde, Engineering, Inspectie als<br />
Maintenance Management bieden onze opleidingen op het gebied van Onderhoud<br />
precies die (integrale) kennis die nodig is om verder te kunnen kijken dan het eigen<br />
vakgebied, en daardoor aantoonbaar betere resultaten te boeken.<br />
• Post-HBO Onderhoudstechnologie Hoogeveen Start 17 mei 2<strong>02</strong>2<br />
• Post-HBO Onderhoudstechnologie Utrecht Start 6 oktober 2<strong>02</strong>2<br />
• Post-HBO Onderhoud en Asset Management Start 13 oktober 2<strong>02</strong>2<br />
• Master of Engineering in Maintenance & Asset Management Start 5 september 2<strong>02</strong>2<br />
Nieuw: Post-HBO Projectmanagement voor Engineers<br />
In 2<strong>02</strong>1 tweemaal succesvol gestart. Informeer naar de startdata in 2<strong>02</strong>2.<br />
De Post-HBO opleidingen kunnen naar wens, op zowel post-mbo als post-hbo niveau,<br />
in-company (op maat) verzorgd worden.<br />
Meer weten? Bel 088 481 88 88, mail naar info@cvnt.nl of kijk op www.cvnt.nl.<br />
ER VALT NOG GENOEG TE LEREN
I N D U S T R I E E L M A N A G E M E N T M A G A Z I N E<br />
INHOUD<br />
COLOFON<br />
‘Veiligheid is prioriteit nummer één’ 18<br />
Een mechanical contractor van betekenis 23<br />
UITGEVER<br />
Waterfront Media Concepten b.v.<br />
BINK 36, Binckhorstlaan 36 unit C1 14-16<br />
NL-2516 BE Den Haag<br />
E-mail: info@waterfrontmedia.nl<br />
REDACTIE<br />
E-mail: redactie@europoortkringen.nl<br />
HOOFDREDACTEUR<br />
Jiří Hartog<br />
jiri.hartog@europoortkringen.nl<br />
Telefoon: 06 112 15 996<br />
VASTE MEDEWERKERS REDACTIE<br />
Kim de Booij, Danny Cornelissen, Pierre Crom, Mels Dees,<br />
Mai Elmar, Bart Kuipers, Connie Lindhoud, Larissa van der<br />
Lugt, Rob Nijman, Saskia Petit, Erik Stroosma, Jan van der<br />
Tempel, Pieter de Vries, Joan van Winsen<br />
ONTWERP & VORMGEVING <br />
VormPro, René Peereboom<br />
KLANTENSERVICE<br />
E-mail: info@europoortkringen.nl<br />
COVERFOTO EUROPOORT KRINGEN<br />
Pierre Crom<br />
DRUKWERK:<br />
DrukwerkMax, Duiven<br />
ADVERTENTIES<br />
Remco Rooij, Sales Director<br />
Telefoon: +31 (0)70 221 19 43<br />
Mobiel: +31 (0)6 53 22 08 22<br />
E-mail: remco.rooij@europoortkringen.nl<br />
NIEUWE ABONNEMENTEN<br />
Waterfront Media Concepten b.v.<br />
E-mail: info@waterfrontmedia.nl<br />
ABONNEMENTSPRIJS<br />
€ 99,00 (incl btw). per jaar. Abonnementen worden na<br />
afloop van de abonnementstermijn telkens stilzwijgend<br />
verlengd met een periode van twaalf maanden tenzij de<br />
afnemer het abonnement tenminste twee maanden vóór<br />
het einde van de lopende abonnementstermijn schriftelijk<br />
heeft opgezegd.<br />
VERSCHIJNING<br />
<strong>Europoort</strong> <strong>Kringen</strong> verschijnt 12 x per jaar.<br />
ISSN 1568 - 881X<br />
Copyright © 2<strong>02</strong>2 Waterfront Media Concepten b.v.<br />
Niets uit deze uitgave mag op enigerlei wijze worden<br />
overgenomen zonder uitdrukkelijke toestemming<br />
van de uitgever. Dit vakblad is uitsluitend gericht op<br />
vakbeoefenaren en anderen die op grond van hun<br />
