Transform your PDFs into Flipbooks and boost your revenue!
Leverage SEO-optimized Flipbooks, powerful backlinks, and multimedia content to professionally showcase your products and significantly increase your reach.
Jaargang 14 - <strong>2024</strong><br />
oktober - november<br />
gww-bouw.nl<br />
bouwmat-online.nl<br />
5<br />
Platform over civiele techniek, ondergrondse infra, energie, bouwmaterieel & bouwmachines<br />
PLATFORM OVER CIVIELE TECHNIEK, ONDERGRONDS BOUWEN, ENERGIE, BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES I GWW-BOUW.NL BOUWMAT-ONLINE.NL<br />
5<br />
Maak werk van je<br />
digitale veiligheid<br />
Groningse Lauwersmeerdijk wordt<br />
meest duurzame dijk van Nederland<br />
Nieuwe Waterwerken maken<br />
Zoutkamp erfgoed inclusief<br />
LEAB-asfalt voor Groot<br />
Onderhoud A10
XGT 2x40 V Max<br />
Onovertroffen<br />
slagkracht<br />
op accu<br />
72,8 Joule slagkracht, uiterst lage trillingswaarde<br />
De 2x40 V Max breekhamer, de HM004G, heeft een slagkracht van 72,8 Joule en evenaart<br />
daarbij een elektrische, gesnoerde hamer. Bovendien is hij inclusief twee accu’s bijna net<br />
zo zwaar. De breekhamer heeft een uiterst lage trillingswaarde dankzij AVT. Deze robuuste<br />
breekhamer is uitgerust met AWS voor draadloze communicatie tussen accumachine en<br />
accustofzuiger en is voorzien van een vastzetknop voor continue breekwerkzaamheden.<br />
De HM004G is geschikt voor het breken van bijna alles, maar zeker voor het volledig slopen<br />
van vloeren en het breken in steen, beton en asfalt. Ook kan de machine gebruikt worden<br />
met een stamper om kleine oppervlakken met zand of grind samen te drukken.<br />
HM004GZ01<br />
XGT 2x40 V Max<br />
Breekhamer<br />
Cebrail Palta, Groenen Groep, Veldhoven<br />
makita.nl/xgt
EXTRA DATA AAN<br />
NLCS-OBJECTEN<br />
TOEVOEGEN<br />
NIEUW!<br />
INFRACAD 8<br />
• MEER OVERZICHT MET<br />
ENTITY DATA VIEWER<br />
• INFRACAD NLCS<br />
BIBLIOTHEEK 5.0<br />
• NOG VEEL MEER<br />
NLCS-FUNCTIONALITEIT<br />
WWW.INFRACAD.NL<br />
DOWNLOAD TRIAL<br />
ONLINE DEMO<br />
GRATIS WORKSHOP<br />
INFRACAD MAP<br />
Geo-informatie (PDOK)<br />
en KLIC verwerken<br />
· BGT en Kadastrale kaart importeren<br />
· KLIC-meldingen importeren<br />
· Luchtfoto’s importeren<br />
· Import volledig conform NLCS<br />
· Desktop-versie voor AutoCAD LT,<br />
BricsCAD en MicroStation<br />
NIEUW!<br />
NIEUW!<br />
INFRACAD<br />
#1 NLCS applicatie voor<br />
ontwerpen en toetsen<br />
· Marktstandaard voor efficiënt werken met NLCS<br />
· Automatische legenda en bijschriften<br />
· Krachtige ‘Controle en herstel’ functionaliteit<br />
· Efficiënte gereedschappen en ontwerptools<br />
Beheer van bibliotheken, incl. NLCS-objectdata<br />
Verbeterde sondering-functionaliteit<br />
INFRACAD CE<br />
Landmeetkundige software<br />
voor professionals<br />
· Geschikt voor alle merken apparatuur<br />
· Dwars- en lengteprofielen verwerken<br />
· Uitzetbestanden maken en bijhouden<br />
· Werken met eigen meetcodes<br />
· Verwerking volledig conform NLCS<br />
· Krachtige Civil 3D gereedschappen
VOORWOORD<br />
BLIJVEN INNOVEREN<br />
Met het oog op de grootschalige V&R-opgave is het verstandig om soms een bestaand concept<br />
eens opnieuw tegen het licht te houden. Een mooi voorbeeld daarvan is de voeding van de<br />
Rottemerentunnel in de A16 Rotterdam. Er is bewust gekozen voor gelijkspanning (DC) in combinatie<br />
met railkokers. Dat is volgens zijn makers niet alleen efficiënter, maar leidt ook tot aanzienlijke<br />
kostenbesparingen. Het concept biedt mogelijk ook potentie bij toekomstige tunnelrenovatieprojecten.<br />
Sowieso wordt er volop geïnnoveerd in de brug- en tunnelbouw. In deze editie van<br />
GWW/Bouwmat een eerste serie over een aantal bijzondere brug- en tunnelinnovaties.<br />
Ook in de wegenbouw blijven we innoveren. Zo nemen we een kijkje in Landgraaf bij een herinrichtingsproject<br />
waarbij een slimme oplossing is bedacht voor de aanpak van de verkeersproblematiek<br />
én de wateroverlast. Verder bekijken we een elektrische ketel waarmee het aanbrengen<br />
van wegmarkeringen een stuk milieuvriendelijker verloopt en ‘onderzoeken’ we het circulaire<br />
asfaltmengsel dat is toegepast op de dijk tussen Tiel en Waardenburg. Daarnaast besteden we in<br />
het thema wegenbouw ook aandacht aan veilig werken langs de weg. Wegwerkzaamheden worden<br />
vooral ’s nachts uitgevoerd om het verkeer maar zo min mogelijk te hinderen, maar ’s nachts<br />
werken is niet de meest veilige situatie. De roep bij Nederlandse infra-aannemers om een weg<br />
compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden, klinkt dan ook steeds luider.<br />
Aansluitend op het thema wegenbouw zoomen we in op het Groot Onderhoud A10 en de<br />
Zeeburgerbruggen. Samen leren, samen innoveren luidde het devies. Het project was onderdeel<br />
van de Koploper Aanpak Duurzame Wegverharding van Rijkswaterstaat. In dit project is voor het<br />
eerst Laag Energie Asfaltbeton toegepast, waarbij het asfalt is geproduceerd bij een temperatuur<br />
van 130 graden Celsius. Maar er zijn nog veel meer innovaties toegepast op dit project door zowel<br />
de hoofdaannemer als de vele onderaannemers. Op de volgende pagina’s lees je er alles over.<br />
In het noorden van ons land wordt in vier bouwseizoenen gewerkt aan de versterking van de<br />
Groningse Lauwersmeerdijk tot de meest duurzame dijk van Nederland. Daarvoor worden diverse<br />
innovatieve maatregelen genomen die ook worden onderbouwd met een duurzaamheidsrapportage.<br />
De dijk wordt over de gehele lengte van 9,2 kilometer tussen de 70 en 100 centimeter<br />
opgehoogd, afhankelijk van de locatie. Behalve het versterken van de dijk worden er ook een<br />
aantal koppelprojecten meegenomen. Een project dat volop in de belangstelling staat en dat we<br />
uitgebreid belichten verderop in deze editie.<br />
Veel belangstelling is er ook voor de aanpak van Waterschap Noorderzijlvest met betrekking tot<br />
de waterveiligheidsopgave in het Groningse vissersdorp Zoutkamp. Ze zijn het project aangevlogen<br />
zonder concreet plan, maar op een innovatieve manier samen met alle inwoners, stakeholders,<br />
de gemeente, provincie én de markt. Het resultaat daarvan is dat nu niet alleen de waterveiligheid<br />
wordt verhoogd, maar dat tegelijk een impuls wordt gegeven aan de leefbaarheid,<br />
verkeersveiligheid en het toerisme in Zoutkamp en omgeving. Op de volgende pagina’s alle<br />
details van dit unieke project, waarbij niet alleen een nieuw gemaal wordt gebouwd maar ook<br />
een monumentale zeesluis wordt omgebouwd tot schutsluis.<br />
Dit en nog veel meer boeiende items in deze bomvolle editie van GWW/Bouwmat.<br />
Alvast veel leesplezier!<br />
Roel van Gils,<br />
Eindredacteur.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 5
gww-bouw.nl<br />
bouwmat-online.nl<br />
10<br />
Jaargang 14<br />
Nummer 5 <strong>2024</strong><br />
Verschijnt 6 x per jaar<br />
ISSN: 2212-9979<br />
Uitgever<br />
Schatbeurderlaan 6<br />
Postbus 249, 6000 AE Weert<br />
+31 495 45 00 95<br />
info@louwersmediagroep.nl<br />
louwersmediagroep.nl<br />
16<br />
Eindredactie<br />
Roel van Gils<br />
Redactieteam<br />
Piet Andries, Kees Beijer, Chris Elbers,<br />
Suzanne van Gaale, Roel van Gils, Caroline<br />
Klees, Susan Peek, Heide Peters.<br />
Projectmanagement<br />
Frank Wekking<br />
f.wekking@louwersmediagroep.nl<br />
Wouter Jansen<br />
w.jansen@louwersmediagroep.nl<br />
Secretariaat<br />
Manuela Depenbrock<br />
Sandra Reijnders<br />
Advertenties<br />
Een hoge resolutie PDF moet worden<br />
aangeleverd via de AdPortal. Mocht u nog<br />
geen uploadlink hebben ontvangen, stuur<br />
een email naar traffic@louwersmediagroep.nl<br />
Abonnementsprijs<br />
Nederland: € 90,00 per jaar excl. BTW<br />
Buiten Nederland: € 142,00 per jaar excl. BTW<br />
ING bank: IBAN NL46INGB0000417165<br />
BIC INGBNL2A<br />
T.n.v. Louwers Mediagroep<br />
o.v.v. GWW-Bouwmat<br />
Informatie over abonnementen:<br />
+31 495 45 00 95<br />
Adreswijzigingen<br />
Schriftelijk tenminste drie weken voor<br />
verhuizing naar:<br />
Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland<br />
Opzeggingen<br />
Indien twee maanden voor het verstrijken<br />
van de abonnementsperiode geen schriftelijk<br />
bericht van op zegging is ontvangen, wordt<br />
het abonnement auto matisch met een jaar<br />
verlengd.<br />
Blijf gratis en eenvoudig op de hoogte van het<br />
laatste nieuws. Volg ons op social media en<br />
meld je aan voor onze nieuwsbrief!<br />
Doelgroep<br />
Gebruikers en inkopers van bouwmaterieel &<br />
bouwmachines, directies & management van<br />
bedrijven betrokken bij de bouw van dijken,<br />
bruggen, kanalen, cultuurtechnisch grondwerk,<br />
baggerwerken, waterbouw/wegenbouw,<br />
ingenieurs- en architectenbureaus, toeleveranciers,<br />
brancheverenigingen, ministeries en<br />
rijksdiensten, Rijkswaterstaat (alle HID’s, hoofd<br />
ingenieur directeuren), provinciale, gemeentelijke<br />
en andere betrokken overheden.<br />
Vormgeving/Art Direction<br />
studio@louwersmediagroep.nl<br />
Drukwerk<br />
Drukkerij Hendrix, Peer<br />
Niets uit deze uitgave mag worden over genomen of<br />
ver menig vuldigd zonder uitdruk kelijke toestemming van de<br />
uitgever en zon der bronvermelding. Hoewel dit blad op zorg -<br />
vuldige wijze en naar beste weten is samen gesteld kunnen<br />
uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de<br />
juistheid of volledig heid van de informatie. Zij aan vaar den dan<br />
ook geen enkele aansprake lijkheid voor schade, van wel ke<br />
aard ook, die het gevolg is van hande lingen en/of beslis singen<br />
die gebaseerd zijn op deze informatie.<br />
INHOUD<br />
Een sneakpreview van de slimste en duurzaamste<br />
oplossingen in de infrastructuur 10<br />
Nieuwe Sluis in Terneuzen koninklijk geopend 14<br />
Vrouw in de bouw: Thessa Luijendijk, adviseur duurzame<br />
infrastructuur Provincie Zuid-Holland 16<br />
CYBERBEVEILIGINGSWET<br />
Wacht niet af tot de wet er is, maar ga nu al aan de slag! 18<br />
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Gelijkspanning in tunnels het overwegen waard 22<br />
De kracht van monitoring voor de levensduurverlenging<br />
van civiele kunstwerken 24<br />
Duurzaam renovatiesysteem voor<br />
houten waterbouwconstructies 28<br />
Instandhouding en onderhoud van beweegbare bruggen 32<br />
Esthetische en betaalbare grondwapening 34<br />
Renovatie, versterking en uitbreiding van de Schipholbrug A9 36<br />
Renovatie van kunstwerken met gegolfd staal 38<br />
LED-verlichting maakt opmars in openbare ruimte 40<br />
Pompoplossingen uit Zwolle voor 's werelds<br />
langste afgezonken tunnel 42<br />
Beschermingsmiddelen voor een duurzame,<br />
kostenefficiënte infrastructuur met lange levensduur 44<br />
Nieuwe generatie geogrids valt in de smaak 48<br />
Veilig en modulair spoorbesturingssysteem 50<br />
44<br />
68
28<br />
33<br />
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
XGT 40V-platform: de kracht van innovatie 52<br />
Duurzaam funderen met bestaande vloot 54<br />
Aankoopproces moet je als businesscase beschouwen<br />
Voor elk wat wils op weg naar duurzaam 60<br />
Stroomwals is beste van twee werelden 62<br />
Groots met een zachte G 66<br />
Het volgende hoofdstuk van de successerie 68<br />
De transportbranche schakelt met nieuwe energie<br />
door naar grotere, krachtigere e-trucks 72<br />
Gouden machinist met veelzijdige zwenklader 74<br />
Koersvast op jacht naar verder succes 76<br />
Geen weg is onbegaanbaar voor robuuste rupsdumper<br />
Zwaar geschut voor netverzwaring Texel 82<br />
Oranje boven voor jarige waterbouwer 84<br />
Luid <strong>2024</strong> krachtig uit en begin 2025 sterker 88<br />
Veiliger en efficiënter werken 90<br />
56<br />
78<br />
Infra Relatiedagen 2025: emmisieloos, hoe nu verder? 92<br />
76<br />
De Pen: Roeland Ruygt, nieuwe Managing Director,<br />
Volvo Trucks Nederland 96<br />
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
Amsterdamse tunnels aansluiten op nieuwe verkeerscentrale 100<br />
Effectieve inzet van software bij circulair materiaalgebruik 102<br />
Geautomatiseerde digitale diensten 104<br />
Rijkswaterstaat en markt verkennen<br />
AI-mogelijkheden voor V&R-opgave 106<br />
Uniforme digitale omgeving voor Waterschap Vallei & Veluwe 108
100<br />
114<br />
Nieuwe regels voor bodemgerelateerde aangelegenheden 110<br />
Klimaatadaptieve oplossingen van buffering tot hittestressbestrijding,<br />
nu overzichtelijk aangeboden 112<br />
PROJECT AANPAK RING ZUID<br />
Een project van formaat voor veelzijdig kraanbedrijf 114<br />
11.000 m 3 onderwaterbeton voor Groningse ringweg 118<br />
Een reputatie van Staal 119<br />
162<br />
WEGENBOUW<br />
Herinrichtingsproject Landgraaf is breed gedragen initiatief 122<br />
Unieke elektrische ketel maakt aanbrengen wegmarkeringen<br />
schoner én stiller 124<br />
Specialist in duurzame geluidsschermen laat veelzijdigheid zien 126<br />
Veiligheidsbesef bij wegwerkzaamheden groeit 128<br />
20 kilometer circulair asfalt op dijk tussen Tiel en Waardenburg 130<br />
Van fossiele grondstoffen naar milieuvriendelijke materialen 133<br />
Laat verkeersmaatregelen over aan professionals 134<br />
GROOT ONDERHOUD<br />
A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Handen inéén voor duurzame wegverharding op de A10 136<br />
Panoramacamera voor controle en inspectie afwateringssysteem A10 138<br />
80 kilometer aan nauwkeurige maatvoering 142<br />
Stormproof, snel en veilig te plaatsen 144<br />
Scheuren voorkomen kun je niet, vertragen wel 148<br />
A10 klaar ‘gestoomd’ voor nieuw duurzaam asfalt 150<br />
8 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
130<br />
142<br />
DIJKVERSTERKING<br />
LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
In vier bouwseizoenen naar de meest duurzame dijk van Nederland 152<br />
Emissievrij transport van zand, puin en asfalt 154<br />
Asfalteren en machinaal bestraten onder een helling 158<br />
Droge voeten bij aanleg getijdenduiker 160<br />
Breuksteen en split in uitzonderlijke sorteringen 162<br />
Werk met werk maken 164<br />
Circulair staal in primaire waterkering 166<br />
Een brug slaan tussen project en omgeving 170<br />
Scharnierend ‘groen’ betondeken 172<br />
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Meer dan alleen een waterveiligheidsopgave 176<br />
Integraal project met oog voor jong talent 180<br />
Monitoren van monumentale Hunsingosluis 183<br />
Vakbekwame betontimmerlieden maken het verschil 184<br />
Restauratie Hunsingosluis is puur ambacht 186<br />
Gemaal Zoutkamp ook ‘natuur-inclusief’ 190<br />
Eén van de grootste visvriendelijke onderwaterpompen ter wereld 192<br />
Partners GWW Bouwmat 200<br />
176<br />
Cover: Nachtwerkzaamheden A20<br />
Beeld: Mourik Infra<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 9
InfraTech Innovatieprijs 2025:<br />
EEN SNEAKPREVIEW VAN DE SLIMSTE<br />
EN DUURZAAMSTE OPLOSSINGEN<br />
IN DE INFRASTRUCTUUR<br />
Twee jaar geleden reikte toenmalig Minister van Infrastructuur en Waterstaat Mark Harbers<br />
de InfraTech Innovatieprijs uit. Hij haalde toen Albert Einstein aan die ooit zei dat ‘logica je van<br />
A naar B brengt, maar verbeelding je overal kan brengen’. Volgens Harbers bewijst juist de<br />
InfraTech Innovatieprijs iedere twee jaar opnieuw dat het altijd slimmer en beter kan.<br />
En zo is het ook voor de editie van 2025. Hier volgt een sneakpreview.<br />
Tekst Armand Landmand<br />
Beeld Rotterdam Ahoy<br />
Net als tijdens de voorgaande edities is de InfraTech Innovatieprijs 2025<br />
opgedeeld in drie categorieën: productinnovatie, procesinnovatie en<br />
duurzame vormen van samenwerken. De jury ontving dit jaar bijna vijftig<br />
inzendingen verspreid over de drie categorieën.<br />
DUURZAME SAMENWERKING<br />
Wat opvalt in de categorie duurzame samenwerking is dat een groot<br />
deel van de ingestuurde innovaties over hergebruik van materialen<br />
gaat. De circulaire bouweconomie krijgt daarmee een boost.<br />
De Asphalt Recycling Train (ART) van Dura Vermeer, Art-E, provincie<br />
Gelderland en Rijkswaterstaat recyclet oud asfalt direct op locatie. De ART<br />
is een serie onderhoudsmachines die achter elkaar in een treintje over een<br />
beschadigd wegdek rijden en een mooie, gladde, nieuwe deklaag achterlaten.<br />
De eerste machines (pre-heaters) verwarmen het wegdek zodat het<br />
asfalt loskomt. Vervolgens komt er een remixer die het asfalt loswoelt en<br />
opeet, verwerkt en opnieuw aanbrengt op het wegdek. Tot slot komt er<br />
een wals die het wegdek weer glad maakt.<br />
BAM Infra stuurde DuSpot in. Dat is een matchingstool voor overheden en<br />
aannemers. Ze matchen vraag en aanbod van vrijkomende bouwmaterialen<br />
in verschillende fases van een project met elkaar. Op die manier moet<br />
het makkelijker worden om nog goed bruikbare bouwmaterialen op een<br />
andere plek her te gebruiken.<br />
En in de Buyer Group Grondstromen ontwikkelen publieke opdrachtgevers<br />
(Rijkswaterstaat, gemeenten, provincies en waterschappen) een<br />
gezamenlijke marktvisie en inkoopstrategie voor het circulair aan- en afvoeren<br />
van grond. De Buyer Group Grondstromen heeft als doel om de<br />
transitie naar hoogwaardig gebruik van grond in projecten van aanbestedende<br />
diensten te versnellen. Dit kan door de fysische, chemische en<br />
biologische eigenschappen en waarden van grond centraal te stellen.<br />
PROCESINNOVATIE<br />
Binnen de categorie Procesinnovatie valt op hoe data en automatisering<br />
een steeds prominentere rol krijgen binnen het onderhoud en beheer van<br />
zowel boven- als ondergrondse infrastructuur. Zo heeft Rijkswaterstaat ondertussen<br />
een aantal succesvolle pilots afgerond met datagedreven assetmanagement.<br />
Datagedreven assetmanagement geeft Rijkswaterstaat<br />
de kans om de toestand en levensduur van het areaal beter in beeld te<br />
krijgen, anders te kunnen sturen, het onderhoud voorspelbaar te krijgen<br />
en daarmee betaalbaarder te worden. Het Programma Datagedreven<br />
Assetmanagement van Rijkswaterstaat zorgt ervoor dat deze manier van<br />
werken succesvol wordt geïntroduceerd. Bij natte kunstwerken, beweegbare<br />
bruggen en tunnels is in een aantal pilots ervaring opgedaan, waarbij<br />
het beheer en onderhoud met behulp van actuele data, artificial intelligence<br />
en dashboarding op landelijk en regionaal niveau is getest. De<br />
kernvraag hierbij was: ‘werkt het?’.<br />
De volgende periode staat de ‘uniformeringsfase’ centraal. In deze fase<br />
creëert Rijkswaterstaat de organisatorische, procesmatige en technische<br />
randvoorwaarden om datagedreven assetmanagement binnen de hele organisatie<br />
bij natte kunstwerken, beweegbare bruggen en tunnels te doen.<br />
De kernvraag in deze fase is: 'hoe werken we als Rijkswaterstaat ermee?'<br />
Antea Groep gaat nog een stap verder en automatiseert zelfs het ontwerp<br />
van spoortrajecten. RailDesign Pro is een tool die 3D-modellen<br />
voor de bovenbouwconstructie ontwerpt voor zowel nieuwbouw als<br />
renovatie van spoortrajecten en opstalterreinen, ongeacht of het om<br />
enkele of meerdere sporen gaat. Op basis van een alignementslijn<br />
genereert de RailDesign Pro een 3D-model in Civil3D. De tool ‘leest’<br />
deze lijn en herkent vervolgens welke spoorconstructie bij welke alignementsgedeelten<br />
moet worden gegenereerd. De ontwerpen die de<br />
tool genereert, vallen binnen de kaders van de ontwerpvoorschriften<br />
van ProRail. Ontwerpers hebben wel de ruimte om in het ontwerp nog<br />
eigen aanvullende keuzes te maken. <br />
10 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
“Binnen de categorie Procesinnovaties valt op hoe<br />
