31.10.2024 Views

GRONDWEGWATERBOUW 05 2024

Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!

Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.

Jaargang 14 - <strong>2024</strong><br />

oktober - november<br />

gww-bouw.nl<br />

bouwmat-online.nl<br />

5<br />

Platform over civiele techniek, ondergrondse infra, energie, bouwmaterieel & bouwmachines<br />

PLATFORM OVER CIVIELE TECHNIEK, ONDERGRONDS BOUWEN, ENERGIE, BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES I GWW-BOUW.NL BOUWMAT-ONLINE.NL<br />

5<br />

Maak werk van je<br />

digitale veiligheid<br />

Groningse Lauwersmeerdijk wordt<br />

meest duurzame dijk van Nederland<br />

Nieuwe Waterwerken maken<br />

Zoutkamp erfgoed inclusief<br />

LEAB-asfalt voor Groot<br />

Onderhoud A10


XGT 2x40 V Max<br />

Onovertroffen<br />

slagkracht<br />

op accu<br />

72,8 Joule slagkracht, uiterst lage trillingswaarde<br />

De 2x40 V Max breekhamer, de HM004G, heeft een slagkracht van 72,8 Joule en evenaart<br />

daarbij een elektrische, gesnoerde hamer. Bovendien is hij inclusief twee accu’s bijna net<br />

zo zwaar. De breekhamer heeft een uiterst lage trillingswaarde dankzij AVT. Deze robuuste<br />

breekhamer is uitgerust met AWS voor draadloze communicatie tussen accumachine en<br />

accustofzuiger en is voorzien van een vastzetknop voor continue breekwerkzaamheden.<br />

De HM004G is geschikt voor het breken van bijna alles, maar zeker voor het volledig slopen<br />

van vloeren en het breken in steen, beton en asfalt. Ook kan de machine gebruikt worden<br />

met een stamper om kleine oppervlakken met zand of grind samen te drukken.<br />

HM004GZ01<br />

XGT 2x40 V Max<br />

Breekhamer<br />

Cebrail Palta, Groenen Groep, Veldhoven<br />

makita.nl/xgt


EXTRA DATA AAN<br />

NLCS-OBJECTEN<br />

TOEVOEGEN<br />

NIEUW!<br />

INFRACAD 8<br />

• MEER OVERZICHT MET<br />

ENTITY DATA VIEWER<br />

• INFRACAD NLCS<br />

BIBLIOTHEEK 5.0<br />

• NOG VEEL MEER<br />

NLCS-FUNCTIONALITEIT<br />

WWW.INFRACAD.NL<br />

DOWNLOAD TRIAL<br />

ONLINE DEMO<br />

GRATIS WORKSHOP<br />

INFRACAD MAP<br />

Geo-informatie (PDOK)<br />

en KLIC verwerken<br />

· BGT en Kadastrale kaart importeren<br />

· KLIC-meldingen importeren<br />

· Luchtfoto’s importeren<br />

· Import volledig conform NLCS<br />

· Desktop-versie voor AutoCAD LT,<br />

BricsCAD en MicroStation<br />

NIEUW!<br />

NIEUW!<br />

INFRACAD<br />

#1 NLCS applicatie voor<br />

ontwerpen en toetsen<br />

· Marktstandaard voor efficiënt werken met NLCS<br />

· Automatische legenda en bijschriften<br />

· Krachtige ‘Controle en herstel’ functionaliteit<br />

· Efficiënte gereedschappen en ontwerptools<br />

Beheer van bibliotheken, incl. NLCS-objectdata<br />

Verbeterde sondering-functionaliteit<br />

INFRACAD CE<br />

Landmeetkundige software<br />

voor professionals<br />

· Geschikt voor alle merken apparatuur<br />

· Dwars- en lengteprofielen verwerken<br />

· Uitzetbestanden maken en bijhouden<br />

· Werken met eigen meetcodes<br />

· Verwerking volledig conform NLCS<br />

· Krachtige Civil 3D gereedschappen


VOORWOORD<br />

BLIJVEN INNOVEREN<br />

Met het oog op de grootschalige V&R-opgave is het verstandig om soms een bestaand concept<br />

eens opnieuw tegen het licht te houden. Een mooi voorbeeld daarvan is de voeding van de<br />

Rottemerentunnel in de A16 Rotterdam. Er is bewust gekozen voor gelijkspanning (DC) in combinatie<br />

met railkokers. Dat is volgens zijn makers niet alleen efficiënter, maar leidt ook tot aanzienlijke<br />

kostenbesparingen. Het concept biedt mogelijk ook potentie bij toekomstige tunnelrenovatieprojecten.<br />

Sowieso wordt er volop geïnnoveerd in de brug- en tunnelbouw. In deze editie van<br />

GWW/Bouwmat een eerste serie over een aantal bijzondere brug- en tunnelinnovaties.<br />

Ook in de wegenbouw blijven we innoveren. Zo nemen we een kijkje in Landgraaf bij een herinrichtingsproject<br />

waarbij een slimme oplossing is bedacht voor de aanpak van de verkeersproblematiek<br />

én de wateroverlast. Verder bekijken we een elektrische ketel waarmee het aanbrengen<br />

van wegmarkeringen een stuk milieuvriendelijker verloopt en ‘onderzoeken’ we het circulaire<br />

asfaltmengsel dat is toegepast op de dijk tussen Tiel en Waardenburg. Daarnaast besteden we in<br />

het thema wegenbouw ook aandacht aan veilig werken langs de weg. Wegwerkzaamheden worden<br />

vooral ’s nachts uitgevoerd om het verkeer maar zo min mogelijk te hinderen, maar ’s nachts<br />

werken is niet de meest veilige situatie. De roep bij Nederlandse infra-aannemers om een weg<br />

compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden, klinkt dan ook steeds luider.<br />

Aansluitend op het thema wegenbouw zoomen we in op het Groot Onderhoud A10 en de<br />

Zeeburgerbruggen. Samen leren, samen innoveren luidde het devies. Het project was onderdeel<br />

van de Koploper Aanpak Duurzame Wegverharding van Rijkswaterstaat. In dit project is voor het<br />

eerst Laag Energie Asfaltbeton toegepast, waarbij het asfalt is geproduceerd bij een temperatuur<br />

van 130 graden Celsius. Maar er zijn nog veel meer innovaties toegepast op dit project door zowel<br />

de hoofdaannemer als de vele onderaannemers. Op de volgende pagina’s lees je er alles over.<br />

In het noorden van ons land wordt in vier bouwseizoenen gewerkt aan de versterking van de<br />

Groningse Lauwersmeerdijk tot de meest duurzame dijk van Nederland. Daarvoor worden diverse<br />

innovatieve maatregelen genomen die ook worden onderbouwd met een duurzaamheidsrapportage.<br />

De dijk wordt over de gehele lengte van 9,2 kilometer tussen de 70 en 100 centimeter<br />

opgehoogd, afhankelijk van de locatie. Behalve het versterken van de dijk worden er ook een<br />

aantal koppelprojecten meegenomen. Een project dat volop in de belangstelling staat en dat we<br />

uitgebreid belichten verderop in deze editie.<br />

Veel belangstelling is er ook voor de aanpak van Waterschap Noorderzijlvest met betrekking tot<br />

de waterveiligheidsopgave in het Groningse vissersdorp Zoutkamp. Ze zijn het project aangevlogen<br />

zonder concreet plan, maar op een innovatieve manier samen met alle inwoners, stakeholders,<br />

de gemeente, provincie én de markt. Het resultaat daarvan is dat nu niet alleen de waterveiligheid<br />

wordt verhoogd, maar dat tegelijk een impuls wordt gegeven aan de leefbaarheid,<br />

verkeersveiligheid en het toerisme in Zoutkamp en omgeving. Op de volgende pagina’s alle<br />

details van dit unieke project, waarbij niet alleen een nieuw gemaal wordt gebouwd maar ook<br />

een monumentale zeesluis wordt omgebouwd tot schutsluis.<br />

Dit en nog veel meer boeiende items in deze bomvolle editie van GWW/Bouwmat.<br />

Alvast veel leesplezier!<br />

Roel van Gils,<br />

Eindredacteur.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 5


gww-bouw.nl<br />

bouwmat-online.nl<br />

10<br />

Jaargang 14<br />

Nummer 5 <strong>2024</strong><br />

Verschijnt 6 x per jaar<br />

ISSN: 2212-9979<br />

Uitgever<br />

Schatbeurderlaan 6<br />

Postbus 249, 6000 AE Weert<br />

+31 495 45 00 95<br />

info@louwersmediagroep.nl<br />

louwersmediagroep.nl<br />

16<br />

Eindredactie<br />

Roel van Gils<br />

Redactieteam<br />

Piet Andries, Kees Beijer, Chris Elbers,<br />

Suzanne van Gaale, Roel van Gils, Caroline<br />

Klees, Susan Peek, Heide Peters.<br />

Projectmanagement<br />

Frank Wekking<br />

f.wekking@louwersmediagroep.nl<br />

Wouter Jansen<br />

w.jansen@louwersmediagroep.nl<br />

Secretariaat<br />

Manuela Depenbrock<br />

Sandra Reijnders<br />

Advertenties<br />

Een hoge resolutie PDF moet worden<br />

aangeleverd via de AdPortal. Mocht u nog<br />

geen uploadlink hebben ontvangen, stuur<br />

een email naar traffic@louwersmediagroep.nl<br />

Abonnementsprijs<br />

Nederland: € 90,00 per jaar excl. BTW<br />

Buiten Nederland: € 142,00 per jaar excl. BTW<br />

ING bank: IBAN NL46INGB0000417165<br />

BIC INGBNL2A<br />

T.n.v. Louwers Mediagroep<br />

o.v.v. GWW-Bouwmat<br />

Informatie over abonnementen:<br />

+31 495 45 00 95<br />

Adreswijzigingen<br />

Schriftelijk tenminste drie weken voor<br />

verhuizing naar:<br />

Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland<br />

Opzeggingen<br />

Indien twee maanden voor het verstrijken<br />

van de abonnementsperiode geen schriftelijk<br />

bericht van op zegging is ontvangen, wordt<br />

het abonnement auto matisch met een jaar<br />

verlengd.<br />

Blijf gratis en eenvoudig op de hoogte van het<br />

laatste nieuws. Volg ons op social media en<br />

meld je aan voor onze nieuwsbrief!<br />

Doelgroep<br />

Gebruikers en inkopers van bouwmaterieel &<br />

bouwmachines, directies & management van<br />

bedrijven betrokken bij de bouw van dijken,<br />

bruggen, kanalen, cultuurtechnisch grondwerk,<br />

baggerwerken, waterbouw/wegenbouw,<br />

ingenieurs- en architectenbureaus, toeleveranciers,<br />

brancheverenigingen, ministeries en<br />

rijksdiensten, Rijkswaterstaat (alle HID’s, hoofd<br />

ingenieur directeuren), provinciale, gemeentelijke<br />

en andere betrokken overheden.<br />

Vormgeving/Art Direction<br />

studio@louwersmediagroep.nl<br />

Drukwerk<br />

Drukkerij Hendrix, Peer<br />

Niets uit deze uitgave mag worden over genomen of<br />

ver menig vuldigd zonder uitdruk kelijke toestemming van de<br />

uitgever en zon der bronvermelding. Hoewel dit blad op zorg -<br />

vuldige wijze en naar beste weten is samen gesteld kunnen<br />

uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de<br />

juistheid of volledig heid van de informatie. Zij aan vaar den dan<br />

ook geen enkele aansprake lijkheid voor schade, van wel ke<br />

aard ook, die het gevolg is van hande lingen en/of beslis singen<br />

die gebaseerd zijn op deze informatie.<br />

INHOUD<br />

Een sneakpreview van de slimste en duurzaamste<br />

oplossingen in de infrastructuur 10<br />

Nieuwe Sluis in Terneuzen koninklijk geopend 14<br />

Vrouw in de bouw: Thessa Luijendijk, adviseur duurzame<br />

infrastructuur Provincie Zuid-Holland 16<br />

CYBERBEVEILIGINGSWET<br />

Wacht niet af tot de wet er is, maar ga nu al aan de slag! 18<br />

BRUG & TUNNELBOUW<br />

Gelijkspanning in tunnels het overwegen waard 22<br />

De kracht van monitoring voor de levensduurverlenging<br />

van civiele kunstwerken 24<br />

Duurzaam renovatiesysteem voor<br />

houten waterbouwconstructies 28<br />

Instandhouding en onderhoud van beweegbare bruggen 32<br />

Esthetische en betaalbare grondwapening 34<br />

Renovatie, versterking en uitbreiding van de Schipholbrug A9 36<br />

Renovatie van kunstwerken met gegolfd staal 38<br />

LED-verlichting maakt opmars in openbare ruimte 40<br />

Pompoplossingen uit Zwolle voor 's werelds<br />

langste afgezonken tunnel 42<br />

Beschermingsmiddelen voor een duurzame,<br />

kostenefficiënte infrastructuur met lange levensduur 44<br />

Nieuwe generatie geogrids valt in de smaak 48<br />

Veilig en modulair spoorbesturingssysteem 50<br />

44<br />

68


28<br />

33<br />

BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

XGT 40V-platform: de kracht van innovatie 52<br />

Duurzaam funderen met bestaande vloot 54<br />

Aankoopproces moet je als businesscase beschouwen<br />

Voor elk wat wils op weg naar duurzaam 60<br />

Stroomwals is beste van twee werelden 62<br />

Groots met een zachte G 66<br />

Het volgende hoofdstuk van de successerie 68<br />

De transportbranche schakelt met nieuwe energie<br />

door naar grotere, krachtigere e-trucks 72<br />

Gouden machinist met veelzijdige zwenklader 74<br />

Koersvast op jacht naar verder succes 76<br />

Geen weg is onbegaanbaar voor robuuste rupsdumper<br />

Zwaar geschut voor netverzwaring Texel 82<br />

Oranje boven voor jarige waterbouwer 84<br />

Luid <strong>2024</strong> krachtig uit en begin 2025 sterker 88<br />

Veiliger en efficiënter werken 90<br />

56<br />

78<br />

Infra Relatiedagen 2025: emmisieloos, hoe nu verder? 92<br />

76<br />

De Pen: Roeland Ruygt, nieuwe Managing Director,<br />

Volvo Trucks Nederland 96<br />

DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

Amsterdamse tunnels aansluiten op nieuwe verkeerscentrale 100<br />

Effectieve inzet van software bij circulair materiaalgebruik 102<br />

Geautomatiseerde digitale diensten 104<br />

Rijkswaterstaat en markt verkennen<br />

AI-mogelijkheden voor V&R-opgave 106<br />

Uniforme digitale omgeving voor Waterschap Vallei & Veluwe 108


100<br />

114<br />

Nieuwe regels voor bodemgerelateerde aangelegenheden 110<br />

Klimaatadaptieve oplossingen van buffering tot hittestressbestrijding,<br />

nu overzichtelijk aangeboden 112<br />

PROJECT AANPAK RING ZUID<br />

Een project van formaat voor veelzijdig kraanbedrijf 114<br />

11.000 m 3 onderwaterbeton voor Groningse ringweg 118<br />

Een reputatie van Staal 119<br />

162<br />

WEGENBOUW<br />

Herinrichtingsproject Landgraaf is breed gedragen initiatief 122<br />

Unieke elektrische ketel maakt aanbrengen wegmarkeringen<br />

schoner én stiller 124<br />

Specialist in duurzame geluidsschermen laat veelzijdigheid zien 126<br />

Veiligheidsbesef bij wegwerkzaamheden groeit 128<br />

20 kilometer circulair asfalt op dijk tussen Tiel en Waardenburg 130<br />

Van fossiele grondstoffen naar milieuvriendelijke materialen 133<br />

Laat verkeersmaatregelen over aan professionals 134<br />

GROOT ONDERHOUD<br />

A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Handen inéén voor duurzame wegverharding op de A10 136<br />

Panoramacamera voor controle en inspectie afwateringssysteem A10 138<br />

80 kilometer aan nauwkeurige maatvoering 142<br />

Stormproof, snel en veilig te plaatsen 144<br />

Scheuren voorkomen kun je niet, vertragen wel 148<br />

A10 klaar ‘gestoomd’ voor nieuw duurzaam asfalt 150<br />

8 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


130<br />

142<br />

DIJKVERSTERKING<br />

LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

In vier bouwseizoenen naar de meest duurzame dijk van Nederland 152<br />

Emissievrij transport van zand, puin en asfalt 154<br />

Asfalteren en machinaal bestraten onder een helling 158<br />

Droge voeten bij aanleg getijdenduiker 160<br />

Breuksteen en split in uitzonderlijke sorteringen 162<br />

Werk met werk maken 164<br />

Circulair staal in primaire waterkering 166<br />

Een brug slaan tussen project en omgeving 170<br />

Scharnierend ‘groen’ betondeken 172<br />

NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Meer dan alleen een waterveiligheidsopgave 176<br />

Integraal project met oog voor jong talent 180<br />

Monitoren van monumentale Hunsingosluis 183<br />

Vakbekwame betontimmerlieden maken het verschil 184<br />

Restauratie Hunsingosluis is puur ambacht 186<br />

Gemaal Zoutkamp ook ‘natuur-inclusief’ 190<br />

Eén van de grootste visvriendelijke onderwaterpompen ter wereld 192<br />

Partners GWW Bouwmat 200<br />

176<br />

Cover: Nachtwerkzaamheden A20<br />

Beeld: Mourik Infra<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 9


InfraTech Innovatieprijs 2025:<br />

EEN SNEAKPREVIEW VAN DE SLIMSTE<br />

EN DUURZAAMSTE OPLOSSINGEN<br />

IN DE INFRASTRUCTUUR<br />

Twee jaar geleden reikte toenmalig Minister van Infrastructuur en Waterstaat Mark Harbers<br />

de InfraTech Innovatieprijs uit. Hij haalde toen Albert Einstein aan die ooit zei dat ‘logica je van<br />

A naar B brengt, maar verbeelding je overal kan brengen’. Volgens Harbers bewijst juist de<br />

InfraTech Innovatieprijs iedere twee jaar opnieuw dat het altijd slimmer en beter kan.<br />

En zo is het ook voor de editie van 2025. Hier volgt een sneakpreview.<br />

Tekst Armand Landmand<br />

Beeld Rotterdam Ahoy<br />

Net als tijdens de voorgaande edities is de InfraTech Innovatieprijs 2025<br />

opgedeeld in drie categorieën: productinnovatie, procesinnovatie en<br />

duurzame vormen van samenwerken. De jury ontving dit jaar bijna vijftig<br />

inzendingen verspreid over de drie categorieën.<br />

DUURZAME SAMENWERKING<br />

Wat opvalt in de categorie duurzame samenwerking is dat een groot<br />

deel van de ingestuurde innovaties over hergebruik van materialen<br />

gaat. De circulaire bouweconomie krijgt daarmee een boost.<br />

De Asphalt Recycling Train (ART) van Dura Vermeer, Art-E, provincie<br />

Gelderland en Rijkswaterstaat recyclet oud asfalt direct op locatie. De ART<br />

is een serie onderhoudsmachines die achter elkaar in een treintje over een<br />

beschadigd wegdek rijden en een mooie, gladde, nieuwe deklaag achterlaten.<br />

De eerste machines (pre-heaters) verwarmen het wegdek zodat het<br />

asfalt loskomt. Vervolgens komt er een remixer die het asfalt loswoelt en<br />

opeet, verwerkt en opnieuw aanbrengt op het wegdek. Tot slot komt er<br />

een wals die het wegdek weer glad maakt.<br />

BAM Infra stuurde DuSpot in. Dat is een matchingstool voor overheden en<br />

aannemers. Ze matchen vraag en aanbod van vrijkomende bouwmaterialen<br />

in verschillende fases van een project met elkaar. Op die manier moet<br />

het makkelijker worden om nog goed bruikbare bouwmaterialen op een<br />

andere plek her te gebruiken.<br />

En in de Buyer Group Grondstromen ontwikkelen publieke opdrachtgevers<br />

(Rijkswaterstaat, gemeenten, provincies en waterschappen) een<br />

gezamenlijke marktvisie en inkoopstrategie voor het circulair aan- en afvoeren<br />

van grond. De Buyer Group Grondstromen heeft als doel om de<br />

transitie naar hoogwaardig gebruik van grond in projecten van aanbestedende<br />

diensten te versnellen. Dit kan door de fysische, chemische en<br />

biologische eigenschappen en waarden van grond centraal te stellen.<br />

PROCESINNOVATIE<br />

Binnen de categorie Procesinnovatie valt op hoe data en automatisering<br />

een steeds prominentere rol krijgen binnen het onderhoud en beheer van<br />

zowel boven- als ondergrondse infrastructuur. Zo heeft Rijkswaterstaat ondertussen<br />

een aantal succesvolle pilots afgerond met datagedreven assetmanagement.<br />

Datagedreven assetmanagement geeft Rijkswaterstaat<br />

de kans om de toestand en levensduur van het areaal beter in beeld te<br />

krijgen, anders te kunnen sturen, het onderhoud voorspelbaar te krijgen<br />

en daarmee betaalbaarder te worden. Het Programma Datagedreven<br />

Assetmanagement van Rijkswaterstaat zorgt ervoor dat deze manier van<br />

werken succesvol wordt geïntroduceerd. Bij natte kunstwerken, beweegbare<br />

bruggen en tunnels is in een aantal pilots ervaring opgedaan, waarbij<br />

het beheer en onderhoud met behulp van actuele data, artificial intelligence<br />

en dashboarding op landelijk en regionaal niveau is getest. De<br />

kernvraag hierbij was: ‘werkt het?’.<br />

De volgende periode staat de ‘uniformeringsfase’ centraal. In deze fase<br />

creëert Rijkswaterstaat de organisatorische, procesmatige en technische<br />

randvoorwaarden om datagedreven assetmanagement binnen de hele organisatie<br />

bij natte kunstwerken, beweegbare bruggen en tunnels te doen.<br />

De kernvraag in deze fase is: 'hoe werken we als Rijkswaterstaat ermee?'<br />

Antea Groep gaat nog een stap verder en automatiseert zelfs het ontwerp<br />

van spoortrajecten. RailDesign Pro is een tool die 3D-modellen<br />

voor de bovenbouwconstructie ontwerpt voor zowel nieuwbouw als<br />

renovatie van spoortrajecten en opstalterreinen, ongeacht of het om<br />

enkele of meerdere sporen gaat. Op basis van een alignementslijn<br />

genereert de RailDesign Pro een 3D-model in Civil3D. De tool ‘leest’<br />

deze lijn en herkent vervolgens welke spoorconstructie bij welke alignementsgedeelten<br />

moet worden gegenereerd. De ontwerpen die de<br />

tool genereert, vallen binnen de kaders van de ontwerpvoorschriften<br />

van ProRail. Ontwerpers hebben wel de ruimte om in het ontwerp nog<br />

eigen aanvullende keuzes te maken. <br />

10 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


“Binnen de categorie Procesinnovaties valt op hoe<br />

data en automatisering een steeds prominentere rol krijgen<br />

binnen het onderhoud en beheer van zowel<br />

boven- als ondergrondse infrastructuur”<br />

Net als tijdens de voorgaande edities is de InfraTech Innovatieprijs 2025 opgedeeld in drie categorieën: productinnovatie, procesinnovatie en duurzame vormen<br />

van samenwerken.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />

11


De innovatie ‘In Control’ van Allinq biedt een oplossing voor onze<br />

steeds drukkere ondergrondse infra. Allinq introduceert een oplossing,<br />

die nauwkeurig vastlegt waar en op welke diepte leidingen gelegd<br />

zijn. De graafploeg scant eenvoudig de omgeving waar de kabel<br />

is gelegd met een mobiele telefoon of tablet. De data wordt vervolgens<br />

verwerkt in een 3D-platform, oftewel een driedimensionale landkaart.<br />

Deze digitale meetoplossing biedt een schat aan informatie.<br />

Door de geul digitaal in te meten is precies bekend waar de kabels liggen<br />

en op welke diepte. De applicatie maakt gebruik van een tablet,<br />

uitgerust met LiDAR-technologie. Hiermee wordt een driedimensionale<br />

puntenwolk gecreëerd, waardoor nauwkeurige dieptemetingen<br />

en exacte locatiebepaling mogelijk zijn. Bijvoorbeeld graafteams kunnen<br />

afbeeldingen toevoegen aan de puntenwolk en waardevolle visuele<br />

informatie vastleggen. De applicatie slaat deze informatie op, die<br />

vervolgens kan worden gebruikt voor analyse en rapportage.<br />

PRODUCTINNOVATIE<br />

Traditiegetrouw kent de categorie Productinnovatie van de InfraTech<br />

Innovatieprijs de meeste inzendingen. Deze innovaties omvatten uiteenlopende<br />

oplossingen zoals geavanceerde technologieën voor<br />

waterbeheer, duurzame bouwmaterialen, inspectietools voor infrastructuur<br />

en softwareoplossingen voor projectmanagement en aanbestedingen.<br />

Elke innovatie richt zich op het verbeteren van duurzaamheid,<br />

efficiëntie en veiligheid binnen de infrastructuursector,<br />

zoals innovatieve waterafvoersystemen, circulaire materialen, geavanceerde<br />

inspectietools, en nieuwe technieken voor energiebeheer. De<br />

projecten variëren van AR-applicaties en modulaire bouwsystemen<br />

tot milieuvriendelijke stabilisatietechnologie en datagedreven oplossingen<br />

voor dijkveiligheid. De rode draad in de innovaties voor 2025<br />

ligt op duurzaamheid, circulair gebruik van materialen en het verbeteren<br />

van efficiëntie en veiligheid in infrastructuurprojecten. Ze delen<br />

een gemeenschappelijke visie op het verminderen van de ecologische<br />

voetafdruk en het creëren van slimme infrastructuuroplossingen die<br />

Met ruim 450 exposanten en meer dan 200 kennissessies biedt InfraTech 2025<br />

volop netwerkmogelijkheden en inspiratie.<br />

ASPHALT RECYCLING TRAIN<br />

Samenwerking voor duurzaam wegonderhoud<br />

100% hergebruik ter plekke<br />

Geen transportbewegingen<br />

Lage milieubelasting (MKI)<br />

Open kennisdeling<br />

De Asphalt Recycling Train (ART) van Dura Vermeer, Art-E, provincie<br />

Gelderland en Rijkswaterstaat recyclet oud asfalt direct op locatie.<br />

bijdragen aan een duurzamer beheer van publieke middelen. We lichten<br />

er enkele opvallende innovaties uit die kunnen bijdragen aan het<br />

oplossen van actuele uitdagingen zoals de netcongestie, onderhoud<br />

van lokale wegen, klimaatadaptatie, herstel van biodiversiteit en circulaire<br />

bouwmaterialen.<br />

Met slimme prefab liggers halveert Mobriq de bouwtijd voor funderingen<br />

van hoogspanningsstations. Het modulaire systeem Mobriq<br />

is een revolutionaire manier die snelheid en kwaliteit combineert bij<br />

schakelvelden van alle soorten energiestations (110kV, 150kV, 220kV<br />

en 380kV). Het systeem is ontwikkeld en met succes toegepast door<br />

Mobilis bij TenneT in 380 kV hoogspanningsstation in Tilburg, 220 kV<br />

Zevenhuizen en Bleiswijk en 110 kV in Eibergen.<br />

XenoBike is een innovatieve oplossing van het Belgische bedrijf<br />

XenomatiX, speciaal ontwikkeld voor het inspecteren van fietspaden.<br />

Het gaat om een vierwielige elektrische fiets, uitgerust met de<br />

XenoTrack LiDAR-technologie en een compleet 6D-scanpakket. Deze<br />

technologie is ontworpen om de staat van fietspaden te beoordelen,<br />

mogelijke gevaren zoals scheuren, gaten en hobbels te identificeren,<br />

en zo bij te dragen aan kosteneffectief onderhoud. XenoBike maakt<br />

gebruik van LiDAR om een gedetailleerd 3D-model van het fietspad<br />

te maken, dat vervolgens wordt gebruikt om onderhoudsbehoeften en<br />

veiligheidsmaatregelen in kaart te brengen. Het compacte formaat van<br />

de XenoBike maakt het mogelijk om moeilijk bereikbare gebieden te<br />

inspecteren die voor grotere voertuigen ontoegankelijk zijn, zoals smalle<br />

steegjes of recreatieve paden. Dit draagt bij aan het waarborgen van<br />

de veiligheid en het comfort van fietsers, aangezien alle potentiële obstakels<br />

zoals boomwortels, verzakkingen en andere gebreken worden<br />

gedetecteerd en nauwkeurig gelokaliseerd. De verzamelde gegevens<br />

kunnen eenvoudig worden geïntegreerd in Pavement Management<br />

Systems (PMS) en Geographic Information Systems (GIS), wat de planning<br />

en het onderhoud van fietspaden vergemakkelijkt.<br />

Dijkbekleding op rol, zoals Naue Bentofix, is een innovatieve oplossing<br />

die bestaat uit geosynthetische kleiliners (GCL's) die eenvoudig uitgerold<br />

kunnen worden voor snelle installatie. Bentofix bevat een laag van<br />

12 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


De innovatie ‘In Control’ van Allinq biedt een oplossing voor onze steeds<br />

drukkere ondergrondse infra.<br />

Dijkbekleding op rol, zoals Naue Bentofix, is een innovatieve oplossing die<br />

bestaat uit geosynthetische kleiliners (GCL's) die eenvoudig uitgerold kunnen<br />

worden voor snelle installatie.<br />

hoogzwelbare natrium-bentonietklei tussen twee geotextiele lagen,<br />

wat zorgt voor een duurzame, zelfsluitende afdichting. Deze technologie<br />

biedt een effectieve bescherming tegen erosie en zorgt voor stabiliteit<br />

van dijken door waterdoorlatendheid te verminderen en de structurele<br />

sterkte te verhogen.<br />

Vlas is een materiaal dat we al duizenden jaren gebruiken, in de vorm<br />

van kleding, zakken, en touwen voor schepen. Onlangs is dit oude<br />

materiaal 'herontdekt', en zou het wel eens het bouwmateriaal van<br />

de toekomst kunnen worden. Het door de Technische Universiteit<br />

Eindhoven geleide EU-project 'Smart Circular Bridge' onderkent dit<br />

“Logica brengt je van A naar B,<br />

maar verbeelding kan je overal<br />

brengen – Albert Einstein”<br />

potentieel door drie stadsbruggen te bouwen van een biocomposietmateriaal<br />

dat bestaat uit vlas en een speciale biohars. Dit materiaal is<br />

licht en zeer stabiel, met eigenschappen vergelijkbaar met aluminium<br />

of licht staal.<br />

Het project 'Smart Circular Bridge' is een consortium van vijftien partners onder<br />

leiding van de Technische Universiteit Eindhoven. Het projectteam bestaat<br />

uit vijf universiteiten, zeven innovatieve bedrijven en drie gemeenten.<br />

De eerste brug werd in 2022 geplaatst op de internationale tuinbouwtentoonstelling<br />

Floriade in Almere. Twee andere 'Smart Circular Bridges'<br />

voor voetgangers en fietsers zijn gebouwd in Ulm- (Duitsland), en Bergen<br />

op Zoom, respectievelijk in 2022 en in 2023. Door de intensieve samenwerking<br />

tussen wetenschap, bedrijfsleven en lokale overheden kwamen<br />

een veelheid aan innovaties op gang.<br />

Bij veel plassen, meren, vaarten en singels ontbreekt het aan structuur<br />

in het water; ze zijn vrijwel kaal. Jonge vissen vinden in deze wateren<br />

vaak weinig bescherming en vormen zo een makkelijke prooi<br />

voor roofvissen en aalscholvers. Om de visstand in deze wateren te<br />

verbeteren zijn vissenbossen een prima oplossing. Het vissenbos is<br />

een specialiteit van Van Aalsburg en bestaat uit een dubbele palenrij<br />

die is opgevuld met wilgentakken. Ook kan het vissenbos worden<br />

opgebouwd met een raster van wilgentakken, aan elkaar geknoopt<br />

met openingen van enkele cm tot bijvoorbeeld 40 cm. Een vissenbos<br />

kan worden toegepast in waterdiepte van 50 tot 300 cm diep. Tussen<br />

die takken ontstaan holtes waarin vis zich kan verschuilen. Kleine holtes<br />

bieden vooral beschutting voor jonge vissen, terwijl grotere vissen<br />

zich beter tussen dikkere takken en in grotere holtes kan verschuilen.<br />

Vissen vinden in en rondom vissenbossen veel voedsel. Verder dienen<br />

de bossen als paaigebied.<br />

MINISTER DEELT PRIJS UIT<br />

De jury van de InfraTech Innovatieprijs, bestaande uit Arno Visser (voorzitter<br />

van de jury en van Koninklijke Bouwend Nederland), Joop Polfl iet<br />

(directeur Openbare Werken Stadsbeheer, Gemeente Rotterdam),<br />

Diana Beuting (hoofdingenieur-directeur (HID), Rijkswaterstaat), Marcel<br />

Hertogh (hoogleraar TU Delft en Erasmus Universiteit Rotterdam), ir.<br />

D’tasha Demmerer (projectingenieur waterbouwkundige constructies,<br />

Witteveen+Bos en bestuurslid Jong NLingenieurs) en Doekle Terpstra<br />

(voorzitter Techniek Nederland), buigt zich in de komende weken over<br />

alle inzendingen en besluit vervolgens welke negen innovaties (drie<br />

per categorie) in december een presentatie mogen geven. Op 15 januari<br />

2025 worden de winnaars bekendgemaakt door de minister van<br />

Infrastructuur en Waterstaat, Barry Madlener.<br />

Hij deelt vanaf 11 uur de prijzen uit in het paviljoen<br />

van Rijkswaterstaat.<br />

Met ruim 450 exposanten en meer dan<br />

200 kennissessies biedt InfraTech 2025<br />

volop netwerkmogelijkheden en inspiratie.<br />

Registreer nu voor gratis toegang via<br />

www.infratech.nl ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 13


Na de officiële opening van de Nieuwe Sluis volgt<br />

nog een periode van testen en oefenen voordat de<br />

sluis in gebruik genomen wordt.<br />

De Nieuwe Sluis in Terneuzen werd feestelijk<br />

geopend door Zijne Majesteit Koning Willem-<br />

Alexander en Zijne Majesteit Koning Filip.<br />

De Nieuwe Sluis is 427 meter lang, 55 meter breed en 16,44<br />

meter diep. De sluis is geschikt voor grote zeeschepen tot<br />

366 meter lang, 49 meter breed en 14,5 meter diep.<br />

NIEUWE SLUIS IN TERNEUZEN<br />

KONINKLIJK GEOPEND<br />

Vrijdag 11 oktober werd de Nieuwe Sluis in Terneuzen feestelijk geopend door Zijne Majesteit<br />

Koning Willem-Alexander en Zijne Majesteit Koning Filip. Met een druk op de knop gaven zij de<br />

MV Bregaglia het sein om als eerste schip door de Nieuwe Sluis te varen. De bulkcarrier voer<br />

onder tromgeroffel en met rookkometen in de kleuren van de Nederlandse en Belgische vlag de<br />

Nieuwe Sluis uit, op weg naar Gent. Het is het grootste schip dat ooit richting Gent voer.<br />

Tekst & beeld Nieuwe Sluis Terneuzen<br />

Beide koningen verrichtten samen vanaf de<br />

Z9, een elektrisch eventschip, in aanwezigheid<br />

van een aantal genodigden betrokken bij de<br />

Nieuwe Sluis de officiële openingshandeling.<br />

De Z9 en een botenparade begeleidden de MV<br />

Bregaglia bij de eerste meters op het Kanaal<br />

van Gent naar Terneuzen.<br />

Aansluitend gingen beide koningen op de Z9<br />

in gesprek met enkele vertegenwoordigers van<br />

bedrijven die gebruik maken van de sluizen<br />

bij Terneuzen. Daarna verplaatsten de koningen<br />

zich naar het sluisplateau van de Nieuwe<br />

Sluis. Ze kregen daar toelichting op de (bouw<br />

van de) Nieuwe Sluis door Eric Marteijn, projectdirecteur<br />

van Nieuwe Sluis Terneuzen en<br />

Gerben Turkstra, projectdirecteur van aannemerscombinatie<br />

Sassevaart. In het bediengebouw<br />

van de Nieuwe Sluis gingen de koningen<br />

na een bezoek aan de bedienruimte informeel<br />

in gesprek met vertegenwoordigers van de<br />

omwonenden, vrijwilligers van het Portaal van<br />

Vlaanderen (het informatiecentrum over het havengebied)<br />

en enkele ontwerpers en bouwers.<br />

NIEUWE SLUIS<br />

De Nieuwe Sluis is 427 meter lang, 55 meter<br />

breed en 16,44 meter diep. De sluis is geschikt<br />

voor grote zeeschepen tot 366 meter lang, 49<br />

meter breed en 14,5 meter diep. De Nieuwe<br />

Sluis is gebouwd binnen het bestaande sluizencomplex<br />

in Terneuzen, in het havengebied<br />

van North Sea Port. De Middensluis, sinds 1910<br />

in gebruik, maakte plaats voor de Nieuwe Sluis.<br />

TOEGANG EN DOORSTROMING<br />

De Nieuwe Sluis zorgt voor een betere toegang<br />

en vlottere doorstroming voor schepen<br />

die vanaf de Westerschelde naar het Kanaal<br />

van Gent naar Terneuzen vaart en verder.<br />

De sluis is onderdeel van de vaarroute tussen<br />

Rotterdam en Parijs. Het aantal schepen<br />

dat gebruik maakt van de Noordzeesluizen,<br />

het sluizencomplex van Terneuzen, neemt<br />

toe. Ook de omvang van de schepen groeit.<br />

De Nieuwe Sluis is net zo groot als de nieuwe<br />

sluizen in het Panamakanaal en daarmee<br />

voorbereid op de wereldwijd toenemende<br />

schaalvergroting van de scheepvaart. Grotere<br />

zeeschepen kunnen straks Terneuzen en Gent<br />

bereiken. Daarmee zorgt de Nieuwe Sluis<br />

voor nieuwe economische activiteiten in zowel<br />

de Zeeuws-Vlaamse als de Vlaamse regio<br />

en een betere benutting van het economisch<br />

potentieel van de Kanaalzone in beide regio's.<br />

De capaciteit van de Noordzeesluizen<br />

neemt bovendien toe, waardoor de wachttijd<br />

voor binnenvaartschepen afneemt.<br />

NOORDZEESLUIZEN<br />

De Nieuwe Sluis maakt samen met de Westsluis<br />

en de Oostsluis deel uit van de Noordzeesluizen.<br />

In 2023 passeerden 56.000 schepen dit sluizen-<br />

14 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


complex. Naar verwachting groeit dit aantal tot<br />

96.000 in 2040. Het sluizencomplex ligt dicht bij<br />

de binnenstad van Terneuzen. Behalve dat schepen<br />

het complex passeren, is het sluizencomplex<br />

een belangrijke ontsluitingsroute voor wegverkeer.<br />

Daarnaast maakt de Nieuwe Sluis onderdeel<br />

uit van de primaire waterkering. De Nieuwe<br />

Sluis ligt op 9,5 meter boven NAP en is daarmee<br />

voorbereid op een stijging van de zeespiegel. De<br />

Nieuwe Sluis wordt ook gebruikt voor het spuien<br />

van overtollig water vanuit Vlaanderen via het<br />

Kanaal Gent-Terneuzen.<br />

AANLEG<br />

De aanleg van de Nieuwe Sluis startte in 2017<br />

en wordt in <strong>2024</strong> afgerond. Tijdens de bouw kon<br />

het (vaar)wegverkeer grotendeels doorgaan. De<br />

capaciteit van het sluizencomplex bleef dankzij<br />

het tijdelijke Kapitein Rooiboskanaal nog tot oktober<br />

2021 op peil. Het wegverkeer kreeg tijdens<br />

de bouw te maken met diverse wegomleggingen<br />

en snelheidsbeperkingen, maar ondervond<br />

verder weinig hinder van de bouw. Bewoners<br />

van de binnenstad van Terneuzen kregen te maken<br />

met geluid- en trillinghinder als gevolg van<br />

de bouw. Het gebruik van explosieven in maart<br />

2022 voor de sloop van de Middensluis leidde<br />

tot schade aan bebouwing in de binnenstad en<br />

een honderdtal schadeclaims van bewoners.<br />

Na een grondige evaluatie van deze gebeurtenis<br />

werd de werkwijze voor de sloop van de<br />

Middensluis aangepast. Ook de schades zijn inmiddels<br />

afgehandeld.<br />

TESTEN EN OEFENEN<br />

Na de officiële opening van de Nieuwe Sluis<br />

volgt nog een periode van testen en oefenen<br />

voordat de sluis in gebruik genomen wordt.<br />

Deze periode van ‘inleren’ neemt naar verwachting<br />

enkele maanden in beslag.<br />

OPDRACHTGEVER<br />

De Nieuwe Sluis is gebouwd in opdracht van de<br />

Vlaams-Nederlandse Scheldecommissie (VNSC),<br />

een samenwerkingsverband van het Nederlandse<br />

ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het<br />

Vlaamse Departement Mobiliteit en Openbare<br />

Werken. In opdracht van de VNSC heeft aannemersconsortium<br />

Sassevaart (bestaande uit BAM<br />

Infra, Stadsbader Contractors, DEME, Van Laere<br />

en Equans) de sluis gebouwd. Sassevaart is de<br />

komende twee jaar ook verantwoordelijk voor het<br />

onderhoud. De totale kosten van de bouw van de<br />

Nieuwe Sluis bedragen afgerond 1,2 miljard euro.<br />

Nederland draagt hieraan inclusief een regionale<br />

bijdrage afgerond 295 miljoen euro bij. Vlaanderen<br />

betaalt de overige kosten. Het havenbedrijf North<br />

Sea Port draagt bij in het Vlaamse deel. Het project<br />

is met een bijdrage van 48 miljoen euro medegefinancierd<br />

vanuit het CEF-fonds (Connecting<br />

Europe Facility) van de Europese Unie. ●<br />

Met een druk op de knop gaven beide koningen de MV Bregaglia het sein om als eerste schip door de Nieuwe Sluis te varen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 15


VROUW IN DE BOUW<br />

16 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


VROUW IN DE BOUW<br />

THESSA LUIJENDIJK, ADVISEUR DUURZAME<br />

INFRASTRUCTUUR PROVINCIE ZUID-HOLLAND<br />

De infrasector wordt nog te veel gezien als een mannenwereld. Niks is minder waar. Meer en<br />

meer vrouwen vinden een job en een plaats in de wereld van de grond-, weg- en waterbouw.<br />

En we stellen ze graag uitgebreid aan je voor. In elke editie van GWW-Bouwmat laten we een<br />

vrouw uit de sector aan het woord over haar job en wat die precies zo fijn maakt. In deze editie<br />

geven we het woord aan Thessa Luijendijk, adviseur duurzame infrastructuur bij de provincie<br />

Zuid-Holland. Maar ze is nog zoveel meer, en maakt zich op velerlei manieren sterk voor<br />

vernieuwing en inclusie in de infra.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld provincie Zuid-Holland<br />

Nog maar 26 jaar jong is Thessa. Ze wist echter<br />

op haar twaalfde al dat ze uiteindelijk een<br />

baan in de wegenbouw zou ambiëren. Na<br />

een snuffelstage op het voortgezet onderwijs<br />

bij een wegenbouwer was ze verkocht en besloot<br />

ze om civiele techniek te gaan studeren in<br />

Utrecht. “In het derde jaar kreeg ik de kans om<br />

opnieuw stage te gaan lopen. Twee keer zelfs.<br />

De eerste bij een ingenieursbureau, de tweede<br />

keer bij een wegenbouwer waar ik mocht helpen<br />

met het ontwikkelen van asfalt.”<br />

Thessa is afgestudeerd op zwaar belaste<br />

asfaltconstructies bij een ingenieursbureau<br />

en is daar ook<br />

enkele jaren blijven plakken<br />

als wegenbouwkundig adviseur.<br />

“In die jaren heb<br />

ik mezelf verder opgeleid<br />

tot wegenbouwkundig<br />

laborant,<br />

en heb<br />

vooral ook heel<br />

veel praktijkervaring<br />

opgedaan”,<br />

zegt ze. “Op een<br />

gegeven moment<br />

begon het weer te<br />

kriebelen en heb ik<br />

de overstap gemaakt naar de<br />

aannemerij waar ik ontzettend van<br />

heb genoten. Ik mocht weer nieuw<br />

asfalt gaan ontwikkelen en stond regelmatig<br />

met mijn voeten in de klei. Ruim<br />

2,5 jaar later kwam de vacature voor een adviseur<br />

duurzame infrastructuur op mijn pad bij<br />

de provincie Zuid-Holland. Een baan waarin je<br />

écht maatschappelijke impact kunt maken. Dat<br />

was ook direct hetgeen mij aantrok.”<br />

In haar huidige functie houdt Thessa zich nog<br />

altijd bezig met asfaltontwikkeling, maar wel op<br />

een ander niveau. “Ik doe eigenlijk nog steeds<br />

wat ik leuk vind, maar ben ook bezig met het<br />

creëren van draagvlak voor nieuwe asfaltontwikkelingen<br />

aan met name opdrachtgeverszijde.<br />

De aannemerij heeft de kennis en kunde,<br />

en die hebben we hard nodig om uiteindelijk<br />

te evolueren naar een klimaatneutrale en circulaire<br />

infrastructuur. Daar zet ik me graag voor<br />

in. Ik ben opgegroeid tussen de mannen, en<br />

voel me niet anders behandeld of niet welkom.<br />

Sterker nog, als ze eenmaal weten wat ze aan je<br />

hebben, dan hebben ze je misschien nog wel<br />

hoger staan. En bovendien verhoogt een vrouw<br />

binnen een team natuurlijk ook de sfeer.”<br />

Behalve adviseur voor de provincie Zuid-<br />

Holland, reikt haar impact nog veel verder en<br />

gaat zowel de provinciale- als de landsgrens<br />

over. “Ik ben actief betrokken bij diverse opgaven<br />

en groepen die werken aan een klimaatneutrale<br />

en circulaire infrastructuur. Zo<br />

ben ik lid van het Interprovinciaal Vakgenoten<br />

Overleg Verhardingen en de CROW<br />

Werkgroep Warm Mix Asfalt. Mijn bijdragen<br />

worden erkend en gewaardeerd wat te herleiden<br />

is aan het feit dat ik in de finale sta voor<br />

de Cobouw Young Talent Award <strong>2024</strong>. Ook<br />

mag ik op 10 december aanstaande tijdens de<br />

Asfaltdag en in januari 2025 op de InfraTech<br />

“Behalve adviseur voor de provincie<br />

Zuid-Holland, reikt haar impact nog<br />

veel verder en gaat zowel de provincialeals<br />

de landsgrens over”<br />

spreken over Warm Mix Asfalt en andere innovaties<br />

rondom duurzame infrastructuur waar<br />

ik mij mee bezighoud. Daarnaast sta ik voor<br />

diversiteit en inclusie in de sector, onder meer<br />

door gastlessen te geven aan jonge meiden<br />

en door recent betrokken te zijn bij de opzet<br />

van een Europese community voor vrouwen in<br />

de asfalt- en bitumenbranche.” Thessa is dus<br />

niet alleen adviseur, maar ook een ambassadrice<br />

voor een diverse en inclusieve toekomst<br />

in de infra. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 17


CYBERBEVEILIGINGSWET<br />

‘WACHT NIET AF TOT DE WET ER<br />

IS, MAAR GA NU AL AAN DE SLAG!’<br />

Bewustzijn en kennis over digitale veiligheid zijn belangrijk wanneer je kritieke kunstwerken<br />

ontwerpt of renoveert. Deze vormen kwetsbare objecten voor onze economie en veiligheid.<br />

Immers, de doorstroming in ons land wordt in sterke mate gegarandeerd door werkende bruggen<br />

en tunnels. En we houden droge voeten dankzij honderden sluizen, stuwen en keringen. Het<br />

aantal cyberaanvallen groeit, met recent nog een hackaanval die de Antwerpse haven trof.<br />

Bovendien komt de Cyberbeveiligingswet eraan! Wat kunnen bedrijven hiervan verwachten<br />

en welke stappen kunnen alvast genomen worden, zodat zij dadelijk niet voor verrassingen<br />

komen te staan? Wij vroegen het aan Patrick Spelt, Hoofd Toezicht Cybersecurity bij de Inspectie<br />

Leefomgeving en Transport (ILT) van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.<br />

Tekst Carolien Klees<br />

Beeld Spelt/Unsplash<br />

Het Agentschap van de Europese Unie voor<br />

Cyberbeveiliging onderzoekt jaarlijks hoe cybersecurity<br />

evolueert. Uit het rapport ‘Enisa<br />

Threat Landscape <strong>2024</strong>’ blijkt dat ransomware<br />

en DDoS-aanvallen de grootste dreiging vormen.<br />

In beide gevallen wordt het bedrijfssysteem<br />

lam gelegd, maar bij de eerste wordt<br />

losgeld geëist. Uit het rapport valt eveneens<br />

op te maken dat de toegepaste technieken<br />

steeds complexer worden én er steeds vaker<br />

AI-tools door cybercriminelen worden ingezet.<br />

Deze tools maken de cyberaanvallen effectie-<br />

ver, maar ook toegankelijker voor aanvallers<br />

die minder technische kennis hebben.<br />

ZWAKKE SCHAKEL<br />

Daarnaast komt social engineering, zoals<br />

phishing, nog steeds vaak voor. Hackers maken<br />

daarbij gebruik van menselijke zwakheden<br />

door misleidende e-mails te sturen om zo<br />

toegang te krijgen tot een applicatie of netwerk.<br />

Wanneer het personeel zich er onvoldoende<br />

van bewust is dat ze onveilig omgaan<br />

met data, bijvoorbeeld door het gebruiken<br />

van eigen apparaten of onveilige video-verbindingen,<br />

kan dat leiden tot datalekken en<br />

cyberaanvallen. Belangrijk is dus ook het bewustzijn<br />

dat ongeïnformeerd personeel de<br />

zwakke schakel binnen de digitale beveiliging<br />

van een bedrijf kan vormen.<br />

ACTIE NOODZAKELIJK<br />

De NIS2-richtlijn is per 17 oktober jl. in werking<br />

getreden en zal in Nederland geïmplementeerd<br />

worden in de vorm van de<br />

Cyberbeveiligingswet. Het betreft hier<br />

Patrick Spelt – Hoofd Toezicht Cybersecurity bij de<br />

Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) van het<br />

Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.<br />

Bewustzijn en kennis over digitale veiligheid zijn belangrijk wanneer je kritieke kunstwerken ontwerpt of<br />

renoveert. (beeld: Shane Mclendon, Unsplash)<br />

18 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


CYBERBEVEILIGINGSWET<br />

Het aantal cyberaanvallen groeit, met recent nog een hackaanval die de<br />

Antwerpse haven trof. (beeld: Sander Traa, Unsplash)<br />

We houden droge voeten dankzij honderden sluizen, stuwen en keringen.<br />

(beeld: Tim Roosjen, Unsplash)<br />

De NIS2-richtlijn is gericht op risico’s die netwerk- en informatiesystemen<br />

bedreigen. (beeld: Marcin Jozwiak, Unsplash)<br />

Europese wetgeving met als doel het algemene<br />

weerbaarheidsniveau van alle bedrijven<br />

in de EU te verhogen. De richtlijn is gericht op<br />

risico’s die netwerk- en informatiesystemen bedreigen,<br />

zoals cyberbeveiligingsrisico’s. Patrick<br />

werkt nu bijna twee jaar aan de implementatie<br />

van wetgeving rondom cybersecurity, de<br />

uitvoering ervan en het toezicht daarop. “De<br />

verwachting is dat de wet tijdens het derde<br />

kwartaal van 2025 in werking zal treden. Het is<br />

echter zeer belangrijk dat bedrijven direct aan<br />

de slag gaan! Immers, de risico’s die organisaties<br />

lopen, zijn er nu ook al. Bovendien komen<br />

veel bedrijven voor het eerst met deze regels<br />

in aanraking, aangezien de huidige wetgeving<br />

alleen de aanbieders van essentiële diensten<br />

treft. Bedenk ook dat wanneer jouw bedrijf niet<br />

aan de regelgeving hoeft te voldoen, je wellicht<br />

samenwerkt met organisaties die dat wel moeten<br />

en daarom eisen moeten gaan stellen aan<br />

hun ketenpartners.”<br />

ACTIE ONDERNEMEN<br />

Patrick adviseert te starten met de NIS2<br />

Zelfevaluatie. Deze online vragenlijst geeft<br />

antwoord op de vraag óf jouw organisatie<br />

onder de NIS2-richtlijn valt. Is dit het geval,<br />

dan kan men gebruikmaken van de online<br />

Quickscan NIS2-richtlijn. Deze geeft op hoofdlijnen<br />

inzicht in jouw verplichtingen en de huidige<br />

status van je cyberbeveiliging conform<br />

de strekking van de Europese NIS2-richtlijn.<br />

INSPECTIEDRUK<br />

Valt jouw organisatie onder de wet en in de categorie<br />

‘essentieel’, dan word je proactief door<br />

de ILT bezocht. Bij de categorie ‘belangrijk’<br />

vindt het toezicht achteraf plaats, dus pas nadat<br />

er een cybersecurity-incident heeft plaatsgevonden.<br />

“Je hoeft niet bang te zijn voor<br />

de toezichthouder en we gaan ook echt niet<br />

direct boetes uitdelen. We hebben een interventiestrategie<br />

en zetten boetes met name in<br />

voor bedrijven die zich echt niet aan de regels<br />

willen houden. Stel dat tijdens een inspectie<br />

zaken niet in orde blijken te zijn, dan krijg je<br />

eerst de tijd om deze op te lossen. We hebben<br />

er vooral baat bij dat bedrijven begrijpen<br />

wat er gevraagd wordt en daar mee aan de<br />

slag gaan. Dát draagt namelijk echt bij aan die<br />

weerbaarheid.” Overigens kan men ook met<br />

andere inspectiediensten te maken krijgen,<br />

zoals de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur.<br />

“Inspectiediensten werken daarin samen, zo-<br />

dat men niet te maken krijgt met twee inspecties<br />

die langs elkaar heen werken.”<br />

KOSTEN VERLAGEN<br />

Om efficiënt met dit vraagstuk aan de slag te<br />

kunnen gaan, is het goed te weten dat er allerlei<br />

initiatieven bestaan, waaronder cyberweerbaarheidsnetwerken.<br />

Sluit je je aan bij dergelijke<br />

samenwerkingsverbanden dan kun je hulp<br />

en advies krijgen, maar ook samen optrekken.<br />

Bouwend Nederland ondersteunt haar leden<br />

bijvoorbeeld samen met het Digital Trust Center<br />

(DTC). En Aannemersfederatie Nederland heeft<br />

een samenwerkingsovereenkomst gesloten met<br />

het initiatief Samen Digitaal Veilig (SDV).<br />

Patrick eindigt met een laatste tip voor wat betreft<br />

het invullen van de zorgplicht: “Onze inspectiekaders<br />

zijn gebaseerd op industry frameworks.<br />

Mijn tip is dan ook: ga aan de slag met ISO 27001<br />

en 27002, de NEN of het NIST Cybersecurity<br />

Framework. Dat is nooit weggegooid geld, want<br />

wij gaan namelijk dezelfde kaders hanteren.”<br />

De website www.ncsc.nl vormt een goed startpunt<br />

voor het vinden van informatie over de onderwerpen<br />

genoemd in dit artikel. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 19


Mens<br />

Bescherm uw<br />

infrastructuur<br />

Techniek<br />

Organisatie<br />

tegen<br />

Privacy<br />

NIS2<br />

cyberdreigingen!<br />

OT<br />

Assessment<br />

Compliancy<br />

Blijvende<br />

impact<br />

Risk<br />

Governance<br />

Nieuwe Europese wetgeving zoals NIS2 en de aankomende<br />

Cyber Resilience Act (CRA) stellen hogere eisen aan de<br />

beveiliging van zowel IT- als OT-systemen. Met de groei van<br />

‘Smart Industrie’ en ‘Internet of Things’ is het cruciaal om ook<br />

operationele systemen te beschermen tegen verstoringen.<br />

Cyber Security for Control Systems (CS2) helpt om uw<br />

operationele systemen effectief te beveiligen. Voorkom<br />

financiële verliezen en imagoschade door tijdig actie<br />

te ondernemen. Geen enkele organisatie is te klein om<br />

slachtoffer te worden!<br />

Zorg voor een weerbare infrastructuur met CS2.<br />

croonwolterendros.nl


Met de juiste wapening ...<br />

... de groene weg op<br />

De uitdaging:<br />

een esthetische grondwapening<br />

Voor het bouwen van een steile helling bestaan er vele oplossingen zoals<br />

gewichtsmuren in metselwerk, betonelementen of inslaan van damplanken.<br />

Als de ontwerper de helling een mooi en milieuvriendelijk aspect<br />

wil geven, moet het mogelijk zijn om op de vaak steile helling vegetatie te<br />

laten groeien.<br />

Een stalen vlechtwerk:<br />

sterk en toch doorlaatbaar<br />

De meest duurzame en tegelijkertijd meest milieuvriendelijke oplossing is<br />

in dit geval de stabiliteit van de helling te verzekeren door het inbouwen<br />

van een stalen vlechtwerk.<br />

Zo’n net wapent de grond niet alleen, het stelt u ook in staat om een mooie,<br />

groene dagzijde met vegetatie te creëren.<br />

U krijgt een helling, volgens het principe van gewapende grond. Een hoek<br />

tot 70° kan omdat de vegetatie zich onder deze helling goed kan ontwikkelen,<br />

met een duurzaam en groen resultaat.<br />

Ontwerp en uitvoering<br />

Om een dergelijk systeem in te passen in uw specifieke ontwerp is<br />

diepgaand onderzoek nodig. Het ontwerp vraagt de juiste expertise en<br />

specifieke tools, die de interne en uitwendige stabiliteit van uw ontwerp<br />

grondig analyseren.<br />

U moet immers alle parameters in kaart brengen die van invloed zijn op de stabiliteit,<br />

de weerstand tegen afschuiven en de gevolgen van zettingen. Speciale<br />

rekenprogramma’s zoals MacStars en MacRa zijn hiervoor gratis beschikbaar.<br />

Green Terramesh®<br />

Green Terramesh® is een kant-en-klaar<br />

Texion-systeem voor de wapening van steile<br />

hellingen, waarop u later vegetatie kunt<br />

plaatsen. Het product is een stalen, dubbelgetorst,<br />

zeskantig vlechtwerk dat zwaar<br />

beschermd is tegen corrosie.<br />

• De individuele Green Terrameshelementen<br />

zijn licht en gemakkelijk<br />

hanteerbaar.<br />

• U hebt geen bekisting nodig om een<br />

strakke dagzijde te bekomen.<br />

• U kunt uw ontwerp snel uitvoeren,<br />

omdat de juiste geometrie (taludhelling)<br />

voorbereid is in de fabriek.<br />

• Een weinig draagkrachtige ondergrond<br />

is geen obstakel. Het is een soepel<br />

systeem van elementen die met klemmen<br />

verbonden worden tot een geheel<br />

zonder onderbrekingen. Vervormingen<br />

en beperkte differentiële zettingen zijn<br />

aanvaardbaar.<br />

• Het systeem is zeer duurzaam door de<br />

speciale bescherming met een zinkaluminiumlegering<br />

en een bijkomende<br />

kunststofomhulling.<br />

TEXION.BE<br />

Meer informatie?<br />

Voor meer informatie, typische ontwerpberekeningen,<br />

rapporten en certificaten,<br />

ga naar www.texion.be of contacteer ons<br />

op +32 (0)3 210 91 91 of info@texion.be.