professie belang hebben bij de in dit blad gepubliceerde<br />
vakinformatie. Sinds eind 2011 is er een gewijzigde<br />
abonnementenwet van kracht voor consumenten. Deze<br />
is niet van toepassing<br />
voor abonnementen op<br />
vakinformatie, die uit<br />
hoofde van beroep of<br />
bedrijf zijn aangegaan.<br />
ADVERTENTIELIJST<br />
President Safety 2<br />
Metaalhandel Ketting 4<br />
Hogeschool Utrecht 6<br />
VOMI8<br />
Van der Ende<br />
Valve Services 10<br />
SPIE Nederland 16<br />
Meuwa20<br />
Bos Nieuwerkerk 22<br />
MOB Mechanical<br />
Contracting28<br />
Mourik Industry 30<br />
Pittsburgh Corning Europe 32<br />
Bilfinger Industrial<br />
Services Nederland 42<br />
Sarens Nederland 44<br />
Driessen Appendages 54<br />
ST-Cleaning56<br />
Howden Maintenance<br />
Partners60<br />
Facta64<br />
DrukwerkMAX68<br />
Gemba72<br />
Outvie78<br />
Mees van den Brink 79<br />
<strong>Europoort</strong> Industrie<br />
Diensten80<br />
Gizom82<br />
Logisticon Water<br />
Treatment86<br />
IQ-Pass International 88<br />
Knauf Insulation 90<br />
Insulcon92<br />
Stichting PHOV 92<br />
Korpershoek Autoverhuur 93<br />
Electromach94<br />
Travaini Pompen Benelux 96<br />
Van Meeuwen Lubrication 99<br />
Van der Linden &<br />
Veldhuis Isolatie 100<br />
Pilot bij LyondellBasell met digital twin 26<br />
Sturen op competenties 34<br />
Met synergie ondernemen 46<br />
Aantrekkelijke kleppenpartner 48<br />
Nieuwe naam, zelfde kwaliteit 52<br />
Innovatie in inspectie 58<br />
Slim gereedschap is het halve werk! 66<br />
Electromach breidt klantgerichte<br />
aanpak verder uit 70<br />
Plastic afval gezocht 73<br />
Het risico van recyclen 76<br />
RUBRIEKEN<br />
iTanks Innovatie Masterclass 61<br />
Webnieuws 62<br />
Productnieuws 69<br />
Twitterij 79<br />
SmartPort 91<br />
Agenda 93<br />
Mensen in Bedrijf 95<br />
COLUMNS<br />
Bart Kuipers<br />
‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de<br />
toekomst’ 17<br />
Jan van der Tempel<br />
De kleur van waterstof 55<br />
Mai Elmar & friends 97
Word lid of strategisch partner van VOMI en<br />
praat mee over de brancheontwikkelingen<br />
vereniging voor dienstverlenende bedrijven in de procesindustrie<br />
Veiligheid | Arbeidsmarkt | Professionalisering | Optimalisatie<br />
www.vomi.nl | vomi@fme.nl | volg ons ook op LinkedIn
EUROPOORT KRINGEN<br />
februari - 2<strong>02</strong>2 9<br />
OP ZIJN KOP<br />
VOORWOORD<br />
De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat ik welgeteld één<br />
keer een turnaround heb bijgewoond. Het was bij<br />
Zeeland Refinery in Vlissingen, waar ik op uitnodiging<br />
van een contractor een kijkje mocht nemen. Het gekrioel van de<br />
werkmannen, de schaal van de werkzaamheden en de rust en het<br />
overzicht in de keet maakten diepe indruk op mij. Sindsdien ben<br />
ik niet meer bij een onderhoudsstop aanwezig geweest. Dat kan<br />
ik best begrijpen, want wie zit er tijdens zo’n megaklus nu op een<br />
pottenkijker als ik te wachten?<br />
Dat neemt niet weg dat turnaroundmanagement wel een enorm<br />