data en automatisering een steeds prominentere rol krijgen<br />
binnen het onderhoud en beheer van zowel<br />
boven- als ondergrondse infrastructuur”<br />
Net als tijdens de voorgaande edities is de InfraTech Innovatieprijs 2025 opgedeeld in drie categorieën: productinnovatie, procesinnovatie en duurzame vormen<br />
van samenwerken.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />
11
De innovatie ‘In Control’ van Allinq biedt een oplossing voor onze<br />
steeds drukkere ondergrondse infra. Allinq introduceert een oplossing,<br />
die nauwkeurig vastlegt waar en op welke diepte leidingen gelegd<br />
zijn. De graafploeg scant eenvoudig de omgeving waar de kabel<br />
is gelegd met een mobiele telefoon of tablet. De data wordt vervolgens<br />
verwerkt in een 3D-platform, oftewel een driedimensionale landkaart.<br />
Deze digitale meetoplossing biedt een schat aan informatie.<br />
Door de geul digitaal in te meten is precies bekend waar de kabels liggen<br />
en op welke diepte. De applicatie maakt gebruik van een tablet,<br />
uitgerust met LiDAR-technologie. Hiermee wordt een driedimensionale<br />
puntenwolk gecreëerd, waardoor nauwkeurige dieptemetingen<br />
en exacte locatiebepaling mogelijk zijn. Bijvoorbeeld graafteams kunnen<br />
afbeeldingen toevoegen aan de puntenwolk en waardevolle visuele<br />
informatie vastleggen. De applicatie slaat deze informatie op, die<br />
vervolgens kan worden gebruikt voor analyse en rapportage.<br />
PRODUCTINNOVATIE<br />
Traditiegetrouw kent de categorie Productinnovatie van de InfraTech<br />
Innovatieprijs de meeste inzendingen. Deze innovaties omvatten uiteenlopende<br />
oplossingen zoals geavanceerde technologieën voor<br />
waterbeheer, duurzame bouwmaterialen, inspectietools voor infrastructuur<br />
en softwareoplossingen voor projectmanagement en aanbestedingen.<br />
Elke innovatie richt zich op het verbeteren van duurzaamheid,<br />
efficiëntie en veiligheid binnen de infrastructuursector,<br />
zoals innovatieve waterafvoersystemen, circulaire materialen, geavanceerde<br />
inspectietools, en nieuwe technieken voor energiebeheer. De<br />
projecten variëren van AR-applicaties en modulaire bouwsystemen<br />
tot milieuvriendelijke stabilisatietechnologie en datagedreven oplossingen<br />
voor dijkveiligheid. De rode draad in de innovaties voor 2025<br />
ligt op duurzaamheid, circulair gebruik van materialen en het verbeteren<br />
van efficiëntie en veiligheid in infrastructuurprojecten. Ze delen<br />
een gemeenschappelijke visie op het verminderen van de ecologische<br />
voetafdruk en het creëren van slimme infrastructuuroplossingen die<br />
Met ruim 450 exposanten en meer dan 200 kennissessies biedt InfraTech 2025<br />
volop netwerkmogelijkheden en inspiratie.<br />
ASPHALT RECYCLING TRAIN<br />
Samenwerking voor duurzaam wegonderhoud<br />
100% hergebruik ter plekke<br />
Geen transportbewegingen<br />
Lage milieubelasting (MKI)<br />
Open kennisdeling<br />
De Asphalt Recycling Train (ART) van Dura Vermeer, Art-E, provincie<br />
Gelderland en Rijkswaterstaat recyclet oud asfalt direct op locatie.<br />
bijdragen aan een duurzamer beheer van publieke middelen. We lichten<br />
er enkele opvallende innovaties uit die kunnen bijdragen aan het<br />
oplossen van actuele uitdagingen zoals de netcongestie, onderhoud<br />
van lokale wegen, klimaatadaptatie, herstel van biodiversiteit en circulaire<br />
bouwmaterialen.<br />
Met slimme prefab liggers halveert Mobriq de bouwtijd voor funderingen<br />
van hoogspanningsstations. Het modulaire systeem Mobriq<br />
is een revolutionaire manier die snelheid en kwaliteit combineert bij<br />
schakelvelden van alle soorten energiestations (110kV, 150kV, 220kV<br />
en 380kV). Het systeem is ontwikkeld en met succes toegepast door<br />
Mobilis bij TenneT in 380 kV hoogspanningsstation in Tilburg, 220 kV<br />
Zevenhuizen en Bleiswijk en 110 kV in Eibergen.<br />
XenoBike is een innovatieve oplossing van het Belgische bedrijf<br />
XenomatiX, speciaal ontwikkeld voor het inspecteren van fietspaden.<br />
Het gaat om een vierwielige elektrische fiets, uitgerust met de<br />
XenoTrack LiDAR-technologie en een compleet 6D-scanpakket. Deze<br />
technologie is ontworpen om de staat van fietspaden te beoordelen,<br />
mogelijke gevaren zoals scheuren, gaten en hobbels te identificeren,<br />
en zo bij te dragen aan kosteneffectief onderhoud. XenoBike maakt<br />
gebruik van LiDAR om een gedetailleerd 3D-model van het fietspad<br />
te maken, dat vervolgens wordt gebruikt om onderhoudsbehoeften en<br />
veiligheidsmaatregelen in kaart te brengen. Het compacte formaat van<br />
de XenoBike maakt het mogelijk om moeilijk bereikbare gebieden te<br />
inspecteren die voor grotere voertuigen ontoegankelijk zijn, zoals smalle<br />
steegjes of recreatieve paden. Dit draagt bij aan het waarborgen van<br />
de veiligheid en het comfort van fietsers, aangezien alle potentiële obstakels<br />
zoals boomwortels, verzakkingen en andere gebreken worden<br />
gedetecteerd en nauwkeurig gelokaliseerd. De verzamelde gegevens<br />
kunnen eenvoudig worden geïntegreerd in Pavement Management<br />
Systems (PMS) en Geographic Information Systems (GIS), wat de planning<br />
en het onderhoud van fietspaden vergemakkelijkt.<br />
Dijkbekleding op rol, zoals Naue Bentofix, is een innovatieve oplossing<br />
die bestaat uit geosynthetische kleiliners (GCL's) die eenvoudig uitgerold<br />
kunnen worden voor snelle installatie. Bentofix bevat een laag van<br />
12 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
De innovatie ‘In Control’ van Allinq biedt een oplossing voor onze steeds<br />
drukkere ondergrondse infra.<br />
Dijkbekleding op rol, zoals Naue Bentofix, is een innovatieve oplossing die<br />
bestaat uit geosynthetische kleiliners (GCL's) die eenvoudig uitgerold kunnen<br />
worden voor snelle installatie.<br />
hoogzwelbare natrium-bentonietklei tussen twee geotextiele lagen,<br />
wat zorgt voor een duurzame, zelfsluitende afdichting. Deze technologie<br />
biedt een effectieve bescherming tegen erosie en zorgt voor stabiliteit<br />
van dijken door waterdoorlatendheid te verminderen en de structurele<br />
sterkte te verhogen.<br />
Vlas is een materiaal dat we al duizenden jaren gebruiken, in de vorm<br />
van kleding, zakken, en touwen voor schepen. Onlangs is dit oude<br />
materiaal 'herontdekt', en zou het wel eens het bouwmateriaal van<br />
de toekomst kunnen worden. Het door de Technische Universiteit<br />
Eindhoven geleide EU-project 'Smart Circular Bridge' onderkent dit<br />
“Logica brengt je van A naar B,<br />
maar verbeelding kan je overal<br />
brengen – Albert Einstein”<br />
potentieel door drie stadsbruggen te bouwen van een biocomposietmateriaal<br />
dat bestaat uit vlas en een speciale biohars. Dit materiaal is<br />
licht en zeer stabiel, met eigenschappen vergelijkbaar met aluminium<br />
of licht staal.<br />
Het project 'Smart Circular Bridge' is een consortium van vijftien partners onder<br />
leiding van de Technische Universiteit Eindhoven. Het projectteam bestaat<br />
uit vijf universiteiten, zeven innovatieve bedrijven en drie gemeenten.<br />
De eerste brug werd in 2022 geplaatst op de internationale tuinbouwtentoonstelling<br />
Floriade in Almere. Twee andere 'Smart Circular Bridges'<br />
voor voetgangers en fietsers zijn gebouwd in Ulm- (Duitsland), en Bergen<br />
op Zoom, respectievelijk in 2022 en in 2023. Door de intensieve samenwerking<br />
tussen wetenschap, bedrijfsleven en lokale overheden kwamen<br />
een veelheid aan innovaties op gang.<br />
Bij veel plassen, meren, vaarten en singels ontbreekt het aan structuur<br />
in het water; ze zijn vrijwel kaal. Jonge vissen vinden in deze wateren<br />
vaak weinig bescherming en vormen zo een makkelijke prooi<br />
voor roofvissen en aalscholvers. Om de visstand in deze wateren te<br />
verbeteren zijn vissenbossen een prima oplossing. Het vissenbos is<br />
een specialiteit van Van Aalsburg en bestaat uit een dubbele palenrij<br />
die is opgevuld met wilgentakken. Ook kan het vissenbos worden<br />
opgebouwd met een raster van wilgentakken, aan elkaar geknoopt<br />
met openingen van enkele cm tot bijvoorbeeld 40 cm. Een vissenbos<br />
kan worden toegepast in waterdiepte van 50 tot 300 cm diep. Tussen<br />
die takken ontstaan holtes waarin vis zich kan verschuilen. Kleine holtes<br />
bieden vooral beschutting voor jonge vissen, terwijl grotere vissen<br />
zich beter tussen dikkere takken en in grotere holtes kan verschuilen.<br />
Vissen vinden in en rondom vissenbossen veel voedsel. Verder dienen<br />
de bossen als paaigebied.<br />
MINISTER DEELT PRIJS UIT<br />
De jury van de InfraTech Innovatieprijs, bestaande uit Arno Visser (voorzitter<br />
van de jury en van Koninklijke Bouwend Nederland), Joop Polfl iet<br />
(directeur Openbare Werken Stadsbeheer, Gemeente Rotterdam),<br />
Diana Beuting (hoofdingenieur-directeur (HID), Rijkswaterstaat), Marcel<br />
Hertogh (hoogleraar TU Delft en Erasmus Universiteit Rotterdam), ir.<br />
D’tasha Demmerer (projectingenieur waterbouwkundige constructies,<br />
Witteveen+Bos en bestuurslid Jong NLingenieurs) en Doekle Terpstra<br />
(voorzitter Techniek Nederland), buigt zich in de komende weken over<br />
alle inzendingen en besluit vervolgens welke negen innovaties (drie<br />
per categorie) in december een presentatie mogen geven. Op 15 januari<br />
2025 worden de winnaars bekendgemaakt door de minister van<br />
Infrastructuur en Waterstaat, Barry Madlener.<br />
Hij deelt vanaf 11 uur de prijzen uit in het paviljoen<br />
van Rijkswaterstaat.<br />
Met ruim 450 exposanten en meer dan<br />
200 kennissessies biedt InfraTech 2025<br />
volop netwerkmogelijkheden en inspiratie.<br />
Registreer nu voor gratis toegang via<br />
www.infratech.nl ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 13
Na de officiële opening van de Nieuwe Sluis volgt<br />
nog een periode van testen en oefenen voordat de<br />
sluis in gebruik genomen wordt.<br />
De Nieuwe Sluis in Terneuzen werd feestelijk<br />
geopend door Zijne Majesteit Koning Willem-<br />
Alexander en Zijne Majesteit Koning Filip.<br />
De Nieuwe Sluis is 427 meter lang, 55 meter breed en 16,44<br />
meter diep. De sluis is geschikt voor grote zeeschepen tot<br />
366 meter lang, 49 meter breed en 14,5 meter diep.<br />
NIEUWE SLUIS IN TERNEUZEN<br />
KONINKLIJK GEOPEND<br />
Vrijdag 11 oktober werd de Nieuwe Sluis in Terneuzen feestelijk geopend door Zijne Majesteit<br />
Koning Willem-Alexander en Zijne Majesteit Koning Filip. Met een druk op de knop gaven zij de<br />
MV Bregaglia het sein om als eerste schip door de Nieuwe Sluis te varen. De bulkcarrier voer<br />
onder tromgeroffel en met rookkometen in de kleuren van de Nederlandse en Belgische vlag de<br />
Nieuwe Sluis uit, op weg naar Gent. Het is het grootste schip dat ooit richting Gent voer.<br />
Tekst & beeld Nieuwe Sluis Terneuzen<br />
Beide koningen verrichtten samen vanaf de<br />
Z9, een elektrisch eventschip, in aanwezigheid<br />
van een aantal genodigden betrokken bij de<br />
Nieuwe Sluis de officiële openingshandeling.<br />
De Z9 en een botenparade begeleidden de MV<br />
Bregaglia bij de eerste meters op het Kanaal<br />
van Gent naar Terneuzen.<br />
Aansluitend gingen beide koningen op de Z9<br />
in gesprek met enkele vertegenwoordigers van<br />
bedrijven die gebruik maken van de sluizen<br />
bij Terneuzen. Daarna verplaatsten de koningen<br />
zich naar het sluisplateau van de Nieuwe<br />
Sluis. Ze kregen daar toelichting op de (bouw<br />
van de) Nieuwe Sluis door Eric Marteijn, projectdirecteur<br />
van Nieuwe Sluis Terneuzen en<br />
Gerben Turkstra, projectdirecteur van aannemerscombinatie<br />
Sassevaart. In het bediengebouw<br />
van de Nieuwe Sluis gingen de koningen<br />
na een bezoek aan de bedienruimte informeel<br />
in gesprek met vertegenwoordigers van de<br />
omwonenden, vrijwilligers van het Portaal van<br />
Vlaanderen (het informatiecentrum over het havengebied)<br />
en enkele ontwerpers en bouwers.<br />
NIEUWE SLUIS<br />
De Nieuwe Sluis is 427 meter lang, 55 meter<br />
breed en 16,44 meter diep. De sluis is geschikt<br />
voor grote zeeschepen tot 366 meter lang, 49<br />
meter breed en 14,5 meter diep. De Nieuwe<br />
Sluis is gebouwd binnen het bestaande sluizencomplex<br />
in Terneuzen, in het havengebied<br />
van North Sea Port. De Middensluis, sinds 1910<br />
in gebruik, maakte plaats voor de Nieuwe Sluis.<br />
TOEGANG EN DOORSTROMING<br />
De Nieuwe Sluis zorgt voor een betere toegang<br />
en vlottere doorstroming voor schepen<br />
die vanaf de Westerschelde naar het Kanaal<br />
van Gent naar Terneuzen vaart en verder.<br />
De sluis is onderdeel van de vaarroute tussen<br />
Rotterdam en Parijs. Het aantal schepen<br />
dat gebruik maakt van de Noordzeesluizen,<br />
het sluizencomplex van Terneuzen, neemt<br />
toe. Ook de omvang van de schepen groeit.<br />
De Nieuwe Sluis is net zo groot als de nieuwe<br />
sluizen in het Panamakanaal en daarmee<br />
voorbereid op de wereldwijd toenemende<br />
schaalvergroting van de scheepvaart. Grotere<br />
zeeschepen kunnen straks Terneuzen en Gent<br />
bereiken. Daarmee zorgt de Nieuwe Sluis<br />
voor nieuwe economische activiteiten in zowel<br />
de Zeeuws-Vlaamse als de Vlaamse regio<br />
en een betere benutting van het economisch<br />
potentieel van de Kanaalzone in beide regio's.<br />
De capaciteit van de Noordzeesluizen<br />
neemt bovendien toe, waardoor de wachttijd<br />
voor binnenvaartschepen afneemt.<br />
NOORDZEESLUIZEN<br />
De Nieuwe Sluis maakt samen met de Westsluis<br />
en de Oostsluis deel uit van de Noordzeesluizen.<br />
In 2023 passeerden 56.000 schepen dit sluizen-<br />
14 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
complex. Naar verwachting groeit dit aantal tot<br />
96.000 in 2040. Het sluizencomplex ligt dicht bij<br />
de binnenstad van Terneuzen. Behalve dat schepen<br />
het complex passeren, is het sluizencomplex<br />
een belangrijke ontsluitingsroute voor wegverkeer.<br />
Daarnaast maakt de Nieuwe Sluis onderdeel<br />
uit van de primaire waterkering. De Nieuwe<br />
Sluis ligt op 9,5 meter boven NAP en is daarmee<br />
voorbereid op een stijging van de zeespiegel. De<br />
Nieuwe Sluis wordt ook gebruikt voor het spuien<br />
van overtollig water vanuit Vlaanderen via het<br />
Kanaal Gent-Terneuzen.<br />
AANLEG<br />
De aanleg van de Nieuwe Sluis startte in 2017<br />
en wordt in <strong>2024</strong> afgerond. Tijdens de bouw kon<br />
het (vaar)wegverkeer grotendeels doorgaan. De<br />
capaciteit van het sluizencomplex bleef dankzij<br />
het tijdelijke Kapitein Rooiboskanaal nog tot oktober<br />
2021 op peil. Het wegverkeer kreeg tijdens<br />
de bouw te maken met diverse wegomleggingen<br />
en snelheidsbeperkingen, maar ondervond<br />
verder weinig hinder van de bouw. Bewoners<br />
van de binnenstad van Terneuzen kregen te maken<br />
met geluid- en trillinghinder als gevolg van<br />
de bouw. Het gebruik van explosieven in maart<br />
2022 voor de sloop van de Middensluis leidde<br />
tot schade aan bebouwing in de binnenstad en<br />
een honderdtal schadeclaims van bewoners.<br />
Na een grondige evaluatie van deze gebeurtenis<br />
werd de werkwijze voor de sloop van de<br />
Middensluis aangepast. Ook de schades zijn inmiddels<br />
afgehandeld.<br />
TESTEN EN OEFENEN<br />
Na de officiële opening van de Nieuwe Sluis<br />
volgt nog een periode van testen en oefenen<br />
voordat de sluis in gebruik genomen wordt.<br />
Deze periode van ‘inleren’ neemt naar verwachting<br />
enkele maanden in beslag.<br />
OPDRACHTGEVER<br />
De Nieuwe Sluis is gebouwd in opdracht van de<br />
Vlaams-Nederlandse Scheldecommissie (VNSC),<br />
een samenwerkingsverband van het Nederlandse<br />
ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en het<br />
Vlaamse Departement Mobiliteit en Openbare<br />
Werken. In opdracht van de VNSC heeft aannemersconsortium<br />
Sassevaart (bestaande uit BAM<br />
Infra, Stadsbader Contractors, DEME, Van Laere<br />
en Equans) de sluis gebouwd. Sassevaart is de<br />
komende twee jaar ook verantwoordelijk voor het<br />
onderhoud. De totale kosten van de bouw van de<br />
Nieuwe Sluis bedragen afgerond 1,2 miljard euro.<br />
Nederland draagt hieraan inclusief een regionale<br />
bijdrage afgerond 295 miljoen euro bij. Vlaanderen<br />
betaalt de overige kosten. Het havenbedrijf North<br />
Sea Port draagt bij in het Vlaamse deel. Het project<br />
is met een bijdrage van 48 miljoen euro medegefinancierd<br />
vanuit het CEF-fonds (Connecting<br />
Europe Facility) van de Europese Unie. ●<br />
Met een druk op de knop gaven beide koningen de MV Bregaglia het sein om als eerste schip door de Nieuwe Sluis te varen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 15
VROUW IN DE BOUW<br />
16 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
VROUW IN DE BOUW<br />
THESSA LUIJENDIJK, ADVISEUR DUURZAME<br />
INFRASTRUCTUUR PROVINCIE ZUID-HOLLAND<br />
De infrasector wordt nog te veel gezien als een mannenwereld. Niks is minder waar. Meer en<br />
meer vrouwen vinden een job en een plaats in de wereld van de grond-, weg- en waterbouw.<br />
En we stellen ze graag uitgebreid aan je voor. In elke editie van GWW-Bouwmat laten we een<br />
vrouw uit de sector aan het woord over haar job en wat die precies zo fijn maakt. In deze editie<br />
geven we het woord aan Thessa Luijendijk, adviseur duurzame infrastructuur bij de provincie<br />
Zuid-Holland. Maar ze is nog zoveel meer, en maakt zich op velerlei manieren sterk voor<br />
vernieuwing en inclusie in de infra.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld provincie Zuid-Holland<br />
Nog maar 26 jaar jong is Thessa. Ze wist echter<br />
op haar twaalfde al dat ze uiteindelijk een<br />
baan in de wegenbouw zou ambiëren. Na<br />
een snuffelstage op het voortgezet onderwijs<br />
bij een wegenbouwer was ze verkocht en besloot<br />
ze om civiele techniek te gaan studeren in<br />
Utrecht. “In het derde jaar kreeg ik de kans om<br />
opnieuw stage te gaan lopen. Twee keer zelfs.<br />
De eerste bij een ingenieursbureau, de tweede<br />
keer bij een wegenbouwer waar ik mocht helpen<br />
met het ontwikkelen van asfalt.”<br />
Thessa is afgestudeerd op zwaar belaste<br />
asfaltconstructies bij een ingenieursbureau<br />
en is daar ook<br />
enkele jaren blijven plakken<br />
als wegenbouwkundig adviseur.<br />
“In die jaren heb<br />
ik mezelf verder opgeleid<br />
tot wegenbouwkundig<br />
laborant,<br />
en heb<br />
vooral ook heel<br />
veel praktijkervaring<br />
opgedaan”,<br />
zegt ze. “Op een<br />
gegeven moment<br />
begon het weer te<br />
kriebelen en heb ik<br />
de overstap gemaakt naar de<br />
aannemerij waar ik ontzettend van<br />
heb genoten. Ik mocht weer nieuw<br />
asfalt gaan ontwikkelen en stond regelmatig<br />
met mijn voeten in de klei. Ruim<br />
2,5 jaar later kwam de vacature voor een adviseur<br />
duurzame infrastructuur op mijn pad bij<br />
de provincie Zuid-Holland. Een baan waarin je<br />
écht maatschappelijke impact kunt maken. Dat<br />
was ook direct hetgeen mij aantrok.”<br />
In haar huidige functie houdt Thessa zich nog<br />
altijd bezig met asfaltontwikkeling, maar wel op<br />
een ander niveau. “Ik doe eigenlijk nog steeds<br />
wat ik leuk vind, maar ben ook bezig met het<br />
creëren van draagvlak voor nieuwe asfaltontwikkelingen<br />
aan met name opdrachtgeverszijde.<br />
De aannemerij heeft de kennis en kunde,<br />
en die hebben we hard nodig om uiteindelijk<br />
te evolueren naar een klimaatneutrale en circulaire<br />
infrastructuur. Daar zet ik me graag voor<br />
in. Ik ben opgegroeid tussen de mannen, en<br />
voel me niet anders behandeld of niet welkom.<br />
Sterker nog, als ze eenmaal weten wat ze aan je<br />
hebben, dan hebben ze je misschien nog wel<br />