BRUG & TUNNELBOUW<br />

GELIJKSPANNING<br />

IN TUNNELS HET<br />

OVERWEGEN WAARD<br />

Soms is het verstandig om een bestaand concept opnieuw tegen het licht te houden. Klopt<br />

het nog met de laatste stand der techniek? Een mooi voorbeeld daarvan is de voeding van<br />

de Rottemerentunnel in de A16 Rotterdam. Er is bewust gekozen voor gelijkspanning (DC) in<br />

combinatie met railkokers. Dat is volgens zijn makers niet alleen efficiënter, maar leidt ook<br />

tot aanzienlijke kostenbesparingen. Het concept biedt mogelijk ook potentie bij toekomstige<br />

tunnelrenovatieprojecten.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Croonwolterendros<br />

Als je bedenkt dat 90 tot 95% van de installaties<br />

in een tunnel op gelijkspanning draait<br />

is het raar dat je als voeding wisselspanning<br />

gebruikt, zegt Hans Pos, ontwerpleider bij<br />

Croonwolter&dros. “Waarom? Omdat we het<br />

toevallig honderd jaar geleden zo hebben<br />

bedacht? Maar is dat nog steeds een logische<br />

oplossing? Nee, niet bepaald. Zodoende<br />

hebben we in de Rottemerentunnel de grootste<br />

gelijkspanningsinstallatie ter wereld gebouwd.<br />

En het grappige was, Rijkswaterstaat<br />

had er ook al direct vertrouwen in. Ze konden<br />

vanuit de Landelijke Tunnel Standaard (LTS)<br />

geen bezwaren vinden om het niet te doen.”<br />

11 KILOMETER DC-NETWERK<br />

Het besluit nemen om op gelijkspanning te<br />

gaan werken, is één, het daadwerkelijk tot uitvoering<br />

brengen is een andere uitdaging, weet<br />

Hans inmiddels uit ervaring. “Het was onontgonnen<br />

terrein”, zegt hij. “We hadden wel<br />

een bepaald beeld van hoe de installatie eruit<br />

moest komen te zien, maar het was toch een<br />

hele puzzel. Al doende kwamen we bijvoorbeeld<br />

tot de ontdekking dat het koppelen van<br />

het zonnepanelenveld problemen gaf om een<br />

goed en stabiel netwerk te creëren, hoewel het<br />

in theorie wel zou moeten kunnen. Ook de leveranciers<br />

waren nog niet altijd mee. We hadden<br />

verwacht meer ondersteuning te krijgen<br />

Zoek de verschillen: links een tunnel op wisselspanning met veel kabels.<br />

22 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

SLIMMER BOUWEN<br />

ÉN RENOVEREN MET<br />

NIEUWE TECHNIEKEN<br />

De combinatie van gelijkspanning met railkokers<br />

biedt volgens Hans ook potentie voor<br />

tunnelrenovatieprojecten. “Het vervangen van<br />

installaties en bekabeling in bestaande tunvan<br />

leveranciers uit de DC-wereld, maar dat viel<br />

tegen. We hebben het als team allemaal zelf<br />

moeten onderzoeken, ontwerpen en uitdenken.<br />

Al hebben we daar vanzelfsprekend wel<br />

veel van geleerd, en zijn we trots op het feit dat<br />

we een 11 kilometer lang en stabiel DC-netwerk<br />

hebben gebouwd met complete tunnelinstallaties<br />

op gelijkspanning. Alleen de pompen en<br />

ventilatoren draaien op wisselspanning.”<br />

RAILKOKERS<br />

Het leuke van zo’n traject is dat je vooraf<br />

niet weet hoe het exact gaat uitpakken, zegt<br />

Hans. “Door gelijkspanning te combineren<br />

met railkokers bleek dat we veel minder kabels<br />

en dus koper nodig hadden. Ook konden<br />

we met veel dunnere kabels uit de voeten.<br />

Een ander groot voordeel is dat we op<br />

één centraal punt de omzetting doen van wisselspanning<br />

naar gelijkspanning op een spanningsniveau<br />

van 700 Volt. Op de plek waar we<br />

het nodig hebben wordt het spanningsniveau<br />

gereduceerd tot 350 Volt, voor bijvoorbeeld<br />

de verlichting. Doordat je de omzetting centraal<br />

doet, ontstaat er maar op één punt een<br />

warmteverlies. Die warmte laat zich veel makkelijker<br />

hergebruiken. Theoretisch zou gelijkspanning<br />

ook nog een energiebesparing<br />

opleveren, maar dat is slechts minimaal. De<br />

grootste besparingen zitten in een hele andere<br />

opbouw van de bekabeling met veel<br />

minder en dunnere kabels. Het heeft ons en<br />

daarmee ook opdrachtgever Rijkswaterstaat<br />

vele honderdduizenden euro’s bespaard.”<br />

“Het is belangrijk dat we een totaalinstallatie<br />

bouwen die klopt, en niet met de insteek<br />

om per definitie iets nieuws te willen<br />

introduceren”<br />

nels is vaak een hels karwei. Kabelgoten liggen<br />

overvol. Terwijl als je een railkoker maakt op DC<br />

hoef je alleen de railkoker te monteren, kastjes<br />

op te hangen en het netwerk uit te rollen. Op<br />

het moment dat je (in een later stadium) een<br />

willekeurige installatie wil vervangen, heb je al<br />

DC-spanning liggen waarvan je vrij eenvoudig<br />

kan aftakken.” Volgens Hans moeten we slimmer<br />

bouwen en renoveren door gebruik te maken<br />

van nieuwe technieken. Ook pleit hij voor<br />

een aanpassing in de LTS. “Momenteel wordt<br />

er een complete railkoker op AC aangelegd,<br />

vanwege de wandcontactdozen voor de hulpdiensten,<br />

terwijl deze nooit worden gebruikt.<br />

Hulpdiensten brengen hun eigen voeding mee.<br />

We zouden ook daarover graag de discussie<br />

aangaan met Rijkswaterstaat.”<br />

Rechts het middentunnelkanaal van de Rottemerentunnel.<br />

Het is belangrijk dat we een totaalinstallatie<br />

bouwen die klopt, en niet met de insteek om per<br />

definitie iets nieuws te willen introduceren, erkent<br />

Hans. “Gelijkspanning is uitermate interessant<br />

en de betrouwbaarheid gaat ook nog eens<br />

omhoog omdat je veel makkelijker voedingen<br />

aan elkaar kan ‘knopen’. Mocht een omvormer<br />

het begeven, neemt de andere het over. En met<br />

een railkoker in het middentunnelkanaal kun je<br />

energie ook nog eens veel makkelijker transporteren,<br />

zonder veel en dikke kabels te moeten<br />

toepassen. Kortom, een frisse blik op een (tunnel)installatie<br />

biedt kansen, ook, of misschien<br />

wel juist, voor renovatieprojecten.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 23


BRUG & TUNNELBOUW<br />

DE KRACHT VAN MONITORING VOOR<br />

DE LEVENSDUURVERLENGING<br />

VAN CIVIELE KUNSTWERKEN<br />

De Nederlandse infrasector staat voor een immense uitdaging: het onderhouden en<br />

vernieuwen van verouderde bruggen, viaducten en onderdoorgangen. Allemaal vervangen,<br />

daar is geen budget voor. Bovendien is het ook niet bepaald een duurzame keuze. Een deel<br />

van de oplossing voor de grootschalige Vervangings- en Renovatieopgave (V&R-opgave) ligt<br />

in de kracht van monitoring, zo bewijst Fugro onder meer aan de Suurhoff verkeersbrug in<br />

de A15 en de spoorbrug over kanaal de Gouwe bij Alphen aan den Rijn.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Fugro<br />

Een groot deel van de civiele infrastructuur in<br />

Nederland is in de jaren zestig en zeventig van<br />

de vorige eeuw gebouwd. “Deze kunstwerken<br />

zijn nu vijftig tot zestig jaar oud en bereiken<br />

het einde van hun theoretische levensduur”,<br />

zegt Edo Noordermeer, consultant bij Fugro.<br />

“Allemaal vervangen is gekkenwerk. Los van het<br />

budget dat ontoereikend is, is het in veel gevallen<br />

ook niet nodig. Veel kunstwerken kunnen in<br />

de basis nog prima vele decennia mee, maar dat<br />

wil je natuurlijk wel zeker weten, want er zijn ook<br />

kunstwerken die wél versterkt of in het slechtste<br />

geval helemaal vervangen moeten worden.”<br />

TECHNISCH BEROEP<br />

NIET MEER IN TREK<br />

“Veroudering is slechts één aspect waar kunstwerken<br />

‘last’ van hebben”, volgens Edo. “Het<br />

tweede aspect is de toegenomen verkeersbelasting<br />

en -intensiteit, die nu veel hoger ligt dan<br />

waarop een kunstwerk destijds is berekend. Was<br />

vroeger een transport van 30 ton al heel wat, nu<br />

rijden er geregeld transporten van 100 ton over<br />

een kunstwerk. Dat kan voor bruggen echt wel<br />

een kwestie zijn. En de derde factor is dat traditioneel<br />

veel vertrouwd wordt op periodieke<br />

inspecties van kunstwerken door experts. Dat<br />

is een technisch beroep dat niet meer in trek is.<br />

Veel experts gaan met pensioen en de aanwas<br />

is stukken minder. Er is dus een steeds groter te-<br />

Installatiewerkzaamheden van de sensoren van het monitoringssysteem vanaf een ponton met een hoogwerker.<br />

24 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Suurhoff verkeersbrug. (Beeld: ANP Hollandse Hoogte – Siebe Swart)<br />

kort aan mensen met de juiste expertise. Eén van<br />

de oplossingen voor al die factoren samen is geautomatiseerd<br />

meten en monitoren. We merken<br />

vanuit Fugro dat daar steeds meer vraag naar is.”<br />

PERMANENT VERSUS PERIODIEK<br />

Wanneer een brug aan het einde van zijn theoretische<br />

levensduur komt, wordt een constructieve<br />

herberekening gedaan. Op basis van de<br />

beschikbare informatie wordt over de staat van<br />

de constructie en van de huidige gebruiksbelasting<br />

een beoordeling gedaan van de daadwerkelijke<br />

restlevensduur. Hierbij dienen echter<br />

altijd aannames gedaan te worden en worden<br />

conservatieve marges aangehouden om de<br />

onzekerheden te beheersen. Volwaardige benutting<br />

van de levensduur kan bereikt worden<br />

door verfijning van de aannames, op basis van<br />

aanvullend onderzoek of betere modellen, of<br />

door een kunstwerk te monitoren met sensoren<br />

en grenswaarden te stellen voor de meetwaarden<br />

waarbinnen het kunstwerk nog veilig in<br />

gebruik kan blijven. Dat laatste doet Fugro bijvoorbeeld<br />

op de spoorbrug over de Gouwe bij<br />

Alphen aan den Rijn. “Het grote voordeel van<br />

sensoren is dat je permanent monitort”, zegt<br />

Edo. “Visuele inspecties vinden per definitie<br />

slechts periodiek plaats, vaak slechts één keer<br />

per jaar en zelfs in de meest kritische gevallen<br />

slechts wekelijks of maandelijks. ¢<br />

Plaatsing van de besturing van het monitoringssysteem in het oude deel van de basculebrug.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 25


BRUG & TUNNELBOUW<br />

de basculebrug geplaatst. Alle data wordt op<br />

Fugro’s VirGeo ® cloud-platform weergegeven.<br />

“Ieder kwartaal doen we over een periode van<br />

twee weken bovendien hoogfrequente metingen<br />

tot 100 Hertz. Het is mooi om met state-of-the-art<br />

technologie aan het werk te zijn in zo’n historische<br />

brug.” "Met deze monitoring onderzoeken we de<br />

aangebrachte versterking en kunnen we valideren<br />

dat de nieuwe versterkingsmethode de beste is<br />

voor stalen bruggen met vermoeiingsproblematiek",<br />

zegt ingenieur Bram Buts, technisch manager<br />

bij Rijkswaterstaat. “Daarmee kan de nieuwe<br />

versterkingsmethode een standaard worden voor<br />

ons werkveld.”<br />

TotaLite ® , de nieuwe meettechnologie voor<br />

deformatiemetingen, is parallel aan de RTS getest.<br />

Met sensoren daarentegen kun je met een veel<br />

hogere frequentie monitoren, van uren, minuten,<br />

tot zelfs seconden afhankelijk van de gekozen<br />

sensortechniek. Dit geeft veel meer informatie<br />

over het gedrag van het kunstwerk en de<br />

potentiële risico’s. Door bruggen en viaducten<br />

continu te monitoren, kunnen we nauwkeurig<br />

bepalen welke constructies nog veilig en bruikbaar<br />

zijn, en welke daadwerkelijk aan vervanging<br />

en/of renovatie toe zijn. Dit voorkomt dat kostbare<br />

middelen worden besteed aan het onnodig<br />

vervangen van kunstwerken die nog jaren<br />

gecontroleerd mee kunnen, en zorgt er tegelijkertijd<br />

voor dat de veiligheid geborgd blijft.”<br />

REKMETINGEN SUURHOFFBRUG<br />

De Suurhoffbrug is in 1974 in gebruik genomen<br />

en vormt de toegangspoort tot de Maasvlakte.<br />

Deze brug staat op de nominatie om vervangen<br />

te worden, maar de bestaande brug moet tot<br />

die tijd wel veilig in gebruik blijven. In 2021 is het<br />

kunstwerk daarom gerenoveerd. Als eerste brug<br />

in Nederland werd de Suurhoffbrug versterkt met<br />

een nieuwe techniek van Arup, waarbij staalplaten<br />

op het wegdek zijn bevestigd met epoxylijm<br />

én bouten. “Arup wilde deze nieuwe innovatieve<br />

methode, die aangebracht kan worden met relatief<br />

weinig inspanningen, in de praktijk getoetst<br />

hebben. Het effect van deze nieuwe techniek<br />

wil je natuurlijk wel valideren. Hoe gedraagt de<br />

versterking zich over een langere periode”, zegt<br />

Hans Redder, projectmanager bij Fugro. “We<br />

hebben samen met Arup een plan gemaakt en<br />

Het systeem robotic total station (RTS) blinkt uit in<br />

precisie en betrouwbaarheid.<br />

het type meettechniek bepaald. Op specifieke<br />

punten onder het wegdek verrichten we rek- en<br />

temperatuurmetingen met fiber bragg grating<br />

(FBG) glasvezelsensoren. Hiermee kunnen we<br />

bepalen hoe goed de versterking functioneert en<br />

of de versterking in de praktijk op langere termijn<br />

bestand is tegen de verkeersbelastingen en temperatuurverschillen<br />

die gedurende de verschillende<br />

seizoensomstandigheden optreden.”<br />

STATE-OF-THE-ART<br />

TECHNOLOGIE<br />

Fugro verzorgt de monitoring van de Suurhoffbrug<br />

voor een periode van drie jaar. “In februari <strong>2024</strong><br />

is het monitoringssysteem geplaatst, bestaande<br />

uit 26 sensoren voor rekmetingen en drie temperatuursensoren.<br />

“Ze zijn allemaal binnen twee<br />

weken onder het brugdek geplaatst, vanaf een<br />

ponton met een hoogwerker”, zo schetst Hans<br />

de montagewerkzaamheden. “Het voordeel van<br />

glasvezeltechniek is dat je geen last hebt van<br />

verstoringen of verzwakking van het signaal over<br />

lange afstanden. Traditionele technieken worden<br />

verstoord door grote temperatuurswisselingen.<br />

Onder het brugdek kan de temperatuur rustig<br />

oplopen tot vijftig graden Celsius of meer, als de<br />

zon vol op het wegdek staat. Met glasvezeltechniek<br />

ben je er dus zeker van dat de installatie drie<br />

jaar lang zonder interventie goed blijft draaien. En<br />

dat is ook wat waard, zeker gezien de moeilijke<br />

bereikbaarheid onder het brugdek.” De sensoren<br />

bevinden zich weliswaar onder het brugdek,<br />

de besturing is mooi droog in het oude deel van<br />

SPOORBRUG BIJ ALPHEN<br />

AAN DEN RIJN<br />

“De spoorbrug bij Alphen aan den Rijn is een<br />

draaibrug met één pijler in kanaal de Gouwe”,<br />

zegt Frank van der Kroon, projectmanager bij<br />

Fugro. “De brug draait open voor het vaarverkeer<br />

en draait vervolgens weer terug, zodat het<br />

treinverkeer doorgang kan vinden. Bij die laatste<br />

situatie moet de rails wel precies worden uitgelijnd<br />

op de landhoofden. Het geheel heeft zeer<br />

weinig tolerantie voor afwijkingen om te voorkomen<br />

dat de brug in storing komt en treinhinder<br />

veroorzaakt. De fundering van deze spoorbrug is<br />

in het verleden onderhevig geweest aan zettingen.<br />

Om de risico’s op verdere zettingen in de<br />

toekomst te bewaken, worden zowel de positie<br />

van beide landhoofden als die van de middenpijler<br />

continu gemonitord door een robotic total<br />

station (RTS). Met de RTS meten we gedurende<br />

één meetcyclus vier prisma’s op elk van de drie<br />

constructiedelen twee keer in. Zo’n meetcyclus<br />

duurt vijftien minuten. Elk uur bepalen we dus vier<br />

keer de actuele positie. Op deze manier kunnen<br />

we afwijkingen snel en nauwkeurig detecteren.”<br />

TOTALITE ®<br />

Met veroudering van civiele kunstwerken en een<br />

veranderend klimaat is het de verwachting dat de<br />

schade en risico’s vanwege (ongewenste) deformaties<br />

toeneemt de komende jaren. Het RTSsysteem<br />

blinkt uit in precisie en betrouwbaarheid,<br />

maar is niet op grote schaal toepasbaar vanwege<br />

de kosten en toepasbaarheid. RTS-systemen zijn<br />

groot, vragen een vaste stroomvoorziening en<br />

zijn gevoelig voor diefstal - Fugro heeft daardoor<br />

de afgelopen jaren meerdere RTS-en verloren.<br />

Toch is er een noodzaak voor betrouwbare automatische<br />

deformatiemetingen. Met die reden is<br />

Fugro op zoek gegaan naar een innovatieve oplossing,<br />

TotaLite ® . Het is een nieuwe meettechniek<br />

waar op basis van een camera, deformaties<br />

26 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

zeer precies worden gemonitord. Het voordeel<br />

van deze technologie is, dat deze een goedkopere<br />

en makkelijker toepasbare methode is voor<br />

langdurige automatische monitoring van civiele<br />

kunstwerken. Bij de spoorbrug in Alphen aan den<br />

Rijn wordt TotaLite ® parallel aan de RTS getest.<br />

Deze innovatie is inmiddels gevalideerd voor de<br />

toepassingen van tunnels en gebouwen, maar<br />

doorontwikkeling is nodig om de benodigde<br />

sub-millimeter nauwkeurigheid te behalen in<br />

weer en wind in complexe projecten waar deformaties<br />

een risico zijn, zoals bij deze spoorbrug.<br />

Edo: “Dit soort ontwikkelingen zijn langdurige innovatietrajecten.<br />

De stap van meten in het laboratorium<br />

naar buiten in het veld is gewoon heel<br />

groot. Het is daarom belangrijk om de techniek<br />

in de praktijk te toetsen en gelijktijdig in te zetten<br />

op meerdere projecten. Bevindingen uit deze<br />

pilot helpen om de technologie steeds verder te<br />

verbeteren en breed inzetbaar te maken.”<br />

VOORLOPER<br />

De technologische vooruitgang van monitoring<br />

van kunstwerken gaat heel hard. “Nog maar vijf<br />

jaar geleden waren sensoren minder geschikt<br />

voor het type monitoring dat we nu uitvoeren<br />

aan de Suurhoffbrug en de spoorbrug over de<br />

Gouwe”, zegt Edo. “Ook qua dataprocessing zijn<br />

er hele grote stappen gezet. We kijken continu<br />

Spoorbrug bij Alphen aan den Rijn. (Beeld: ANP Hollandse Hoogte – Josh Walet)<br />

om ons heen wat er door derden aan sensoren<br />

en technieken wordt ontwikkeld en hoe wij die<br />

het beste kunnen inzetten. Glasvezel is daar een<br />

mooi voorbeeld van, en relatief nieuw voor een<br />

toepassing op dit soort kunstwerken. Daar zijn we<br />

als Fugro absoluut voorloper in. Veel rekmetingen<br />

worden immers nog met traditionele elektrische<br />

apparatuur uitgevoerd. Daarnaast blijven we<br />

ook zelf eigen sensoren en systemen ontwikkelen.<br />

Systemen die veel goedkoper en makkelijker<br />

te installeren zijn en een laag stroomverbruik hebben.<br />

Zodat we vanwege de veiligheid fysiek minder<br />

tijd hoeven door te brengen op een kunstwerk<br />

in de weg of op het spoor.”<br />

Dankzij slimme monitoringstechnieken van<br />

Fugro kunnen beheerders de levensduur van<br />

hun kunstwerken verlengen, waardoor dure<br />

vervangingen verantwoord kunnen worden uitgesteld.<br />

Samen werken we aan een veilige en<br />

leefbare wereld, zodat onze infrastructuur ook<br />

in de toekomst betrouwbaar blijft. ●<br />

Spoorbrug bij Alphen aan den Rijn.<br />

SPOORBRUG ALPHEN AAN DEN RIJN<br />

Op 11 oktober jl. vond er een aanvaring plaats tussen een binnenvaartschip en de spoorbrug<br />

bij Alphen aan den Rijn. Het schip kwam vast te zitten onder de brug en het treinverkeer<br />

was urenlang gestremd. Ook bij een incident als dit biedt het monitoringssysteem<br />

waardevolle informatie. Het RTS-systeem was niet geraakt bij de aanvaring, dus<br />

de metingen liepen tijdens het incident gewoon door. Op basis van de metingen kon<br />

ProRail al voordat de brug weer dicht ging, vaststellen dat de fundering van de middenpijler<br />

in ieder geval geen schade had opgelopen. Deze informatie hielp om de brug<br />

sneller vrij te geven voor het treinverkeer. “Door de monitoringsdata hadden we meteen<br />

duidelijkheid over de impact op de fundering; zonder die informatie was de besluitvorming<br />

lastiger geweest en had de stremming van de spoorbrug langer kunnen duren”,<br />

aldus Reinier Kleissen, systeemspecialist kunstwerken bij ProRail.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 27


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Innovatieve vinding maakt volledige vervanging overbodig<br />

DUURZAAM RENOVATIESYSTEEM VOOR<br />

HOUTEN WATERBOUWCONSTRUCTIES<br />

Houtrot is rondom waterbouwkundige constructies een veel voorkomend probleem. Zéker<br />

op het niveau van de lucht-waterlijn, waar dergelijke samenstellingen het meeste te verduren<br />

hebben. Waterschommelingen, stroming, drijvend afval, blootstelling aan (zout)water,<br />

inwerking van chemicaliën: het zijn slechts enkele factoren die de levensduur van het hout<br />

aanzienlijk kunnen bekorten en ervoor zorgen dat de constructie begint te rotten. Als oplossing<br />

wordt traditioneel vaak gekozen voor een volledige vervanging van de aangetaste structuren<br />

of plaatselijk kort levensduurverlengend onderhoud op en rond de waterlijn. Alternatieven die<br />

beide echter behoorlijk kostbaar en tijdrovend zijn...<br />

Tekst Chris Elbers<br />

Beeld Griekspoor<br />

Griekspoor biedt als multifunctionele speler<br />

in de civiele techniek met het in eigen huis<br />

ontwikkelde renovatiesysteem 'De Bever' een<br />

innovatieve en duurzame oplossing voor bovengenoemd<br />

probleem. Inmiddels staat de<br />

teller al op ruim 400 meerpalen, waarbij het<br />

systeem op verschillende locaties en binnen<br />

diverse projectkaders succesvol is toegepast.<br />

"Met ‘De Bever' verlengen we de levensduur<br />

van meerpalen door alléén het aangetaste deel<br />

te vervangen en de bestaande structuur te behouden",<br />

zegt Scott Griekspoor, Operationeel<br />

Directeur binnen het Nieuw-Vennepse familiebedrijf.<br />

"Dat resulteert niet alleen in een verlengde<br />

levensduur die vergelijkbaar is met een<br />

volledige vernieuwing. Het zorgt ook voor een<br />

sterk gereduceerde milieu-impact, lagere kosten<br />

en minder overlast voor de omgeving."<br />

HOOFDPIJLERS<br />

De beginselen van het gepatenteerde meerpalenrenovatiesysteem<br />

heeft Griekspoor voor<br />

een groot deel opgepikt in de natuur, zo blijkt.<br />

"Bevers staan bekend om hun vaardigheid in<br />

het bouwen en herstellen van houten constructies.<br />

Tegelijk zijn het harde en efficiënte werkers.<br />

Karaktertrekken die je één-op-één terugvindt<br />

in ons bedrijf en deze vinding", vervolgt Jop<br />

Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug in Muiderberg herstelde Griekspoor met behulp van<br />

het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De Bever' ook het remmingwerk.<br />

In opdracht van Hoogheemraadschap van Rijnland renoveerde<br />

Griekspoor het remmingwerk en het leuningwerk van het<br />

bedieningsgebouw met het renovatiesysteem 'De Bever'.<br />

28 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug in Muiderberg herstelde<br />

Griekspoor met behulp van het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De<br />

Bever' ook het remmingwerk.<br />

In opdracht van Hoogheemraadschap van Rijnland renoveerde Griekspoor<br />

het remmingwerk en het leuningwerk van het bedieningsgebouw met het<br />

renovatiesysteem 'De Bever'.<br />

van Geffen, binnen Griekspoor verantwoordelijk<br />

voor de projectcoördinatie op de afdeling<br />

Techniek. "Duurzaamheid, efficiency en betrouwbaarheid<br />

zijn namelijk de hoofdpijlers van<br />

'De Bever', dat qua principe al even slim is als<br />

eenvoudig." In plaats van meerpalen en/of remmingwerken<br />

geheel te vernieuwen of plaatselijk<br />

met epoxyhars te herstellen, biedt het systeem<br />

de mogelijkheid om alleen het aangetaste deel<br />

te vervangen door hout, staal of kunststof en op<br />

die manier de levensduur te verlengen. "We zagen<br />

de meerpaal of het remmingwerk tot onder<br />

het rotte gedeelte, onder de waterlijn, af", legt<br />

Jop het proces uit. "Vervolgens wordt er met<br />

behulp van de stalen klemconstructie 'De Bever'<br />

een vernieuwde houten, stalen of kunststof kop<br />

bovenop gemonteerd."<br />

KLIMAAT<br />

In 2<strong>05</strong>0 wil de overheid klimaatneutraal zijn.<br />

Tegen 2030 wordt de CO 2<br />

-uitstoot ten opzichte<br />

van 1990 met 60% verminderd. Het renovatiesysteem<br />

'De Bever' helpt hierbij door de benodigde<br />

paalkoppen in de werkplaats voor te bereiden.<br />

Hierdoor zijn op locatie minder grote machines<br />

vereist en wordt in vergelijking met volledige vernieuwing<br />

maar liefst 70% CO 2<br />

per paal bespaard.<br />

MILIEU<br />

Met de 'De Bever' zorgt Griekspoor voor veilige<br />

vaarwegen en wegen met minimale milieubelasting.<br />

Niet alleen blijft 80% van de meerpaal intact,<br />

de nieuwe paalkop is ook nog eens gemaakt van<br />

FSC ® -gecertificeerd hardhout. Gebruikmaking<br />

van kleinere machines zorgt daarnaast voor minder<br />

geluid en bevordert de biodiversiteit.<br />

CIRCULARITEIT<br />

'De Bever' scoort hoog op de Ladder van<br />

Lansink (trede B), de nationale standaard op het<br />

gebied van afvalbeheer. Zo worden afgezaagde<br />

paalkoppen hergebruikt, bijvoorbeeld als schors<br />

voor speelondergronden. De kern van de palen,<br />

vaak nog in goede staat, worden verwerkt tot<br />

tussen- en onderklossen en overige onderdelen<br />

van een samengesteld remmingwerk.<br />

BIODIVERSITEIT<br />

Door gebruik te maken van kleinere machines<br />

wordt de geluids- en stankoverlast voor de<br />

omgeving beperkt. Verder blijft de bestaande<br />

meerpaal tot onder de lucht-waterlijn gehandhaafd.<br />

Daardoor is er geen kans op welvorming<br />

en wordt de flora en fauna niet verstoord.<br />

DE MENS<br />

'De Bever' vermindert milieuschade en verbetert<br />

de werkomstandigheden. Als gevolg van minder<br />

brandstofuitstoot en een volledige voorbereiding<br />

in de werkplaats hoeven medewerkers niet in het<br />

water te werken. Dat resulteert op de werklocatie<br />

in een efficiënte en snelle uitvoering. ●<br />

PASSEND BIJ MVOI<br />

'De Bever' verlengt niet alleen de levensduur van bestaande houtconstructies in de<br />

waterbouw. De techniek speelt ook een belangrijke rol rondom het bevorderen van<br />

ambitieus Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI). "Ons<br />

renovatiesysteem draagt specifiek bij aan de maatschappelijke thema’s die binnen<br />

MVOI centraal staan, waaronder klimaat, milieu, circulariteit, biodiversiteit en mensgerichte<br />

initiatieven", aldus Scott Griekspoor.<br />

Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug<br />

in Muiderberg herstelde Griekspoor met behulp van<br />

het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De<br />

Bever' ook het remmingwerk.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 29


Een multifunctioneel familiebedrijf in de civiele techniek<br />

Renoveer meerpalen snel en<br />

duurzaam met het innovatieve<br />

renovatiesysteem 'De Bever'<br />

www.griekspoor.nl


Werken bij Antea Group<br />

Antea Group begon ruim zeventig jaar geleden als een tweemansbedrijf in Friesland. Inmiddels zijn wij uitgegroeid<br />

tot het thuis van 1700 trotse ingenieurs en adviseurs. Je vindt bij ons de allerbeste vakspecialisten<br />

van Nederland. Mensen die projecten verder brengen. Denkers en doeners. En we zijn altijd op zoek naar<br />

de beste mensen. Maak jij ons mooier met jou?<br />

Ervaren Constructeur<br />

Jouw expertise, onze kunstwerken:<br />

van ontwerp tot uitvoering!<br />

Senior adviseur beweegbare kunstwerken<br />

Breng beweging in kunstwerken met<br />

jouw technische creativiteit!<br />

Projectleider Kunstwerken<br />

Leid projecten, inspireer teams,<br />

en creëer kunstwerken in infrastructuur!


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Antea Group pleit ervoor om aandrijfmechanismes op een meer realistischere manier te beoordelen.<br />

Antea Group is in staat om bestaande beweegbare bruggen<br />

te conformeren aan de huidige stand der techniek en ervoor<br />

te zorgen dat ze voorzien worden van een CE-markering.<br />

Realistisch rekenen aan bewegingswerken<br />

INSTANDHOUDING EN ONDERHOUD<br />

VAN BEWEEGBARE BRUGGEN<br />

Beweegbare bruggen zijn wat betreft instandhouding complexer dan vaste kunstwerken. Dit<br />

heeft er mee te maken dat de verschillende componenten (civiele constructie, bewegingswerk<br />

en installatie) afzonderlijke ontwerplevensduren hebben. Vervanging is een kostbare<br />

aangelegenheid, daarom streven we waar het kan naar instandhouding. Vanuit het borgen van<br />

de constructieve veiligheid zien we dat als bewegingswerken simpelweg worden getoetst aan<br />

de huidige normen, deze vaak niet voldoen en vervanging om de hoek komt kijken. Antea Group<br />

pleit ervoor om aandrijfmechanismes op een meer realistischere manier te beoordelen. Daarbij<br />

kunnen bijvoorbeeld kleine wijzigingen in de aandrijflijn ervoor zorgen dat bewegingswerken<br />

wél behouden kunnen blijven en constructief veilig zijn. Het ingenieurs- en adviesbureau heeft<br />

daar de experts voor in huis en kan zelfs bogen op wetenschappelijk onderzoek.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld DMB Elektrotechniek<br />

Het beoordelen van de constructieve veiligheid<br />

van beweegbare bruggen raakt meerdere aspecten.<br />

“Enerzijds heb je een vaste constructie, maar<br />

daarnaast ook een dynamische component die<br />

beoordeeld moet worden”, zegt Jan Roeleveld,<br />

projectmanager bij Antea Group. “De vigerende<br />

normen zijn theoretisch ingestoken op vermoeiing,<br />

wat betekent dat je -plat gezegd- de aandrijving<br />

vaak kapot rekent, terwijl in de praktijk<br />

nog geen degradatie waarneembaar is. Zo’n beschouwing<br />

druist tegen het gevoel in. Dat was<br />

ook de reden dat Kodo Sektani, één van onze<br />

gewaardeerde ingenieurs, hier wetenschappelijk<br />

onderzoek naar is gaan doen. Aan de hand van<br />

zijn onderzoek kan in de toekomst een bestaand<br />

bewegingswerk op een meer praktische en realistische<br />

manier benaderd worden, waarbij instandhouding<br />

aantoonbaar een veilige optie is.”<br />

MACHINERICHTLIJN<br />

Juist vanwege die bewegende component valt<br />

een beweegbare brug tegenwoordig ook onder<br />

de machinerichtlijn, terwijl ze daar vele decennia<br />

geleden niet op zijn ontworpen. “De machinerichtlijn<br />

is initieel bedacht voor de industrie en<br />

beschrijft veiligheidscriteria waaraan machines in<br />

een afgesloten productiefabriek dienen te voldoen”,<br />

zegt Sander Jussen, projectingenieur bij<br />

Antea Group. “Bij beweegbare bruggen gaat het<br />

om ‘machines’ in een dynamische omgeving, waar<br />

fietsers, voetgangers en auto’s overheen rijden, en<br />

schepen onderdoor varen. Dat maakt dat de interpretatie<br />

van de machinerichtlijn steeds maatwerk<br />

32 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Door bewegingswerken slim te beschouwen kunnen ze vaak op een constructief veilige manier worden behouden.<br />

is. Wij zijn thuis in het inventariseren van de risico’s<br />

om van daaruit op een pragmatische en kostenefficiënte<br />

manier maatregelen te treffen die die de<br />

veiligheid van het object waarborgen.”<br />

CE-MARKERING<br />

Nieuwe beweegbare bruggen worden ontworpen<br />

en gebouwd met een CE-certificering, zegt<br />

Jan. “Want de aannemer die de brug bouwt, is de<br />

fabrikant. Maar voor een bestaande brug die 50<br />

jaar geleden is gebouwd is dat lastiger. De verantwoordelijkheid<br />

voor een veilig functioneren en het<br />

in kaart brengen daarvan, ligt bij de beheerder van<br />

het object. De kracht van Antea Group is dat we<br />

alle disciplines in huis hebben. Niet alleen inspecteurs,<br />

maar ook civiele ingenieurs, werktuigbouwkundigen,<br />

CE-adviseurs en elektrotechneuten,<br />

kortom, mensen die vaardig zijn op dynamische<br />

constructies. We weten waar we het over hebben.<br />

Op die manier zijn we in staat om bestaande beweegbare<br />

bruggen te conformeren aan de huidige<br />

stand der techniek en ervoor te zorgen dat ze<br />

voorzien worden van een CE-markering.”<br />

PERIODIEK ONDERHOUD ZEVEN<br />

BRUGGEN MERWEDEKANAAL<br />

Een actueel voorbeeld van zo’n aanpak vormt<br />

het periodiek onderhoud aan zeven beweegbare<br />

bruggen in het Merwedekanaal, waar Antea<br />

Group in een bouwteamverband is ingeschakeld<br />

door de provincie Zuid-Holland. “Het gaat<br />

om zes elektromechanisch aangedreven bruggen<br />

en één hydraulisch aangedreven brug. Eén<br />

exemplaar is een monumentale draaibrug uit de<br />

19e eeuw, de overige kunstwerken zijn in de jaren<br />

zestig en zeventig van de vorige eeuw gebouwd.<br />

Het doel is om ze op te waarderen, zodat<br />

ze CE-gemarkeerd worden en bovendien de<br />

komende vijftien jaar onderhoudsvrij zijn”, legt<br />

Sander uit. “Iedere brug is maatwerk en wordt<br />

in zes weken volledig gerenoveerd. Afhankelijk<br />

van de situatie wordt het motorvermogen opgewaardeerd,<br />

de elektrische installatie vernieuwd<br />

en krijgt de reminstallatie een upgrade om aan<br />

de hogere veiligheidsstandaard te voldoen.”<br />

“Ook bij de bruggen in het Merwedekanaal<br />

conformeren we alle bruggen aan de vigeren-<br />

de normen. Door de bewegingswerken slim te<br />

beschouwen kunnen we ze op een constructief<br />

veilige manier behouden. Tandwielkasten en<br />

aandrijflijnen zijn over het algemeen grote kostenposten.<br />

Als je die niet hoeft te vernieuwen,<br />

wordt aanzienlijk op maatschappelijke kosten<br />

bespaard. En het is bovendien ook een veel<br />

duurzamere keuze”, stelt Sander terecht.<br />

Getriggerd door dit onderwerp? Beluister dan<br />

zeker ook onze podcastserie ‘de wereld van beweegbare<br />

bruggen’. ●<br />

Beweegbare bruggen zijn wat betreft instandhouding complexer dan vaste kunstwerken.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 33


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Op de Oosterweelverbinding is<br />

zowel Green Terramesh (GTM)<br />

toegepast, aangevuld met<br />

grond, als Mineral Terramesh<br />

(MTM) en Terramesh System<br />

(TMS), aangevuld met stenen.<br />

ESTHETISCHE EN BETAALBARE<br />

GRONDWAPENING<br />

De Oosterweelverbinding is het project om de Antwerpse Ring (R1) langs de noordkant te sluiten.<br />

In het huidige plan (BAM-tracé) van de Vlaamse regering wordt de Expresweg (E34) ter hoogte van<br />

de Blokkersdijk op de Linkeroever via een tunnel (de Oosterweeltunnel) onder de Schelde geleid<br />

en via bijkomende tunnels onder het Albertkanaal verbonden met de R1 ter hoogte van Merksem<br />

en Deurne. Initieel stelde studiebureau BAM voor dit laatste deel een dubbeldeksbrug (de Lange<br />

Wapperbrug) voor, maar deze werd in de recentere plannen vervangen door een tunnel.<br />

Tekst en beeld Texion Geokunststoffen<br />

34 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Met Terramesh kan je grillige geometrische vormen realiseren, wat nodig was in de buurt van de kunstwerken en voor de bruggenhoofden.<br />

Ruimtegebrek is een uitdaging bij de aanleg<br />

van nieuwe op- en afritten voor de bestaande<br />

wegen. Taluds die hun natuurlijke helling behouden<br />

nemen te veel plaats in. Naast de nieuwe<br />

constructie ligt immers een andere weg,<br />

een fietspad, een waterloop of staat bebouwing.<br />

Taluds moeten dan ook zo steil mogelijk<br />

gebouwd worden. Hiervoor biedt het principe<br />

van gewapende aarde een oplossing. In de<br />

aanvulgrond worden lagen kunststof of een<br />

stalen vlechtwerk met grote sterkte en kleine<br />

vervorming aangebracht. Dankzij hun wrijving<br />

met de lagen aanvulgrond is het talud stabiel.<br />

EEN ESTHETISCHE<br />

EN BETAALBARE<br />

GRONDWAPENING BOUWEN<br />

Als de ontwerper de helling een mooi en milieuvriendelijk<br />

aspect wil geven, moet het mogelijk<br />

zijn om op de vaak steile helling vegetatie<br />

te laten groeien. Een stalen vlechtwerk:<br />

sterk en toch doorlaatbaar.<br />

De meest duurzame en tegelijkertijd meest<br />

milieuvriendelijke oplossing is in dit geval de<br />

stabiliteit van de helling te verzekeren door het<br />

inbouwen van een stalen vlechtwerk. Zo’n net<br />

wapent de grond niet alleen, het stelt u ook in<br />

staat om een mooie, groene dagzijde met vegetatie<br />

te creëren of u kunt uiteraard ook opteren<br />

voor een afwerking met breukstenen.<br />

Geokunststoffen, waaronder geogrids, zijn zeer<br />

geschikt voor de realisatie van steile taluds met<br />

gewapende aarde. De berekeningmethodes<br />

om sterkte in functie van de langeduurbelasting<br />

te berekenen zijn vergelijkbaar voor de<br />

meeste producten. Meestal gebruikt men de<br />

methode Bishop met glijcirkels en schuifspanningen.<br />

Terramesh is een totaalsysteem dat de<br />

grond niet alleen horizontaal wapent, maar ook<br />

uitvoering zonder bekisting mogelijk maakt.<br />

“De aannemer kan uitsluitend vanaf de kant<br />

van de aanvulling werken. Gezien de helling<br />

van de taluds (70° en meer) en de hoogte<br />

tot 17 meter, is dit een belangrijk voordeel”,<br />

legt Steven De Maesschalck van Texion uit.<br />

“De Terramesh-elementen worden als units<br />

geleverd, inclusief wapening, dagzijde, erosiewerend<br />

geotextiel en beugels die de 70°hoek<br />

met de horizontaal vastzetten.”<br />

Dit totaalsysteem resulteert in een grote efficiëntie<br />

bij het plaatsen. Met Terramesh kan<br />

je grillige geometrische vormen realiseren,<br />

wat nodig was in de buurt van de kunstwerken<br />

en voor de bruggenhoofden. Op<br />

de Oosterweelverbinding is zowel Green<br />

Terramesh (GTM) toegepast, aangevuld<br />

met grond, als Mineral Terramesh (MTM)<br />

en Terramesh System (TMS), aangevuld met<br />

stenen. Terramesh beschikt over het BBAcertificaat<br />

(British Board of Agrément), waardoor<br />

het een gegarandeerde levensduur van<br />

meer dan 120 jaar biedt. ●<br />

Geokunststoffen, waaronder geogrids, zijn zeer<br />

geschikt voor de realisatie van steile taluds met<br />

gewapende aarde.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 35


BRUG & TUNNELBOUW<br />

RENOVATIE, VERSTERKING EN<br />

UITBREIDING VAN DE SCHIPHOLBRUG A9<br />

De werkzaamheden aan de Schipholbrug in de A9 zijn in volle gang. Het project wordt<br />

uitgevoerd in opdracht van Rijkswaterstaat en wordt met recht een technisch hoogstandje<br />

genoemd. Het is een gigantisch infraproject. Als de brug klaar is, is het de breedste<br />

basculebrug van Nederland. Maar wat verandert er eigenlijk allemaal aan de brug?<br />

Tekst: David van Goolen (GMICE), Dirk van der Poel en Dirk Feenstra (RC) Beeld: Iv<br />

De Schipholbrug is een belangrijk kunstwerk in<br />

de A9, en faciliteert de kruising tussen de A9,<br />

de Nieuwemeerdijk N231, de Ringvaart en de<br />

Schipholdijk. Het bestaat uit twee bruggen (noordelijk<br />

en zuidelijk) met twee beweegbare stalen<br />

vallen met elektromechanische bewegingswerken.<br />

De renovatie en uitbreiding omvatten onder<br />

andere de verbreding van de betondekken en de<br />

onderbouw, de renovatie van de basculekelder<br />

en de bouw van een nieuw bedieningsgebouw.<br />

Deze brugconstructie vereist een zorgvuldig ontwerp,<br />

planning, bouwmethoden en fasering om<br />

een veilige, efficiënte en duurzame brug te creëren<br />

die voldoet aan de groeiende verkeersvraag<br />

met een restlevensduur van 30 jaar.<br />

STALEN DEKKEN<br />

De Schipholbrug bestaat uit twee delen, één<br />

voor elke rijrichting. Elke brug is verdeeld in<br />

een westelijk aanbrug van ongeveer 85 meter<br />

lang, een oostelijke aanbrug van ongeveer 165<br />

meter lang en een beweegbaar deel van ongeveer<br />

20 meter overspanning.<br />

Onderdelen van de aandrijving – motor en tandwielkast.<br />

Voor de nieuwe situatie worden de twee bestaande<br />

stalen vallen en aandrijving compleet<br />

vervangen en verbreed aan weerszijden. Het<br />

beweegbare gedeelte van de brug bestaat<br />

uit een orthotroop rijdek, ondersteund door<br />

dwarsdragers en hoofdliggers. De stalen vallen<br />

van beide bruggen (noordelijk dek en zuidelijk<br />

dek) zijn nagenoeg identiek van opzet<br />

en detaillering, behalve in de breedte, vanwege<br />

het aantal rijstroken dat ze moeten faciliteren.<br />

Het noordelijk dek is significant breder<br />

dan het zuidelijke beweegbare dek.<br />

Voor de noordelijke brug wordt de ballastkist<br />

gevuld met een totale vaste ballast van circa<br />

442 ton. De vormgeving van de ballastkist van<br />

de zuidelijke brug wijkt in geringe mate af van<br />

Onderdelen van de tandwieloverbrenging.<br />

36 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

de noordelijke brug. De ballastkist van de zuidelijke<br />

brug, die een geringere breedte heeft,<br />

is gevuld met circa 362 ton vaste ballast.<br />

MECHANISCHE UITRUSTING<br />

De mechanische uitrusting van de Schipholbrug<br />

is van vitaal belang voor het betrouwbaar en beschikbaar<br />

functioneren van de brug. Het omvat<br />

verschillende componenten en systemen die samenwerken<br />

om de beweging, veiligheid en onderhoudbaarheid<br />

van de brug te waarborgen.<br />

Eén van de belangrijkste aspecten van de mechanische<br />

uitrusting is het bewegingsmechanisme<br />

van de brug. Dit elektromechanische<br />

bewegingswerk maakt het mogelijk om de<br />

bruggen onafhankelijk te openen en te sluiten<br />

voor de passage van schepen. Het omvat een<br />

robuust aandrijfsysteem, met elektrische motoren<br />

en tandwielmechanismen (panamawielrondsel<br />

aandrijving met krukdrijfstang), die<br />

zorgen voor de krachtige en nauwkeurige beweging<br />

van de beweegbare brugdelen.<br />

Daarnaast omvat de mechanische uitrusting<br />

een krukdrijfstangmechanisme dat zorgdraagt<br />

voor een opzetkracht (het ‘vergrendelen en beveiligen<br />

van de brug’) ten behoeve van de gegarandeerde<br />

gesloten ligging. Dit draagt bij<br />

aan de veiligheid van de brug en minimaliseert<br />

het risico op storingen.<br />

Ook worden sensoren en meetsystemen geïntegreerd<br />

in de mechanische uitrusting. Deze<br />

sensoren bewaken onder andere de positie,<br />

snelheid en krachten die op de brug worden<br />

uitgeoefend. Ze voorzien het controle- en bewakingssysteem<br />

van waardevolle informatie,<br />

waardoor het mogelijk is om de brug nauwkeurig<br />

te positioneren en te controleren op mogelijke<br />

afwijkingen gedurende de openings- en<br />

sluitingscycli. Op basis van deze gegevens kan<br />

tijdig onderhoud worden uitgevoerd om de<br />

optimale werking van de brug te waarborgen.<br />

Naast bovengenoemde systemen zijn ook andere<br />

mechanische componenten aanwezig zoals lagers,<br />

afdichtingen en noodaandrijving, en zijn beide<br />

vallen voorzien van een handaandrijving. Deze<br />

componenten spelen allemaal een cruciale rol bij<br />

het soepel functioneren van de brug en moeten<br />

regelmatig worden geïnspecteerd en onderhouden<br />

om optimale prestaties te garanderen.<br />

Om de brug in geopende stand te onderhouden,<br />

is in de basculekelder een vastzetinrichting voorzien<br />

voor het geval dat onderdelen van de aandrijving<br />

onderhouden of vervangen moeten worden.<br />

BETONDEKKEN<br />

Een belangrijk aspect van de renovatie en uitbreiding<br />

van de Schipholbrug is de verbreding<br />

van de bestaande, in het werk nagespannen,<br />

betondekken. Om de toegenomen capaciteitsvereisten<br />

(wegverbreding) te accommoderen,<br />

worden de bestaande betondekken verbreed<br />

en wordt een geavanceerde koppeling gemaakt<br />

tussen het bestaande en het nieuwe dek. Dit<br />

wordt gerealiseerd door het creëren van een<br />

geïntegreerd systeem van in te boren wapening<br />

in de bestaande betondekken en het vrijstralen<br />

van wapening om bijlegwapening te leggen.<br />

Deze koppeling zorgt ervoor dat de krachten<br />

die op de brug worden uitgeoefend, gelijkmatig<br />

worden verdeeld over het gehele brugdek. Zo<br />

worden de sterkte, stabiliteit en veiligheid gewaarborgd<br />

en ontstaat er een functioneel breder<br />

rijdek om de verbreding te faciliteren.<br />

BASCULEKELDER<br />

De basculekelder vormt een essentieel onderdeel<br />

van de Schipholbrug. Het speelt<br />

een cruciale rol bij het openen en sluiten<br />

van de beweegbare delen van de brug. De<br />

kelder biedt onderdak aan de mechanische<br />

uitrusting. Ook zorgt het voor de benodigde<br />

sterkte, stabiliteit en krachtinleiding tijdens<br />

het bewegingsproces van de aandrijving, die<br />

flinke krachten introduceert op de betonconstructies<br />

en fundering.<br />

De bestaande basculekelder wordt gerenoveerd<br />

en aangepast om te voldoen aan de eisen<br />

van de nieuwe brugconfiguratie. Verschillende<br />

aanpassingen worden doorgevoerd, zoals het<br />

vervangen van de voegovergangen, het vernieuwen<br />

van het kelderdak en het versterken<br />

van de wanden en vloer. Ook de<br />

voorwand wordt tot een hoogte<br />

van circa 0,5 meter boven NAP<br />

volledig gesloopt en herbouwd.<br />

Deze renovatiewerkzaamheden<br />

zorgen ervoor<br />

dat de kelder<br />

de verhoogde<br />

belastingen en<br />

krachtswerking kan<br />

weerstaan en blijft voldoen<br />

aan de constructieve<br />

veiligheidsnormen met de beoogde<br />

restlevensduur van 30 jaar. Om plaats<br />

te bieden aan de nieuwe configuratie van de<br />

Overzicht stalen vallen en mechanische uitrusting<br />

(met zicht in de kelder).<br />

brug (wegverbredingen), wordt de basculekelder<br />

uitgebreid aan de noordzijde en zuidzijde.<br />

BEDIENGEBOUW<br />

Aan de noordzijde van de Schipholbrug wordt<br />

een nieuw bedieningsgebouw gebouwd. De<br />

bestaande bedientoren wordt volledig gesloopt.<br />

Het nieuwe bediengebouw wordt gerealiseerd<br />

als een ‘doos-in-doos’-constructie.<br />

Het bedieningsgebouw is zo ontworpen dat<br />

het een veilige en comfortabele werkomgeving<br />

biedt voor het personeel dat de brug bedient.<br />

Hoewel aan het directe oog onttrokken voor<br />

het wegverkeer, is het bediengebouw architectonisch<br />

ontworpen en ingepast met oog voor<br />

functionaliteit en esthetiek.<br />

Het bedieningsgebouw is voorzien van afgeronde<br />

hoeken en verschillende ontwerpkenmerken<br />

om visueel los te staan van het<br />

brugdek. Hierdoor wordt het gebouw een herkenbaar<br />

element op de locatie en draagt het<br />

bij aan de algehele uitstraling van de brug. ●<br />

Bediengebouw – Noordzijde en afgeronde hoeken.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 37


BRUG & TUNNELBOUW<br />

RENOVATIE VAN KUNSTWERKEN<br />

MET GEGOLFD STAAL:<br />

sterk, duurzaam en efficiënt<br />

In de decennia na de Tweede Wereldoorlog zijn er ontzettend veel kunstwerken zoals bruggen,<br />

tunnels en duikers aangelegd, die inmiddels aan groot onderhoud of vervanging toe zijn.<br />

Ze naderen het einde van hun levensduur of voldoen niet aan de eisen voor de toegenomen<br />

verkeersintensiteit en -belasting. ViaCon Bergschenhoek Civiele Techniek (ViaCon BCT) biedt<br />

diverse innovatieve, duurzame constructies van gegolfd staal voor de gww-sector.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld ViaCon Bergschenhoek Civiele Techniek<br />

“Het compleet vervangen van verouderde bruggen<br />

en duikers zorgt vaak voor grote verkeershinder,<br />

lange doorlooptijden en hoge kosten”,<br />

zegt Dick van der Linde van ViaCon BCT. “Onze<br />

gegolfd stalen constructies zijn een kosteneffectieve<br />

en duurzame oplossing zonder ingrijpende<br />

sloop of verkeersomleidingen, waarbij de snelle<br />

en efficiënte uitvoering zorgt voor minimale verstoring<br />

voor de omgeving. Ze zijn daarom een<br />

aantrekkelijk alternatief.”<br />

VAN DUIKERBUIS TOT<br />

VERKEERSTUNNEL<br />

De ViaCon Group is actief in negentien landen<br />

in Europa en heeft ruime ervaring met het renoveren<br />

van kunstwerken met gegolfd staal. Van<br />

een kleine duikerbuis tot een grote verkeerstunnel.<br />

“Op basis van projectspecifieke gegevens<br />

onderzoeken wij of de bestaande constructie<br />

gerenoveerd kan worden met een ViaCon BCToplossing.<br />

Uit onze bibliotheek met meer dan<br />

400 standaard duiker- en tunnelprofielen kunnen<br />

we voor elke situatie het best passende profiel<br />

aandragen. Wij adviseren, berekenen, engineeren,<br />

produceren en leveren de constructie.<br />

Uiteraard zorgen we dat het ontworpen profiel<br />

voldoet aan de huidige eisen en normen voor<br />

verkeersbelasting”, vervolgt Dick.<br />

Renovatie van een brug door toepassing van een muilprofiel duiker.<br />

PULL-IN OF BUILD-IN METHODE<br />

Dick licht de twee veelgebruikte methoden van<br />

ViaCon BCT toe: “Bij de Pull-in methode wordt<br />

een nieuw stalen profiel in de bestaande constructie<br />

getrokken. Dit wordt veel gebruikt bij beperkte<br />

ruimte, zoals onder bestaande bruggen.<br />

De Build-in methode daarentegen wordt toege-<br />

38 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

prefab op maat gemaakt”, vervolgt Dick. Bij beide<br />

methodes wordt de tussenruimte opgevuld<br />

met een semi-vloeibaar vulmiddel dat na verharding<br />

steundruk geeft aan de nieuwe tunnel.<br />

ViaCon BCT voert een project altijd samen met<br />

een gww-aannemer uit. “Zij zorgen voor het<br />

droogzetten, schoonmaken en zo nodig het<br />

aanbrengen van de glijbalken en het kraanwerk,<br />

wij verzorgen de rest.”<br />

Renovatie van twee betonnen duikers in de N9 bij Alkmaar.<br />

past als er voldoende ruimte is om een nieuwe<br />

constructie in de bestaande te bouwen en te<br />

monteren. Deze wordt ook toegepast bij projecten<br />

waar het verlies aan doorstroomoppervlakte<br />

of het verkleinen van het profiel van vrije ruimte<br />

tot een minimum beperkt moet worden, of wanneer<br />

de bestaande constructie in de lengte van<br />

richting verandert.” De gegolfd stalen plaatelementen<br />

zijn qua maatvoering en gewicht zo afgestemd<br />

dat het gehele proces met de hand uitgevoerd<br />

kan worden en zijn voorzien van flenzen om<br />

ze aan de binnenzijde af te monteren. “De speciale<br />

elementen zoals knikken en bochten worden<br />

op locatie nauwkeurig ingemeten en in de fabriek<br />

WAAROM VERVANGEN ALS<br />

RENOVATIE MOGELIJK IS?<br />

Renovatie met gegolfd staal biedt vele voordelen:<br />

snelheid van bouwen, minder impact op het<br />

milieu, upgrade van het draagvermogen van de<br />

constructie en een significante kostenbesparing.<br />

“Daarnaast zorgt het voor minimale hinder voor<br />

de omgeving en het verkeer tijdens de renovatie,<br />

zoals bewezen in projecten langs drukke wegen<br />

zoals de N9 bij Alkmaar. Met een ontwerplevensduur<br />

van meer dan 100 jaar en minimale onderhoudskosten,<br />

is het een duurzame oplossing voor<br />

verouderde infrastructuur en zeker de moeite<br />

waard om te overwegen”, zegt Dick tot slot. ●<br />

Renovatie van duikers, bruggen en<br />

tunnels met gegolfd stalen profielen<br />

Snelle methode om<br />

levensduur van<br />

kunstwerk te verlengen<br />

Duurzame &<br />

constructieve<br />

oplossing<br />

Minimale overlast<br />

voor verkeer en<br />

omgeving<br />

sales@viacon-bct.nl I 010-5242650<br />

www.gegolfdstaal.nl<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 39


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Veiligheid en esthetiek versterken elkaar<br />

LED-VERLICHTING MAAKT<br />

OPMARS IN OPENBARE RUIMTE<br />

Piet Devriese van LEDtechnic ziet een toenemende belangstelling voor LED-verlichting in<br />

de openbare ruimte. Denk aan fiets- en voetgangersbruggen, tunnels, perronovergangen,<br />

openbare verlichting, trappen en zitelementen. Niet zonder reden: LED-verlichting scoort qua<br />

veiligheid en esthetiek hoog. Mooi voorbeeld is de spectaculaire fiets- en voetgangersbrug over<br />

de Watersportbaan in Gent.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld LED Technic<br />

“Verlichting is als een huwelijk tussen de esthetische<br />

eisen en wensen van de ontwerper<br />

en het behalen van een bepaald verlichtingsniveau<br />

en lichtbeeld, om vervolgens te kijken<br />

hoe we de verlichting geïntegreerd krijgen in<br />

het ontwerp”, aldus Piet Devriese, eigenaar<br />

van LEDtechnic. Het Belgische bedrijf is ruim<br />

twintig jaar specialist in lineaire verlichting voor<br />

openbare ruimten. Belangrijke kenmerken van<br />

haar LED-verlichting zijn dat het waterdicht en<br />

slagvast is en van Belgisch fabricaat. Het is bestand<br />

tegen zowel voertuigen als vandalisme.<br />

In grote lijnen zijn er twee toepassingen. Ten<br />

eerste als zichtbare of indirecte lichtlijnen in<br />

bestratingen, keerwanden en muren, zitbanken<br />

en trappen; zowel in beton of metaal. En<br />

twen tweede als leuningverlichting van (fietsof<br />

voetgangers) bruggen en trappen. Piet:<br />

“De mogelijkheden van onze LED-verlichting<br />

zijn eindeloos. Van geïntegreerde LEDrail verlichting<br />

in een leuning en indirecte verlichting<br />

in een trap tot LED-markeringsverlichting van<br />

voetpaden en winkelgebieden. Zelfs qua kleurstelling<br />

is er veel mogelijk. Zo passen we bijvoorbeeld<br />

amber-kleurige LED’s veel toe in zones<br />

met nachtdieren.”<br />

EEN STUK VEILIGER<br />

Op de vraag naar het voordeel van lineaire LEDverlichting<br />

ten opzichte van reguliere puntverlichting,<br />

antwoordt Piet: “De juiste verlichting heeft<br />

een positief effect op de verkeersveiligheid. Daar<br />

waar onze LED-verlichting is toegepast in brugleuningen,<br />

zijn fietsers en voetgangers duidelijker<br />

herkenbaar dan met reguliere straatverlichting.<br />

LED-verlichting straalt namelijk uit naar 1,5 tot 2<br />

meter hoogte. Je ziet dus de gezichten en dat<br />

komt de sociale veiligheid ook ten goede. In een<br />

dergelijke toepassing is gezichtsherkenning belangrijker<br />

dan een hoog verlichtingsniveau.”<br />

Ook in brugleuningen wordt vaker LED-verlichting toegepast.<br />

VERFRAAIING<br />

OPENBARE RUIMTE<br />

De grotere mate van veiligheid verklaart<br />

deels de toenemende belangstelling voor<br />

LED-verlichting. De rol van de esthetische<br />

40 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

waarde van een brug, tunnel of zitelement,<br />

speelt ook een steeds grotere rol. “Verlichting<br />

in de openbare ruimte moet voldoen aan bepaalde<br />

verlichtingsnormen. Daarnaast verfraait<br />

het de openbare ruimte. Aangezien wij<br />

twintig jaar ervaring hebben en zo ongeveer<br />

alle situaties meegemaakt hebben, werken<br />

wij nauw samen met architecten en ontwerpers<br />

hoe de verlichting te integreren in het<br />

ontwerp. Tevens ontzorgen wij de aannemer<br />

met onze totaaloplossing. Wij leveren en<br />

installeren complete verlichtingssystemen,<br />

inclusief alle componenten als voeding, bekabeling,<br />

sturing en LED-modules.” Mooi<br />

voorbeeld hiervan is het spectaculaire ontwerp<br />

van de fiets- en voetgangersbrug over<br />

de Watersportbaan in Gent. “Hier werd de<br />

verlichting op een totaal andere manier benaderd”,<br />

legt Piet uit. “De lichtontwerper<br />

bedacht een positionering van de armaturen<br />

laag tegen het brugdek. Een gedeelte is horizontaal<br />

gericht om het brugdek aan te lichten<br />

en dus bedoeld voor de veiligheid van<br />

de voorbijgangers. De rest van de armaturen<br />

is gericht naar de structuur van de brug<br />

De brug in Gent is een mooi voorbeeld van functionaliteit en esthethiek.<br />

waardoor enerzijds het silhouet van de brug<br />

perfect wordt weergegeven en anderzijds de<br />

reflectie van de wand zorgt voor een mooie<br />

en subtiele gezichtsherkenning. Deze brug<br />

in Gent is slechts één voorbeeld, meer fraaie<br />

voorbeelden staan op onze website.” ●<br />

LED-leuningverlichting voor fiets- en voetgangersbruggen<br />

Maatwerk – Projectbegeleiding - Installatie<br />

LEDtechnic bvba – Vliegplein 55F – B-9991 Maldegem – info@ledtechnic.be - www.ledtechnic.be<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 41


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Bedrijf levert mechanisch deel van ballast- en lekwatersysteem<br />

POMPOPLOSSINGEN UIT ZWOLLE VOOR<br />

'S WERELDS LANGSTE AFGEZONKEN TUNNEL<br />

Femern Link Contractors (FLC) bouwt momenteel de Fehmarnbelt-verbinding, 's werelds langste<br />

afgezonken tunnel die vanaf 2029 Denemarken en Duitsland met elkaar moet verbinden.<br />

De 18 kilometer lange constructie is een belangrijk onderdeel van het toekomstige Europese<br />

transportnetwerk en zal een aanzienlijke bijdrage leveren aan de groene transitie van de<br />

transportsector. Tegelijk zorgt de tunnel na realisatie voor een stevige verkorting van de reistijd<br />

tussen de twee landen. Vanderkamp - The Dutch Water Engineers uit Zwolle verzorgt<br />

in opdracht van FLC onder meer het mechanisch deel van het ballast- en lekwatersysteem.<br />

Tekst Chris Elbers<br />

Beeld Femern A/S en Michiel Wiegandt<br />

Het in 2020 gestarte zeer omvangrijke werk betreft<br />

de realisatie van het grootste infrastructuurproject<br />

van Denemarken. Wanneer de werkzaamheden<br />

zijn afgerond, zal de Fehmarnbelt-tunnel<br />

Rødbyhavn in Denemarken verbinden met het<br />

eiland Fehmarn in Duitsland. De verbinding<br />

krijgt een tweebaans snelweg in beide richtingen<br />

en twee geëlektrificeerde spoorlijnen,<br />

waardoor snel reizen tussen Denemarken en<br />

Duitsland mogelijk is. Een voordeel waarvan zowel<br />

forenzen, bedrijven als de toeristische sector<br />

optimaal zullen profiteren. Auto's kunnen de afgezonken<br />

tunnel in 10 minuten oversteken, treinen<br />

doen er slechts 7 minuten over.<br />

BOUW EN ONSHORE-<br />

ACTIVITEITEN<br />

Naast de bouw van de afgezonken tunnel zélf<br />

omvat het project ook onshore-activiteiten<br />

aan zowel de Deense als de Duitse kant. FLC<br />

is verantwoordelijk voor het ontwerp en de<br />

bouw van de afgezonken tunnel, portalen en<br />

hellingbanen aan beide uiteinden van de tunnel<br />

in Rødbyhavn en Puttgarden. Daarnaast<br />

bouwt het in een 500.000 m 2 grote werkhaven<br />

en een speciale tunnelfabriek faciliteiten voor<br />

de levering en het prefabriceren van de benodigde<br />

tunnelelementen, waarvoor onder andere<br />

360.000 ton wapening, 3,2 miljoen m 3 beton<br />

en 2 miljoen m 3 zand is benodigd. FLC verzorgt<br />

tevens de accommodatiefaciliteiten, ook wel<br />

bekend als het 'Tunneldorp' in Rødbyhavn, dat<br />

huisvesting biedt aan de FLC-medewerkers.<br />

Tunnelportaal in Denemarken. (Illustratie: Femern A/S)<br />

Wouter Potappel, branchemanager namens Vanderkamp.<br />

(Beeld: Michiel Wiegandt)<br />

42 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

TEAMWORK<br />

Vanderkamp tekent met onder meer de levering<br />

van het mechanisch deel van het ballast- en lekwatersysteem<br />

voor een flinke bijdrage aan het<br />

project. Daarbij komt de ruime expertise van de<br />

specialist in tijdelijke pompoplossingen op het<br />

gebied van oppervlaktewater, drinkwater, afvalwater,<br />

industriewater en firefighting goed van pas.<br />

Dat zegt Wouter Potappel, namens Vanderkamp<br />

als branchemanager nauw betrokken bij het project.<br />

"Nadat we in november 2022 de aanvraag<br />

tot levering van beide systemen hadden ontvangen,<br />

kwamen we tot de conclusie dat we met FLC<br />

een engineersovereenkomst moesten aangaan<br />

om tot een goed en functioneel design te komen.<br />

Vanaf mei 2023 tot oktober 2023 zijn we daarmee<br />

samen met FLC, de contractpartners van FLC en<br />

onze onderaannemers als één hecht team aan de<br />

slag gegaan. Uiteindelijk hebben we de uitvraag<br />

ontvangen voor de levering van het mechanisch<br />

deel van beide systemen."<br />

Impressie van de werkhaven in Rødbyhavn. (Illustratie: Femern A/S)<br />

MAATWERK<br />

Terwijl het ballastsysteem ervoor dient om tijdens<br />

het afzinken van een aantal van de in totaal 79<br />

tunnelelementen water in- en uit te laten, zorgt<br />

het lekwatersysteem ervoor dat bij eventuele lekkages<br />

water uit diezelfde elementen kan worden<br />

gepompt. "Het zijn twee aparte systemen, die per<br />

tunnelelement worden ingezet", legt Wouter uit.<br />

"Wanneer het ene element is afgezonken, worden<br />

de systemen opnieuw gebruikt voor het volgende."<br />

Vanderkamp heeft de taak om beide systemen te<br />

voorzien van de juiste apparatuur die nauw aansluit<br />

bij de gevraagde functionaliteit én capaciteit.<br />

Per tunnelelement zal gebruik worden gemaakt<br />

van vier ballastpompen (2x lage druk, 2x hoge<br />

druk), tien lekwaterpompen, 500 meter HDPEleidingwerk<br />

(diameter 110 mm tot 315 mm), circa<br />

honderd afsluiters en ongeveer vijftig meetsensoren<br />

(flowmeters DN100/DN300, niveausensoren en<br />

druksensoren). Componenten die te zijner tijd stuk<br />

voor stuk vanuit Zwolle naar Denemarken worden<br />

getransporteerd. Daarbij blijft het echter niet, zo<br />

blijkt. "We zijn ook gevraagd om tijdens de installatie<br />

van de systemen te assisteren. Verder dragen<br />

we bij aan de engineering van een tiental speciale<br />

tunnelelementen die gaan dienen als technische<br />

ruimten", aldus Wouter, die namens Vanderkamp<br />

zijn trots laat blijken over de participatie aan het<br />

prestigieuze project. "Het is één van de grootste<br />

opdrachten die we in ons 30-jarig bestaan hebben<br />

mogen ontvangen. Maar we hebben alle expertise<br />

en technieken aan boord om ook déze klus samen<br />

met onze opdrachtgever en projectpartners tot<br />

een goed einde te brengen." ●<br />

Femern Bælt tunneldoorsnede. (Illustratie: Femern A/S)<br />

Rødbyhavn, maart <strong>2024</strong>: tunnelelementenfabriek, werkhaven. (Illustratie: Femern A/S)<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 43


BRUG & TUNNELBOUW<br />

Protectosil ® producten van Evonik bieden een langdurige bescherming van minerale bouwmaterialen.<br />