interessant is om in <strong>Europoort</strong> <strong>Kringen</strong> te belichten. Sterker nog,<br />
bijna de volle honderd pagina’s van deze editie staan in het teken<br />
van dit onderwerp. Als je ‘turnaround’ letterlijk vertaalt naar<br />
het Nederlands betekent het omslag, ommekeer of doorbraak.<br />
Ik houd het liever op de letterlijke betekenis: op zijn kop zetten.<br />
Want dat is een turnaround: een fabriek wordt stilgezet en van<br />
onder tot boven gecheckt. Wanneer nodig worden onderdelen<br />
vervangen of gerepareerd en ook zie je dat turnarounds worden<br />
benut voor het nemen van duurzaamheidsmaatregelen. Als de<br />
installaties immers niet draaien, is dat het uitgelezen moment om<br />
een productieproces in meer of mindere mate te vergroenen.<br />
JIRI HARTOG<br />
Hoofdredacteur <strong>Europoort</strong> <strong>Kringen</strong><br />
jiri.hartog@europoortkringen.nl<br />
Voor deze editie kwamen drie directeuren van contractors<br />
bijeen voor een rondetafelgesprek dat <strong>Europoort</strong> <strong>Kringen</strong> in<br />
samenspraak met VOMI heeft opgezet. Aan tafel ging het<br />
vooral over stappen die in brancheverband zijn gezet op het<br />
gebied van veiligheid en optimalisatie. Ze zeggen daarmee een<br />
voortrekkers- of voorbeeld rol te willen vervullen, om zo een meer<br />
gelijkwaardig gesprek met hun opdrachtgever de asset owner te<br />
kunnen voeren. De asset owner komt in deze <strong>Europoort</strong> <strong>Kringen</strong><br />
ook aan het woord, in de persoon van Janwillem van der Voordt<br />
van LyondellBasell. Hij is bij het bedrijf verantwoordelijk voor de<br />
turnarounds in de Botlek en op de Maasvlakte en vertelt over<br />
een interessante pilot met een digital twin. Daarnaast kun je<br />
onder andere lezen over het belang van veiligheid, een efficiënte<br />
inzet van mensen en het samenspel tussen verschillende soorten<br />
aannemers bij een turnaround. Kortom, ruimschoots genoeg om<br />
je onder te dompelen in het fenomeen ‘turnaround’ en alles wat<br />
daarbij komt kijken!
AL RUIM 55 JAAR<br />
UW LEVERANCIER &<br />
SERVICE PARTNER.<br />
Bij Van der Ende Valve Services is<br />
uw (stop gebonden) onderhoud in<br />
vertrouwde handen.<br />
Uw leverancier & revisiepartner voor<br />
regelkleppen, veiligheden en afsluiters.<br />
Samenwerking partners:<br />
Uw interesse gewekt? Kijk voor meer informatie op<br />
www.endevalves.nl of mail naar info@endevalves.nl
EUROPOORT KRINGEN<br />
februari - 2<strong>02</strong>2 11<br />
Josepha van Kollenburg (Fieldlab Industriële Elektrificatie)<br />
ONZE BIJDRAGE<br />
AAN DE<br />
ENERGIETRANSITIE<br />
Foto’s: Pierre Crom<br />
INTERVEIW<br />
Medio dit jaar opent het Fieldlab Industriële Elektrificatie (FLIE) zijn Pilot Center in<br />
Rotterdam. Directeur Josepha van Kollenburg ziet dat als het échte begin. “Er is<br />
in Nederland en voor zover wij weten ook in heel Europa geen fysieke locatie waar<br />
men dergelijke Power-to-X-technologieën op één locatie kan testen.”