hoger staan. En bovendien verhoogt een vrouw<br />
binnen een team natuurlijk ook de sfeer.”<br />
Behalve adviseur voor de provincie Zuid-<br />
Holland, reikt haar impact nog veel verder en<br />
gaat zowel de provinciale- als de landsgrens<br />
over. “Ik ben actief betrokken bij diverse opgaven<br />
en groepen die werken aan een klimaatneutrale<br />
en circulaire infrastructuur. Zo<br />
ben ik lid van het Interprovinciaal Vakgenoten<br />
Overleg Verhardingen en de CROW<br />
Werkgroep Warm Mix Asfalt. Mijn bijdragen<br />
worden erkend en gewaardeerd wat te herleiden<br />
is aan het feit dat ik in de finale sta voor<br />
de Cobouw Young Talent Award <strong>2024</strong>. Ook<br />
mag ik op 10 december aanstaande tijdens de<br />
Asfaltdag en in januari 2025 op de InfraTech<br />
“Behalve adviseur voor de provincie<br />
Zuid-Holland, reikt haar impact nog<br />
veel verder en gaat zowel de provincialeals<br />
de landsgrens over”<br />
spreken over Warm Mix Asfalt en andere innovaties<br />
rondom duurzame infrastructuur waar<br />
ik mij mee bezighoud. Daarnaast sta ik voor<br />
diversiteit en inclusie in de sector, onder meer<br />
door gastlessen te geven aan jonge meiden<br />
en door recent betrokken te zijn bij de opzet<br />
van een Europese community voor vrouwen in<br />
de asfalt- en bitumenbranche.” Thessa is dus<br />
niet alleen adviseur, maar ook een ambassadrice<br />
voor een diverse en inclusieve toekomst<br />
in de infra. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 17
CYBERBEVEILIGINGSWET<br />
‘WACHT NIET AF TOT DE WET ER<br />
IS, MAAR GA NU AL AAN DE SLAG!’<br />
Bewustzijn en kennis over digitale veiligheid zijn belangrijk wanneer je kritieke kunstwerken<br />
ontwerpt of renoveert. Deze vormen kwetsbare objecten voor onze economie en veiligheid.<br />
Immers, de doorstroming in ons land wordt in sterke mate gegarandeerd door werkende bruggen<br />
en tunnels. En we houden droge voeten dankzij honderden sluizen, stuwen en keringen. Het<br />
aantal cyberaanvallen groeit, met recent nog een hackaanval die de Antwerpse haven trof.<br />
Bovendien komt de Cyberbeveiligingswet eraan! Wat kunnen bedrijven hiervan verwachten<br />
en welke stappen kunnen alvast genomen worden, zodat zij dadelijk niet voor verrassingen<br />
komen te staan? Wij vroegen het aan Patrick Spelt, Hoofd Toezicht Cybersecurity bij de Inspectie<br />
Leefomgeving en Transport (ILT) van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.<br />
Tekst Carolien Klees<br />
Beeld Spelt/Unsplash<br />
Het Agentschap van de Europese Unie voor<br />
Cyberbeveiliging onderzoekt jaarlijks hoe cybersecurity<br />
evolueert. Uit het rapport ‘Enisa<br />
Threat Landscape <strong>2024</strong>’ blijkt dat ransomware<br />
en DDoS-aanvallen de grootste dreiging vormen.<br />
In beide gevallen wordt het bedrijfssysteem<br />
lam gelegd, maar bij de eerste wordt<br />
losgeld geëist. Uit het rapport valt eveneens<br />
op te maken dat de toegepaste technieken<br />
steeds complexer worden én er steeds vaker<br />
AI-tools door cybercriminelen worden ingezet.<br />
Deze tools maken de cyberaanvallen effectie-<br />
ver, maar ook toegankelijker voor aanvallers<br />
die minder technische kennis hebben.<br />
ZWAKKE SCHAKEL<br />
Daarnaast komt social engineering, zoals<br />
phishing, nog steeds vaak voor. Hackers maken<br />
daarbij gebruik van menselijke zwakheden<br />
door misleidende e-mails te sturen om zo<br />
toegang te krijgen tot een applicatie of netwerk.<br />
Wanneer het personeel zich er onvoldoende<br />
van bewust is dat ze onveilig omgaan<br />
met data, bijvoorbeeld door het gebruiken<br />
van eigen apparaten of onveilige video-verbindingen,<br />
kan dat leiden tot datalekken en<br />
cyberaanvallen. Belangrijk is dus ook het bewustzijn<br />
dat ongeïnformeerd personeel de<br />
zwakke schakel binnen de digitale beveiliging<br />
van een bedrijf kan vormen.<br />
ACTIE NOODZAKELIJK<br />
De NIS2-richtlijn is per 17 oktober jl. in werking<br />
getreden en zal in Nederland geïmplementeerd<br />
worden in de vorm van de<br />
Cyberbeveiligingswet. Het betreft hier<br />
Patrick Spelt – Hoofd Toezicht Cybersecurity bij de<br />
Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) van het<br />
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.<br />
Bewustzijn en kennis over digitale veiligheid zijn belangrijk wanneer je kritieke kunstwerken ontwerpt of<br />
renoveert. (beeld: Shane Mclendon, Unsplash)<br />
18 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
CYBERBEVEILIGINGSWET<br />
Het aantal cyberaanvallen groeit, met recent nog een hackaanval die de<br />
Antwerpse haven trof. (beeld: Sander Traa, Unsplash)<br />
We houden droge voeten dankzij honderden sluizen, stuwen en keringen.<br />
(beeld: Tim Roosjen, Unsplash)<br />
De NIS2-richtlijn is gericht op risico’s die netwerk- en informatiesystemen<br />
bedreigen. (beeld: Marcin Jozwiak, Unsplash)<br />
Europese wetgeving met als doel het algemene<br />
weerbaarheidsniveau van alle bedrijven<br />
in de EU te verhogen. De richtlijn is gericht op<br />
risico’s die netwerk- en informatiesystemen bedreigen,<br />
zoals cyberbeveiligingsrisico’s. Patrick<br />
werkt nu bijna twee jaar aan de implementatie<br />
van wetgeving rondom cybersecurity, de<br />
uitvoering ervan en het toezicht daarop. “De<br />
verwachting is dat de wet tijdens het derde<br />
kwartaal van 2025 in werking zal treden. Het is<br />
echter zeer belangrijk dat bedrijven direct aan<br />
de slag gaan! Immers, de risico’s die organisaties<br />
lopen, zijn er nu ook al. Bovendien komen<br />
veel bedrijven voor het eerst met deze regels<br />
in aanraking, aangezien de huidige wetgeving<br />
alleen de aanbieders van essentiële diensten<br />
treft. Bedenk ook dat wanneer jouw bedrijf niet<br />
aan de regelgeving hoeft te voldoen, je wellicht<br />
samenwerkt met organisaties die dat wel moeten<br />
en daarom eisen moeten gaan stellen aan<br />
hun ketenpartners.”<br />
ACTIE ONDERNEMEN<br />
Patrick adviseert te starten met de NIS2<br />
Zelfevaluatie. Deze online vragenlijst geeft<br />
antwoord op de vraag óf jouw organisatie<br />
onder de NIS2-richtlijn valt. Is dit het geval,<br />
dan kan men gebruikmaken van de online<br />
Quickscan NIS2-richtlijn. Deze geeft op hoofdlijnen<br />
inzicht in jouw verplichtingen en de huidige<br />
status van je cyberbeveiliging conform<br />
de strekking van de Europese NIS2-richtlijn.<br />
INSPECTIEDRUK<br />
Valt jouw organisatie onder de wet en in de categorie<br />
‘essentieel’, dan word je proactief door<br />
de ILT bezocht. Bij de categorie ‘belangrijk’<br />
vindt het toezicht achteraf plaats, dus pas nadat<br />
er een cybersecurity-incident heeft plaatsgevonden.<br />
“Je hoeft niet bang te zijn voor<br />
de toezichthouder en we gaan ook echt niet<br />
direct boetes uitdelen. We hebben een interventiestrategie<br />
en zetten boetes met name in<br />
voor bedrijven die zich echt niet aan de regels<br />
willen houden. Stel dat tijdens een inspectie<br />
zaken niet in orde blijken te zijn, dan krijg je<br />
eerst de tijd om deze op te lossen. We hebben<br />
er vooral baat bij dat bedrijven begrijpen<br />
wat er gevraagd wordt en daar mee aan de<br />
slag gaan. Dát draagt namelijk echt bij aan die<br />
weerbaarheid.” Overigens kan men ook met<br />
andere inspectiediensten te maken krijgen,<br />
zoals de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur.<br />
“Inspectiediensten werken daarin samen, zo-<br />
dat men niet te maken krijgt met twee inspecties<br />
die langs elkaar heen werken.”<br />
KOSTEN VERLAGEN<br />
Om efficiënt met dit vraagstuk aan de slag te<br />
kunnen gaan, is het goed te weten dat er allerlei<br />
initiatieven bestaan, waaronder cyberweerbaarheidsnetwerken.<br />
Sluit je je aan bij dergelijke<br />
samenwerkingsverbanden dan kun je hulp<br />
en advies krijgen, maar ook samen optrekken.<br />
Bouwend Nederland ondersteunt haar leden<br />
bijvoorbeeld samen met het Digital Trust Center<br />
(DTC). En Aannemersfederatie Nederland heeft<br />
een samenwerkingsovereenkomst gesloten met<br />
het initiatief Samen Digitaal Veilig (SDV).<br />
Patrick eindigt met een laatste tip voor wat betreft<br />
het invullen van de zorgplicht: “Onze inspectiekaders<br />
zijn gebaseerd op industry frameworks.<br />
Mijn tip is dan ook: ga aan de slag met ISO 27001<br />
en 27002, de NEN of het NIST Cybersecurity<br />
Framework. Dat is nooit weggegooid geld, want<br />
wij gaan namelijk dezelfde kaders hanteren.”<br />
De website www.ncsc.nl vormt een goed startpunt<br />
voor het vinden van informatie over de onderwerpen<br />
genoemd in dit artikel. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 19
Mens<br />
Bescherm uw<br />
infrastructuur<br />
Techniek<br />
Organisatie<br />
tegen<br />
Privacy<br />
NIS2<br />
cyberdreigingen!<br />
OT<br />
Assessment<br />
Compliancy<br />
Blijvende<br />
impact<br />
Risk<br />
Governance<br />
Nieuwe Europese wetgeving zoals NIS2 en de aankomende<br />
Cyber Resilience Act (CRA) stellen hogere eisen aan de<br />
beveiliging van zowel IT- als OT-systemen. Met de groei van<br />
‘Smart Industrie’ en ‘Internet of Things’ is het cruciaal om ook<br />
operationele systemen te beschermen tegen verstoringen.<br />
Cyber Security for Control Systems (CS2) helpt om uw<br />
operationele systemen effectief te beveiligen. Voorkom<br />
financiële verliezen en imagoschade door tijdig actie<br />
te ondernemen. Geen enkele organisatie is te klein om<br />
slachtoffer te worden!<br />
Zorg voor een weerbare infrastructuur met CS2.<br />
croonwolterendros.nl
Met de juiste wapening ...<br />
... de groene weg op<br />
De uitdaging:<br />
een esthetische grondwapening<br />
Voor het bouwen van een steile helling bestaan er vele oplossingen zoals<br />
gewichtsmuren in metselwerk, betonelementen of inslaan van damplanken.<br />
Als de ontwerper de helling een mooi en milieuvriendelijk aspect<br />
wil geven, moet het mogelijk zijn om op de vaak steile helling vegetatie te<br />
laten groeien.<br />
Een stalen vlechtwerk:<br />
sterk en toch doorlaatbaar<br />
De meest duurzame en tegelijkertijd meest milieuvriendelijke oplossing is<br />
in dit geval de stabiliteit van de helling te verzekeren door het inbouwen<br />
van een stalen vlechtwerk.<br />
Zo’n net wapent de grond niet alleen, het stelt u ook in staat om een mooie,<br />
groene dagzijde met vegetatie te creëren.<br />
U krijgt een helling, volgens het principe van gewapende grond. Een hoek<br />
tot 70° kan omdat de vegetatie zich onder deze helling goed kan ontwikkelen,<br />
met een duurzaam en groen resultaat.<br />
Ontwerp en uitvoering<br />
Om een dergelijk systeem in te passen in uw specifieke ontwerp is<br />
diepgaand onderzoek nodig. Het ontwerp vraagt de juiste expertise en<br />
specifieke tools, die de interne en uitwendige stabiliteit van uw ontwerp<br />
grondig analyseren.<br />
U moet immers alle parameters in kaart brengen die van invloed zijn op de stabiliteit,<br />
de weerstand tegen afschuiven en de gevolgen van zettingen. Speciale<br />
rekenprogramma’s zoals MacStars en MacRa zijn hiervoor gratis beschikbaar.<br />
Green Terramesh®<br />
Green Terramesh® is een kant-en-klaar<br />
Texion-systeem voor de wapening van steile<br />
hellingen, waarop u later vegetatie kunt<br />
plaatsen. Het product is een stalen, dubbelgetorst,<br />
zeskantig vlechtwerk dat zwaar<br />
beschermd is tegen corrosie.<br />
• De individuele Green Terrameshelementen<br />
zijn licht en gemakkelijk<br />
hanteerbaar.<br />
• U hebt geen bekisting nodig om een<br />
strakke dagzijde te bekomen.<br />
• U kunt uw ontwerp snel uitvoeren,<br />
omdat de juiste geometrie (taludhelling)<br />
voorbereid is in de fabriek.<br />
• Een weinig draagkrachtige ondergrond<br />
is geen obstakel. Het is een soepel<br />
systeem van elementen die met klemmen<br />
verbonden worden tot een geheel<br />
zonder onderbrekingen. Vervormingen<br />
en beperkte differentiële zettingen zijn<br />
aanvaardbaar.<br />
• Het systeem is zeer duurzaam door de<br />
speciale bescherming met een zinkaluminiumlegering<br />
en een bijkomende<br />
kunststofomhulling.<br />
TEXION.BE<br />
Meer informatie?<br />
Voor meer informatie, typische ontwerpberekeningen,<br />
rapporten en certificaten,<br />
ga naar www.texion.be of contacteer ons<br />
op +32 (0)3 210 91 91 of info@texion.be.
BRUG & TUNNELBOUW<br />
GELIJKSPANNING<br />
IN TUNNELS HET<br />
OVERWEGEN WAARD<br />
Soms is het verstandig om een bestaand concept opnieuw tegen het licht te houden. Klopt<br />
het nog met de laatste stand der techniek? Een mooi voorbeeld daarvan is de voeding van<br />
de Rottemerentunnel in de A16 Rotterdam. Er is bewust gekozen voor gelijkspanning (DC) in<br />
combinatie met railkokers. Dat is volgens zijn makers niet alleen efficiënter, maar leidt ook<br />
tot aanzienlijke kostenbesparingen. Het concept biedt mogelijk ook potentie bij toekomstige<br />
tunnelrenovatieprojecten.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Croonwolterendros<br />
Als je bedenkt dat 90 tot 95% van de installaties<br />
in een tunnel op gelijkspanning draait<br />
is het raar dat je als voeding wisselspanning<br />
gebruikt, zegt Hans Pos, ontwerpleider bij<br />
Croonwolter&dros. “Waarom? Omdat we het<br />
toevallig honderd jaar geleden zo hebben<br />
bedacht? Maar is dat nog steeds een logische<br />
oplossing? Nee, niet bepaald. Zodoende<br />
hebben we in de Rottemerentunnel de grootste<br />
gelijkspanningsinstallatie ter wereld gebouwd.<br />
En het grappige was, Rijkswaterstaat<br />
had er ook al direct vertrouwen in. Ze konden<br />
vanuit de Landelijke Tunnel Standaard (LTS)<br />
geen bezwaren vinden om het niet te doen.”<br />
11 KILOMETER DC-NETWERK<br />
Het besluit nemen om op gelijkspanning te<br />
gaan werken, is één, het daadwerkelijk tot uitvoering<br />
brengen is een andere uitdaging, weet<br />
Hans inmiddels uit ervaring. “Het was onontgonnen<br />
terrein”, zegt hij. “We hadden wel<br />
een bepaald beeld van hoe de installatie eruit<br />
moest komen te zien, maar het was toch een<br />
hele puzzel. Al doende kwamen we bijvoorbeeld<br />
tot de ontdekking dat het koppelen van<br />
het zonnepanelenveld problemen gaf om een<br />
goed en stabiel netwerk te creëren, hoewel het<br />
in theorie wel zou moeten kunnen. Ook de leveranciers<br />
waren nog niet altijd mee. We hadden<br />
verwacht meer ondersteuning te krijgen<br />
Zoek de verschillen: links een tunnel op wisselspanning met veel kabels.<br />
22 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
SLIMMER BOUWEN<br />
ÉN RENOVEREN MET<br />
NIEUWE TECHNIEKEN<br />
De combinatie van gelijkspanning met railkokers<br />
biedt volgens Hans ook potentie voor<br />
tunnelrenovatieprojecten. “Het vervangen van<br />
installaties en bekabeling in bestaande tunvan<br />
leveranciers uit de DC-wereld, maar dat viel<br />
tegen. We hebben het als team allemaal zelf<br />
moeten onderzoeken, ontwerpen en uitdenken.<br />
Al hebben we daar vanzelfsprekend wel<br />
veel van geleerd, en zijn we trots op het feit dat<br />
we een 11 kilometer lang en stabiel DC-netwerk<br />
hebben gebouwd met complete tunnelinstallaties<br />
op gelijkspanning. Alleen de pompen en<br />
ventilatoren draaien op wisselspanning.”<br />
RAILKOKERS<br />
Het leuke van zo’n traject is dat je vooraf<br />
niet weet hoe het exact gaat uitpakken, zegt<br />
Hans. “Door gelijkspanning te combineren<br />
met railkokers bleek dat we veel minder kabels<br />
en dus koper nodig hadden. Ook konden<br />
we met veel dunnere kabels uit de voeten.<br />
Een ander groot voordeel is dat we op<br />
één centraal punt de omzetting doen van wisselspanning<br />
naar gelijkspanning op een spanningsniveau<br />
van 700 Volt. Op de plek waar we<br />
het nodig hebben wordt het spanningsniveau<br />
gereduceerd tot 350 Volt, voor bijvoorbeeld<br />
de verlichting. Doordat je de omzetting centraal<br />
doet, ontstaat er maar op één punt een<br />
warmteverlies. Die warmte laat zich veel makkelijker<br />
hergebruiken. Theoretisch zou gelijkspanning<br />
ook nog een energiebesparing<br />
opleveren, maar dat is slechts minimaal. De<br />
grootste besparingen zitten in een hele andere<br />
opbouw van de bekabeling met veel<br />
minder en dunnere kabels. Het heeft ons en<br />
daarmee ook opdrachtgever Rijkswaterstaat<br />
vele honderdduizenden euro’s bespaard.”<br />
“Het is belangrijk dat we een totaalinstallatie<br />
bouwen die klopt, en niet met de insteek<br />
om per definitie iets nieuws te willen<br />
introduceren”<br />
nels is vaak een hels karwei. Kabelgoten liggen<br />
overvol. Terwijl als je een railkoker maakt op DC<br />
hoef je alleen de railkoker te monteren, kastjes<br />
op te hangen en het netwerk uit te rollen. Op<br />
het moment dat je (in een later stadium) een<br />
willekeurige installatie wil vervangen, heb je al<br />
DC-spanning liggen waarvan je vrij eenvoudig<br />
kan aftakken.” Volgens Hans moeten we slimmer<br />
bouwen en renoveren door gebruik te maken<br />
van nieuwe technieken. Ook pleit hij voor<br />
een aanpassing in de LTS. “Momenteel wordt<br />
er een complete railkoker op AC aangelegd,<br />
vanwege de wandcontactdozen voor de hulpdiensten,<br />
terwijl deze nooit worden gebruikt.<br />
Hulpdiensten brengen hun eigen voeding mee.<br />
We zouden ook daarover graag de discussie<br />
aangaan met Rijkswaterstaat.”<br />
Rechts het middentunnelkanaal van de Rottemerentunnel.<br />
Het is belangrijk dat we een totaalinstallatie<br />
bouwen die klopt, en niet met de insteek om per<br />
definitie iets nieuws te willen introduceren, erkent<br />
Hans. “Gelijkspanning is uitermate interessant<br />
en de betrouwbaarheid gaat ook nog eens<br />
omhoog omdat je veel makkelijker voedingen<br />
aan elkaar kan ‘knopen’. Mocht een omvormer<br />
het begeven, neemt de andere het over. En met<br />
een railkoker in het middentunnelkanaal kun je<br />
energie ook nog eens veel makkelijker transporteren,<br />
zonder veel en dikke kabels te moeten<br />
toepassen. Kortom, een frisse blik op een (tunnel)installatie<br />
biedt kansen, ook, of misschien<br />
wel juist, voor renovatieprojecten.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 23
BRUG & TUNNELBOUW<br />
DE KRACHT VAN MONITORING VOOR<br />
DE LEVENSDUURVERLENGING<br />
VAN CIVIELE KUNSTWERKEN<br />
De Nederlandse infrasector staat voor een immense uitdaging: het onderhouden en<br />
vernieuwen van verouderde bruggen, viaducten en onderdoorgangen. Allemaal vervangen,<br />
daar is geen budget voor. Bovendien is het ook niet bepaald een duurzame keuze. Een deel<br />
van de oplossing voor de grootschalige Vervangings- en Renovatieopgave (V&R-opgave) ligt<br />
in de kracht van monitoring, zo bewijst Fugro onder meer aan de Suurhoff verkeersbrug in<br />
de A15 en de spoorbrug over kanaal de Gouwe bij Alphen aan den Rijn.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Fugro<br />
Een groot deel van de civiele infrastructuur in<br />
Nederland is in de jaren zestig en zeventig van<br />
de vorige eeuw gebouwd. “Deze kunstwerken<br />
zijn nu vijftig tot zestig jaar oud en bereiken<br />
het einde van hun theoretische levensduur”,<br />
zegt Edo Noordermeer, consultant bij Fugro.<br />
“Allemaal vervangen is gekkenwerk. Los van het<br />
budget dat ontoereikend is, is het in veel gevallen<br />
ook niet nodig. Veel kunstwerken kunnen in<br />
de basis nog prima vele decennia mee, maar dat<br />
wil je natuurlijk wel zeker weten, want er zijn ook<br />
kunstwerken die wél versterkt of in het slechtste<br />
geval helemaal vervangen moeten worden.”<br />
TECHNISCH BEROEP<br />
NIET MEER IN TREK<br />
“Veroudering is slechts één aspect waar kunstwerken<br />
‘last’ van hebben”, volgens Edo. “Het<br />