BESCHERMINGSMIDDELEN VOOR<br />

EEN DUURZAME, KOSTENEFFICIËNTE<br />

INFRASTRUCTUUR MET LANGE LEVENSDUUR<br />

Protectosil ® beschermingsmiddelen op basis van silaan hebben bewezen zeer effectief te<br />

zijn in het bereiken van een ongekend niveau van duurzaamheid en weerstand van minerale<br />

bouwmaterialen, zoals beton of natuursteen. De toepassing van deze middelen kan de<br />

onderhoudskosten verlagen en de onderhoudsintervallen verlengen, waardoor ze een zeer<br />

waardevol hulpmiddel zijn in de bouwsector. Onafhankelijke studies hebben aangetoond dat<br />

impregneren met silanen de levensduur van constructies met enkele decennia kan verlengen.<br />

Tekst en beeld Evonik<br />

De komende jaren staat Nederland voor een grote uitdaging bij het<br />

reviseren van de civiele infrastructuur. Om ervoor te zorgen dat het land<br />

veilig, bereikbaar en leefbaar blijft, zijn uitgebreide vervangings- en<br />

renovatie-inspanningen cruciaal. In 2021 bedroegen de uitgaven voor<br />

deze vernieuwingen 1,1 miljard euro. Volgens TNO zullen deze kosten<br />

volgend jaar naar verwachting verdubbelen tot 3,4 miljard euro per jaar<br />

in de komende twee decennia. Tegen het einde van de eeuw zullen de<br />

jaarlijkse kosten naar verwachting oplopen tot 3,7 miljard euro.<br />

Beton is een veelgebruikt bouwmateriaal vanwege zijn sterkte en duurzaamheid.<br />

De duurzaamheid van gebouwen die worden blootgesteld<br />

aan water dat chloride bevat, wordt echter beïnvloed doordat deze chlo-<br />

rideverbindingen corrosie kunnen veroorzaken als de verbindingen de<br />

stalen bewapening bereiken. Dit kan leiden tot schade en zelfs verlies<br />

van stabiliteit. Beschermingssystemen op basis van silaan van Evonik<br />

kunnen dit voorkomen door oppervlakken te hydrofoberen.<br />

ONGEKENDE DUURZAAMHEID<br />

De indringingsdiepte van het silaan is cruciaal voor een duurzame<br />

effectiviteit van de hydrofobering. Als geschikte hydrofoberingsmiddelen<br />

op de juiste manier worden aangebracht, vormen ze een beschermlaag<br />

van meer dan 10 millimeter diep, zelfs bij een enkele toepassing.<br />

Onder het merk Protectosil ® brengt Evonik beschermingsproducten<br />

op basis van silaan op de markt die minerale bouwmaterialen een<br />

44 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BRUG & TUNNELBOUW<br />

ongekende duurzaamheid en weerstand geven. Ze worden gebruikt<br />

als hydrofobe en oleofobe middelen, als corrosieremmers en als<br />

oppervlaktebeschermingsproducten, zoals in antigraffiti- of gevelbeschermingstoepassingen.<br />

VERLENGING VAN DE LEVENSDUUR<br />

VAN BESCHADIGDE GEBOUWEN<br />

Beschermende middelen op basis van silaan hebben bewezen zeer effectief<br />

te zijn bij het voorkomen, stoppen of verminderen van 77% van de<br />

oorzaken van schade aan gewapend beton. Onafhankelijke studies hebben<br />

aangetoond dat impregneren met Protectosil ® de levensduur van<br />

constructies met enkele decennia kan verlengen. Langere onderhoudscycli<br />

en lagere onderhoudskosten zijn het resultaat. Bovendien wordt<br />

de hoeveelheid beton die nodig is voor een vervangende constructie<br />

en reparatie verminderd, wat de duurzaamheid verbetert van beton, wat<br />

energie-intensief is om te produceren.<br />

FILES OVERWINNEN<br />

Duurzame mobiliteit op de weg is alleen mogelijk met een efficiënte infrastructuur.<br />

Statistieken tonen echter aan dat veel bruggen over de hele wereld<br />

dringend moeten worden gerenoveerd, en sommige zijn zelfs gesloten<br />

vanwege hun verslechterde toestand. Een betrouwbare oplossing voor<br />

dit probleem is het gebruik van een formulering met silanen, die bruggen<br />

van gewapend beton permanent beschermt tegen het binnendringen van<br />

water en tegen corrosie.<br />

PREVENTIE IS DE SLEUTEL<br />

Beschermende maatregelen met producten zoals Protectosil ® zijn kosteneffectief,<br />

waarbij preventieve maatregelen slechts 0,6% van de kosten van<br />

basisrenovatie of nieuwbouw kosten. Dit is een kleine prijs voor tientallen<br />

jaren extra gebruik, en het kan daardoor helpen optimaal gebruik te blijven<br />

maken van wegen en bruggen. ●<br />

Beschadigingen in beton leggen de bewapening bloot. Dit geeft de<br />

noodzaak weer voor het gebruik van Protectosil ® .<br />

Innovatieve bescherming:<br />

corrosiebescherming en<br />

hydrofobering met Protectosil®<br />

Evonik Protectosil® is de ultieme<br />

oplossing om infrastructuur duurzamer<br />

te maken dan ooit tevoren.<br />

Onze producten vormen een<br />

krachtige barrière tegen het<br />

binnendringen van vocht, ze<br />

verlengen de levens duur van<br />

gebouwen en besparen middelen<br />

en onderhoudskosten.<br />

De producten van Protectosil®<br />

zijn gebaseerd op organofunctio<br />

nele silanen en bieden<br />

hydrofobe, oleofobe, corrosiewerende,<br />

antigraffiti en Easy to<br />

Clean oplossingen voor allerlei<br />

mine rale oppervlakken.<br />

Ze dringen diep in in de ondergrond<br />

en bieden langdurige<br />

bescherming zonder het uiterlijk<br />

te veranderen, zoals een onzichtbare<br />

weerbestendige jas.<br />

Of u nu nieuwe of bestaande<br />

con structies moet beschermen,<br />

zoals bruggen, gebouwen,<br />

monumenten of technische<br />

constructies, de producten van<br />

Protectosil® bieden de perfecte<br />

oplossing voor uw behoeften.<br />

Laat uw infrastructuur niet<br />

aftakelen of schade lijden.<br />

Neem vandaag nog contact op<br />

met Evonik en ontdek hoe<br />

Protectosil® producten u kunnen<br />

helpen op lange termijn uw<br />

investering te beschermen en uw<br />

betonconstructies duurzamer<br />

dan ooit te maken.<br />

https://evonik.click/marketsegment-building-protection<br />

Evonik_AnzProtectosilBP_10-24_197x130_V03.indd 1 10.10.24 10:16<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 45


UW PARTNER IN<br />

LIFE CYCLE MANAGEMENT<br />

Assetmanagement Projectmanagement Veiligheid<br />

innocy.nl


NIEUWE GENERATIE<br />

GEOGRIDS VALT IN DE SMAAK<br />

InterAx is de nieuwste generatie geogrids van Tensar. Het meest innovatieve geogrid tot nu toe<br />

werd gelijktijdig geïntroduceerd met de bijbehorende ontwerpsoftware Tensar+ om de voordelen<br />

van InterAx te kunnen kwantificeren. En dat werpt zijn vruchten af. De nieuwste generatie<br />

geogrid valt volgens commercieel technisch consultant Pieter-Jan Kamphuis in de smaak.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Tensar<br />

Na ruim 22 jaar bij een dealer van Tensar te<br />

hebben gewerkt, is Pieter-Jan sinds maart<br />

2023 werkzaam voor Tensar. Hij is dus als<br />

geen ander op de hoogte van de kwaliteiten<br />

van de verschillende generaties geogrids. “Ik<br />

ken de producten van Tensar door en door,<br />

en het geogrid heeft zich in de loop der jaren<br />

enorm ontwikkeld”, zegt hij. “De nieuwste<br />

generatie InterAx is een klasse apart. Het is<br />

absoluut het meest innovatieve geogrid tot<br />

nu toe. En dat kunnen we inmiddels ook onderbouwen<br />

met voorbeelden uit de praktijk.<br />

Ook opdrachtgevers zijn te spreken over het<br />

nieuwe product en profiteren van de voordelen<br />

in tijd, geld en CO 2<br />

-reductie bij toepassing<br />

van InterAx.”<br />

GEOPTIMALISEERDE GEOMETRIE<br />

Twaalf wereldwijde teams en meer dan<br />

10.000 uur R&D hebben geleid tot de ontwikkeling<br />

van Tensar InterAx geogrid. “De<br />

geoptimaliseerde geometrie en samenstelling<br />

zorgt voor een maximale opsluiting van<br />

granulair materiaal, waardoor je kunt besparen<br />

op de laagdikte van het granulair materiaal,<br />

laagdikte van het asfalt en levensduur<br />

kan toevoegen”, legt Pieter-Jan uit. “Dat<br />

bespaart niet alleen geld, maar ook tijd bij<br />

het aanbrengen. En minder transportbewegingen<br />

betekent een lagere CO 2<br />

-uitstoot.”<br />

Het nieuwe geogrid wordt weliswaar al veelvuldig<br />

toegepast, toch bezoekt Pieter-Jan<br />

nog wekelijke potentiële opdrachtgevers,<br />

ingenieursbureaus en aannemers die het<br />

fijne willen weten van dit innovatieve product.<br />

“Als ze horen wat het hen oplevert,<br />

voornamelijk op duurzaamheidsvlak, dan<br />

kan InterAx zelfs bijdragen aan het winnen<br />

van een EMVI-project. Door toepassing van<br />

onze nieuwste geogrids, met bijbehorende<br />

milieucertificaten (EPD’s), kunnen zij door<br />

een goede MKI-score korting krijgen op de<br />

inschrijving en daardoor een project verwer-<br />

InterAx is de nieuwste generatie geogrids van Tensar.<br />

“Onze nieuwste<br />

generatie geogrids<br />

kunnen bijdragen<br />

aan het winnen van<br />

een EMVI-project”<br />

48 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


ven. En dan is de opdrachtgever is verzekerd<br />

van een duurzame oplossing.”<br />

Pieter-Jan Kamphuis, commercieel technisch consultant bij Tensar.<br />

Met de kosteloze wegenbouwkundige en<br />

geotechnische ontwerpsoftware Tensar+ kun<br />

je de voordelen van de inzet van InterAx ook<br />

kwantifi ceren. “De software is overal te gebruiken<br />

en altijd online toegankelijk”, volgens<br />

Pieter-Jan. “In de applicatie kun je je<br />

project ontwerpen, de specifi caties en de<br />

bestekomschrijving opvragen en de kostenbesparingen<br />

in realtime zien.” InterAx is bovendien<br />

een duurzame toepassing. Mocht<br />

het geogrid na verloop van tijd worden uitgenomen,<br />

laat het zich volgens Pieter-Jan<br />

eenvoudig recyclen. “We hebben tests uitgevoerd,<br />

waarbij het geogrid wordt gerecycled<br />

en opgewerkt tot korrels voor de productie<br />

van straatmeubilair en kerende constructies.”<br />

Pieter-Jan verwacht dat Tensar binnen drie<br />

tot vijf jaar zelfs zover is dat van een uitgenomen<br />

geogrid ook weer een gerecycled geogrid<br />

gemaakt kan worden. “Dan is de circulaire<br />

cirkel helemaal rond.” ●<br />

BEPROEFD EN<br />

GEVALIDEERD<br />

Of u nu op zoek bent naar<br />

een opstelplaats, toegangsweg<br />

of tijdelijke constructie —<br />

Tensar® heeft de oplossing.<br />

OPSTELPLAATS<br />

ONTWERP<br />

Tensar International B.V. | tensar.nl | tensarinfo-nl@cmc.com<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 49


Veiligheids- en automatiseringsspecialist presenteert:<br />

VEILIG EN MODULAIR<br />

SPOORBESTURINGSSYSTEEM<br />

De spoorsector is volop in beweging, met digitalisering als drijvende kracht achter verbeterde<br />

veiligheid, efficiëntie en duurzaamheid. Pilz, pionier met meer dan 70 jaar expertise in veiligheid en<br />

automatisering, heeft tijdens InnoTrans in Berlijn hun nieuwste innovatie gepresenteerd: PSSrail.<br />

Dit besturingssysteem voldoet aan de hoogste veiligheidseisen (tot en met SIL 4), is goedgekeurd<br />

voor de spoorwegen, compatibel met de EULYNX-standaard én modulair opgebouwd.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld Pilz<br />

“Daarmee is het een flexibele oplossing voor de<br />

digitalisering van spoorwegprojecten”, zegt Jan<br />

van der Heide, business development manager<br />

BU Rail bij Pilz. Hij constateert een toenemende<br />

vraag naar digitale spoorwegoplossingen.<br />

“Vooral infrastructuurbeheerders, zoals ProRail<br />

in Nederland maar ook andere Europese partijen,<br />

verkennen nieuwe technologieën om de<br />

verouderde relais-gestuurde systemen te vervangen.<br />

Deze relais oplossingen zijn vaak meer<br />

dan 50 jaar oud, bieden nauwelijks diagnostische<br />

informatie, zijn kostbaar en niet toekomst<br />

proof. PSSrail biedt hier een oplossing voor die<br />

niet alleen veilig is, maar ook schaalbaar en eenvoudig<br />

aanpasbaar aan de behoeften van zowel<br />

bestaande als toekomstige spoorprojecten.”<br />

VEILIG, MODULAIR EN FLEXIBEL<br />

“Dat komt door het modulaire karakter<br />

van het platform”, legt Jan uit. “Hierdoor<br />

kan PSSrail voor uiteenlopende toepassingen<br />

en bij diverse veldelementen ingezet<br />

worden, zoals spoorwegovergangen, wissels,<br />

seinen, of interlockings.” Een ander<br />

groot voordeel is de schaalbaarheid van<br />

PSSrail is modulair en kan daardoor bij diverse veldelementen ingezet worden,<br />

zoals spoorwegovergangen, wissels, seinen, of interlockings.<br />

PSSrail: veilig, compatibel met de EULYNX-standaard én modulair opgebouwd.<br />

50 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


het platform. Hardwaremodules zoals In- en<br />

Uitgangskaarten kunnen eenvoudig worden<br />

toegevoegd of aangepast, afhankelijk van<br />

de specifieke situatie. Bovendien beschikt<br />

PSSrail over een softwaresuite voor het programmeren<br />

of configureren van gebruikersprogramma's.<br />

De programmabibliotheek<br />

bevat voor het spoor gecertificeerde functieblokken,<br />

die een eenvoudige en snellere<br />

implementatie mogelijk maken. “Dankzij het<br />

modulaire principe kunnen gebruikers hun<br />

oplossingen naar behoefte samenstellen.”<br />

COMPATIBILITEIT MET<br />

EULYNX-STANDAARD<br />

Jan noemt nog een belangrijk aspect van<br />

PSSrail: “De compatibiliteit met de Europese<br />

Jan van der Heide van Pilz: "De toekomst van het<br />

spoor is digitaal. Met PSSrail ondersteunen we<br />

die transitie.”<br />

EULYNX-standaard, wat de interoperabiliteit<br />

tussen verschillende systemen bevordert. De<br />

mogelijkheid om tijdens het gebruik te digitaliseren<br />

en aan te passen aan nieuwe standaarden,<br />

zoals EULYNX, maakt PSSrail uniek in de<br />

markt. Dit zorgt ervoor dat de digitalisering van<br />

het spoor zowel economisch als flexibel kan<br />

worden gerealiseerd."<br />

STAPSGEWIJS MODERNISEREN<br />

Bij de ontwikkeling van PSSrail heeft Pilz niet<br />

alleen gekeken naar de noodzaak van modernisering,<br />

maar ook naar kostenbesparingen.<br />

Het spoorbesturingssysteem is gebaseerd op<br />

de beproefde PSS4000-technologie van Pilz<br />

en als COTS-product (Commercial Off The<br />

Shelf) ontwikkeld. “Inframanagers kunnen<br />

stapsgewijs hun verouderde (relais)systemen<br />

moderniseren en de betrouwbaarheid en het<br />

rendement van het spoorvervoer vergroten.<br />

Dankzij standaardisatie en openheid is een<br />

betaalbare en toekomstbestendige oplossing<br />

ontwikkeld waarmee de omschakelduur of testen<br />

worden verkort, wat resulteert in een aanzienlijke<br />

kosten- en tijdbesparing.”<br />

VEILIGHEID VOOROP<br />

“Uiteraard speelt veiligheid een cruciale<br />

rol binnen de spoorwegindustrie”, vervolgt<br />

Jan. “De veiligheid van zowel passagiers als<br />

goederenvervoer staat altijd voorop. PSSrail<br />

is dan ook ontwikkeld met de hoogste veiligheidsnormen<br />

in gedachten.” Jan legt uit<br />

dat PSSrail een upgrade is van het reeds bestaande<br />

PSS4000-R systeem dat al veelvuldig<br />

in spoorweg toepassingen is gebruikt.<br />

“Belangrijk verbeterpunt is dat het spoorwegbesturingssysteem<br />

PSSrail nu als geheel<br />

voldoet aan SIL 4, de hoogste veiligheidscertificering<br />

binnen de sector. Bij zijn voorganger,<br />

de PSS4000-R hadden we twee systemen<br />

nodig om tot SIL4 te komen.” Om te waarborgen<br />

dat de producten aan de strengste<br />

veiligheidseisen voldoen, werkt Pilz intensief<br />

samen met externe certificeringsinstanties<br />

zoals TÜV.<br />

IN DE PRAKTIJK<br />

Hoewel PSSrail nog in de testfase verkeert,<br />

heeft Pilz al veelbelovende samenwerkingen<br />

opgezet. Zo werkt Pilz in Zweden samen met<br />

nationale spoorwegbeheerder Trafikverket<br />

aan een testtraject voor PSSrail. Ook in India<br />

wordt het systeem momenteel getest in samenwerking<br />

met lokale partners. Daarnaast<br />

werkt Pilz nauw samen met ProRail aan de<br />

verdere ontwikkeling en implementatie van<br />

de EULYNX-standaard in Nederland. "Dit<br />

is pas het begin”, zegt Jan. "We blijven<br />

PSSrail verder ontwikkelen met onder andere<br />

nieuwe typen veilige en standaard analoge<br />

en digitale modules. Ook blijven we de ontwikkeling<br />

van EULYNX-standaarden op de<br />

voet volgen."<br />

Met de introductie van PSSrail zet Pilz een<br />

belangrijke stap richting de digitalisering en<br />

modernisering van de spoorweginfrastructuur,<br />

waarbij flexibiliteit, veiligheid en kostenbesparing<br />

centraal staan. "De toekomst van het<br />

spoor is digitaal", benadrukt Jan. "Met PSSrail<br />

ondersteunen we die transitie.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 51


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

50 jaar groei en vernieuwing<br />

XGT 40V-PLATFORM: DE<br />

KRACHT VAN INNOVATIE<br />

In brainport Eindhoven, waar technologie en ambacht samenkomen, viert Makita Nederland<br />

het 50-jarig bestaan. Product- en accountmanager Arjen Peeters is trots op die mijlpaal en<br />

wat er in een halve eeuw is bereikt. “We zijn hard gegroeid en hebben ons aanbod enorm<br />

uitgebreid en verbeterd”, klinkt het enthousiast.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Makita<br />

Eén van de meest ingrijpende veranderingen<br />

vond plaats in 20<strong>05</strong>, met de introductie van de<br />

lithium-ion accu. “Dat was een gamechanger”,<br />

aldus Arjen. “Het markeerde het begin van<br />

onze LXT-technologie, die uitwisselbaar is tussen<br />

meer dan 380 verschillende machines. Dat is<br />

echt uniek in de branche.” Deze innovaties hebben<br />

Makita niet alleen geholpen om de concur-<br />

rentie voor te blijven, maar ook om een sterke<br />

band met klanten op te bouwen. Met sommige<br />

dealers en relaties werken we al 50 jaar samen.”<br />

SNOERLOZE TOEKOMST<br />

Met de opkomst van accugereedschap heeft<br />

Makita een duidelijk doel voor ogen, namelijk<br />

een brandstof- en snoerloze toekomst. De introductie<br />

van het XGT 40V Max-platform in 2020 is<br />

een belangrijke stap in die richting. “Deze krachtige<br />

nieuwe serie stelt ons in staat om machines<br />

te ontwikkelen die net zo krachtig zijn als hun tegenhanger<br />

met een 70cc-verbrandingsmotor”,<br />

legt Arjen uit. “Met de XGT-technologie kunnen<br />

we de verwachtingen van professionals niet alleen<br />

waarmaken, maar zelfs overtreffen.”<br />

Voor het realiseren van ondergrondse infra zet JvEsch uit Breda een Makita CE001GZ 2x40V Max<br />

doorslijper en MP001G 40V luchtpomp in.<br />

De 2x40V Max breekhamer HM004G heeft een<br />

slagkracht van 72,8 Joule en evenaart daarmee<br />

een elektrische, gesnoerde hamer.<br />

52 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

De bouw- en infrasector heeft zich ten doel<br />

gesteld om vanaf 2028 zoveel mogelijk emissievrij<br />

te werken. Makita speelt hier nadrukkelijk<br />

op in met het XGT-platform, dat professionals<br />

de tools biedt die nodig zijn om deze<br />

ambitie te realiseren. Arjen: “We merken dat<br />

gebruikers die eenmaal met 40V-gereedschap<br />

werken, sneller geneigd zijn om ook andere<br />

machines uit de lijn aan te schaffen. De kracht<br />

en betrouwbaarheid spreken voor zich. Een<br />

robuuste constructie maakt de XGT-accu’s bestand<br />

tegen stof en water.”<br />

SERIEUS ALTERNATIEF<br />

Het XGT-platform is geschikt voor een<br />

breder aanbod, van boormachine of<br />

slagschroevendraaier tot breekhamer,<br />

doorslijper of kettingzaag. Arjen benadrukt<br />

de voordelen van de nieuwe technologie:<br />

“De hogere spanning zorgt voor<br />

meer vermogen en minder warmteontwikkeling,<br />

wat inhoudt dat machines langer en<br />

intensiever zijn te gebruiken.” Met de 40Ven<br />

2x40V-range biedt de Japanse fabrikant<br />

voor professionals in onder andere de infra-,<br />

rail- en groensector een serieus alternatief<br />

voor machines op 230V of brandstof.<br />

Makita Nederland staat al 50 jaar synoniem voor<br />

groei en innovatie. Een prestatie van formaat.<br />

chine uit de krachtige 40V Max-lijn is niet per definitie<br />

beter; dat hangt af van de specifieke toepassing”,<br />

zegt Arjen. “Onze klanten weten wat<br />

ze nodig hebben en wij zorgen ervoor dat ze de<br />

beste tools krijgen om het werk te doen.”<br />

De vraag naar accugereedschap groeit gestaag,<br />

zowel voor lichte als zware toepassingen. Makita<br />

speelt hierop in door zowel in het LXT- als XGTplatform<br />

te blijven investeren. “We willen dat<br />

klanten de keuze hebben om het vertrouwde<br />

18V-gereedschap te blijven gebruiken. Een magelijk<br />

opladen. “In slechts tien uur zijn alle accu’s<br />

gereed voor de volgende werkdag”, legt Arjen<br />

uit. De breedte van het XGT-machinepark vraagt<br />

om een dynamisch platform en daarvoor zijn zes<br />

verschillende accu’s beschikbaar: BL4020 (2 Ah),<br />

BL4025 (2,5 Ah), BL4040 (4 Ah), BL4040F (4 Ah)<br />

BL4<strong>05</strong>0F (5 Ah) en BL4080F (8 Ah).<br />

Om een veilig en duurzaam gebruik van hun producten<br />

te optimaliseren, biedt Makita ook trainingen<br />

aan in het trainingscentrum in Eindhoven.<br />

“Kennis is macht, trainen de weg daar naartoe”,<br />

benadrukt Arjen. “We willen klanten de<br />

kans bieden om hun kennis over onze machines<br />

en accessoires te vergroten, zodat<br />

ze het maximale uit het accugereedschap<br />

kunnen halen. Wil jij jouw kennis naar een<br />

hoger niveau tillen door een training bij<br />

te wonen? Dat kan! Op aanvraag regelen<br />

onze adviseurs dit graag voor je.”<br />

VOL VERTROUWEN<br />

Met een halve eeuw aan ervaring en vernieuwing<br />

kijkt Makita Nederland vol vertrouwen naar de<br />

toekomst. De ambities zijn groot, en met een stevig<br />

fundament van technologische vooruitgang<br />

en klantgerichte oplossingen lijkt niets het bedrijf<br />

tegen te houden. Het jubileum is niet alleen een<br />

moment om terug te blikken op successen, maar<br />

ook om vooruit te kijken naar wat in het verschiet<br />

ligt. Met Eindhoven als bakermat van innovatie<br />

is Makita vastbesloten een grote rol te spelen in<br />

een snoer- en emissievrije toekomst. ●<br />

NIEUW LAADSYSTEEM<br />

Om de gebruikservaring verder te verbeteren,<br />

heeft Makita ook geïnvesteerd in innovatieve<br />

laadsystemen. De nieuwe BCC-laadboxen kunnen<br />

tot acht 8 Ah-accu’s of twaalf 4 Ah-accu’s te-<br />

Nieuw is deze BCC001 laadbox om acht 8 Ah 40V XGT-accu’s tegelijk op te laden. Met een speciale<br />

adapter zijn ook 18V-accu’s op te laden.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 53


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

DUURZAAM FUNDEREN<br />

MET BESTAANDE VLOOT<br />

Als één sector binnen de materieelwereld flinke stappen zet op het gebied van vergroening, is<br />

dat wel de funderingsbranche. Onder het motto ‘Founding the Future’ toonde Dieseko Group<br />

op de laatste bauma meerdere producten om emissievrij te werken, zoals de Woltman 90DRe<br />

boorstelling of het elektrische trilblok PVE 24VMe. Een mooie tussenstap om te verduurzamen<br />

biedt PVE met de EHPU-serie. De Elektrisch-Hydraulische Power Unit maakt het mogelijk om<br />

bestaande boor- en heistellingen volledig elektrisch aan te drijven. Dubbel duurzaam dus.<br />

Tekst Kees Beijer Beeld Dieseko Group<br />

In een gesprek lichten Marion van den Akker<br />

en Michiel Schaminée, Area Managers Benelux<br />

bij Dieseko Group, dit innovatieve concept toe.<br />

De EH Power Unit bestaat al zo’n zeven jaar en<br />

werd in eerste instantie gebouwd in opdracht<br />

van Soletanche Bachy, één van de grootste aannemers<br />

ter wereld. Het concept kreeg een prominente<br />

plek op de Dieseko-stand tijdens bauma<br />

2019. “Toen keek er bijna niemand naar om, er was<br />

gewoon nog geen belangstelling voor”, schetst<br />

Michiel de voortrekkersrol die de Nederlandse<br />

fabrikant vervult. Drie jaar later pronkte de PVE<br />

700e als EHPU-model op de internationale vakbeurs<br />

in München. De interesse in zero-emissie<br />

bleek inmiddels flink toegenomen.<br />

De serie omvat vooralsnog drie typen: 250e,<br />

400e en 700e, wat verwijst naar de maximale<br />

oliedoorvoer van respectievelijk 268, 416 en<br />

725 l/min bij 350 bar werkdruk. Binnenkort<br />

komt daar nog de PVE 1100Pe (max. 1197 l/min<br />

olieflow) bij, die samen met Gebr. van ’t Hek is<br />

ontwikkeld. Na een uitgebreide testfase heeft<br />

eind augustus jl. de officiële overdracht plaatsgevonden.<br />

In tegenstelling tot de 1100Pe en<br />

het eerder voor Soletanche ontworpen type<br />

PM-HPP beschikken de drie kleinere modellen<br />

over één of twee luchtgekoelde asynchrone<br />

elektromotoren in plaats van permanente<br />

magneetmotoren. “Kooiankermotoren<br />

zijn weliswaar minder compact en iets minder<br />

duurzaam, maar aanzienlijk goedkoper en wereldwijd<br />

beschikbaar”, weet Michiel.<br />

STANDALONE DRAAIEN<br />

De AC-motoren in de EHPU’s leveren een maximum<br />

vermogen van 160, 264 (2x 132 kW) dan wel<br />

404 kW (2x 202 kW). Dat is ruim voldoende om<br />

zowel funderingsmachines aan te kunnen sturen<br />

als standalone te draaien. Dieseko’s EHPU-lijn levert<br />

voldoende vermogen voor funderingsmachines<br />

om trilblokken, heihamers, boormotoren<br />

of baggerpompen elektrisch aan te drijven. De<br />

Voor het elektrisch aandrijven van divers funderingsmaterieel ontwikkelt Dieseko<br />

Group de PVE 1100Pe samen met Gebr. van 't Hek, die twee stuks heeft besteld.<br />

De EHPU-serie beschikt over dubbele Powerlocks connectoren voor<br />

eenvoudige (ont)koppeling van/naar grid of accupack.<br />

54 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Als ‘frontrunner in deep foundations’ leverde Dieseko Group al in 2017 een eerste PM-HPP elektrischhydraulische<br />

powerunit aan Soletanche Bachy.<br />

De grootste EHPU fungeert gelijk als contragewicht<br />

achterop de funderingsmachine. Variabele<br />

plunjerpompen zorgen voor een nauwkeurige<br />

vermogensregeling.<br />

PVE 1100Pe is als vlaggenschip eveneens zelfstandig<br />

te gebruiken, maar vooral bedoeld achterop<br />

een Woltman 90DR of zijn voorganger THW<br />

7528-D. Het multifunctionele design maakt deze<br />

Elektrisch-Hydraulische Power Unit geschikt voor<br />

een veelvoud van machines. Marion: “We denken<br />

graag mee over hoe ook ouder materieel emissievrij<br />

is in te zetten, ongeacht merk, type of leeftijd.”<br />

te investeren in ombouw of nieuwe machines en<br />

kunnen ze waar nodig toch emissievrij werken.<br />

Zonder al te hoge kosten kun je zo op een duurzame<br />

en verantwoorde manier werken”, klinkt<br />

het beloftevol. “Dankzij het slimme ontwerp is<br />

de EH Power Unit snel en eenvoudig toe te voegen<br />

aan bestaande machines. Deze Diesekooplossing<br />

is goed voor zowel je bedrijf als het<br />

milieu.” De EHPU werkt op 400V AC/50 Hz voeding<br />

en is rechtstreeks aan te sluiten op netstroom<br />

of een accupack. Er is voorzien in isolatie<br />

om geluidsoverlast te beperken en Drivelink<br />

Remote Diagnostics om op afstand de werking<br />

te monitoren of eventueel aan te passen. ●<br />

De stelregel is dat zolang er olie doorheen gaat,<br />

Dieseko een zero-emissie oplossing kan bieden.<br />

Of het nu gaat om funderingsmaterieel, industriële<br />

machines, baggerpompen, puinbrekers of<br />

landbouwvoertuigen. Door een bypass naar de<br />

klepventielen te realiseren, kan de EHPU het hydraulische<br />

systeem van zowel de kraan als het<br />

aanbouwdeel (trilblok, boormotor of heihamer)<br />

elektrisch aandrijven. PVE’s 1100Pe is geschikt<br />

voor hoogfrequente trilblokken met een excentrisch<br />

moment van maximaal 35 kgm (max. 1197<br />

l/min oilflow), een 110M laagfrequent blok of<br />

heihamers tot 28 ton valgewicht. De 700e werkt<br />

met hoogfrequente trilblokken in de populaire<br />

klasse tot 28 kgm, maar is ook inzetbaar voor boren<br />

of heien. Bij geringe belasting draait slechts<br />

één van de elektromotoren, waardoor zuinig<br />

met energie wordt omgegaan.<br />

VOEDING VIA NETSTROOM<br />

Volgens Marion en Michiel overwegen veel funderingsbedrijven<br />

om motoren van ouder materieel<br />

te upgraden. “Met de EHPU hoeven ze niet<br />

Bij het emissievrij trillen van damwanden voor dijkproject Kortsteekterweg zet Ploegam over zo’n 5,5 km<br />

een PVE 15 VM met PVE 700e EHPU van Dieseko in.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 55


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Emissievrij materieel ook zonder SSEB-subsidie rendabele investering<br />

‘AANKOOPPROCES MOET JE ALS<br />

BUSINESSCASE BESCHOUWEN’<br />

Onder het motto ‘UMS on the move’ werkt Urban Mobility Systems uit Oss vol overgave aan<br />

de energietransitie binnen de bouw- en transportsector. Met Nederland als proeftuin voor<br />

emissievrije voer- en werktuigen is er al veel bereikt en er staan nog tal van vernieuwingen op<br />

stapel. “Wat dat betreft belooft 2025 weer een interessant jaar te worden”, zo licht eigenaar Lars<br />

Kool alvast een tipje van de sluier op.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld UMS en Kees Beijer<br />

Als specialist op het gebied van hightech elektrificatie-oplossingen<br />

stelt UMS zich ten doel<br />

om zero-emissie een krachtige impuls te geven.<br />

Het credo ‘Geen emissie als missie’ geldt<br />

hierbij als belangrijkste drijfveer. Om dit te realiseren<br />

draagt UMS kwaliteit en veiligheid hoog<br />

in het vaandel. “Die kernwaarden zijn als een<br />

soort DNA verankerd in onze bedrijfsvoering.”<br />

Alle producten zijn volledig automotive gecertificeerd<br />

en voldoen daarmee aan de hoogste<br />

kwaliteits- en veiligheidsstandaarden. De eisen<br />

omtrent veiligheid kunnen volgens Lars niet<br />

hoog genoeg zijn. “Volgend jaar gaat een nieuwe<br />

standaard in. De regelgeving rond veiligheid<br />

wordt strenger en er zal beter op gehandhaafd<br />

gaan worden. Daar zijn wij heel blij mee. Het<br />

blijft zaak om cowboys binnen de branche een<br />

halt toe te roepen en gezamenlijk te streven<br />

naar de hoogst mogelijke kwaliteitsstandaard.”<br />

SLEUTEL TOT SUCCES<br />

Samenwerking is hierbij de sleutel tot succes, zo<br />

verzekert Lars, want “je moet kunnen delen om te<br />

kunnen vermenigvuldigen. Alleen door succesvol<br />

samen te werken kunnen we de energietransitie<br />

versnellen.” Het streven van de voormalig autotechnicus<br />

blijft om als ‘leader’ binnen clean technology<br />

een bepaalde legacy neer te zetten. “Het<br />

is natuurlijk mooi om een CES Award 2022 te winnen<br />

en nu is de circulaire asfalttrein ART-E één van<br />

de drie finalisten voor de Cobouw Award, maar<br />

buiten de erkenning doet het me niet veel. Het<br />

gaat erom dat we met onze conversiekits impact<br />

creëren binnen de bouw- en transportwereld, dát<br />

is pas relevant.” Wie de werkplaats in Oss binnenstapt,<br />

kan zich niet aan de indruk onttrekken<br />

dat UMS hard op weg is die ambitie te realiseren.<br />

Op zo’n elf werkstations wordt tegelijkertijd gewerkt<br />

aan de opbouw van elektrische machines.<br />

Met de emissievrije aandrijflijnen en conversiekits<br />

creëert UMS praktische en duurzame oplossingen<br />

voor de bouwsector, van een 1,5-tons kniklader<br />

tot een 30-tons rupsgraafmachine. “Maar<br />

ook hijskranen, funderingsmachines, asfaltwalsen<br />

en verreikers zijn zo kostenefficiënt te elektrificeren”,<br />

stelt Lars. De ontwikkelingen volgen<br />

elkaar in rap tempo op en ook bij het Osse be-<br />

UMS biedt als alternatief voor een batterijcontainer deze mobiele e-Generator aan, die leverbaar is met<br />

naar wens 250 of 500 kWh aan accucapaciteit.<br />

Lars Kool, oprichter en eigenaar van Urban<br />

Mobility Systems.<br />

56 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

In de werkplaats in Oss is het een drukte van belang om emissievrije machines tijdig en spic en span gepoetst af te kunnen leveren bij de eindgebruiker.<br />

drijf zit er genoeg in de pijplijn. “Er zijn een hoop<br />

nieuwe spelers op de markt, dus is het noodzaak<br />

om te blijven innoveren. Voor volgend jaar staat<br />

een compleet vernieuwde conversiekit op de rol<br />

en we hopen binnenkort weer een vooraanstaande<br />

materieelfabrikant aan ons te binden. Het zal<br />

een grote verandering zijn voor het bedrijf dat<br />

het nieuwe jaar start vanuit een splinternieuwe<br />

fabriek in Arnhem. Hier kunnen we tot 3.000 batterijkits<br />

per jaar produceren en als we opschalen<br />

naar drie shifts, dan zelfs 9.000 kits.”<br />

OEM TOT GEBRUIKER<br />

UMS biedt oplossingen voor OEM’s, distributeurs<br />

en materieeleigenaren. Fabrikanten<br />

als Bobcat, DAF, Dynapac, Hyundai, Junttan,<br />

Knikmops, Liebherr en Magni vertrouwen op<br />

UMS om het productgamma uit te breiden met<br />

emissievrije versies van bestaande modellen. Dit<br />

zonder de eigen engineeringafdeling in dit stadium<br />

extra te belasten. “We leveren ook aan distributeurs<br />

van merken die nog geen elektrisch<br />

aanbod hebben, maar wel een sterke vraag ervaren<br />

vanuit de markt naar zero-emissie”, vertelt<br />

“Het gaat erom dat we met onze conversiekits<br />

impact creëren binnen de bouw- en<br />

transportwereld, dát is pas relevant”<br />

Lars. “Tot slot maken materieelbeheerders van<br />

grote bouwbedrijven gebruik van onze elektrische<br />

conversiekits om bestaande machines binnen<br />

hun vloot aan te passen. Hierdoor wordt<br />

een zeer kosteneffectieve oplossing geboden<br />

om materieel te vernieuwen en de operationele<br />

kosten te verlagen door beduidend gunstigere<br />

brandstof- en onderhoudskosten.”<br />

Lars is bepaald geen voorstander van de AANzet-<br />

(voor aanschaf van e-truck) en SSEB-regeling<br />

(emissieloos bouwmaterieel), althans niet in de<br />

huidige vorm. “Subsidie is de doodsteek voor een<br />

snellere transitie”, liet hij zich al ontvallen. ¢<br />

Urban Mobility Systems draagt kwaliteit en<br />

veiligheid volgens de standaard uit de automotive<br />

industrie hoog in het vaandel.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 57


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Om klanten te ondersteunen bij het gebruik van<br />

emissievrije machines in het veld, biedt Urban<br />

Mobility Systems ook laad- en energieopslagoplossingen<br />

die ‘off-grid’ opslag en netbalancering<br />

mogelijk maken als tijdelijke of (semi-)<br />

permanente oplossing. De e-Generator geldt<br />

als nieuwste ontwikkeling op dit gebied. Een<br />

mobiel oplaadstation dat beschikbaar is met<br />

250 of 500 kWh aan accucapaciteit en verschillende<br />

mogelijkheden biedt om te laden. “De<br />

eerste exemplaren zijn al verkocht”, klinkt het<br />

met gepaste trots. “Als vaste opstelling leveren<br />

we kwalitatief hoogwaardige snelladers<br />

uit Duitsland. Er zijn diverse uitvoeringen beschikbaar,<br />

waarbij het topmodel beschikt over<br />

een AC-aansluiting van 44 kW plus twee poorten<br />

voor DC-snelladen tot 150 kW. Achter de<br />

fastcharger zijn modulaire accupacks te koppelen<br />

voor extra capaciteit en de prijs ligt aanzienlijk<br />

onder wat gangbaar is in de markt.” ●<br />

Aangezien veilig werken volgens NEN 9140 belangrijk is, helpt UMS middels EV-trainingen om de<br />

volgende generatie EV-monteurs te vormen.<br />

“Het is beter om subsidie te verlenen<br />

aan de aanbestedingskant door niet<br />

aanschaf maar juist inzet te belonen”<br />

Van de Beeten nam in juli een batterij-elektrische<br />

Liebherr 922E in gebruik, die direct aan de slag<br />

ging op een sloopproject bij M. Heezen.<br />

“Ik denk dat de SSEB-regeling eerder belemmert,<br />

omdat de pot niet voor iedereen beschikbaar<br />

is. Het is veel beter om subsidie te verlenen<br />

aan de aanbestedingskant, dus niet door<br />

de aanschaf financieel te ondersteunen maar de<br />

inzet te belonen met een hogere uurprijs voor<br />

emissieloos materieel, betaald vanuit de subsidiepot.<br />

Op die manier gaan eindgebruikers<br />

het aankoopproces meer beschouwen als een<br />

businesscase en er voor zorgen dat de investering<br />

uitkomt qua kosten. Zo niet, dan gaat het<br />

niet goedkomen. Nu zie je al dat Nederland,<br />

toch de proeftuin voor emissieloos materieel,<br />

aan alle kanten voorbijgestreefd wordt.”<br />

TEGENWICHT BIEDEN<br />

UMS zet daarom al lang niet meer in op de<br />

Nederlandse markt alleen, maar profileert zich<br />

als een wereldspeler. Vanuit de vestigingen in<br />

Abu Dhabi (Verenigde Arabische Emiraten) en<br />

Noord-Amerika wil de onderneming de vleugels<br />

verder uitslaan over de aardbol. Door<br />

wereldwijd te opereren toont het clean-tech<br />

engineeringbedrijf zich een aantrekkelijke toeleverancier<br />

van batterij-elektrische aandrijvingen<br />

en conversiekits voor grote fabrikanten.<br />

Australië en Argentinië zijn de volgende tussenstops<br />

op Lars zijn missie. Die keuze komt<br />

niet uit de lucht vallen, want als producenten<br />

van ruwe materialen voor accutechnologie valt<br />

zo makkelijker tegenwicht te bieden aan de absolute<br />

heerschappij van China. “We zitten middenin<br />

een industriële oorlog. Door kwaliteitsmensen<br />

met elkaar te verbinden kunnen we<br />

een vuist maken en de kennis en kunde die hier<br />

al zo lang aanwezig zijn behouden.”<br />

UMS levert diverse fastchargers van Duitse makelij,<br />

waarbij het topmodel zowel AC (max. 44 kW) als<br />

DC (tweemaal 150 kW) kan bijladen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 59


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

VOOR ELK WAT WILS OP<br />

WEG NAAR DUURZAAM<br />

Wie wil verduurzamen, is bij Kemp Groep aan het juiste adres. Voor zowel grond-, weg- als<br />

waterbouw levert de onderneming 100% elektrische machines. Naast rupsgraafmachines of<br />

minigravers behoren een compacte wiellader, verreiker, rupsdumper, walsen, trilplaten en<br />

trilstamper tot dit aanbod.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Kemp Groep<br />

Bij Van Oostrum Westbroek draait een Sunward<br />

SWE240FED. Deze af fabriek ontwikkelde 24-tons<br />

rupsgraafmachine is robuust, krachtig en stil.<br />

60 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

“Sinds een paar jaar merken we dat er steeds<br />

meer vraag is naar emissieloos materieel”,<br />

vertelt commercieel directeur Arthur Plomp.<br />

“We wilden zelf echter geen ombouwtraject<br />

starten, want Kemp Groep ziet zichzelf meer<br />

als handelshuis dan als machineproducent.<br />

Dus is de voorbije periode benut om ons te<br />

oriënteren op welke fabrikanten van elektrische<br />

machines aansluiten bij onze visie en ambities.”<br />

Via de verhuurafdeling Huur&Stuur<br />

zijn de eerste stappen gezet op het gebied<br />

van duurzaam materieel en het ontzorgen<br />

qua laadinfrastructuur. De Zonnekoning biedt<br />

dankzij 60 m² aan meedraaiende zonnepanelen<br />

op elke gewenste locatie groene stroom<br />

om bij te kunnen laden.<br />

GEVESTIGDE NAAM<br />

Met acht vestigingen in Nederland is<br />

Huur&Stuur, de verhuurtak van Kemp Groep,<br />

uitgegroeid tot een gevestigde naam binnen<br />

de GWW-sector. Gedragen door specialistische<br />

kennis, landelijke dekking, ruime openingstijden<br />

en een serviceniveau zonder onderscheid<br />

tussen de klant die koopt of huurt<br />

maakt deze gevestigde naam zijn reputatie<br />

waar. Zo ook met de op handen zijnde innovaties<br />

voor elektrifi catie in de construction business.<br />

Maar misschien nog wel belangrijker:<br />

hoe laad ik mijn machine weer op? “We testen<br />

nu een accupakket met twee DC-laders<br />

van ieder 150 kW op een rupsonderstel. Al<br />

het zero-emissie materieel dat Kemp Groep<br />

aanbiedt is ook te huur via onze Huur&Stuurvestigingen.<br />

Klanten die willen verduurzamen<br />

zien zich zo niet direct geconfronteerd met<br />

torenhoge investeringen.”<br />

“Early adopters zijn met hun<br />

machines volop aan het werk en het is<br />

niet zo dat de energietransitie nu in<br />

’n stroomversnelling belandt”<br />

“Een toonaangevende fabrikant, die vooroploopt<br />

met het ontwikkelen en produceren van<br />

zero-emissie materieel.” Uit een serie van zes<br />

elektrische modellen zijn op dit moment al de<br />

2- en 24-tons machine uit voorraad leverbaar<br />

en tegen het eind van het jaar en in de loop<br />

van 2025 volgen nog achtereenvolgens de 1-,<br />

6-, 2,5- en 3,5-tons minigraafmachines.<br />

De eerste Sunwards SWE240FED zijn geleverd<br />

aan Gebr. van der Poel uit Oud-Ade en recent<br />

heeft Van Oostrum Westbroek eenzelfde batterij-elektrische<br />

machine in gebruik genomen.<br />

De eerste 2-tons SWE20FED's draaien sinds<br />

kort bij Loonbedrijf Overvest in Langbroek,<br />

Hogendoorn Grondverzet en Heiwerken<br />

uit Ouderkerk aan den IJssel en Brouwer &<br />

Brouwer BV uit Eastermar.<br />

Volgens Arthur worden de modellen uit China<br />

zeer goed ontvangen en is ook de belangstelling<br />

om zo’n emissievrije machine te huren<br />

groot. “Het enthousiasme is er, ook al neemt de<br />

interesse in elektrisch materieel in het algemeen<br />

wat af. De early adopters zijn volop aan het werk<br />

met hun machines en het is niet zo dat de energietransitie<br />

in de bouw nu in een stroomversnelling<br />

belandt. Dat gaat in golfbewegingen, al zijn<br />

wij ervan overtuigd dat dit de juiste weg is om<br />

met z’n allen te bewandelen.” ●<br />

ELEKTRISCHE ATLAS E150W<br />

Arthur Plomp: “Atlas is bezig een mobiele graafmachine te elektrificeren en voor de<br />

railwereld werken we samen met AMT Group, die naast de E-krol ook een retrofitkit<br />

aanbiedt voor bestaande railkranen en mobiele kranen. Op de foto één van de eerste<br />

elektrische Atlas E150W’s van Gebr. Poppink-Reutum in de praktijk.<br />

Het is een flexibele oplossing voor de korte<br />

of lange termijn om te zien hoe zo’n machine<br />

in de praktijk functioneert of om er een project<br />

mee uit te voeren waarbij om de inzet van<br />

emissieloos materieel wordt gevraagd. Kemp<br />

Groep biedt batterij-elektrische machines aan<br />

van verschillende soorten: rupskranen, mobiele<br />

kranen, wielladers, verreikers en diverse typen<br />

verdichtingsmachines.<br />

TOONAANGEVEND<br />

Om het aanbod van elektrische graafmachines<br />

verder te vergroten, is het Multi-Brand aanbod<br />

van Kemp Groep verder uitgebreid. Sinds<br />

dit voorjaar mag men zich distributeur voor<br />

Nederland en België noemen van de elektrische<br />

mini- en rupsgraafmachines van Sunward.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 61


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

STROOMWALS IS BESTE<br />

VAN TWEE WERELDEN<br />

“BAM Infra heeft een grote ambitie als het gaat om duurzaam bouwen. Al vier jaar spreken<br />

we uit dat we willen uitgroeien tot één van de meest duurzame ondernemingen – zo niet: dé<br />

duurzaamste – binnen onze sector. Om dat streven kracht bij te zetten wordt steeds meer<br />

geïnvesteerd in emissievrij materieel, waaronder de eerste elektrische 9-tons tandemtrilwals<br />

met vast accupakket ter wereld.”<br />

Tekst en beeld Kees Beijer<br />

Aan het woord is Iwan Trompert, bedrijfsleider<br />

Asfalt/Materieel bij BAM Infra Nederland.<br />

Met een trotse blik kijkt hij naar de door New<br />

Electric omgebouwde Hamm HX90i tandemtrilwals,<br />

die zijn offi ciële vuurdoop beleeft onder<br />

de rook van Schiphol Airport. Hoewel de<br />

wals nog aan het begin staat van een duurzaam<br />

bestaan, weet de machine nu al te overtuigen<br />

en tovert een lach op ieders gezicht.<br />

Het is overigens niet de eerste elektrische<br />

wals voor het toonaangevende bouwconcern.<br />

Alweer 4,5 jaar geleden verraste BAM<br />

vriend en vijand door een zelf geëlektrifi ceerde<br />

HW90 in gebruik te nemen.<br />

“Zo’n drieroller is natuurlijk wel eenvoud<br />

troef”, weet Iwan. “Bij een statische wals is<br />

het een kwestie van de dieselmotor vervangen<br />

door een elektromotor met batterijpakket<br />

en gáán." Op het wensenlijstje stond ook<br />

nog een emissievrije tandemtrilwals, maar dat<br />

is een hele uitdaging. En omdat onze materieeldienst<br />

andere prioriteiten heeft dan het<br />

ombouwen van machines, zijn we hiervoor<br />

via onze vaste leverancier Wirtgen Group<br />

terechtgekomen bij New Electric. Vanaf het<br />

eerste moment is er een goede klik om samen<br />

een Hamm oscillerende wals en Vögele<br />

asfaltspreidmachine te elektrifi ceren.”<br />

GROTE ASFALTSET<br />

Met ondersteuning vanuit Wirtgen heeft dit geresulteerd<br />

in ’s werelds eerste grote zero-emissie<br />

asfaltset, bestaande uit een Vögele Super<br />

1800/3 afwerkmachine met een vaste LFPbatterij<br />

van 220 kWh plus 275 kWh wisselpakket<br />

en een Hamm DV70, die beschikt over 220<br />

kWh accucapaciteit. De set is eind 2022 voor<br />

het eerst ingezet en zorgt voor gigantische reducties<br />

in verbruik en uitstoot. Op basis van 180<br />

draaidagen van 8 tot 12 uur wordt zo’n 55.000<br />

liter diesel bespaard. BAM heeft becijferd jaarlijks<br />

meer dan 140 ton minder CO 2<br />

uit te stoten<br />

en daarmee ook minder stikstof plus fijnstof.<br />

“Verduurzamen doe je samen”, oordeelt<br />

Anne Kloppenborg, oprichter van New<br />

Electric. “Op het vlak van elektrische aandrijving<br />

hoeft niemand ons wat bij te brengen.<br />

Dat doen we al sinds 2008 en sindsdien zijn<br />

vele zero-emissie voer-, vaar- en werktuigen<br />

tot wel 100 ton totaalgewicht door ons bedacht<br />

en gebouwd. Vaak is de steun van de<br />

originele fabrikant en van de eindgebruiker<br />

echter belangrijk om tot het beste eindresultaat<br />

te komen, zeker bij bouwmaterieel. Er<br />

staan nu producten op de weg waar we trots<br />

op zijn en die klanten blij maken. Deze tandemtrilwals<br />

klopt gewoon van A tot Z.”<br />

OVERCAPACITEIT<br />

De NE-HX90i-Roller is door New Electric ontwikkeld<br />

vanuit een tweetal uitgangspunten.<br />

Zo moet de 9-tons tandemtrilwals minimaal<br />

een volle werkdag kunnen draaien én is de<br />

bediening identiek aan die bij dieselversies,<br />

zodat elke machinist ermee overweg kan. Een<br />

compact batterijpakket van 202 kWh garandeert<br />

optimale zichtlijnen vanuit de cabine<br />

en biedt in combinatie met een effi ciënte<br />

warmtepomp voldoende overcapaciteit om<br />

zelfs bij extreme kou of op een helling een<br />

dag lang te kunnen draaien. Onder normale<br />

omstandigheden is dat al gauw anderhalve<br />

werkdag. Bijladen kan met zowel wissel- (AC)<br />

als gelijkstroom (DC-snelladen).<br />

In de nieuwe productiefaciliteit in Breukelen<br />

is de elektrische aandrijfl ijn van New Electric<br />

rechtstreeks gekoppeld aan vier hydrauliekpompen<br />

– die bovendien in de originele richting<br />

draaien – en aan het Hamm bedieningssysteem.<br />

Anne: “Dankzij de fabrikant konden<br />

we doordringen tot diep in de machine, waardoor<br />

het samenspel van eindeloos veel computers<br />

en sensoren perfect op elkaar is afgestemd.”<br />

Iwan vult aan: “Gevoelsmatig is dit<br />

een af-fabriek machine. De wals voelt als een<br />

diesel, maar reageert sneller en is veel stiller.<br />

Minder lawaai en trillingen vergroten tevens<br />

de veiligheid op projecten.”<br />

MITSEN EN MAREN<br />

Met de NE-HX90i-Roller zet BAM een verdere<br />

stap op weg naar een emissievrije toekomst,<br />

hetgeen volgens Iwan wordt gesteund vanuit<br />

de directie. “Als ik een verzoek indien voor<br />

een Stage V-machine op HVO-diesel, krijg<br />

ik direct te horen of er geen duurzamer alternatief<br />

is. Voorheen golden er mitsen en<br />

maren voor elektrifi catie, maar dat is helemaal<br />

omgedraaid.” Anne: “Wij staan niet stil.<br />

Vanuit onze knowhow en liefde voor machines<br />

trachten we meerwaarde te bieden bij<br />

de energietransitie. Kennis delen is daarbij<br />

cruciaal. Zo houden we een voorsprong op<br />

OEM-producenten, die pas over drie tot vijf<br />

jaar met een antwoord komen. Dan heeft<br />

New Electric alweer de nodige stappen gezet<br />

qua effi ciëntie, bedrijfszekerheid, veiligheid<br />

en effi ciëntie.” ●<br />

62 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

“Er staan nu producten op de weg waar we<br />

trots op zijn en die klanten blij maken. Deze<br />

tandemtrilwals klopt gewoon van A tot Z”<br />

De nieuwe NE-HX90i tandemtrilwals van New Electric wordt door BAM Infra ingezet op een duurzaam project bij Schiphol Airport.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 63


0% emissie<br />

100% elektrisch<br />

De nieuwste HAMM HX90i nu verkrijgbaar<br />

als emissievrije machine.<br />

Onze gehele infra- en<br />

grondverzetportfolio zien?<br />

NU LEVERBAAR!<br />

• HAMM approved design<br />

• Als NE-HX90i-Roller<br />

• De grote geïntegreerde on-board batterij van<br />

202 kWh waarborgt meer dan 10 uur continu<br />

operationeel gebruik.<br />

• Snelladen met 200kW, voor 24/7 inzetbaarheid<br />

• CE markering over de volledige machine door NE<br />

Over New Electric<br />

Sinds 2008 elektrificeert New Electric. Van klassieke auto’s,<br />

rondvaartboten en sleepboten tot grote ADT dumptrucks,<br />

Samen met ons hoog gekwalificeerde en zeer ervaren eigen<br />

team van mechanische-, elektrische- en software engineers<br />

zijn we dé in de praktijk bewezen leverancier van 100%<br />

bedrijfszeker elektrische zware infra machines.<br />

We leveren ook complete aandrijflijnen aan OEM partners.<br />

De New Electric aandrijflijn is bovendien gecertificeerd voor<br />

weggebruik door de Rijksdienst voor het Wegverkeer, geldig<br />

in alle EU-landen.<br />

Complete emissievrije asfaltset<br />

Naast de NE-HX90i-Roller 100% electric leveren we eveneens<br />

als volwaardig product de 100% electric NE-1800/3-Paver,<br />

o.b.v. de Vogele 1800-3 SprayJet. Optionele batterij swap packs<br />

verkrijgbaar, en samen met de NE-AC-Box (stroom ander<br />

materieel) zorgt dit voor volledig autonome inzetbaarheid<br />

van meerdere werkdagen zonder laadvoorzieningen.<br />

Broekdijk West 20<br />

3621 LV Breukelen<br />

+31 (0) 20 240 06 47<br />

sales@newelectric.nl<br />

www.newelectric.nl


SOLLICITEER NU VIA WERKENBIJBUKO.NL<br />

werkenbijbuko.nl<br />

Mobiele Kooiladders<br />

Universele trappen (talud)<br />

Modulaire trappen<br />

Laad & los platform<br />

Containertrappen<br />

Trappentorens<br />

Met onze SuperStairs bereik je veilig en duurzaam de top!<br />

Verkoop Verhuur Montage<br />

info@easystairs.nl /085-0092070/ easystairs.nl<br />

00032255007 - Easystairs.indd 1 01-11-2022 15:50


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Innovatie en elektrificatie staan centraal op open dagen<br />

GROOTS MET EEN ZACHTE G<br />

Tijdens de open dagen bij Tobroco Giant op 28 en 29 september stonden de deuren van het<br />

Experience Center en de productiehallen wijd open voor publiek. De door Toine Brock in 1996<br />

opgerichte onderneming is uitgegroeid tot één van de grootste fabrikanten van compacte<br />

wielladers ter wereld, met meer dan 40 modellen en keuze uit ruim 650 verschillende<br />

aanbouwdelen. Gemiddeld rollen er elke week 120 machines van de band.<br />

Tekst en beeld Kees Beijer<br />

Zo reusachtig als de naam Giant doet vermoeden, zo groots opgezet<br />

waren ook de open dagen in het Brabantse Oisterwijk. De constructeur<br />

onthulde niet alleen alle nieuwste technologische ontwikkelingen,<br />

maar bood bezoekers ook een wervelende demoshow en een kijkje<br />

achter de schermen van het productieproces. Het hoogtepunt van de<br />

open dagen was de presentatie van de G2400, G2400HD, G2550HD<br />

en G2550HD+, die niet alleen zijn ontworpen om aan de groeiende<br />

vraag vanuit de markt te voldoen, maar ook laten zien hoe toekomstige<br />

Giants er qua design uit komen te zien.<br />

BELANGRIJKE MIJLPAAL<br />

Hoewel nog in de conceptfase, maakte Toine duidelijk dat de lancering<br />

van de vier modellen voor Giant een belangrijke mijlpaal markeren, die<br />

nieuwe normen stelt op het vlak van productiviteit, comfort en veelzijdigheid.<br />

De compacte laders zijn ontworpen om een breed scala aan<br />

toepassingen te vervullen en dus een ideale keuze voor professionals<br />

in de bouw, landbouw, groenvoorziening en andere toepassingen. De<br />

modellen worden aangedreven door een driecilinder Kubota dieselmotor<br />

met 26 pk (G2400-serie) of 50 pk (G2500) en de productie zal eind<br />

2025 officieel van start gaan.<br />

De knikladers beschikken over een futuristische vormgeving, afkomstig<br />

van een Italiaans designbureau. De hoekige lijnen en scherpe vouwen<br />

zullen we terugzien op alle toekomstige modellen van het merk. Ook<br />

het comfort van de bestuurder is naar een hoger plan getild, dankzij<br />

een verende bestuurdersstoel met geïntegreerde armsteunconsole.<br />

Alle bedieningselementen zijn zodanig gepositioneerd, dat verreweg<br />

de meeste functies praktisch en ergonomisch binnen handbereik liggen.<br />

Dit moet resulteren in minder vermoeidheid en optimale productiviteit<br />

gedurende de werkdag.<br />

ONGEKEND VEELZIJDIG<br />

In en rond het eind 2022 nieuw geopende Experience Center stonden<br />

Giant-modellen in alle denkbare kleuren, uitvoeringen en toepassingen<br />

opgesteld, zodat bezoekers zich een goed beeld konden vormen van<br />

de ongeëvenaarde veelzijdigheid aan machinetypes en uitrustingsstukken.<br />

Natuurlijk nam menigeen ook zelf even plaats achter het stuur of<br />

de joysticks van een compacte kniklader, telescooplader, verreiker of<br />

skidsteer. Bovendien beschikt Tobroco Giant sinds enige tijd over een<br />

omvangrijk verdichtingsprogramma en die trilplaten of -stampers konden<br />

ook worden uitgeprobeerd.<br />

Tijdens de demoshow komen de compleetheid en veelzijdigheid van het<br />

Tobroco Giant aanbod pas echt goed tot hun recht.<br />

De open dagen in Oisterwijk trekken maar liefst 20.000 bezoekers, die de<br />

machines in ontelbaar veel uitvoeringen kunnen bewonderen.<br />

66 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Middels een rondgang door de productiehallen en magazijnen wordt aan<br />

bezoekers een exclusief kijkje achter de schermen gegund.<br />

Tobroco Giant heeft het aanbod uitgebreid met een complete lijn<br />

verdichtingsmachines.<br />

Als Nederlandse producent begeeft Tobroco Giant zich middenin de<br />

proeftuin van emissieloos materieel, dus is het logisch dat er inmiddels<br />

al meerdere modellen zijn geëlektrificeerd. Op termijn moet van elke<br />

Giant een batterij-elektrische variant beschikbaar zijn, zo heeft Toine<br />

zich ten doel gesteld. Na de G2200E – waarvan er binnen vijf jaar tijd<br />

circa duizend zijn verkocht – beantwoordt het merk met de G2700E aan<br />

de groeiende vraag naar milieuvriendelijke alternatieven. Daarmee lijkt<br />

Tobroco Giant klaar om wereldwijd een belangrijke rol te spelen als het<br />

gaat om duurzame en krachtige bouwoplossingen.<br />

DUURZAME TROEF<br />

De G2700E is met een eigengewicht van bijna 2.600 kg en een krachtige<br />

48V lithium-ion batterij ideaal voor zware taken als het tillen van pallets<br />

met stenen of trottoirbanden. In de X-Tra uitvoering is deze elektrische<br />

kniklader goed voor 12,5 kN aan trekkracht en kiplasten tot wel 3.435<br />

kg. "Met de G2700E hebben we een duurzame troef in handen, zonder<br />

concessies te doen qua gebruiksduur of prestaties." De standaard 260<br />

Ah aan batterijcapaciteit is uit te breiden tot 390 Ah of zelfs 520 Ah, zodat<br />

die geschikt is voor langdurige inzet. Het regeneratieve remsysteem wint<br />

bovendien energie terug tijdens het uitrollen of afdalen.<br />

De open dagen bij Tobroco Giant trokken zo’n 20.000 bezoekers, waarmee<br />

uiting wordt gegeven aan het ongekende succes van dit familiebedrijf.<br />

Naast Toine en zijn vrouw Caroline spelen ook hun kinderen Koen,<br />

Marieke en Simone een steeds prominentere rol. De toekomst ziet er derhalve<br />

mierzoet uit, want wat ruim 27 jaar terug begon met de productie van<br />

75 knikladers, is uitgegroeid tot een indrukwekkend aantal van ruim 6.000<br />

(telescopische) wielladers, verreikers en skidsteers per jaar. Recent rolde de<br />

50.000ste Giant van de band. De machines vinden hun weg naar klanten in<br />

meer dan 80 landen. ●<br />

Toine (r) en Caroline Brock overhandigen de sleutels van de 50.000ste<br />

geproduceerde Giant aan hun Zwitserse verdeler Emil Aggeler.<br />

Studiemodel G2550HD+ X-Tra weerspiegelt het toekomstige design van alle<br />

Giant knikladers en gaat eind volgend jaar in productie.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 67


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Voor een ongeëvenaarde actieve veiligheid is elke truck voorzien van een complete reeks geavanceerde Advanced Driver Assistant Systems (ADAS) voor<br />

chauffeursondersteuning.<br />

HET VOLGENDE HOOFDSTUK<br />

VAN DE SUCCESSERIE<br />

Op de IAA <strong>2024</strong> introduceerde DAF Trucks een compleet nieuwe reeks innovaties voor<br />

de Nieuwe Generatie XD, XF, XG en XG+-trucks. DAF zet volgens eigen zeggen wederom<br />

nieuwe maatstaven op het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort. En daar<br />

hoort natuurlijk ook een nieuwe kleur bij: Flaming Red. In en rond Malaga mochten we ze<br />

uitvoerig aan de tand voelen en kregen zelfs de gelegenheid om het volledig automatische<br />

noodremsysteem uit te proberen. We hebben er nog hartkloppingen van…<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld DAF Trucks<br />