12<br />
EUROPOORT KRINGEN<br />
februari - 2<strong>02</strong>2<br />
Sinds deze zomer ben je in deze functie actief. Wat<br />
sprak je aan in deze baan om de sprong te wagen<br />
van PlasticsEurope, waar je hiervoor werkte?<br />
“Ik had het naar mijn zin bij PlasticsEurope, waar ik ook<br />
met duurzaamheid bezig was, met green deals, circulariteit<br />
en het imago van plastic dat onder druk staat. Maar<br />
ik wilde meer doen. Nog meer mijn steentje bijdragen<br />
aan een betere wereld voor nu en voor de toekomst, en<br />
nog intensiever bezig zijn met duurzaamheid. Toen kwam<br />
deze vacature op mijn pad. FLIE zocht een strategische<br />
people manager die kan bijdragen aan die energietransitie.<br />
Dat sprak mij meteen aan en ik besloot te reageren.”<br />
Je had al een band met de industrie.<br />
“Ik heb zes jaar in verschillende posities bij SABIC<br />
gewerkt, waar ik allerlei facetten binnen een grote industriële<br />
eindgebruiker heb meegekregen. Daarna heb<br />
ik drie jaar gewerkt voor PlasticsEurope, de Europese<br />
belangenbehartiger voor plastic-pelletproducenten.<br />
Ik was dus al jaren met de industrie bezig, waaronder<br />
ook in Rotterdam. Dit gebied spreekt me ontzettend<br />
aan. Ik ben een Brabantse, geboren en getogen in<br />
Tilburg, maar voor Rotterdam heb ik altijd wel een<br />
speciaal plekje in mijn hart gehad. Ik heb de Brabantse<br />
gezelligheid, gecombineerd met de Rotterdamse<br />
directheid. En pit, dat zit er ook wel in!”<br />
Kan je kort uitleggen wat het FLIE doet?<br />
“Ik zeg altijd: het fieldlab is de versneller van de samenwerking<br />
in de nieuwe waardeketen van elektrificatie<br />
van de industrie. We staan aan de wieg van een nieuwe<br />
industriële revolutie. We moeten vergroenen, of dat nu<br />
met elektriciteit, waterstof of een andere energiebron<br />
is. Er moet iets gebeuren. Wij zijn daarin de versneller,<br />
want wij brengen alle kennis en kunde bij elkaar. Onze<br />
vijf founding partners Deltalinqs, FME, Havenbedrijf<br />
Rotterdam, InnovationQuarter en TNO bundelen hun<br />
krachten in het fieldlab. Ook bieden wij straks met ons<br />
Pilot Center de mogelijkheid om innovatieve technologieën<br />
marktrijp te maken. Kijk, onze missie is het<br />
verlagen van de CO2-uitstoot. Een groot deel van die<br />
CO2-reductie valt waar te maken door energie-intensieve<br />
industriële processen, die zijn gebaseerd op fossiele<br />
brandstoffen, te vervangen door bijvoorbeeld elektrische<br />
processen. In ons Pilot Center kunnen bedrijven<br />
deze zogenoemde Power-to-X-technologieën testen op<br />
een industrieel relevante schaal. Er is in Europa geen<br />
locatie waar men die technologieën in een proeftuin kan<br />
zien werken. Dat maakt ons uniek.”<br />
Waar bestaan je werkzaamheden uit?<br />
“Mijn werk is ontzettend divers. Het voelt alsof ik op een<br />
rijdende trein ben gesprongen. Met het team van het<br />
fieldlab hebben we best al wat grote stappen gezet. Daarnaast<br />
zie je dat om ons heen - in de industrie, maatschappij<br />
en politiek gezien - de druk steeds groter wordt om<br />
te verduurzamen. We hebben het momentum dus mee,<br />
kun je zeggen. Maar je vraag was hoe mijn gemiddelde<br />
werkdag eruit ziet. Gelukkig is die iedere dag anders.<br />
Ik ben een meewerkende directeur, dus ik werk met het<br />
team mee aan projectontwikkeling en het bekendmaken<br />