tweede aspect is de toegenomen verkeersbelasting<br />
en -intensiteit, die nu veel hoger ligt dan<br />
waarop een kunstwerk destijds is berekend. Was<br />
vroeger een transport van 30 ton al heel wat, nu<br />
rijden er geregeld transporten van 100 ton over<br />
een kunstwerk. Dat kan voor bruggen echt wel<br />
een kwestie zijn. En de derde factor is dat traditioneel<br />
veel vertrouwd wordt op periodieke<br />
inspecties van kunstwerken door experts. Dat<br />
is een technisch beroep dat niet meer in trek is.<br />
Veel experts gaan met pensioen en de aanwas<br />
is stukken minder. Er is dus een steeds groter te-<br />
Installatiewerkzaamheden van de sensoren van het monitoringssysteem vanaf een ponton met een hoogwerker.<br />
24 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Suurhoff verkeersbrug. (Beeld: ANP Hollandse Hoogte – Siebe Swart)<br />
kort aan mensen met de juiste expertise. Eén van<br />
de oplossingen voor al die factoren samen is geautomatiseerd<br />
meten en monitoren. We merken<br />
vanuit Fugro dat daar steeds meer vraag naar is.”<br />
PERMANENT VERSUS PERIODIEK<br />
Wanneer een brug aan het einde van zijn theoretische<br />
levensduur komt, wordt een constructieve<br />
herberekening gedaan. Op basis van de<br />
beschikbare informatie wordt over de staat van<br />
de constructie en van de huidige gebruiksbelasting<br />
een beoordeling gedaan van de daadwerkelijke<br />
restlevensduur. Hierbij dienen echter<br />
altijd aannames gedaan te worden en worden<br />
conservatieve marges aangehouden om de<br />
onzekerheden te beheersen. Volwaardige benutting<br />
van de levensduur kan bereikt worden<br />
door verfijning van de aannames, op basis van<br />
aanvullend onderzoek of betere modellen, of<br />
door een kunstwerk te monitoren met sensoren<br />
en grenswaarden te stellen voor de meetwaarden<br />
waarbinnen het kunstwerk nog veilig in<br />
gebruik kan blijven. Dat laatste doet Fugro bijvoorbeeld<br />
op de spoorbrug over de Gouwe bij<br />
Alphen aan den Rijn. “Het grote voordeel van<br />
sensoren is dat je permanent monitort”, zegt<br />
Edo. “Visuele inspecties vinden per definitie<br />
slechts periodiek plaats, vaak slechts één keer<br />
per jaar en zelfs in de meest kritische gevallen<br />
slechts wekelijks of maandelijks. ¢<br />
Plaatsing van de besturing van het monitoringssysteem in het oude deel van de basculebrug.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 25
BRUG & TUNNELBOUW<br />
de basculebrug geplaatst. Alle data wordt op<br />
Fugro’s VirGeo ® cloud-platform weergegeven.<br />
“Ieder kwartaal doen we over een periode van<br />
twee weken bovendien hoogfrequente metingen<br />
tot 100 Hertz. Het is mooi om met state-of-the-art<br />
technologie aan het werk te zijn in zo’n historische<br />
brug.” "Met deze monitoring onderzoeken we de<br />
aangebrachte versterking en kunnen we valideren<br />
dat de nieuwe versterkingsmethode de beste is<br />
voor stalen bruggen met vermoeiingsproblematiek",<br />
zegt ingenieur Bram Buts, technisch manager<br />
bij Rijkswaterstaat. “Daarmee kan de nieuwe<br />
versterkingsmethode een standaard worden voor<br />
ons werkveld.”<br />
TotaLite ® , de nieuwe meettechnologie voor<br />
deformatiemetingen, is parallel aan de RTS getest.<br />
Met sensoren daarentegen kun je met een veel<br />
hogere frequentie monitoren, van uren, minuten,<br />
tot zelfs seconden afhankelijk van de gekozen<br />
sensortechniek. Dit geeft veel meer informatie<br />
over het gedrag van het kunstwerk en de<br />
potentiële risico’s. Door bruggen en viaducten<br />
continu te monitoren, kunnen we nauwkeurig<br />
bepalen welke constructies nog veilig en bruikbaar<br />
zijn, en welke daadwerkelijk aan vervanging<br />
en/of renovatie toe zijn. Dit voorkomt dat kostbare<br />
middelen worden besteed aan het onnodig<br />
vervangen van kunstwerken die nog jaren<br />
gecontroleerd mee kunnen, en zorgt er tegelijkertijd<br />
voor dat de veiligheid geborgd blijft.”<br />
REKMETINGEN SUURHOFFBRUG<br />
De Suurhoffbrug is in 1974 in gebruik genomen<br />
en vormt de toegangspoort tot de Maasvlakte.<br />
Deze brug staat op de nominatie om vervangen<br />
te worden, maar de bestaande brug moet tot<br />
die tijd wel veilig in gebruik blijven. In 2021 is het<br />
kunstwerk daarom gerenoveerd. Als eerste brug<br />
in Nederland werd de Suurhoffbrug versterkt met<br />
een nieuwe techniek van Arup, waarbij staalplaten<br />
op het wegdek zijn bevestigd met epoxylijm<br />
én bouten. “Arup wilde deze nieuwe innovatieve<br />
methode, die aangebracht kan worden met relatief<br />
weinig inspanningen, in de praktijk getoetst<br />
hebben. Het effect van deze nieuwe techniek<br />
wil je natuurlijk wel valideren. Hoe gedraagt de<br />
versterking zich over een langere periode”, zegt<br />
Hans Redder, projectmanager bij Fugro. “We<br />
hebben samen met Arup een plan gemaakt en<br />
Het systeem robotic total station (RTS) blinkt uit in<br />
precisie en betrouwbaarheid.<br />
het type meettechniek bepaald. Op specifieke<br />
punten onder het wegdek verrichten we rek- en<br />
temperatuurmetingen met fiber bragg grating<br />
(FBG) glasvezelsensoren. Hiermee kunnen we<br />
bepalen hoe goed de versterking functioneert en<br />
of de versterking in de praktijk op langere termijn<br />
bestand is tegen de verkeersbelastingen en temperatuurverschillen<br />
die gedurende de verschillende<br />
seizoensomstandigheden optreden.”<br />
STATE-OF-THE-ART<br />
TECHNOLOGIE<br />
Fugro verzorgt de monitoring van de Suurhoffbrug<br />
voor een periode van drie jaar. “In februari <strong>2024</strong><br />
is het monitoringssysteem geplaatst, bestaande<br />
uit 26 sensoren voor rekmetingen en drie temperatuursensoren.<br />
“Ze zijn allemaal binnen twee<br />
weken onder het brugdek geplaatst, vanaf een<br />
ponton met een hoogwerker”, zo schetst Hans<br />
de montagewerkzaamheden. “Het voordeel van<br />
glasvezeltechniek is dat je geen last hebt van<br />
verstoringen of verzwakking van het signaal over<br />
lange afstanden. Traditionele technieken worden<br />
verstoord door grote temperatuurswisselingen.<br />
Onder het brugdek kan de temperatuur rustig<br />
oplopen tot vijftig graden Celsius of meer, als de<br />
zon vol op het wegdek staat. Met glasvezeltechniek<br />
ben je er dus zeker van dat de installatie drie<br />
jaar lang zonder interventie goed blijft draaien. En<br />
dat is ook wat waard, zeker gezien de moeilijke<br />
bereikbaarheid onder het brugdek.” De sensoren<br />
bevinden zich weliswaar onder het brugdek,<br />
de besturing is mooi droog in het oude deel van<br />
SPOORBRUG BIJ ALPHEN<br />
AAN DEN RIJN<br />
“De spoorbrug bij Alphen aan den Rijn is een<br />
draaibrug met één pijler in kanaal de Gouwe”,<br />
zegt Frank van der Kroon, projectmanager bij<br />
Fugro. “De brug draait open voor het vaarverkeer<br />
en draait vervolgens weer terug, zodat het<br />
treinverkeer doorgang kan vinden. Bij die laatste<br />
situatie moet de rails wel precies worden uitgelijnd<br />
op de landhoofden. Het geheel heeft zeer<br />
weinig tolerantie voor afwijkingen om te voorkomen<br />
dat de brug in storing komt en treinhinder<br />
veroorzaakt. De fundering van deze spoorbrug is<br />
in het verleden onderhevig geweest aan zettingen.<br />
Om de risico’s op verdere zettingen in de<br />
toekomst te bewaken, worden zowel de positie<br />
van beide landhoofden als die van de middenpijler<br />
continu gemonitord door een robotic total<br />
station (RTS). Met de RTS meten we gedurende<br />
één meetcyclus vier prisma’s op elk van de drie<br />
constructiedelen twee keer in. Zo’n meetcyclus<br />
duurt vijftien minuten. Elk uur bepalen we dus vier<br />
keer de actuele positie. Op deze manier kunnen<br />
we afwijkingen snel en nauwkeurig detecteren.”<br />
TOTALITE ®<br />
Met veroudering van civiele kunstwerken en een<br />
veranderend klimaat is het de verwachting dat de<br />
schade en risico’s vanwege (ongewenste) deformaties<br />
toeneemt de komende jaren. Het RTSsysteem<br />
blinkt uit in precisie en betrouwbaarheid,<br />
maar is niet op grote schaal toepasbaar vanwege<br />
de kosten en toepasbaarheid. RTS-systemen zijn<br />
groot, vragen een vaste stroomvoorziening en<br />
zijn gevoelig voor diefstal - Fugro heeft daardoor<br />
de afgelopen jaren meerdere RTS-en verloren.<br />
Toch is er een noodzaak voor betrouwbare automatische<br />
deformatiemetingen. Met die reden is<br />
Fugro op zoek gegaan naar een innovatieve oplossing,<br />
TotaLite ® . Het is een nieuwe meettechniek<br />
waar op basis van een camera, deformaties<br />
26 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
zeer precies worden gemonitord. Het voordeel<br />
van deze technologie is, dat deze een goedkopere<br />
en makkelijker toepasbare methode is voor<br />
langdurige automatische monitoring van civiele<br />
kunstwerken. Bij de spoorbrug in Alphen aan den<br />
Rijn wordt TotaLite ® parallel aan de RTS getest.<br />
Deze innovatie is inmiddels gevalideerd voor de<br />
toepassingen van tunnels en gebouwen, maar<br />
doorontwikkeling is nodig om de benodigde<br />
sub-millimeter nauwkeurigheid te behalen in<br />
weer en wind in complexe projecten waar deformaties<br />
een risico zijn, zoals bij deze spoorbrug.<br />
Edo: “Dit soort ontwikkelingen zijn langdurige innovatietrajecten.<br />
De stap van meten in het laboratorium<br />
naar buiten in het veld is gewoon heel<br />
groot. Het is daarom belangrijk om de techniek<br />
in de praktijk te toetsen en gelijktijdig in te zetten<br />
op meerdere projecten. Bevindingen uit deze<br />
pilot helpen om de technologie steeds verder te<br />
verbeteren en breed inzetbaar te maken.”<br />
VOORLOPER<br />
De technologische vooruitgang van monitoring<br />
van kunstwerken gaat heel hard. “Nog maar vijf<br />
jaar geleden waren sensoren minder geschikt<br />
voor het type monitoring dat we nu uitvoeren<br />
aan de Suurhoffbrug en de spoorbrug over de<br />
Gouwe”, zegt Edo. “Ook qua dataprocessing zijn<br />
er hele grote stappen gezet. We kijken continu<br />
Spoorbrug bij Alphen aan den Rijn. (Beeld: ANP Hollandse Hoogte – Josh Walet)<br />
om ons heen wat er door derden aan sensoren<br />
en technieken wordt ontwikkeld en hoe wij die<br />
het beste kunnen inzetten. Glasvezel is daar een<br />
mooi voorbeeld van, en relatief nieuw voor een<br />
toepassing op dit soort kunstwerken. Daar zijn we<br />
als Fugro absoluut voorloper in. Veel rekmetingen<br />
worden immers nog met traditionele elektrische<br />
apparatuur uitgevoerd. Daarnaast blijven we<br />
ook zelf eigen sensoren en systemen ontwikkelen.<br />
Systemen die veel goedkoper en makkelijker<br />
te installeren zijn en een laag stroomverbruik hebben.<br />
Zodat we vanwege de veiligheid fysiek minder<br />
tijd hoeven door te brengen op een kunstwerk<br />
in de weg of op het spoor.”<br />
Dankzij slimme monitoringstechnieken van<br />
Fugro kunnen beheerders de levensduur van<br />
hun kunstwerken verlengen, waardoor dure<br />
vervangingen verantwoord kunnen worden uitgesteld.<br />
Samen werken we aan een veilige en<br />
leefbare wereld, zodat onze infrastructuur ook<br />
in de toekomst betrouwbaar blijft. ●<br />
Spoorbrug bij Alphen aan den Rijn.<br />
SPOORBRUG ALPHEN AAN DEN RIJN<br />
Op 11 oktober jl. vond er een aanvaring plaats tussen een binnenvaartschip en de spoorbrug<br />
bij Alphen aan den Rijn. Het schip kwam vast te zitten onder de brug en het treinverkeer<br />
was urenlang gestremd. Ook bij een incident als dit biedt het monitoringssysteem<br />
waardevolle informatie. Het RTS-systeem was niet geraakt bij de aanvaring, dus<br />
de metingen liepen tijdens het incident gewoon door. Op basis van de metingen kon<br />
ProRail al voordat de brug weer dicht ging, vaststellen dat de fundering van de middenpijler<br />
in ieder geval geen schade had opgelopen. Deze informatie hielp om de brug<br />
sneller vrij te geven voor het treinverkeer. “Door de monitoringsdata hadden we meteen<br />
duidelijkheid over de impact op de fundering; zonder die informatie was de besluitvorming<br />
lastiger geweest en had de stremming van de spoorbrug langer kunnen duren”,<br />
aldus Reinier Kleissen, systeemspecialist kunstwerken bij ProRail.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 27
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Innovatieve vinding maakt volledige vervanging overbodig<br />
DUURZAAM RENOVATIESYSTEEM VOOR<br />
HOUTEN WATERBOUWCONSTRUCTIES<br />
Houtrot is rondom waterbouwkundige constructies een veel voorkomend probleem. Zéker<br />
op het niveau van de lucht-waterlijn, waar dergelijke samenstellingen het meeste te verduren<br />
hebben. Waterschommelingen, stroming, drijvend afval, blootstelling aan (zout)water,<br />
inwerking van chemicaliën: het zijn slechts enkele factoren die de levensduur van het hout<br />
aanzienlijk kunnen bekorten en ervoor zorgen dat de constructie begint te rotten. Als oplossing<br />
wordt traditioneel vaak gekozen voor een volledige vervanging van de aangetaste structuren<br />
of plaatselijk kort levensduurverlengend onderhoud op en rond de waterlijn. Alternatieven die<br />
beide echter behoorlijk kostbaar en tijdrovend zijn...<br />
Tekst Chris Elbers<br />
Beeld Griekspoor<br />
Griekspoor biedt als multifunctionele speler<br />
in de civiele techniek met het in eigen huis<br />
ontwikkelde renovatiesysteem 'De Bever' een<br />
innovatieve en duurzame oplossing voor bovengenoemd<br />
probleem. Inmiddels staat de<br />
teller al op ruim 400 meerpalen, waarbij het<br />
systeem op verschillende locaties en binnen<br />
diverse projectkaders succesvol is toegepast.<br />
"Met ‘De Bever' verlengen we de levensduur<br />
van meerpalen door alléén het aangetaste deel<br />
te vervangen en de bestaande structuur te behouden",<br />
zegt Scott Griekspoor, Operationeel<br />
Directeur binnen het Nieuw-Vennepse familiebedrijf.<br />
"Dat resulteert niet alleen in een verlengde<br />
levensduur die vergelijkbaar is met een<br />
volledige vernieuwing. Het zorgt ook voor een<br />
sterk gereduceerde milieu-impact, lagere kosten<br />
en minder overlast voor de omgeving."<br />
HOOFDPIJLERS<br />
De beginselen van het gepatenteerde meerpalenrenovatiesysteem<br />
heeft Griekspoor voor<br />
een groot deel opgepikt in de natuur, zo blijkt.<br />
"Bevers staan bekend om hun vaardigheid in<br />
het bouwen en herstellen van houten constructies.<br />
Tegelijk zijn het harde en efficiënte werkers.<br />
Karaktertrekken die je één-op-één terugvindt<br />
in ons bedrijf en deze vinding", vervolgt Jop<br />
Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug in Muiderberg herstelde Griekspoor met behulp van<br />
het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De Bever' ook het remmingwerk.<br />
In opdracht van Hoogheemraadschap van Rijnland renoveerde<br />
Griekspoor het remmingwerk en het leuningwerk van het<br />
bedieningsgebouw met het renovatiesysteem 'De Bever'.<br />
28 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug in Muiderberg herstelde<br />
Griekspoor met behulp van het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De<br />
Bever' ook het remmingwerk.<br />
In opdracht van Hoogheemraadschap van Rijnland renoveerde Griekspoor<br />
het remmingwerk en het leuningwerk van het bedieningsgebouw met het<br />
renovatiesysteem 'De Bever'.<br />
van Geffen, binnen Griekspoor verantwoordelijk<br />
voor de projectcoördinatie op de afdeling<br />
Techniek. "Duurzaamheid, efficiency en betrouwbaarheid<br />
zijn namelijk de hoofdpijlers van<br />
'De Bever', dat qua principe al even slim is als<br />
eenvoudig." In plaats van meerpalen en/of remmingwerken<br />
geheel te vernieuwen of plaatselijk<br />
met epoxyhars te herstellen, biedt het systeem<br />
de mogelijkheid om alleen het aangetaste deel<br />
te vervangen door hout, staal of kunststof en op<br />
die manier de levensduur te verlengen. "We zagen<br />
de meerpaal of het remmingwerk tot onder<br />
het rotte gedeelte, onder de waterlijn, af", legt<br />
Jop het proces uit. "Vervolgens wordt er met<br />
behulp van de stalen klemconstructie 'De Bever'<br />
een vernieuwde houten, stalen of kunststof kop<br />
bovenop gemonteerd."<br />
KLIMAAT<br />
In 2<strong>05</strong>0 wil de overheid klimaatneutraal zijn.<br />
Tegen 2030 wordt de CO 2<br />
-uitstoot ten opzichte<br />
van 1990 met 60% verminderd. Het renovatiesysteem<br />
'De Bever' helpt hierbij door de benodigde<br />
paalkoppen in de werkplaats voor te bereiden.<br />
Hierdoor zijn op locatie minder grote machines<br />
vereist en wordt in vergelijking met volledige vernieuwing<br />
maar liefst 70% CO 2<br />
per paal bespaard.<br />
MILIEU<br />
Met de 'De Bever' zorgt Griekspoor voor veilige<br />
vaarwegen en wegen met minimale milieubelasting.<br />
Niet alleen blijft 80% van de meerpaal intact,<br />
de nieuwe paalkop is ook nog eens gemaakt van<br />
FSC ® -gecertificeerd hardhout. Gebruikmaking<br />
van kleinere machines zorgt daarnaast voor minder<br />
geluid en bevordert de biodiversiteit.<br />
CIRCULARITEIT<br />
'De Bever' scoort hoog op de Ladder van<br />
Lansink (trede B), de nationale standaard op het<br />
gebied van afvalbeheer. Zo worden afgezaagde<br />
paalkoppen hergebruikt, bijvoorbeeld als schors<br />
voor speelondergronden. De kern van de palen,<br />
vaak nog in goede staat, worden verwerkt tot<br />
tussen- en onderklossen en overige onderdelen<br />
van een samengesteld remmingwerk.<br />
BIODIVERSITEIT<br />
Door gebruik te maken van kleinere machines<br />
wordt de geluids- en stankoverlast voor de<br />
omgeving beperkt. Verder blijft de bestaande<br />
meerpaal tot onder de lucht-waterlijn gehandhaafd.<br />
Daardoor is er geen kans op welvorming<br />
en wordt de flora en fauna niet verstoord.<br />
DE MENS<br />
'De Bever' vermindert milieuschade en verbetert<br />
de werkomstandigheden. Als gevolg van minder<br />
brandstofuitstoot en een volledige voorbereiding<br />
in de werkplaats hoeven medewerkers niet in het<br />
water te werken. Dat resulteert op de werklocatie<br />
in een efficiënte en snelle uitvoering. ●<br />
PASSEND BIJ MVOI<br />
'De Bever' verlengt niet alleen de levensduur van bestaande houtconstructies in de<br />
waterbouw. De techniek speelt ook een belangrijke rol rondom het bevorderen van<br />
ambitieus Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI). "Ons<br />
renovatiesysteem draagt specifiek bij aan de maatschappelijke thema’s die binnen<br />
MVOI centraal staan, waaronder klimaat, milieu, circulariteit, biodiversiteit en mensgerichte<br />
initiatieven", aldus Scott Griekspoor.<br />
Naast het groot onderhoud aan de Hakkelaarsbrug<br />
in Muiderberg herstelde Griekspoor met behulp van<br />
het innovatieve meerpalenrenovatiesysteem 'De<br />
Bever' ook het remmingwerk.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 29
Een multifunctioneel familiebedrijf in de civiele techniek<br />
Renoveer meerpalen snel en<br />
duurzaam met het innovatieve<br />
renovatiesysteem 'De Bever'<br />
www.griekspoor.nl
Werken bij Antea Group<br />
Antea Group begon ruim zeventig jaar geleden als een tweemansbedrijf in Friesland. Inmiddels zijn wij uitgegroeid<br />
tot het thuis van 1700 trotse ingenieurs en adviseurs. Je vindt bij ons de allerbeste vakspecialisten<br />
van Nederland. Mensen die projecten verder brengen. Denkers en doeners. En we zijn altijd op zoek naar<br />
de beste mensen. Maak jij ons mooier met jou?<br />
Ervaren Constructeur<br />
Jouw expertise, onze kunstwerken:<br />
van ontwerp tot uitvoering!<br />
Senior adviseur beweegbare kunstwerken<br />
Breng beweging in kunstwerken met<br />
jouw technische creativiteit!<br />
Projectleider Kunstwerken<br />
Leid projecten, inspireer teams,<br />
en creëer kunstwerken in infrastructuur!