In 2021 introduceerde DAF de Nieuwe<br />

Generatie DAF XF, XG en XG+. Het jaar daarop<br />

volgde de veelzijdige XD-serie voor regionale<br />

en speciale toepassingen, waaronder het<br />

bouwsegment. De XD werd zelfs bekroond<br />

tot International Truck of the Year 2023, mede<br />

vanwege de hoge mate aan comfort dat in<br />

deze klasse niet gebruikelijk is. Met een uitgebreide<br />

reeks aan innovaties begint DAF nu aan<br />

het volgende hoofdstuk van zijn successerie.<br />

Daarmee helpt de Nederlandse truckfabrikant<br />

volgens eigen zeggen zijn klanten nog succesvoller<br />

te zijn.<br />

WEG DODE HOEK<br />

Flaming Red is slechts de introductiekleur, de<br />

meeste voertuigen worden uiteraard in bedrijfskleuren<br />

geleverd. Hoe je de nieuweling dan herkent?<br />

Aan de licht gewijzigde grille en mogelijk<br />

ook door de veelheid aan camera’s en sensoren<br />

rondom de truck. De nieuwe serie wordt namelijk<br />

standaard geleverd zonder spiegels - want<br />

dat is beter voor de aerodynamica - maar met<br />

camera’s die hun beeld projecten op schermen<br />

die zijn geïntegreerd in de A-stijl. Voor de sceptici<br />

onder ons: het went snel én je hebt nog<br />

meer overzicht. Sowieso biedt het ontwerp van<br />

de Nieuwe Generatie DAF’s met grote ruiten,<br />

lage ruitlijnen en een kerb view window in het<br />

bijrijdersportier een onovertroffen direct zicht<br />

en dus een hoge mate van veiligheid. Van een<br />

dode hoek is eigenlijk geen sprake meer, zo ondervonden<br />

we tijdens een demo. En zou je desondanks<br />

toch een persoon of object over het<br />

hoofd zien, heb je altijd nog een back-up in de<br />

vorm van de vele assistentiesystemen, waaronder<br />

een automatische noodrem.<br />

“Ook de aandrijflijnen zijn verder<br />

geoptimaliseerd en vanaf begin 2025<br />

geschikt voor B100 FAME biodiesel”<br />

68 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

In de XD-serie profiteer je bovendien van een<br />

comfortabele instap met maar twee treden. Als je<br />

meerdere keren per dag in en uit de cabine moet<br />

klimmen, is dat wel zo prettig.<br />

AUTOMATISCHE NOODREM<br />

Voor een ongeëvenaarde actieve veiligheid<br />

is elke truck voorzien van een complete reeks<br />

geavanceerde Advanced Driver Assistant<br />

Systems (ADAS) voor chauffeursondersteuning.<br />

Onderdeel daarvan is het innovatieve en volledig<br />

automatische noodremsysteem, dat helpt<br />

om botsingen met kwetsbare weggebruikers<br />

vóór het voertuig te voorkomen. We kunnen<br />

je vertellen, dat werkt fenomenaal. Eerst krijg<br />

je een waarschuwingssignaal, mocht je dat om<br />

onverklaarbare wijze negeren, dan grijpt de<br />

elektronica zelf in en zet het de truck in no time<br />

stil. Echt indrukwekkend, vooral de mate van<br />

vertragen. En het mooie is, op het allerlaatste<br />

moment wordt de rem iets gelift, zodat de cabine<br />

daarna ook nog eens mooi stabiel blijft.<br />

Het Advanced Emergency Braking System<br />

(AEBS) maakt gebruik van radarsensoren (twee<br />

voor veraf en één voor dichtbij) en een camera.<br />

Nieuw is ook de Drive-off Assist functie, die<br />

gebruikmaakt van een extra radar. Het waarschuwt<br />

de chauffeur voor kwetsbare weggebruikers<br />

dicht bij de truck als het voertuig stilstaat<br />

of wegrijdt.<br />

In het heuvelachtige<br />

achterland van<br />

Malaga konden we<br />

de kwaliteiten van<br />

Predictive Cruise Control<br />

optimaal testen.<br />

EVENT DATA RECORDER<br />

Nog meer veiligheidsvoorzieningen? Jazeker. Als<br />

het AEBS is geactiveerd, legt de zogenaamde<br />

Event Data Recorder de beelden en gegevens<br />

vast voor eventueel nader onderzoek. Verder<br />

waarschuwt de Side & Turn Assist voor voetgangers,<br />

fietsers of voertuigen die zich in de dode<br />

hoek van het voertuig bevinden, ook als dat helemaal<br />

aan het einde van de trailer is. ¢<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 69


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Speed Limit Recognition informeert je over<br />

de actueel geldende maximumsnelheid en<br />

waarschuwt als te snel wordt gereden, en het<br />

Lane Departure Warning System geeft een<br />

seintje bij mogelijk onbedoelde rijstrookwisselingen.<br />

Verder beoordeelt Drowsiness<br />

Detection de alertheid van de chauffeur achter<br />

het stuur en waarschuwt als een pauze nodig<br />

is, en dankzij de Rear View Camera kun je<br />

op een display in de cabine zien wat eraan de<br />

achterzijde van de truck gebeurt.<br />

MILLER-PRINCIPE<br />

Ook de MX-aandrijfl ijnen zijn verder geoptimaliseerd<br />

en vanaf begin 2025 geschikt voor<br />

B100 FAME biodiesel. DAF is de enige truckfabrikant<br />

die gebruikmaakt van een nieuwe<br />

kleptiming volgens het Miller-principe. Het<br />

geldt voor de PACCAR MX-11 en MX-13 motoren,<br />

met vermogens van 370 pk tot 530 pk.<br />

Ook wordt gebruikgemaakt van een koelvloeistofpomp<br />

met dubbele aandrijving. “De<br />

pomp is elektrisch aangedreven wanneer<br />

weinig koeling nodig is en via een riem wanneer<br />

juist hoge koelprestaties nodig zijn”,<br />

legt Raoul Wijnands uit, Manager Testing bij<br />

DAF. “Voor maximale effi ciëntie is een luchtcompressor<br />

met koppeling en twee cilinders<br />

geïnstalleerd. Verder zijn de turbo- en EGRsystemen<br />

verbeterd en naadloos afgestemd<br />

Op de IAA <strong>2024</strong> introduceerde DAF Trucks een compleet nieuwe reeks innovaties voor de Nieuwe<br />

Generatie XD, XF, XG en XG+-trucks.<br />

op de nieuwe kleptiming. Nieuwe brandstofverstuivers<br />

ondersteunen de uitstekende effi -<br />

ciëntie, betrouwbaarheid en levensduur.” De<br />

XD-serie is voortaan ook leverbaar met een<br />

ingrijpend vernieuwde 6,7-liter PACCAR PX-7<br />

aandrijfl ijn (tot 310 pk) als 4x2 bakwagen met<br />

Dag Cabine, Slaap Cabine en Slaap Hoog<br />

Cabine. Met deze aandrijfl ijn is de XD-serie<br />

600 kilogram lichter dan met de eveneens beschikbaar<br />

MX11-motor. Goed voor het laadvermogen<br />

en brandstofverbruik.<br />

10% ZUINIGER<br />

En over het brandstofverbruik gesproken, dankzij<br />

een met 19% verbeterde aerodynamica, optimalisaties<br />

in de aandrijflijnen, een efficiënter koelsysteem<br />

en het standaard aanwezige Predictive<br />

Cruise Control op de 4x2- en 6x2-modellen is de<br />

Flaming Red-generatie 10% zuiniger dan voorheen.<br />

Tel uit je winst. In het heuvelachtige achterland<br />

van Malaga konden we de kwaliteiten<br />

van Predictive Cruise Control optimaal testen.<br />

De snelheidsregeling houdt bij afdalen en stijgen<br />

De cabine biedt een uiterst comfortabele rijpositie. Het verstelbereik van de stoel en het stuurwiel zijn groter dan ooit, en het is bovenal extreem stil.<br />

70 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Alle Nieuwe Generatie DAF trucks worden<br />

geleverd met een PACCAR Connectabonnement<br />

van 10 jaar. Dit nieuwe online platform<br />

voor wagenparkbeheer geeft realtime<br />

informatie over de prestaties van de volledige<br />

vloot, de individuele voertuigen en de chauffeurs.<br />

Het platform maakt ook efficiënte over-the-airupdates<br />

van voertuigen mogelijk. DAF heeft zijn<br />

Nieuwe Generatie-trucks dus weer een stap verder<br />

verfijnd. “Daarmee versterken we niet alleen<br />

de toonaangevende positie van onze trucks op<br />

het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort,<br />

maar ook het succes van onze klanten”,<br />

zegt Raoul tot besluit. Waarvan akte. ●<br />

Flaming Red is slechts de introductiekleur, de meeste voertuigen worden uiteraard in bedrijfskleuren geleverd.<br />

een marge van plus 5 km/h en minus 10 km/h ten<br />

opzichte van de ingestelde snelheid, en reguleert<br />

dat op een zo efficiënt mogelijke manier uitgaande<br />

van de informatie van het navigatiesysteem.<br />

Als er zich bijvoorbeeld een afdaling aandient,<br />

wordt daar alvast op voorgesorteerd. Het systeem<br />

werkt feilloos en zorgt voor maximaal chauffeurscomfort.<br />

Aan boord is het sowieso heerlijk vertoeven.<br />

De cabine biedt een uiterst comfortabele<br />

rijpositie. Het verstelbereik van de stoel en het<br />

stuurwiel zijn groter dan ooit, en het is bovenal<br />

extreem stil. Motorverbeteringen in combinatie<br />

met een nieuwe schakelstrategie<br />

zorgen voor een nóg lager toerental op<br />

kruissnelheid. In de XD-serie profiteer je<br />

bovendien van een comfortabele instap<br />

met maar twee treden. Als je meerdere<br />

keren per dag in en uit de cabine moet<br />

klimmen, is dat wel zo prettig.<br />

DAF is de enige truckfabrikant die gebruikmaakt van<br />

een nieuwe kleptiming volgens het Miller-principe.<br />

DAF zet volgens eigen zeggen wederom nieuwe maatstaven op het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 71


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Voor vrijwel elke toepassing een elektrische oplossing<br />

DE TRANSPORTBRANCHE SCHAKELT<br />

MET NIEUWE ENERGIE DOOR NAAR<br />

GROTERE, KRACHTIGERE E-TRUCKS<br />

Scania nam onlangs een nieuwe batterijfabriek en een nieuwe assemblagelijn voor elektrische<br />

trucks in gebruik. Hiermee is het Zweedse merk klaar voor een emissieloze toekomst en kan het<br />

voor vrijwel elke toepassing een BEV (Battery Electric Vehicle) produceren. Met een 6x4-chassis<br />

krijgt nu ook het programma elektrische trucks voor de bouw- en constructiesector meer keuze.<br />

Tekst en beeld Scania<br />

Het aanbod van Scania heeft met de vernieuwde<br />

volledig elektrische voertuigen, die<br />

onder meer zijn voorzien van nieuwe, groene<br />

batterijen, een aangepast chassis en diensten<br />

zoals Scania Charging Access, een niveau bereikt<br />

dat het aantrekkelijk en relevant maakt<br />

voor een brede groep klanten, ongeacht hun<br />

transportopdrachten.<br />

Scania’s huidige programma volledig elektrische<br />

vrachtwagens heeft indrukwekkende<br />

cijfers: bruto treingewichten kunnen oplopen<br />

tot 64 ton, het bereik kan oplopen tot meer<br />

dan 500 kilometer, het laadvermogen is tot<br />

375 kW/500 A DC en het hoogste vermogen<br />

van 450 kW (circa 610 pk) is aanzienlijk hoger<br />

dan dat van de krachtigste 13-liter motor. Er<br />

is keuze uit drie elektrische machines met vermogens<br />

oplopend van 210 kW (circa 280 pk)<br />

tot 450 kW in acht verschillende stappen. Dit<br />

biedt een ruime keuze waarbij de Scania BEV<br />

breed inzetbaar is.<br />

“Afgezien van de echte langeafstandstransporteurs<br />

of voor de allerzwaarste toepassingen zijn<br />

er tegenwoordig nog maar weinig kopers die<br />

geen elektrische oplossing kunnen vinden voor<br />

hun operationele activiteiten”, zegt Bas van der<br />

Zanden, Director e-Mobility Scania Benelux.<br />

“Natuurlijk zijn er nog steeds bepaalde toepassingen<br />

waarvan het mogelijk minder waarschijnlijk<br />

is dat ze in de nabije toekomst ook elektrisch<br />

worden uitgevoerd, maar veel kopers zullen versteld<br />

staan als ze zien waar deze vrachtwagens<br />

toe in staat zijn en wat hun efficiëntie is in combinatie<br />

met onze digitale diensten.”<br />

Scania’s nieuwste elektrische trucks voor stedelijke<br />

en regionale distributie en bouwtoe-<br />

De geïnstalleerde capaciteit van de Scania-batterijpakketten bedragen 416 of 624 kWh.<br />

De vermogens lopen uiteen van 230 kW tot een e-Machine met een<br />

vermogen van 450 kW (610 pk).<br />

72 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

passingen worden zowel aangeboden als<br />

bakwagens of als trekkers. De nieuwe en moderne<br />

batterijpakketten met een geïnstalleerde<br />

capaciteit van 416 of 624 kWh, bieden veel<br />

flexibiliteit en men kan nu ook de cabines uit<br />

de R- en de S-serie kiezen. De actieradius zal<br />

zoals gewoonlijk variëren afhankelijk van het<br />

gewicht, de bediening, het weer, de rijstijl …<br />

Maar bijvoorbeeld een kipper van 27 ton met<br />

zes batterijen kan tot zo’n 350 kilometer afleggen<br />

tussen elke laadbeurt. Een uur opladen<br />

kan dan weer 270 kilometer bereik toevoegen.<br />

En het vereist geen oplaadpunten met 350 kW<br />

voor het bereiken van redelijke oplaadtijden:<br />

een lader van 130 kW voegt in één uur tijd een<br />

bereik van 100 kilometer toe voor een vrachtwagen<br />

met een verbruik van 1,3 kWh/km.<br />

Steeds vaker worden in aanbestedingen eisen<br />

opgenomen omtrent de uitstoot van CO 2<br />

bij een bouwplaats of een project. Deze eisen<br />

kunnen oplopen tot een volstrekt emissieloze<br />

inzet van (logistiek) materieel op de bouwplaats.<br />

Vaak betekent dit dat men de bouwlocatie<br />

alleen met elektrische vrachtwagens kan<br />

bereiken. Scania heeft een volledig programma<br />

elektrische voertuigen die voor veel verschillende<br />

toepassingen geschikt zijn. De chassis<br />

zijn modulair opgebouwd zodat een grote<br />

flexibiliteit mogelijk is. Een e-PTO kan worden<br />

“Eén van de belangrijkste voordelen van de<br />

batterijen is hun laadkarakteristiek”<br />

gebruikt om emissieloos extra apparatuur aan<br />

te drijven. Daarnaast zijn veel carrosseriebouwers<br />

inmiddels getraind in het werken met een<br />

Scania e-truck.<br />

Scania gebruikt batterijcellen van de Zweedse<br />

fabrikant Northvolt, die een levensduur hebben<br />

van 1,5 miljoen kilometer voor het aandrijven<br />

van vrachtwagens. Hun CO 2<br />

-voetafdruk is<br />

ongeveer een derde van een vergelijkbare<br />

industrie-referentie.<br />

Eén van de belangrijkste voordelen van de batterijen<br />

van Scania is hun laadkarakteristiek. In<br />

tegenstelling tot veel andere batterijpakketten<br />

kunnen die van Scania herhaaldelijk tot 100%<br />

worden opgeladen zonder dat dit van invloed<br />

is op hun levensduur. En ze hebben een rechte<br />

laadcurve, wat betekent dat ze opladen met<br />

dezelfde snelheid, of ze nu bijna vol of bijna<br />

leeg zijn. De rechte laadcurve geeft voorspelbare<br />

laadtijden, en de lange levensduur van de<br />

batterij zorgt voor een lage TCO. ●<br />

Het programma Scania BEV’s in de XT reeks is<br />

onlangs uitgebreid met een 6x4-chassis.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />

73


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

GOUDEN MACHINIST MET<br />

VEELZIJDIGE ZWENKLADER<br />

In het jaar dat Ahlmann Nederland het 50-jarig jubileum viert, kan niet voorbij worden gegaan<br />

aan de zwenkladermachinisten als visitekaartje van een uniek concept. Een goudgele combi<br />

van vakmanschap en veelzijdigheid. Hans van Es is zo’n uithangbord. Een vakspecialist met het<br />

vermogen om voor AW Groep uit Hillegom meerwaarde uit de machine te halen.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld AW Groep<br />

Hans draait al bijna heel zijn carrière met Ahlmann en steekt het enthousiasme<br />

over dit product niet onder stoelen of banken. Sinds enkele maanden<br />

is hij de trotse bestuurder van een nieuwe AS 1600. Het is zijn vijfde shovel<br />

en alweer de vierde zwenklader. “In mei 1987 ben ik bij firma De Regt aan de<br />

slag gegaan met een trekker plus grondkar. Al snel moest er een shovel bij,<br />

zodat ik zelf kon laden.” Na de bouwvak wachtte hem een verrassing in de<br />

vorm van een gebruikte AS 7. “Die had Arie de Regt nog bij Toon van den<br />

Oord aan de keukentafel gekocht, met een blik gele verf erbij.”<br />

VREEMDGAAN<br />

Omdat het al een ‘oud beestje’ betrof, waar nog wel eens wat aan mankeerde,<br />

maakte de shovel na twee jaar plaats voor een knikgestuurde<br />

wiellader van een andere fabrikant. “Ik ben één keer vreemdgegaan”,<br />

klinkt het schuldbewust. “Toch miste ik de kracht en souplesse van een<br />

Ahlmann. Dus toen de baas in 1998 ging rondkijken voor een nieuwe machine,<br />

wachtte mij een grote verrassing.” Op de TKD-beurs viel het oog<br />

op een nieuwe AZ 14, die brute kracht koppelde aan vierwielbesturing.<br />

In juni nam machinist Hans van Es van AW Infrabouw met de 11-tons AS 1600 zijn vijfde wiellader in gebruik en alweer de vierde zwenklader.<br />

74 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Met die machine draaide Hans met veel plezier tot 2011, toen de 9-tons<br />

shovel plaats moest maken voor de nieuwere en zwaardere AZ 150e.<br />

Na dertien jaar trouwe dienst is de 10,5-tons zwenklader recent ingeruild<br />

voor Ahlmann’s laatste creatie. Sinds juni heeft AW Groep – dat in 2006<br />

De Regt overnam – een AS 1600 in gebruik. Die machine weegt 11 ton en<br />

geldt als een allrounder bij uitstek voor de wegenbouw. Met een draaicirkel<br />

van slechts 4,35 meter is het de meest wendbare wiellader in zijn klasse,<br />

die zelfs in krappe bouwputten eenvoudig manoeuvreert. Uitgerust<br />

met 1.600 liter bakinhoud is-ie bovendien erg productief. Van Es heeft<br />

er nog een 4-tons shovel met lasergestuurde levelerbak bij, waardoor de<br />

Ahlmann jaarlijks 1.000 tot 1.500 uur draait.<br />

“Zwenken voorkomt dat de<br />

uitgevlakte baan beschadigt”<br />

MEER FLEXIBEL<br />

Wat de zwenklader voor Hans zo bijzonder maakt? “Dat is toch vooral<br />

de flexibiliteit om het werk naar eigen inzicht in te richten. Op krappe<br />

plekken ben je niet veroordeeld tot de knikbesturing, maar kun je 90°<br />

De hechte band tussen Hans van Es en Ahlmann begon in 1987 met deze<br />

gebruikte AS 7.<br />

gezwenkt zware lasten heffen.” Binnen de divisie AW Infrabouw doet de<br />

AS 1600 alle voorkomende werkzaamheden, van baanmaken tot afpoetsen<br />

en van pallets met klinkers bijrijden tot betonplaten leggen. “Dankzij<br />

het zwenkmechanisme kun je gemakkelijk naar een hoek toe werken of<br />

om een hoek leggen, zonder de zorgvuldig uitgevlakte ondergrond te<br />

beschadigen. Dat maakt zo’n Ahlmann echt uniek. Maar ook bij het uitgraven<br />

van een cunet of aanvullen van een nieuw gebouw biedt de AS<br />

1600 absoluut meerwaarde.” ●<br />

Onderscheidende machines in spel en show, verassend<br />

vermaak vooralle leeftijden, techniek, nostalgie<br />

en verschillende indoor demonstraties<br />

Dat wil je niet missen!<br />

Ahlmann Nederland bv<br />

Onderwaard 11<br />

5324 JV AMMERZODEN<br />

Vrij 13 dec 14-20 uur<br />

Za 14 dec 10-17 uur<br />

Zo 15 dec 10-17 uur<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 75


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Al 35 jaar innovatie en groei<br />

KOERSVAST OP JACHT<br />

NAAR VERDER SUCCES<br />

Het is exact 35 jaar geleden dat Frans en Marcel Geens op verzoek van een lokale stratenmaker<br />

de Rollmops introduceerden. Tien jaar later volgde de Knikmops als antwoord op de behoefte aan<br />

een grotere en krachtigere machine. Sindsdien is Gebroeders Geens uit het Belgische Hoogstraten<br />

uitgegroeid tot een gerenommeerd producent van compacte en multifunctionele knikladers.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Gebroeders Geens<br />

Deze bijzondere mijlpaal werd op 12 oktober<br />

jongstleden uitgebreid gevierd tijdens een<br />

groots opgezette opendeurdag. Het 35-jarig<br />

jubileum vormde een unieke gelegenheid<br />

om eens door de productiehallen te wandelen,<br />

veel machines of aanbouwdelen in actie<br />

te zien en natuurlijk stonden er ook wat nieuwigheden<br />

centraal. De Rollmops en zeker<br />

ook de Knikmops zijn door de jaren heen uitgegroeid<br />

tot een begrip in tal van sectoren.<br />

Ogenschijnlijk ‘eenvoudige’ machines, die in<br />

staat zijn zwaar werk te verrichten.<br />

Geens ook naar onder andere Polen, Frankrijk,<br />

Duitsland, Oostenrijk, Denemarken en de VS.<br />

MADE IN BELGIUM<br />

Gebroeders Geens blijft trouw aan zijn Belgische<br />

roots. In Hoogstraten worden de platen aan de<br />

ene kant van de poort aangeleverd en verlaten<br />

de afgewerkte machines aan de andere zijde<br />

het pand. Het familiebedrijf voert zoveel mogelijk<br />

werkzaamheden zelf uit. Van snij- en laswerk<br />

tot het assembleren van componenten, alles<br />

gebeurt onder één dak. In de nabije toekomst<br />

HOE HET OOIT BEGON<br />

In 1989 lanceerden Frans en Marcel Geens met<br />

de Rollmops een innovatieve transportmachine,<br />

die vanwege zijn wendbaarheid onmisbaar<br />

is geworden in de Belgische straatwerken. Het<br />

markeert het begin van Gebroeders Geens. In<br />

1997 ontstaat de behoefte aan een grotere en<br />

krachtigere machine, wat leidt tot de ontwikkeling<br />

van de Knikmops. Deze multifunctionele<br />

kniklader trekt niet alleen de aandacht van stratenmakers,<br />

maar ook van bouwondernemingen,<br />

landbouwers, hoveniers en gemeentewerkers.<br />

Het Kempense familiebedrijf groeit verder. Van<br />

twee broers ontwikkelt de onderneming zich tot<br />

een productiebedrijf met ruim zestig medewerkers.<br />

De tweede generatie is inmiddels ook actief<br />

betrokken bij de dagelijkse bedrijfsvoering,<br />

van ontwikkeling tot verkoop. De twee generaties<br />

bepalen samen de koers voor de toekomst,<br />

waarbij wordt ingezet op een productie van<br />

duizend wielladers per jaar. Naast de Belgische<br />

en Nederlandse markt exporteert Gebroeders<br />

Van begin af aan is het streven dat alle elektrische versies van de Knikmops een hele werkdag kunnen<br />

draaien op een volle accu.<br />

76 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Gebroeders Geens is een echt familiebedrijf, met vanaf links Marcel, Nicole,<br />

Joos, Frans, Marleen en Bert.<br />

Tijdens de vijfjaarlijkse opendeurdag werd het productgamma van Knikmops<br />

en Rollmops in tal van facetten getoond.<br />

plant Gebroeders Geens een uitbreiding van de<br />

productiehal. Eind dit jaar hopen ze hiervoor de<br />

eerste spade in de grond te steken.<br />

Gebroeders Geens ontwikkelt en produceert<br />

louter betrouwbare en veelzijdig inzetbare<br />

modellen die eenvoudig zijn te bedienen<br />

of te onderhouden. Innovatie en<br />

verbetering staan hierbij centraal. De vele<br />

aanbouwdelen, opties en extra’s waarmee<br />

klanten hun Knikmops volledig naar wens<br />

kunnen uitrusten, worden allemaal aan de<br />

Hinnenboomstraat bedacht en productiegereed<br />

gemaakt. De R&D-afdeling bevindt zich<br />

dicht bij de productie, wat directe opvolging<br />

van speciale klantwensen mogelijk maakt.<br />

DUURZAME TOEKOMST<br />

De missie is in 35 jaar onveranderd gebleven:<br />

betrouwbare en gebruiksvriendelijke machines<br />

leveren, die zich onderscheiden in kwaliteit,<br />

robuustheid, kracht en wendbaarheid.<br />

Qua opbreekkracht en tilvermogen vormt<br />

de Knikmops nog altijd de standaard in de<br />

markt. In de afgelopen jaren is het aanbod<br />

verder uitgebreid met meer aanbouwdelen<br />

om aan specifieke behoeften te voldoen.<br />

Inmiddels heeft ook de tweede generatie<br />

haar intrede gedaan binnen de onderneming.<br />

Met Frans’ kinderen Joos, Bert en Marleen,<br />

en Nicole, de dochter van Marcel, is er een<br />

stevig fundament aanwezig om het familiebedrijf<br />

verder uit te bouwen. Op weg naar<br />

een duurzame toekomst levert Gebroeders<br />

Geens sinds 2020 ook elektrische versies.<br />

Na de KM140E, KM180E, KM180E Tele en<br />

Rollmops RM50E was tijdens de opendeurdag<br />

voor het eerst de KM100E te bewonderen.<br />

Qua opbreekkracht en tilvermogen vormt de Knikmops nog altijd de standaard in de markt. Zo ook bij de<br />

elektrische KM140E.<br />

NIEUW DEALERNETWERK<br />

Knikmops geniet in Nederland al sinds het<br />

vroege begin een ongekende populariteit.<br />

In feite is de compacte wiellader zelfs<br />

ontstaan vanuit de vraag van Nederlandse<br />

klanten. Sinds iets meer dan een jaar is het<br />

Nederlandse dealernetwerk opnieuw ingericht<br />

in de regio’s noord en zuid. Voor verkoop,<br />

verhuur, onderhoud of reparatie kunnen klanten<br />

voortaan terecht bij Veluwenkamp uit<br />

Hattem (reeds jarenlang een trouwe dealer)<br />

en de Nederlandse Machine Maatschappij in<br />

Waardenburg, die onder de naam Knikmops<br />

Nederland gezamenlijk opereren. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 77


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

De populaire Panther T14R is een 360 graden roterende rupsdumper met een laadvermogen van 13.200 kg.<br />

GEEN WEG IS<br />

ONBEGAANBAAR VOOR<br />

ROBUUSTE RUPSDUMPER<br />

Firma Beel is een bloeiend familiebedrijf dat gespecialiseerd is in de verkoop, verhuur en service<br />

van grondverzet-, landbouw- en tuinbouwmachines. Opgericht in 1932 heeft de onderneming<br />

meer dan 90 jaar ervaring en wordt momenteel geleid door de derde generatie Beel.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Firma Beel<br />

Karel Beel, die de firma runt samen met zijn vrouw Isabelle, nam in 2011<br />

de leiding over van zijn vader Hervé Beel, die op zijn beurt het stokje<br />

weer had overgenomen van grondlegger René Beel. Het bedrijf is door<br />

de jaren heen sterk gegroeid. Vanuit meerdere filialen in West- en Oost-<br />

Vlaanderen wordt het importeurschap van verschillende merken gevoerd.<br />

Zo is Firma Beel al enkele jaren actief als officieel distributeur van<br />

de Prinoth rupsdumpers in zowel Nederland als België.<br />

LAGE BODEMDRUK<br />

De Prinoth Panther-serie is ontworpen om uit te blinken in moeilijke omstandigheden<br />

en daarmee ideaal voor terreinen met weinig draagkracht.<br />

Dit Canadese kwaliteitsproduct biedt een zeer lage bodemdruk, wat de<br />

dumpers perfect maakt voor gebruik op plekken waar voertuigen op banden<br />

zouden wegzakken. Met geavanceerde onderwagen- en rupstech-<br />

nologieën bieden ze ongeëvenaarde mobiliteit en comfort. De Panther<br />

rupsdumpers zijn – net als de roofdieren waarnaar ze zijn vernoemd – snel<br />

en sterk. Ook qua veiligheid onderscheiden ze zich in de markt.<br />

“De optionele zigzagtracks<br />

bieden optimale tractie en<br />

stabiliteit. Beklim zo hellingen<br />

tot 31 graden”<br />

78 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Ook bij de 10,5 ton wegende T7R garandeert een onbelemmerd zicht vanuit de cabine de veiligheid op projecten.<br />

De verschillende modellen variëren in laadvermogen van 6 tot 21 ton.<br />

Eén van de bestsellers is de T14R, met een laadcapaciteit van 13.200 kg,<br />

speciaal ontworpen voor gebruik in moeilijk bereikbare omstandigheden,<br />

waar andere voertuigen niet kunnen komen. De T14R is uitgerust<br />

met een roterende bovenbouw die 360 graden kan draaien, waardoor de<br />

machinist altijd in de rijrichting kan kijken. Dit verbetert niet alleen de efficiëntie,<br />

maar ook de veiligheid op het project, aangezien het machinisten<br />

helpt om hun omgeving beter in de gaten te houden.<br />

STEILE HELLINGEN<br />

Een innovatief kenmerk van de T14R is de richtingsreset. Door deze<br />

functie kan de bestuurder met één druk op de knop de uitlijning van<br />

de boven- en onderwagen resetten, wat bijdraagt aan de manoeuvreerbaarheid<br />

en productiviteit. De Panthers zijn tevens uit te rusten<br />

met brede rubberen tracks met zigzagpatroon, voor optimale tractie<br />

en stabiliteit. Ze beklimmen met gemak steile hellingen tot 31 graden.<br />

De krachtige CAT-motoren voldoen bovendien aan de strenge Stage<br />

V-emissienormen, om zo de ecologische voetafdruk van de gebruiker<br />

te verminderen.<br />

De rupsdumpers zijn populair voor grondverzet in de bouw, en dan met<br />

name de infrasector, maar ook voor andere zware werkzaamheden, zoals<br />

bosbouw. Op het door een vrachtwagenchassis geïnspireerde onderstel<br />

met opvallend grote onderrollen zijn diverse opbouwen mogelijk. Naast de<br />

standaard laadbak is dat bijvoorbeeld een strooieropbouw voor grondstabilisatie,<br />

boorinstallatie, autolaadkraan, telescoopkraan, betonmixer, tankopbouw,<br />

haakarmsysteem, enz. Firma Beel kan voor klanten ook de specifieke<br />

ombouw van de Prinoth verzorgen. ●<br />

Het robuuste chassis is uitermate geschikt voor een opbouw voor specifieke doeleinden, zoals een betonmixer.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 79


De DX27z-7 nu voor<br />

€ 42.500,-<br />

en de DX10z-7 nu voor<br />

€ 21.000,-<br />

Een nieuwe<br />

Develon al vanaf<br />

€ 15,- per dag!<br />

Levering van<br />

transportkar<br />

tm type DX27-7<br />

mogelijk<br />

Lease 36 maanden 0 % rente*<br />

5 jaar garantie op de Dx10 / 17 / 19<br />

*Vraag ons naar de voorwaarden


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

De Develon DX140W-7 van Duinker Infra is onder andere uitgerust met een Engcon draaikantelstuk en geleverd met een complete bakkenset.<br />

ZWAAR GESCHUT VOOR<br />

NETVERZWARING TEXEL<br />

Duinker Infra heeft een nieuw contract binnengehaald voor een groot kabelproject op Texel en heeft<br />

speciaal hiervoor een nieuwe Develon DX140W-7 aangeschaft. Deze veelzijdige 14-tons mobiele<br />

graafmachine is perfect uitgerust om de uitdagende klus even nauwkeurig als efficiënt uit te voeren.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Paul Poels<br />

Ruben Duinker is een jonge ondernemer, die in maart 2018 voor zichzelf<br />

begon. In relatief korte tijd is het bedrijf gegroeid naar vijftien tot twintig<br />

medewerkers en een omvangrijke vloot met een achttal graafmachines<br />

van 1 tot 14 ton, een compacte wiellader, trekkers met karren, pompen,<br />

haspels, etc. Duinker Infra heeft zich toegelegd op de aanleg van kabels<br />

en leidingen voor alle in de grond gelegen nutsvoorzieningen (gas, water,<br />

elektra). Het werkgebied beperkt zich vooralsnog tot Texel zelf, want<br />

volgens Ruben is “hier nog werk genoeg”.<br />

MEER ALLROUND<br />

Naast twee 10-tonners is de nieuwe Develon de derde mobiele graafmachine<br />

bij Duinker en tevens de grootste in het materieelpark. De aanwinst<br />

is in oktober door de dealer geleverd met een complete bakkenset,<br />

waarmee direct van start is gegaan met graafwerkzaamheden. Deze<br />

De DX140W-7 blinkt uit in krachtige prestaties, uitstekend zicht rondom en<br />

fijngevoelige bediening.<br />

82 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

Door te investeren in een 14-tons mobiele graafmachine kan Duinker Infra het<br />

kabelproject met maximale efficiëntie en professionaliteit aanpakken.<br />

Duinker zet de machine in op een grootschalig kabelproject op het eiland<br />

Texel, waar over 74 kilometer lengte een nieuw tracé wordt aangelegd.<br />

investering in de DX140W-7 zorgt ervoor dat Duinker Infra klaar is om het<br />

kabelproject op Texel met maximale efficiëntie en professionaliteit aan<br />

te pakken. “Zo’n grote machine maakt ons meer allround, waardoor we<br />

klussen van A tot Z kunnen realiseren.”<br />

De Develon DX140W-7 is voorzien van diverse opties, waaronder automatische<br />

centrale vetsmering van Wiejelo, om zo het onderhoud te vergemakkelijken<br />

en de inzetbaarheid van de 14-tons graafmachine te verhogen.<br />

Verder is de Develon uitgerust met een trekhaak en Engcon draaikantelstuk,<br />

waardoor werkzaamheden met meer precisie en flexibiliteit zijn uit te voeren.<br />

Extra brede Nokian banden zorgen voor optimale tractie en stabiliteit, zelfs<br />

op zachte ondergronden, wat cruciaal is voor de omstandigheden op Texel.<br />

KNELPUNT VERHELPEN<br />

Liander is samen met aannemers Van Gelder en Duinker Infra gestart<br />

met grootschalige werkzaamheden aan het elektriciteitsnet op het<br />

PROJECT IN CIJFERS<br />

· 136 km middenspanningskabel langs 74 km kabeltracé<br />

· 10 km laagspanningskabel in Oosterend<br />

· 3 nieuwe elektriciteitshuisjes in Oosterend<br />

· 11 elektriciteitshuisjes worden vernieuwd<br />

· 1 elektriciteitsstation wordt gebouwd Zuid-Eierland<br />

Waddeneiland. De netbeheerder wil de knelpunten wegnemen door<br />

in Zuid-Eierland een nieuw elektriciteitsstation te bouwen. Vanaf het nu<br />

nog enige elektriciteitsstation in Den Burg wordt 136 kilometer aan kabels<br />

aangelegd en worden meerdere elektriciteitshuisjes vervangen. Het<br />

stroomnet in Oosterend, waar Duinker Infra zelf is gevestigd, wordt verzwaard<br />

en zo meer toekomstbestendig gemaakt.<br />

“De werkzaamheden duren tot in het voorjaar van 2026 en vinden grotendeels<br />

plaats in het buitengebied”, verduidelijkt Ruben. “Dit betekent<br />

automatisch dat we veel rijplaten moeten leggen en baan maken.” Naast<br />

grondwerk neemt Duinker Infra ook veel zandgrondtransport en het inrichten<br />

van depots voor zijn rekening. Hiervoor worden tot wel tien eigen<br />

machines ingezet, met een hoofdrol voor de nieuwe DX140W. De mobiele<br />

graafmachine blinkt uit in krachtige prestaties, uitstekend zicht rondom<br />

en fijngevoelige bediening.<br />

Ruben Duinker: “De machine is sterk, stabiel en stil, precies zoals we voor<br />

ogen hadden.”<br />

SNEL GEREAGEERD<br />

Hoewel de 14-tons Develon nog weinig draaiuren op de teller heeft, is<br />

de eerste indruk absoluut positief. Ruben: “De machine is sterk, stabiel<br />

en stil, precies zoals we voor ogen hadden. Ik had al wel van Doosan gehoord,<br />

maar had er zelf nog geen ervaring mee. Waarom dan toch voor<br />

dit merk is gekozen? De Develon-dealer reageerde simpelweg snel op<br />

onze uitvraag. Een ander pluspunt was dat er direct een demomachine<br />

klaarstond om het project mee op te starten. Ook qua opbouw en nazorg<br />

ben ik heel tevreden over de samenwerking.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 83


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

ORANJE BOVEN VOOR<br />

JARIGE WATERBOUWER<br />

Met de aanschaf van twee Hitachi ZX-7 rupsgraafmachines investeert Beens Groep uit Genemuiden<br />

andermaal in duurzaamheid. De machines voldoen aan de strenge Stage V-emissienormen en<br />

kunnen op HVO-biodiesel draaien, om zo de uitstoot nog verder terug te dringen.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Hitachi Nederland<br />

Beens Groep wil binnen het eigen vakgebied<br />

een koploper zijn als het gaat om duurzaam<br />

bouwen. Zo wordt groene waterstof ingezet<br />

om elektrisch materieel, waaronder het werkschip<br />

Karst, op te laden. Toch was elektrificatie<br />

geen optie bij de recente uitbreiding van de<br />

vloot. “De nieuwe Hitachi wordt multifunctioneel<br />

ingezet voor zowel grond- of funderingswerk<br />

als overslag. Er is af fabriek nog geen elektrische<br />

kraan beschikbaar om met een trilblok<br />

te werken”, vertelt Gerben Busweiler, hoofd<br />

materieel bij Beens Groep. “Dan is schone dieseltechniek<br />

het beste alternatief. Ten opzichte<br />

van de vorige ZX350 – met ruim 20.000 draaiuren<br />

op de teller – zetten we een goede stap in<br />

het verduurzamen van ons materieel. Daarmee<br />

past deze keuze binnen de routekaart op weg<br />

naar een geheel emissieloos machinepark.”<br />

ZEER COMPLEET<br />

Beens Groep zet in op innovatie om processen<br />

efficiënter en toekomstbestendiger te maken.<br />

De Hitachi ZX350LC-7 is een toonbeeld van geavanceerde<br />

technologie en maatwerk voor de<br />

constructieve waterbouw. De klantspecifieke<br />

opbouw door Hitachi Nederland in samenwerking<br />

met Van den Heuvel Werkendam maakt<br />

dat de machine perfect is afgestemd op specialistische<br />

projecten. Uitgerust met jib met<br />

lier en trilblok is al van een afstand duidelijk te<br />

zien dat het hier gaat om een speciale en zeer<br />

complete machine. De ZX350 is voorzien van<br />

tal van opties, zoals 4 ton extra contragewicht,<br />

2-delige giek met dom, spieblokkering op jib,<br />

lastmomentbeveiliging, connectomaat, beschermroosters<br />

bij voor- en dakraam, gelaagd<br />

dakraam met ruitenwisser, Freshfilter overdruksysteem,<br />

noodstop, blanke lak, etc.<br />

ZEVENDE HITACHI<br />

Voor Beens Groep zijn het alweer de tweede<br />

en derde graafmachine van Hitachi’s ZX-7 generatie.<br />

Nadat eerder al werd geïnvesteerd in<br />

een 30-tons ZX300LC-7 is de omvangrijke vloot<br />

dit jaar versterkt met een ZX250LC-7 (uitbreiding)<br />

en een ZX350LC-7 (vervanging). In totaal<br />

beschikt de onderneming over twintig graafmachines,<br />

waaronder zeven Hitachi’s. Naast de<br />

De nieuwe aanwinsten zijn niet de eerste ZX-7 machines met Stage V-motor<br />

in de vloot. Eerder viel een ZX300LC-7 die eer te beurt.<br />

In februari van dit jaar nam de waterbouwer uit Genemuiden via Hitachi<br />

Nederland al een ZX250LC-7 in gebruik.<br />

84 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

met een sorteergrijper of trilblok. De veelzijdige<br />

Hitachi rupskraan verricht alle voorkomende<br />

werkzaamheden op een project, van<br />

sloopactiviteiten en het plaatsen van stalen<br />

damwanden tot het afwerken van de locatie.<br />

“Kenmerkend is dat we geen overdaad aan<br />

materieel hebben, maar juist uiterst specialistische<br />

machines die geschikt zijn voor een<br />

diversiteit aan werkzaamheden.”<br />

De nieuwe ZX350LC-7 wordt veelzijdig ingezet met sorteergrijper, trilblok of graafbak voor allerhande<br />

werkzaamheden in de constructieve waterbouw.<br />

genoemde drie ZX-7 modellen zijn dat twee oudere<br />

types ZX250 en ZX350, een ZX470 en een<br />

65-tons ZX500. Busweiler: “We zijn nog bezig<br />

met een 9-tonner en een andere machine staat<br />

op de nominatie om te worden vervangen. Ik ga<br />

er vanuit dat we over een jaar op tien Hitachi’s<br />

zitten. De samenwerking bevalt goed. Er is veel<br />

technische knowhow en aanpassingsvermogen<br />

aanwezig en vertegenwoordiger Paul Visscher<br />

zit er op een positieve manier bovenop. Op die<br />

manier ontzorgt Hitachi ons optimaal.”<br />

GEEN OVERDAAD<br />

De in gele huisstijl gespoten ZX350LC-7<br />

past uitstekend bij de uitdagende projecten<br />

van Beens Groep. Door aanpassingen in<br />

het hydraulische systeem levert de machine<br />

via de dubbelwerkende extra functie 200 l/<br />

min aan debiet bij 350 bar werkdruk. Dat is<br />

nodig om het trilblok zelfs onder de zwaarste<br />

omstandigheden aan te kunnen drijven.<br />

Machinist Henk Rook zet dit multifunctionele<br />

graaf-, hijs- en funderingswonder vaak in<br />

PASSENDE OPLOSSING<br />

Zo kan Beens Groep voor iedere klus een passende<br />

oplossing bieden. De onderneming, in<br />

1959 opgericht door Karst Beens, legt zich al 65<br />

jaar toe op vakmanschap op de grens van land<br />

en water. Van kademuren langs stadsgrachten<br />

tot grootschalig bagger-, kust- en oeverwerk<br />

bij zeehavens. Vanuit een gedegen en brede<br />

expertise ontwikkelen, organiseren en realiseren<br />

ruim 150 medewerkers oplossingen voor<br />

waterbouwkundige constructies en baggerwerken<br />

die bijdragen aan een veilig en bereikbaar<br />

Nederland, nu en in de toekomst. Naast<br />

het hoofdkantoor in Genemuiden zijn er vestigingen<br />

in Amsterdam, Ridderkerk en Lelystad.<br />

Beens Groep opereert vanuit drie kernwaarden:<br />

bekwaam, betrokken, betekenisvol.<br />

Daarbij wordt al meer dan 30 jaar vertrouwd op<br />

Hitachi machines, een samenwerking die met<br />

de ZX250LC-7 en ZX350LC-7 een verdere impuls<br />

heeft gekregen. ●<br />

De Hitachi ZX350LC-7 van Beens Groep is compleet met jib een imposant<br />

multifunctioneel graaf-, hijs- en funderingswonder.<br />

Het imposante materieelpark van Beens Groep telt nu zeven multifunctionele<br />

Hitachi's, waaronder een 65-tons ZX500 en deze ZX470LCH-3.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 85


TRY & BUY<br />

Vraag een gratis<br />

demo aan<br />

ELEKTRISCH<br />

5 tot 15 ton<br />

Of huur vanaf<br />

€ 2.750 p/wk*<br />

Of huur vanaf<br />

€ 2.100 p/wk*<br />

Of huur vanaf<br />

€ 1.000 p/wk<br />

* De ZE85 en ZE135 zijn standaard uitgerust met draaikantelstuk en opschoonbak.<br />

www.hitachicm.nl | info@hitachicm.nl | 0162 484 310


Op zoek naar uw<br />

volgende graafmachine,<br />

dumper of wiellader?<br />

Laatste kans in <strong>2024</strong> - mis het niet!<br />

2008 Moxy MT41<br />

2011 Cat IT14G<br />

2015 Wacker DT2<br />

2016 Yanmar SV22<br />

2021 Sunward SWE155F<br />

2022 Sunward SWE90UF<br />

Moerdijk veiling<br />

27 & 28 november<br />

rbauction.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

De yard in Moerdijk meet maar liefst 25 hectare en is voor iedere veiling gevuld met circa 2.000 bouwmachines, trucks en toebehoren.<br />

LUID <strong>2024</strong> KRACHTIG UIT<br />

EN BEGIN 2025 STERKER<br />

Nu het jaar stilaan ten einde loopt, start Ritchie Bros. de ‘Eindig krachtig. Begin sterker’-<br />

campagne, bedoeld om gebruikers van zwaar materieel te helpen hun rendement te<br />

maximaliseren voor het einde van het jaar. Deze campagne biedt een strategische kans<br />

om overtollig materieel weg te doen, kapitaal te verwerven en opslagruimte te maken als<br />

voorbereiding op een sterke start in 2025.<br />

Tekst Kees Beijer<br />

Beeld Ritchie Bros.<br />

Voor wie juist behoefte heeft om te investeren<br />

in een nieuwe(re) machine biedt Ritchie<br />

Bros. een uitzonderlijk aanbod van materieel<br />

van hoge kwaliteit aan kopers in verschillen-<br />

Tijdens de Kijkdagen is het mogelijk om het<br />

omvangrijke veilingaanbod van Ritchie Bros.<br />

vooraf grondig te inspecteren.<br />

de sectoren, zoals de bouw, mijnbouw, landbouw<br />

en transport. Met verschillende fl exibele<br />

platforms, van online veilingen zonder<br />

minimumprijzen tot Marketplace-E en oplossingen<br />

op maat, zorgt Ritchie Bros. voor een<br />

gebruiksvriendelijk en inzichtelijk systeem<br />

dat verkopers en kopers wereldwijd met elkaar<br />

verbindt. Op basis van ruim 650.000<br />

transacties per jaar is er bovendien veel kennis<br />

en data voorhanden met betrekking tot<br />

actuele machineprijzen en populaire machinecategorieën,<br />

zowel op internationaal als<br />

lokaal niveau.<br />

SUPER SEPTEMBER<br />

De nieuwe campagne bouwt voort op het<br />

succes van het vorige ‘Super September’-<br />

initiatief, dat opmerkelijke resultaten heeft<br />

opgeleverd tijdens acht online veilingen<br />

– zes in Europa, één in Dubai en één in<br />

Australië. Van alle bijna 15.000 veilingregistraties<br />

kwam bijna de helft (41%) van de<br />

deelnemers van buiten een van de veilinggastlanden,<br />

wat het uitgebreide wereldwijde<br />

bereik van de onderneming benadrukt. Van<br />

de in totaal ruim 13.100 verkochte items,<br />

waaronder veel zwaar materieel, zijn er over<br />

de 5.500 naar het buitenland vervoerd/verscheept.<br />

Er namen meer dan 4.000 kopers<br />

deel aan deze septemberveilingen.<br />

Om dat succes te overtreffen is er nu de<br />

‘Eindig krachtig. Begin sterker’-campagne,<br />

met in totaal elf (ver)koopmomenten:<br />

Verenigd Koninkrijk: 6-7 november, Nieuw-<br />

Zeeland: 14 november, Verenigd Koninkrijk<br />

(Plantforce veiling): 20 november, Duitsland:<br />

20-21 november, Nederland: 27-28 november,<br />

Australië: 27-28 november, Spanje: 28-29 november,<br />

Frankrijk: 3-5 december, Italië: 5-6 december,<br />

Verenigde Arabische Emiraten: 10-11<br />

december en Verenigd Koninkrijk: 11-12 de-<br />

88 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

CHECKLIST VOOR NIEUWKOMERS<br />

Is het online meebieden op gebruikt materieel nieuw voor jou of is het alweer een poos<br />

geleden dat jij je hebt begeven op het veilingpad? Dat is helemaal niet erg. Ritchie Bros.<br />

houdt de spelregels graag simpel en transparant. Met dit stappenplan waan jij je<br />

binnen no-time de ‘Koning TOTO’ onder de materieelliefhebbers!<br />

✓ maak een gratis account aan via www.rbauction.nl voor toegang tot alle aankooptools<br />

en -diensten, zoals online bieden, prijsresultaten van eerdere veilingen en nog<br />

veel meer.<br />

✓ bekijk onze wereldwijde kalender en klik op de eerstkomende veiling in de buurt –<br />

bijvoorbeeld Moerdijk of Meppen (D) – of zoek naar specifiek materieel in het huidige<br />

aanbod.<br />

✓ van tienduizenden items (met dagelijks nieuwe voorraad) is gedetailleerde info beschikbaar<br />

en vergelijkbare modellen zet je eenvoudig naast elkaar of voeg ze toe aan<br />

je persoonlijke volglijst.<br />

✓ heb jij voor ogen op welke machine(s) jij zou willen bieden? Bezoek onze yard tijdens<br />

de Kijkdagen om deze vooraf uitgebreid te inspecteren en testen.<br />

✓ registreer je gratis voor de veiling om online mee te kunnen bieden. Bij elk item staat<br />

wanneer die onder de hamer gaat. Bieden kan al enkele dagen vooraf.<br />

✓ het is handig om vooraf na te gaan hoe je de machine op jouw project krijgt. Ritchie<br />

Bros. Logistics verzorgt gratis en vrijblijvend een schatting van de transportkosten<br />

over weg of water. Wie materieel in het buitenland – en zeker buiten de EU – wil<br />

kopen, kan het beste contact opnemen met de lokale douane-expediteur om de<br />

import-/exportvoorschriften te bespreken.<br />

cember. Deze veilingen bieden een uitgelezen<br />

kans voor zowel kopers als verkopers om het<br />

jaar sterk af te sluiten en optimaal gebruik te<br />

maken van Ritchie Bros.’ jarenlange ervaring<br />

en unieke positie in de markt.<br />

BIJZONDERE AFSLUITER<br />

De laatste Moerdijk-veiling van dit jaar vindt<br />

plaats op 27 en 28 november. De Kijkdagen<br />

zijn op 25 en 26 november. Met nog een kleine<br />

maand te gaan telt de inventaris nu al zo’n<br />

1.900 items. Dat belooft dus een bijzondere<br />

afsluiter te worden! Er is voor elk wat wils,<br />

met naast veel grondverzetmachines ook een<br />

ruime keuze aan hoogwerkers, verdichters,<br />

transportmiddelen en uitrustingsstukken.<br />

“Als grootste industriële veilingbedrijf ter wereld<br />

is Ritchie Bros. vastbesloten om kopers<br />

van over de hele wereld aan te trekken voor<br />

de komende november- en decemberveilingen.<br />

Met onze uitgebreide service behandelen<br />

we elk aspect van de transactie en zorgen<br />

we zo voor een naadloos en veilig proces, van<br />

begin tot eind”, zegt Sam Wyant, President<br />

International Sales bij Ritchie Bros. ●<br />

✓ van alle items die in jouw Watchlist staan opgeslagen, ontvang je zowel via de website<br />

als in de app meldingen wanneer er een nieuw bod is uitgebracht. Zo hou je<br />

eenvoudig een vinger aan de pols. Geen zin om op de veilingdag het biedproces af te<br />

wachten? Stel dan vooraf in jouw account een maximumprijs in en laat het systeem<br />

voor jou meebieden. Uiteraard zonder de prijs onnodig op te drijven!<br />

✓ Ritchie Bros. veilingen zijn zonder voorbehoud; er gelden geen minimumbiedingen,<br />

alleen vaste stappen waarmee de prijs omhoog gaat. Zodra de veiling eindigt en je<br />

bent de hoogste bieder, wordt het item aan jou verkocht. Gefeliciteerd!<br />

✓ betaal jouw aankopen online of via overschrijving. Informeer eventueel eerst naar de<br />

mogelijkheden met betrekking tot servicegarantie, allrisk verzekering of renovatie/<br />

spuiten in onze herstelafdeling.<br />

✓ bevestig de levertijd, specificaties en het gewicht van de machine(s). Het materieel<br />

wordt pas vrijgegeven wanneer jij of jouw transporteur de volgende documenten kan<br />

overleggen: origineel item release ticket, exportpapieren (indien vereist) en vrachtbrief.<br />

“Met onze uitgebreide service behandelen<br />

we elk aspect van de transactie en zorgen<br />

we zo voor een naadloos en veilig proces”<br />

De laatste Moerdijk-veiling van dit jaar is op 27<br />

en 28 november, waarbij onder andere deze Case<br />

CX350C uit 2021 (ongebruikt) en Giant V5003<br />

kniklader uit 2016 (921 draaiuren) worden geveild.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 89


BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />

De PANTHER PLd zenders PN-T19-2 en PN-T29-12.<br />

Uniek is de mogelijkheid om de zenders vanaf de grond in te stellen op de ontvanger.<br />

Draadloze bediening<br />

VEILIGER EN EFFICIËNTER WERKEN<br />

Tele Radio ontwikkelt en fabriceert radiografische afstandsbedieningen voor industrieel gebruik<br />

en brengt deze wereldwijd op de markt. Bijvoorbeeld de PANTHER PLd zenders PN-T19-2 en<br />

PN-T29-12 die zeer geschikt zijn voor hef- en hijstoepassingen. Uniek is de mogelijkheid om deze<br />

zenders vanaf de grond in te stellen op de ontvanger. Evenals het feit dat de zenders gewisseld<br />

kunnen worden zonder dat zij, noch de ontvanger, geopend hoeven te worden. Zo werkt<br />

bijvoorbeeld Keestrack voor draadloze oplossingen van hun puinbrekers samen met Tele Radio.<br />

Tekst Carolien Klees<br />

Beeld Tele Radio BV<br />

De systemen voldoen aan de certificering Performance Level d, overeenkomend<br />

met Safety Integrity level 2. Beide versies zijn daardoor geschikt voor<br />

toepassingen met een hoog risico zoals het verplaatsen van zware ladingen.<br />

Ron van Gent, marketingmanager bij Tele Radio: “Het is bovendien redelijk<br />

uniek dat wij de veiligheidscertificaten onafhankelijk laten vaststellen.”<br />

VEILIGHEID? GEGARANDEERD!<br />

Panther PLd gecertificeerd<br />

FLEXIBEL<br />

De genoemde zenders zijn zeer gebruiksvriendelijk en flexibel.<br />

“Doordat je onder elke knop een tweede functie kunt instellen, verdubbel<br />

je de mogelijkheden. Op de zenders zit bovendien een stopknop<br />

die het gegarandeerd doet, ongeacht de omstandigheden. Men kan<br />

bovendien zelf de kleuren, karakters en symbolen kiezen die we op de<br />

afstandsbediening bij de knoppen plaatsen.”<br />

ROBUUST<br />

De zenders van Tele Radio staan bekend om hun duurzame karakter. Ze<br />

zijn goed te repareren, mede door de langdurige verkrijgbaarheid van<br />

de onderdelen. Gelukkig komt reparatie niet vaak aan de orde, omdat ze<br />

enorm robuust zijn. “Onze producten zijn gemaakt voor gebruik in een ruige<br />

werkomgeving. Ze zijn echt ontworpen met de gedachte dat ze kunnen<br />

vallen, door een voertuig worden overreden, nat worden, enzovoorts.”<br />

De afstandsbedieningen worden dan ook veelvuldig gebruikt voor zaken<br />

als nevelkanonnen, betonmixers, hydraulische oprijkleppen en mobiele<br />

verlichtingsinstallaties op bouwterreinen. Daarnaast zijn ze ideaal voor<br />

het gebruik in cabines van (knikhoek)kranen en graafmachines om de<br />

aanbouwdelen mee te besturen. ●<br />

Met een draadloze afstandsbediening van Tele<br />

Radio werkt u makkelijker en zonder al te veel<br />

inspanning. Zeker bij risicovolle handelingen<br />

zijn wij uw beste partner. Met onze zender heeft<br />

u de vrijheid om de meest optimale werkpositie te<br />

kiezen. Of dichtbij voor het beste zicht of juist veraf<br />

voor zoveel mogelijk bescherming. Het toegestane<br />

werkgebied is zelfs te programmeren. Hoogwaardige<br />

techniek zorgt voor een storingsvrij signaal en dreigt er<br />

gevaar, dan is de veiligheidsstopknop altijd onder handbereik.<br />

Deze is bij de Panther PN-T19-2 en de PN-T19-12 onafhankelijk<br />

gecertificeerd op het PLd veiligheidsniveau. Dit garandeert een foutloze werking<br />

onder alle omstandigheden. Deze Panther zenders zijn dus veilig, gebruiksvriendelijk en<br />

universeel inzetbaar tot op wel 500 meter afstand van de ontvanger. Of u nu kiest voor de<br />

variant met 8 of 12 knoppen, u kiest altijd voor veiligheid tegen een aantrekkelijke prijs.<br />

TELERADIO.NL<br />

Voor contactgegevens of meer informatie, bezoek onze website.<br />

WEBSITE?<br />

SCAN ME<br />

SAFE • SMART • STRONG<br />

90 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


Verkoop:<br />

VERKOOP VERHUUR SERVICE<br />

SAES International B.V. / Lozerweg 10-14, 6006 SR Weert / +31 (0)495 56 19 29 / info@saes.nl<br />

demolitiontools.eu


Infra Relatiedagen <strong>2024</strong> – Bouwplaats van de Toekomst.<br />

INFRA RELATIEDAGEN 2025:<br />

EMMISIELOOS, HOE NU VERDER?<br />

De noodzaak om emissieloos te werken in de infrasector is urgenter dan ooit. De sector<br />

staat voor de uitdaging om een essentiële bijdrage te leveren aan de doelstellingen voor<br />

klimaatneutraliteit. Dit wordt gedreven door het overheidsbeleid, dat gericht is op het<br />

verminderen van CO 2<br />

-uitstoot en andere schadelijke emissies. Tijdens Infra Relatiedagen 2025<br />

wordt emissieloos werken een belangrijk onderwerp, en breiden we het thema verder uit op de<br />

beursvloer om bedrijven te inspireren en te informeren over de nieuwste ontwikkelingen.<br />

Tekst en beeld Easyfairs<br />

Infra Relatiedagen <strong>2024</strong> – De weg naar emissieloos.<br />

De overheid heeft zich gecommitteerd aan ambitieuze<br />

klimaatdoelen voor 2030, zoals vastgelegd<br />

in het Klimaatakkoord. Dit betekent dat bedrijven<br />

in de infrasector niet alleen moeten voldoen<br />

aan strengere regelgeving, maar ook actief moeten<br />

investeren in duurzame oplossingen en processen<br />

om aan deze doelstellingen te voldoen.<br />

Daarnaast worden er via aanbestedingsprocedures<br />

steeds vaker eisen gesteld aan duurzame<br />

werkwijzen, wat bedrijven aanspoort om emissieloze<br />

technieken en processen te implementeren.<br />

Eén van de belangrijkste pijlers van emissieloos<br />

werken in de infrasector is het omarmen van<br />

nieuwe technologieën. Elektrificatie van bouwmachines,<br />

het gebruik van groene waterstof en<br />

alternatieve brandstoffen zoals biobrandstoffen<br />

zijn essentieel om de afhankelijkheid van<br />

fossiele brandstoffen te verminderen. Naast de<br />

ontwikkeling van nieuwe machines speelt het<br />

optimaliseren van bestaande processen een<br />

grote rol. Denk aan het hergebruik van materialen<br />

zoals beton en asfalt, waardoor zowel afval<br />

als emissies worden verminderd.<br />

SUCCESPROJECTEN<br />

EN INNOVATIES<br />

Deze ontwikkelingen zijn een belangrijke stap in<br />

de goede richting, maar ze kunnen alleen succesvol<br />

zijn als bedrijven bereid zijn om zich hiervoor<br />

in te zetten. Daarom wordt tijdens de komende<br />

editie van Infra Relatiedagen extra aandacht aan<br />

dit thema geschonken. Ali Dikici, Accountmanager<br />

voor Infra Relatiedagen, licht toe wat er allemaal te<br />

vinden zal zijn op het gebied van emissieloos werken:<br />

“Voor het eerst reserveren we een gedeelte<br />

van de plattegrond voor dit specifieke thema, om<br />

de bezoeker te informeren over de laatste stand<br />

van zaken en eventuele hobbels weg te nemen.<br />

Daarnaast vind je over de gehele beursvloer exposanten<br />

die al bezig zijn met de elektrificatie van<br />

hun materieelpark/bouwplaats of producten leveren<br />

voor een emmissieloze toekomst.”<br />

Om het thema extra kracht bij te zetten, is besloten<br />

om in hal 7 van Infra Relatiedagen een<br />

speciale bioscoop te creëren. Deze bioscoop<br />

richt zich op het inspireren en informeren van<br />

92 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


edrijven over de mogelijkheden van emissieloos<br />

bouwen. "In de bioscoop willen we echt<br />

een verhaal vertellen”, aldus Ali. "We willen<br />

een film maken waarin we laten zien dat emissieloos<br />

bouwen niet alleen haalbaar is, maar<br />

op de lange termijn ook beter is voor uitvoerende<br />

partijen. Daarnaast willen we bedrijven<br />

bewust maken van belangrijke<br />

zaken die hen kunnen helpen,<br />

maar waar ze misschien nog<br />

niet van op de hoogte zijn. Zo<br />

heeft de overheid bijvoorbeeld<br />

de Subsidieregeling Schoon<br />

en Emissieloos Bouwmaterieel<br />

(SSEB) beschikbaar gesteld. Dit<br />

soort regelingen kunnen bijdragen<br />

aan de noodzakelijke overstap<br />

naar emissieloos werken.<br />

Ook bieden wij exposanten de<br />

kans om hun meest succesvolle projecten, innovatieve<br />

werkmethoden of baanbrekende<br />

oplossingen in deze bioscoop te presenteren.<br />

Samenwerken en van elkaar leren is essentieel,<br />

en dat willen we op deze manier stimuleren.”<br />

Dit soort initiatieven zijn cruciaal, aangezien er<br />

nog steeds bedrijven zijn die terughoudend<br />

zijn als het gaat om de overstap naar emissieloos<br />

werken. “Er zijn genoeg partijen die het<br />

“Met deze mix willen we aan<br />

iedereen duidelijk maken dat<br />

emissieloos niet onmogelijk is”<br />

onderwerp emissieloos nog proberen voor zich<br />

uit te schuiven”, merkt Ali op. “Het is de bedoeling<br />

dat zij geïnspireerd worden, want heel lang<br />

kunnen zij niet meer wachten. 2030 komt steeds<br />

dichterbij en ook de opdrachtgevers vragen<br />

steeds meer naar elektrisch materieel. Wij willen<br />

hen helpen zich klaar te maken voor deze stap.”<br />

EMISSIELOOS IS MOGELIJK!<br />

Infra Relatiedagen 2025 zal een platform bieden<br />

waar nieuwe technologieën<br />

en methoden voor emissieloos<br />

werken gepresenteerd worden.<br />

Hierdoor krijgen bezoekers de<br />

kans om meer te leren over de<br />

ontwikkeling en kunnen ze zich<br />

voorbereiden op de toekomst.<br />

Door bedrijven samen te brengen<br />

en succesvolle praktijkvoorbeelden<br />

te tonen, wordt niet alleen<br />

aantoonbaar gemaakt dat de<br />

transitie naar emissieloos noodzakelijk<br />

is, maar ook haalbaar. Ali benadrukt: “Met<br />

deze mix willen we aan iedereen duidelijk maken<br />

dat emissieloos niet onmogelijk is!” ●<br />

De Infra Relatiedagen vinden<br />

plaats op 11,12 en 13 februari 2025<br />

in Evenementenhal Hardenberg.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 93