van de producten en diensten van FLIE. Ik praat daarvoor<br />
veel met stakeholders, zoals industriële eindgebruikers<br />
en technologie-aanbieders, die we bij elkaar willen<br />
brengen. Wij helpen bij de ontwikkeling en validatie van<br />
hun technologieën, zodat de stap naar daadwerkelijke<br />
implementatie in de industrie aanzienlijk wordt verkleind.<br />
Ook houd ik contact met de gemeente en provincie, die<br />
ons steunen bij de opstart van het fieldlab. Binnen het<br />
team benutten wij de kracht van de partner-organisaties,<br />
zodat we bedrijven die met ons willen werken het maximale<br />
kunnen bieden. Daarnaast probeer ik het fieldlab<br />
zoveel mogelijk onder de aandacht te brengen door<br />
presentaties te geven op events, seminars en andere<br />
bijeenkomsten. Verder werk ik aan het doorontwikkelen<br />
van het fieldlab. Een fieldlab heeft geen recht van bestaan<br />
als er geen testomgeving is, waar men daadwerkelijk kan<br />
testen en zien of een technologie werkt. Daar zijn we de<br />
afgelopen periode met ons team druk mee bezig geweest.<br />
Komende zomer gaat ons Pilot Center, genaamd Central<br />
Hub, op locatie bij Plant One Rotterdam open. We zijn<br />
het afgelopen jaar begonnen met het verzamelen van<br />
projecten die eindgebruikers en technologie-aanbieders<br />
op de pilotlocatie gaan draaien. Die projecten vormen de<br />
kern van het fieldlab. Daarnaast ben ik veel met jongeren<br />
bezig, via onder andere de hogescholen en ROC’s. Zij zijn<br />
de toekomst. Daarom moeten we de jeugd voor techniek<br />
interesseren en hen voor deze regio zien te behouden. Wij<br />
zoeken daarin de samenwerking met bedrijven. Wat voor<br />
opleidingen zijn er nodig? Wat hebben wij nodig voor de<br />
technologieën van de toekomst?”<br />
Stel dat het FLIE niet zou bestaan, wat wordt er<br />
dan gemist?<br />
“Er zijn veel technologieën die zich al hebben bewezen<br />
en marktrijp zijn. Denk aan een warmtepomp of e-boiler,<br />
die op hogere TRL-niveaus [Technology Readiness<br />
Level, red.] zitten. Die technologie is bewezen en<br />
commercieel. Maar er zijn ook veel nieuwe technologieën,<br />
denk aan TRL-niveaus 4-6, die nog getest en<br />
verder opgeschaald moeten worden. Het fieldlab is<br />
een uitkomst voor industriële eindgebruikers die wel<br />
willen vergroenen, maar niet weten hoe óf ze kunnen<br />
dit niet in hun bedrijf testen. Je gaat niet je dagelijkse<br />
processen stilleggen om te kijken of een innovatie wel<br />
of niet werkt. Vergeet ook niet dat een testlocatie aan<br />
veiligheidseisen en vergunningen moet voldoen. Er<br />
komt behoorlijk wat bij kijken. Daarvoor zijn wij dus de<br />
uitkomst. Wij bieden een veilige testlocatie, waar alle<br />
vergunningen zijn geregeld. Ook voor waterstof; als je<br />
daar een vergunning voor moet aanvragen, ben je soms<br />
twee of drie jaar verder. In ons Pilot Center kan men<br />
straks trial and error gaan uitproberen of iets werkt<br />
of niet. Ook als iets niet blijkt te werken, is dat een<br />
antwoord op een vraagstelling en kan men weer verder.<br />
Dat is wat wij in de energietransitie bijdragen.”<br />
Hoe lang zal het fieldlab nog nodig zijn?<br />
“We draaien nu op subsidie en bijdragen van onze<br />
founding partners. Dat loopt tot het najaar van 2<strong>02</strong>3.<br />
Maar als ik naar andere fieldlabs kijk, houdt dat niet<br />