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Antea Group pleit ervoor om aandrijfmechanismes op een meer realistischere manier te beoordelen.<br />
Antea Group is in staat om bestaande beweegbare bruggen<br />
te conformeren aan de huidige stand der techniek en ervoor<br />
te zorgen dat ze voorzien worden van een CE-markering.<br />
Realistisch rekenen aan bewegingswerken<br />
INSTANDHOUDING EN ONDERHOUD<br />
VAN BEWEEGBARE BRUGGEN<br />
Beweegbare bruggen zijn wat betreft instandhouding complexer dan vaste kunstwerken. Dit<br />
heeft er mee te maken dat de verschillende componenten (civiele constructie, bewegingswerk<br />
en installatie) afzonderlijke ontwerplevensduren hebben. Vervanging is een kostbare<br />
aangelegenheid, daarom streven we waar het kan naar instandhouding. Vanuit het borgen van<br />
de constructieve veiligheid zien we dat als bewegingswerken simpelweg worden getoetst aan<br />
de huidige normen, deze vaak niet voldoen en vervanging om de hoek komt kijken. Antea Group<br />
pleit ervoor om aandrijfmechanismes op een meer realistischere manier te beoordelen. Daarbij<br />
kunnen bijvoorbeeld kleine wijzigingen in de aandrijflijn ervoor zorgen dat bewegingswerken<br />
wél behouden kunnen blijven en constructief veilig zijn. Het ingenieurs- en adviesbureau heeft<br />
daar de experts voor in huis en kan zelfs bogen op wetenschappelijk onderzoek.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld DMB Elektrotechniek<br />
Het beoordelen van de constructieve veiligheid<br />
van beweegbare bruggen raakt meerdere aspecten.<br />
“Enerzijds heb je een vaste constructie, maar<br />
daarnaast ook een dynamische component die<br />
beoordeeld moet worden”, zegt Jan Roeleveld,<br />
projectmanager bij Antea Group. “De vigerende<br />
normen zijn theoretisch ingestoken op vermoeiing,<br />
wat betekent dat je -plat gezegd- de aandrijving<br />
vaak kapot rekent, terwijl in de praktijk<br />
nog geen degradatie waarneembaar is. Zo’n beschouwing<br />
druist tegen het gevoel in. Dat was<br />
ook de reden dat Kodo Sektani, één van onze<br />
gewaardeerde ingenieurs, hier wetenschappelijk<br />
onderzoek naar is gaan doen. Aan de hand van<br />
zijn onderzoek kan in de toekomst een bestaand<br />
bewegingswerk op een meer praktische en realistische<br />
manier benaderd worden, waarbij instandhouding<br />
aantoonbaar een veilige optie is.”<br />
MACHINERICHTLIJN<br />
Juist vanwege die bewegende component valt<br />
een beweegbare brug tegenwoordig ook onder<br />
de machinerichtlijn, terwijl ze daar vele decennia<br />
geleden niet op zijn ontworpen. “De machinerichtlijn<br />
is initieel bedacht voor de industrie en<br />
beschrijft veiligheidscriteria waaraan machines in<br />
een afgesloten productiefabriek dienen te voldoen”,<br />
zegt Sander Jussen, projectingenieur bij<br />
Antea Group. “Bij beweegbare bruggen gaat het<br />
om ‘machines’ in een dynamische omgeving, waar<br />
fietsers, voetgangers en auto’s overheen rijden, en<br />
schepen onderdoor varen. Dat maakt dat de interpretatie<br />
van de machinerichtlijn steeds maatwerk<br />
32 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Door bewegingswerken slim te beschouwen kunnen ze vaak op een constructief veilige manier worden behouden.<br />
is. Wij zijn thuis in het inventariseren van de risico’s<br />
om van daaruit op een pragmatische en kostenefficiënte<br />
manier maatregelen te treffen die die de<br />
veiligheid van het object waarborgen.”<br />
CE-MARKERING<br />
Nieuwe beweegbare bruggen worden ontworpen<br />
en gebouwd met een CE-certificering, zegt<br />
Jan. “Want de aannemer die de brug bouwt, is de<br />
fabrikant. Maar voor een bestaande brug die 50<br />
jaar geleden is gebouwd is dat lastiger. De verantwoordelijkheid<br />
voor een veilig functioneren en het<br />
in kaart brengen daarvan, ligt bij de beheerder van<br />
het object. De kracht van Antea Group is dat we<br />
alle disciplines in huis hebben. Niet alleen inspecteurs,<br />
maar ook civiele ingenieurs, werktuigbouwkundigen,<br />
CE-adviseurs en elektrotechneuten,<br />
kortom, mensen die vaardig zijn op dynamische<br />
constructies. We weten waar we het over hebben.<br />
Op die manier zijn we in staat om bestaande beweegbare<br />
bruggen te conformeren aan de huidige<br />
stand der techniek en ervoor te zorgen dat ze<br />
voorzien worden van een CE-markering.”<br />
PERIODIEK ONDERHOUD ZEVEN<br />
BRUGGEN MERWEDEKANAAL<br />
Een actueel voorbeeld van zo’n aanpak vormt<br />
het periodiek onderhoud aan zeven beweegbare<br />
bruggen in het Merwedekanaal, waar Antea<br />
Group in een bouwteamverband is ingeschakeld<br />
door de provincie Zuid-Holland. “Het gaat<br />
om zes elektromechanisch aangedreven bruggen<br />
en één hydraulisch aangedreven brug. Eén<br />
exemplaar is een monumentale draaibrug uit de<br />
19e eeuw, de overige kunstwerken zijn in de jaren<br />
zestig en zeventig van de vorige eeuw gebouwd.<br />
Het doel is om ze op te waarderen, zodat<br />
ze CE-gemarkeerd worden en bovendien de<br />
komende vijftien jaar onderhoudsvrij zijn”, legt<br />
Sander uit. “Iedere brug is maatwerk en wordt<br />
in zes weken volledig gerenoveerd. Afhankelijk<br />
van de situatie wordt het motorvermogen opgewaardeerd,<br />
de elektrische installatie vernieuwd<br />
en krijgt de reminstallatie een upgrade om aan<br />
de hogere veiligheidsstandaard te voldoen.”<br />
“Ook bij de bruggen in het Merwedekanaal<br />
conformeren we alle bruggen aan de vigeren-<br />
de normen. Door de bewegingswerken slim te<br />
beschouwen kunnen we ze op een constructief<br />
veilige manier behouden. Tandwielkasten en<br />
aandrijflijnen zijn over het algemeen grote kostenposten.<br />
Als je die niet hoeft te vernieuwen,<br />
wordt aanzienlijk op maatschappelijke kosten<br />
bespaard. En het is bovendien ook een veel<br />
duurzamere keuze”, stelt Sander terecht.<br />
Getriggerd door dit onderwerp? Beluister dan<br />
zeker ook onze podcastserie ‘de wereld van beweegbare<br />
bruggen’. ●<br />
Beweegbare bruggen zijn wat betreft instandhouding complexer dan vaste kunstwerken.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 33
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Op de Oosterweelverbinding is<br />
zowel Green Terramesh (GTM)<br />
toegepast, aangevuld met<br />
grond, als Mineral Terramesh<br />
(MTM) en Terramesh System<br />
(TMS), aangevuld met stenen.<br />
ESTHETISCHE EN BETAALBARE<br />
GRONDWAPENING<br />
De Oosterweelverbinding is het project om de Antwerpse Ring (R1) langs de noordkant te sluiten.<br />
In het huidige plan (BAM-tracé) van de Vlaamse regering wordt de Expresweg (E34) ter hoogte van<br />
de Blokkersdijk op de Linkeroever via een tunnel (de Oosterweeltunnel) onder de Schelde geleid<br />
en via bijkomende tunnels onder het Albertkanaal verbonden met de R1 ter hoogte van Merksem<br />
en Deurne. Initieel stelde studiebureau BAM voor dit laatste deel een dubbeldeksbrug (de Lange<br />
Wapperbrug) voor, maar deze werd in de recentere plannen vervangen door een tunnel.<br />
Tekst en beeld Texion Geokunststoffen<br />
34 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Met Terramesh kan je grillige geometrische vormen realiseren, wat nodig was in de buurt van de kunstwerken en voor de bruggenhoofden.<br />
Ruimtegebrek is een uitdaging bij de aanleg<br />
van nieuwe op- en afritten voor de bestaande<br />
wegen. Taluds die hun natuurlijke helling behouden<br />
nemen te veel plaats in. Naast de nieuwe<br />
constructie ligt immers een andere weg,<br />
een fietspad, een waterloop of staat bebouwing.<br />
Taluds moeten dan ook zo steil mogelijk<br />
gebouwd worden. Hiervoor biedt het principe<br />
van gewapende aarde een oplossing. In de<br />
aanvulgrond worden lagen kunststof of een<br />
stalen vlechtwerk met grote sterkte en kleine<br />
vervorming aangebracht. Dankzij hun wrijving<br />
met de lagen aanvulgrond is het talud stabiel.<br />
EEN ESTHETISCHE<br />
EN BETAALBARE<br />
GRONDWAPENING BOUWEN<br />
Als de ontwerper de helling een mooi en milieuvriendelijk<br />
aspect wil geven, moet het mogelijk<br />
zijn om op de vaak steile helling vegetatie<br />
te laten groeien. Een stalen vlechtwerk:<br />
sterk en toch doorlaatbaar.<br />
De meest duurzame en tegelijkertijd meest<br />
milieuvriendelijke oplossing is in dit geval de<br />
stabiliteit van de helling te verzekeren door het<br />
inbouwen van een stalen vlechtwerk. Zo’n net<br />
wapent de grond niet alleen, het stelt u ook in<br />
staat om een mooie, groene dagzijde met vegetatie<br />
te creëren of u kunt uiteraard ook opteren<br />
voor een afwerking met breukstenen.<br />
Geokunststoffen, waaronder geogrids, zijn zeer<br />
geschikt voor de realisatie van steile taluds met<br />
gewapende aarde. De berekeningmethodes<br />
om sterkte in functie van de langeduurbelasting<br />
te berekenen zijn vergelijkbaar voor de<br />
meeste producten. Meestal gebruikt men de<br />
methode Bishop met glijcirkels en schuifspanningen.<br />
Terramesh is een totaalsysteem dat de<br />
grond niet alleen horizontaal wapent, maar ook<br />
uitvoering zonder bekisting mogelijk maakt.<br />
“De aannemer kan uitsluitend vanaf de kant<br />
van de aanvulling werken. Gezien de helling<br />
van de taluds (70° en meer) en de hoogte<br />
tot 17 meter, is dit een belangrijk voordeel”,<br />
legt Steven De Maesschalck van Texion uit.<br />
“De Terramesh-elementen worden als units<br />
geleverd, inclusief wapening, dagzijde, erosiewerend<br />
geotextiel en beugels die de 70°hoek<br />
met de horizontaal vastzetten.”<br />
Dit totaalsysteem resulteert in een grote efficiëntie<br />
bij het plaatsen. Met Terramesh kan<br />
je grillige geometrische vormen realiseren,<br />
wat nodig was in de buurt van de kunstwerken<br />
en voor de bruggenhoofden. Op<br />
de Oosterweelverbinding is zowel Green<br />
Terramesh (GTM) toegepast, aangevuld<br />
met grond, als Mineral Terramesh (MTM)<br />
en Terramesh System (TMS), aangevuld met<br />
stenen. Terramesh beschikt over het BBAcertificaat<br />
(British Board of Agrément), waardoor<br />
het een gegarandeerde levensduur van<br />
meer dan 120 jaar biedt. ●<br />
Geokunststoffen, waaronder geogrids, zijn zeer<br />
geschikt voor de realisatie van steile taluds met<br />
gewapende aarde.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 35
BRUG & TUNNELBOUW<br />
RENOVATIE, VERSTERKING EN<br />
UITBREIDING VAN DE SCHIPHOLBRUG A9<br />
De werkzaamheden aan de Schipholbrug in de A9 zijn in volle gang. Het project wordt<br />
uitgevoerd in opdracht van Rijkswaterstaat en wordt met recht een technisch hoogstandje<br />
genoemd. Het is een gigantisch infraproject. Als de brug klaar is, is het de breedste<br />
basculebrug van Nederland. Maar wat verandert er eigenlijk allemaal aan de brug?<br />
Tekst: David van Goolen (GMICE), Dirk van der Poel en Dirk Feenstra (RC) Beeld: Iv<br />
De Schipholbrug is een belangrijk kunstwerk in<br />
de A9, en faciliteert de kruising tussen de A9,<br />
de Nieuwemeerdijk N231, de Ringvaart en de<br />
Schipholdijk. Het bestaat uit twee bruggen (noordelijk<br />
en zuidelijk) met twee beweegbare stalen<br />
vallen met elektromechanische bewegingswerken.<br />
De renovatie en uitbreiding omvatten onder<br />
andere de verbreding van de betondekken en de<br />
onderbouw, de renovatie van de basculekelder<br />
en de bouw van een nieuw bedieningsgebouw.<br />
Deze brugconstructie vereist een zorgvuldig ontwerp,<br />
planning, bouwmethoden en fasering om<br />
een veilige, efficiënte en duurzame brug te creëren<br />
die voldoet aan de groeiende verkeersvraag<br />
met een restlevensduur van 30 jaar.<br />
STALEN DEKKEN<br />
De Schipholbrug bestaat uit twee delen, één<br />
voor elke rijrichting. Elke brug is verdeeld in<br />
een westelijk aanbrug van ongeveer 85 meter<br />
lang, een oostelijke aanbrug van ongeveer 165<br />
meter lang en een beweegbaar deel van ongeveer<br />
20 meter overspanning.<br />
Onderdelen van de aandrijving – motor en tandwielkast.<br />
Voor de nieuwe situatie worden de twee bestaande<br />
stalen vallen en aandrijving compleet<br />
vervangen en verbreed aan weerszijden. Het<br />
beweegbare gedeelte van de brug bestaat<br />
uit een orthotroop rijdek, ondersteund door<br />
dwarsdragers en hoofdliggers. De stalen vallen<br />
van beide bruggen (noordelijk dek en zuidelijk<br />
dek) zijn nagenoeg identiek van opzet<br />
en detaillering, behalve in de breedte, vanwege<br />
het aantal rijstroken dat ze moeten faciliteren.<br />
Het noordelijk dek is significant breder<br />
dan het zuidelijke beweegbare dek.<br />
Voor de noordelijke brug wordt de ballastkist<br />
gevuld met een totale vaste ballast van circa<br />
442 ton. De vormgeving van de ballastkist van<br />
de zuidelijke brug wijkt in geringe mate af van<br />
Onderdelen van de tandwieloverbrenging.<br />
36 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
de noordelijke brug. De ballastkist van de zuidelijke<br />
brug, die een geringere breedte heeft,<br />
is gevuld met circa 362 ton vaste ballast.<br />
MECHANISCHE UITRUSTING<br />
De mechanische uitrusting van de Schipholbrug<br />
is van vitaal belang voor het betrouwbaar en beschikbaar<br />
functioneren van de brug. Het omvat<br />
verschillende componenten en systemen die samenwerken<br />
om de beweging, veiligheid en onderhoudbaarheid<br />
van de brug te waarborgen.<br />
Eén van de belangrijkste aspecten van de mechanische<br />
uitrusting is het bewegingsmechanisme<br />
van de brug. Dit elektromechanische<br />
bewegingswerk maakt het mogelijk om de<br />
bruggen onafhankelijk te openen en te sluiten<br />
voor de passage van schepen. Het omvat een<br />
robuust aandrijfsysteem, met elektrische motoren<br />
en tandwielmechanismen (panamawielrondsel<br />
aandrijving met krukdrijfstang), die<br />
zorgen voor de krachtige en nauwkeurige beweging<br />
van de beweegbare brugdelen.<br />
Daarnaast omvat de mechanische uitrusting<br />
een krukdrijfstangmechanisme dat zorgdraagt<br />
voor een opzetkracht (het ‘vergrendelen en beveiligen<br />
van de brug’) ten behoeve van de gegarandeerde<br />
gesloten ligging. Dit draagt bij<br />
aan de veiligheid van de brug en minimaliseert<br />
het risico op storingen.<br />
Ook worden sensoren en meetsystemen geïntegreerd<br />
in de mechanische uitrusting. Deze<br />
sensoren bewaken onder andere de positie,<br />
snelheid en krachten die op de brug worden<br />
uitgeoefend. Ze voorzien het controle- en bewakingssysteem<br />
van waardevolle informatie,<br />
waardoor het mogelijk is om de brug nauwkeurig<br />
te positioneren en te controleren op mogelijke<br />
afwijkingen gedurende de openings- en<br />
sluitingscycli. Op basis van deze gegevens kan<br />
tijdig onderhoud worden uitgevoerd om de<br />
optimale werking van de brug te waarborgen.<br />
Naast bovengenoemde systemen zijn ook andere<br />
mechanische componenten aanwezig zoals lagers,<br />
afdichtingen en noodaandrijving, en zijn beide<br />
vallen voorzien van een handaandrijving. Deze<br />
componenten spelen allemaal een cruciale rol bij<br />
het soepel functioneren van de brug en moeten<br />
regelmatig worden geïnspecteerd en onderhouden<br />
om optimale prestaties te garanderen.<br />
Om de brug in geopende stand te onderhouden,<br />
is in de basculekelder een vastzetinrichting voorzien<br />
voor het geval dat onderdelen van de aandrijving<br />
onderhouden of vervangen moeten worden.<br />
BETONDEKKEN<br />
Een belangrijk aspect van de renovatie en uitbreiding<br />
van de Schipholbrug is de verbreding<br />
van de bestaande, in het werk nagespannen,<br />
betondekken. Om de toegenomen capaciteitsvereisten<br />
(wegverbreding) te accommoderen,<br />
worden de bestaande betondekken verbreed<br />
en wordt een geavanceerde koppeling gemaakt<br />
tussen het bestaande en het nieuwe dek. Dit<br />
wordt gerealiseerd door het creëren van een<br />
geïntegreerd systeem van in te boren wapening<br />
in de bestaande betondekken en het vrijstralen<br />
van wapening om bijlegwapening te leggen.<br />
Deze koppeling zorgt ervoor dat de krachten<br />
die op de brug worden uitgeoefend, gelijkmatig<br />
worden verdeeld over het gehele brugdek. Zo<br />
worden de sterkte, stabiliteit en veiligheid gewaarborgd<br />
en ontstaat er een functioneel breder<br />
rijdek om de verbreding te faciliteren.<br />
BASCULEKELDER<br />
De basculekelder vormt een essentieel onderdeel<br />
van de Schipholbrug. Het speelt<br />
een cruciale rol bij het openen en sluiten<br />
van de beweegbare delen van de brug. De<br />
kelder biedt onderdak aan de mechanische<br />
uitrusting. Ook zorgt het voor de benodigde<br />
sterkte, stabiliteit en krachtinleiding tijdens<br />
het bewegingsproces van de aandrijving, die<br />
flinke krachten introduceert op de betonconstructies<br />
en fundering.<br />
De bestaande basculekelder wordt gerenoveerd<br />
en aangepast om te voldoen aan de eisen<br />
van de nieuwe brugconfiguratie. Verschillende<br />
aanpassingen worden doorgevoerd, zoals het<br />
vervangen van de voegovergangen, het vernieuwen<br />
van het kelderdak en het versterken<br />
van de wanden en vloer. Ook de<br />
voorwand wordt tot een hoogte<br />
van circa 0,5 meter boven NAP<br />
volledig gesloopt en herbouwd.<br />
Deze renovatiewerkzaamheden<br />
zorgen ervoor<br />
dat de kelder<br />
de verhoogde<br />
belastingen en<br />
krachtswerking kan<br />
weerstaan en blijft voldoen<br />
aan de constructieve<br />
veiligheidsnormen met de beoogde<br />
restlevensduur van 30 jaar. Om plaats<br />
te bieden aan de nieuwe configuratie van de<br />
Overzicht stalen vallen en mechanische uitrusting<br />
(met zicht in de kelder).<br />
brug (wegverbredingen), wordt de basculekelder<br />
uitgebreid aan de noordzijde en zuidzijde.<br />
BEDIENGEBOUW<br />
Aan de noordzijde van de Schipholbrug wordt<br />
een nieuw bedieningsgebouw gebouwd. De<br />
bestaande bedientoren wordt volledig gesloopt.<br />
Het nieuwe bediengebouw wordt gerealiseerd<br />
als een ‘doos-in-doos’-constructie.<br />
Het bedieningsgebouw is zo ontworpen dat<br />
het een veilige en comfortabele werkomgeving<br />
biedt voor het personeel dat de brug bedient.<br />
Hoewel aan het directe oog onttrokken voor<br />
het wegverkeer, is het bediengebouw architectonisch<br />
ontworpen en ingepast met oog voor<br />
functionaliteit en esthetiek.<br />
Het bedieningsgebouw is voorzien van afgeronde<br />
hoeken en verschillende ontwerpkenmerken<br />
om visueel los te staan van het<br />
brugdek. Hierdoor wordt het gebouw een herkenbaar<br />
element op de locatie en draagt het<br />
bij aan de algehele uitstraling van de brug. ●<br />
Bediengebouw – Noordzijde en afgeronde hoeken.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 37
BRUG & TUNNELBOUW<br />
RENOVATIE VAN KUNSTWERKEN<br />
MET GEGOLFD STAAL:<br />
sterk, duurzaam en efficiënt<br />
In de decennia na de Tweede Wereldoorlog zijn er ontzettend veel kunstwerken zoals bruggen,<br />
tunnels en duikers aangelegd, die inmiddels aan groot onderhoud of vervanging toe zijn.<br />
Ze naderen het einde van hun levensduur of voldoen niet aan de eisen voor de toegenomen<br />
verkeersintensiteit en -belasting. ViaCon Bergschenhoek Civiele Techniek (ViaCon BCT) biedt<br />
diverse innovatieve, duurzame constructies van gegolfd staal voor de gww-sector.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld ViaCon Bergschenhoek Civiele Techniek<br />
“Het compleet vervangen van verouderde bruggen<br />
en duikers zorgt vaak voor grote verkeershinder,<br />
lange doorlooptijden en hoge kosten”,<br />
zegt Dick van der Linde van ViaCon BCT. “Onze<br />
gegolfd stalen constructies zijn een kosteneffectieve<br />
en duurzame oplossing zonder ingrijpende<br />
sloop of verkeersomleidingen, waarbij de snelle<br />
en efficiënte uitvoering zorgt voor minimale verstoring<br />
voor de omgeving. Ze zijn daarom een<br />
aantrekkelijk alternatief.”<br />
VAN DUIKERBUIS TOT<br />
VERKEERSTUNNEL<br />
De ViaCon Group is actief in negentien landen<br />
in Europa en heeft ruime ervaring met het renoveren<br />
van kunstwerken met gegolfd staal. Van<br />
een kleine duikerbuis tot een grote verkeerstunnel.<br />
“Op basis van projectspecifieke gegevens<br />
onderzoeken wij of de bestaande constructie<br />
gerenoveerd kan worden met een ViaCon BCToplossing.<br />
Uit onze bibliotheek met meer dan<br />
400 standaard duiker- en tunnelprofielen kunnen<br />
we voor elke situatie het best passende profiel<br />
aandragen. Wij adviseren, berekenen, engineeren,<br />