Naamloos-7 1 18-04-<strong>2024</strong> 15:49<br />

Naamloos-2 1 28-10-<strong>2024</strong> 17:26


VAN GRIJS NAAR GROEN,<br />

KOM WERKEN BIJ WEIJTMANS<br />

Boomrooierij Weijtmans is een hypermoderne onderneming<br />

en vooraanstaand landelijk speler in de bomensector.<br />

Kenmerkend zijn onze vakkundige, betrokken medewerkers,<br />

een veelzijdig innovatief machinepark, de fijne werksfeer en<br />

prima arbeidsvoorwaarden. Voor uitvoering van de mooiste<br />

projecten in het groen zoeken wij uitbreiding van ons team:<br />

• Machinist mobiele kraan<br />

• Machinist Mecalac<br />

• Boomverzorger -rooier, klimmer ETW<br />

• Leerling boomrooier<br />

• Projectleider<br />

• Werkvoorbereider<br />

Bekijk de vacatures op onze website en<br />

neem vrijblijvend contact met ons op.<br />

Actuele<br />

vacatures:<br />

Bomen rooien en snoeien<br />

Compleet projectbeheer<br />

Uniek gespecialiseerd materieel<br />

Duurzaam en emissie-vrij<br />

Efficiënt, veilig en vakkundig<br />

BOOMROOIERIJ<br />

WEIJTMANS BV<br />

Handelsweg 18<br />

5071 NT Udenhout<br />

Nederland<br />

Tel. 013-511 14 83<br />

algemeen@weijtmans.nl<br />

boomrooierijweijtmans.nl


DE PEN<br />

De bouwwereld ontpopte zich als<br />

ware pioniers, met durf en de wil<br />

om te kijken naar wat er wél kan”<br />

96 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DE PEN<br />

Roeland Ruygt<br />

nieuwe Managing Director, Volvo Trucks Nederland<br />

‘Bouwsector vervult een<br />

leidende rol in transitie’<br />

Wat is het toch een boeiende sector, de bouw. Met een vader die aannemer was, begon mijn bijzondere interesse<br />

voor constructievoertuigen al vroeg. Door de jaren heen heb ik de behoefte aan – vaak complexe – af<br />

fabriek oplossingen voor uiteenlopende toepassingen zien groeien. Na de introductie van de FMX, alweer 14<br />

jaar geleden, is Volvo Trucks gegroeid in het bouwsegment, waarin maatwerk de norm is en specials zorgen<br />

voor een flexibele inzet. Dit heeft geresulteerd in een marktleiderspositie, met dank aan het vertrouwen vanuit<br />

bouwend Nederland. Toen in 2019 werd gestart met de serieproductie van e-trucks, dachten we daarmee<br />

vooral de distributiemarkt en retailers te bedienen. Verrassend genoeg kwamen de eerste aanvragen vanuit het<br />

bouwsegment. En toen die bal eenmaal ging rollen, volgden de orders elkaar in rap tempo op.<br />

STEEDS MEER MOGELIJK<br />

De altijd dynamische bouwwereld ontpopte zich vervolgens als ware pioniers, met durf om te investeren en de<br />

wil om te kijken naar wat wél kan. Toen er nog geen bakwagens leverbaar waren om als grond- of asfaltkipper in<br />

te zetten, werd simpelweg een elektrisch aangedreven trekker met oplegger besteld. Later kwamen daar ook<br />

andere as-configuraties bij en werd de keuze qua OEM-oplossingen groter. Neem bijvoorbeeld de voor de<br />

bouw zeer interessante emissievrije 8x4-trucks en opbouw met autolaadkraan. De ontwikkelingen in de markt<br />

staan niet stil en op basis van feedback vanuit de markt is er steeds meer mogelijk.<br />

In meer of mindere mate ingegeven door de tenders vanuit Rijkswaterstaat om emissievrij te bouwen, vervult<br />

de bouwsector zodoende al ruim twee jaar een leidende rol in de transitie naar zero-emissie. Daarbij hebben<br />

subsidies en de zekerheid van een raamovereenkomst met de opdrachtgever als financieel vangnet, zeker geholpen.<br />

Er zijn intussen zelfs ondernemers die hun laatste dieseltruck al hebben gekocht. Emissievrij transport<br />

wordt steeds belangrijker. Kijk alleen al naar de vraag om CO 2<br />

-rapportages en de invoering van milieu- en zeroemissiezones.<br />

Tenminste, als de regering niet ineens van koers verandert. Wat dat betreft heeft de transportsector<br />

absoluut baat bij een betrouwbare overheid, die niet gaandeweg de regels verandert en zo een oneerlijk<br />

speelveld creëert voor degenen die investeren in elektrische vrachtwagens.<br />

BOVENTOON VOEREN<br />

Tegelijkertijd is elektrisch rijden op dit moment niet in alle gevallen de beste optie. Denk bijvoorbeeld aan<br />

zwaartransport met combinaties met een totaalgewicht ver boven de reguliere maximale 50 ton. In die gevallen<br />

wordt steeds vaker voor bijvoorbeeld HVO-diesel gekozen. Op de langere termijn biedt de waterstofverbrandingsmotor<br />

mogelijk uitkomst, al is de verwachting dat batterij-elektrisch de boventoon zal blijven<br />

voeren. Er rijden wereldwijd al bijna 5.000 elektrisch aangedreven Volvo-trucks rond, dus het kán. Daarbij is<br />

het belangrijk om de juiste accucapaciteit te bepalen. Een actieradius van honderden kilometers is binnen<br />

de bouwsector immers lang niet altijd nodig. Je kunt het gewicht van een extra accupakket in dat geval beter<br />

weglaten voor meer laadvermogen.<br />

In lijn daarmee, merken we dat er behoefte is aan een hoger maximaal toegestaan GCW voor elektrische<br />

vrachtwagens. Ook zien we in de energietransitie verrassende en waardevolle samenwerkingen van de grond<br />

komen. Zo zoeken aannemers en vervoerders elkaar op, om op creatieve wijze invulling te geven aan de inrichting<br />

van laadpleinen op locaties waar projecten draaien of bij leegstaande panden in de omgeving van het<br />

bedrijf. We zijn er nog niet, maar mooie stappen worden gezet. De weg naar ‘zero emissions’ zullen we samen<br />

moeten vormgeven. Zoals ik al zei: het is een boeiende sector. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 97


Uw partner voor<br />

Testen, Inspecteren,<br />

Certificeren én<br />

Opleiden!<br />

Wat kan Normec QS voor<br />

u betekenen?<br />

• Kwaliteitscontrole tijdens aanleg<br />

folieconstructies en kunststof leidingen<br />

• Inspectie, Niet Destructief Onderzoek<br />

én Destructief Onderzoek<br />

• Restlevensduurbepaling op<br />

bestaande leidingen en folieconstructies<br />

• Onafhankelijk onderzoek naar verwachte<br />

restlevensduur folieconstructies en<br />

kunststof leidingen<br />

• Opleiding en persoonscertificatie kunststof<br />

lassers en lastoezichthouders<br />

• Risicobeheersing door preventieve inspecties<br />

en onderzoek naar materiaalkwaliteit<br />

Advies nodig?<br />

Neem contact op via +31 88 166 2000<br />

of info-qs@normecgroup.com


Benieuwd wat GIS voor uw organisatie kan betekenen?<br />

Bezoek www.esri.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

In de Spaarndammertunnel wordt de gehele<br />

audio- en videoketen vervangen, het netwerk wordt<br />

vernieuwd en de besturing wordt aangepast.<br />

“Voor de vereiste aanpassingen aan<br />

de tunnels hebben we gekozen om<br />

marktpartijen al vroegtijdig te betrekken<br />

in het ontwerpproces”<br />

De nieuwe verkeerscentrale Amsterdam.<br />

100 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

AMSTERDAMSE TUNNELS<br />

AANSLUITEN OP NIEUWE<br />

VERKEERSCENTRALE<br />

In Amsterdam wordt gebouwd aan een nieuwe verkeerscentrale. De bestaande centrale uit 1968<br />

voldoet niet meer aan de eisen en kan toekomstige ontwikkelingen in het huidige gebouw niet<br />

faciliteren. Om de Amsterdamse stadstunnels te kunnen blijven bedienen en bewaken vanuit de<br />

nieuwe centrale moet data-uitwisseling plaatsvinden via een gestandaardiseerd koppelvlak. In<br />

opdracht van de gemeente Amsterdam werkt INNOCY aan twee van de bestaande tunnels zodat<br />

deze straks ook kunnen communiceren met de nieuwe centrale.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Gemeente Amsterdam<br />

De bestaande verkeerscentrale boven op de IJtunnel<br />

aan de Dijksgracht is organisch gegroeid<br />

vanaf de ingebruikname van de IJ-tunnel in<br />

1968, begint Daan Seesing, projectmanager bij<br />

de gemeente Amsterdam. “Inmiddels worden<br />

de vijf gemeentelijke tunnels bediend vanuit<br />

de centrale en wordt de doorstroming van het<br />

Amsterdamse wegennet 24/7 gemonitord. Deze<br />

verkeerscentrale is echter behoorlijk uit zijn jasje<br />

gegroeid en belemmert zodoende toekomstige<br />

ontwikkelingen. Daarom wordt gebouwd aan een<br />

nieuwe verkeerscentrale, maar de opgave is veel<br />

breder dan alleen het neerzetten van een nieuw<br />

gebouw. De achterliggende techniek is namelijk<br />

hoofdzakelijk ICT en vormt een complex samenspel<br />

tussen systemen en gebruikers. Het project<br />

is daarom opgeknipt in drie deelprojecten.”<br />

BLAUWDRUK<br />

De bouw van de nieuwe centrale is één. “Die is inmiddels<br />

in volle gang en wordt naar verwachting<br />

medio 2025 afgerond”, zegt Daan. “Het tweede<br />

deelproject is het opbouwen van de functionele<br />

systemen. Hieronder valt alle techniek die van het<br />

gebouw een verkeerscentrale maakt, zoals de<br />

ICT, hard- en software. Het systeemontwerp van<br />

de gerenoveerde Piet Heintunnel vormt hiervoor<br />

de blauwdruk. Het derde deelproject omvat het<br />

koppelen van de Michiel de Ruijtertunnel en de<br />

Spaarndammertunnel via het nieuwe gestandaardiseerde<br />

koppelvlak, zodat ook die straks op dezelfde<br />

manier communiceren met de nieuwe cen-<br />

trale en vanuit hier foutloos bediend en bewaakt<br />

kunnen worden. Voor de bouw van het gebouw<br />

is één aannemer gecontracteerd, de implementatie<br />

van de functionele systemen realiseren we<br />

als gemeente samen met alliantiepartners, terwijl<br />

door INNOCY invulling wordt gegeven aan de<br />

projectleiding van derde deelproject.”<br />

UITGEBREID NETWERK<br />

Voor de vereiste aanpassingen aan de tunnels<br />

hebben we gekozen om marktpartijen al vroegtijdig<br />

te betrekken in het ontwerpproces, en<br />

dat maakt het gelijk ook complex, zegt Ramon<br />

van Gils, projectleider bij INNOCY. “Bij beide<br />

tunnels hebben we ervoor gekozen om tot en<br />

het Voorlopig Ontwerp alles in eigen huis te<br />

ontwerpen. Ook hebben we nadrukkelijk de<br />

uitvoeringskennis zo vroeg mogelijk aan boord<br />

gehaald, door bijvoorbeeld de onderhoudsaannemer<br />

te betrekken in het ontwerpproces.<br />

Voor de Spaarndammertunnel is gekozen om<br />

het ontwerp in bouwteamverband te doen.”<br />

Daan vult aan: “De documentatie van beide<br />

tunnels gaf niet altijd een 100% beeld van de<br />

actuele situatie. Door vroegtijdig marktkennis<br />

te betrekken, verlaag je bovendien het risicoprofiel<br />

van het project. Dat is tegelijk ook de<br />

kracht van INNOCY, ze hebben gedegen kennis<br />

en jarenlange ervaring, en een uitstekend<br />

netwerk, waarbij ze eventueel de experts van<br />

ICT Group kunnen bijschakelen. Dat is heel<br />

waardevol bij zo’n complex project.”<br />

RISICO’S NAAR VOREN HALEN<br />

De aanpassingen aan de Michiel de<br />

Ruijtertunnel zijn vooral netwerkaanpassingen.<br />

Voor de Spaarndammertunnel zijn de<br />

aanpassingen ingrijpender. Zo wordt de gehele<br />

audio- en videoketen vervangen, het netwerk<br />

wordt vernieuwd en de besturing wordt<br />

aangepast. “We raken alles aan behalve de<br />

componenten in de tunnelbuizen zelf”, zegt<br />

Ramon. “In een bestaande tunnel nieuwe<br />

software implementeren met zo min mogelijk<br />

hinder voor het verkeer en de stad, geeft de<br />

nodige complexiteit. We bouwen de nieuwe<br />

systemen daarom volledig parallel op, testen<br />

ze in het testcentrum en gaan dan naar de<br />

tunnel waar we ’s nachts overschakelen en opnieuw<br />

testen. Daarna gaan we pas écht over.<br />

We halen dus zoveel mogelijk risico’s naar voren<br />

en beschouwen voor een correcte werking<br />

de hele keten van component tot lessenaar.”<br />

De renovatie van de Piet Heintunnel heeft ervoor<br />

gezorgd dat de systeemketens zijn geoptimaliseerd<br />

voor communicatie met de nieuwe<br />

verkeerscentrale. Straks geldt dat dus ook<br />

voor de aangepaste Michiel de Ruijtertunnel<br />

en de Spaarndammertunnel. De aanpassingen<br />

aan de andere twee tunnels zijn dusdanig<br />

groot dat deze eerst wachten op een grondige<br />

renovatie of groot onderhoud, voordat ze via<br />

het uniforme koppelvlak kunnen worden aangesloten<br />

op de nieuwe verkeerscentrale. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 101


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

EFFECTIEVE INZET VAN SOFTWARE<br />

BIJ CIRCULAIR MATERIAALGEBRUIK<br />

De sloopafdeling van Dusseldorp ISM (Infra, Sloop en Milieu) in Lichtenvoorde richt zich volledig<br />

op het circulair ontmantelen van gebouwen en objecten. Hierbij worden de vrijkomende<br />

materialen zorgvuldig geoogst, in plaats van traditioneel gesloopt. Voor de verschillende stappen<br />

in dit proces van circulair materiaalgebruik zet het bedrijf diverse tools in binnen ArcGIS Online.<br />

Tekst Lisa Zeijpveld<br />

Beeld Esri<br />

Dusseldorp ISM houdt zich bezig met Bouwinformatie Management.<br />

Daarbij kijkt het bedrijf hoe digitale informatie in de breedste zin van<br />

het woord zo slim mogelijk ingezet kan worden. Maurits Koenders,<br />

BIM Specialist bij Dusseldorp, vertelt hoe Dusseldorp dat doet.<br />

“Dankzij ArcGIS Online is het mogelijk om een grote hoeveelheid onderzoeksdata<br />

over elkaar heen te leggen. De software maakt het bovendien<br />

eenvoudig om al die informatie ook te kunnen delen met de<br />

opdrachtgever en andere betrokkenen.” Dat Dusseldorp zich richt op<br />

hergebruik van materialen wordt mede ingegeven door het schaarser<br />

worden van grondstoffen. Ook fossiele brandstoffen raken op en<br />

productieprocessen veroorzaken steeds meer afval. Dusseldorp wil<br />

dan ook niet voor niets de transitie maken van een wegwerpeconomie<br />

naar een circulaire economie. Het bedrijf neemt hierin het voortouw.<br />

SLOPEN MET 10R-MODEL<br />

Bij circulair slopen maakt Dusseldorp gebruik van het 10R-model, ook<br />

wel de R-ladder genoemd. “Daarmee is te achterhalen wat de maximale<br />

hergebruikpotentie<br />

is van een<br />

bepaald materiaal<br />

of een bepaalde<br />

grondstof”,<br />

legt<br />

“Het proces draagt bij aan het versnellen<br />

van de transitie van een lineaire<br />

wegwerpeconomie naar een<br />

circulaire economie”<br />

Maurits uit. “De<br />

eerste twee sporten<br />

van de ladder<br />

zijn heroverwegen<br />

en afzien van<br />

sloop – het meest<br />

duurzame is nog<br />

altijd om een gebouw<br />

gewoon te<br />

blijven gebruiken – en de laatste is verbranding met energieterugwinning.<br />

Alles hiertussen zijn mogelijke stappen in hergebruik.”<br />

Wordt besloten tot sloop van een object, dan moet in kaart worden<br />

gebracht welke materialen er vrijkomen. De inventarisatie op locatie<br />

moet vaak in beperkte tijd plaatsvinden. Dit gebeurt op een mobiel<br />

apparaat, zodat bij het lopen door een gebouw direct de aanwezigheid<br />

van bepaalde materialen inzichtelijk kan worden gemaakt.<br />

Tijdens de inventarisatie wordt het materiaal gefotografeerd, van een<br />

omschrijving, locatie in het gebouw en bepaalde kenmerken voorzien,<br />

zoals aantal en samenstelling.<br />

INVENTARISATIE VIA ARCGIS SURVEY123<br />

De inventarisatie voert Dusseldorp uit met ArcGIS Survey123 waarna de<br />

gegevens naar het eigen dataverrijkingsdashboard worden gestuurd.<br />

Maurits: “Daar wordt dan ook meteen de optimale R-waarde bepaald. Met<br />

het verrijkingsdashboard kunnen we bepaalde materialen ook meteen beschikbaar<br />

stellen voor externe vermarkting via Insert, een marktplaats voor<br />

bouwmaterialen die zijn vrijgekomen na sloop. Dat gebeurt als een materiaal<br />

ongeschikt is voor hergebruik in het eigen project. Anderen kunnen dit<br />

materiaal misschien wel gebruiken. Zo gaan we verspilling tegen.”<br />

Het dataverrijkingsdashboard is gebouwd met ArcGIS Experience<br />

Builder. Hierdoor zijn projecten eenvoudig te koppelen aan een kaart<br />

met hun locatie en kunnen diverse projecteigenschappen afzonderlijk<br />

in beeld worden gebracht. Net als de foto’s van materialen die tijdens<br />

de inventarisatie<br />

zijn gemaakt. In<br />

de app is het mogelijk<br />

een materiaal<br />

aan te klikken<br />

en deze data vervolgens<br />

te verrijken.<br />

Dat alles met<br />

het doel de optimale<br />

R-waarde te<br />

kunnen bepalen<br />

en we willen de<br />

eigenschappen<br />

ook zo volledig<br />

mogelijk vullen om ook de vermarkting zo soepel mogelijk te laten<br />

verlopen en om bijvoorbeeld de CO 2<br />

-reductie door hergebruik inzichtelijk<br />

te kunnen maken.<br />

Maurits: “Een mooi voorbeeld hiervan is wanneer een object na inventarisatie<br />

verontreinigd blijkt met asbest of chroom-VI. Dan is na te<br />

gaan of reiniging met behoud van kwaliteit mogelijk is. Als er na reiniging<br />

een waarde R-8 uit komt, kun je kijken wat er gebeurt als je een<br />

tweede, intensievere reiniging toepast. Komt er dan een waarde van<br />

102 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

R-3 uit, dan kan het materiaal direct worden hergebruikt. Op die manier<br />

kunnen we eenvoudig per materiaal vaststellen welke variabelen<br />

de R-waarde positief beïnvloeden.”<br />

MEER MOGELIJKHEDEN IN DE TOEKOMST<br />

In de toekomst hoopt Dusseldorp meer gebruik te maken van de mogelijkheid<br />

van interactieve 3D-modellen en 360-gradencamera’s en de<br />

integratie tussen de bestanden die hiermee worden gegenereerd. De<br />

3D-modellen worden gegenereerd op basis van een opname van het<br />

gebouw met een LiDAR-scanner of 360-gradencamera. “De ontwikkelingen<br />

van integratie van 3D-webscenes in Experience Builder zijn veelbelovend”,<br />

zegt Maurits. “Een koppeling met ons dashboard zou het bijvoorbeeld<br />

mogelijk maken om metingen van een gebouw achteraf te kunnen<br />

verifiëren. Ook is het dan mogelijk om je opdrachtgever op afstand mee<br />

te nemen in het gebouw. Daarnaast willen we het dataverrijkingsdashboard<br />

uitbouwen, zodat we volgens de vereisten van Madaster gegevens<br />

kunnen leveren aan het materialenpaspoort. Voor ons is techniek de sleutel<br />

naar CO 2<br />

-neutraal werken, slopen en transporteren.”<br />

BESPARING<br />

Het proces draagt bij aan het versnellen van de transitie van een lineaire<br />

wegwerpeconomie naar een circulaire economie door deelbare<br />

inzichten te bieden in vrijkomende materiaalstromen. Dit bevordert zowel<br />

intern als extern hergebruik en vermarkting. Bovendien stelt het<br />

Dusseldorp in staat om de optimale hergebruikstrategie (R-waarde)<br />

te bepalen, waardoor materialen een langere levensduur krijgen en<br />

efficiënter worden benut. Daarnaast optimaliseert het proces interne<br />

bedrijfsprocessen door menselijke administratieve handelingen te automatiseren,<br />

wat leidt tot een efficiënter ingericht werkproces en een<br />

kwalitatief betere output. Door het verminderen van menselijke tussenkomst<br />

worden fouten geminimaliseerd, wat de betrouwbaarheid en<br />

consistentie van de resultaten verbetert. ●<br />

Voor de verschillende stappen in het proces van circulair materiaalgebruik zet Dusseldorp ISM diverse tools in binnen ArcGIS Online.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 103


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

Digitale afsluiting: de tool die voorkomt dat navigatiesystemen verkeer door afgesloten gebieden sturen.<br />

GEAUTOMATISEERDE<br />

DIGITALE DIENSTEN<br />

aangeboden als onderdeel van tijdelijke verkeersmaatregelen<br />

Wegwerkzaamheden. Je kunt er niet omheen. Of toch wel! BUKO Bereikbaar,<br />

onderdeel van BUKO Infrasupport, introduceert twee volledig geautomatiseerde diensten.<br />

Als eerste de ‘Digitale aankondiging’, waarbij een volledig geautomatiseerde social<br />

media-campagne bewoners en weggebruikers informeert over wegwerkzaamheden.<br />

En als tweede 'Digitale afsluiting’, een tool die voorkomt dat navigatiesystemen verkeer<br />

door afgesloten gebieden sturen.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld Christian Keijsers<br />

104 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

Digitale aankondiging: de tool informeert mensen die wonen, werken of reizen in de buurt van werkzaamheden via social media.<br />

“Bij BUKO Bereikbaar combineren we onze expertise van tijdelijke verkeerssituaties<br />

met de digitale wereld”, zegt Fawad-Khan Bahadur, productmanager<br />

bij BUKO Bereikbaar. “Het doel is minimale verkeershinder voor<br />

weggebruikers en omwonenden en maximale veiligheid voor wegwerkers.<br />

En dat bereiken we met hybride verkeersmaatregelen, waarbij fysieke verkeersmaatregelen<br />

gecombineerd worden met digitale oplossingen.”<br />

ELK PROJECT, GROOT OF KLEIN<br />

“Dat doen we door data, gedrag en digitalisering samen te voegen in een innovatieve<br />

360º-aanpak.” Fawad-Khan legt uit dat BUKO Bereikbaar aanvankelijk<br />

vooral grote projecten ondersteunde. “Waar eerder veel maatwerk nodig<br />

was voor verkeersveiligheid en een positieve(re) hinderbeleving, maken<br />

we deze digitale diensten nu ook beschikbaar voor kleinere projecten. Elk<br />

project, groot of klein, kan profiteren van meer veiligheid en duurzaamheid.”<br />

DIGITALE INNOVATIE, EFFECTIEVE COMMUNICATIE<br />

“Digitale aankondiging en Digitale afsluiting zijn allebei innovatieve<br />

tools, gebaseerd op effectieve communicatie”, zegt Fawad-Khan en licht<br />

dit toe. “Digitale aankondiging is een volledig geautomatiseerde tool<br />

die via social media mensen die wonen, werken of reizen in de buurt van<br />

werkzaamheden informeert.” Deze dienst is volledig geautomatiseerd,<br />

gefaciliteerd door techniek, waar in feite geen menselijk handelen aan<br />

te pas komt. Het platform zorgt voor de juiste verspreiding. “Mensen die<br />

vooraf zijn geïnformeerd, ervaren minder hinder”, volgens Fawad-Khan.<br />

“Onverwachte hinder is namelijk vertaald naar verwachte hinder, waarbij<br />

mensen een keus hebben: ze kunnen beslissen of ze eerder vertrekken of<br />

thuiswerken, anders reizen met OV of fiets, of alsnog de auto instappen<br />

met de wetenschap dat ze vertraging zullen hebben.”<br />

“Digitale afsluiting zorgt ervoor dat er minder verkeer rondom het werkgebied<br />

komt. Wanneer BUKO Infrasupport fysieke maatregelen plaatst, zorgt<br />

deze tool er automatisch voor dat de meest gebruikte navigatiesystemen<br />

aangeven dat er werkzaamheden zijn en wordt er een alternatieve route<br />

aangeboden. Uit de Smart Mobility Monitor van Rijkswaterstaat blijkt dat de<br />

meeste navigatiegebruikers deze pre-trip informatie ook daadwerkelijk opvolgen.<br />

Er blijkt ook uit dat veel mensen zelfs op routes die ze al kennen hun<br />

navigatie aan hebben staan. Daar profiteren wij, maar ook de weggebruikers<br />

zelf van. En de opdrachtgevers”, voegt Fawad-Khan toe. “Geen zoekverkeer<br />

rondom het werkvak betekent meer veiligheid en minder CO 2<br />

-uitstoot.”<br />

BUKO Infrasupport is er trots op dat ze de eerste partij zijn waarbij digitale<br />

diensten standaard een onderdeel zijn van de verkeersmaatregelen.<br />

“Omwonenden, weggebruikers en opdrachtgevers gaan enorm veel baat<br />

hebben bij deze diensten”, zegt Fawad-Khan tot slot. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 1<strong>05</strong>


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

Samenwerken, innoveren en investeren in de digitale infrastructuur is nodig om de uitdagingen van de komende jaren aan te gaan.<br />

RIJKSWATERSTAAT EN MARKT<br />

VERKENNEN AI-MOGELIJKHEDEN<br />

VOOR V&R-OPGAVE<br />

Onder de noemer High5 Hackaton werkt Rijkswaterstaat samen met IT-partners CGI, Esri en<br />

Microsoft aan het verkennen van de mogelijkheden van AI om de grootschalige vernieuwingsen<br />

renovatieopgave (V&R-opgave) efficiënt te kunnen aanvliegen. Tijdens een eerste vijfdaagse<br />

hackaton werden ideeën geopperd en zelfs al concreet gemaakt.<br />

Tekst en beeld Rijkswaterstaat<br />

Veel infrastructuur is toe aan een opknapbeurt<br />

vanwege de toenemende belasting door verkeer<br />

in de loop der jaren. “We staan hierdoor<br />

voor een enorme uitdaging op het gebied van<br />

onderhoud, waarbij samenwerking en de juiste<br />

technologie belangrijker zijn dan ooit”, zegt<br />

Louis Schouwstra, Chief Operation Officer bij<br />

Rijkswaterstaat. “Onze infrastructuur is groten-<br />

deels gebouwd na de jaren dertig van de vorige<br />

eeuw en wat we zien is dat deze zijn technische<br />

levensduur bereikt.”<br />

SCOPE HIGH5<br />

Samenwerken, innoveren en investeren in de<br />

digitale infrastructuur is nodig om de uitdagingen<br />

van de komende jaren aan te gaan, merkt<br />

Ron Kolkman op, Chief Information Officer bij<br />

Rijkswaterstaat. “De opdracht voor de komende<br />

jaren is enorm. Digitaliseren is essentieel en<br />

AI maakt daar een belangrijk onderdeel vanuit.<br />

En dat kan Rijkswaterstaat zeker niet alleen.”<br />

Tijdens een eerste vijfdaagse High5 Hackaton<br />

hebben CGI, Esri en Microsoft zich samen met<br />

Rijkswaterstaat intensief ingezet om de volgen-<br />

106 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

de centrale vraag te beantwoorden: hoe kan AI<br />

helpen bij het snel in beeld krijgen van de informatie<br />

voor de V&R-opgave ten behoeve van<br />

Beslismoment 1?<br />

RESULTAAT HIGH5<br />

Wat krijg je dan, als je een groep AI-developers<br />

en assetmanagers voor vijf dagen opsluit in één<br />

ruimte? Een onvergetelijke hackathon vol innovatie,<br />

samenwerking en nieuwe inzichten! “De<br />

klik met de experts en de dichtheid waarmee je<br />

met de experts op het probleem zit, is natuurlijk<br />

heel leuk”, zo kijkt Tom Rozekrans van CGI<br />

terug op de hackaton. “Gedurende vijf dagen<br />

hebben verschillende teams hard gewerkt aan<br />

verschillende oplossingen. Het eindresultaat is<br />

een dashboard waarin de oplossingen op een<br />

mooie manier weergegeven worden. Eén van<br />

de oplossingen betreft het opzoeken van de<br />

naam, belastingklasse en stichtingsjaar in tekeningen<br />

en documenten. Met behulp van AI kost<br />

dit enkele seconden in plaats van tientallen minuten<br />

zoeken in verschillende documenten.”<br />

“Het is mooi om te zien dat je tijdens zo’n<br />

hackaton snel resultaat boekt als je met een<br />

ervaren team van developers om tafel zit”<br />

De resultaten van de eerste High5 Hackathon zijn<br />

inspirerend en besparen tijd en geld. “Het is mooi<br />

om te zien dat je tijdens zo’n hackaton snel resultaat<br />

boekt als je met een ervaren team van developers<br />

om tafel zit”, zegt Jelke Heemskerk, specialist<br />

Beheer & Onderhoud bij Rijkswaterstaat.<br />

De komende tijd worden ook alle andere ideeën<br />

uitgewerkt en de volgende hackaton is alweer gepland.<br />

Wordt ongetwijfeld vervolgd! ●<br />

Een onvergetelijke hackaton vol innovatie, samenwerking en nieuwe inzichten.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 107


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

Door een fusie in 2013 werkte Waterschap Vallei & Veluwe al jaren met twee SCADA-systemen.<br />

UNIFORME DIGITALE OMGEVING VOOR<br />

WATERSCHAP VALLEI & VELUWE<br />

Door een fusie in 2013 werkte Waterschap Vallei & Veluwe al jaren met twee SCADA-systemen. Of<br />

liever gezegd: met zestien verschillende configuraties bij zestien waterzuiveringen en bijna honderd<br />

rioolgemalen. De wens was om die separate omgevingen te vervangen door één nieuwe applicatie<br />

die qua look & feel meer weg zou hebben van een overzichtelijk multi disciplinair dashboard dan<br />

van een ingewikkeld missie-kritisch operationeel systeem. ICT Group ging de uitdaging aan.<br />

Tekst en beeld ICT Group<br />

Henri van de Kolk, projectmanager bij<br />

Waterschap Vallei & Veluwe, herinnert zich<br />

de marktconsultatie in 2019 nog goed. In een<br />

video werd getoond hoe het toekomstige<br />

SCADA-systeem eruit zou kunnen zien. Het<br />

doel van de nieuwe applicatie: informatie op<br />

maat leveren aan gebruikers, op ieder gewenst<br />

device. De aanwezige integrators stonden<br />

versteld van de mogelijkheden, maar<br />

plaatsten ook kritische kanttekeningen. Want<br />

in een kleine demo is technisch vaak van alles<br />

mogelijk, maar de praktijk is in de regel een<br />

stuk weerbarstiger. “We vonden de aanbesteding<br />

best spannend. Wat we vroegen was<br />

De Operations Management Interface (OMI) stelt de gebruiker centraal.<br />

108 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIGITALISERING & SOFTWARE<br />

“Er waren veel verbetermogelijkheden, maar<br />

tegelijkertijd waren mensen er zo aan gewend,<br />

dat ze ook niet nadachten over wat er<br />

beter kon”, zegt Michèl Manders, Operations<br />

Manager bij ICT Group.<br />

Toen de uitgangssituatie in kaart was gebracht,<br />

werden er twee teams geformeerd:<br />

het ene team hield zich bezig met de puur<br />

technische kant: netwerken, hardware en alle<br />

softwarematige zaken die met de techniek samenhangen.<br />

Het andere team richtte zich op<br />

de gebruikersinterface (OMI).<br />

ICT Group heeft zestien verschillende configuraties vervangen door één nieuwe applicatie.<br />

nog nooit eerder gedaan en dat kan inschrijvers<br />

afschrikken, met als resultaat een mislukte<br />

aanbesteding”, zegt Van de Kolk.<br />

INFORMATIE OP MAAT<br />

Wat het waterschap vroeg was dat de<br />

Operations Management Interface (OMI) de<br />

gebruiker centraal zou stellen. Afhankelijk<br />

van zijn rol en locatie zou de applicatie de<br />

juiste gegevens uit verschillende onderliggende<br />

databronnen moeten halen en tonen<br />

op een manier dat de gebruiker direct de informatie<br />

ziet die hij nodig heeft.<br />

Gebruikers zijn beheerders, monteurs en<br />

medewerkers van de centrale regie. “Die<br />

hebben allemaal een andere informatiebehoefte”,<br />

zegt Van de Kolk. “Monteurs hebben<br />

informatie nodig van de pompen en<br />

kleppen waar ze aan (gaan) werken, terwijl<br />

medewerkers met een regiefunctie (afwijkende)<br />

informatie willen zien van metingen<br />

van zuiveringsprocessen. Per gebruikersgroep<br />

moet je een design maken voor een<br />

user interface (UX-design) die aansluit bij<br />

hun wensen en behoeften. De OMI moet<br />

dan ook nog eens met ieder device benaderbaar<br />

zijn. Op een mobiele device<br />

moet je dezelfde informatie zien als op<br />

het scherm van een laptop of desktop.”<br />

GOED SAMENWERKEN<br />

De technische uitdaging was groot. ICT Group<br />

schreef op de aanbesteding in en won deze. “ICT<br />

Group maakte indruk met hun plan en bij de interviews”,<br />

zegt Van de Kolk. “Wij waren heel erg<br />

enthousiast over hun aanpak van het ontwerpen<br />

en realiseren van de OMI, in combinatie met de<br />

user experience en flexibiliteit tijdens de realisatie.<br />

Bovendien gaven zij ons het hele voortraject<br />

het gevoel dat we goed met hen zouden kunnen<br />

samenwerken. En uiteindelijk is dat misschien<br />

nog wel belangrijker dan de techniek. Zeker in<br />

zo’n groot en complex project als dit.”<br />

SCHEIDING IT EN OT<br />

ICT Group begon het project met een nulmeting<br />

van de huidige systemen op de zestien<br />

locaties en met interviews met de gebruikers.<br />

BEST VALUE-AANPAK<br />

Van de Kolk is achteraf blij dat hij heeft gekozen<br />

voor best value als projectaanpak. “Wij<br />

hebben echt gezegd: ICT Group, jullie zijn<br />

de expert, wij laten ons door jullie advies leiden.”<br />

Wat overigens niet betekende dat ieder<br />

advies klakkeloos werd overgenomen. “We<br />

hebben wel altijd gekeken: past dit advies<br />

ook bij ons als organisatie? Passen bijvoorbeeld<br />

bepaalde technische keuzes ook bij<br />

onze mensen en bij onze processen? Want die<br />

drie assen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.<br />

Daar komt natuurlijk bij dat er een<br />

evenwicht moet zijn tussen prijs en kwaliteit.<br />

De technisch beste oplossing is vaak ook de<br />

duurste oplossing. Soms moet je nu eenmaal<br />

concessies doen.” Al deze thema’s leidden<br />

regelmatig tot discussies op het scherpst van<br />

“We hebben onder uitdagende<br />

omstandigheden echt iets innovatiefs<br />

neergezet waar we heel trots op kunnen zijn”<br />

de snede. Toch bleef de relatie steeds goed.<br />

“Ik geef ICT Group op het gebied van samenwerken<br />

echt een dikke tien. Ze hebben altijd<br />

de blik op de lange termijn gericht. Ze zijn er<br />

niet uit om hun gelijk te halen, ook al hadden<br />

ze soms achteraf gezien wel gelijk. Ze willen<br />

gewoon, rekening houdend met alle lastige<br />

omstandigheden, de best mogelijke oplossing<br />

realiseren. Daar vonden we elkaar altijd.<br />

We hebben onder uitdagende omstandigheden<br />

echt iets innovatiefs neergezet waar we<br />

heel trots op kunnen zijn.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 109


Omgevingswet en Besluit activiteiten leefomgeving leveren welkom totaalpakket op<br />

NIEUWE REGELS VOOR<br />

BODEMGERELATEERDE<br />

AANGELEGENHEDEN<br />

Met het per 1 januari <strong>2024</strong> in werking treden van de nieuwe Omgevingswet en het Besluit<br />

activiteiten leefomgeving (Bal) zijn voor het bedrijfsleven de nodige zaken veranderd. Bijvoorbeeld<br />

wanneer het gaat om bodembeschermende voorzieningen en de inspectie daarvan. Bij Normec QS<br />

weten ze er alles van. De onderneming beschikt over alle expertise om rondom bodemspecifieke<br />

aangelegenheden als geaccrediteerde, onafhankelijke en erkende inspectie-instelling klanten op<br />

maat te bedienen met een compleet dienstenpakket. Daarvoor tekent onder meer OBAS-specialist<br />

Richard Költgen, die namens Normec QS opdrachtgevers van a tot z ontzorgt.<br />

Tekst Chris Elbers<br />

Beeld Normec QS<br />

Richard Költgen is bij Normec QS helemaal<br />

op zijn plek. Jongstleden april trad hij in<br />

dienst bij het bedrijf. Vooral zijn zeer uitgebreide<br />

kennis en kunde op het gebied van<br />

OBAS-gerelateerde zaken waren bepalend<br />

voor de aanstelling. "Als medewerker bij<br />

een weg- en waterbouwbedrijf ben ik alweer<br />

enkele jaren geleden voor het eerst in aanraking<br />

gekomen met OBAS, dat voluit staat<br />

voor Olie en Benzine Afscheider. Interessante<br />

materie, waarvoor mijn belangstelling alleen<br />

maar groter werd toen ik aansluitend als<br />

zzp'er ging werken. Ik ben me destijds steeds<br />

verder gaan verdiepen in dit onderwerp,<br />

vooral als het gaat om de inzet, toepassing<br />

en regelgeving betreffende dit onderwerp."<br />

NIEUWE VERPLICHTINGEN<br />

De aankondiging dat er vanaf 1 januari <strong>2024</strong><br />

ook voor bodembeschermende voorzieningen<br />

nieuwe regels gingen gelden, deed bij<br />

Richard de wens aanwakkeren om zijn enorme<br />

expertise voortaan breder in te zetten.<br />

Bij voorkeur binnen een erkende en onafhankelijke<br />

inspectie-instelling. Dat werd dus<br />

Normec QS, alwaar de OBAS-expert sinds 1<br />

april op de loonlijst staat. Zijn inbreng is meer<br />

dan welkom, zeker gezien de recente veranderingen<br />

qua regels en activiteitenbesluiten.<br />

"Voor de klant betekent de nieuwe regelgeving<br />

dat alle eerdere activiteitenbesluiten zijn<br />

vervallen en er nu één besluit is: het Besluit<br />

activiteiten leefomgeving", legt Richard uit.<br />

INSPECTEUR ÉN KENNISPARTNER<br />

Richard Költgen, OBAS-expert binnen Normec QS.<br />

Het in Bennekom gevestigde Normec QS levert onafhankelijke diensten op het gebied<br />

van testen, inspecteren en certificeren. Sinds 2021 is het bedrijf onderdeel van Normec,<br />

een toonaangevende organisatie in de TICC-branche (Testen, Inspecteren, Certificeren,<br />

Compliance). Door deze toevoeging is Normec nóg beter in staat klanten in de volle<br />

breedte te ontzorgen, van (drink)waterkwaliteit, luchtkwaliteit en bodemkwaliteit tot<br />

brandveiligheid, voedselveiligheid en managementsystemen. Meerwaarden waarvan<br />

opdrachtgevers ook na de inwerkingtreding van de nieuwe Omgevingswet en het Besluit<br />

activiteiten leefomgeving (Bal) de vruchten kunnen plukken.<br />

110 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


"Het Bal verwijst naar accreditatieschema<br />

AS SIKB 6700. Hieronder hangen protocollen<br />

op basis waarvan de inspectie van bodembeschermende<br />

voorzieningen wordt uitgevoerd.<br />

Per begin dit jaar is specifiek protocol<br />

AS SIKB 6703 gewijzigd. Dit betekent dat<br />

naast het visueel inspecteren van de vloer van<br />

een was- of tankplaats voortaan óók de vloeistofdichtheid<br />

van het riool ter plaatse via een<br />

hydrologische meting moet worden aangetoond.<br />

Voor nieuwe rioolwerken is dit vanaf<br />

begin <strong>2024</strong> verplicht, voor bestaande riolen<br />

geldt een overgangstermijn."<br />

“Voortaan moet ook<br />

de vloeistofdichtheid<br />

van het riool worden<br />

aangetoond”<br />

ALLE KENNIS AANWEZIG<br />

Met de komst van de nieuwe regels hebben<br />

inspectiediensten de mogelijkheid gekregen<br />

om ook de olie-benzineafscheiders te inspecteren.<br />

Specifiek voor Normec QS betekent dit<br />

dat het nu over alle kennis beschikt om als onafhankelijke<br />

inspectie-instelling onder de verplichte<br />

ministeriële erkenning een totaalpakket<br />

aan te kunnen bieden. "De keuring is minimaal<br />

gelijkwaardig aan de vijfjaarlijkse inspectie die<br />

geëist wordt volgens de Europese wetgeving<br />

voor olie- en benzineafscheiders, de NEN-EN<br />

858-2. Ook voor die norm voeren we inspecties<br />

uit. Daarnaast hebben we de juiste vakmensen<br />

beschikbaar voor de halfjaarlijkse controle<br />

van de OBAS", aldus Richard, die tot slot nóg<br />

een andere nieuwe regel aanstipt aangaande<br />

de tussentijdse BIC-controle (Bedrijfs Interne<br />

Controle), die een ondernemer zelf laat uitvoeren<br />

in relatie tot bodembeschermende voorzieningen.<br />

"Voorheen stond het een ondernemer<br />

vrij om eventuele mankementen al dan niet te<br />

laten herstellen. Dat is verleden tijd. Voortaan<br />

is het verplicht om onvolkomenheden te laten<br />

herstellen én het eindresultaat te laten beoordelen<br />

door een onafhankelijke inspecteur. Ook<br />

daarbij spelen we vanuit Normec QS natuurlijk<br />

graag een rol." ●<br />

De praktijk heeft voor Richard weinig geheimen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 111


KLIMAATADAPTIEVE OPLOSSINGEN VAN<br />

BUFFERING TOT HITTESTRESSBESTRIJDING,<br />

NU OVERZICHTELIJK AANGEBODEN<br />

Klimaatadaptatie is een hot topic. Gemeentes, waterschappen, ingenieursbureaus en<br />

landschapsarchitecten krijgen steeds vaker te maken met vraagstukken rondom waterbeheer<br />

en hittestress. Het vinden van de juiste producten en oplossingen voor deze uitdagingen<br />

kan een behoorlijke zoektocht zijn. Om dit proces te vergemakkelijken, lanceert TBS-SVA<br />

-marktleider in afwateringsoplossingen- de microwebsite AquaCare ® . Deze site biedt een<br />

duidelijk overzicht van de beschikbare producten in vijf rubrieken: buffering, filtering,<br />

infiltratie, vertraagde afvoer en hittestressbestrijding.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld TBS-SVA Groep<br />

BREED KLIMAATADAPATIEF PRODUCTASSORTIMENT<br />

In eerdere edities van GWW-Bouwmat bespraken we de uiteenlopende<br />

klimaatadaptieve producten van TBS-SVA, zoals de Mini Rain<br />

Garden, de Cool City Draingoot, de Cycloon filterput kolk, de Wadi<br />

vuilvang instroomkolk en meer. “Stuk voor stuk producten waarbij<br />

de focus niet alleen ligt op het snel afvoeren, infiltreren of bufferen<br />

van water, maar vooral om dat op een zo verantwoorde manier<br />

“Klimaatadaptieve oplossingen<br />

voor een klimaat dat in<br />

verandering is”<br />

te doen”, zegt Willy Bruckers, commercieel directeur van TBS-SVA<br />

Groep. “Want het infiltreren van SCHOON water is enorm belangrijk”,<br />

benadrukt hij. Willy is trots op het steeds bredere productassortiment<br />

dat TBS-SVA hierin te bieden heeft. “Daarom zorgen we<br />

dat de mensen die dit soort producten moeten implementeren in<br />

projecten, eenvoudig over de juiste informatie kunnen beschikken<br />

en weten wat er verkrijgbaar is.”<br />

OVERZICHTELIJK, GEBRUIKSVRIENDELIJK<br />

EN GOED VINDBAAR<br />

“Met de lancering van deze nieuwe site willen we dan ook met name ingenieursbureaus<br />

en landschapsarchitecten beter ondersteunen in hun zoektocht<br />

naar klimaatadaptieve oplossingen voor onder andere gemeentelijke<br />

projecten of waterschappen”, zegt Willy. “We zien dat zij vaak tegen<br />

dezelfde vraagstukken aanlopen: welke producten zijn er beschikbaar en<br />

hoe maak je de juiste keuzes. Op onze site zorgen we dat de relevante informatie<br />

overzichtelijk, gebruiksvriendelijk en goed vindbaar is.”<br />

Door een (GSFU) filter in de kolk te plaatsen, wordt er meer vervuiling<br />

tegengehouden in de kolk.<br />

De Mini Rain Garden combineert waterbuffering en hittestressbestrijding.<br />

112 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


De Citykross kolk zorgt voor een doeltreffende<br />

infiltratie van regenwater, direct onder de bestrating.<br />

De Mini Rain Garden is een esthetische toevoeging in stedelijke omgevingen.<br />

VIJF RUBRIEKEN DIE DE LADING DEKKEN<br />

“Op de AquaCare ® website hebben we de producten ingedeeld in vijf<br />

rubrieken die in feite de meest voorkomende vraagstukken op het gebied<br />

van klimaatadaptatie binnen onze branche vertegenwoordigen”,<br />

vervolgt Willy.<br />

• Buffering: Opvangen en tijdelijk bufferen van water om overstromingen<br />

te voorkomen.<br />

• Filtering: Voorkomen dat onzuiverheden in het grondwater terecht komen.<br />

• Infiltratie: Infiltreren van water in de grond, belangrijk voor het aanvullen<br />

van grondwaterreserves.<br />

• Vertraagde afvoer: Afvoer van water vertragen om piekbelastingen op<br />

het riool te voorkomen.<br />

• Hittestressbestrijding: Groene oplossingen in waterbeheer die bijdragen<br />

aan hittestressbestrijding in stedelijke gebieden.<br />

MEERVOUDIGE FUNCTIES VAN PRODUCTEN<br />

“Elke rubriek bevat productinformatie, animaties, brochures en uiteraard<br />

meer informatie die belangrijk is bij het maken van de juiste keus. Het<br />

mooie hierbij is dat veel van de producten die we aanbieden, meerdere<br />

eigenschappen combineren. Daarom zijn ze ook in meerdere rubrieken<br />

terug te vinden.” Willy noemt als voorbeeld de Cool City Draingoot.<br />

“Deze kan water infiltreren, bufferen en vertraagd afvoeren, en bestrijdt<br />

hittestress in verstedelijkte gebieden.”<br />

COMPACT, SLIM, SIMPEL OF MOOI<br />

“Bij TBS-SVA hebben we voor elke situatie een geschikte klimaatadaptieve<br />

oplossing, of het nou compact, slim, simpel of mooi moet zijn”,<br />

zegt Willy. “Neem bijvoorbeeld de INFILO regenwater infiltratieput:<br />

een compacte put die vrij hoog onder de bestrating ingebouwd kan<br />

worden en geschikt is voor locaties met beperkte ruimte.” Eén van de<br />

meest slimme oplossingen van de afgelopen twee jaar volgens Willy is<br />

de Cycloon filterput kolk. “Een compacte put die je achter traditionele<br />

kolken plaatst om het afvoerend hemelwater extra te zuiveren. Echt een<br />

slimme combinatie van filtering en infiltratie, ideaal voor vervuilde stedelijke<br />

gebieden.” Willy benadrukt dat sommige oplossingen helemaal<br />

niet duur of ingewikkeld hoeven te zijn. “Denk aan de Wadi vuilvang<br />

instroomkolk, een simpele, betaalbare en effectieve oplossing met een<br />

groot effect. Perfect voor het afvangen van vuil bij wadi's, en die bovendien<br />

net als een gewone kolk met een standaard kolkenreiniger te reinigen<br />

is.” Tot slot noemt Willy de Mini Rain Garden: “Een product dat<br />

waterbuffering en hittestressbestrijding combineert en een esthetisch<br />

toevoeging is in stedelijke omgevingen. Zo levert TBS-SVA maatwerk<br />

voor elk klimaatadaptief vraagstuk.” ●<br />

Dankzij die unieke combinatie is het mogelijk om met één product<br />

meerdere uitdagingen aan te pakken. Dit is vooral handig bij projecten<br />

in drukke, stedelijke omgevingen, waar de ruimte beperkt is. Maar de<br />

producten van TBS-SVA zijn uiteraard geschikt voor allerlei toepassingen,<br />

van winkelstraten en pleinen tot sportvelden, parkeerplaatsen en<br />

andere stedelijke infrastructuur.<br />

ONDERSTEUNING VAN EEN KLIMAATADVISEUR<br />

Naast de uitgebreide productinformatie beschikt TBS-SVA ook over een<br />

klimaatadviseur. Lars Eemans heeft uitgebreide ervaring in het adviseren<br />

van gemeentes en ingenieursbureaus op het gebied van klimaatadaptatie.<br />

“Ik heb me gespecialiseerd in producten en oplossingen voor dit<br />

soort vraagstukken en heb al tientallen presentaties gegeven aan diverse<br />

bureaus”, aldus Lars. Hij merkt daarbij op dat veel opdrachtgevers<br />

slechts aan één aspect van het vraagstuk denken, zoals waterinfiltratie,<br />

zonder zich bewust te zijn van de andere mogelijkheden, zoals filtering of<br />

ondergrondse buffering. “Het is onze taak om mee te denken en oplossingen<br />

aan te dragen die verder gaan dan de initiële vraag."<br />

De INFILO regenwater infiltratieput is een compacte put voor locaties met<br />

beperkte ruimte.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 113


AANPAK RING ZUID<br />

EEN PROJECT VAN<br />

FORMAAT VOOR<br />

VEELZIJDIG KRAANBEDRIJF<br />

Op het project Aanpak Ring Zuid heeft Wagenborg Nedlift zijn veelzijdigheid meer dan<br />

aangetoond. Van relatief eenvoudig hijswerk tot uiterst complexe opdrachten, zoals<br />

het vervangen van het bewegingswerk van de Euvelgunnerbrug, waar zelfs een jaar<br />

voorbereiding aan vooraf ging. Met recht een project van formaat voor het in horizontaal,<br />

verticaal en zwaar transport gespecialiseerde bedrijf.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Wagenborg Nedlift<br />

Wagenborg Nedlift is al vanaf de start betrokken<br />

bij Aanpak Ring Zuid van Combinatie Herepoort.<br />

“We zijn er zeven jaar geleden gestart, en als je<br />

ergens aan begint moet je het ook afmaken”,<br />

zegt Rick Kleiverda met een lach. Destijds was<br />

hij nog kraanmachinist, inmiddels vult hij zijn<br />

dagen als werkvoorbereider. “Eén van de eer-<br />

ste taken op het project was het lossen van de<br />

damwanden waar ze de grote bouwkuip voor de<br />

verdiepte ligging mee gingen maken. Die werden<br />

aangevoerd per schip en overgeslagen op<br />

de kade in Sappemeer. Wij stonden paraat met<br />

onze 400-tons mobiele telescoopkraan om de<br />

damwanden te lossen. Ook hebben we, samen<br />

met een aantal andere transporteurs, het transport<br />

richting de bouwplaats verzorgd.”<br />

VEILIG HIJSEN<br />

Wagenborg Nedlift werd vervolgens opnieuw ingevlogen<br />

voor het hijsen van de stempels waarmee<br />

de bouwkuip gestabiliseerd werd. “We<br />

Wagenborg Nedlift is al vanaf de start betrokken bij Aanpak Ring Zuid van Combinatie Herepoort.<br />

114 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


AANPAK RING ZUID<br />

Op het project Aanpak Ring Zuid heeft Wagenborg Nedlift zijn veelzijdigheid<br />

meer dan aangetoond.<br />

De ballastkisten zijn op SPMT’s van Wagenborg in- en uitgereden, dit was<br />

letterlijk millimeterwerk.<br />

hebben de stempelbuizen op hun plek gelegd,<br />

en later hebben we geholpen met het verwijderen<br />

van de stempelbuizen. Het waren behoorlijk<br />

zware stukken van tussen de 30 en 40 ton per<br />

stuk. Er stonden zware kranen op de rand van de<br />

bouwkuip, maar uiteraard is dat volledig berekend.<br />

We verzorgen de engineering volledig in<br />

eigen huis, zodat we onze werkzaamheden veilig<br />

kunnen uitvoeren”, verzekert Rick. Later werden<br />

de grote kranen omgewisseld voor kleinere<br />

exemplaren om onder meer het wapeningsstaal<br />

en de bekistingsmaterialen op zijn plek te hijsen.<br />

“Ook leverden we kraanassistentie bij het<br />

opbouwen en afbreken van de steigers.”<br />

UITWISSELEN BEWEGINGSWERK<br />

Een pareltje voor Wagenborg Nedlift op het project<br />

was zonder twijfel het uitwisselen van het bewegingswerk<br />

van de Euvelgunnerbrug. “We hebben<br />

hier de brugkleppen, het aandrijfmechanisme<br />

en de ballastkist vervangen”, zegt werkvoorbereider<br />

Jan Dinkla. “Het was een uiterst complexe<br />

puzzel. De werkruimte in de twee betonnen kelders<br />

was slechts enkele tientallen vierkante meters<br />

groot, zonder ruimte voor kranen en ander gebruikelijk<br />

materieel. Sommige onderdelen waren<br />

meterslang en tienduizenden kilo’s zwaar, waaronder<br />

de ballastkisten van 140 ton per stuk. Er ging<br />

dan ook een lange voorbereiding aan vooraf om<br />

op het moment suprême beslagen ten ijs te komen.<br />

Bovendien hebben we tijdens deze operatie<br />

meerdere divisies van ons moederbedrijf ingezet,<br />

zodat we naast onze kranen de beschikking hadden<br />

over sleepboten en pontons.”<br />

UITGEBREIDE MATERIEELINZET<br />

Behalve voor de combinatie werd Wagenborg<br />

Nedlift regelmatig door onderaannemers ingeschakeld.<br />

“Zo hebben we alle noodbruggen bij<br />

het Julianaplein gelegd en weer verwijderd”,<br />

zegt Rick. “De veelzijdigheid van de materieelinzet<br />

maakte het project voor ons bijzonder,<br />

variërend van een autolaadkraan tot onze 700-<br />

tons mobiele telescoopkraan met alle toeters<br />

en bellen. Het was echt heel divers, en dat gaan<br />

we nog missen. Vooral ook de nabijheid van het<br />

project op nog geen kilometer afstand van onze<br />

Groningse vestiging. Dat gebeurt niet vaak.”<br />

Rick en Jan kijken terug op een prettige samenwerking<br />

met Combinatie Herepoort en alle andere<br />

partners voor wie Wagenborg Nedlift de<br />

nodige assistentie heeft verleend. ●<br />

Een pareltje voor Wagenborg Nedlift op het<br />

project was zonder twijfel het uitwisselen van het<br />

bewegingswerk van de Euvelgunnerbrug.<br />

“De veelzijdigheid van de materieelinzet maakte het project voor<br />

ons bijzonder, variërend van een autolaadkraan tot onze 700-tons<br />

mobiele telescoopkraan met alle toeters en bellen”<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 115


100%<br />

ELEKTRISCH<br />

HIJSEN<br />

Sustainable. For sure.