na twee of drie jaar op. Die bestaan al een behoorlijke
EUROPOORT KRINGEN<br />
februari - 2<strong>02</strong>2 13<br />
“Ik merk dat we<br />
groeien en meer<br />
mensen nodig<br />
zullen hebben”<br />
tijd. In ons Pilot Center komen drie lijnen, gebaseerd op<br />
waar de markt nu klaar voor is. Dat is geen vaststaand<br />
gegeven, maar ontwikkelt zich door. In de afgelopen<br />
maanden is er bijvoorbeeld alweer nieuwe technologie<br />
bijgekomen. We zullen dus regelmatig in nieuwe apparatuur<br />
moeten investeren. Voorlopig zijn wij niet klaar.”<br />
Kun je de organisatie beschrijven?<br />
“We hebben een groep van ongeveer dertien gedetacheerde<br />
personeelsleden, die door onze founding<br />
partners worden ingezet. Office manager Marga van der<br />
Aart en ik zitten fulltime op het fieldlab. Wij zijn gedetacheerd<br />
vanuit Deltalinqs. Daarnaast zijn er vanuit Deltalinqs,<br />
het Havenbedrijf Rotterdam, TNO, Innovation-<br />
Quarter en FME business developers, projectmanagers,<br />
een communicatiemanager en een controller ingezet.<br />
Ze zijn superdeskundig, gepassioneerd en krijgen vanuit<br />
hun moederorganisatie ook de ruimte om zich voor het<br />
fieldlab in te zetten. Ik merk dat we groeien en meer<br />
mensen nodig zullen hebben. Als die projecten straks<br />
ook gaan lopen in het Pilot Center, hebben we ook operators<br />
nodig. Iemand moet die processen begeleiden.<br />
Daarom is de samenwerking met Plant One Rotterdam<br />
ook zo interessant, want zij kunnen een deel van de<br />
operators aanleveren.”<br />
Ook biedt FLIE een Solution Center. Wat is dat<br />
precies, en is dat al actief?<br />
“Wij zijn in februari vorig jaar met ons Solution Center<br />
op RDM begonnen. Wij doen daar haalbaarheidsstudies,<br />
denken mee in subsidieaanvragen, financieringsvraagstukken,<br />
wet- en regelgeving en vergunningaanvragen.<br />
Ook geven we workshops en cursussen. Het is<br />
het basiskantoor van waaruit we werken. Wij starten<br />
daar ook de quickscans voor bedrijven hoe zij hun<br />
energiehuishouding kunnen verbeteren. Als straks het<br />
Pilot Center operationeel is, wordt dat onze centrale<br />
hublocatie, waar het Solution Center naartoe verhuist.”<br />
Hoe komt het Pilot Center er uit te zien?<br />
“Het is in een van de hallen van Plant One Rotterdam<br />
gehuisvest, waar we 720 vierkante meter tot onze<br />
beschikking hebben. Het Solution Center komt in een<br />
kantoorruimte van 120 vierkante meter naast de hal te<br />
zitten. Op het moment zijn we bezig met het aanleggen<br />
van een epoxyvloer waarop die drie lijnen komen<br />
te staan. Ten eerste een Power-to-Heat-lijn voor het<br />
omzetten van elektriciteit naar hete lucht of stoom, ten<br />
tweede een lijn voor de indirecte conversie van CO2<br />
naar dimethylether en ten derde een directe conversie<br />
van CO2 naar mierenzuur. De meeste onderdelen worden<br />
als losse modules aangeleverd, die verrijdbaar zijn.<br />
Je kunt er ook weer andere apparatuur op aansluiten.<br />
Je kunt het zien als een productiehal.”<br />
Waarom is de keuze op Plant One Rotterdam<br />
gevallen?<br />
“We hebben meerdere locaties onderzocht. Belangrijk<br />
was dat er genoeg ruimte was, maar vooral dat<br />
de vergunningen in orde zijn. Ook hebben we de
Neem nu een abonnement<br />
en krijg toegang tot<br />
het volledige magazine