produceren en leveren de constructie.<br />
Uiteraard zorgen we dat het ontworpen profiel<br />
voldoet aan de huidige eisen en normen voor<br />
verkeersbelasting”, vervolgt Dick.<br />
Renovatie van een brug door toepassing van een muilprofiel duiker.<br />
PULL-IN OF BUILD-IN METHODE<br />
Dick licht de twee veelgebruikte methoden van<br />
ViaCon BCT toe: “Bij de Pull-in methode wordt<br />
een nieuw stalen profiel in de bestaande constructie<br />
getrokken. Dit wordt veel gebruikt bij beperkte<br />
ruimte, zoals onder bestaande bruggen.<br />
De Build-in methode daarentegen wordt toege-<br />
38 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
prefab op maat gemaakt”, vervolgt Dick. Bij beide<br />
methodes wordt de tussenruimte opgevuld<br />
met een semi-vloeibaar vulmiddel dat na verharding<br />
steundruk geeft aan de nieuwe tunnel.<br />
ViaCon BCT voert een project altijd samen met<br />
een gww-aannemer uit. “Zij zorgen voor het<br />
droogzetten, schoonmaken en zo nodig het<br />
aanbrengen van de glijbalken en het kraanwerk,<br />
wij verzorgen de rest.”<br />
Renovatie van twee betonnen duikers in de N9 bij Alkmaar.<br />
past als er voldoende ruimte is om een nieuwe<br />
constructie in de bestaande te bouwen en te<br />
monteren. Deze wordt ook toegepast bij projecten<br />
waar het verlies aan doorstroomoppervlakte<br />
of het verkleinen van het profiel van vrije ruimte<br />
tot een minimum beperkt moet worden, of wanneer<br />
de bestaande constructie in de lengte van<br />
richting verandert.” De gegolfd stalen plaatelementen<br />
zijn qua maatvoering en gewicht zo afgestemd<br />
dat het gehele proces met de hand uitgevoerd<br />
kan worden en zijn voorzien van flenzen om<br />
ze aan de binnenzijde af te monteren. “De speciale<br />
elementen zoals knikken en bochten worden<br />
op locatie nauwkeurig ingemeten en in de fabriek<br />
WAAROM VERVANGEN ALS<br />
RENOVATIE MOGELIJK IS?<br />
Renovatie met gegolfd staal biedt vele voordelen:<br />
snelheid van bouwen, minder impact op het<br />
milieu, upgrade van het draagvermogen van de<br />
constructie en een significante kostenbesparing.<br />
“Daarnaast zorgt het voor minimale hinder voor<br />
de omgeving en het verkeer tijdens de renovatie,<br />
zoals bewezen in projecten langs drukke wegen<br />
zoals de N9 bij Alkmaar. Met een ontwerplevensduur<br />
van meer dan 100 jaar en minimale onderhoudskosten,<br />
is het een duurzame oplossing voor<br />
verouderde infrastructuur en zeker de moeite<br />
waard om te overwegen”, zegt Dick tot slot. ●<br />
Renovatie van duikers, bruggen en<br />
tunnels met gegolfd stalen profielen<br />
Snelle methode om<br />
levensduur van<br />
kunstwerk te verlengen<br />
Duurzame &<br />
constructieve<br />
oplossing<br />
Minimale overlast<br />
voor verkeer en<br />
omgeving<br />
sales@viacon-bct.nl I 010-5242650<br />
www.gegolfdstaal.nl<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 39
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Veiligheid en esthetiek versterken elkaar<br />
LED-VERLICHTING MAAKT<br />
OPMARS IN OPENBARE RUIMTE<br />
Piet Devriese van LEDtechnic ziet een toenemende belangstelling voor LED-verlichting in<br />
de openbare ruimte. Denk aan fiets- en voetgangersbruggen, tunnels, perronovergangen,<br />
openbare verlichting, trappen en zitelementen. Niet zonder reden: LED-verlichting scoort qua<br />
veiligheid en esthetiek hoog. Mooi voorbeeld is de spectaculaire fiets- en voetgangersbrug over<br />
de Watersportbaan in Gent.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld LED Technic<br />
“Verlichting is als een huwelijk tussen de esthetische<br />
eisen en wensen van de ontwerper<br />
en het behalen van een bepaald verlichtingsniveau<br />
en lichtbeeld, om vervolgens te kijken<br />
hoe we de verlichting geïntegreerd krijgen in<br />
het ontwerp”, aldus Piet Devriese, eigenaar<br />
van LEDtechnic. Het Belgische bedrijf is ruim<br />
twintig jaar specialist in lineaire verlichting voor<br />
openbare ruimten. Belangrijke kenmerken van<br />
haar LED-verlichting zijn dat het waterdicht en<br />
slagvast is en van Belgisch fabricaat. Het is bestand<br />
tegen zowel voertuigen als vandalisme.<br />
In grote lijnen zijn er twee toepassingen. Ten<br />
eerste als zichtbare of indirecte lichtlijnen in<br />
bestratingen, keerwanden en muren, zitbanken<br />
en trappen; zowel in beton of metaal. En<br />
twen tweede als leuningverlichting van (fietsof<br />
voetgangers) bruggen en trappen. Piet:<br />
“De mogelijkheden van onze LED-verlichting<br />
zijn eindeloos. Van geïntegreerde LEDrail verlichting<br />
in een leuning en indirecte verlichting<br />
in een trap tot LED-markeringsverlichting van<br />
voetpaden en winkelgebieden. Zelfs qua kleurstelling<br />
is er veel mogelijk. Zo passen we bijvoorbeeld<br />
amber-kleurige LED’s veel toe in zones<br />
met nachtdieren.”<br />
EEN STUK VEILIGER<br />
Op de vraag naar het voordeel van lineaire LEDverlichting<br />
ten opzichte van reguliere puntverlichting,<br />
antwoordt Piet: “De juiste verlichting heeft<br />
een positief effect op de verkeersveiligheid. Daar<br />
waar onze LED-verlichting is toegepast in brugleuningen,<br />
zijn fietsers en voetgangers duidelijker<br />
herkenbaar dan met reguliere straatverlichting.<br />
LED-verlichting straalt namelijk uit naar 1,5 tot 2<br />
meter hoogte. Je ziet dus de gezichten en dat<br />
komt de sociale veiligheid ook ten goede. In een<br />
dergelijke toepassing is gezichtsherkenning belangrijker<br />
dan een hoog verlichtingsniveau.”<br />
Ook in brugleuningen wordt vaker LED-verlichting toegepast.<br />
VERFRAAIING<br />
OPENBARE RUIMTE<br />
De grotere mate van veiligheid verklaart<br />
deels de toenemende belangstelling voor<br />
LED-verlichting. De rol van de esthetische<br />
40 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
waarde van een brug, tunnel of zitelement,<br />
speelt ook een steeds grotere rol. “Verlichting<br />
in de openbare ruimte moet voldoen aan bepaalde<br />
verlichtingsnormen. Daarnaast verfraait<br />
het de openbare ruimte. Aangezien wij<br />
twintig jaar ervaring hebben en zo ongeveer<br />
alle situaties meegemaakt hebben, werken<br />
wij nauw samen met architecten en ontwerpers<br />
hoe de verlichting te integreren in het<br />
ontwerp. Tevens ontzorgen wij de aannemer<br />
met onze totaaloplossing. Wij leveren en<br />
installeren complete verlichtingssystemen,<br />
inclusief alle componenten als voeding, bekabeling,<br />
sturing en LED-modules.” Mooi<br />
voorbeeld hiervan is het spectaculaire ontwerp<br />
van de fiets- en voetgangersbrug over<br />
de Watersportbaan in Gent. “Hier werd de<br />
verlichting op een totaal andere manier benaderd”,<br />
legt Piet uit. “De lichtontwerper<br />
bedacht een positionering van de armaturen<br />
laag tegen het brugdek. Een gedeelte is horizontaal<br />
gericht om het brugdek aan te lichten<br />
en dus bedoeld voor de veiligheid van<br />
de voorbijgangers. De rest van de armaturen<br />
is gericht naar de structuur van de brug<br />
De brug in Gent is een mooi voorbeeld van functionaliteit en esthethiek.<br />
waardoor enerzijds het silhouet van de brug<br />
perfect wordt weergegeven en anderzijds de<br />
reflectie van de wand zorgt voor een mooie<br />
en subtiele gezichtsherkenning. Deze brug<br />
in Gent is slechts één voorbeeld, meer fraaie<br />
voorbeelden staan op onze website.” ●<br />
LED-leuningverlichting voor fiets- en voetgangersbruggen<br />
Maatwerk – Projectbegeleiding - Installatie<br />
LEDtechnic bvba – Vliegplein 55F – B-9991 Maldegem – info@ledtechnic.be - www.ledtechnic.be<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 41
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Bedrijf levert mechanisch deel van ballast- en lekwatersysteem<br />
POMPOPLOSSINGEN UIT ZWOLLE VOOR<br />
'S WERELDS LANGSTE AFGEZONKEN TUNNEL<br />
Femern Link Contractors (FLC) bouwt momenteel de Fehmarnbelt-verbinding, 's werelds langste<br />
afgezonken tunnel die vanaf 2029 Denemarken en Duitsland met elkaar moet verbinden.<br />
De 18 kilometer lange constructie is een belangrijk onderdeel van het toekomstige Europese<br />
transportnetwerk en zal een aanzienlijke bijdrage leveren aan de groene transitie van de<br />
transportsector. Tegelijk zorgt de tunnel na realisatie voor een stevige verkorting van de reistijd<br />
tussen de twee landen. Vanderkamp - The Dutch Water Engineers uit Zwolle verzorgt<br />
in opdracht van FLC onder meer het mechanisch deel van het ballast- en lekwatersysteem.<br />
Tekst Chris Elbers<br />
Beeld Femern A/S en Michiel Wiegandt<br />
Het in 2020 gestarte zeer omvangrijke werk betreft<br />
de realisatie van het grootste infrastructuurproject<br />
van Denemarken. Wanneer de werkzaamheden<br />
zijn afgerond, zal de Fehmarnbelt-tunnel<br />
Rødbyhavn in Denemarken verbinden met het<br />
eiland Fehmarn in Duitsland. De verbinding<br />
krijgt een tweebaans snelweg in beide richtingen<br />
en twee geëlektrificeerde spoorlijnen,<br />
waardoor snel reizen tussen Denemarken en<br />
Duitsland mogelijk is. Een voordeel waarvan zowel<br />
forenzen, bedrijven als de toeristische sector<br />
optimaal zullen profiteren. Auto's kunnen de afgezonken<br />
tunnel in 10 minuten oversteken, treinen<br />
doen er slechts 7 minuten over.<br />
BOUW EN ONSHORE-<br />
ACTIVITEITEN<br />
Naast de bouw van de afgezonken tunnel zélf<br />
omvat het project ook onshore-activiteiten<br />
aan zowel de Deense als de Duitse kant. FLC<br />
is verantwoordelijk voor het ontwerp en de<br />
bouw van de afgezonken tunnel, portalen en<br />
hellingbanen aan beide uiteinden van de tunnel<br />
in Rødbyhavn en Puttgarden. Daarnaast<br />
bouwt het in een 500.000 m 2 grote werkhaven<br />
en een speciale tunnelfabriek faciliteiten voor<br />
de levering en het prefabriceren van de benodigde<br />
tunnelelementen, waarvoor onder andere<br />
360.000 ton wapening, 3,2 miljoen m 3 beton<br />
en 2 miljoen m 3 zand is benodigd. FLC verzorgt<br />
tevens de accommodatiefaciliteiten, ook wel<br />
bekend als het 'Tunneldorp' in Rødbyhavn, dat<br />
huisvesting biedt aan de FLC-medewerkers.<br />
Tunnelportaal in Denemarken. (Illustratie: Femern A/S)<br />
Wouter Potappel, branchemanager namens Vanderkamp.<br />
(Beeld: Michiel Wiegandt)<br />
42 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
TEAMWORK<br />
Vanderkamp tekent met onder meer de levering<br />
van het mechanisch deel van het ballast- en lekwatersysteem<br />
voor een flinke bijdrage aan het<br />
project. Daarbij komt de ruime expertise van de<br />
specialist in tijdelijke pompoplossingen op het<br />
gebied van oppervlaktewater, drinkwater, afvalwater,<br />
industriewater en firefighting goed van pas.<br />
Dat zegt Wouter Potappel, namens Vanderkamp<br />
als branchemanager nauw betrokken bij het project.<br />
"Nadat we in november 2022 de aanvraag<br />
tot levering van beide systemen hadden ontvangen,<br />
kwamen we tot de conclusie dat we met FLC<br />
een engineersovereenkomst moesten aangaan<br />
om tot een goed en functioneel design te komen.<br />
Vanaf mei 2023 tot oktober 2023 zijn we daarmee<br />
samen met FLC, de contractpartners van FLC en<br />
onze onderaannemers als één hecht team aan de<br />
slag gegaan. Uiteindelijk hebben we de uitvraag<br />
ontvangen voor de levering van het mechanisch<br />
deel van beide systemen."<br />
Impressie van de werkhaven in Rødbyhavn. (Illustratie: Femern A/S)<br />
MAATWERK<br />
Terwijl het ballastsysteem ervoor dient om tijdens<br />
het afzinken van een aantal van de in totaal 79<br />
tunnelelementen water in- en uit te laten, zorgt<br />
het lekwatersysteem ervoor dat bij eventuele lekkages<br />
water uit diezelfde elementen kan worden<br />
gepompt. "Het zijn twee aparte systemen, die per<br />
tunnelelement worden ingezet", legt Wouter uit.<br />
"Wanneer het ene element is afgezonken, worden<br />
de systemen opnieuw gebruikt voor het volgende."<br />
Vanderkamp heeft de taak om beide systemen te<br />
voorzien van de juiste apparatuur die nauw aansluit<br />
bij de gevraagde functionaliteit én capaciteit.<br />
Per tunnelelement zal gebruik worden gemaakt<br />
van vier ballastpompen (2x lage druk, 2x hoge<br />
druk), tien lekwaterpompen, 500 meter HDPEleidingwerk<br />
(diameter 110 mm tot 315 mm), circa<br />
honderd afsluiters en ongeveer vijftig meetsensoren<br />
(flowmeters DN100/DN300, niveausensoren en<br />
druksensoren). Componenten die te zijner tijd stuk<br />
voor stuk vanuit Zwolle naar Denemarken worden<br />
getransporteerd. Daarbij blijft het echter niet, zo<br />
blijkt. "We zijn ook gevraagd om tijdens de installatie<br />
van de systemen te assisteren. Verder dragen<br />
we bij aan de engineering van een tiental speciale<br />
tunnelelementen die gaan dienen als technische<br />
ruimten", aldus Wouter, die namens Vanderkamp<br />
zijn trots laat blijken over de participatie aan het<br />
prestigieuze project. "Het is één van de grootste<br />
opdrachten die we in ons 30-jarig bestaan hebben<br />
mogen ontvangen. Maar we hebben alle expertise<br />
en technieken aan boord om ook déze klus samen<br />
met onze opdrachtgever en projectpartners tot<br />
een goed einde te brengen." ●<br />
Femern Bælt tunneldoorsnede. (Illustratie: Femern A/S)<br />
Rødbyhavn, maart <strong>2024</strong>: tunnelelementenfabriek, werkhaven. (Illustratie: Femern A/S)<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 43
BRUG & TUNNELBOUW<br />
Protectosil ® producten van Evonik bieden een langdurige bescherming van minerale bouwmaterialen.<br />
BESCHERMINGSMIDDELEN VOOR<br />
EEN DUURZAME, KOSTENEFFICIËNTE<br />
INFRASTRUCTUUR MET LANGE LEVENSDUUR<br />
Protectosil ® beschermingsmiddelen op basis van silaan hebben bewezen zeer effectief te<br />
zijn in het bereiken van een ongekend niveau van duurzaamheid en weerstand van minerale<br />
bouwmaterialen, zoals beton of natuursteen. De toepassing van deze middelen kan de<br />
onderhoudskosten verlagen en de onderhoudsintervallen verlengen, waardoor ze een zeer<br />
waardevol hulpmiddel zijn in de bouwsector. Onafhankelijke studies hebben aangetoond dat<br />
impregneren met silanen de levensduur van constructies met enkele decennia kan verlengen.<br />
Tekst en beeld Evonik<br />
De komende jaren staat Nederland voor een grote uitdaging bij het<br />
reviseren van de civiele infrastructuur. Om ervoor te zorgen dat het land<br />
veilig, bereikbaar en leefbaar blijft, zijn uitgebreide vervangings- en<br />
renovatie-inspanningen cruciaal. In 2021 bedroegen de uitgaven voor<br />
deze vernieuwingen 1,1 miljard euro. Volgens TNO zullen deze kosten<br />
volgend jaar naar verwachting verdubbelen tot 3,4 miljard euro per jaar<br />
in de komende twee decennia. Tegen het einde van de eeuw zullen de<br />
jaarlijkse kosten naar verwachting oplopen tot 3,7 miljard euro.<br />
Beton is een veelgebruikt bouwmateriaal vanwege zijn sterkte en duurzaamheid.<br />
De duurzaamheid van gebouwen die worden blootgesteld<br />
aan water dat chloride bevat, wordt echter beïnvloed doordat deze chlo-<br />
rideverbindingen corrosie kunnen veroorzaken als de verbindingen de<br />
stalen bewapening bereiken. Dit kan leiden tot schade en zelfs verlies<br />
van stabiliteit. Beschermingssystemen op basis van silaan van Evonik<br />
kunnen dit voorkomen door oppervlakken te hydrofoberen.<br />
ONGEKENDE DUURZAAMHEID<br />
De indringingsdiepte van het silaan is cruciaal voor een duurzame<br />
effectiviteit van de hydrofobering. Als geschikte hydrofoberingsmiddelen<br />
op de juiste manier worden aangebracht, vormen ze een beschermlaag<br />
van meer dan 10 millimeter diep, zelfs bij een enkele toepassing.<br />
Onder het merk Protectosil ® brengt Evonik beschermingsproducten<br />
op basis van silaan op de markt die minerale bouwmaterialen een<br />
44 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BRUG & TUNNELBOUW<br />
ongekende duurzaamheid en weerstand geven. Ze worden gebruikt<br />
als hydrofobe en oleofobe middelen, als corrosieremmers en als<br />
oppervlaktebeschermingsproducten, zoals in antigraffiti- of gevelbeschermingstoepassingen.<br />
VERLENGING VAN DE LEVENSDUUR<br />
VAN BESCHADIGDE GEBOUWEN<br />
Beschermende middelen op basis van silaan hebben bewezen zeer effectief<br />
te zijn bij het voorkomen, stoppen of verminderen van 77% van de<br />
oorzaken van schade aan gewapend beton. Onafhankelijke studies hebben<br />
aangetoond dat impregneren met Protectosil ® de levensduur van<br />
constructies met enkele decennia kan verlengen. Langere onderhoudscycli<br />
en lagere onderhoudskosten zijn het resultaat. Bovendien wordt<br />
de hoeveelheid beton die nodig is voor een vervangende constructie<br />
en reparatie verminderd, wat de duurzaamheid verbetert van beton, wat<br />
energie-intensief is om te produceren.<br />
FILES OVERWINNEN<br />
Duurzame mobiliteit op de weg is alleen mogelijk met een efficiënte infrastructuur.<br />
Statistieken tonen echter aan dat veel bruggen over de hele wereld<br />
dringend moeten worden gerenoveerd, en sommige zijn zelfs gesloten<br />
vanwege hun verslechterde toestand. Een betrouwbare oplossing voor<br />
dit probleem is het gebruik van een formulering met silanen, die bruggen<br />
van gewapend beton permanent beschermt tegen het binnendringen van<br />
water en tegen corrosie.<br />
PREVENTIE IS DE SLEUTEL<br />
Beschermende maatregelen met producten zoals Protectosil ® zijn kosteneffectief,<br />
waarbij preventieve maatregelen slechts 0,6% van de kosten van<br />
basisrenovatie of nieuwbouw kosten. Dit is een kleine prijs voor tientallen<br />
jaren extra gebruik, en het kan daardoor helpen optimaal gebruik te blijven<br />
maken van wegen en bruggen. ●<br />
Beschadigingen in beton leggen de bewapening bloot. Dit geeft de<br />
noodzaak weer voor het gebruik van Protectosil ® .<br />
Innovatieve bescherming:<br />
corrosiebescherming en<br />
hydrofobering met Protectosil®<br />
Evonik Protectosil® is de ultieme<br />
oplossing om infrastructuur duurzamer<br />
te maken dan ooit tevoren.<br />
Onze producten vormen een<br />
krachtige barrière tegen het<br />
binnendringen van vocht, ze<br />
verlengen de levens duur van<br />
gebouwen en besparen middelen<br />
en onderhoudskosten.<br />
De producten van Protectosil®<br />
zijn gebaseerd op organofunctio<br />
nele silanen en bieden<br />
hydrofobe, oleofobe, corrosiewerende,<br />
antigraffiti en Easy to<br />
Clean oplossingen voor allerlei<br />
mine rale oppervlakken.<br />
Ze dringen diep in in de ondergrond<br />
en bieden langdurige<br />
bescherming zonder het uiterlijk<br />
te veranderen, zoals een onzichtbare<br />
weerbestendige jas.<br />
Of u nu nieuwe of bestaande<br />
con structies moet beschermen,<br />
zoals bruggen, gebouwen,<br />
monumenten of technische<br />
constructies, de producten van<br />
Protectosil® bieden de perfecte<br />
oplossing voor uw behoeften.<br />
Laat uw infrastructuur niet<br />
aftakelen of schade lijden.<br />
Neem vandaag nog contact op<br />
met Evonik en ontdek hoe<br />
Protectosil® producten u kunnen<br />
helpen op lange termijn uw<br />
investering te beschermen en uw<br />
betonconstructies duurzamer<br />
dan ooit te maken.<br />
https://evonik.click/marketsegment-building-protection<br />
Evonik_AnzProtectosilBP_10-24_197x130_V03.indd 1 10.10.24 10:16<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 45
UW PARTNER IN<br />
LIFE CYCLE MANAGEMENT<br />
Assetmanagement Projectmanagement Veiligheid<br />
innocy.nl
NIEUWE GENERATIE<br />
GEOGRIDS VALT IN DE SMAAK<br />
InterAx is de nieuwste generatie geogrids van Tensar. Het meest innovatieve geogrid tot nu toe<br />
werd gelijktijdig geïntroduceerd met de bijbehorende ontwerpsoftware Tensar+ om de voordelen<br />
van InterAx te kunnen kwantificeren. En dat werpt zijn vruchten af. De nieuwste generatie<br />
geogrid valt volgens commercieel technisch consultant Pieter-Jan Kamphuis in de smaak.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Tensar<br />
Na ruim 22 jaar bij een dealer van Tensar te<br />
hebben gewerkt, is Pieter-Jan sinds maart<br />
2023 werkzaam voor Tensar. Hij is dus als<br />
geen ander op de hoogte van de kwaliteiten<br />
van de verschillende generaties geogrids. “Ik<br />
ken de producten van Tensar door en door,<br />
en het geogrid heeft zich in de loop der jaren<br />
enorm ontwikkeld”, zegt hij. “De nieuwste<br />
generatie InterAx is een klasse apart. Het is<br />
absoluut het meest innovatieve geogrid tot<br />
nu toe. En dat kunnen we inmiddels ook onderbouwen<br />
met voorbeelden uit de praktijk.<br />