Aquatech-Group Uw partner voor al uw onderwater werken<br />

• CIVIELE CONSTRUCTIEWERKZAAMHEDEN<br />

• ONDERWATERBETON STORTEN<br />

• DUIKINSPECTIE<br />

• OFFSHORE - IRM<br />

• RENEWABLE ENERGIE<br />

• BERGING<br />

Aquatech-diving BV<br />

Slotermeer 8<br />

8502 TM, Joure<br />

<strong>05</strong>13-481150<br />

info@aquatech-diving.com<br />

www.aquatech-diving.com


AANPAK RING ZUID<br />

11.000 M 3 ONDERWATERBETON<br />

VOOR GRONINGSE RINGWEG<br />

Aquatech Diving is actief door heel Nederland en soms ook (ver) daarbuiten. Dat maakt een<br />

project in de ‘achtertuin’ voor de ervaren specialist in civiele onderwaterbouw dan ook extra<br />

bijzonder. Het duikbedrijf is al vanaf het allereerste begin betrokken bij het project Aanpak Ring<br />

Zuid. Samen met managing director Steven Spanhaak bespreken we de highlights.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Aquatech Diving<br />

Ons eerste contact met bouwcombinatie Herepoort dateert al van 2017,<br />

zegt Steven. “Onze expertise werd gevraagd voor het uitvoeren van<br />

een aantal inspectiewerkzaamheden. Om de grote bouwkuip op het<br />

Julianaplein te kunnen maken, moesten er eerst een aantal leidingtracés<br />

worden verplaatst. Daar hebben wij de bouwcombinatie bij geassisteerd,<br />

onder meer met inspecties van duikers en rioleringen, het plaatsen van<br />

afsluiters en bij het creëren van verschillende perskuipen voor de nieuwe<br />

riolering. Vervolgens zijn we mee overgegaan naar de volgende fase, het<br />

maken van de bouwkuipen voor de verdiepte ligging.”<br />

ONDERWATERBETON<br />

De bouwkuipen zijn in den natte gebouwd. “We hebben geassisteerd<br />

bij het afmonteren van de verankeringssystemen”, zegt Steven.<br />

“Daarnaast hebben we in totaal ruim 11.000 m 3 aan onderwaterbeton<br />

gestort. Een behoorlijke hoeveelheid, en gezien de planning best een<br />

uitdaging. Maar ook dat hebben we met ons team van specialisten samen<br />

met de bouwcombinatie tot een goed einde weten te brengen.<br />

Na het afpompen van de put zat ons werk erop, en konden we door<br />

naar de volgende kuip in het project.” Steven kijkt terug op een mooi<br />

en soepel verlopen project en prijst de samenwerking met de bouw-<br />

combinatie. “Het is altijd mooi als je onderdeel mag zijn van zo’n megaproject.<br />

En dat het ook nog eens in de buurt is gelegen, maakt het<br />

voor ons extra bijzonder.”<br />

HET VERSCHIL MAKEN<br />

Aquatech Diving draait al heel wat jaren mee in de sector. Steven: “We<br />

onderscheiden ons door onze noordelijke mentaliteit, hoge service en<br />

kwaliteit. Het mooie is dat we onze expertise steeds vaker al in het beginstadium<br />

van een project kunnen inbrengen. Dan pas kunnen we écht<br />

het verschil maken. Door samen het ontwerp dusdanig te optimaliseren<br />

dat het efficiënter, sneller en veiliger kan met een effectieve duikinzet.”<br />

Aquatech Diving is dan ook een bekende speler in de civiele onderwaterbouw<br />

en bijvoorbeeld ook betrokken bij de aanleg van de ondergrondse<br />

fietsenstalling onder het nieuwe treinstation van Groningen, bij de keersluis<br />

Kornwerderzand op de Afsluitdijk, en bij de bouw van diverse ondergrondse<br />

parkeergarages in Amsterdam. Ook de restauratie van de<br />

Hunsingosluis in Zoutkamp wordt door het duikbedrijf begeleid.”<br />

Uitgerust met moderne materialen en deskundig personeel is Aquatech<br />

Diving in staat om de meest complexe werken uit te voeren. ●<br />

Het duikbedrijf is al vanaf het allereerste begin betrokken bij het project<br />

Aanpak Ring Zuid.<br />

Uitgerust met moderne materialen en deskundig personeel is Aquatech<br />

Diving in staat om de meest complexe werken uit te voeren.<br />

118 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


AANPAK RING ZUID<br />

Uit duurzaamheidsoverwegingen zijn de twee ballastkisten behouden,<br />

gemodificeerd en verzwaard door Machinefabriek Rusthoven.<br />

De ballastkisten zijn op de locatie van Machinefabriek Rusthoven van 90 naar<br />

130 ton gebracht met de nodige aanpassingen en vervolgens gestraald en gecoat.<br />

EEN REPUTATIE VAN STAAL<br />

Machinefabriek Rusthoven is gespecialiseerd in het verwerken van staal in zijn facetten,<br />

variërend van plaatwerk tot complete (beweegbare) bruggen. En die diversiteit kwam goed van<br />

pas bij Aanpak Ring Zuid. Combinatie Herepoort heeft meer dan eens een beroep gedaan op<br />

het Groningse bedrijf. Alleen al in <strong>2024</strong> ging het om zeventien orders, en het einde is nog niet in<br />

zicht, ook al is de nieuwe ringweg inmiddels geopend voor verkeer.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Machinefabriek Rusthoven<br />

Voor Machinefabriek Rusthoven is het project<br />

een thuiswedstrijd. “Ons bedrijf bevindt zich<br />

op een strategische locatie midden in de stad,<br />

maar wel aan het water”, zegt Wout Raap van<br />

Machinefabriek Rusthoven. “We staan daarnaast<br />

bekend om onze out-of-the-box aanpak,<br />

en dat bleek ook hier bij Aanpak Ring Zuid van<br />

grote meerwaarde, vooral bij het vervangen<br />

van de Euvelgunnerbrug. Uit duurzaamheidsoverwegingen<br />

werden de twee ballastkisten<br />

behouden. Die moesten echter wel gemodificeerd<br />

en verzwaard worden. Wij kwamen<br />

vervolgens met het plan om ze uit te nemen<br />

en naar onze fabriekslocatie te transporteren<br />

voor revisie. Niet heel gebruikelijk, maar voor<br />

dit project de meest efficiëntie oplossing. Als<br />

bedrijf durven we verder te kijken, en vooral<br />

lef te tonen, en zo het schier onmogelijke toch<br />

mogelijk te maken.”<br />

EXECUTIEKLASSE 3<br />

De ballastkisten zijn op de locatie van<br />

Machinefabriek Rusthoven van 90 naar 130 ton<br />

gebracht met de nodige aanpassingen en vervolgens<br />

gestraald en gecoat. Daarna zijn ze weer<br />

op transport gegaan, teruggeplaatst in de kelder<br />

en aan de nieuwe brug gelast. “Uiteraard allemaal<br />

onder uitvoeringsklasse 3”, benadrukt Wout.<br />

Behalve het modificeren van de ballastkisten stond<br />

Machinefabriek Rusthoven ook in voor het verwijderen<br />

van de aandrijving van de Euvelgunnerbrug.<br />

“Van het één komt het ander, en dat gold zeker<br />

hier bij de nieuwe ringweg. Van een plaatje hier,<br />

een stripje daar en een hoeklijntje zo tot een order<br />

van meerdere miljoenen euro’s. Zo hebben<br />

we bijvoorbeeld ook een aantal faunapassages<br />

gemaakt, stalen kolommen geleverd voor diverse<br />

geluids- en groenschermen, en de constructie<br />

voor de zijwanden van de viaducten. Soms kan<br />

iets kleins uitgroeien naar iets heel groots of iets<br />

groots uitgroeien naar nog iets veel groters.”<br />

De nieuwe ringweg is weliswaar al in gebruik,<br />

maar het project an sich is nog niet volledig<br />

afgrond. “Zo wordt momenteel de laatste<br />

hand gelegd aan de inrichting van het park.<br />

Hiervoor hebben we een opdracht gekregen<br />

voor de productie van een vaste fiets- en<br />

voetgangersbrug in cortenstaal. Al met al een<br />

veelzijdig referentieproject voor ons, ook nog<br />

eens in onze achtertuin.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 119


Stiller en duurzamer<br />

vegen en reinigen<br />

100% elektrisch<br />

Wij beschikken als eerste in de markt<br />

over een volledig elektrische veegwagen<br />

die voorzien is van een wegdekreiniger!<br />

Het is een Bucher VR50e voorzien van<br />

een DeKorne wegdekreiniger.<br />

Voordelen van onze volledig elektrische veegwagen:<br />

Geen uitstoot<br />

Minder geluidsoverlast<br />

Geschikt voor zero-emissiezones<br />

VeegMij kan ook ingezet worden bij onkruidbeheersing en is ook<br />

in de wegenbouw actief. Na het frezen volgt VeegMij met de<br />

veegmachine om het losgekomen split-/freesafval op te zuigen<br />

zodat het wegdek schoon genoeg is om een nieuwe laag asfalt<br />

aan te brengen.<br />

Het werkgebied van VeegMij is Nederland, de machine wordt<br />

getransporteerd met een oprijwagen.<br />

VeegMij is onderdeel van<br />

VeegMij | Handelstraat 2 | 4143 HT Leerdam | www.VeegMij.nl | info@veegmij.nl | Tel: 0345-24 70 52


WEGENBOUW<br />

Slimme oplossing voor verkeersproblematiek én wateroverlast<br />

Bouw IT-kelders.<br />

HERINRICHTINGSPROJECT LANDGRAAF<br />

IS BREED GEDRAGEN INITIATIEF<br />

In april van dit jaar werd in de Limburgse gemeente Landgraaf een begin gemaakt met de<br />

herinrichting van de Hoogstraat. Deze drukke verkeersader wordt dagelijks door gemiddeld<br />

18.000 voertuigen gepasseerd. Daarnaast maakt een groot aantal fietsers en voetgangers<br />

gebruik van de weg. Door de uitvoering van diverse bovengrondse werkzaamheden zorgt<br />

Mourik Infra voor een aanzienlijke verbetering van de verkeersveiligheid. Tegelijk wordt<br />

ondergronds de bestaande wateroverlast aangepakt, een probleem waarmee meerdere<br />

gemeenten in de regio te kampen hebben...<br />

Tekst Chris Elbers<br />

Beeld Mourik Infra<br />

Het momenteel nog in uitvoering zijnde project<br />

aan de Landgraafse Hoogstraat is een<br />

schoolvoorbeeld van een hechte samenwerking<br />

tussen gemeente, aannemer en inwoners.<br />

De herinrichting van het gebied heeft<br />

ook nog eens een tweeledig doel. “Eén daarvan<br />

is het op een hoger peil tillen van de verkeersveiligheid”,<br />

zo vertelt Peter Suppers,<br />

projectleider namens Mourik Infra - locatie<br />

Echt. "De afgelopen jaren is de drukte in<br />

Landgraaf flink toegenomen. Vooral de aanwezigheid<br />

van een scholencomplex en sportcentrum<br />

zorgen ervoor dat deze route veelvuldig<br />

wordt gebruikt. Met de herinrichting<br />

worden de fietspaden fysiek gescheiden van<br />

het autoverkeer. Verder leggen we trottoirs<br />

aan en worden bij verschillende oversteekplaatsen<br />

extra maatregelen doorgevoerd.<br />

Last but not least voorzien we de weg van<br />

een nieuwe verharding."<br />

EXTRA OPSLAGCAPACITEIT<br />

Gemeente Landgraaf en de omliggende gemeenten<br />

hebben in toenemende mate te kampen<br />

met wateroverlast. De door Mourik Infra<br />

uitgevoerde werkzaamheden zullen deze overlast<br />

sterk verminderen. "De fikse regenval zorgt<br />

steeds vaker voor overbelasting van het rioleringsstelsel",<br />

vervolgt Peter. "Daardoor kwam<br />

de Hoogstraat op het laagste punt nogal eens<br />

onder water te staan." Mourik zou Mourik niet<br />

zijn als het voor dit probleem niet een effectieve<br />

oplossing kon bedenken. Als vervolg op de<br />

eerder aangelegde extra wateropslagcapaciteit<br />

ter hoogte van zwembad 'In de Bende' legt het<br />

bedrijf twee nieuwe ondergrondse waterbergingen<br />

(ofwel IT-kelders) aan met een gezamenlijke<br />

capaciteit van ongeveer 1.300 kubieke meter.<br />

Het gaat hierbij om tijdelijke opslagruimtes die<br />

ervoor zorgen dat overtollig regenwater bij pieken<br />

wordt opgeslagen. Vervolgens wordt het via<br />

de wanden terug de bodem in geïnfiltreerd. Het<br />

overblijvende water wordt later via het rioolstelsel<br />

gecontroleerd afgevoerd.<br />

ACTIEF BETROKKEN<br />

Naast het dubbele doel kenmerkt het in<br />

Landgraaf uitgerolde project zich door een<br />

122 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

Overzicht werkzaamheden Hoogstraat.<br />

perfect staaltje samenwerking tussen gemeente,<br />

aannemer en burgers. "Het actief betrekken<br />

van de inwoners bij de werkzaamheden<br />

maakt dit project echt uniek", zegt Peter.<br />

"We hebben de mensen de mogelijkheid geboden<br />

om al in de ontwerpfase mee te denken<br />

over de plannen. Dat heeft, mede door de<br />

inzet van onze omgevingsmanager, een puik<br />

stukje commitment opgeleverd, waarvan men<br />

ook in de toekomst de vruchten kan plukken.<br />

Zo dragen in combinatie met de extra waterbergingen<br />

verschillende initiatieven bij aan<br />

het houden van droge voeten als de weergoden<br />

de kraan weer eens opendraaien."<br />

MOOI VERVOLG<br />

De prestaties die in het Limburgse land worden<br />

geleverd, stemmen uitvoerder en opdrachtgever<br />

tot grote tevredenheid, zo blijkt. "Voor ons<br />

team geldt: plezier in het werk, maakt perfectie<br />

in ons werk", aldus Peter. "Beide aspecten<br />

zijn volop aanwezig tijdens dit prachtproject,<br />

waarbij we ook een scherp oog hebben voor<br />

de belangen van de inwoners. Zo blijft de weg<br />

tijdens de werkzaamheden open voor calamiteiten,<br />

fietsers en voetgangers. Ook wordt de<br />

veiligheid van de weggebruikers en onze eigen<br />

mensen intensief bewaakt."<br />

KENNIS DELEN<br />

Freed Janssen, wethouder namens de<br />

Gemeente Landgraaf, is al even in zijn nopjes.<br />

"Met een grotere verkeersveiligheid en minder<br />

overlast door regenval slaan we met dit project<br />

twee vliegen in één klap. We zijn erg blij met<br />

de aanpassingen", aldus Freed, die alle ruimte<br />

ziet voor een vervolg elders in de regio. "Ook<br />

de omliggende gemeenten staan voor dezelfde<br />

uitdaging als wij: hoe houden we de voeten<br />

droog? Het is dan ook goed dat we de tijdens<br />

dit project opgedane ervaringen en kennis met<br />

hen delen." Het startschot daarvoor klonk op<br />

24 september jongstleden. Toen organiseerde<br />

Mourik en de Gemeente Landgraaf in samenwerking<br />

met het in infiltratievoorzieningen gespecialiseerde<br />

Trewatin een speciale netwerkbijeenkomst<br />

voor geïnteresseerde gemeenten<br />

uit de regio. Klimaatadaptatie was daarbij nadrukkelijk<br />

het centrale thema. Peter blikt terug<br />

op de meeting: "Regenbuien worden steeds<br />

frequenter en heviger. Daarom gaan de gemeenten<br />

in de regio Parkstad samen de uitdaging<br />

aan om de toenemende wateroverlast<br />

aan te pakken. Het toepassen van IT-kelders is<br />

een mogelijke oplossing om de wateroverlast<br />

te verminderen. We hebben deze bijeenkomst<br />

met de nabijgelegen gemeenten in het kader<br />

van verbinding en kennisdeling georganiseerd<br />

met als ultiem doel het stimuleren en verstevigen<br />

van de regionale samenwerking." ●<br />

Scheiding fietspad en autoverkeer.<br />

Aansluiten trottoir op asfalt.<br />

Wethouder Freed Janssen (links) en projectleider Peter Suppers.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 123


WEGENBOUW<br />

Vinding past prima bij provinciale duurzaamheidsambities<br />

UNIEKE ELEKTRISCHE KETEL MAAKT<br />

AANBRENGEN WEGMARKERINGEN<br />

SCHONER ÉN STILLER<br />

Soms komen duurzaam getinte ambities en innovatiekracht op een mooie manier samen. Neem<br />

nu Provincie Utrecht, die vorig jaar aangaf om rondom wegwerkzaamheden in de provincie graag<br />

nieuwe stappen vooruit te zetten op het duurzaamheidsfront. Zeker als het gaat om de reductie van<br />

de CO 2<br />

-uitstoot. Het vanuit Leerdam opererende Track Line zag de kans om hieraan een steentje<br />

bij te dragen. Dat gebeurde door de wens van de provincie te vertalen naar de ontwikkeling<br />

van een wereldwijd unieke innovatie: een elektrische ketel waarmee het aanbrengen van de<br />

wegmarkeringen binnen de provinciegrenzen een stuk milieuvriendelijker verloopt. De vinding<br />

verdient het dan ook ten volle om op bredere schaal te worden ingezet. Nationaal en internationaal.<br />

Tekst Chris Elbers<br />

Beeld Track Line<br />

De door Track Line binnen de eigen bedrijfsmuren<br />

ontwikkelde elektrische ketel maakt alles<br />

anders. Schoner en stiller vooral. “Het materiaal<br />

dat voor wegmarkeringen wordt gebruikt,<br />

is meestal thermoplast”, vertelt Jan-Reint Vink,<br />

bedrijfsleider bij Track Line. "Dit dient voor gebruik<br />

tot ruim 180 graden Celsius verwarmd<br />

te worden. Voorheen gebeurde dat altijd met<br />

behulp van gas- of dieselgestookte branders."<br />

Vanaf oktober 2023 is dat allemaal geschiedenis.<br />

Voortaan maakt Track Line gebruik van een<br />

volledig elektrische ketel. En dat levert de nodige<br />

winstpunten op. Allereerst wordt uitstoot<br />

bespaard ten opzichte van een ketel die met<br />

fossiele brandstoffen wordt gestookt. Verder<br />

wordt de benodigde stroom deels opgewekt<br />

door zonnepanelen op het dak van de vrachtwagen.<br />

En wat ook mooi is: het aanbrengen van<br />

de markeringen verloopt een stuk geruislozer<br />

dan vroeger. "Op 17 oktober 2023 hadden we<br />

de primeur", blikt Jan-Reint met gepaste trots<br />

terug. "Toen is de ketel voor de eerste keer ingezet<br />

bij het aanbrengen van wegmarkeringen<br />

op de N238 in Huis ter Heide."<br />

EIGEN ONTWIKKELING<br />

Bij Track Line zijn ze altijd bezig met innovatie.<br />

Een antwoord op de plannen van de provincie<br />

om bij aanbestedingen in te zetten op meer<br />

duurzaamheid, liet dan ook niet lang op zich<br />

wachten. "Het duurzaamheidsprincipe van de<br />

provincie bracht ons op het idee om het materiaal<br />

dat we inzetten voor onze wegmarkeringen<br />

elektrisch te verwarmen", vervolgt Jan-<br />

Reint. "Daarmee stelden we onszelf echter wel<br />

voor een grote uitdaging. Want een dergelijke<br />

ketel aanschaffen, dat lukte niet. Simpelweg<br />

omdat die niet bestond. Er zijn weliswaar ketels<br />

die je voor een deel elektrisch kunt bijverwarmen,<br />

maar je blijft afhankelijk van gas of diesel<br />

als primaire brandstof. Vandaar dat we uiteindelijk<br />

hebben besloten om zélf een volledig<br />

elektrische ketel te gaan ontwikkelen."<br />

Het materiaal wordt in de groene e-ketel op een werktemperatuur van 180 graden Celsius gehouden.<br />

SAMENWERKING<br />

Het werd een intensief, spannend en complex<br />

proces. Want ze hebben bij Track Line dan<br />

wel verstand van wegmarkeringen, het kleine<br />

124 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

Vrachtwagen met conventionele uitstraling, maar met een bijzondere techniek.<br />

Zonnepanelen op het dak van de auto dragen tot 15% bij aan de stroom die<br />

onderweg benodigd is.<br />

ERVAREN MARKERINGSSPECIALIST<br />

Sinds 2001 is Track Line gespecialiseerd in het aanbrengen van markeringen en coatings<br />

met de meest uiteenlopende materialen. Aanvullend verricht het milieubewuste<br />

bedrijf zichtbaarheidsmetingen van wegmarkeringen en vervaardigt het mallen en<br />

sjabloonontwerpen. Met dat alles bedient Track Line gemeentes, sport- en spelverenigingen,<br />

vliegvelden, racecircuits, bedrijven en fabrieken op maat.<br />

mkb-bedrijf staat allerminst te boek als ketelbouwer.<br />

De aanwezigheid van monteurs die in<br />

dienst van Track Line het machinepark van het<br />

bedrijf onderhouden, bood uitkomst. "Zij waren<br />

volop bereid om mee te denken en mee<br />

te werken aan de ontwikkeling van de ketel.<br />

Er komt hen dan ook veel eer toe", aldus Jan-<br />

Reint. "Dat alles heeft ongeveer een half jaar<br />

in beslag genomen. Toen hadden we een werkend<br />

product. Maar daarmee waren we er nog<br />

niet. De ketel moest ook nog in onze vrachtauto<br />

ingepast worden. Daarnaast dienden er<br />

zonnepanelen op het dak te worden aangebracht<br />

en moest de wagen voorzien worden<br />

van zeer zware accu's voor de energieopslag.<br />

Daarbij zijn we perfect geholpen door de leverancier<br />

van de laadbak. Uiteindelijk hebben<br />

we samen de klus weten te klaren."<br />

VERVOLG<br />

Inmiddels zet Track Line de met e-ketel uitgeruste<br />

vrachtauto niet alleen in voor de provincie<br />

Utrecht, maar ook voor andere klanten. Door<br />

het gehele land. De ketel wordt 's nachts via<br />

het stroomnet voorverwarmd. Gaan de wegmarkeerders<br />

van Track Line de volgende dag op<br />

weg, dan wordt er overgeschakeld naar de batterij<br />

in de auto. Deze houdt de ketel gedurende<br />

de werkzaamheden op temperatuur, samen met<br />

een viertal zonnepanelen die op het dak zijn gemonteerd.<br />

"Deze leveren momenteel al zo'n 10<br />

tot 15 procent van de totaal benodigde energie",<br />

legt Jan-Reint uit. "In de toekomst wordt<br />

dat mogelijk méér. Daartoe onderzoeken we<br />

de mogelijkheid om het ontluchtingsluik te verplaatsen.<br />

Dat levert plek op voor nog eens twee<br />

zonnepanelen." Gevraagd naar de plannen<br />

voor een vervolg, heeft Jan-Reint tot slot goed<br />

nieuws. "Ook onze overige vrachtwagens zullen<br />

we stapsgewijs voorzien van een elektrisch verwarmde<br />

ketel. We blíjven inzetten op een zo milieuvriendelijk<br />

werkproces." ●<br />

Een blik op de batterijen en de elektronische regeleenheid.<br />

Elektrisch verwarmd thermoplast, aanbrengen op de juiste temperatuur.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 125


WEGENBOUW<br />

Prachtig Kokowall ® geluidsscherm als afscherming van de begraafplaats in Katwijk. (Beeld: Limes Landschapsadvies)<br />

SPECIALIST IN DUURZAME<br />

GELUIDSSCHERMEN LAAT<br />

VEELZIJDIGHEID ZIEN:<br />

van reconstructie en vervanging tot nieuwbouw<br />

Kokosystems, een betrouwbare speler in de GWW-sector, biedt duurzame geluidsschermen<br />

die een natuurlijke uitstraling combineren met effectieve geluidsreductie voor uiteenlopende<br />

projecten. Of het nu gaat om reconstructie, vervanging of nieuwbouw, dankzij het brede<br />

dienstenpakket biedt Kokosystems altijd een totaaloplossing.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld Kokosystems BV, Limes Landschapsadvies<br />

“Van advies tot engineering en van productie tot uitvoering, wij pakken<br />

het allemaal op”, zegt Arjan Kick van Kokosystems. Hij noemt drie<br />

projecten die een inkijkje geven in de veelzijdigheid van het bedrijf.<br />

RECONSTRUCTIE: GELUIDSSCHERM<br />

LANGS DE POSTWEG IN POORTVLIET<br />

Bij de reconstructie van de N286 werd Kokosystems door BAM ingeschakeld<br />

omdat de wegverlegging zorgt voor een toename van de verkeersintensiteit<br />

en daarmee de geluidsoverlast voor omwonenden. De<br />

oplossing? Een 168 meter lang Kokowall ® geluidsscherm van 3 meter<br />

hoog. “We hebben in de voorbereidende fase nauw samengewerkt<br />

met een ingenieursbureau om de juiste specificaties voor het scherm<br />

vast te stellen”, zegt Arjan. “Zij leverden de sonderingsgegevens aan,<br />

wij hebben het geluidsscherm geëngineerd, ontworpen, geproduceerd<br />

en geplaatst. Zo kunnen wij onze opdrachtgevers volledig ontzorgen.”<br />

VERVANGING: GELUIDSSCHERM<br />

LANGS DE N319 TE GROENLO<br />

In Groenlo verving Kokosystems in opdracht van gemeente Oost-Gelre,<br />

een verouderd houten geluidsscherm op een hogere grondwal langs de<br />

N319. Kokosystems trad in dit project op als aannemer en verzorgde het<br />

volledige traject. Het nieuwe scherm, een Kokowall ® van 1,8 meter hoog<br />

en 292 meter lang, is een voorbeeld van een milieuvriendelijke aanpak:<br />

voor 99% recyclebaar en voorzien van groenbegroeiing. “Dat maakt het<br />

niet alleen functioneel, maar ook esthetisch aantrekkelijk. Bovendien is<br />

het een duurzame oplossing”, zegt Arjan, “want een begroeid scherm<br />

heeft een levensduur van meer dan 50 jaar. Aanzienlijk langer dan houten<br />

geluidsschermen en daarmee een uitstekende vervanger.” Hij constateert<br />

dat steeds meer oude geluidsschermen aan het einde van hun<br />

levensduur zijn. "De vervanging van verouderde geluidsschermen biedt<br />

ons de kans om duurzame oplossingen in te zetten die lang meegaan."<br />

126 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

NIEUWBOUW: GELUIDSSCHERM VOOR<br />

NIEUWBOUWWIJK IN ROTTERDAM<br />

Bij de ontwikkeling van een nieuwbouwwijk in Rotterdam wordt een<br />

nieuwe weg aangelegd: de Verlengde Bosdreef. In opdracht van<br />

Boskalis plaatst Kokosystems hier een nieuw geluidsscherm. De schermen,<br />

variërend in hoogte tussen de 1 en 2 meter en met een totale<br />

lengte van 220 meter zijn noodzakelijk om de woningen te beschermen<br />

tegen geluidshinder van deze nieuwe weg. Arjan tot slot: "Onze<br />

Kokowall ® geluidsschermen bieden niet alleen een esthetisch fraaie<br />

oplossing die voldoet aan alle geluidsnormen, ze zijn ook duurzaam<br />

en circulair, met gunstige LCA- en MKI-scores, perfect voor uiteenlopende<br />

projecten." ●<br />

Kokowall ® geluidsschermen combineren natuurlijke schoonheid met<br />

effectieve geluidsreductie. (Beeld: Kokosystems BV)<br />

Kokowall ® geluidsschermen: ideaal bij reconstructie, nieuwbouw of ter<br />

vervanging van verouderde houten geluidsschermen. (Beeld: Kokosystems BV)<br />

BEKIJK<br />

onze corporate video op kokosystems.nl<br />

Producent van natuurlijke geluidsschermen<br />

Kokosystems B.V. biedt u Turn-Key geluidsscherm projecten voor diverse toepassingen in de buitenruimte.<br />

Wij realiseren al bijna 20 jaar projecten voor overheden en diverse opdrachtgevers uit de GWW. Wij<br />

begeleiden projecten van A tot Z; van ontwerp & engineering tot installatie en beplanting.<br />

| KOKOSYSTEMS B.V. | 0174-244838 | INFO@KOKOSYSTEMS.NL | WWW.KOKOSYSTEMS.NL |<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 127


WEGENBOUW<br />

Economisch belang niet meer leidend<br />

VEILIGHEIDSBESEF BIJ<br />

WEGWERKZAAMHEDEN GROEIT<br />

Werken aan de weg werd in Nederland vanuit het verleden altijd ingestoken vanuit<br />

economisch belang met een maximale continuïteit voor het verkeer. De laatste jaren is er<br />

gelukkig een kentering zichtbaar en is er meer en meer aandacht voor de veiligheid van de<br />

wegwerker, maar ook voor de veiligheidscultuur en het veiligheidsgedrag op de bouwplaats.<br />

Aan het woord is Jeroen Lammertse, algemeen directeur van Aboma, die zich inzet voor een<br />

veilige werkvloer, op alle fronten.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Aboma<br />

Infra-aannemers roeren zich nadrukkelijk als het gaat om veilig werken<br />

langs de weg, merkt Jeroen op. “En logisch ook. Als je alleen al ziet<br />

hoeveel pijlwagens er omver worden gereden, dat is gewoon absurd.<br />

Werkzaamheden aan de weg worden vooral ’s nachts uitgevoerd om<br />

het verkeer maar zo min mogelijk te hinderen, maar ’s nachts werken<br />

is niet de meest veilige situatie. De roep bij Nederlandse infra-aannemers<br />

om een weg compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden,<br />

klinkt dan ook steeds luider.”<br />

De roep bij Nederlandse infra-aannemers om een weg compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden, klinkt steeds luider.<br />

128 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

VERGEWISPLICHT<br />

Ook bij opdrachtgevers staat veiligheid voortaan hoog op de agenda, in<br />

plaats van louter het economisch belang. “Niet in de laatste plaats vanwege<br />

de wettelijke vergewisplicht”, zegt Jeroen. “De opdrachtgever dient<br />

zich ervan te vergewissen dat er veilig gewerkt kan worden en dat er ook<br />

veilig gewerkt wordt. Daar moet in de ontwerpfase al aandacht voor zijn.”<br />

Die toenemende aandacht voor veilig werken merkt Jeroen onder meer<br />

aan de stijgende vraag naar trainingen die Aboma verzorgt om onder<br />

meer invulling te geven aan de vergewisplicht. “Het zorgt voor een betere<br />

communicatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer, in dit geval<br />

de infra-aannemer, van wat er vanuit veiligheidsoptiek wel of niet nodig is.<br />

Het feit dat hier nu veel meer aandacht voor is, en dat we het in Nederland<br />

aan het optuigen zijn, gaat ons echt een stap verder brengen in het creëren<br />

van een gezonde en veilige werkomgeving bij wegwerkzaamheden.”<br />

waarbij cursisten het normaal gaan vinden dat ze hulp geven, krijgen en accepteren.<br />

Door de trainingen vooral praktisch te houden met herkenbare<br />

situaties uit de praktijk werken we langzaam aan een cultuur- en gedragsverandering<br />

waarin veiligheid topprioriteit heeft.” ●<br />

VERTALING NAAR DE BOUWPLAATS<br />

Ook infra-aannemers zelf werken aan het vergroten van het veiligheidsbesef<br />

van medewerkers, volgens Jeroen. “Ons programma Zien-Handelen-<br />

Leren biedt daar goede handvatten voor, en is bedoeld om het gedrag wat<br />

leidt tot veilig werken te bevorderen. Het zorgt ervoor dat veilig werken de<br />

standaard wordt en dat collega’s met elkaar het gesprek durven aangaan<br />

over onveilige situaties en handelingen. Dat laatste is vaak het moeilijkste,<br />

zeker om de vertaling te maken naar de bouwplaats waar je vaak te maken<br />

hebt met een groot aantal verschillende (onder)aannemers en nationaliteiten.<br />

Maar ook dat is onderdeel van ons programma Zien-Handelen-Leren,<br />

Jeroen Lammertse, algemeen directeur van Aboma.<br />

Maxwellstraat 49 a<br />

6716 BX Ede<br />

Postbus 141<br />

6710 BC Ede<br />

T 0318 691920<br />

info@aboma.nl<br />

www.aboma.nl<br />

Samen streven naar een 100% gezonde<br />

en veilige werkomgeving<br />

DUURZAAM BOUWEN<br />

AAN VEILIGHEID EN KWALITEIT.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 129


WEGENBOUW<br />

Het Roof2Road asfaltmengsel is toegepast over een lengte van 20 kilometer.<br />

Gecertificeerd volgens het CROW Asfaltkwaliteitsloket<br />

20 KILOMETER CIRCULAIR<br />

ASFALT OP DIJK TUSSEN<br />

TIEL EN WAARDENBURG<br />

De dijk tussen Tiel en Waardenburg voldoet niet meer aan de huidige veiligheidseisen en moet<br />

worden versterkt. Bouwcombinatie Mekante Diek (Ploegam, Dura Vermeer, Van Oord) voert in<br />

opdracht van Waterschap Rivierenland het project uit. Het streven is zoveel mogelijk materialen<br />

te herbruiken. Daarom is onder meer gekozen voor een circulair asfalt mengsel van Roof2Road.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld Paul Poels<br />

Opdrachtgever Waterschap Rivierenland<br />

hanteert specifieke duurzaamheidsdoelstellingen.<br />

Zo wordt er bij dit project sinds 2023<br />

volop gewerkt met voornamelijk elektrisch<br />

materieel. Ook wordt zoveel mogelijk materieel<br />

over water aangevoerd, want dit scheelt<br />

transport over de weg. Daarnaast willen<br />

Waterschap Rivierenland en bouwcombinatie<br />

Mekante Diek zoveel mogelijk materialen<br />

hergebruiken. Het toepassen van een circulair<br />

asfaltmengsel is hier een belangrijk onderdeel<br />

van, waaronder asfalt met Roof2Road.<br />

Gerben Bijker, directeur Roof2Road: “De<br />

naam verklapt het al een beetje, Roof2Road<br />

is bitumineuze dakbedekking dat wordt gerecycled<br />

en toegepast in het asfalt. Moderne<br />

dakbedekking is zeer rijk aan bitumen en<br />

dus hartstikke waardevol om her te gebruiken.<br />

Wij hebben bovendien de regie over<br />

het totale recyclingproces in eigen handen.<br />

Hierdoor blijft de kwaliteit gewaarborgd van<br />

dakinspectie tot en met gereed product.”<br />

HELE DIJK VAN<br />

CIRCULAIR ASFALT<br />

Tijdens de aanloop naar het project en de<br />

uitvoering ervan, heeft Mekante Diek ver-<br />

130 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

schillende gesprekken gevoerd voor de toepassing<br />

van het circulaire asfalt van Dura<br />

Vermeer. Bij de aanleg van het elektrisch<br />

laadplein (Watthub) voor zwaar materieel, is<br />

asfalt met Roof2Road gebruikt. Voor het laadplein<br />

zelf is Circular Pave van Dura Vermeer<br />

gebruikt dat zelfs 100% circulair is, daar worden<br />

dus geen nieuwe materialen aan toegevoegd.<br />

Dankzij de goede ervaringen op het<br />

laadplein maar ook op tal van andere projecten<br />

in Nederland, is ervoor gekozen om ook<br />

asfalt met Roof2Road toe te passen op de<br />

gehele dijk. Een lengte van zo’n 20 kilometer<br />

in totaal.<br />

Op de dijk tussen Tiel en Waardenburg is een circulair asfaltmengsel toegepast, waaronder asfalt met Roof2Road.<br />

GECERTIFICEERD<br />

Duurzaam asfalt dat met bitumen van<br />

Roof2Road tot stand komt, is gecertificeerd<br />

volgens het CROW Asfaltkwaliteitsloket.<br />

Dankzij deze certificering kan elke gebruiker<br />

op een onderbouwde manier kiezen<br />

voor duurzaam asfalt met circulaire bitumen.<br />

Gerben: “Er kan gekozen worden voor bitumen<br />

die 50% circulair zijn of om zelfs alle<br />

toe te voegen bitumen duurzaam te vervangen.<br />

Dit mét behoud van dezelfde kwaliteiten.<br />

Grondstoffen zoals olie en energie zijn<br />

belangrijker dan ooit als strategische assets.<br />

Zeker omdat we zien dat deze steeds schaarser<br />

worden. Een extra reden om deze sleutelcomponenten<br />

circulair in te zetten.” ●<br />

Duurzaam asfalt & MKI verlaging<br />

Onderlagen - tussenlagen - SMA<br />

Circular Pave<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 131


IK WIL WERKEN<br />

BIJ EEN BEDRIJF<br />

MET OOG VOOR<br />

VEILIGHEID<br />

GEEF JE CARRIÈRE BETEKENIS<br />

Bij Mourik geloven we dat verkeersveiligheid de basis vormt voor een duurzame toekomst. We werken op<br />

verschillende gebieden aan het veiliger maken van onze infrastructuur, met de kennis van vandaag en de<br />

maatregelen van morgen. Veiligheid staat altijd voorop, zowel voor weggebruikers als voor onze eigen medewerkers,<br />

en we zetten ons in om continue verbetering en preventie centraal te stellen in alles wat we doen. Geef je carrière<br />

ook betekenis en kom werken bij Mourik. Hierbij horen natuurlijk uitstekende arbeidsvoorwaarden en werkzekerheid<br />

voor vele jaren. Mensen maken Mourik en Mourik maakt morgen.<br />

Heb je ambitie? Bekijk onze vacatures.<br />

Welkom bij Mourik!<br />

www.mourik.nl


WEGENBOUW<br />

Het bedrijfsterrein van Latexfalt in Koudekerk aan den Rijn.<br />

Het bedrijf beschikt over een eigen R&D-afdeling.<br />

VAN FOSSIELE GRONDSTOFFEN NAAR<br />

MILIEUVRIENDELIJKE MATERIALEN<br />

De eisen rondom milieubescherming worden steeds strenger, en regels over CO 2<br />

-uitstoot en<br />

hergebruik van grondstoffen nemen toe. Dit vraagt om een actieve en vooruitziende aanpak.<br />

Bij Latexfalt, een belangrijke speler in de Nederlandse wegenbouw, begrijpen ze dit goed.<br />

"De uitdagingen waar we voor staan, vereisen een verandering in onze manier van werken",<br />

zegt Anthon Tolboom, algemeen directeur van Latexfalt. "We moeten duurzaamheid niet alleen<br />

zien als een verplichting, maar ook als een kans voor innovatie en concurrentievoordeel."<br />

Tekst Chris Elbers/Latexfalt Beeld Latexfalt<br />

Hoewel Latexfalt nog steeds werkt met fossiele bitumen, is er een groeiende<br />

focus op duurzaamheid. De overgang naar milieuvriendelijkere materialen<br />

is een langdurig proces dat een volledige aanpassing van de bedrijfsvoering<br />

en productiemethoden vereist. "De eerste stap is overstappen<br />

naar milieuvriendelijkere grondstoffen en zoveel mogelijk hergebruik van<br />

oud asfalt”, aldus Anthon. "Het blijven gebruiken van grote hoeveelheden<br />

aardolie voor nieuw asfalt is geen duurzame oplossing. We moeten juist<br />

investeren in onderzoek naar alternatieve, hernieuwbare materialen zoals<br />

bio-based bindmiddelen en gerecyclede stoffen. Deze innovaties vragen<br />

echter veel tijd en investeringen in onderzoek en ontwikkeling."<br />

SAMENWERKINGEN<br />

Latexfalt beschikt al over een eigen afdeling voor onderzoek en ontwikkeling,<br />

wat cruciaal is voor de ontwikkeling van duurzame materialen en technieken.<br />

"Door samen te werken met universiteiten, onderzoeksinstituten en<br />

andere partners in de sector, zoeken we actief naar oplossingen die de milieu-impact<br />

van wegenbouw verminderen", legt Anthon uit. "Denk hierbij aan<br />

nieuwe bindmiddelen met een lagere CO 2<br />

-voetafdruk of beter hergebruik<br />

van gerecycled asfalt. Daarnaast is het verlengen van de levensduur van wegen<br />

een belangrijke maatregel om de milieubelasting te verminderen."<br />

ENERGIEVERBRUIK<br />

Een andere uitdaging is het energieverbruik in het productieproces. "We<br />

moeten ons richten op het verminderen van energieverbruik en de overstap<br />

naar hernieuwbare energiebronnen", zegt Anthon. "Dit kan onder andere<br />

door processen efficiënter te maken of installaties te verbeteren met energiezuinige<br />

technologieën. Tegelijkertijd vraagt de energietransitie om samenwerking<br />

met de overheid en energieleveranciers om toegang te krijgen tot voldoende<br />

schone energie. Ook op dit vlak nemen we graag het voortouw." ●<br />

Modimuls ZR – multifunctionele kleef<br />

Modimuls ZR is een opslagstabiele en snelbrekende<br />

bitumenemulsie en is voorzien van een verjongingscomponent.<br />

Met 1 product het asfalt voor- en na een freesvak sealen en<br />

verjongen, het freesvak zelf kleven en de gestraalde markering<br />

behandelen.<br />

TOEPASSINGEN:<br />

Modimuls ZR vervult de functie van kleeflaag<br />

tussen asfaltlagen.<br />

Modimuls ZR is door Rijkswaterstaat erkend<br />

om te worden toegepast om voor- en na<br />

freesvakken te sealen.<br />

Modimuls ZR bevat een verjongingscomponent<br />

waardoor de levensduur van het behandelde<br />

oppervlak direct verbetert.<br />

Modimuls ZR fixeert het wegoppervlak dat is<br />

beschadigd door frezen of stralen.<br />

Leverbaar in verpakking van 25kg, 200 kg,<br />

1000 kg of in bulk<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 133<br />

00038748010 - LATEXFALT.indd 1 18-10-<strong>2024</strong> 10:03


WEGENBOUW<br />

Verzekeringskwesties voorkomen?<br />

LAAT VERKEERSMAATREGELEN<br />

OVER AAN PROFESSIONALS<br />

Verkeersplannen, verkeersregelaars, wegafzettingen, daar moet je goed over nadenken. Een veilige<br />

situatie voor zowel medewerkers als verkeersdeelnemers is essentieel. Ruud Jong, directeur van<br />

Verkeer Centrale Nederland ziet dat hier nog wel eens wat nonchalant mee omgegaan wordt.<br />

“Zorg ervoor dat je bij een calamiteit kunt aantonen dat je de regels hebt nageleefd.”<br />

Tekst Heidi Peters<br />

Beeld Verkeer Centrale Nederland<br />

Als projectleider of uitvoerder krijg je te maken<br />

met wegafzettingen. In sommige gevallen zijn<br />

er ook gecertificeerde verkeersregelaars nodig.<br />

Hoeveel en welke bebordingen en afzettingen je<br />

nodig hebt, leggen professionele bedrijven zoals<br />

Verkeer Centrale Nederland vast in een verkeersplan.<br />

Hiervoor heeft het bedrijf verkeersspecia-<br />

listen en een tekenaar verkeersplannen in huis.<br />

Want het verkeer in goede en veilige banen leiden<br />

gedurende werkzaamheden, is een vak.<br />

HANDBOEK 96A EN 96B<br />

“Wij bieden advies, verkeersplannen en leveren<br />

ook materialen in de vorm van bebording<br />

en wegafzetting”, zegt Ruud. “Onze opdrachtgevers<br />

moeten bij wegwerkzaamheden<br />

voldoen aan de eisen en voorwaarden van de<br />

wegbeheerder. In ons werk hanteren wij de<br />

standaarden en richtlijnen van het CROW als<br />

uitgangspunt. Dit doen overheden en wegbeheerders<br />

doorgaans ook. Onze verkeers-<br />

Het verkeer wordt in goede banen geleid.<br />

134 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


WEGENBOUW<br />

plannen, tekeningen en adviezen worden getoetst<br />

aan de richtlijnen van het CROW.”<br />

Kennisplatform CROW heeft voor allerlei<br />

deelgebieden kennisnetwerken, cursussen en<br />

kennisproducten. Specifiek voor maatregelen<br />

op autosnelwegen ontwikkelde het CROW<br />

Handboek 96A en voor het werken op nietautosnelwegen<br />

is er Handboek 96B. In de<br />

handboeken vindt de gebruiker keuzebomen<br />

die leiden naar figuren voor standaardmaatregelen.<br />

“Daar kun je maar beter gebruik van<br />

maken”, waarschuwt Ruud.<br />

VOORKOMEN IS BETER…<br />

Want zijn ervaring is dat de volgende situatie<br />

geen uitzondering is; de begroting is<br />

afgerond, aanvullend zijn er nog verkeersmaatregelen<br />

nodig. Maar het is mogelijk om<br />

wat kosten te besparen op het project. Dus<br />

wordt slechts het verkeersplan uitbesteed en<br />

plaatsing van de bebording zelf uitgevoerd.<br />

“De gevolgen van deze aanpak zijn groot, als<br />

het fout gaat”, weet Ruud. “Wanneer er een<br />

ongeval plaatsvindt, waarbij je moet hopen<br />

dat er alleen materiële schade is, controleert<br />

de verzekering of de verkeersmaatregelen<br />

zijn geplaatst volgens de richtlijnen van het<br />

CROW. Als wordt geconstateerd dat er geen<br />

maatregelen zijn getroffen of de maatregelen<br />

voldoen niet aan de richtlijnen, dan ontstaat<br />

er een verzekeringskwestie. Met mogelijk<br />

het gevolg dat de verzekering niet of<br />

beperkt uitkeert.”<br />

Men denkt dat het risico minimaal is, maar<br />

er zijn talloze voorbeelden die het tegendeel<br />

bewijzen, waarschuwt Ruud. “Naast de<br />

verzekeringskwestie gaat het natuurlijk ook<br />

om de veiligheid van zowel de wegwerkers<br />

als de verkeersdeelnemers. Het komt regelmatig<br />

voor dat een voertuig per ongeluk een<br />

werkvak inrijdt. Daarom benadrukken wij het<br />

belang van een goede voorbereiding: zorg<br />

dat alles aan de voorkant goed geregeld is.<br />

Laat je ontzorgen en probeer dit niet zelf op<br />

te lossen.”<br />

Verkeer Centrale Nederland is ISO9001,<br />

BRL9101 en VCA* gecertificeerd. ●<br />

Verkeer Centrale Nederland levert ook de materialen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 135<br />

Naamloos-4 1 30-10-<strong>2024</strong> 14:23


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Samen leren, samen innoveren<br />

Handen inéén voor<br />

duurzame wegverharding<br />

op de A10<br />

Afgelopen zomer heeft bouwbedrijf BAM Infra Nederland,<br />

in opdracht van Rijkswaterstaat, groot onderhoud gepleegd<br />

aan de Zeeburgerbruggen in de A10. Bijzonder aan dit<br />

project is dat het deel uitmaakt van de Koploperaanpak<br />

Duurzame Wegverharding. Wat dit precies in de praktijk<br />

betekent, vertellen Tom van Beekum en Rémy van den<br />

Beemt, beiden werkzaam bij BAM.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld BAM/Rijkswaterstaat<br />

In een kort tijdsbestek is er met veel man gewerkt aan het onderhoud.<br />

136 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Overzicht van het onderhoud aan de Zeeburgerbruggen op de A10.<br />

Rijkswaterstaat legt de lat hoog als het gaat om<br />

duurzaamheid, zeker voor de vernieuwing van<br />

het wegennet in Nederland. Om haar duurzame<br />

ambities waar te maken, heeft Rijkswaterstaat<br />

de Koploperaanpak Duurzame Wegverharding<br />

geïntroduceerd. Het groot onderhoud aan de<br />

Zeeburgerbruggen is één van de geselecteerde<br />

projecten om de gewenste verduurzaming in<br />

praktijk te brengen. BAM kwam op dit terrein als<br />

beste aanbieder naar voren. “Dit project is een<br />

mooi voorbeeld van hoe we in de keten samenwerken<br />

en innovaties kunnen toepassen”, vertelt<br />

Rémy van den Beemt, Hoofd Technologie bij<br />

BAM Infra Nederland. “Asfalt leent zich uitstekend<br />

voor verduurzaming. Sterker nog, bij BAM<br />

zijn we 25 jaar geleden al gaan experimenteren<br />

om asfalt op een lagere temperatuur te produceren<br />

met als resultaat LEAB-asfalt (laag energie<br />

asfaltbeton). De productie van LEAB kost minder<br />

energie dan die van traditioneel asfalt, omdat het<br />

geproduceerd wordt bij een temperatuur van 130<br />

in plaats van 165 graden Celsius. Hiermee verlagen<br />

we de CO 2<br />

-uitstoot met 30%.”<br />

VEZELS IN PLAATS<br />

VAN POLYMEREN<br />

Alle asfaltinnovaties bij BAM staan in het teken<br />

van temperatuurverlaging. Naast het LEABasfalt,<br />

wordt gewerkt aan het vervangen van polymeren<br />

door vezels waar mogelijk. “Wat je nu<br />

aanbrengt, moet over vijftien jaar hergebruikt<br />

kunnen worden. Pas je nu asfalt met polymeren<br />

toe, geproduceerd op een hoge temperatuur,<br />

dan is dat over tien tot vijftien jaar nog stugger<br />

en dus veel minder geschikt voor hergebruik.<br />

Daarom zijn we nu al bezig om, waar mogelijk,<br />

polymeren te vervangen door vezels. Deze<br />

kunnen namelijk op een lagere temperatuur<br />

geproduceerd en straks ook weer hergebruikt<br />

worden. Want over tien tot vijftien jaar produceren<br />

we asfalt ongetwijfeld nog maar op 80-90<br />

graden Celsius. Zo kan ook het hergebruik van<br />

asfalt omhoog. Dit sluit goed aan bij onze focus<br />

op temperatuurverlaging. Al met al is het zeker<br />

een uitdaging en een interessante puzzel.”<br />

NOG GROENER<br />

De verduurzaming bij het groot onderhoud<br />

aan de Zeeburgerbruggen gaat echter verder.<br />

“Al het asfalttransport is op HVO100”, vertelt<br />

Tom van Beekum, projectleider bij BAM Infra<br />

Nederland. “Het asfalt zelf is geproduceerd<br />

op groen gas.”<br />

LEERPUNTEN EN KANSEN<br />

Hoeveel duurzame maatregelen er op de markt<br />

ook zijn, het toepassen en gevalideerd krijgen,<br />

vraagt tijd. Tom: “Een goed voorbeeld daarvan<br />

is de diversiteit aan asfaltmengsels. Er zijn veel<br />

mengsels, maar dat wil niet zeggen dat de toepassing<br />

ervan vanzelfsprekend is. Tegelijkertijd<br />

zien we hier ook weer kansen in. Als we op grotere<br />

schaal freesmateriaal kunnen inwinnen en<br />

scheiden, biedt dit weer mogelijkheden om<br />

het aandeel herbruikbaar asfalt te verhogen.<br />

Datzelfde geldt voor elektrisch materieel. Wij als<br />

BAM investeren veel in elektrificatie, zoals bijvoorbeeld<br />

in ons asfaltmaterieel. Onze onderaannemers<br />

en partners zijn hier ook mee bezig,<br />

al dan niet op kleinere schaal. Daarnaast kunnen<br />

de meeste materieelstukken van onze onderaannemers<br />

en partners ook op HVO100 rijden.”<br />

VUURDOOP VOOR<br />

VINGERVOEGOVERGANGEN<br />

Naast nieuw asfalt hebben de Zeeburgerbruggen<br />

nieuwe voegovergangen gekregen, zogenaamde<br />

vingervoegen van 20 meter lang en 18 ton in<br />

gewicht per stuk. Dit zijn in Nederland de grootst<br />

gerealiseerde vingervoegen. Ze zijn nog niet eerder<br />

in Nederland bij zo’n grote overspanning tussen<br />

brugdek en landhoofd toegepast: ze overbruggen<br />

namelijk ongeveer een halve meter.<br />

Ruimte voor meer duurzame innovaties<br />

Onderdeel van de Koploperaanpak is dat dit<br />

kansen biedt voor bewezen innovaties, en de<br />

mogelijkheid om nieuwe duurzame maatregelen<br />

toe te passen. “Gedurende het traject biedt<br />

Rijkswaterstaat ruimte voor aanvullende duurzame<br />

maatregelen die nog in ontwikkeling zijn”,<br />

legt Tom uit. “Denk aan mogelijke proefvlakken<br />

van innovatieve asfaltmengsels die nog niet gevalideerd<br />

zijn en CO 2<br />

-arme elementenverharding<br />

op de verzorgingsplaatsen die we later in<br />

het traject gaan reconstrueren. Wat we uiteindelijk<br />

gaan toepassen moet nog bepaald worden.<br />

Dat is het spanningsveld tussen de duurzame<br />

wensen en de technische mogelijkheden.” ●<br />

BAM heeft haar LEAB-asfalt aangelegd op de Zeeburgerbruggen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />

137


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Innovatie in eigen huis<br />

PANORAMACAMERA VOOR<br />

CONTROLE EN INSPECTIE<br />

AFWATERINGSSYSTEEM A10<br />

Vandervalk+degroot is één van de weinige bedrijven in Nederland die de hele keten van natte<br />

ondergrondse infrastructuur beheert. Van gootsteenputje tot waterzuivering en van ontwerp tot<br />

beheer. In opdracht van bouwbedrijf BAM Infra Nederland hebben ze afgelopen zomer de controle<br />

en inspectie van het afwateringssysteem uitgevoerd op het traject A10 Zeeburgerbruggen.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld Vandervalk+degroot<br />

“Onze rioolinspectiecamera ziet tot in detail<br />

of er schade aan een leiding is”, legt John<br />

Witkamp, CEO van Vandervalk+degroot, uit.<br />

“Onze moderne software zorgt ervoor dat de<br />

beelden worden verwerkt tot een 3D-video<br />

wat ons een goed overzicht geeft van de leiding,<br />

geen plek wordt overslagen. Op basis<br />

van de 3D-beelden maken wij een rapportage<br />

op en geven advies voor eventueel herstel of<br />

vervanging.” De camera is ook ingezet bij de<br />

inspectie van het nieuwe afwateringssysteem<br />

op het traject van de Zeeburgerbruggen. “Bij<br />

renovatie van wegen is het belangrijk dat de<br />

afvoer van het regenwater goed geregeld is<br />

om zo te voorkomen dat het water op de weg<br />

blijft staan. Tijdens de inspectie troffen we<br />

geen bijzonderheden aan. Dit betekent dat<br />

BAM het werk netjes heeft uitgevoerd. Zien<br />

we bij een inspectie wel schade, dan geven<br />

wij deze specifieke codes mee ofwel ingrijpof<br />

waarschuwingsmaatstaven conform de<br />

Europese norm EN13508-2. Dit zijn universele<br />

codes zodat iedere aannemer precies<br />

weet wat het inhoudt en welke maatregelen<br />

gewenst zijn.”<br />

dingen. We hebben binnen Ciboor vof een samenwerkingsverband<br />

waarbij we samen met<br />

BAM als partner verantwoordelijk zijn voor het<br />

totale beheer en onderhoud van de openbare<br />

ruimte waarbij wij het domein riolering en hemelwater<br />

voor onze rekening nemen.”<br />

INNOVATIE IN EIGEN HUIS<br />

Met twaalf vestigingen is Vandervalk+degroot<br />

niet alleen de grootste rioolreiniger in<br />

Nederland, zij zijn ook het enige bedrijf in<br />

Europa dat haar eigen materieel bouwt én<br />

onderhoudt. “Wij laten ons niet remmen<br />

door ontwikkelingen, wij ontwikkelen zelf. Zo<br />

hebben we inmiddels ook enkele volledige<br />

elektrische inspectievoertuigen in onze vloot<br />

geschikt voor binnensteden en woonwijken<br />

waar milieuzones van kracht zijn. Het verduur-<br />

SAMENWERKINGSVERBAND<br />

MET BAM<br />

De relatie met BAM en Vandervalk+degroot<br />

gaat zo’n veertig jaar terug. “Vroeger ging<br />

het vooral om het reinigen en inspecteren van<br />

rioleringswerk, tegenwoordig doen we ook<br />

specifieke zaken als afvoer- en afwateringslei-<br />

De rioolinspectiecamera ziet tot in detail of er schade aan een leiding is.<br />

138 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Door heel Nederland voert Vandervalk+degroot inspectie en onderhoud uit aan leidingen en rioleringen.<br />

zamen van de grote voertuigen is bij ons nog<br />

in ontwikkeling omdat je hier te maken hebt<br />

met een te hoge piekvraag in vermogen.<br />

Omdat ook BAM voorloper is op het gebied<br />

van duurzaamheid, werken we nauw samen<br />

en kijken we welke ontwikkelingen en innovaties<br />

interessant en haalbaar zijn.” Een recente<br />

innovatie uit eigen koker is bijvoorbeeld<br />

de spuitkopcamera, een spuitkop en High<br />

Defi nition camera ineen. Deze wordt ingezet<br />

bij steekproefcontrole bij reinigingsprojecten<br />

en maakt de toestand van het riool na reiniging<br />

eenvoudig inzichtelijk. De spuitkop is<br />

middels WiFi verbonden met een afstandsbediening<br />

met GPS die signalen doorstuurt<br />

naar de tablet. “Wij maken hierbij gebruik<br />

van AI. Die zet beelden met afwijkingen razendsnel<br />

om in data. Er is nog altijd een menselijk<br />

oog nodig om de laatste details van de<br />

beelden te beoordelen, maar deze techniek<br />

helpt ons vooral om snel een beeld te krijgen.<br />

Beeldmateriaal van een riool is namelijk<br />

binnen vijf minuten online beschikbaar. Het<br />

is een win-winsituatie: de opdrachtgever bespaart<br />

kosten, wij besparen tijd en inzet van<br />

duur materieel.” ●<br />

“Op basis van de 3D-beelden maken wij<br />

een rapportage op en geven advies voor<br />

eventueel herstel of vervanging”<br />

Met twaalf vestigingen is Vandervalk+degroot de grootste rioolreiniger in Nederland.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 139


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Uitzetten van wegmarkering voor asfaltspreidmachine<br />

80 KILOMETER AAN<br />

NAUWKEURIGE MAATVOERING<br />

Afgelopen zomer voerde Rijkswaterstaat groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen in<br />

de A10. Een groot werk dat in een kort tijdsbestek uitgevoerd moest worden en waarbij veel<br />

mensen betrokken waren. Precies het werk waar Johan de Bruin zich in thuis voelt. In opdracht<br />

van hoofdaannemer bouwbedrijf BAM Infra Nederland was hij mede verantwoordelijk voor de<br />

maatvoering, transportbegeleiding en bewaken van de planning. Daarnaast is hij met zijn bedrijf<br />

volop bezig met de ontwikkeling van een duurzame freeswijze van wegmarkeringen.<br />

Een nichemarkt waar volgens Johan veel potentie in zit.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld De Bruin Ermelo<br />

Johan zit al heel wat jaren in het vak. Zijn kennis en ervaring zet hij,<br />

onder de naam De Bruin Ermelo, in als zelfstandig uitvoerder en werkvoorbereider<br />

voor onder meer BAM en andere aannemers in de grond-,<br />

weg- en waterbouw. Het werk dat hij heeft uitgevoerd voor het groot<br />

onderhoud van de Zeeburgerbruggen is divers, van maatvoering tot<br />

begeleiding van de dagelijkse gang van zaken en het bewaken van de<br />

planning. “In dit geval lag er al een compleet draaiboek”, vertelt Johan,<br />

“aan mij om ervoor te zorgen dat iedere onderaannemer ook op het<br />

juiste moment op de juiste plek zijn werk kon uitvoeren, denk hierbij<br />

onder meer aan transportbegeleiding en het afstemmen van de planning<br />

met de diverse onderaannemers. Dit werk is niet voor iedereen<br />

weggelegd, je moet wel een zekere stressbestendigheid in je hebben,<br />

want het is topsport als je bedenkt dat je continu in de weer bent om<br />

alles goed te regelen.”<br />

voor het plaatsen van de nieuwe vingervoegen. “Alles waar hoogte,<br />

breedte en lengte een rol speelt, meten wij op. Wij brengen de stuurlijnen<br />

aan op het asfalt, zodat de frezers en asfaltwagens precies weten<br />

WEGMARKERINGEN EN STUURLIJNEN<br />

Naast het werk als uitvoerder heeft Johan ook de maatvoering verzorgd.<br />

Hiervoor beschikt hij over een vaste poule van mensen waarmee<br />

hij samenwerkt. Onder maatvoering vallen onder meer het opstellen<br />

van hoogteplannen voor de diverse kunstwerken en de maatvoering<br />

“De wegmarkering en stuurlijnen<br />

worden uitgezet met zelf<br />

opgebouwde auto’s die met een<br />

snelheid van 5 à 6 kilometer per<br />

uur de stuurlijnen uitzetten”<br />

Het frezen van het asfalt vraagt precisie.<br />

142 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Met een speciaal ontwikkelde freesmachine met diamantslijper kan heel nauwkeurig gefreesd worden in asfalt zonder het bestaande asfalt te beschadigen.<br />

waar ze moeten rijden.” De wegmarkering en stuurlijnen worden uitgezet<br />

met zelf opgebouwde auto’s die met een snelheid van 5 à 6 kilometer<br />

per uur de stuurlijnen uitzetten. “In totaal beschikken wij over drie<br />

van dit type auto’s, waaronder binnenkort ook één elektrische. Met de<br />

auto zijn we goed zichtbaar en werken we veilig aangezien we veelal ’s<br />

nachts werken. Het werkvak op de A10 waar wij de maatvoering hebben<br />

uitgevoerd, was ruim 2 kilometer. Hier hebben we in totaal 80 kilometer<br />

aan lijnen uitgezet.”<br />

De wegmarkering en stuurlijnen worden uitgezet met zelf opgebouwde auto’s.<br />

DUURZAAM VERWIJDEREN EN<br />

HERGEBRUIK VAN WEGMARKERING<br />

Naast zijn werk als uitvoerder en maatvoering, spitst Johan zich toe<br />

op het verwijderen van wegmarkeringen op een duurzame en verantwoorde<br />

manier. “Duurzaamheid speelt een steeds grotere rol binnen<br />

de sector. Als je bedenkt dat er gemiddeld zo’n honderden ton aan<br />

wegmarkering op de weg worden aangebracht, begrijp je ook dat die<br />

er ook weer af moeten. Het is dus een markt met veel potentie waar<br />

we verduurzaming in willen doorvoeren. Het wordt meer en meer een<br />

specialisme. Dit betreft zowel het hergebruik van het materiaal als de<br />

manier waarop je het verwijdert.” Johan heeft voor het verwijderen een<br />

speciale machine laten ontwikkelen in de Verenigde Staten. Met deze<br />

machine kan hij middels een diamantslijper met een nauwkeurigheid<br />

van 0,2 millimeter frezen in asfalt zonder het bestaande asfalt te beschadigen.<br />

Dit bespaart veel onnodig asfaltpuin en dus ook transportbewegingen.<br />

Dezelfde machine kan ook ingezet worden om door asfalt<br />

en betonconstructies te frezen om zo ruimte te maken voor kabels, leidingen<br />

en glasvezel. “De techniek is nog in ontwikkeling en de eerste<br />

testen voor hergebruik zijn in gang gezet.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 143


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Duurzame informatieborden op A10<br />

STORMPROOF, SNEL EN<br />

VEILIG TE PLAATSEN<br />

Afgelopen zomer voerde Rijkswaterstaat groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen (A10).<br />

Voor de aankondiging van deze wegwerkzaamheden zijn langs het traject Bordbusters ingezet,<br />

duurzame en innovatieve projectborden. Eric Heijting is de drijvende kracht achter Bordbusters:<br />

“Vernieuwing is ons speerpunt en we ontzorgen maximaal onze klanten.”<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld Bordbusters<br />

“Je zult ons geen ‘nee’ horen zeggen, en we<br />

denken vooral ‘hoe kunnen we met de klant<br />

meedenken? Zo zijn we ook op het idee van<br />

Bordbusters gekomen”, aldus Eric. “De houten<br />

informatieborden die veel gebruikt werden<br />

langs de wegen waren moeilijk te verplaatsen,<br />

niet stormbestendig en veroorzaakten veel afval.<br />

Daarbij komt dat bovengronds funderen een<br />

aanzienlijke vermindering van kabel en leidingschades<br />

realiseerde. Dit is ook niet onopgemerkt<br />

gebleven bij vele partners in de GWW-sector.”<br />

OOG VOOR DUURZAAMHEID<br />

De Bordbusters zijn constructies met een betonnen<br />

voet en een frame van gegalvaniseerd<br />

staal, stormproof dus. Bordbusters ontwerpt<br />

en produceert de borden in eigen huis, wat<br />

het bedrijf heel flexibel maakt. Aandacht voor<br />

duurzaamheid is er ook. “Onze Bordbusters<br />

zijn volledig recyclebaar en wij maken gebruik<br />

van milieuvriendelijke inkten. We willen een zo<br />

klein mogelijke ecologische voetafdruk achterlaten.<br />

Zo zijn we gecertificeerd volgens de CO 2<br />

-<br />

prestatieladder trede 3. Bovendien doen er alles<br />

aan om een zo prettig en veilig mogelijke<br />

werkomgeving voor onze mensen te creëren,<br />

vandaar dat we ook ISO en VCA** zijn gecertificeerd.<br />

Ook zetten we regelmatig sociale werkplaatsen<br />

in voor de productie van onze borden,<br />

alles in het kader van een stuk social return.”<br />

MULTI-INZETBAAR<br />

Juist vanwege de kwaliteit, duurzaamheid en<br />

het gemak van Bordbusters, zijn ze niet meer<br />

weg te denken uit het straatbeeld. Het bedrijf<br />

werkt al jarenlang samen met BAM Infra<br />

Nederland, evenals met Rijkswaterstaat, pro-<br />

“Het fijne aan deze projectborden is dat<br />

ze heel snel te plaatsen zijn zonder hinder,<br />

dankzij de bovengrondse en onverankerde<br />

plaatsing van de constructie”<br />

Groot Bordbuster met informatie over een project.<br />

vincies, gemeenten en commerciële partijen.<br />

In opdracht van BAM zijn de Bordbusters afgelopen<br />

zomer ingezet langs de A10 om automobilisten<br />

te informeren over de werkzaamheden<br />

aan de Zeeburgerbruggen. “Inmiddels<br />

hebben we vijf varianten qua afmetingen, van<br />

144 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

mini-Bordbusters (1,5 bij 1,5 meter) tot mega-<br />

Bordbusters (6 bij 6 meter) waardoor ze ook<br />

ingezet kunnen worden voor bijvoorbeeld<br />

evenementen, exposities, bouwprojecten en<br />

reclamedoeleinden. Daarbij komt dat alle varianten<br />

te koppelen zijn, zodoende kunnen we<br />

nagenoeg alle maten leveren.” Het fijne aan<br />

de Bordbusters is dat ze heel snel te plaatsen<br />

zijn zonder hinder dankzij de bovengrondse<br />

en onverankerde plaatsing van de constructie.<br />

Het plaatsen en verplaatsen verzorgt<br />

Bordbusters overigens zelf met haar uitgebreide<br />

wagenpark.<br />

NIEUW: TIJDELIJKE BUSHALTES<br />

Dankzij de no-nonsense mentaliteit van de mensen<br />

van Bordbusters, zijn veel opdrachtgevers al<br />

klant vanaf het eerste uur. “Wij denken graag<br />

met de klant mee. Mooi voorbeeld hiervan is<br />

een ander vernieuwend product van ons, de tijdelijke<br />

bushalte. Connexxion legde bij ons de<br />

vraag neer of wij iets konden bedenken voor een<br />

tijdelijke bushaltevoorziening in verband met<br />

wegwerkzaamheden, evenementen en omleidingen.<br />

Zo is het idee voor de tijdelijke bushalte<br />

van staal en aluminium ontstaan die je modulair<br />

kunt opbouwen. De perrons zijn rolstoeltoegankelijk<br />

conform de normen van reizigersorganisatie<br />

Rover en worden bovendien voorgeschreven<br />

door het CROW. Tegenwoordig worden zelfs<br />

complete tijdelijke stations gebouwd met onze<br />

systemen om onderhoud te plegen aan de reguliere<br />

stations.” ●<br />

De Bordbusters worden ingezet voor diverse doeleinden, zoals projectinformatie en bij evenementen.<br />

Voordeel is de robuustheid van de Bordbusters.<br />

Mobiele en tijdelijke bushalte is ideaal bij evenementen of als de route aangepast wordt.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 145


Right System.<br />

Right Place.<br />

De voordelen van S&P Asfaltwapening:<br />

• Levensduur verlengend,<br />

• Gebitumineerde glas- en koolstofvezels,<br />

• Optimale hechting ook met Warm Mix Asfalt,<br />

• Bewezen freesbaar en circulair,<br />

• Snelle uitvoering,<br />

• Het hele jaar toepasbaar.<br />

Meer informatie op www.sp-reinforcement.nl<br />

©<strong>2024</strong> S&P Reinforcement


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Langere levensduur dankzij asfaltwapening van glasvezel<br />

SCHEUREN VOORKOMEN<br />

KUN JE NIET, VERTRAGEN WEL<br />

Hoe langer asfalt meegaat, hoe beter. Mits het op een duurzame manier kan. Om deze reden<br />

past bouwbedrijf BAM Infra Nederland bij het groot onderhoud van de Zeeburgerbruggen<br />

in de A10 asfaltwapening toe. Om precies te zijn S&P GLASPHALT ® GV120-200, een<br />

voorgebitumineerde asfaltwapening op basis van glasvezel. Belangrijk voordeel van<br />

dit type wapening is de snelheid waarmee het aangebracht wordt.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld S&P Reinforcement Benelux<br />

“Om je een idee te geven van de snelheid waarmee wij GLASPHALT ®<br />

aanbrengen; gemiddeld doen we 1.000 tot 1.500 m 2 per uur. In twee<br />

volle dagen hebben we zelfs 45.000 m 2 gerealiseerd”, vertelt Ton<br />

van Loef, adviseur Techniek & Commercie bij S&P Reinforcement<br />

Benelux. S&P is een wereldwijd toonaangevende fabrikant van materialen<br />

voor de versterking en herstel van beton- en asfaltconstructies.<br />

Asfaltwapening van glasvezel en koolstof is één van haar producten.<br />

Wereldwijd wordt het toegepast om asfalt te versterken en zodoende<br />

scheurvorming aanzienlijk te vertragen. “Met name in gebieden<br />

met een hoog risico op scheurvorming is het veel gevraagd, zoals in<br />

het westelijk deel van Nederland. Maar ook bij verbreding van wegen<br />

en wegen met een hoge verkeersbelasting en bruggen, bewijst het<br />

zijn meerwaarde.”<br />

NAADLOOS SAMEN MET LEAB ASFALT<br />

S&P werkt nauw samen met BAM, zowel op het project Groot onderhoud<br />

Zeeburgerbruggen A10 als elders in Nederland zoals op diverse<br />

N-wegen in Zuid-Holland. Bij het onderhoud van de Zeeburgerbruggen<br />

Zodra asfaltwapening is aangebracht kan direct de asfaltlaag worden<br />

aangebracht.<br />

Belangrijk voordeel van dit type wapening is de snelheid waarmee het<br />

aangebracht wordt.<br />

148 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Het net is tijdens de installatie vormbaar naar de ondergrond.<br />