Ook opdrachtgevers zijn te spreken over het<br />
nieuwe product en profiteren van de voordelen<br />
in tijd, geld en CO 2<br />
-reductie bij toepassing<br />
van InterAx.”<br />
GEOPTIMALISEERDE GEOMETRIE<br />
Twaalf wereldwijde teams en meer dan<br />
10.000 uur R&D hebben geleid tot de ontwikkeling<br />
van Tensar InterAx geogrid. “De<br />
geoptimaliseerde geometrie en samenstelling<br />
zorgt voor een maximale opsluiting van<br />
granulair materiaal, waardoor je kunt besparen<br />
op de laagdikte van het granulair materiaal,<br />
laagdikte van het asfalt en levensduur<br />
kan toevoegen”, legt Pieter-Jan uit. “Dat<br />
bespaart niet alleen geld, maar ook tijd bij<br />
het aanbrengen. En minder transportbewegingen<br />
betekent een lagere CO 2<br />
-uitstoot.”<br />
Het nieuwe geogrid wordt weliswaar al veelvuldig<br />
toegepast, toch bezoekt Pieter-Jan<br />
nog wekelijke potentiële opdrachtgevers,<br />
ingenieursbureaus en aannemers die het<br />
fijne willen weten van dit innovatieve product.<br />
“Als ze horen wat het hen oplevert,<br />
voornamelijk op duurzaamheidsvlak, dan<br />
kan InterAx zelfs bijdragen aan het winnen<br />
van een EMVI-project. Door toepassing van<br />
onze nieuwste geogrids, met bijbehorende<br />
milieucertificaten (EPD’s), kunnen zij door<br />
een goede MKI-score korting krijgen op de<br />
inschrijving en daardoor een project verwer-<br />
InterAx is de nieuwste generatie geogrids van Tensar.<br />
“Onze nieuwste<br />
generatie geogrids<br />
kunnen bijdragen<br />
aan het winnen van<br />
een EMVI-project”<br />
48 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
ven. En dan is de opdrachtgever is verzekerd<br />
van een duurzame oplossing.”<br />
Pieter-Jan Kamphuis, commercieel technisch consultant bij Tensar.<br />
Met de kosteloze wegenbouwkundige en<br />
geotechnische ontwerpsoftware Tensar+ kun<br />
je de voordelen van de inzet van InterAx ook<br />
kwantifi ceren. “De software is overal te gebruiken<br />
en altijd online toegankelijk”, volgens<br />
Pieter-Jan. “In de applicatie kun je je<br />
project ontwerpen, de specifi caties en de<br />
bestekomschrijving opvragen en de kostenbesparingen<br />
in realtime zien.” InterAx is bovendien<br />
een duurzame toepassing. Mocht<br />
het geogrid na verloop van tijd worden uitgenomen,<br />
laat het zich volgens Pieter-Jan<br />
eenvoudig recyclen. “We hebben tests uitgevoerd,<br />
waarbij het geogrid wordt gerecycled<br />
en opgewerkt tot korrels voor de productie<br />
van straatmeubilair en kerende constructies.”<br />
Pieter-Jan verwacht dat Tensar binnen drie<br />
tot vijf jaar zelfs zover is dat van een uitgenomen<br />
geogrid ook weer een gerecycled geogrid<br />
gemaakt kan worden. “Dan is de circulaire<br />
cirkel helemaal rond.” ●<br />
BEPROEFD EN<br />
GEVALIDEERD<br />
Of u nu op zoek bent naar<br />
een opstelplaats, toegangsweg<br />
of tijdelijke constructie —<br />
Tensar® heeft de oplossing.<br />
OPSTELPLAATS<br />
ONTWERP<br />
Tensar International B.V. | tensar.nl | tensarinfo-nl@cmc.com<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 49
Veiligheids- en automatiseringsspecialist presenteert:<br />
VEILIG EN MODULAIR<br />
SPOORBESTURINGSSYSTEEM<br />
De spoorsector is volop in beweging, met digitalisering als drijvende kracht achter verbeterde<br />
veiligheid, efficiëntie en duurzaamheid. Pilz, pionier met meer dan 70 jaar expertise in veiligheid en<br />
automatisering, heeft tijdens InnoTrans in Berlijn hun nieuwste innovatie gepresenteerd: PSSrail.<br />
Dit besturingssysteem voldoet aan de hoogste veiligheidseisen (tot en met SIL 4), is goedgekeurd<br />
voor de spoorwegen, compatibel met de EULYNX-standaard én modulair opgebouwd.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld Pilz<br />
“Daarmee is het een flexibele oplossing voor de<br />
digitalisering van spoorwegprojecten”, zegt Jan<br />
van der Heide, business development manager<br />
BU Rail bij Pilz. Hij constateert een toenemende<br />
vraag naar digitale spoorwegoplossingen.<br />
“Vooral infrastructuurbeheerders, zoals ProRail<br />
in Nederland maar ook andere Europese partijen,<br />
verkennen nieuwe technologieën om de<br />
verouderde relais-gestuurde systemen te vervangen.<br />
Deze relais oplossingen zijn vaak meer<br />
dan 50 jaar oud, bieden nauwelijks diagnostische<br />
informatie, zijn kostbaar en niet toekomst<br />
proof. PSSrail biedt hier een oplossing voor die<br />
niet alleen veilig is, maar ook schaalbaar en eenvoudig<br />
aanpasbaar aan de behoeften van zowel<br />
bestaande als toekomstige spoorprojecten.”<br />
VEILIG, MODULAIR EN FLEXIBEL<br />
“Dat komt door het modulaire karakter<br />
van het platform”, legt Jan uit. “Hierdoor<br />
kan PSSrail voor uiteenlopende toepassingen<br />
en bij diverse veldelementen ingezet<br />
worden, zoals spoorwegovergangen, wissels,<br />
seinen, of interlockings.” Een ander<br />
groot voordeel is de schaalbaarheid van<br />
PSSrail is modulair en kan daardoor bij diverse veldelementen ingezet worden,<br />
zoals spoorwegovergangen, wissels, seinen, of interlockings.<br />
PSSrail: veilig, compatibel met de EULYNX-standaard én modulair opgebouwd.<br />
50 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
het platform. Hardwaremodules zoals In- en<br />
Uitgangskaarten kunnen eenvoudig worden<br />
toegevoegd of aangepast, afhankelijk van<br />
de specifieke situatie. Bovendien beschikt<br />
PSSrail over een softwaresuite voor het programmeren<br />
of configureren van gebruikersprogramma's.<br />
De programmabibliotheek<br />
bevat voor het spoor gecertificeerde functieblokken,<br />
die een eenvoudige en snellere<br />
implementatie mogelijk maken. “Dankzij het<br />
modulaire principe kunnen gebruikers hun<br />
oplossingen naar behoefte samenstellen.”<br />
COMPATIBILITEIT MET<br />
EULYNX-STANDAARD<br />
Jan noemt nog een belangrijk aspect van<br />
PSSrail: “De compatibiliteit met de Europese<br />
Jan van der Heide van Pilz: "De toekomst van het<br />
spoor is digitaal. Met PSSrail ondersteunen we<br />
die transitie.”<br />
EULYNX-standaard, wat de interoperabiliteit<br />
tussen verschillende systemen bevordert. De<br />
mogelijkheid om tijdens het gebruik te digitaliseren<br />
en aan te passen aan nieuwe standaarden,<br />
zoals EULYNX, maakt PSSrail uniek in de<br />
markt. Dit zorgt ervoor dat de digitalisering van<br />
het spoor zowel economisch als flexibel kan<br />
worden gerealiseerd."<br />
STAPSGEWIJS MODERNISEREN<br />
Bij de ontwikkeling van PSSrail heeft Pilz niet<br />
alleen gekeken naar de noodzaak van modernisering,<br />
maar ook naar kostenbesparingen.<br />
Het spoorbesturingssysteem is gebaseerd op<br />
de beproefde PSS4000-technologie van Pilz<br />
en als COTS-product (Commercial Off The<br />
Shelf) ontwikkeld. “Inframanagers kunnen<br />
stapsgewijs hun verouderde (relais)systemen<br />
moderniseren en de betrouwbaarheid en het<br />
rendement van het spoorvervoer vergroten.<br />
Dankzij standaardisatie en openheid is een<br />
betaalbare en toekomstbestendige oplossing<br />
ontwikkeld waarmee de omschakelduur of testen<br />
worden verkort, wat resulteert in een aanzienlijke<br />
kosten- en tijdbesparing.”<br />
VEILIGHEID VOOROP<br />
“Uiteraard speelt veiligheid een cruciale<br />
rol binnen de spoorwegindustrie”, vervolgt<br />
Jan. “De veiligheid van zowel passagiers als<br />
goederenvervoer staat altijd voorop. PSSrail<br />
is dan ook ontwikkeld met de hoogste veiligheidsnormen<br />
in gedachten.” Jan legt uit<br />
dat PSSrail een upgrade is van het reeds bestaande<br />
PSS4000-R systeem dat al veelvuldig<br />
in spoorweg toepassingen is gebruikt.<br />
“Belangrijk verbeterpunt is dat het spoorwegbesturingssysteem<br />
PSSrail nu als geheel<br />
voldoet aan SIL 4, de hoogste veiligheidscertificering<br />
binnen de sector. Bij zijn voorganger,<br />
de PSS4000-R hadden we twee systemen<br />
nodig om tot SIL4 te komen.” Om te waarborgen<br />
dat de producten aan de strengste<br />
veiligheidseisen voldoen, werkt Pilz intensief<br />
samen met externe certificeringsinstanties<br />
zoals TÜV.<br />
IN DE PRAKTIJK<br />
Hoewel PSSrail nog in de testfase verkeert,<br />
heeft Pilz al veelbelovende samenwerkingen<br />
opgezet. Zo werkt Pilz in Zweden samen met<br />
nationale spoorwegbeheerder Trafikverket<br />
aan een testtraject voor PSSrail. Ook in India<br />
wordt het systeem momenteel getest in samenwerking<br />
met lokale partners. Daarnaast<br />
werkt Pilz nauw samen met ProRail aan de<br />
verdere ontwikkeling en implementatie van<br />
de EULYNX-standaard in Nederland. "Dit<br />
is pas het begin”, zegt Jan. "We blijven<br />
PSSrail verder ontwikkelen met onder andere<br />
nieuwe typen veilige en standaard analoge<br />
en digitale modules. Ook blijven we de ontwikkeling<br />
van EULYNX-standaarden op de<br />
voet volgen."<br />
Met de introductie van PSSrail zet Pilz een<br />
belangrijke stap richting de digitalisering en<br />
modernisering van de spoorweginfrastructuur,<br />
waarbij flexibiliteit, veiligheid en kostenbesparing<br />
centraal staan. "De toekomst van het<br />
spoor is digitaal", benadrukt Jan. "Met PSSrail<br />
ondersteunen we die transitie.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 51
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
50 jaar groei en vernieuwing<br />
XGT 40V-PLATFORM: DE<br />
KRACHT VAN INNOVATIE<br />
In brainport Eindhoven, waar technologie en ambacht samenkomen, viert Makita Nederland<br />
het 50-jarig bestaan. Product- en accountmanager Arjen Peeters is trots op die mijlpaal en<br />
wat er in een halve eeuw is bereikt. “We zijn hard gegroeid en hebben ons aanbod enorm<br />
uitgebreid en verbeterd”, klinkt het enthousiast.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Makita<br />
Eén van de meest ingrijpende veranderingen<br />
vond plaats in 20<strong>05</strong>, met de introductie van de<br />
lithium-ion accu. “Dat was een gamechanger”,<br />
aldus Arjen. “Het markeerde het begin van<br />
onze LXT-technologie, die uitwisselbaar is tussen<br />
meer dan 380 verschillende machines. Dat is<br />
echt uniek in de branche.” Deze innovaties hebben<br />
Makita niet alleen geholpen om de concur-<br />
rentie voor te blijven, maar ook om een sterke<br />
band met klanten op te bouwen. Met sommige<br />
dealers en relaties werken we al 50 jaar samen.”<br />
SNOERLOZE TOEKOMST<br />
Met de opkomst van accugereedschap heeft<br />
Makita een duidelijk doel voor ogen, namelijk<br />
een brandstof- en snoerloze toekomst. De introductie<br />
van het XGT 40V Max-platform in 2020 is<br />
een belangrijke stap in die richting. “Deze krachtige<br />
nieuwe serie stelt ons in staat om machines<br />
te ontwikkelen die net zo krachtig zijn als hun tegenhanger<br />
met een 70cc-verbrandingsmotor”,<br />
legt Arjen uit. “Met de XGT-technologie kunnen<br />
we de verwachtingen van professionals niet alleen<br />
waarmaken, maar zelfs overtreffen.”<br />
Voor het realiseren van ondergrondse infra zet JvEsch uit Breda een Makita CE001GZ 2x40V Max<br />
doorslijper en MP001G 40V luchtpomp in.<br />
De 2x40V Max breekhamer HM004G heeft een<br />
slagkracht van 72,8 Joule en evenaart daarmee<br />
een elektrische, gesnoerde hamer.<br />
52 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
De bouw- en infrasector heeft zich ten doel<br />
gesteld om vanaf 2028 zoveel mogelijk emissievrij<br />
te werken. Makita speelt hier nadrukkelijk<br />
op in met het XGT-platform, dat professionals<br />
de tools biedt die nodig zijn om deze<br />
ambitie te realiseren. Arjen: “We merken dat<br />
gebruikers die eenmaal met 40V-gereedschap<br />
werken, sneller geneigd zijn om ook andere<br />
machines uit de lijn aan te schaffen. De kracht<br />
en betrouwbaarheid spreken voor zich. Een<br />
robuuste constructie maakt de XGT-accu’s bestand<br />
tegen stof en water.”<br />
SERIEUS ALTERNATIEF<br />
Het XGT-platform is geschikt voor een<br />
breder aanbod, van boormachine of<br />
slagschroevendraaier tot breekhamer,<br />
doorslijper of kettingzaag. Arjen benadrukt<br />
de voordelen van de nieuwe technologie:<br />
“De hogere spanning zorgt voor<br />
meer vermogen en minder warmteontwikkeling,<br />
wat inhoudt dat machines langer en<br />
intensiever zijn te gebruiken.” Met de 40Ven<br />
2x40V-range biedt de Japanse fabrikant<br />
voor professionals in onder andere de infra-,<br />
rail- en groensector een serieus alternatief<br />
voor machines op 230V of brandstof.<br />
Makita Nederland staat al 50 jaar synoniem voor<br />
groei en innovatie. Een prestatie van formaat.<br />
chine uit de krachtige 40V Max-lijn is niet per definitie<br />
beter; dat hangt af van de specifieke toepassing”,<br />
zegt Arjen. “Onze klanten weten wat<br />
ze nodig hebben en wij zorgen ervoor dat ze de<br />
beste tools krijgen om het werk te doen.”<br />
De vraag naar accugereedschap groeit gestaag,<br />
zowel voor lichte als zware toepassingen. Makita<br />
speelt hierop in door zowel in het LXT- als XGTplatform<br />
te blijven investeren. “We willen dat<br />
klanten de keuze hebben om het vertrouwde<br />
18V-gereedschap te blijven gebruiken. Een magelijk<br />
opladen. “In slechts tien uur zijn alle accu’s<br />
gereed voor de volgende werkdag”, legt Arjen<br />
uit. De breedte van het XGT-machinepark vraagt<br />
om een dynamisch platform en daarvoor zijn zes<br />
verschillende accu’s beschikbaar: BL4020 (2 Ah),<br />
BL4025 (2,5 Ah), BL4040 (4 Ah), BL4040F (4 Ah)<br />
BL4<strong>05</strong>0F (5 Ah) en BL4080F (8 Ah).<br />
Om een veilig en duurzaam gebruik van hun producten<br />
te optimaliseren, biedt Makita ook trainingen<br />
aan in het trainingscentrum in Eindhoven.<br />
“Kennis is macht, trainen de weg daar naartoe”,<br />
benadrukt Arjen. “We willen klanten de<br />
kans bieden om hun kennis over onze machines<br />
en accessoires te vergroten, zodat<br />
ze het maximale uit het accugereedschap<br />
kunnen halen. Wil jij jouw kennis naar een<br />
hoger niveau tillen door een training bij<br />
te wonen? Dat kan! Op aanvraag regelen<br />
onze adviseurs dit graag voor je.”<br />
VOL VERTROUWEN<br />
Met een halve eeuw aan ervaring en vernieuwing<br />
kijkt Makita Nederland vol vertrouwen naar de<br />
toekomst. De ambities zijn groot, en met een stevig<br />
fundament van technologische vooruitgang<br />
en klantgerichte oplossingen lijkt niets het bedrijf<br />
tegen te houden. Het jubileum is niet alleen een<br />
moment om terug te blikken op successen, maar<br />
ook om vooruit te kijken naar wat in het verschiet<br />
ligt. Met Eindhoven als bakermat van innovatie<br />
is Makita vastbesloten een grote rol te spelen in<br />
een snoer- en emissievrije toekomst. ●<br />
NIEUW LAADSYSTEEM<br />
Om de gebruikservaring verder te verbeteren,<br />
heeft Makita ook geïnvesteerd in innovatieve<br />
laadsystemen. De nieuwe BCC-laadboxen kunnen<br />
tot acht 8 Ah-accu’s of twaalf 4 Ah-accu’s te-<br />
Nieuw is deze BCC001 laadbox om acht 8 Ah 40V XGT-accu’s tegelijk op te laden. Met een speciale<br />
adapter zijn ook 18V-accu’s op te laden.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 53
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
DUURZAAM FUNDEREN<br />
MET BESTAANDE VLOOT<br />
Als één sector binnen de materieelwereld flinke stappen zet op het gebied van vergroening, is<br />
dat wel de funderingsbranche. Onder het motto ‘Founding the Future’ toonde Dieseko Group<br />
op de laatste bauma meerdere producten om emissievrij te werken, zoals de Woltman 90DRe<br />
boorstelling of het elektrische trilblok PVE 24VMe. Een mooie tussenstap om te verduurzamen<br />
biedt PVE met de EHPU-serie. De Elektrisch-Hydraulische Power Unit maakt het mogelijk om<br />
bestaande boor- en heistellingen volledig elektrisch aan te drijven. Dubbel duurzaam dus.<br />
Tekst Kees Beijer Beeld Dieseko Group<br />
In een gesprek lichten Marion van den Akker<br />
en Michiel Schaminée, Area Managers Benelux<br />
bij Dieseko Group, dit innovatieve concept toe.<br />
De EH Power Unit bestaat al zo’n zeven jaar en<br />
werd in eerste instantie gebouwd in opdracht<br />
van Soletanche Bachy, één van de grootste aannemers<br />
ter wereld. Het concept kreeg een prominente<br />
plek op de Dieseko-stand tijdens bauma<br />
2019. “Toen keek er bijna niemand naar om, er was<br />
gewoon nog geen belangstelling voor”, schetst<br />
Michiel de voortrekkersrol die de Nederlandse<br />
fabrikant vervult. Drie jaar later pronkte de PVE<br />
700e als EHPU-model op de internationale vakbeurs<br />
in München. De interesse in zero-emissie<br />
bleek inmiddels flink toegenomen.<br />
De serie omvat vooralsnog drie typen: 250e,<br />
400e en 700e, wat verwijst naar de maximale<br />
oliedoorvoer van respectievelijk 268, 416 en<br />
725 l/min bij 350 bar werkdruk. Binnenkort<br />
komt daar nog de PVE 1100Pe (max. 1197 l/min<br />
olieflow) bij, die samen met Gebr. van ’t Hek is<br />
ontwikkeld. Na een uitgebreide testfase heeft<br />
eind augustus jl. de officiële overdracht plaatsgevonden.<br />
In tegenstelling tot de 1100Pe en<br />
het eerder voor Soletanche ontworpen type<br />
PM-HPP beschikken de drie kleinere modellen<br />
over één of twee luchtgekoelde asynchrone<br />
elektromotoren in plaats van permanente<br />
magneetmotoren. “Kooiankermotoren<br />
zijn weliswaar minder compact en iets minder<br />
duurzaam, maar aanzienlijk goedkoper en wereldwijd<br />
beschikbaar”, weet Michiel.<br />
STANDALONE DRAAIEN<br />
De AC-motoren in de EHPU’s leveren een maximum<br />
vermogen van 160, 264 (2x 132 kW) dan wel<br />
404 kW (2x 202 kW). Dat is ruim voldoende om<br />
zowel funderingsmachines aan te kunnen sturen<br />
als standalone te draaien. Dieseko’s EHPU-lijn levert<br />
voldoende vermogen voor funderingsmachines<br />
om trilblokken, heihamers, boormotoren<br />
of baggerpompen elektrisch aan te drijven. De<br />
Voor het elektrisch aandrijven van divers funderingsmaterieel ontwikkelt Dieseko<br />
Group de PVE 1100Pe samen met Gebr. van 't Hek, die twee stuks heeft besteld.<br />
De EHPU-serie beschikt over dubbele Powerlocks connectoren voor<br />
eenvoudige (ont)koppeling van/naar grid of accupack.<br />
54 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Als ‘frontrunner in deep foundations’ leverde Dieseko Group al in 2017 een eerste PM-HPP elektrischhydraulische<br />
powerunit aan Soletanche Bachy.<br />
De grootste EHPU fungeert gelijk als contragewicht<br />
achterop de funderingsmachine. Variabele<br />
plunjerpompen zorgen voor een nauwkeurige<br />
vermogensregeling.<br />
PVE 1100Pe is als vlaggenschip eveneens zelfstandig<br />
te gebruiken, maar vooral bedoeld achterop<br />
een Woltman 90DR of zijn voorganger THW<br />
7528-D. Het multifunctionele design maakt deze<br />
Elektrisch-Hydraulische Power Unit geschikt voor<br />
een veelvoud van machines. Marion: “We denken<br />
graag mee over hoe ook ouder materieel emissievrij<br />
is in te zetten, ongeacht merk, type of leeftijd.”<br />
te investeren in ombouw of nieuwe machines en<br />
kunnen ze waar nodig toch emissievrij werken.<br />
Zonder al te hoge kosten kun je zo op een duurzame<br />
en verantwoorde manier werken”, klinkt<br />
het beloftevol. “Dankzij het slimme ontwerp is<br />
de EH Power Unit snel en eenvoudig toe te voegen<br />
aan bestaande machines. Deze Diesekooplossing<br />
is goed voor zowel je bedrijf als het<br />
milieu.” De EHPU werkt op 400V AC/50 Hz voeding<br />
en is rechtstreeks aan te sluiten op netstroom<br />
of een accupack. Er is voorzien in isolatie<br />
om geluidsoverlast te beperken en Drivelink<br />
Remote Diagnostics om op afstand de werking<br />
te monitoren of eventueel aan te passen. ●<br />
De stelregel is dat zolang er olie doorheen gaat,<br />
Dieseko een zero-emissie oplossing kan bieden.<br />
Of het nu gaat om funderingsmaterieel, industriële<br />
machines, baggerpompen, puinbrekers of<br />
landbouwvoertuigen. Door een bypass naar de<br />
klepventielen te realiseren, kan de EHPU het hydraulische<br />
systeem van zowel de kraan als het<br />
aanbouwdeel (trilblok, boormotor of heihamer)<br />
elektrisch aandrijven. PVE’s 1100Pe is geschikt<br />
voor hoogfrequente trilblokken met een excentrisch<br />
moment van maximaal 35 kgm (max. 1197<br />
l/min oilflow), een 110M laagfrequent blok of<br />
heihamers tot 28 ton valgewicht. De 700e werkt<br />
met hoogfrequente trilblokken in de populaire<br />
klasse tot 28 kgm, maar is ook inzetbaar voor boren<br />
of heien. Bij geringe belasting draait slechts<br />