(A10) vervangt Rijkswaterstaat het wegdek met asfalt dat voor 50%<br />

uit gerecycled asfalt bestaat. Ook wordt dit asfalt met minder energie<br />

geproduceerd en gelegd. Bouwbedrijf BAM Infra Nederland is de<br />

uitvoerder van dit bijzondere project. Hierbij brengt BAM haar Laag<br />

Energie Asfalt Beton (LEAB) aan. De productie hiervan kost minder<br />

energie dan die van traditioneel asfalt. “Onze asfaltwapening gaat<br />

perfect samen met dit type asfalt. Daarnaast is het bewezen freesbaar,<br />

circulair en toepasbaar op bestaand, gefreesd en nieuw asfalt.”<br />

VORMBAAR<br />

De wapening wordt in de vorm van matten, ofwel netten, aangebracht.<br />

Het mooie volgens Ton is dat deze flexibel zijn en zich vormen<br />

naar het asfalt wat het asfalt extra sterk maakt. “Het wapeningsnet<br />

van S&P is volledig geïmpregneerd met bitumen en de knooppunten<br />

van het net zijn niet gefixeerd. Het net is tijdens de installatie daardoor<br />

vormbaar naar de ondergrond en kan direct onder de bovenlaag<br />

van het asfalt worden gelegd. En omdat het vormbaar is, is het ook<br />

zonder veel moeite in bochten met grote tot middelgrote radii aan te<br />

brengen. Zodra asfaltwapening is aangebracht kan direct de asfaltlaag<br />

worden aangebracht. Zo beperk je de tijd dat een weg afgesloten<br />

moet worden.”<br />

“De asfaltwapening is<br />

bewezen freesbaar, circulair<br />

en toepasbaar op bestaand,<br />

gefreesd en nieuw asfalt”<br />

ASFALTTREIN<br />

Wat BAM betreft, heeft de toepassing van S&P asfaltwapening<br />

een duidelijke meerwaarde. “Want”, zo vertelt Harco Pieterse,<br />

Regiotechnoloog bij BAM, “de gebitumineerde vezels zorgen voor<br />

een optimale aanhechting en interactie met de kleeflaag. Daarnaast<br />

zorgt de flexibele vezel voor een goede hechting op bijvoorbeeld<br />

een gefreesd oppervlak. En niet te vergeten: de applicatiesnelheid<br />

geeft de legploeg een halfuur voorsprong en de asfalttrein haalt ze<br />

niet meer in.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 149


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

Op de A10 zijn onder meer de veegmachines met rolbezem ingezet om alles te vegen na het asfaltfrezen.<br />

Veegmachines en wegdekreinigers in actie<br />

A10 KLAAR ‘GESTOOMD’ VOOR<br />

NIEUW DUURZAAM ASFALT<br />

Afgelopen zomer voerde bouwbedrijf BAM Infra Nederland in opdracht van Rijkswaterstaat<br />

groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen. Hierbij zijn de voegovergangen vervangen<br />

en is het asfalt vernieuwd. Onmisbaar onderdeel van de werkzaamheden is het reinigen<br />

voor en na het asfalteren. Hiervoor kwamen de veegmachines en wegdekreinigers van<br />

Wolfswinkel Reiniging in actie.<br />

Tekst Suzanne van Gaale<br />

Beeld Bertels Fotografie<br />

Om het wegdek van de Zeeburgerbruggen van<br />

nieuw asfalt te voorzien, moet het oude asfalt er<br />

eerst af. En dat betekent veel sloop- en freeswerk.<br />

Is de oude laag eenmaal verwijderd, dan moet<br />

er puin geruimd worden. En op het moment dat<br />

de nieuwe laag asfalt is aangebracht, dan wordt<br />

deze eerst gereinigd voordat er überhaupt verkeer<br />

over kan rijden. Precies de momenten waarop<br />

de rolbezemwagens en de wegdekreinigers<br />

met waterwagens van Wolfswinkel Reiniging<br />

in actie komen. “Wij doen infrareiniging in de<br />

breedste zin van het woord. Dankzij ons veelzijdige<br />

en omvangrijke machinepark kunnen we<br />

grote infrastructurele projecten volledig in ei-<br />

gen beheer uitvoeren”, aldus directeur-eigenaar<br />

Wim van Wolfswinkel. Het groot onderhoud aan<br />

de Zeeburgerbruggen is hier een treffend voorbeeld<br />

van. “Kijken we naar de werkzaamheden<br />

op de A10, dan hebben we onze veegmachines<br />

met rolbezem ingezet om alles te vegen na het<br />

asfaltfrezen. Er werden namelijk meerdere banen<br />

naast elkaar gefreesd waarbij het afval als<br />

het ware omgerold wordt en we alleen het afval<br />

op de laatste baan op hoeven zuigen. De laatste<br />

stoflaag hebben we met onze wegdekreiniger<br />

verwijderd. Bij het aanbrengen van het asfalt<br />

heb je ook altijd aan het begin en eind een stukje<br />

uitloop van het asfalt. Ook dit hebben we verwijderd<br />

en schoongemaakt. Wanneer nodig drogen<br />

we het nieuwe asfalt zodat de nieuwe belijning<br />

aangebracht kan worden.”<br />

HERGEBRUIK VAN WATER<br />

Bij het reinigen van asfalt wordt veel water gebruikt.<br />

Maar daar hebben ze bij Wolfswinkel goed<br />

over nagedacht. “Ja, onze machines gebruiken<br />

veel water. Voor dit water gebruiken we echter<br />

regenwater dat we opvangen in een speciale<br />

bufferkelder op onze locatie in Maarsbergen. En<br />

het afvalwater en veegafval dat we in onze machines<br />

meenemen van projecten, verwerken we<br />

op ons eigen terrein voor hergebruik.”<br />

150 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />

SAMENWERKING<br />

ALS PARTNERSHIP<br />

Wolfswinkel Reiniging werkt op diverse projecten<br />

nauw samen met BAM. Naast het groot<br />

onderhoud aan de Zeeburgerbruggen, werken<br />

ze onder meer samen binnen het project<br />

Integraal Groot Onderhoud-Oost en het contract<br />

Integraal Dagelijks Beheer en Onderhoud<br />

(DBO) Noord- en Zuid-Holland. “Voorheen<br />

vond het merendeel van het werk plaats in de<br />

nacht en weekenden. Gezien de hoeveelheid<br />

wegwerkzaamheden is de druk hoog en moet<br />

er meer doordeweeks gewerkt worden. Daar<br />

werken we samen ook naar toe, mede omwille<br />

van de veiligheid van de mensen die aan de<br />

weg werken. Daarom streven we er ook naar<br />

om met alle betrokken partijen meer planmatig<br />

te werken om dit vaker mogelijk te maken.”<br />

Over de samenwerking met BAM is Wim zeer<br />

te spreken. “Lag voorheen vooral de nadruk op<br />

enkel het uitvoeren van de opdracht, vandaag<br />

de dag werken we steeds meer als partners samen<br />

waarbij we samen kijken hoe we ons werk<br />

goed en veilig kunnen uitvoeren.” ●<br />

Er werden meerdere banen naast elkaar gefreesd waarbij het afval als het ware omgerold wordt.<br />

WOLFSWINKELREINIGING.NL<br />

DE SPECIALIST IN INFRA REINIGING<br />

WOLFSWINKEL REINIGING<br />

KENT DE WEG<br />

VEEGWAGENS EN WEGDEKREINIGERS WEGDEKDROGERS ZOAB CLEANERS<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 151<br />

241008_WW_adv_1:2 pagina_C2.indd 1 08-10-<strong>2024</strong> 18:45


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK – VIERHUIZERGAT<br />

De werkzaamheden verlopen tot op heden keurig volgens planning.<br />

IN VIER BOUWSEIZOENEN<br />

NAAR DE MEEST DUURZAME<br />

DIJK VAN NEDERLAND<br />

In het noorden van Nederland werkt Combinatie Waddenkwartier aan de versterking van de<br />

Groningse Lauwersmeerdijk. De combinatie, bestaande uit Heijmans en GMB, heeft het project<br />

in 2020 aangenomen als een 2-fasen contract van opdrachtgever waterschap Noorderzijlvest.<br />

In april 2023 is de realisatie buiten gestart, die in totaal vier ‘bouwseizoenen’ in beslag neemt.<br />

Projectmanager Gérard Porton neemt ons mee op de dijk en bespreekt de stappen die leiden<br />

tot de meest duurzame dijk van Nederland.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Combinatie Waddenkwartier<br />

Tussen Lauwersoog en de Westpolder ligt de Groningse Lauwersmeerdijk.<br />

Die dijk voldoet niet meer aan de eisen voor veiligheid en moet dus versterkt<br />

worden. “Op basis van het voorlopig ontwerp dat al was opgesteld door het<br />

waterschap én was getoetst op maakbaarheid, kansen en duurzaamheid,<br />

hebben wij als bouwcombinatie het definitief- en uitvoeringsontwerp gemaakt”,<br />

zegt Gérard. “Op 17 februari 2023 hebben we de realisatie gegund<br />

gekregen en zijn we gestart met de uitvoering buiten. Die duurt vier jaar, of<br />

beter gezegd, vier bouwseizoenen van april tot oktober. In het stormseizoen<br />

mogen we buitendijks niets ondernemen. Binnendijks mogen we echter wel<br />

de werkzaamheden afmaken en zitten we dus wat ruimer in de tijd.”<br />

KOPPELPROJECTEN<br />

Behalve het versterken van de dijk over een lengte van 9,2 kilometer worden<br />

er ook een aantal koppelprojecten meegenomen. “Het zijn projec-<br />

152 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK – VIERHUIZERGAT<br />

Het project loopt nog tot 2027, waarna de Groningse Lauwersmeerdijk weer<br />

voor minstens 50 jaar voldoet aan de eisen voor veiligheid.<br />

ten die direct raakvlak hebben met de dijk en die het waterschap samen<br />

met gemeente Het Hogeland, de provincie Groningen, Rijkswaterstaat,<br />

het Groninger Landschap namens samenwerkende natuurorganisaties en<br />

Defensie heeft toegevoegd aan de dijkversterking”, licht Gérard toe. “Zo<br />

kunnen projecten slim meeliften met de werkzaamheden aan de dijk. Laat<br />

je zo’n kans verlopen, dan komt het er de eerste tijd niet meer van. In totaal<br />

zijn er vooraf zeven koppelprojecten benoemd en die gaan ook alle<br />

zeven mee in de realisatie. Het varieert van de renovatie van de Westelijke<br />

Havendam en het realiseren van een tweede ontsluitingsweg naar de haven<br />

tot de aanleg van een fietspad over de dijk, het aanpassen van de<br />

onderhoudsweg van Defensie en drie ecologische koppelprojecten die de<br />

biodiversiteit op en rond de dijk en van de Waddenzee stimuleren.”<br />

De oude dijkbekleding gaat eraf en komt volledig nieuw terug in een sterkere<br />

en zwaardere uitvoering.<br />

Behalve het versterken van de dijk over een lengte van 9,2 kilometer worden er<br />

ook een aantal koppelprojecten meegenomen.<br />

AANTOONBAAR DUURZAAM<br />

De ambities van de combinatie en het waterschap liegen er niet om. “We<br />

hebben met elkaar afgesproken om de meest duurzame dijk van Nederland<br />

te maken. Natuurlijk is het een momentopname, want de ontwikkelingen<br />

gaan onverminderd door. Al het materiaal dat vrijkomt wordt in ieder geval<br />

voor de volle 100% hergebruikt, variërend van het asfalt en de koperslakblokken<br />

tot de klei en betonproducten”, zegt Gérard. “Door alle klei<br />

te hergebruiken hoeven we veel minder klasse 1-klei aan te voeren, en dat<br />

scheelt enorm in transportbewegingen en dus CO 2<br />

-uitstoot. We halen bovendien<br />

vrijwel alle bouwstoffen binnen een straal van 50 kilometer rondom<br />

het werk. Alleen de breuksteen komt van ver. Verder zetten we zoveel mogelijk<br />

elektrisch materieel in waarmee we de uitstoot van broeikasgassen op de<br />

bouwplaats gedurende de bouw met circa 50% reduceren. Dit doen wij als<br />

Heijmans en GMB niet alleen. Wij hebben meerdere partijen uit de regio bereid<br />

gevonden om ook te investeren in elektrisch materieel.” En Combinatie<br />

Waddenkwartier kan die duurzaamheidsmaatregelen ook aantonen. “We<br />

hebben bij de planuitwerking van het project een duurzaamheidsrapportage<br />

gemaakt, waarin onze ambities en maatregelen ook zijn onderbouwd.”<br />

DRIE DEELGEBIEDEN<br />

Terug naar de dijkversterking zelf. “We zijn met de uitvoering begonnen<br />

op de grens met Friesland, en wel met het onderhoud buitendijks bij<br />

de R.J. Cleveringsluizen, de spuisluizen van het Lauwersmeer”, vervolgt<br />

Gérard. “De oude dijkbekleding gaat eraf en komt volledig nieuw terug<br />

in een sterkere en zwaardere uitvoering. Vervolgens zetten we koers<br />

richting de haven van Lauwersoog. De provinciale weg is hier een aantal<br />

jaren geleden al gereconstrueerd en ligt boven op de primaire kering.<br />

De versterkingsopgave gebeurt hier daarom buiten de provinciale weg,<br />

waarbij we een damwand aanbrengen met een keermuur erachter. Met<br />

deze methode creëren we tevens een wandelboulevard met uitzicht op<br />

de haven, en scheiden we de voetgangers van het fietsverkeer. Het derde<br />

deel is de landelijke dijk, waarvan ook de bekleding wordt verwijderd,<br />

vervolgens tot 100 cm wordt opgehoogd en weer redelijk traditioneel<br />

wordt afgewerkt met Verkalit zetsteen, asfalt en groen.”<br />

De werkzaamheden verlopen tot op heden keurig volgens planning. De<br />

dijk wordt over de gehele lengte tussen de 70 en 100 centimeter opgehoogd,<br />

afhankelijk van de locatie. Het project loopt nog tot 2027, waarna<br />

de Groningse Lauwersmeerdijk weer voor minstens 50 jaar voldoet aan<br />

de eisen voor veiligheid. ●<br />

De dijk wordt over de gehele lengte tussen de 70 en<br />

100 centimeter opgehoogd, afhankelijk van de locatie.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 153


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

De elektrische vrachtwagens hebben een vrij hoog vermogen, zodat ze goed meekomen met het verkeer.<br />

EMISSIEVRIJ TRANSPORT<br />

VAN ZAND, PUIN EN ASFALT<br />

Het project Dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat wordt zoveel mogelijk emissievrij<br />

uitgevoerd. Van der Wiel uit Drachten heeft zelfs speciaal voor dit project een elektrische<br />

Volvo-truck aangeschaft, mede mogelijk gemaakt door Combinatie Waddenkwartier.<br />

Ook een tweede elektrische truck van Van der Wiel wordt inmiddels veelvuldig ingezet<br />

voor het transport van zand, puin en asfalt op en rond de dijk.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Van der Wiel<br />

“Als bedrijf nemen we onze verantwoordelijkheid<br />

en zijn continu op zoek naar de meest innovatieve,<br />

circulaire en duurzame oplossingen”,<br />

zegt Geert van der Ploeg, bedrijfsmanager bij<br />

Van der Wiel in Drachten. “Dat matchte met de<br />

wens van Combinatie Waddenkwartier om de<br />

dijkversterkingsopgave aan de Lauwersmeerdijk<br />

zo duurzaam mogelijk uit te voeren. Zodoende<br />

hebben we elkaar gevonden en zijn een overeenkomst<br />

aangegaan voor de inzet van de elektrische<br />

vrachtauto’s voor een periode van drie jaar.”<br />

ENTHOUSIAST<br />

De vrachtauto’s in kwestie betreffen een Volvo<br />

FMX 6x2-trekker met 540 kWh-accupakket.<br />

“Beide auto’s rijden dagelijks op de dijk voor<br />

de aan- en afvoer van verschillende materialen”,<br />

vertelt Geert. “En dat gaat naar volle tevredenheid<br />

van alle partijen. Natuurlijk was het in het<br />

begin even wennen aan de andere manier van<br />

inzet ten opzichte van een conventionele vrachtauto.<br />

De actieradius is immers beperkt, maar<br />

aangezien we relatief korte afstanden afleggen,<br />

is dat hier geen probleem.” Volgens Geert<br />

doen de elektrische voertuigen niet onder voor<br />

die met een dieselmotor. “Het is gewoon een<br />

kwestie van goed plannen en pauzes van de<br />

chauffeur combineren met laadmomenten. Dat<br />

hebben we inmiddels goed in de vingers. Ook<br />

de chauffeurs zijn vanaf dag één hartstikke enthousiast.<br />

De elektrische vrachtwagens hebben<br />

een vrij hoog vermogen, zodat ze goed meekomen<br />

met het verkeer. Het is heel relaxt rijden en<br />

vooral heel stil aan boord.”<br />

154 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Van der Wiel uit Drachten heeft speciaal voor dit project een elektrische Volvo-truck aangeschaft, mede mogelijk gemaakt door Combinatie Waddenkwartier.<br />

“We zijn een voorloper in onze regio, durven onze nek uit te steken en<br />

zijn continu bezig met het verduurzamen van onze dienstverlening”<br />

VOORLOPER<br />

De vloot van Van der Wiel bestaat nu nog<br />

uit twee elektrische vrachtauto’s, maar het<br />

bedrijf heeft volop ambities om uiteindelijk<br />

te evolueren naar een CO 2<br />

-neutraal wagenpark.<br />

“Overigens beschikt ons gehele<br />

wagenpark, bestaande uit 55 vrachtauto’s,<br />

over een moderne Euro VI-motor en rijdt<br />

desgewenst op HVO 100-biobrandstof”, benadrukt<br />

Geert, die wel merkt dat het hogere<br />

tarief van een elektrische vrachtauto soms<br />

nog een bottleneck vormt. “De vraag is er<br />

wel, maar men wil er liever niet extra voor<br />

betalen. Bij overheid-gerelateerde projecten<br />

wordt er echter wel budget voor vrijgemaakt.<br />

Een mooie manier voor ons om er ervaring<br />

mee op te doen. We zijn dan ook een<br />

voorloper in onze regio, durven onze nek uit<br />

te steken en zijn continu bezig met het verduurzamen<br />

van onze dienstverlening.” ●<br />

Het project Dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat wordt zoveel mogelijk emissievrij uitgevoerd.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 155


SAMEN MAKEN WE ER WERK VAN.<br />

Civiele Techniek<br />

Natuurontwikkeling<br />

Sloopwerk en Bodemsanering<br />

Logistieke Dienstverlening<br />

<br />

<br />

Grondstromen<br />

Ingenieursdiensten<br />

Postbus 332, 9200 AH Drachten | De Meerpaal 11, 9206 AJ Drachten | +31 (0)512 - 58 62 25 | vanderwiel.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Boot G.W.W. is gespecialiseerd in het machinaal aanbrengen van asfalt onder een hellingshoek.<br />

ASFALTEREN EN MACHINAAL<br />

BESTRATEN ONDER EEN HELLING<br />

Het versterken van een dijk vraagt veelal om de inzet van specialistisch materieel en vooral ook<br />

kennis van zaken. Al vrij snel na de oprichting in 1986 is Boot G.W.W.B.V. zich gaan specialiseren in<br />

dijkverzwaringen. Menig infra-aannemer weet het Brabantse bedrijf dan ook te vinden voor het<br />

uitvoeren van specialistische taken, zoals het asfalteren en machinaal bestraten onder een helling.<br />

Zo was Boot G.W.W. ook een aantal jaren actief op de Afsluitdijk en is sinds vorig jaar betrokken bij<br />

de dijkversterking Lauwersmeerdijk - Vierhuizergat in opdracht van Combinatie Waddenkwartier.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Boot G.W.W.<br />

In 2019 is Boot G.W.W. gestart op het Friese<br />

deel van de Lauwersmeerdijk. Aanvankelijk was<br />

het de bedoeling dat het bedrijf zich zou bekommeren<br />

over het aanbrengen van het asfalt<br />

op de dijk, maar omdat er op deze dijk ook zetstenen<br />

aanwezig zijn werd de opdracht al snel<br />

uitgebreid. “Met dertig jaar ervaring in het versterken<br />

van dijken in met name Zeeland, zijn we<br />

de laatste vijf jaar vooral actief in het midden en<br />

noorden van ons land”, zegt Richard Verheyen,<br />

directeur van Boot G.W.W. “Zo zijn we momenteel<br />

ook voor Heijmans, GMB en DEME bezig<br />

met de dijkversterking tussen Gorinchem<br />

en Waardenburg, en sinds 2023 hier op de<br />

Lauwersmeerdijk. De werkzaamheden aan de<br />

dijk zelf vinden overigens plaats buiten het<br />

stormseizoen, van april tot oktober.”<br />

PRECISIEWERK<br />

Boot G.W.W. is onder meer gespecialiseerd<br />

in het machinaal aanbrengen van asfalt onder<br />

een hellingshoek. “Het is echt precisiewerk en<br />

komt heel nauw. Hoe nauwkeuriger de laagdikte<br />

wordt behaald, hoe beter en hoe minder<br />

materiaal je in feite ‘verspilt’”, stelt Richard terecht.<br />

“In dit geval brengen we over een traject<br />

van circa 8 kilometer een 15 centimeter dunne<br />

asfaltlaag aan van 10 meter breed op het talud<br />

van de dijk.” Het asfalt wordt met vrachtauto’s<br />

aangevoerd, gekiept op een rijplaat, waarna de<br />

specialisten van Boot G.W.W. het met een longreach<br />

graafmachine op de dijk aanbrengen en<br />

gladstrijken. “Met behulp van GPS-apparatuur<br />

in onze kraan houden we de dikte nauwkeurig<br />

in de gaten. Overigens maken we ook zelf eerst<br />

de onderbaan keurig vlak, voordat de bovenlaag<br />

met asfalt wordt bedekt.”<br />

MACHINAAL BESTRATEN<br />

Nadat Boot G.W.W. goed en wel gestart was<br />

met het asfalteren op de Lauwersmeerdijk aan<br />

de Friese zijde in 2020, kwam er vanuit Heijmans<br />

een aanvullende vraag om ook het plaatsen van<br />

de Verkalit-blokken voor rekening te nemen.<br />

Oprichter Kees Boot heeft zelf klemmen ontwik-<br />

158 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Met een kraan, voorzien van een speciaal hulpstuk, legt Boot G.W.W. in één beweging een serie Verkalit-blokken keurig op hun plek.<br />

keld om verschillende soorten blokken (zetstenen)<br />

te kunnen plaatsen op dijken. “We doen<br />

dat al vele jaren succesvol door heel Nederland,<br />

België en Duitsland”, zegt Richard. “En nu dus<br />

ook op de Lauwersmeerdijk. Het aanbrengen<br />

doen we met twee longreach graafmachines<br />

met GPS-machinebesturing, waarbij we met één<br />

machine de bedding maken op dezelfde manier<br />

als voor het asfalt, maar dan bestaande uit een<br />

laag Noors graniet met geotextiel eronder. Met<br />

de andere machine, voorzien van een speciaal<br />

hulpstuk, leggen we in één beweging een serie<br />

Verkalit-blokken keurig op hun plek tegen de<br />

betonnen opsluitband aan de teen van de dijk.<br />

En waar de blokken ophouden, brengen we in<br />

een latere fase het asfalt aan. En zo volgen de<br />

werkzaamheden elkaar op.”<br />

Het machinaal bestraten en asfalteren kan enkel<br />

buiten het stormseizoen, maar ook in het stormseizoen<br />

weet Combinatie Waddenkwartier<br />

Boot G.W.W. bezig te houden met allerlei<br />

werkzaamheden. De oude zetstenen worden<br />

hergebruikt als rammelstrook in de nieuwe, versmalde<br />

Defensieweg aan de binnenkant van de<br />

dijk. “Wij hebben zelf een klem ontwikkeld om<br />

ook dát machinaal uit te voeren, en dat terugplaatsen<br />

kan dus gewoon in het stormseizoen.”<br />

Richard verwacht dat Boot G.W.W. nog één seizoen<br />

actief zal zijn op het project. ●<br />

Met behulp van GPS-apparatuur in de kraan wordt de dikte van het asfalt<br />

nauwkeurig in de gaten gehouden.<br />

Boot G.W.W. maakt eerst de onderbaan keurig vlak, voordat de bovenlaag<br />

met asfalt wordt bedekt.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 159


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

DROGE VOETEN BIJ<br />

AANLEG GETIJDENDUIKER<br />

Samen met het versterken van de Lauwersmeerdijk worden een aantal natuurprojecten<br />

uitgevoerd ter verbetering van de ecologische waterkwaliteit en de natuur van de Waddenzee.<br />

Eén daarvan is het creëren van getijdengebied Marnewaard, waarvoor een getijdenduiker wordt<br />

aangelegd dwars door de Lauwersmeerdijk. Henk van Tongeren Water & Techniek zorgt voor<br />

droge voeten in de bouwkuip.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Henk van Tongeren Water & Techniek<br />

Henk van Tongeren Water & Techniek werd in november 2023 door<br />

Combinatie Waddenkwartier benaderd om het bemalingsadvies te vertalen<br />

in een concrete bemalingsoplossing voor de bouw van de getijdenduiker.<br />

“De bouwkuip is ongeveer 100 meter lang en 13 meter breed, en 6 meter<br />

diep”, vertelt Jorim Beishuizen, bedrijfsleider bij Henk van Tongeren Water &<br />

Techniek. “Aan ons de taak om voor een mooie, droge kuip te zorgen, zodat<br />

Combinatie Waddenkwartier de getijdenduiker ‘in den droge’ kan bouwen.”<br />

DEEPWELLS<br />

Henk van Tongeren Water & Techniek heeft een bemalingsoplossing<br />

geïnstalleerd bestaande uit 52 deepwells. “Dat is best behoorlijk, gezien<br />

de omvang van de kuip”, erkent Jorim. “De helft daarvan fungeert<br />

echter als buffer, een veiligheidsmiddel als risicobeheersing. De bronnen<br />

zijn 15 meter diep, de pompen hangen op een meter of 13 onder maaiveld.<br />

We hebben 26 onderwaterpompen ingebouwd, die het grondwater<br />

De bemalingsoplossing van Henk van Tongeren Water & Techniek draait sinds afgelopen zomervakantie en zal in totaal een jaar in bedrijf zijn.<br />

160 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Dankzij de mooie, droge kuip kan Combinatie Waddenkwartier de getijdenduiker ‘in den droge’ bouwen.<br />

(zoutwater, red.) omhoog pompen en lozen in de zee aan de andere kant<br />

van de kuip.” De capaciteit voor de gehele kuip bedraagt 50 m 3 per uur.<br />

“De elektrische pompen worden middels twee sets aggregaten op HVO<br />

20-brandstof gevoed, en zijn uitgevoerd met een noodstroomvoorziening.<br />

De pompen worden geschakeld via een pompkast die we op afstand<br />

kunnen uitlezen. Sterker nog, het is zelfs mogelijk om de pompen<br />

op afstand in en uit te schakelen, of het niveau bij te regelen.”<br />

COMPLEXE OMGEVING<br />

De bemalingsoplossing van Henk van Tongeren Water & Techniek<br />

draait sinds afgelopen zomervakantie en zal volgens Jorim in totaal een<br />

jaar in bedrijf zijn. “De installatie van de bronnen heeft zo’n vijf weken<br />

in beslag genomen en is geheel volgens planning verlopen. Het vroeg<br />

wel de nodige afstemming met de vele stakeholders, want het is best<br />

een complexe omgeving, die periodiek ook door Defensie wordt gebruikt.<br />

Planningstechnisch dus een uitdaging om de werkzaamheden<br />

allemaal op elkaar af te stemmen. Maar ook dat is in goed overleg met<br />

Combinatie Waddenkwartier gelukt. Onze mensen zijn gewend aan dit<br />

soort uitdagingen én worden enthousiast van projecten waar ze hun<br />

expertise volop kunnen benutten. Daar zit ook onze kracht, al vanaf<br />

het voortraject meedenken in de best mogelijke bemalingsoplossing.<br />

Voor ons is het nu een kwestie van de installatie monitoren en af en toe<br />

wat onderhoud plegen, zodat de combinatie ongestoord en met droge<br />

voeten de getijdenduiker kan bouwen.” ●<br />

Jouw vertrouwde partner<br />

in water en techniek<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 161


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Op moment van schrijven heeft BNR Bouwstoffen in verschillende fases al ruim 100.000 ton breuksteen en split geleverd op de Lauwersmeerdijk.<br />

Ook een logistieke uitdaging<br />

BREUKSTEEN EN SPLIT IN<br />

UITZONDERLIJKE SORTERINGEN<br />

De versterking van de Lauwersmeerdijk tussen het Groningse Lauwersoog en de Westpolder<br />

wordt uitgevoerd met speciale sorteringen breuksteen en split, zoals 300-1.000 kg breuksteen<br />

en 60-300 kg steen met een dichtheid groter dan 3.000 kg/m 3 . Sorteringen die voor Nederlandse<br />

begrippen hoogst uitzonderlijk zijn, en die ook een serieuze logistieke uitdaging met zich<br />

meebrengen. BNR Bouwstoffen weet daar wel raadt mee.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld BNR Bouwstoffen<br />

We werken al vele jaren heel prettig samen met Heijmans en GMB Civiel,<br />

die gezamenlijk onder de naam Combinatie Waddenkwartier dit project<br />

aanvliegen, zegt Geert Keukens, directeur-eigenaar van BNR Bouwstoffen.<br />

“We zijn een handelsbedrijf in materialen voor de grond-, weg- en waterbouw<br />

en al meer dan 25 jaar onderweg. We zijn geen familiebedrijf, maar<br />

wel in omvang en organisatie. In die hoedanigheid hechten dan ook heel<br />

veel waarde aan lange relaties, zowel met producenten en leveranciers als<br />

met transporteurs en opdrachtgevers. Aanvragen variëren van een big bag<br />

split in verschillende kleuren tot vele tonnen breuksteen en split voor in dit<br />

geval het versterken van de Lauwersmeerdijk.”<br />

NOORWEGEN<br />

Breuksteen in een sortering van 300-1.000 kg is voor Nederland vrij uitzonderlijk,<br />

weet Geert. “Zowel de productie ervan als het transport is niet<br />

eenvoudig. Ter bescherming van dijken en rivieren wordt er in Nederland<br />

heel veel breuksteen aangevoerd vanuit België en Duitsland, maar het<br />

Groningse Lauwersoog kun je niet bereiken per binnenvaartschip. De<br />

meeste groeves in België en Duitsland liggen bovendien niet aan het<br />

water. Daar zat dus een behoorlijke uitdaging, los van het feit dat er nog<br />

maar weinig transporteurs zijn die überhaupt dergelijke grootformaat<br />

breuksteen willen transporteren. Het risico op schade is niet gering.”<br />

162 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

BNR Bouwstoffen heeft in de loop der jaren een goede band opgebouwd<br />

met productiebedrijven in Noorwegen. “Het is echt een steenland. Er worden<br />

hier ongelooflijke hoeveelheden breuksteen en split geproduceerd.<br />

Heel veel groeves liggen bovendien direct aan het water.”<br />

UITGEKIEND NETWERK<br />

BNR Bouwstoffen heeft verschillende depots in Nederland waar het split,<br />

zand en breuksteen opslaat voor de Nederlandse markt. “Zes jaar geleden<br />

hebben we er één opgezet in de Eemshaven, en die kwam voor dit project<br />

goed van pas”, zegt Geert. “Onze vaste partner Amasus Shipping vaart heen<br />

en weer tussen Noorwegen en de Eemshaven. De 5.500 tons zelflossende<br />

coaster lost het breuksteen op ons depot. Een regionaal kraanbedrijf laadt<br />

het breuksteen vervolgens op speciale stalen trailers, waarna het op transport<br />

gaat naar de dijk. Dit project laat zien waar we als klein bedrijf toe in<br />

staat zijn. We hebben een hele fijne relatie met producenten in Noorwegen,<br />

maar ook met logistieke partijen, zowel over land als over zee. En dat komt<br />

hier allemaal mooi samen op de Lauwersmeerdijk.”<br />

Op moment van schrijven heeft BNR Bouwstoffen in verschillende fases al ruim<br />

100.000 ton breuksteen en split geleverd op de Lauwersmeerdijk. “Het merendeel<br />

in de sortering 300-1.000 kg, maar ook een deel 10-60 kg en 60-300 kg.<br />

Omdat voor de 60-300 kg sortering een hoge dichtheid werd gevraagd van 3.000<br />

kg/m 3 hebben we deze uit een speciale groeve laten komen. Ook dat is voor ons<br />

geen probleem. We gaan geen uitdaging uit de weg”, zegt Geert tot besluit.<br />

Ook voor 2025 ligt er weer een aanvraag van Combinatie Waddenkwartier. ●<br />

Breuksteen in een sortering van 300-1.000 kg is voor Nederland vrij uitzonderlijk.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 163<br />

Naamloos-2 1 28-10-<strong>2024</strong> 17:30


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />

WERK MET WERK MAKEN<br />

Met een grote diversiteit aan machines ondersteunt de Waard Grondverzet Combinatie<br />

Waddenkwartier bij de dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. Behalve het<br />

grondwerk, levert de Waard ook grote hoeveelheden zand en dijkenklei afkomstig uit andere<br />

werken waar het actief is. Een win-win.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld de Waard Grondverzet<br />

In de basis neemt de Waard zelf projecten aan en voert ze projecten<br />

in eigen beheer uit. “In dit geval werken we in onderaanneming voor<br />

Combinatie Waddenkwartier, bestaande uit Heijmans en GMB”, begint<br />

Marcel Meppelink, uitvoerder bij de Waard Grondverzet. “Het is een bekende<br />

opdrachtgever voor ons, want voor beide partijen, weliswaar in<br />

een andere combinatie, hebben we veel werk verzet op het windmolenpark<br />

in Zeewolde en de nieuwe afslag richting vliegveld Lelystad. En in<br />

Groningen zetten we die samenwerking voort.”<br />

UITGEBREID MACHINEPARK<br />

Sinds 2023 is de Waard Grondverzet actief bij de dijkversterking<br />

Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. “We verhuren een aantal bemande machines<br />

aan de combinatie, waaronder bulldozers, graafmachines, rupskranen<br />

en dumpers voor intern transport”, legt Marcel uit. “Daarnaast hebben we<br />

een waterwagen gestationeerd op het project, die stofoverlast tegengaat<br />

en zorgt voor een goede verdichting van het aangebrachte zand. Het is in<br />

de basis een omgebouwde en zelfrijdende landbouwbemester, die ook op<br />

moeilijk begaanbaar terrein, zoals hier, goed uit de voeten kan. De hulpstukken<br />

zijn speciaal afgestemd op dit project. Via onze werkmaatschappij<br />

de Waard Transport & Overslag hebben we bovendien grote hoeveelhe-<br />

den dijkenklei en zand aangevoerd. Het zand was afkomstig vanuit ons<br />

werk voor combinatie Herepoort in Groningen (Aanpak Ring Zuid, red.) en<br />

de dijkenklei vanuit een project in Elburg.”<br />

Marcel prijst de samenwerking met Combinatie Waddenkwartier. “We hebben<br />

een goede band en het contact onderling is gewoon erg fijn. Alles loopt<br />

tot op heden keurig volgens planning.” Met zijn twee werkmaatschappijen<br />

is de Waard actief op grote wegenbouwprojecten, gemeente- en bouwwerken,<br />

maar ook op natuur- en waterschapswerken, zoals kadeverbetering en<br />

dijkversterkingen. “Wij verzorgen al het transport zelf, met onze eigen kippers<br />

en diepladers.” Al met al dus een uiterst veelzijdig bedrijf met 95 eigen<br />

medewerkers en hetzelfde aantal aan vaste inhuurkrachten. ●<br />

De Waard verhuurt een aantal bemande machines aan de combinatie, waaronder<br />

bulldozers, graafmachines, rupskranen en dumpers voor intern transport<br />

164 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />

Naamloos-1 1 29-10-<strong>2024</strong> 09:14


Van Aalsburg GWW-BOUWMAT Vaktijdschrift 95x130 mm (4.0).indd 1 04-10-<strong>2024</strong> 16:51<br />

DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Rijzendammen zijn opgebouwd uit palen met<br />

vulhout en vormen een natuurlijke buffer die de<br />

golven breekt en de dijken beschermt.<br />

Met de speciale moeraskraan worden de rijzendammen door Van Aalsburg geplaatst.<br />

NATUUR MET NATUUR BESCHERMEN<br />

Project dijkversterking Lauwersmeer, uitgevoerd door Combinatie Waddenkwartier (GMB en<br />

Heijmans), richt zich niet alleen op waterveiligheid, maar ook op het versterken van de natuur.<br />

Vanwege de expertise in natuurlijke oplossingen schakelde de combinatie voor een tweetal<br />

koppelprojecten Van Aalsburg in.<br />

Tekst Susan Peek<br />

Beeld Van Aalsburg<br />

“Wij werken bij dit project aan de kwelderuitbreiding en een instroomvoorziening<br />

in het getijdegebied Marnewaard voor een natuurlijke overgang<br />

tussen de dijk en het wad”, zegt Dick van Aalsburg.<br />

RIJZENDAMMEN VOOR KWELDERONTWIKKELING<br />

Langs de dijk bij de Westpolder komt een kwelderuitbreiding van zo’n 22<br />

hectare. Van Aalsburg plaatste recentelijk rijzendammen in het buitendijkse<br />

kweldergebied. “Deze rijzendammen, opgebouwd uit palen met vulhout,<br />

vormen een natuurlijke buffer: ze breken de golven en beschermen de dijken.<br />

Tevens wordt de biodiversiteit bevorderd: kwelders zijn idealen leefgebieden<br />

voor diverse soorten dieren en planten. Daarnaast helpen rijzendammen<br />

de zeespiegelstijging opvangen en verbeteren ze de algengroei.”<br />

Samen onderweg naar<br />

een duurzame toekomst<br />

Gecertificeerd & gepatenteerd<br />

SPECIALISTISCH MATERIEEL<br />

“Werken in een getijdegebied is uitdagend”, zegt Dick. “Naast eb en vloed<br />

heb je te maken met een lage draagkracht van de bodem. Daarom hebben<br />

wij specialistisch materieel ingezet, waaronder onze moeraskraan die speciaal<br />

ontworpen is voor drassige terreinen zoals langs de Waddenkust. Zo konden<br />

we de dammen op een veilige, efficiënte en milieuvriendelijke manier plaatsen.”<br />

Dick vertelt dat Van Aalsburg zelfs een drijvende schaftkeet heeft ontwikkeld<br />

zodat de harde werkers bij hoog water droog kunnen lunchen.<br />

Familiebedrijf<br />

Zelfvoorzienend<br />

INSTROOMVOORZIENING GETIJDEGEBIED<br />

Naast de aanleg van de rijzendammen zal Van Aalsburg ook het onderhoud<br />

ervan verzorgen. “En in 2025 start de aanleg van de instroomvoorziening<br />

in het getijdegebied, die een natuurlijke overgang tussen de<br />

Waddenzee en het getijdengebied creëert. De betere balans tussen zoet<br />

en zout water is essentieel voor de flora en fauna in dit gebied.”<br />

Eigen kwekerij<br />

Eigen voorraad<br />

Met hun jarenlange ervaring en innovatieve aanpak, draagt Van Aalsburg<br />

bij aan dit natuurcompensatieproject dat de Nederlandse kustlijn niet alleen<br />

veiliger, maar ook ecologisch rijker maakt. ●<br />

VAN AALSBURG 0418 581 229<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 165


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

CIRCULAIR STAAL IN<br />

PRIMAIRE WATERKERING<br />

De aanleg van getijdengebied Marnewaard is één van de drie ecologische koppelprojecten<br />

binnen de dijkversterking Lauwersmeerdijk - Vierhuizergat, waarbij een getijdenduiker<br />

wordt gerealiseerd dwars door de primaire waterkering. Wat het project helemaal uniek<br />

maakt, is dat de getijdenduiker wordt gebouwd in een bouwkuip met gordingen en stempels<br />

van gebruikt staal. Een primeur! Met dank aan een nauwe samenwerking tussen Heijmans<br />

Funderingstechnieken en Lommers Welding Service.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Maurits Peerbolte<br />

Inmiddels is de bouwkuip opgeleverd en is<br />

Combinatie Waddenkwartier gestart met de bouw<br />

van de getijdenduiker.<br />

166 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

De dijkdoorgang wordt gevormd door een getijdenduiker<br />

en die wordt op zijn beurt weer gebouwd<br />

in een tijdelijke bouwkuipconstructie van<br />

100 meter lang bij 12,6 meter breed. “In het voortraject<br />

hadden we het idee geopperd om de gordingconstructies<br />

en stempelramen te realiseren<br />

met staal dat al eens eerder is ingezet en bij ons in<br />

opslag lag”, zegt Roy Kerkhof van Heijmans. “Staal<br />

kun je echter niet zomaar hergebruiken als je strikt<br />

kijkt naar de normen die zijn opgelegd. En al helemaal<br />

niet als onderdeel van een primaire kering,<br />

waarvoor gevolgklasse CC3 geldt en waarbij de<br />

staaleigenschappen bekend moeten zijn. Samen<br />

met Lommers zijn we<br />

een onderzoekstraject<br />

gestart om te bekijken<br />

of we het gebruikte<br />

staal konden opwaarderen<br />

en inzetten voor<br />

de bouwkuip in de primaire<br />

waterkering. Bij<br />

Lommers hebben ze<br />

niet alleen kennis van<br />

zaken, maar ze durven<br />

ook te innoveren.”<br />

UITGEBREID ONDERZOEK<br />

Nieuw staal wordt geleverd met een certificaat<br />

dat onder meer de technische eigenschappen<br />

beschrijft. “Bij gebruikt staal zijn die gegevens<br />

soms niet meer voorhanden, buiten het feit dat<br />

het staal van alles al heeft meegemaakt”, zegt<br />

Raymond Brand, lascoördinator van Lommers<br />

Welding Service. “Vanuit de nieuwste versie van<br />

de NTA is het sinds 2023 mogelijk om gebruikt<br />

staal onder deze zware normering toe te passen,<br />

vermits de opdrachtgever het toestaat én wordt<br />

aangetoond dat het gebruikte staal voldoet aan<br />

de eisen en dus in feite gelijkwaardig is aan nieuw<br />

staal. Het gebruikte staal van Heijmans hebben<br />

we allereerst aan een visuele inspectie onderworpen,<br />

waaruit een eerste selectie is gemaakt.<br />

Vervolgens is de staalkwaliteit en de lasbaarheid<br />

beproefd via non-destructief en destructief onderzoek.<br />

De mechanische eigenschappen zijn<br />

door een extern laboratorium geverifieerd voor<br />

een 2e-lijnskeuring. Al die informatie hebben we<br />

verwerkt in een document dat vergelijkbaar is aan<br />

het oorspronkelijke certificaat, waarmee we aantonen<br />

dat het donorstaal voldoet aan de eisen.”<br />

“Van de 200 ton aan benodigd staal<br />

voor de gordingen en stempels,<br />

is ruim 90% ingevuld met gebruikt staal”<br />

EXECUTIEKLASSE 3<br />

Van de 200 ton aan benodigd staal voor de gordingen<br />

en stempels, is ruim 90% ingevuld met<br />

gebruikt staal. De overige 10% is nieuw staal,<br />

aangezien dit deel is afgekeurd tijdens kwaliteitsinspecties<br />

en daarom met nieuw staal is aangevuld.<br />

Lommers heeft op locatie ook al het laswerk<br />

verzorgd onder executieklasse 3, inclusief<br />

de onderliggende lasdocumentatie. Inmiddels<br />

is de bouwkuip opgeleverd en is Combinatie<br />

Waddenkwartier gestart met de bouw van de<br />

getijdenduiker. Over een jaar wordt de bouwkuip<br />

weer gedemonteerd. Al het staal is zodanig<br />

gemonteerd en genummerd dat het traceerbaar<br />

voor dit project, maar ook voor een circulaire inzet<br />

in een vervolgproject. Het is één van de eerste<br />

projecten waarin gebruikt staal op deze schaal en<br />

onder deze zware normering succesvol wordt opgewaardeerd<br />

voor een circulaire inzet.<br />

INNOVEREN<br />

Dit project is typerend voor de uitgebreide<br />

dienstverlening die Lommers Welding Service<br />

dient. “We werken veel aan projecten zowel<br />

op locatie als in de werkplaats waar een executieklasse<br />

volgens de<br />

NEN-EN 1090 en/of<br />

de ROK van toepassing<br />

is. We denken<br />

graag mee in het voortraject<br />

om projecten<br />

duurzaam aan te vliegen,<br />

en durven daarbij<br />

te innoveren, ook<br />

al het misschien niet<br />

de makkelijkste weg”,<br />

zegt Gerda Lommers.<br />

“De komende jaren staat de infrasector voor een<br />

enorme vervangings- en renovatieopgave. We<br />

denken integraal mee met onze klanten, zodat<br />

we gezamenlijk tot een robuust ontwerp komen<br />

met een maakbaar ontwerp voor uitvoering. Zo<br />

weten we door ‘slimme’ uitvoeringsmethodieken<br />

binnen planning, projecteisen en budget te<br />

blijven. Dat is echt uniek voor een staal-technisch<br />

bedrijf. Ons bedrijf en alle medewerkers laten<br />

we voortdurend doorontwikkelen zodat we alle<br />

V&R-opgaves en toekomstige werkzaamheden<br />

succesvol aan kunnen gaan.” ●<br />

Dit project is typerend voor de uitgebreide dienstverlening die Lommers<br />

Welding Service dient.<br />

Het is één van de eerste projecten waarin gebruikt staal op deze schaal en onder<br />

deze zware normering succesvol wordt opgewaardeerd voor een circulaire inzet.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 167


De verbinding<br />

tussen project<br />

en omgeving<br />

Wij zijn een adviesbureau voor alles wat je<br />

buiten ziet. Wij verbinden mens en techniek,<br />

versterken projecten en projectteams en maken<br />

bouwen mogelijk. Wij adviseren, maken plannen,<br />

ontwerpen en leveren ingenieursdiensten.<br />

We zijn breed inzetbaar; van idee tot oplevering.<br />

Van visie en ontwerp tot contract en realisatie.<br />

Voor planvorming, ingenieursdiensten en<br />

communicatie & omgevingsmanagement.<br />

Binnen de disciplines infra, civiel, groen, bouw<br />

en techniek.<br />

Versterkt en verbindt<br />

info@syntera.nl<br />

www.syntera.nl<br />

<strong>05</strong>97-76 00 30<br />

M. J. van Olmstraat 54<br />

9672 AE winschoten<br />

Postbus 58<br />

9670 AB winschoten


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Het gebied is zo uitgestrekt dat je het niet vierkant kunt dichtzetten met hekken.<br />

Syntera verzorgt op het project het omgevingsmanagement van A tot Z.<br />

De versterkingsoperatie is niet alleen geografisch uitgestrekt, maar heeft ook<br />

een enorme verscheidenheid aan stakeholders met allemaal eigen belangen.<br />

170 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Het versterken van de<br />

Lauwersmeerdijk heeft behoorlijk<br />

wat impact op de omgeving.<br />

EEN BRUG SLAAN TUSSEN<br />

PROJECT EN OMGEVING<br />

Het versterken van de Lauwersmeerdijk heeft vanzelfsprekend al behoorlijk wat impact op de<br />

omgeving. Tel daarbij op alle koppelprojecten die meeliften met de versterkingsopgave en je kunt<br />

je voorstellen dat een goede afstemming (lees: optimaal omgevingsmanagement) geen overbodige<br />

luxe is. Laat dat maar aan de experts van Syntera over. Het advies- en ingenieursbureau slaat een<br />

brug tussen project en omgeving, en doet dat op een geheel eigen manier.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Ficant<br />

Syntera is een bekende relatie van de combinanten<br />

in Combinatie Waddenkwartier, een samenwerkingsverband<br />

tussen Heijmans en GMB<br />

Civiel. “In de bouwteamfase was opdrachtgever<br />

waterschap Noorderzijlvest in de lead voor het<br />

omgevingsmanagement, maar dat stokje zou<br />

logischerwijs tijdens de uitvoeringsfase worden<br />

overgedragen aan de combinatie”, zegt<br />

Tim Meijer, directeur van Syntera. “Omdat de<br />

combinatie dat zelf niet kon organiseren, zijn ze<br />

extern gaan kijken. Wij vinden het heerlijk om<br />

mens en techniek te verbinden. Dat hebben<br />

we gepresenteerd aan de combinatie, waarbij<br />

we een visiestuk hebben geschreven met een<br />

plan van aanpak van hoe wij het omgevingsmanagement<br />

zouden invullen. Zo’n gedetailleerde<br />

voorbereiding werd weliswaar niet uitgevraagd,<br />

maar toch hebben we dat heel bewust gedaan.<br />

En met succes, want zowel de opdrachtgever als<br />

de combinatie waren het er unaniem over eens<br />

dat wij het moesten gaan doen.”<br />

POSITIEVE REACTIES<br />

Syntera verzorgt op het project het omgevingsmanagement<br />

van A tot Z. "Van zowel<br />

hoog-over op strategisch niveau, uiteraard in<br />

samenwerking met het waterschap, tot de coordinatie<br />

buiten”, legt Tim uit. “Dat doen we<br />

met een team van vier personen, waarvan twee<br />

omgevingsmanagers, Meike Doornbos en ondergetekende,<br />

en twee gebiedscoördinatoren:<br />

Marlene van der Linde en Erik Meijer. De gebiedscoördinatoren<br />

zorgen voor de connectie<br />

met de mensen buiten, voorbijgangers en bedrijven.<br />

Op die manier slaan we een brug tussen<br />

project en omgeving, en dat werkt super<br />

goed. Doordat we buiten zichtbaar zijn voor<br />

alle partijen, ervaren we een hele meewerkende<br />

houding. We krijgen heel veel positieve reacties,<br />

en daar doen we het voor.”<br />

NIET MOEILIJK, WEL UITDAGEND<br />

De versterkingsoperatie is niet alleen geografisch<br />

uitgestrekt, maar heeft door de diverse<br />

koppelkansen ook een enorme verscheidenheid<br />

aan stakeholders met allemaal eigen belangen.<br />

Tim: “Als projectteam moet je daar<br />

tussendoor laveren en iedereen tevreden houden.<br />

Komt nog bij dat het een gebied is waar<br />

veel toeristen komen die allemaal te gast zijn<br />

in de omgeving en vrijheden nemen die er<br />

soms niet zijn. Het gebied is zo uitgestrekt dat<br />

je het niet vierkant kunt dichtzetten met hekken,<br />

al wordt dat bij sommige deelgebieden<br />

wel gedaan vanwege de veiligheid. Maar als<br />

mensen dan geen bedrijvigheid zien, is het<br />

juist van belang om te blijven communiceren.<br />

Wij zorgen ervoor dat al die communicatie op<br />

orde is, waarbij we kaders creëren waarbinnen<br />

veilig gewerkt kan worden, maar waarbij ook<br />

de omgeving gebruik kan maken van de omgeving<br />

die hun dierbaar is, om te werken, oefenen<br />

en recreëren. Dat maakt het niet moeilijk,<br />

maar soms wel uitdagend in een gebied op de<br />

grens van land en water.”<br />

MENS EN TECHNIEK<br />

De manier waarop Syntera hier op de<br />

Lauwersmeerdijk het omgevingsmanagement<br />

invult, dat doen ze al meer dan tien jaar. Het<br />

bedrijf bestaat sinds 2010. “We zijn al bijna vijftien<br />

jaar onderweg. Ik ben ooit begonnen, omdat<br />

ik merkte dat ik techniek leuk vind, maar de<br />

mens nog veel leuker”, zegt Tim. “Een gemiddelde<br />

techneut is volledig ingezoomd op de<br />

techniek. De truc is echter om uit te zoomen<br />

en om je heen te kijken. Wij zijn in staat om<br />

technische zaken te vertalen naar begrijpelijke<br />

taal voor niet-techneuten, en ice versa. We<br />

verzorgen zowel het omgevingsmanagement,<br />

maar ook participatieprojecten en burgerinitiatieven<br />

waarbij we de vertaling maken van<br />

een niet-technisch idee naar een technisch<br />

ontwerp. Binnen Syntera werken net zoveel<br />

niet-techneuten als techneuten. Samen verbinden<br />

ze mens en techniek. Dat is uniek.<br />

Heel veel bureaus zitten op de inhoud, wij<br />

hebben verstand van de inhoud, maar weten<br />

het ook begrijpelijk te verpakken voor mensen<br />

die geen verstand hebben van de inhoud. Bij<br />

ons staat de mens altijd op de eerste plaats.<br />

En die aanpak werpt zijn vruchten af, ook hier<br />

op de Lauwersmeerdijk.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />

171


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Door het unieke hol- en dolsysteem is de stabiliteit geborgd, en kan het pakket zelfs meebewegen met het profiel van de dijk.<br />

SCHARNIEREND<br />

‘GROEN’ BETONDEKEN<br />

Het scharnierend betondeken van Verkalit-blokken op de Lauwersmeerdijk tussen de Peasumer<br />

Lannen en de Cleveringsluizen (provincie Friesland) krijgt een vervolg in Groningen op het<br />

project dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. Want ook waterschap Noorderzijlvest<br />

kiest voor dit inventieve concept dat zijn meerwaarde in Duitsland al vele decennia bewijst.<br />

Door het unieke hol- en dolsysteem is de stabiliteit geborgd, en kan het pakket zelfs<br />

meebewegen met het profiel van de dijk. De natuur vindt bovendien zijn weg tussen de<br />

blokken, zodat uiteindelijk een mooie groene dijk ontstaat.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld LBN Betonproducten<br />

In tegenstelling tot de gebruikelijke dijkbekleding<br />

met betonzuilen, is Verkalit juist géén<br />

zuil maar een interlock-systeem, zegt Hans<br />

Kamminga van LBN Betonproducten. “En dat<br />

laatste is juist de kracht van Verkalit.” Hij verduidelijkt<br />

een en ander met een voorbeeld. “Bij<br />

een normale betonzuil van welke fabrikant dan<br />

ook, wordt de stabiliteit gerealiseerd door split<br />

tussen de blokken in. Bij een storm bestaat de<br />

kans dat het split uitspoelt. Daarmee komt de<br />

stabiliteit van de dijk in gevaar. Na elke storm<br />

moet de dijkbekleding dus gecontroleerd worden<br />

en eventueel aangevuld met split. Met<br />

Verkalit heb je dit probleem niet, omdat de stabiliteit<br />

wordt verkregen door het hol- en dolsysteem<br />

dat in elkaar grijpt. De stabiliteit is te allen<br />

tijde gewaarborgd, en een inspectie na elke<br />

storm is dus niet meer nodig.”<br />

WATERWET<br />

De Verkalit-blokken worden weliswaar in<br />

Duitsland al ruim dertig jaar toegepast als<br />

dijkbekleding, voor Nederlandse begrippen<br />

is het relatief nieuw. Of ja nieuw, LBN<br />

Betonproducten heeft het concept jaren geleden<br />

al gepromoot op de Nederlandse markt.<br />

“Het product is vervolgens uitvoerig getest<br />

en beproefd, onder meer in de Deltagoot<br />

172 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />

Omdat de blokken in elkaar grijpen ontstaat een scharnierend betondeken<br />

dat meebeweegt met het profiel van de dijk.<br />

In totaal wordt de Lauwersmeerdijk bekleed met circa 80.000 m 2 aan Verkalitblokken.<br />

bij Deltares in Delft”, zegt Hans. “Ook heeft<br />

het de Steentoets doorlopen, zoals voorgeschreven<br />

in de Waterwet. Vervolgens is een<br />

proefproject gerealiseerd in Kreyl aan het<br />

IJsselmeer van 2.000 m 2 , en sinds 2019 wordt<br />

het toegepast op grote schaal, waaronder eerder<br />

al in Friesland en nu dus ook in Groningen<br />

op de Lauwersmeerdijk. Niet in de laatste<br />

plaats vanwege de goede ervaringen van de<br />

bouwcombinatie met het product. De blokken<br />

worden geproduceerd uit gerecycled beton in<br />

Burgum in Friesland. De transportafstanden<br />

zijn dus minimaal.”<br />

HOGER SOORTELIJK GEWICHT<br />

In totaal wordt de Lauwersmeerdijk bekleed<br />

met circa 80.000 m 2 aan Verkalit-blokken.<br />

“Elke blokje (30x30x30 cm) weegt 65 kilo-<br />

gram”, volgens Hans. “Omdat is gekozen<br />

voor een dek van 30 centimeter hebben we<br />

het soortelijk gewicht van het beton moeten<br />

verhogen naar 2.650 kg/m 3 . De blokken worden<br />

machinaal aangebracht door de firma<br />

Boot G.W.W., en die is daar zeer behendig in.<br />

Ze hebben een eigen klem ontwikkeld waarmee<br />

ze in één beweging 2 m 2 dichtleggen.<br />

Zodoende halen ze een productie van maar<br />

liefst 1.000 m 2 per dag met één kraan. Dat is<br />

echt een prestatie van formaat. Met andere<br />

systemen haal je dat bij lange na niet. Omdat<br />

de blokken in elkaar grijpen ontstaat een<br />

scharnierend betondeken dat meebeweegt<br />

met het profiel van de dijk. Het compenseert<br />

daarmee onvermijdelijke zwakke plekken in<br />

de opbouw van de dijk, en maakt beschadigingen<br />

perfect zichtbaar.”<br />

Op een klein gedeelte aan de kop van de dijk<br />

zijn de Verkalit-blokken in wisselende hoogtes<br />

van 20 en 35 centimeter toegepast. “Hier<br />

wordt de golf in een hoek gedreven en bestaat<br />

de kans dat deze te hoog oploopt. Met<br />

het rasterprofiel zorgen we ervoor dat golven<br />

extra worden geremd”, legt Hans uit. LBN<br />

Betonproducten produceert de blokken in<br />

hoogtes van 15 tot 40 centimeter. “Ze worden<br />

uiteraard onder KOMO-certificaat geleverd en<br />

de dooi- en zoutproeven wijzen uit dat ze uitermate<br />

geschikt zijn voor zoutwatertoepassingen.<br />

Het mooie tot slot is dat de natuur ruimte<br />

heeft zich te ontwikkelen tussen de blokken.<br />

Op de delen die reeds gelegd zijn, zie je een<br />

groene gloed ontstaan. Op enige afstand lijkt<br />

het straks dus een natuurlijke, groene dijk, die<br />

echter wel bestand is tegen hevige storm.” ●<br />

LBN Betonproducten produceert de Verkalit-blokken in hoogtes van 15 tot 40 centimeter.<br />

De natuur krijgt ruimte om zich te ontwikkelen.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 173


Het Verkalit ® interlock systeem<br />

voor dijk- en taludbescherming<br />

Toepassingsgebieden van het Verkalit ® interlock systeem in één oogopslag<br />

DIJKBESCHERMING<br />

TALUDBESCHERMING<br />

VERKALIT ® -ZETSTEEN<br />

begroeibaar/berijdbaar<br />

VERKALIT ® -AQUA<br />

begroeibaar/berijdbaar<br />

VERKALIT ® -<br />

PROMENADESTEEN<br />

smalle voeg/berijdbaar<br />

VERKALIT ® -<br />

EINDELEMENTEN<br />

VERKALIT ® -GOR<br />

VERKALIT ® -TRAPPEN<br />

berijdbaar 1)


askACO<br />

De planten- en boombak<br />

die zichzelf terugverdient<br />

ACO Climate<br />

De ACO ClimateBoxx is de eerste gepatenteerde zelfregulerende<br />

vrij staande planten- en boombak! Hij verdient zichzelf terug doordat<br />

deze zelf de bodemvochtigheid meet, interpreteert en een<br />

irrigatiesysteem activeert via cloud-techniek. Al deze informatie is<br />

zichtbaar op telefoon, tablet of computer. Met deze besparingen<br />

verdien je in ongeveer vier jaar je investering terug en wordt iedere<br />

boom die je in de ACO ClimateBoxx plant een geldboom.<br />

www.aco.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

MEER DAN ALLEEN EEN<br />

WATERVEILIGHEIDSOPGAVE<br />

De kans op wateroverlast en watertekort in de noordelijke provincies wordt groter nu het<br />

klimaat sneller verandert. Zo ook in het Groningse vissersdorp Zoutkamp. Waterschap<br />

Noorderzijlvest hanteert een bijzondere aanpak en is het project aangevlogen zonder concreet<br />

plan. Niet alleen alle inwoners, stakeholders, gemeente Het Hogeland en provincie Groningen<br />

werden betrokken, maar ook de markt werd uitgedaagd om samen de waterveiligheid te<br />

verhogen én tegelijk een impuls te geven aan de leefbaarheid, verkeersveiligheid en het<br />

toerisme in Zoutkamp en omgeving.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Waterschap Noorderzijlvest<br />

Naar aanleiding van de studie 'Droge Voeten<br />

2<strong>05</strong>0' had waterschap Noorderzijlvest een<br />

opgave in Zoutkamp om de capaciteit van<br />

het gemaal te vergroten naar 1.600 m 3 per<br />

minuut en om de regionale kering dwars<br />

door het dorp te versterken. “Eerder maakten<br />

overheden dan plannen en die werden<br />

in het dorp gepresenteerd met de mededeling<br />

‘dit is goed voor u en zo gaan we het<br />

doen’,” begint Mark Pietersen, projectmanager<br />

bij Waterschap Noorderzijlvest. “In<br />

Zoutkamp hebben we gemeend het anders<br />

aan te pakken. We wisten dat we een grote<br />

waterveiligheidsopgave hadden, en hebben<br />

toen, gezien de impact, nadrukkelijk het dorp<br />

gevraagd om met ons mee te denken. Maak<br />

samen met ons een plan. En zo zijn we in 2018<br />

de boer opgegaan.”<br />

VLEUGELS<br />

Van het een komt het ander. Dat gold ook bij<br />

de planontwikkeling voor Zoutkamp. “Gezien<br />

de impact van het project, hebben we aanvullende<br />

wensen en ideeën geïnventariseerd<br />

om te bekijken of we ook een maatschappelijke<br />

meerwaarde konden creëren met het project”,<br />

zegt Eddi Ottens, omgevingsmanager<br />

bij Waterschap Noorderzijlvest. “Daardoor<br />

Strukton is in mei 2023 gestart<br />

met de uitvoering buiten.<br />

176 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

In Zoutkamp en omgeving wordt niet alleen de waterveiligheid verhoogd, maar wordt tegelijk een impuls<br />

gegeven aan de leefbaarheid, verkeersveiligheid en het toerisme.<br />

“De kans op wateroverlast en watertekort<br />

in de noordelijke provincies wordt groter<br />

nu het klimaat sneller verandert”<br />

ontstaat nóg meer draagvlak, zo weten we<br />

uit ervaring bij een eerder dijkversterkingsproject<br />

tussen Eemshaven en Delfzijl, en<br />

kun je mogelijk extra koppelkansen benutten.”<br />

In de verkenningsfase hebben we daar<br />

veel tijd aan besteed, zegt Mark. “Daaruit<br />

zijn koppelkansen voortgekomen die onder<br />

meer de cultuurhistorie bewaken, maar ook<br />

de recreatie en het toerisme versterken. Het<br />

project werd opeens veel breder ingestoken<br />

dan alleen de waterveiligheidsopgave. Het<br />

resultaat daarvan was dat er externe financieringsstromen<br />

op gang kwamen, dat gedeputeerden<br />

en dagelijkse bestuursleden<br />

erachter gingen staan. En ja, dan krijgt het<br />

project écht vleugels.” Nieuwe Waterwerken<br />

Zoutkamp wordt dan ook mede gefinancierd<br />

door het Nationaal Programma Groningen,<br />

het Waddenfonds, de Erfgoed Deal en de<br />

Commissie Bodemdaling.<br />

2-FASEN CONTRACT<br />

In de verkenningsfase heeft het waterschap<br />

veel gebruik gemaakt van ingenieursbureaus.<br />

Om tot een gedegen en weloverwogen<br />

ontwerp te komen, werd besloten om<br />

de markt al vroegtijdig bij het project te<br />

betrekken en niet te wachten tot het bestek<br />

klaar was. ¢<br />

In oktober 2025 moet volgens planning de hele<br />

ruwbouw en het grootste deel van de afbouw van<br />

het gemaal en de sluis klaar zijn.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 177


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Gelijktijdig voert Strukton ook nog vijf koppelkansen uit voor de gemeente.<br />

Mark: “Zodoende hebben we een 2-fasen contract<br />

op de markt gezet. Daar hebben twee uitvoerende<br />

partijen op ingeschreven en zijn we<br />

vervolgens met Strukton in zee gegaan voor<br />

de eerste fase. De opdracht was om te komen<br />

tot een maakbaar en verrassingsvrij Definitief<br />

Ontwerp (DO).” Dat werd in december 2022<br />

definitief, waarna het Algemeen bestuur van<br />

waterschap Noorderzijlvest in februari 2023<br />

heeft ingestemd met het uitvoeringskrediet<br />

voor het hele project.” Marcel Kampman,<br />

projectmanager bij Strukton: “Uiteindelijk<br />

zijn we tot een ontwerp gekomen waarbij we<br />

een nieuw gemaal bouwen met de beoogde<br />

capaciteit van 1.600 m 3 per minuut naast de<br />

monumentale Hunsingosluis uit 1859. Ook de<br />

sluis wordt aangepakt. We gaan deze restaureren<br />

en ombouwen naar een schutsluis, zodat<br />

scheepvaart mogelijk blijft, ook als het gemaal<br />

in bedrijf is. Dat is nu niet het geval.”<br />

HOOFDROL VOOR<br />

VOORMALIGE ZEEDIJK<br />

Om de overlast in het dorp zoveel mogelijk te<br />

beperken, is ervoor gekozen om niet de regionale<br />

kering dwars door het dorp op te hogen,<br />

maar is een alternatief bedacht waarin voor<br />

de voormalige zeedijk een hoofdrol is weggelegd.<br />

Zoutkamp lag vroeger namelijk aan zee.<br />

Toen in 1953 als gevolg van de watersnoodramp<br />

de Lauwerszee in 1969 werd afgedamd<br />

transformeerde het tot een meer. Sindsdien<br />

heeft de Hunsingosluis in de voormalige zeedijk<br />

geen zeekerende functie meer. “We hebben<br />

nu dus de keuze gemaakt om het hele<br />

pakket op te schuiven naar de zeedijk, inclusief<br />

de bouw van een nieuw gemaal en de restauratie<br />

en ombouw van de tot Rijksmonument<br />

gekroonde Hunsingosluis uit 1859 tot schutsluis”,<br />

zegt Eddi. “Met name dat laatste is een<br />

behoorlijke uitdaging. Samen met Strukton, de<br />

verantwoordelijke overheidsinstanties en een<br />

restauratiearchitect hebben we al in het DOtraject<br />

een expertteam opgericht om het ontwerp<br />

zo goed mogelijk af te stemmen.” Mark<br />

vult aan: “Normaliter dien je het DO in bij de<br />

omgevingsvergunning en wordt daarna pas het<br />

ontwerp getoetst. Die tijd hadden we hier niet.<br />

Vandaar dat we ervoor gekozen hebben om het<br />

parallel te laten lopen. Een hele nieuwe manier<br />

van werken voor alle betrokkenen, maar het<br />

heeft hier uiteindelijk heel goed uitgepakt.”<br />

TIJDELIJKE BYPASS<br />

Door de prettige samenwerking tussen het<br />

waterschap en Strukton in de bouwteamfase<br />

werd ook het realisatiecontract gegund aan<br />

Strukton. “We zijn vervolgens in mei 2023 gestart<br />

met het realiseren van een bouwput van<br />

100 bij 20 meter voor de onderbouw van het<br />

gemaal. Daarin zijn 407 combipalen met een<br />

prefab kern en groutomhulling aangebracht”,<br />

zegt Marcel. “Vervolgens is de kuip tot circa<br />

8,5 meter diep ontgraven en hebben we een<br />

onderwaterbetonvloer gestort van 1 meter dik.<br />

De kuip is leeggepompt en sindsdien fantastisch<br />

mooi droog.” Inmiddels is de constructieve<br />

vloer gestort en zijn ook buiten- en tussenwanden<br />

van de drie stroomkokers gereed. “De<br />

ruwbouw van het gemaal is sinds september dit<br />

jaar helemaal afgerond. Nu beginnen we langzaam<br />

aan de restauratie van de Hunsingosluis”,<br />

zegt Marcel. “Het Hunsingokanaal is inmiddels<br />

volledig afgedamd met een bouwput.<br />

Het oude gemaal H.D. Louwes moet het water<br />

aankomend winterseizoen nog wel naar<br />

het Lauwersmeer kunnen verpompen en dat<br />

gebeurt via een bypass door de stroomkokers<br />

van het nieuwe gemaal. Zodoende hebben we<br />

geen tijdelijke pompinstallatie nodig.”<br />

VEEL DRAAGVLAK<br />

Het draagvlak bij de dorpsbewoners en andere<br />

stakeholders is buitengewoon goed, merkt<br />

Eddi die wekelijks op het project aanwezig is.<br />

“Weliswaar verloopt de bouwcommunicatie<br />

via de aannemer, maar ook wij als waterschap<br />

178 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Het draagvlak bij de dorpsbewoners en andere stakeholders is buitengewoon goed.<br />

nemen onze verantwoordelijkheid en zijn zichtbaar<br />

aanwezig”, zegt hij. “Als er wat is, weten<br />

we elkaar te vinden. We hebben ook regelmatig<br />

afstemming onderling en iedere vrijdag is er<br />

een inloopochtend in het informatiecentrum.<br />

Mensen die vragen hebben kunnen hier vrijblijvend<br />

binnenlopen. Natuurlijk is er hinder,<br />

maar doordat afspraken worden nagekomen,<br />

vooral bij stremmingen, is er gewoon heel<br />

veel vertrouwen vanuit de omgeving. En het is<br />

onze taak om dat te behouden.” Op de vraag<br />

of deze bijzondere maatwerkaanpak voor herhaling<br />

vatbaar is, antwoordt Mark: “Het is een<br />

mooie aanpak, dat zeker, en die past bij zo’n<br />

grote ingreep in een dorp. Maar we moeten<br />

ook dijkvakken van 9 kilometer gaan versterken,<br />

daar past een andere aanpak bij.”<br />

Om de overlast in het dorp zoveel mogelijk te beperken, is ervoor gekozen om niet de regionale kering<br />

dwars door het dorp op te hogen, maar is een alternatief bedacht waarin voor de voormalige zeedijk een<br />

hoofdrol is weggelegd.<br />

In oktober 2025 moet volgens planning de<br />

hele ruwbouw en het grootste deel van de<br />

afbouw van het gemaal en de sluis klaar<br />

zijn. Daarna volgt een periode van inregelen<br />

en afstemmen van de systemen. In maart<br />

2026 volgt dan de definitieve oplevering.<br />

Gelijktijdig voert Strukton ook nog vijf koppelkansen<br />

uit voor de gemeente. Een bewuste<br />

keuze volgens Marcel, zodat het voor de<br />

omgeving heel zichtbaar is dat er één partij<br />

aan het werk is en ze bij vragen zich ook bij<br />

één loket kunnen melden. Behalve de waterveiligheid<br />

wordt ook de verkeersveiligheid<br />

verbeterd, de toeristische en recreatieve mogelijkheden<br />

rond het Lauwersmeer uitgebreid<br />

en de vaarrecreatie richting het Hogeland en<br />

stad Groningen versterkt. Mark tot besluit:<br />

“Na oplevering dagen we de markt opnieuw<br />

uit om het oude gemaal H.D. Louwes op een<br />

duurzame, verantwoorde en innovatieve manier<br />

te ontmantelen.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 179


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

In het Groningse dorp Zoutkamp werkt Strukton aan een bijzondere opdracht: de provincie Groningen en het cultureel erfgoed beschermen tegen hoogwater.<br />

INTEGRAAL PROJECT MET<br />

OOG VOOR JONG TALENT<br />

In het Groningse dorp Zoutkamp werkt Strukton aan een bijzondere opdracht: de provincie<br />

Groningen en het cultureel erfgoed beschermen tegen hoogwater. Een integrale opdracht met<br />

heel veel stakeholders, raakvlakken en koppelkansen, en die bovendien technisch uitdagend is.<br />

Ondanks de vele complexiteiten biedt Strukton ook jong talent de kans om zich te ontwikkelen<br />

op dit project. En niet zonder succes, zo mogen we inmiddels voorzichtig concluderen. Een<br />

gesprek met de twee jonge werkvoorbereiders Simone van den Hoven en Bas Klingenberg, en<br />

de ervaren projectleider Dennis Bettenbroek over de highlights van dit integrale project.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Strukton<br />

Gezien de complexiteit van het project Nieuwe<br />

Waterwerken Zoutkamp heeft waterschap<br />

Noorderzijlvest al in een vroeg stadium het<br />

besluit genomen om nadrukkelijk de markt te<br />

betrekken bij het ontwerp. “Twee partijen waren<br />

in de race om het VO dat op hoofdlijnen<br />

was opgesteld door een ingenieursbureau naar<br />

een DO te brengen”, begint Dennis. “Ons plan<br />

werd als beste gewaardeerd, waarna ons de<br />

eerste fase werd gegund: het opstellen van het<br />

DO samen met het waterschap in een bouwteamconstructie.<br />

De tweede fase behelst het<br />

opstellen van het UO en de daadwerkelijke<br />

realisatie ervan volgens een meer traditioneel<br />

UAV-gc contract. Door de prettige samenwerking<br />

in de bouwteamfase heeft het waterschap<br />

ons ook het realisatiecontract gegund, in februari<br />

2023 om precies te zijn. En sinds mei 2023<br />

zijn we buiten met de uitvoering bezig.”<br />

HOOFDPIJNDOSSIER<br />

Nieuwe Waterwerken Zoutkamp omvat voor<br />

Strukton onder meer de bouw van een nieuw gemaal<br />

met een capaciteit van 1.600 m 3 per minuut,<br />

180 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

V.l.n.r.: Bas Klingenberg, Simone van den Hoven en Dennis Bettenbroek.<br />

De Hunsingosluis wordt gerenoveerd en omgebouwd tot schutsluis.<br />

de renovatie en ombouw van de Hunsingosluis<br />

tot schutsluis en het aanbrengen van ruim 700<br />

meter aan damwand/oeverbescherming tussen<br />

het oude en nieuwe gemaal. “Met name de lokale<br />

grondgesteldheid bestaande uit een combinatie<br />

van zwellende Groningse potklei en extreem<br />

harde zandlagen staat in de aannemerswereld<br />

bekend als een hoofdpijndossier”, zegt Dennis.<br />

“Dat is ook de reden dat we praktische kennis<br />

hebben ingehuurd van onder meer Nepocon en<br />

Hakkers om hier de juiste verdiepingsslag aan te<br />

geven om alles rond- en recht te rekenen.” Ook<br />

Bas kan dat beamen en vult aan: “De grondgesteldheid<br />

gaf vooral uitdagingen bij de fundering<br />

van het nieuwe deel van de schutsluis. Hier is ruim<br />

driekwart jaar aan engineering aan voorafgegaan.<br />

Uiteindelijk is gekozen voor een fundering<br />

op circa 200 stuks zelfborende ankerpalen die ‘as<br />

we speak’ worden aangebracht.”<br />

VELE STAKEHOLDERS<br />

De grondgesteldheid was niet zozeer de uitdaging<br />

voor de nieuwe oeverbescherming, aangezien<br />

de planken niet zo diep reiken, echter wel de<br />

hoeveelheid stakeholders. De oeverbescherming<br />

grenst grotendeels aan percelen van bewoners.<br />

Een deelproject waar Simone zich volledig op<br />

stort. “De nieuwe damwand wordt voor de oude<br />

beschoeiing gezet, vervolgens wordt de oude<br />

beschoeiing uitgenomen en het perceel weer<br />

aangevuld”, legt ze uit. “Gezien de stakeholders<br />

en de vele kabels en leidingen in de ondergrond<br />

een complexe klus, maar dat maakt het voor mij<br />

juist extra leerzaam.” Simone is als werkvoorbereider<br />

ook betrokken bij de renovatie en ombouw<br />

van de monumentale Hunsingosluis uit 1859.<br />

“Het complex wordt met zorg gerestaureerd en<br />

omgebouwd tot schutsluis. Vooral in het voortraject<br />

is veel afstemming geweest met onder<br />

andere monumentenzorg, de Rijksdienst voor<br />

Cultureel Erfgoed en een restauratiearchitect.”<br />

OPEN EN VEILIGE CULTUUR<br />

Nieuwe Waterwerken Zoutkamp is voor Simone<br />

het eerste project na haar afstuderen. “Best bijzonder<br />

als je dan direct op zo’n integraal project<br />

wordt ingezet waar heel veel disciplines samenkomen”,<br />

zegt ze. “Het project heeft alles te bieden<br />

waar ik op een later moment in mijn carrière<br />

vast ook nog uit kan putten. Ik heb in een kort<br />

tijdsbestek al zo ontzettend veel dingen gezien.<br />

Er heerst bovendien een hele open en veilige<br />

cultuur. De lijntjes zijn kort. Je stapt zo bij de directeur<br />

binnen.” Dennis kan dat beamen en zegt:<br />

“Ze is feitelijk voor de leeuwen gegooid, maar<br />

heeft er zich bijzonder goed doorheen geslagen.<br />

Dat zegt ook wat over haar kwaliteiten. En over de<br />

manier waarop Strukton omgaat met jonge mensen.<br />

Ze hebben dat heel goed begrepen.” Ook<br />

Bas kan die aanpak wel waarderen. “Strukton<br />

geeft ons vertrouwen en een stukje waardering.<br />

Ook de saamhorigheid geeft houvast. We krijgen<br />

de kans om de vele facetten van het bedrijf te<br />

ontdekken, zodat we uiteindelijk de juiste keuze<br />

kunnen maken. Dat maakt het bedrijf heel interessant<br />

om voor te werken.”<br />

Strukton heeft bij Nieuwe Waterwerken Zoutkamp<br />

heel veel expertise ingebracht en meegenomen<br />

in het DO. “Het is achteraf een goede keuze<br />

geweest van het waterschap om de markt al zo<br />

vroeg bij het project te betrekken”, zegt Dennis.<br />

“Anders hadden we nu niet zover gestaan als waar<br />

we nu staan. Bouwen geeft altijd overlast, maar ik<br />

heb toch het idee dat het dorp blij is met ons.” In<br />

oktober 2025 moet volgens planning de hele ruwbouw<br />

en het grootste deel van de afbouw van het<br />

gemaal, de sluis en de oeverbescherming klaar<br />

zijn. Daarna volgt een periode van inregelen en<br />

afstemmen van de systemen. In maart 2026 volgt<br />

dan de definitieve oplevering. ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 181


Welkom in de wereld van<br />

Strukton Infra Specials!<br />

Strukton Infra Specials doet prachtige infraprojecten!<br />

Complexe puzzels in rail-civiel, tunnels en waterbouw<br />

met vele disciplines. Zo bouwden we het eerste<br />

energieneutrale treinstation van Nederland, Delft<br />

Campus, en zijn we aan het werk op het monumentale<br />

Amsterdam Centraal Station. In Zoutkamp bouwen we een<br />

nieuw gemaal en renoveren we een monumentale sluis.<br />

Met partners verzinnen we slimme duurzame oplossingen,<br />

zoals het circulaire viaduct, om infrastructurele<br />

kunstwerken langer te behouden. We kunnen jouw hulp<br />

bij al deze mooie uitdagingen goed gebruiken!<br />

Hoe maak jij het?<br />

We kijken naar je uit als nieuwe collega! In een open en<br />

informele sfeer motiveren we elkaar om het beste uit onszelf<br />

te halen voor onze klanten. Collega’s staan voor elkaar klaar<br />

en dat maakt van ons een hechte organisatie waar met veel<br />

toewijding en werkplezier gewerkt wordt.<br />

Jij maakt het<br />

Als werkvoorbereider ben je verantwoordelijk voor de<br />

voorbereiding, bewaking en bijsturing van onze projecten. Ook<br />

het coördineren van onderaannemers en leveranciers behoort<br />

tot jouw takenpakket. Intern en extern ben je de spil in het<br />

bouwproces. We vinden jouw persoonlijke en professionele<br />

ontwikkeling belangrijk, daarom bieden we je diverse<br />

opleidingen en cursussen.<br />

Jij gaat het maken als werkvoorbereider!<br />

We zoeken werkvoorbereiders met een afgeronde<br />

hbo-opleiding in de civiele techniek of technische<br />

bedrijfskunde. Enige ervaring als werkvoorbereider<br />

of projectcoördinator is gewenst, evenals kennis van<br />

administratieve processen en contractvormen als UAV-GC.<br />

Ben jij een teamspeler die van afwisseling houdt, met het<br />

enthousiasme om nieuwe dingen te leren? Heb je goede<br />

communicatieve en onderhandelingsvaardigheden? In deze<br />

functie is het ook belangrijk dat je zelfstandig kunt werken<br />

en dat je proactief en actiegericht bent. Zo draag je direct bij<br />

aan oplossingen voor bijzondere uitdagingen.<br />

Kom jij bij Strukton bouwen aan de toekomst? Samen<br />

creëren we een positieve impact op de wereld om ons<br />

heen. Wat maak jij morgen?<br />

Wil je meer weten?<br />

Contactpersoon is Sebastiaan Houtgraaf, telefoon<br />

06-25441564, e-mail sebastiaan.houtgraaf@strukton.com.<br />

StruktonInfraSpecials<br />

Strukton_Group<br />

StruktonInfraSpecials<br />

werkenbijstrukton.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Bouwen naast een rijksmonument is altijd uitdagend en al helemaal als deze is gefundeerd op een ‘bijzondere’ ondergrond.<br />

Unihorn heeft op de sluis, aan<br />

weerszijden van de kolkwanden, een<br />

tachymeter geplaatst die zichzelf 24/7 op<br />

vaste punten inmeten in de omgeving.<br />

MONITOREN VAN<br />

MONUMENTALE HUNSINGOSLUIS<br />

Bouwen naast een rijksmonument is altijd uitdagend en al helemaal als deze is gefundeerd op een<br />

‘bijzondere’ ondergrond. Reden voor Strukton om de Hunsingosluis uit 1859 extra in de gaten te houden<br />

bij de bouw van het nieuwe gemaal dat onderdeel is van het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp.<br />

Unihorn, onderdeel van Strukton, werd ingeschakeld voor uitgebreide monitoringswerkzaamheden.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Unihorn<br />

“De Hunsingosluis is een monumentaal object, opgebouwd met metselwerk<br />

op houten palen met kespen en gefundeerd op de eerste zandlaag”,<br />

legt Remo Hofland van Unihorn uit. “Onder die zandlaag zit een laag oude<br />

potklei, die de eigenschap heeft te gaan opzwellen bij het wegnemen van<br />

de bovenbelasting. Dat zou kunnen leiden tot deformatie en zelfs een rotatie<br />

in alle richtingen van de oude sluis. Daardoor zou de instabiliteit van<br />

de sluis tijdens de werkzaamheden in gevaar kunnen komen. Om dat te<br />

voorkomen, en in geval van ‘nood’ tijdig beheersmaatregelen te kunnen<br />

treffen, is monitoring tijdens de uitvoering noodzakelijk.”<br />

voor analyses. Tot slot zijn we heel actief op het gebied van geodata en<br />

monitoring, zoals hier in Zoutkamp. In de Hunsingosluis hebben we overigens<br />

in een eerder stadium ook scheurwijdtemetingen uitgevoerd om<br />

mogelijke veranderingen in bestaande scheuren te monitoren.” ●<br />

TACHY- EN TRILLINGSMETERS<br />

Unihorn heeft zodoende boven op de sluis, aan weerszijden van de kolkwanden,<br />

een tachymeter geplaatst die zichzelf 24/7 op vaste punten inmeten in<br />

de omgeving. “Die data worden verzameld, zodat een mogelijke deformatie<br />

van de kolkwanden vroegtijdig kan worden gesignaleerd. Op het moment<br />

dat de grenswaarde dreigt te worden bereikt, gaan alle alarmbellen<br />

af en wordt de uitvoering stilgelegd om beheersmaatregelen te treffen. Dat<br />

was hier gelukkig niet aan de orde”, zegt Remo die vertelt dat de tachymeters<br />

inmiddels zijn verwijderd omdat de uitvoering in een volgende fase is<br />

beland en geen invloed meer heeft op mogelijke deformatie van de oude<br />

sluis. Wel zijn er nog automatische trillingsmeters van Unihorn op het project<br />

aanwezig. “Verder blijven we de sluis periodiek nog handmatig bewaken.”<br />

Unihorn is een zelfstandig onderzoeks-, advies- en ontwerpbureau en<br />

gespecialiseerd in de niche van verhardingsonderzoeken voor wegen,<br />

conditioneringsonderzoeken en asset management. “We maken ook<br />

3D-ontwerpen voor de openbare ruimte, wegen en dijken, doen milieukundig<br />

onderzoek en hebben een eigen geaccrediteerd laboratorium<br />

“De Hunsingosluis werd extra in<br />

de gaten gehouden bij de bouw<br />

van het nieuwe gemaal”<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 183<br />

Naamloos-3 1 29-10-<strong>2024</strong> 09:46


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

VAKBEKWAME<br />

BETONTIMMERLIEDEN<br />

MAKEN HET VERSCHIL<br />

Bij menig civiel project is behoefte aan de kennis, expertise en inzet van vakbekwame<br />

betontimmerlieden. En die worden steeds schaarser. Niet bij Employ. De detacheerder beschikt over<br />

een groot team aan bedreven betontimmerlieden die op projecten door heel Nederland worden<br />

ingezet én gehuisvest volgens de SNF-normen. Ook Strukton maakt dankbaar gebruik van een team<br />

van gemiddeld acht tot twaalf vaklui van Employ bij het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Employ<br />

Strukton is al vele jaren bekend met de werkwijze<br />

en de mensen van Employ. “We werken<br />

al meer dan vijftien jaar uiterst succes-<br />

vol samen”, zegt Oleg Grooten, operationeel<br />

directeur/mede-eigenaar bij Employ. “We<br />

kennen elkaar door en door, en de (hoofd)uitvoerders<br />

van Strukton kennen inmiddels ook<br />

veel van onze mensen. We werken weliswaar<br />

met buitenlandse vakkrachten, maar zorgen<br />

er altijd voor dat we op een project een voorman<br />

stationeren die Nederlands spreekt of<br />

goed Engels of Duits. En in dit geval ook bekend<br />

is met en bij de mensen van Strukton<br />

op dit project.”<br />

ARBEIDSMIGRANTEN<br />

Ondanks een jarenlange relatie en bekende<br />

gezichten over en weer heeft Employ zich aan<br />

het begin van het project wel moeten presenteren<br />

bij het waterschap Noorderzijlvest. “En<br />

dat is eigenlijk ook heel logisch”, vindt Oleg.<br />

“Ze waren benieuwd naar hoe wij met arbeidsmigranten<br />

omgaan en hoe onder andere de<br />

verloning, huisvesting en het naleven van de<br />

bouw-cao is geborgd. Dat hebben we met alle<br />

liefde en plezier toegelicht, en dat juich ik alleen<br />

maar toe. Het is goed dat er ook voor dit<br />

onderwerp aandacht is. Het helpt het waterschap<br />

bovendien ook weer op andere fronten.<br />

Mochten hierover vragen worden gesteld vanuit<br />

de omgeving, kunnen ze die zelf beantwoorden.<br />

Onze mensen zijn immers gehuisvest nabij<br />

het project in de dorpen Zuidhorn en Usquert,<br />

en doen daar ook ’s avonds hun boodschappen<br />

en maken gebruik van lokale voorzieningen.”<br />

Employ is door heel Nederland actief.<br />

ZELFSTANDIGE PLOEG<br />

Employ beschikt over het SNF-keurmerk.<br />

“Dit betekent dat onze huisvesting voldoet<br />

184 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

aan strenge eisen op het gebied van basisvoorzieningen,<br />

veiligheid, beheer, toezicht<br />

en juridische en administratieve voorwaarden.<br />

Wij verstrekken ook de benodigde<br />

werkkleding, gereedschap en persoonlijke<br />

beschermingsmiddelen, zodat onze medewerkers<br />

goed voorbereid aan de slag kunnen”,<br />

legt Oleg uit. “In Zoutkamp zijn onze<br />

mensen vanaf de start van het project betrokken.<br />

We werken hier met een vaste, zeer<br />

zelfstandige ploeg. Ze verstaan hun vak, en<br />

dankzij de Poolse afkomst van onze voorman<br />

is hij ook als geen ander in staat om optimaal<br />

te communiceren met de ijzervlechters.<br />

Een win-win. Het is dan ook knap wat<br />

ze daar samen met Strukton vanaf januari<br />

hebben neergezet.”<br />

Employ is door heel Nederland actief. “Behalve<br />

in Zoutkamp hebben we op dit moment betontimmerlieden<br />

gestationeerd bij onder meer de<br />

bouw van de Zoutdam bij Zeesluis IJmuiden en<br />

op de Zuidas in Amsterdam. Verder hebben<br />

we net de werkzaamheden aan de zelfsluitende<br />

waterkering bij Steyl in Limburg afgerond<br />

en zijn we nog actief op kleinere projecten in<br />

Groningen, Friesland, Overijssel, Brabant en<br />

Zeeland. Onze vakbekwame betontimmerlieden<br />

maken door heel Nederland het verschil”,<br />

zegt Oleg tot besluit. ●<br />

Employ beschikt over een groot team aan<br />

bedreven betontimmerlieden die op projecten<br />

door heel Nederland worden ingezet.<br />

“Bij menig civiel project is behoefte aan de<br />

kennis, expertise en inzet van vakbekwame<br />

betontimmerlieden”<br />

Marius<br />

Oleg<br />

Aschwin<br />

Uitzenden | Detacheren | Werven & Selecteren | Industrieweg 1, Hoogeveen | Employ.nl<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 185


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp toont de veelzijdigheid aan van Oosterhof Holman.<br />

Familiebedrijf toont veelzijdigheid<br />

RESTAURATIE HUNSINGOSLUIS<br />

IS PUUR AMBACHT<br />

Om het Groningse dorp Zoutkamp in ieder geval tot 2<strong>05</strong>0 te beschermen tegen hoogwater<br />

wordt onder meer gebouwd aan een nieuw gemaal en ondergaat de monumentale<br />

Hunsingosluis uit 1859 een transformatie van voormalige zeesluis naar een schutsluis.<br />

Koninklijke Oosterhof Holman neemt de volledige restauratie van het monumentale deel op<br />

zich, maar de scope reikt nog veel verder. Zo vervaardigt het 112 jaar jonge familiebedrijf in<br />

eigen huis de nieuwe houten sluisdeuren en stalen remmingwerken, en heeft zelfs de complete<br />

bouwplaats verduurzaamd met zusterbedrijf Elize Energie.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Oosterhof Holman<br />

Oosterhof Holman werkt in Zoutkamp in opdracht<br />

van Strukton. Beide bedrijven hebben een<br />

lange geschiedenis met elkaar. “We vullen elkaar<br />

goed aan”, zegt Taeke Visser, bedrijfsdirecteur bij<br />

Oosterhof Holman Beton- en Waterbouw. “Zo<br />

hebben we voor waterschap Noorderzijlvest eerder<br />

al de ‘aanpak 17 bruggen’ succesvol uitgevoerd,<br />

waarbij we intensief met Strukton hebben<br />

samengewerkt in een bouwteam. Ook de Blauwe<br />

Loper, de langste fietsbrug van Europa, is een<br />

voorbeeld van een recente succesvolle samenwerking.<br />

Bij Nieuwe Waterwerken Zoutkamp fungeren<br />

we weliswaar op papier als onderaannemer,<br />

maar ook hier trekken we meer als partners<br />

op. In eerste instantie hebben we tijdens de tender<br />

capaciteit geleverd en oplossingen aangedragen<br />

die bijdroegen aan de winnende inschrijving.<br />

Van daaruit is ook de intentie uitgesproken<br />

om samen verder te gaan in de uitvoering voor<br />

wat betreft de restauratie van de Hunsingosluis.”<br />

RESPECT VOOR HET MONUMENT<br />

De monumentale Hunsingosluis wordt in de nieuwe<br />

situatie onderdeel van de nieuwe schutsluis.<br />

186 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Het streven van de monumentale restauratie is om de gerestaureerde sluis zo oud mogelijk te laten lijken.<br />

“Strukton neemt de nieuwbouw voor rekening, wij<br />

verzorgen de restauratie van de bestaande sluis”,<br />

vervolgt Taeke. “Dat is ook echt het specialisme<br />

van Oosterhof Holman: restaureren met respect<br />

voor het monument. Desondanks ligt er ook een<br />

behoorlijke sloopopgave omdat de aandrijfpunten<br />

van de nieuwe deuren in de sluiswand geïntegreerd<br />

worden.” Ook Jan Sluiter, projectleider bij<br />

Oosterhof Holman Beton- en Waterbouw, kan dat<br />

beamen en vult aan: “De sluis heeft bovendien<br />

best wel wat achterstallig onderhoud. Veel metselwerk<br />

is in slechte staat. Aan ons straks de taak<br />

om het punt aan te geven ‘tot hier en niet verder’,<br />

uiteraard in overleg met de restauratiearchitect.<br />

Maar dat wordt pas duidelijk als we met de uitvoering<br />

zijn gestart, in februari 2025. Ook de kwaliteit<br />

van het metselwerk onder de natuursteen<br />

dekplaten laat zich nu nog niet goed inschatten.”<br />

Het worden nog drukke maanden in de sluis, zegt<br />

Taeke met een lach. “Want het moet allemaal in<br />

één seizoen gebeuren.”<br />

“We hebben ontzettend veel disciplines<br />

binnen ons bedrijf en maken dankbaar<br />

gebruik van elkaars expertises”<br />

MORTELS VOLGENS OUD RECEPT<br />

Voor de ingrijpende restauratieopgave van de<br />

Hunsingosluis werkt Oosterhof Holman samen<br />

met een aantal vaste partners. Jan: “Voor het<br />

metselwerk maken we gebruik van de expertise<br />

van Siegersma en het natuursteenherstel wordt<br />

uitgevoerd door Meesters In. ¢<br />

Veel metselwerk is in slechte staat.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 187


Uw totaaloplosser<br />

voor vele civiele<br />

vraagstukken<br />

De ambitie van Koninklijke Oosterhof Holman stopt niet<br />

simpelweg bij het aanleggen van infrastructuren. We denken<br />

aan het grote geheel, dat is waar we onderdeel van zijn. De<br />

ambitie om een beter leefklimaat te creëren. Voor nu en in de<br />

toekomst. We dagen onszelf, onze medewerkers en partners<br />

uit om met vakmanschap en vindingrijkheid tot duurzame<br />

oplossingen te komen. En we deinzen niet weg voor complexe<br />

vragen van onze klanten.<br />

Onze veelzijdigheid maakt dat wij<br />

onze klant van A tot Z kunnen ontzorgen;<br />

Koninklijke Oosterhof Holman de totaaloplosser!<br />

Verduurzaam<br />

uw bouwplaats,<br />

bedrijventerreinen en<br />

(bedrijfs)gebouwen<br />

met Elize Energie<br />

Elize Energie, dochteronderneming<br />

van Koninklijke Oosterhof Holman,<br />

installeert de duurzame installatie<br />

waar u naar op zoek bent. Vakkundig<br />

en met eigen gecertificeerd personeel.<br />

Maatschappelijk verantwoord ondernemen<br />

speelt vaak een belangrijke rol,<br />

bij zowel kleine als grote bedrijven.<br />

Wij helpen u graag verder!<br />

Beton- en waterbouw Kabels en leidingen Groen Infra<br />

Milieutechniek Duurzame energie Advies en ontwerp<br />

Zonnepanelen Warmtepompen<br />

Duurzame keet Laadpalen<br />

Aquathermie<br />

Samen verbeteren we het leefklimaat van morgen.


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

In deze samenstelling hebben we recent een<br />

soortgelijk project uitgevoerd, waarbij het<br />

monumentale sluizencomplex Aduarderzijlen<br />

helemaal is gerenoveerd. We werken hier in<br />

Zoutkamp straks met mortels volgens oud recept.<br />

Het is puur ambacht. De mortel trekt langzaam<br />

aan, wat betekent dat je niet de snelheden<br />

van tegenwoordig kunt halen. Bovendien<br />

ben je ook afhankelijk van het weer. Te koud of<br />

te nat is funest. Het luistert dus heel nauw. We<br />

gaan de sluis ook niet helemaal schoon stralen,<br />

het streven van de monumentale restauratie is<br />

om de gerestaureerde sluis zo oud mogelijk<br />

te laten lijken, zodat het contrast tussen het<br />

bestaande en nieuwe gedeelte dat Strukton<br />

bouwt duidelijk zichtbaar is.”<br />

NIEUWE SLUISDEUREN<br />

In eerste instantie hebben de experts van<br />

Oosterhof Holman ook nog gekeken of ze de<br />

oude houten sluisdeuren konden redden, maar<br />

die bleken in een te slechte staat. “De deuren<br />

zijn uitgenomen en uitvoerig geïnspecteerd op<br />

onze locatie in Harlingen. Hier zijn ze definitief<br />

afgekeurd”, zegt Taeke. “Momenteel zijn we<br />

bezig met de bouw van een drie stel nieuwe<br />

houten deuren, van 9,60 meter hoog bij 5 meter<br />

breed. Het oude staalwerk op de sluisdeuren<br />

krijgt wel een tweede leven. Zo worden de<br />

kaapstaanders voor de handbediening bij ons<br />

in de staalwerkplaats gerestaureerd en krijgen<br />

een ‘ceremoniële functie’ op de nieuwe deuren,<br />

aangezien de nieuwe sluisdeuren elektromechanisch<br />

worden bediend. Het is de bedoeling<br />

zoveel mogelijk oude elementen te<br />

behouden, mits het technisch mogelijk is en de<br />

veiligheid niet in het geding komt. Ook de remmingwerken<br />

zitten in onze scope, al betreft dit<br />

geen restauratiewerk. We bereiden ze volledig<br />

in onze werkplaats voor, en monteren ze vóór<br />

de nieuwe sluis tegen de buispalen die we met<br />

eigen schepen aanbrengen.”<br />

In eerste instantie hebben de experts van<br />

Oosterhof Holman ook nog gekeken of ze de oude<br />

houten sluisdeuren konden redden, maar die<br />

bleken in een te slechte staat.<br />

DUURZAAM DENKEN<br />

Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp<br />

toont de veelzijdigheid aan van Oosterhof<br />

Holman. “We hebben ontzettend veel disciplines<br />

binnen ons bedrijf en maken dankbaar<br />

gebruik van elkaars expertises”, zegt Taeke.<br />

Zelfs het verduurzamen van de bouwplaats<br />

kun je aan de experts van Oosterhof Holman<br />

overlaten. Ze hebben er zo’n twaalf jaar geleden<br />

een zusterbedrijf voor opgericht. “We<br />

verduurzamen vanuit een intrinsieke motivatie,<br />

maar wel op een realistische en werkbare<br />

manier zodat het kans van slagen heeft”, zegt<br />

Aletta Zwart, business unit manager bij Elize<br />

Energie. “Dat doen we zowel voor ons moederbedrijf,<br />

maar ook voor derden. Bij Nieuwe<br />

Waterwerken Zoutkamp hebben we in opdracht<br />

van Strukton zonnepanelen geplaatst<br />

en de laadinfrastructuur voorzien.” En over<br />

duurzaamheid en circulaire inzet gesproken,<br />

Oosterhof Holman probeert waar mogelijk<br />

werk met werk te maken. “In Zoutkamp<br />

worden koppelkansen benut, waarbij wij opdracht<br />

hebben gekregen voor de bouw van<br />

twee houten steigers. Voor de fundatie maken<br />

we gebruik van zestig meerpalen die vrijkomen<br />

uit een project van ons in Alkmaar”,<br />

legt Taeke uit. “We garanderen dezelfde levensduur<br />

als van de inzet van nieuwe palen.”<br />

V.l.n.r.: Aletta Zwart, Taeke Visser en Jan Sluiter.<br />

Er komen dus drukke tijden aan voor<br />

Oosterhof Holman in Zoutkamp. “We starten<br />

in februari volgend jaar en acht maanden later<br />

moet alles opgeleverd zijn.” Het familiebedrijf<br />

is overigens geen onbekende in deze regio.<br />

“Met de gemeente Het Hogeland hebben we<br />

een meerjaren onderhoudscontract voor het<br />

onderhoud aan wegen, civiele objecten en de<br />

waterketen. Een beste klus, want het is qua<br />

oppervlakte de op één na grootste gemeente<br />

van Nederland.” ●<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 189


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

GEMAAL ZOUTKAMP OOK<br />

‘NATUUR-INCLUSIEF’<br />

Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp met al zijn koppelkansen verhoogt niet alleen de<br />

waterveiligheid, maar kan ook een barrière vormen voor de passeerbaarheid van allerlei dieren.<br />

Dit is echter niet het geval bij dit complex; het nieuwe sluis- en gemalencomplex is namelijk ook<br />

natuur-inclusief. Met dank aan de expertise van Waardenburg Ecology, die het ontwerpteam<br />

advies heeft gegeven met betrekking tot de vis- en otterpasseerbaarheid, en de aanleg van een<br />

kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Waardenburg Ecology<br />

Het nieuwe sluis- en gemalencomplex wordt<br />

een nogal stenig complex, begint Jan Erik van<br />

der Heide, ecoloog bij Waardenburg Ecology.<br />

“Om het natuur-inclusief te maken, worden de<br />

nodige ingrepen gedaan. Zo is de eis van het<br />

waterschap Noorderzijlvest dat het complex het<br />

hele jaar door vispasseerbaar is, dient er een<br />

geschikte otterpassage aangelegd te worden,<br />

evenals een kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />

Gezien de aard van het complex een<br />

redelijk ingewikkelde puzzel. Wij hebben een<br />

advies neergelegd, waarbij op een praktische<br />

manier invulling wordt gegeven aan de ecologische<br />

vereisten, zonder onnodig hoge kosten te<br />

maken. Het typeert onze werkwijze.”<br />

Waardenburg Ecology doet momenteel nog aanvullend onderzoek doet naar marterachtigen op het project.<br />

VISPASSAGE<br />

Waardenburg Ecology is het grootste onafhankelijke,<br />

ecologische onderzoeks- en adviesbureau<br />

van Nederland met meer dan 150 specialisten,<br />

verdeeld over locaties in Culemborg,<br />

Haren (Groningen) en Nijmegen. “Intern hebben<br />

we met meerdere divisies samengewerkt<br />

om invulling te geven aan de passeerbaarheid<br />

voor de verschillende soorten”, zegt Jan Erik.<br />

“Het waterschap eist dat het complex het hele<br />

jaar door voor 100% vispasseerbaar moet zijn.<br />

Vooral de laatste 10% maakte het complex. Om<br />

dat mogelijk te maken, dienen de sluisdeuren<br />

van de schutsluis zoveel mogelijk open te<br />

staan. In die situatie is er geen belemmering<br />

voor vissen om te migreren. Voor de situatie<br />

waarin de deuren gesloten zijn, worden twee<br />

voorzieningen aangebracht die migratie van de<br />

gewenste doelsoorten mogelijk maakt. En dat<br />

zijn visvriendelijke pompen én een vispassage<br />

van het type Stork FishTrack Vispassage 3.0.<br />

190 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

Verder wordt aanbevolen om wanneer het gemaal<br />

op halve kracht draait eerst de pomp aan<br />

te zetten die het verst van de vispassage ligt.”<br />

OTTERPASSAGE<br />

De otterpassage was volgens Jan Erik al ten<br />

dele uitgewerkt in het voorlopig ontwerp. “Wij<br />

hebben het ontwerp concreet gemaakt en de<br />

exacte detaillering en maatvoering verzorgd<br />

om ervoor te zorgen dat er straks ook daadwerkelijk<br />

otters doorheen trekken. De passage<br />

combineert een loopplank door het gemaal<br />

heen die overgaat in een faunabuis. Ook hebben<br />

we advies gegeven over de hele inrichting<br />

van het terrein rondom de passage, de hellingshoek<br />

en de afrastering. Daarnaast hebben we<br />

advies uitgebracht over de kraamverblijfplaats<br />

voor de watervleermuis. We hebben daartoe<br />

een landelijk expert bijgeschakeld om te bekijken<br />

hoe we een en ander het beste konden<br />

vormgeven. Intern hebben we nagenoeg alle<br />

kennis omtrent ecologie in huis, maar in zeer<br />

specifieke vraagstukken adviseren we graag de<br />

topdeskundige in hun vakgebied, om zo gezamenlijk<br />

tot het beste advies te komen. Daaruit<br />

Waardenburg Ecology heeft het ontwerpteam advies gegeven met betrekking tot de vis- en<br />

otterpasseerbaarheid, en de aanleg van een kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />

zijn drie mogelijkheden gedestilleerd, waarbij<br />

we de voor- en nadelen hebben omschreven<br />

en onze voorkeur hebben uitgesproken. Dat<br />

advies heeft Strukton overgenomen.”<br />

Inmiddels is Strukton volop bezig met de uitvoering.<br />

“Tijdens het broedseizoen staan we standby<br />

om bij onverwachte zaken snel te schakelen<br />

met het bevoegd gezag en beheersmaatregelen<br />

te treffen. Ook dat is de toegevoegde waarde<br />

van het in een vroeg stadium bijschakelen<br />

van een ecologisch bureau”, benadrukt Jan Erik<br />

die verder opmerkt dat Waardenburg Ecology<br />

ook het ecologisch werkprotocol heeft opgesteld<br />

en momenteel nog aanvullend onderzoek<br />

doet naar marterachtigen op het project. ●<br />

Ecologisch onderzoek,<br />

advies en ontwerp<br />

Al sinds onze oprichting in 1979 onderzoeken wij<br />

objectief en met wetenschappelijke basis alles wat<br />

vliegt, rent, zwemt en bloeit.<br />

Kijk voor wat we voor jouw project kunnen<br />

betekenen op: waardenburg.eco<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 191


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

EÉN VAN DE GROOTSTE VISVRIENDELIJKE<br />

ONDERWATERPOMPEN TER WERELD<br />

Onderdeel van het omvangrijke project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp is de bouw van een<br />

nieuw gemaal, dat straks grotendeels onder water verdwijnt. Waterschap Noorderzijlvest en<br />

Strukton hebben bewust gekozen voor gemaalpompen van Stork Pompen, die vanwege de<br />

opbouw en geavanceerde pompafdichting een hoge kwaliteit en lange levensduur garanderen.<br />

Deze pompen behoren tot de grootste visvriendelijke onderwaterpompen ter wereld.<br />

Tekst Roel van Gils<br />

Beeld Stork Pompen<br />

We werken al heel lang samen met waterschap<br />

Noorderzijlvest, zegt Geert Hoeflaak van Stork<br />

Pompen. “Zo hebben we tussen 2018 en 2021<br />

twee gemalen omgebouwd, de capaciteit uitgebreid<br />

en de opvoerhoogte vergroot. Verder<br />

zijn we bezig met de elektrificatie van boezemgemaal<br />

De Drie Delfzijlen, en lopen er<br />

nog tweede andere kleinere projecten met<br />

het waterschap. Op het moment dat het nieu-<br />

we gemaal in Zoutkamp op de markt kwam,<br />

hebben we ons direct gemeld. Er zijn eigenlijk<br />

maar twee pompleveranciers in Nederland<br />

die een dergelijk project kunnen aanvliegen.<br />

We hebben allebei een presentatie gegeven,<br />

waarin wij de onderscheidende factoren van<br />

onze pompen hebben benoemd. Zowel het<br />

waterschap als Strukton waren overtuigd om<br />

met ons in zee te gaan.”<br />

GIETDELEN<br />

Stork maakt bij zijn pompen gebruik van een<br />

ontwerpfilosofie gebaseerd op gietdelen. “Het<br />

pomphuis bestaat dus grotendeels uit één gegoten<br />

deel”, zegt Geert. “Het dempt trillingen<br />

stukken beter en het concept heeft een langere<br />

levensduur. Daarnaast heeft de gekozen Stork<br />

OPH-pomp een geavanceerde pompasafdichting.<br />

Het grootste gevaar van een onderwater-<br />

De behuizing is gebruikt voor het storten van de civiele constructie.<br />

Bij het ontwerp van de pompen is al rekening gehouden met een mogelijk<br />

hogere capaciteit in de toekomst.<br />

192 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />

pomp is dat er water in het pomphuis, en dus<br />

de motor komt. Het hele concept van deze<br />

pomp is juist gericht op het voorkomen van lekkages.<br />

Bovendien zorgt de specifieke opbouw<br />

van de pomp ervoor dat het krachtenspel zo<br />

goed mogelijk in balans blijft, en ook dat komt<br />

de levensduur weer ten goede. Bepaalde aspecten<br />

van de pomp zijn zodanig ontworpen<br />

en afgestemd met het waterschap dat het beheer<br />

en onderhoud zo gunstig mogelijk uitgevoerd<br />

kan worden. We hebben daarover gesprekken<br />

gevoerd met de gemaalbeheerder.”<br />

VISVRIENDELIJK<br />

Het nieuwe gemaal krijgt straks de beschikking<br />

over drie Stork OPH-pompen, elk met<br />

een capaciteit van circa 530 m 3 per minuut.<br />

De pompen zijn niet alleen technisch geavan-<br />

ceerd, maar ook visvriendelijk. “Het design<br />

van de pomphydrauliek met diffuser en waaier<br />

is zodanig ontworpen dat minimaal 95% van<br />

de vissen die door de pomp gaan dat overleven”,<br />

zegt Anne Bosma, projectmanager bij<br />

Stork. Hij voegt eraan toe dat Stork ook het<br />

ontwerp van de additionele vispassage heeft<br />

gemaakt. “We hebben hiervoor onze FishTrack<br />

Vispassage 3.0 geleverd, een beproefd concept<br />

met een ecologisch rendement van circa<br />

100% het hele jaar rond. Een principe dat we<br />

trouwens ook al eerder voor het waterschap<br />

Noorderzijlvest hebben toegepast.”<br />

POMPCURVE<br />

De onderbouw van het gemaal is al bijna gereed.<br />

Stork Pompen heeft de pomphuizen in<br />

een eerder stadium al op locatie geleverd. “De<br />

behuizing is gebruikt voor het storten van de<br />

civiele constructie. Inmiddels zijn ze terug bij<br />

ons in de werkplaats en gaan we de pompen<br />

afbouwen. De bedoeling is dat ze in april 2025<br />

worden geplaatst”, zegt Anne. De pompen zijn<br />

dusdanig groot (11 meter lang en een diameter<br />

van bijna 2 meter) dat ze alleen in het veld getest<br />

kunnen worden. Na het plaatsen worden ze<br />

elektrisch aangesloten en in bedrijf genomen.<br />

“Mits er voldoende water is”, voegt Geert eraan<br />

toe. “We stellen vervolgens de pompcurve op<br />

met daarin verschillende scenario’s, zodat het<br />

waterschap straks op een zo efficiënt en duurzaam<br />

mogelijke manier het water kan verpompen.<br />

Leuk detail, is dat we bij het ontwerp van de<br />

pompen al rekening hebben gehouden met een<br />

mogelijk hogere capaciteit in de toekomst. Het<br />

is een kwestie van de motor uitwisselen.” ●<br />

“Het pomphuis bestaat grotendeels uit één gegoten deel. Het dempt<br />

trillingen stukken beter en het concept heeft een langere levensduur”<br />

Stork maakt bij zijn pompen gebruik van een ontwerpfilosofie gebaseerd op gietdelen.<br />

De pompen zijn dusdanig groot (11 meter lang en een diameter van bijna 2<br />

meter) dat ze alleen in het veld getest kunnen worden.<br />

De Stork OPH-pomp heeft een geavanceerde pompasafdichting.<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 193


DRILL CONTROL 8.0<br />

TOTALE CONTROLE<br />

OVER HORIZONTAAL<br />

GESTUURD BOREN<br />

•<br />

Snel en nauwkeurig boringen (HDD) ontwerpen<br />

•<br />

Geschikt voor Mini-, Midi- en Maxi-boringen<br />

•<br />

Gebruiksvriendelijk, tijd-, fout- en kostenbesparend<br />

•<br />

Voor booraannemers, ingenieursbureaus en leidingbeheerders<br />

www.drillcontrol.com<br />

Drill Control is een product van Arkance Systems<br />

Het Wendelgoor 11, 7604 PJ Almelo | +31(0)88 872 00 00 | www.arkance-systems.nl


GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />

Scan deze QR code met uw<br />

smartphone voor uitgebreide<br />

informatie over de Infrapartners<br />

gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />

4PS<br />

Keplerlaan 4<br />

6716 BS EDE<br />

T +31 318 64 45 00<br />

E marketing@4ps.nl<br />

W www.4ps.nl<br />

ARCELOR MITTAL PROJECTS<br />

BELGIUM<br />

Kompellaan 13 bus 2<br />

3600 GENK<br />

T +32 11 80 08 90<br />

E contact.belgium@arcelormittal.com<br />

W belgium.arcelormittal.com<br />

BOOMROOIERIJ WEIJTMANS<br />

Handelsweg 18<br />

5071 NT UDENHOUT<br />

T +31 13 511 14 83<br />

E info@weijtmans.nl<br />

W www.boomrooierijweijtmans.nl<br />

AANNEMINGSBEDRIJF QUALM BV<br />

Oranjelaan 43<br />

3181 HK ROZENBURG<br />

T +31 181 21 28 22<br />

E info@qualm.org<br />

W www.qualm.org<br />

ARCELOR MITTAL PROJECTS<br />

EUROPE<br />

Postbus 52<br />

4793 ZH FIJNAART<br />

T +31 88 00 83 700<br />

E europe.commercialcomms@arcelormittal.com<br />

W europe.arcelormittal.com<br />

BOSCH BETON<br />

Postbus 173<br />

3770 AD BARNEVELD<br />

T +31 342 44 10 50<br />

E info@boschbeton.nl<br />

W www.boschbeton.nl<br />

ACO BV<br />

Edisonstraat 55<br />

7006 RA DOETINCHEM<br />

T +31 314 36 82 80<br />

E info@aco.nl<br />

W www.aco.nl<br />

ARKANCE SYSTEMS NETHERLANDS<br />

B.V.<br />

Wendelgoor 11<br />

7604 PJ ALMELO<br />

T +31 412 65 44 60<br />

E info@cadaccent.nl<br />

W www.arkance-systems.nl<br />

BUKO INFRASUPPORT<br />

Zwolseweg 15<br />

2994 LB BARENDRECHT<br />

T +31 10 501 54 00<br />

E crediteuren-infra@buko.nl<br />

W www.buko.nl<br />

AHLMANN NEDERLAND BV<br />

Onderwaard 11<br />

5324 JV AMMERZODEN<br />

T +31 73 599 77 55<br />

E info@ahlmann.nl<br />

W www.ahlmann.nl<br />

BETONHUIS<br />

Zaagmolenlaan 20<br />

3447 GS WOERDEN<br />

T +31 348 48 44 74<br />

E info@betonhuis.nl<br />

W www.betonhuis.nl<br />

CROONWOLTER & DROS<br />

Marten Meesweg 25<br />

3068 AV Rotterdam<br />

T +31 88 923 33 44<br />

E info@croonwolterendros.nl<br />

W www.croonwolterendros.nl<br />

CROONWOLTER & DROS B.V.<br />

Postbus 6073<br />

3002 AB ROTTERDAM<br />

T +31 10 448 35 27<br />

E info@croonwolterendros.nl<br />

W www.croonwolterendros.nl<br />

AQUATECH DIVING BV<br />

Slotermeer 8<br />

8502 TM JOURE<br />

T +31 513 48 11 50<br />

E info@aquatech-diving.com<br />

W www.aquatech-diving.com<br />

BONNEVELD AANNEMINGSBEDRIJF<br />

BV<br />

Ampèreweg 4<br />

3752 LR BUNSCHOTEN<br />

T +31 35 528 03 40<br />

E info@bonneveldbv.com<br />

W www.bonneveld.nl<br />

DEMTECH BV<br />

Hendelsweg 4<br />

2382 NG ZOETERWOUDE<br />

T +31 71 581 00 00<br />

E info@demtech.eu<br />

W www.demtech.eu<br />

196 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />

Scan deze QR code met uw<br />

smartphone voor uitgebreide<br />

informatie over de Infrapartners<br />

gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />

DIESEKO GROUP<br />

Lelystraat 49<br />

3364 AH SLIEDRECHT<br />

T +31 184 41 03 33<br />

E info@diesekogroup.com<br />

W www.diesekogroup.com<br />

ESRI NEDERLAND B.V.<br />

Weena 695 (B2-036)<br />

3013 AM ROTTERDAM<br />

T +31 10 217 07 00<br />

E contact@esri.nl<br />

W esri.nl<br />

HOLLANDIA INFRA B.V.<br />

Postbus 12<br />

2920 AA KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />

T +31 180 54 <strong>05</strong> 40<br />

E info@hollandiainfra.nl<br />

W www.hollandiainfra.nl<br />

DISA BELGIE BVBA<br />

Ketelaarstraat 5c<br />

B-2340 BEERSE<br />

T +32 14 61 73 80<br />

E info@disa-international.com<br />

W www.disa-international.com<br />

FUGRO NL LAND B.V<br />

Veurse Achterweg 10<br />

2264 SG LEIDSCHENDAM<br />

T +31 70 311 13 33<br />

E p.mouthaan@fugro.com<br />

W www.fugro.com<br />

ICT NETHERLANDS<br />

Kopenhagen 9<br />

2993 LL BARENDRECHT<br />

T +31 88 908 20 00<br />

E info@ict.nl<br />

W www.ict.eu<br />

DUPORT LUBRICARE B.V.<br />

Archimedesstraat 9<br />

7701 SG DEDEMSVAART<br />

T +31 523 61 98 92<br />

E info@panolin.nl<br />

W www.duportlubricare.nl<br />

GEODIRECT B.V.<br />

Vermogenweg 107<br />

3641 SR MIJDRECHT<br />

T +31 297 76 91 01<br />

E administratie@geodirect.nl<br />

W www.geodirect.nl<br />

INPIEQ<br />

Liberatorstraat 3<br />

4651 SC Steenbergen<br />

T +31 850 81 20 00<br />

E info@inpieq.nl<br />

W www.inpieq.nl<br />

DUTCH PROCESS INNOVATORS<br />

Bloemlaan 2<br />

2132 NP HOOFDDORP<br />

T +31 20 760 80 76<br />

E info@dpi.nu<br />

W www.dpi.nu<br />

HENK VAN TONGEREN<br />

WATER & TECHNIEK BV<br />

Zwaansprengweg 9<br />

7332 BE APELDOORN<br />

T +31 55 368 23 00<br />

E info@henkvantongeren.nl<br />

W www.henkvantongeren.nl<br />

IVECO NLS<br />

Transportstraat 1c<br />

4283 JL GIESSEN<br />

T +31 183 58 34 00<br />

E info@iveconis.nl<br />

W www.iveco.com<br />

DYWIDAG<br />

Veilingweg 2<br />

5301 KM ZALTBOMMEL<br />

T +31 418 57 89 22<br />

E sales.nl@dywidag.com<br />

W www.dywidag.com<br />

HKV<br />

Mercuriusweg 44<br />

4<strong>05</strong>1 CV OCHTEN<br />

T +31 344 64 28 34<br />

E info@hkvochten.nl<br />

W www.hkvochten.nl<br />

JOHN BUNNIK<br />

Rondweg 20 a<br />

3474 KE ZEGVELD<br />

T +31 348 69 14 80<br />

E info@johnbunnik.nl<br />

W www.johnbunnik.nl<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 197


GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />

Scan deze QR code met uw<br />

smartphone voor uitgebreide<br />

informatie over de Infrapartners<br />

gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />

KANDT BV<br />

Postbus 35<br />

2910 AA NIEUWERKERK A/D IJSSEL<br />

T +31 180 63 30 48<br />

E marco@kandtbv.nl<br />

W www.kandtbv.nl<br />

MOBILIS B.V.<br />

Postbus 20175<br />

7302 HD APELDOORN<br />

T +31 55 538 22 22<br />

E info@mobilis.nl<br />

W www.mobilis.nl<br />

RITCHIE BROS.<br />

Bijster 3<br />

4817 HX Breda<br />

T +31 765 242 600<br />

E csg@rbauction.com<br />

W www.rbauction.n<br />

KINGSPAN LIGHT+ AIR<br />

Linie 48<br />

54<strong>05</strong> AN UDEN<br />

T +31 413 33 83 38<br />

E kla.nl.daglicht@kingspan.com<br />

W www.kingspan.com<br />

LATEXFALT<br />

Hoogewaard 183<br />

2396 AP KOUDEKERK AAN DEN RIJN<br />

T +31 71 341 91 08<br />

E info@latexfalt.com<br />

W www.latexfalt.com<br />

NOOTEBOOM TRADING<br />

Werktuigweg 1<br />

3899 AN ZEEWOLDE<br />

T +31 36 523 42 75<br />

E sales@nooteboomtrading.com<br />

W www.nooteboomtrading.com<br />

NOOTEBOOM TRAILERS BV<br />

Postbus 155<br />

6600 AD WIJCHEN<br />

T +31 24 648 88 64<br />

E info@.nooteboom.com<br />

W www.nooteboom.com<br />

ROTOTILT GROUP AB<br />

Allan Jonssons väg 10<br />

SE-92231 VINDELN<br />

T +31 85 071 67 80<br />

E info.nl@rototilt.com<br />

W www.rototilt.nl<br />

SAES INTERNATIONAL<br />

Lozerweg 10<br />

6006 SR WEERT<br />

T +31 495 56 19 29<br />

E info@saes.nl<br />

W www.saes.nl<br />

SGS NEDERLAND BV<br />

Malledijk 18<br />

3208 LD SPIJKENISSE<br />

T +31 88 214 52 80<br />

E info@sgs.com<br />

W www.sgs.nl<br />

LOMMERS WELDING SERVICES BV<br />

Kwadijkerkoogweg 15<br />

1442 LA PURMEREND<br />

T +31 299 47 33 44<br />

E info@lommerswelding.nl<br />

W www.lommerswelding.nl<br />

PILZ NEDERLAND<br />

Havenweg 22<br />

4131 NM VIANEN<br />

T +31 347 32 04 77<br />

E info@pilz.nl<br />

W www.pilz.com<br />

STAAD BV<br />

Doornhoek 3945<br />

5465 TC VEGHEL<br />

T +31 413 72 51 11<br />

E communicatie@staad-groep.nl<br />

W www.staad-groep.nl<br />

MAN TRUCK & BUS BV<br />

Zuiderinslag 14<br />

3833 BP LEUSDEN<br />

T +31 33 285 21 00<br />

E info@man-trucks.nl<br />

W www.man-nederland.nl<br />

RETRO BRIDGE NEDERLAND BV<br />

Bruistensingel 120<br />

5232 AC S-HERTOGENBOSCH<br />

T +31 73 640 87 70<br />

E sales@retrobridge.com<br />

W www.retrobridge.nl<br />

STDS JANTZ<br />

Rontgenstrasse 44<br />

D-57439 ATTENDORN<br />

T +32 478 74 82 60<br />

E info@stds.de<br />

W www.stds.de<br />

198 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl


GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />

Scan deze QR code met uw<br />

smartphone voor uitgebreide<br />

informatie over de Infrapartners<br />

gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />

TBS-SVA GROEP<br />

Kanaaldijk 10<br />

6031 MZ NEDERWEERT<br />

T +31 495 53 48 15<br />

E info@sva.group<br />

W www.tbs-sva.nl<br />

VAN AALSBURG<br />

GRIENDHOUTHANDEL B.V.<br />

Korfgraaf 44<br />

4174 GM HELLOUW<br />

T +31 418 58 12 29<br />

E info@vanaalsburgbv.nl<br />

W www.vanaalsburg.com<br />

VAN MEIJEL<br />

Duit 8<br />

83<strong>05</strong> BB EMMELOORD<br />

T +31 527 61 47 67<br />

E info@vanmeijel.nl<br />

W www.vanmeijel.nl<br />

TERRACON FUNDERINGSTECHNIEK<br />

BV<br />

Westkanaaldijk 2<br />

3542 DA UTRECHT<br />

T +31 183 40 13 11<br />

E info@terracon.nl<br />

W www.terracon.nl<br />

VAN DEN HERIK SLIEDRECHT<br />

Industrieweg 24<br />

3361 HJ SLIEDRECHT<br />

T +31 184 41 28 81<br />

E sliedrecht@herik.nl<br />

W www.herik.nl<br />

VERBOON MAASLAND BV<br />

Molenweg 12<br />

3155 AV MAASLAND<br />

T +31 10 592 20 22<br />

E info@verboonmaasland.nl<br />

W www.verboonmaasland.nl<br />

TOPCON POSITIONING NETHER-<br />

LANDS<br />

De Kronkels 14<br />

3752 LM BUNSCHOTEN-SPAKENBURG<br />

T +31 33 299 29 39<br />

E customerservice.nl@topcon.com<br />

W www.topconpositioning.com<br />

VAN DER JAGT GROEP<br />

Van der Giessenweg 11<br />

2921 LP KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />

T +31 180 51 03 29<br />

E info@vanderjagtgroep.nl<br />

W www.vanderjagtgroep.nl<br />

VOLVO TRUCKS NEDERLAND<br />

Stationsweg 2<br />

4153 RD Beesd<br />

T +31 88 882 30 00<br />

W www.volvotrucks.nl<br />

TRELLEBORG RIDDERKERK BV<br />

Verlengde Kerkweg 15<br />

2985 AZ RIDDERKERK<br />

T +31 180 49 55 55<br />

E bob.rijnders@trelleborg.com<br />

W www.trelleborg.com<br />

VAN HECK GROUP<br />

Ambachtstraat 2<br />

8391 VK NOORDWOLDE<br />

T +31 561 43 17 39<br />

E info@vanheckgroup.com<br />

W www.vanheckgroup.nl<br />

VSE INDUSTRIAL AUTOMATION<br />

Opaalstraat 10<br />

2872 ZR Schoonhoven<br />

T +31 182 38 71 66<br />

E info@vse.nl<br />

W www.vse.nl<br />

URBAN MOBILITY SYSTEMS<br />

Galliërsweg 16-18<br />

5349 AT OSS<br />

T +31 85 130 00 90<br />

E info@urbanmobilitysystems.nl<br />

W www.urbanmobilitysystems.nl<br />

VAN MEEUWEN<br />

Leeuwenveldseweg 5a<br />

1382 LV WEESP<br />

T +31 294 49 44 94<br />

E info@vanmeeuwen.com<br />

W www.vanmeeuwen.com<br />

WATTSUN<br />

Westervoortsedijk 73 CB<br />

6827 AV ARNHEM<br />

T +31 85 200 63 47<br />

E info@wattsun.net<br />

W www.wattsun.net<br />

GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 199


PARTNER WORDEN VAN<br />

GWW-BOUWMAT?<br />

Zowel op de website als in de gedrukte<br />

versie bieden we u de mogelijkheid om<br />

onderdeel uit te maken van het overzicht<br />

met de meest gerenommeerde fabrikanten<br />

en toeleverancieres in de branche.<br />

Zo kunt u onder andere:<br />

• Toegevoegd worden als<br />

partner op de servicepagina’s<br />

van het vaktijdschrift<br />

• Een kosteloze vermelding krijgen in<br />

de geheel vernieuwde bedrijvenindex<br />

op GWW-bouw.nl<br />

• Een gesponsorde positie met persoonlijke<br />

profielpagina op GWW-bouw.nl<br />

verkrijgen<br />

• Uw eigen profielwidget inzetten,<br />

gekoppeld aan de redactionele content,<br />

nieuwsberichten en overige<br />

relevante marketingtools<br />

Ook geïnteresseerd?<br />

• Bel naar +31 495 45 00 95<br />

• Ga naar GWW-bouw.nl/adverteren<br />

• Scan de QR code<br />

SCAN DE<br />

QR CODE<br />

Onze projectmanagers vertellen u graag meer over onze<br />

samenwerkingspakketten<br />

GWW-bouw.nl


Uw partner in<br />

vitale infrastructuur<br />

Procesautomatisering – Digitalisering – Beheer & Onderhoud<br />

WATER INFRA ENERGIE<br />

ict.eu

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!