één van de elektromotoren, waardoor zuinig<br />
met energie wordt omgegaan.<br />
VOEDING VIA NETSTROOM<br />
Volgens Marion en Michiel overwegen veel funderingsbedrijven<br />
om motoren van ouder materieel<br />
te upgraden. “Met de EHPU hoeven ze niet<br />
Bij het emissievrij trillen van damwanden voor dijkproject Kortsteekterweg zet Ploegam over zo’n 5,5 km<br />
een PVE 15 VM met PVE 700e EHPU van Dieseko in.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 55
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Emissievrij materieel ook zonder SSEB-subsidie rendabele investering<br />
‘AANKOOPPROCES MOET JE ALS<br />
BUSINESSCASE BESCHOUWEN’<br />
Onder het motto ‘UMS on the move’ werkt Urban Mobility Systems uit Oss vol overgave aan<br />
de energietransitie binnen de bouw- en transportsector. Met Nederland als proeftuin voor<br />
emissievrije voer- en werktuigen is er al veel bereikt en er staan nog tal van vernieuwingen op<br />
stapel. “Wat dat betreft belooft 2025 weer een interessant jaar te worden”, zo licht eigenaar Lars<br />
Kool alvast een tipje van de sluier op.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld UMS en Kees Beijer<br />
Als specialist op het gebied van hightech elektrificatie-oplossingen<br />
stelt UMS zich ten doel<br />
om zero-emissie een krachtige impuls te geven.<br />
Het credo ‘Geen emissie als missie’ geldt<br />
hierbij als belangrijkste drijfveer. Om dit te realiseren<br />
draagt UMS kwaliteit en veiligheid hoog<br />
in het vaandel. “Die kernwaarden zijn als een<br />
soort DNA verankerd in onze bedrijfsvoering.”<br />
Alle producten zijn volledig automotive gecertificeerd<br />
en voldoen daarmee aan de hoogste<br />
kwaliteits- en veiligheidsstandaarden. De eisen<br />
omtrent veiligheid kunnen volgens Lars niet<br />
hoog genoeg zijn. “Volgend jaar gaat een nieuwe<br />
standaard in. De regelgeving rond veiligheid<br />
wordt strenger en er zal beter op gehandhaafd<br />
gaan worden. Daar zijn wij heel blij mee. Het<br />
blijft zaak om cowboys binnen de branche een<br />
halt toe te roepen en gezamenlijk te streven<br />
naar de hoogst mogelijke kwaliteitsstandaard.”<br />
SLEUTEL TOT SUCCES<br />
Samenwerking is hierbij de sleutel tot succes, zo<br />
verzekert Lars, want “je moet kunnen delen om te<br />
kunnen vermenigvuldigen. Alleen door succesvol<br />
samen te werken kunnen we de energietransitie<br />
versnellen.” Het streven van de voormalig autotechnicus<br />
blijft om als ‘leader’ binnen clean technology<br />
een bepaalde legacy neer te zetten. “Het<br />
is natuurlijk mooi om een CES Award 2022 te winnen<br />
en nu is de circulaire asfalttrein ART-E één van<br />
de drie finalisten voor de Cobouw Award, maar<br />
buiten de erkenning doet het me niet veel. Het<br />
gaat erom dat we met onze conversiekits impact<br />
creëren binnen de bouw- en transportwereld, dát<br />
is pas relevant.” Wie de werkplaats in Oss binnenstapt,<br />
kan zich niet aan de indruk onttrekken<br />
dat UMS hard op weg is die ambitie te realiseren.<br />
Op zo’n elf werkstations wordt tegelijkertijd gewerkt<br />
aan de opbouw van elektrische machines.<br />
Met de emissievrije aandrijflijnen en conversiekits<br />
creëert UMS praktische en duurzame oplossingen<br />
voor de bouwsector, van een 1,5-tons kniklader<br />
tot een 30-tons rupsgraafmachine. “Maar<br />
ook hijskranen, funderingsmachines, asfaltwalsen<br />
en verreikers zijn zo kostenefficiënt te elektrificeren”,<br />
stelt Lars. De ontwikkelingen volgen<br />
elkaar in rap tempo op en ook bij het Osse be-<br />
UMS biedt als alternatief voor een batterijcontainer deze mobiele e-Generator aan, die leverbaar is met<br />
naar wens 250 of 500 kWh aan accucapaciteit.<br />
Lars Kool, oprichter en eigenaar van Urban<br />
Mobility Systems.<br />
56 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
In de werkplaats in Oss is het een drukte van belang om emissievrije machines tijdig en spic en span gepoetst af te kunnen leveren bij de eindgebruiker.<br />
drijf zit er genoeg in de pijplijn. “Er zijn een hoop<br />
nieuwe spelers op de markt, dus is het noodzaak<br />
om te blijven innoveren. Voor volgend jaar staat<br />
een compleet vernieuwde conversiekit op de rol<br />
en we hopen binnenkort weer een vooraanstaande<br />
materieelfabrikant aan ons te binden. Het zal<br />
een grote verandering zijn voor het bedrijf dat<br />
het nieuwe jaar start vanuit een splinternieuwe<br />
fabriek in Arnhem. Hier kunnen we tot 3.000 batterijkits<br />
per jaar produceren en als we opschalen<br />
naar drie shifts, dan zelfs 9.000 kits.”<br />
OEM TOT GEBRUIKER<br />
UMS biedt oplossingen voor OEM’s, distributeurs<br />
en materieeleigenaren. Fabrikanten<br />
als Bobcat, DAF, Dynapac, Hyundai, Junttan,<br />
Knikmops, Liebherr en Magni vertrouwen op<br />
UMS om het productgamma uit te breiden met<br />
emissievrije versies van bestaande modellen. Dit<br />
zonder de eigen engineeringafdeling in dit stadium<br />
extra te belasten. “We leveren ook aan distributeurs<br />
van merken die nog geen elektrisch<br />
aanbod hebben, maar wel een sterke vraag ervaren<br />
vanuit de markt naar zero-emissie”, vertelt<br />
“Het gaat erom dat we met onze conversiekits<br />
impact creëren binnen de bouw- en<br />
transportwereld, dát is pas relevant”<br />
Lars. “Tot slot maken materieelbeheerders van<br />
grote bouwbedrijven gebruik van onze elektrische<br />
conversiekits om bestaande machines binnen<br />
hun vloot aan te passen. Hierdoor wordt<br />
een zeer kosteneffectieve oplossing geboden<br />
om materieel te vernieuwen en de operationele<br />
kosten te verlagen door beduidend gunstigere<br />
brandstof- en onderhoudskosten.”<br />
Lars is bepaald geen voorstander van de AANzet-<br />
(voor aanschaf van e-truck) en SSEB-regeling<br />
(emissieloos bouwmaterieel), althans niet in de<br />
huidige vorm. “Subsidie is de doodsteek voor een<br />
snellere transitie”, liet hij zich al ontvallen. ¢<br />
Urban Mobility Systems draagt kwaliteit en<br />
veiligheid volgens de standaard uit de automotive<br />
industrie hoog in het vaandel.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 57
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Om klanten te ondersteunen bij het gebruik van<br />
emissievrije machines in het veld, biedt Urban<br />
Mobility Systems ook laad- en energieopslagoplossingen<br />
die ‘off-grid’ opslag en netbalancering<br />
mogelijk maken als tijdelijke of (semi-)<br />
permanente oplossing. De e-Generator geldt<br />
als nieuwste ontwikkeling op dit gebied. Een<br />
mobiel oplaadstation dat beschikbaar is met<br />
250 of 500 kWh aan accucapaciteit en verschillende<br />
mogelijkheden biedt om te laden. “De<br />
eerste exemplaren zijn al verkocht”, klinkt het<br />
met gepaste trots. “Als vaste opstelling leveren<br />
we kwalitatief hoogwaardige snelladers<br />
uit Duitsland. Er zijn diverse uitvoeringen beschikbaar,<br />
waarbij het topmodel beschikt over<br />
een AC-aansluiting van 44 kW plus twee poorten<br />
voor DC-snelladen tot 150 kW. Achter de<br />
fastcharger zijn modulaire accupacks te koppelen<br />
voor extra capaciteit en de prijs ligt aanzienlijk<br />
onder wat gangbaar is in de markt.” ●<br />
Aangezien veilig werken volgens NEN 9140 belangrijk is, helpt UMS middels EV-trainingen om de<br />
volgende generatie EV-monteurs te vormen.<br />
“Het is beter om subsidie te verlenen<br />
aan de aanbestedingskant door niet<br />
aanschaf maar juist inzet te belonen”<br />
Van de Beeten nam in juli een batterij-elektrische<br />
Liebherr 922E in gebruik, die direct aan de slag<br />
ging op een sloopproject bij M. Heezen.<br />
“Ik denk dat de SSEB-regeling eerder belemmert,<br />
omdat de pot niet voor iedereen beschikbaar<br />
is. Het is veel beter om subsidie te verlenen<br />
aan de aanbestedingskant, dus niet door<br />
de aanschaf financieel te ondersteunen maar de<br />
inzet te belonen met een hogere uurprijs voor<br />
emissieloos materieel, betaald vanuit de subsidiepot.<br />
Op die manier gaan eindgebruikers<br />
het aankoopproces meer beschouwen als een<br />
businesscase en er voor zorgen dat de investering<br />
uitkomt qua kosten. Zo niet, dan gaat het<br />
niet goedkomen. Nu zie je al dat Nederland,<br />
toch de proeftuin voor emissieloos materieel,<br />
aan alle kanten voorbijgestreefd wordt.”<br />
TEGENWICHT BIEDEN<br />
UMS zet daarom al lang niet meer in op de<br />
Nederlandse markt alleen, maar profileert zich<br />
als een wereldspeler. Vanuit de vestigingen in<br />
Abu Dhabi (Verenigde Arabische Emiraten) en<br />
Noord-Amerika wil de onderneming de vleugels<br />
verder uitslaan over de aardbol. Door<br />
wereldwijd te opereren toont het clean-tech<br />
engineeringbedrijf zich een aantrekkelijke toeleverancier<br />
van batterij-elektrische aandrijvingen<br />
en conversiekits voor grote fabrikanten.<br />
Australië en Argentinië zijn de volgende tussenstops<br />
op Lars zijn missie. Die keuze komt<br />
niet uit de lucht vallen, want als producenten<br />
van ruwe materialen voor accutechnologie valt<br />
zo makkelijker tegenwicht te bieden aan de absolute<br />
heerschappij van China. “We zitten middenin<br />
een industriële oorlog. Door kwaliteitsmensen<br />
met elkaar te verbinden kunnen we<br />
een vuist maken en de kennis en kunde die hier<br />
al zo lang aanwezig zijn behouden.”<br />
UMS levert diverse fastchargers van Duitse makelij,<br />
waarbij het topmodel zowel AC (max. 44 kW) als<br />
DC (tweemaal 150 kW) kan bijladen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 59
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
VOOR ELK WAT WILS OP<br />
WEG NAAR DUURZAAM<br />
Wie wil verduurzamen, is bij Kemp Groep aan het juiste adres. Voor zowel grond-, weg- als<br />
waterbouw levert de onderneming 100% elektrische machines. Naast rupsgraafmachines of<br />
minigravers behoren een compacte wiellader, verreiker, rupsdumper, walsen, trilplaten en<br />
trilstamper tot dit aanbod.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Kemp Groep<br />
Bij Van Oostrum Westbroek draait een Sunward<br />
SWE240FED. Deze af fabriek ontwikkelde 24-tons<br />
rupsgraafmachine is robuust, krachtig en stil.<br />
60 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
“Sinds een paar jaar merken we dat er steeds<br />
meer vraag is naar emissieloos materieel”,<br />
vertelt commercieel directeur Arthur Plomp.<br />
“We wilden zelf echter geen ombouwtraject<br />
starten, want Kemp Groep ziet zichzelf meer<br />
als handelshuis dan als machineproducent.<br />
Dus is de voorbije periode benut om ons te<br />
oriënteren op welke fabrikanten van elektrische<br />
machines aansluiten bij onze visie en ambities.”<br />
Via de verhuurafdeling Huur&Stuur<br />
zijn de eerste stappen gezet op het gebied<br />
van duurzaam materieel en het ontzorgen<br />
qua laadinfrastructuur. De Zonnekoning biedt<br />
dankzij 60 m² aan meedraaiende zonnepanelen<br />
op elke gewenste locatie groene stroom<br />
om bij te kunnen laden.<br />
GEVESTIGDE NAAM<br />
Met acht vestigingen in Nederland is<br />
Huur&Stuur, de verhuurtak van Kemp Groep,<br />
uitgegroeid tot een gevestigde naam binnen<br />
de GWW-sector. Gedragen door specialistische<br />
kennis, landelijke dekking, ruime openingstijden<br />
en een serviceniveau zonder onderscheid<br />
tussen de klant die koopt of huurt<br />
maakt deze gevestigde naam zijn reputatie<br />
waar. Zo ook met de op handen zijnde innovaties<br />
voor elektrifi catie in de construction business.<br />
Maar misschien nog wel belangrijker:<br />
hoe laad ik mijn machine weer op? “We testen<br />
nu een accupakket met twee DC-laders<br />
van ieder 150 kW op een rupsonderstel. Al<br />
het zero-emissie materieel dat Kemp Groep<br />
aanbiedt is ook te huur via onze Huur&Stuurvestigingen.<br />
Klanten die willen verduurzamen<br />
zien zich zo niet direct geconfronteerd met<br />
torenhoge investeringen.”<br />
“Early adopters zijn met hun<br />
machines volop aan het werk en het is<br />
niet zo dat de energietransitie nu in<br />
’n stroomversnelling belandt”<br />
“Een toonaangevende fabrikant, die vooroploopt<br />
met het ontwikkelen en produceren van<br />
zero-emissie materieel.” Uit een serie van zes<br />
elektrische modellen zijn op dit moment al de<br />
2- en 24-tons machine uit voorraad leverbaar<br />
en tegen het eind van het jaar en in de loop<br />
van 2025 volgen nog achtereenvolgens de 1-,<br />
6-, 2,5- en 3,5-tons minigraafmachines.<br />
De eerste Sunwards SWE240FED zijn geleverd<br />
aan Gebr. van der Poel uit Oud-Ade en recent<br />
heeft Van Oostrum Westbroek eenzelfde batterij-elektrische<br />
machine in gebruik genomen.<br />
De eerste 2-tons SWE20FED's draaien sinds<br />
kort bij Loonbedrijf Overvest in Langbroek,<br />
Hogendoorn Grondverzet en Heiwerken<br />
uit Ouderkerk aan den IJssel en Brouwer &<br />
Brouwer BV uit Eastermar.<br />
Volgens Arthur worden de modellen uit China<br />
zeer goed ontvangen en is ook de belangstelling<br />
om zo’n emissievrije machine te huren<br />
groot. “Het enthousiasme is er, ook al neemt de<br />
interesse in elektrisch materieel in het algemeen<br />
wat af. De early adopters zijn volop aan het werk<br />
met hun machines en het is niet zo dat de energietransitie<br />
in de bouw nu in een stroomversnelling<br />
belandt. Dat gaat in golfbewegingen, al zijn<br />
wij ervan overtuigd dat dit de juiste weg is om<br />
met z’n allen te bewandelen.” ●<br />
ELEKTRISCHE ATLAS E150W<br />
Arthur Plomp: “Atlas is bezig een mobiele graafmachine te elektrificeren en voor de<br />
railwereld werken we samen met AMT Group, die naast de E-krol ook een retrofitkit<br />
aanbiedt voor bestaande railkranen en mobiele kranen. Op de foto één van de eerste<br />
elektrische Atlas E150W’s van Gebr. Poppink-Reutum in de praktijk.<br />
Het is een flexibele oplossing voor de korte<br />
of lange termijn om te zien hoe zo’n machine<br />
in de praktijk functioneert of om er een project<br />
mee uit te voeren waarbij om de inzet van<br />
emissieloos materieel wordt gevraagd. Kemp<br />
Groep biedt batterij-elektrische machines aan<br />
van verschillende soorten: rupskranen, mobiele<br />
kranen, wielladers, verreikers en diverse typen<br />
verdichtingsmachines.<br />
TOONAANGEVEND<br />
Om het aanbod van elektrische graafmachines<br />
verder te vergroten, is het Multi-Brand aanbod<br />
van Kemp Groep verder uitgebreid. Sinds<br />
dit voorjaar mag men zich distributeur voor<br />
Nederland en België noemen van de elektrische<br />
mini- en rupsgraafmachines van Sunward.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 61
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
STROOMWALS IS BESTE<br />
VAN TWEE WERELDEN<br />
“BAM Infra heeft een grote ambitie als het gaat om duurzaam bouwen. Al vier jaar spreken<br />
we uit dat we willen uitgroeien tot één van de meest duurzame ondernemingen – zo niet: dé<br />
duurzaamste – binnen onze sector. Om dat streven kracht bij te zetten wordt steeds meer<br />
geïnvesteerd in emissievrij materieel, waaronder de eerste elektrische 9-tons tandemtrilwals<br />
met vast accupakket ter wereld.”<br />
Tekst en beeld Kees Beijer<br />
Aan het woord is Iwan Trompert, bedrijfsleider<br />
Asfalt/Materieel bij BAM Infra Nederland.<br />
Met een trotse blik kijkt hij naar de door New<br />
Electric omgebouwde Hamm HX90i tandemtrilwals,<br />
die zijn offi ciële vuurdoop beleeft onder<br />
de rook van Schiphol Airport. Hoewel de<br />
wals nog aan het begin staat van een duurzaam<br />
bestaan, weet de machine nu al te overtuigen<br />
en tovert een lach op ieders gezicht.<br />
Het is overigens niet de eerste elektrische<br />
wals voor het toonaangevende bouwconcern.<br />
Alweer 4,5 jaar geleden verraste BAM<br />
vriend en vijand door een zelf geëlektrifi ceerde<br />
HW90 in gebruik te nemen.<br />
“Zo’n drieroller is natuurlijk wel eenvoud<br />
troef”, weet Iwan. “Bij een statische wals is<br />
het een kwestie van de dieselmotor vervangen<br />
door een elektromotor met batterijpakket<br />
en gáán." Op het wensenlijstje stond ook<br />
nog een emissievrije tandemtrilwals, maar dat<br />
is een hele uitdaging. En omdat onze materieeldienst<br />
andere prioriteiten heeft dan het<br />
ombouwen van machines, zijn we hiervoor<br />
via onze vaste leverancier Wirtgen Group<br />
terechtgekomen bij New Electric. Vanaf het<br />
eerste moment is er een goede klik om samen<br />
een Hamm oscillerende wals en Vögele<br />
asfaltspreidmachine te elektrifi ceren.”<br />
GROTE ASFALTSET<br />
Met ondersteuning vanuit Wirtgen heeft dit geresulteerd<br />
in ’s werelds eerste grote zero-emissie<br />
asfaltset, bestaande uit een Vögele Super<br />
1800/3 afwerkmachine met een vaste LFPbatterij<br />
van 220 kWh plus 275 kWh wisselpakket<br />
en een Hamm DV70, die beschikt over 220<br />
kWh accucapaciteit. De set is eind 2022 voor<br />
het eerst ingezet en zorgt voor gigantische reducties<br />
in verbruik en uitstoot. Op basis van 180<br />
draaidagen van 8 tot 12 uur wordt zo’n 55.000<br />
liter diesel bespaard. BAM heeft becijferd jaarlijks<br />
meer dan 140 ton minder CO 2<br />
uit te stoten<br />
en daarmee ook minder stikstof plus fijnstof.<br />
“Verduurzamen doe je samen”, oordeelt<br />
Anne Kloppenborg, oprichter van New<br />
Electric. “Op het vlak van elektrische aandrijving<br />
hoeft niemand ons wat bij te brengen.<br />
Dat doen we al sinds 2008 en sindsdien zijn<br />
vele zero-emissie voer-, vaar- en werktuigen<br />
tot wel 100 ton totaalgewicht door ons bedacht<br />
en gebouwd. Vaak is de steun van de<br />
originele fabrikant en van de eindgebruiker<br />
echter belangrijk om tot het beste eindresultaat<br />
te komen, zeker bij bouwmaterieel. Er<br />
staan nu producten op de weg waar we trots<br />
op zijn en die klanten blij maken. Deze tandemtrilwals<br />
klopt gewoon van A tot Z.”<br />
OVERCAPACITEIT<br />
De NE-HX90i-Roller is door New Electric ontwikkeld<br />
vanuit een tweetal uitgangspunten.<br />
Zo moet de 9-tons tandemtrilwals minimaal<br />
een volle werkdag kunnen draaien én is de<br />
bediening identiek aan die bij dieselversies,<br />
zodat elke machinist ermee overweg kan. Een<br />
compact batterijpakket van 202 kWh garandeert<br />
optimale zichtlijnen vanuit de cabine<br />
en biedt in combinatie met een effi ciënte<br />
warmtepomp voldoende overcapaciteit om<br />
zelfs bij extreme kou of op een helling een<br />
dag lang te kunnen draaien. Onder normale<br />
omstandigheden is dat al gauw anderhalve<br />
werkdag. Bijladen kan met zowel wissel- (AC)<br />
als gelijkstroom (DC-snelladen).<br />
In de nieuwe productiefaciliteit in Breukelen<br />
is de elektrische aandrijfl ijn van New Electric<br />
rechtstreeks gekoppeld aan vier hydrauliekpompen<br />
– die bovendien in de originele richting<br />
draaien – en aan het Hamm bedieningssysteem.<br />
Anne: “Dankzij de fabrikant konden<br />
we doordringen tot diep in de machine, waardoor<br />
het samenspel van eindeloos veel computers<br />
en sensoren perfect op elkaar is afgestemd.”<br />
Iwan vult aan: “Gevoelsmatig is dit<br />
een af-fabriek machine. De wals voelt als een<br />
diesel, maar reageert sneller en is veel stiller.<br />
Minder lawaai en trillingen vergroten tevens<br />
de veiligheid op projecten.”<br />
MITSEN EN MAREN<br />
Met de NE-HX90i-Roller zet BAM een verdere<br />
stap op weg naar een emissievrije toekomst,<br />
hetgeen volgens Iwan wordt gesteund vanuit<br />
de directie. “Als ik een verzoek indien voor<br />
een Stage V-machine op HVO-diesel, krijg<br />
ik direct te horen of er geen duurzamer alternatief<br />
is. Voorheen golden er mitsen en<br />
maren voor elektrifi catie, maar dat is helemaal<br />
omgedraaid.” Anne: “Wij staan niet stil.<br />
Vanuit onze knowhow en liefde voor machines<br />
trachten we meerwaarde te bieden bij<br />
de energietransitie. Kennis delen is daarbij<br />
cruciaal. Zo houden we een voorsprong op<br />
OEM-producenten, die pas over drie tot vijf<br />
jaar met een antwoord komen. Dan heeft<br />
New Electric alweer de nodige stappen gezet<br />
qua effi ciëntie, bedrijfszekerheid, veiligheid<br />
en effi ciëntie.” ●<br />
62 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
“Er staan nu producten op de weg waar we<br />
trots op zijn en die klanten blij maken. Deze<br />
tandemtrilwals klopt gewoon van A tot Z”<br />
De nieuwe NE-HX90i tandemtrilwals van New Electric wordt door BAM Infra ingezet op een duurzaam project bij Schiphol Airport.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 63
0% emissie<br />
100% elektrisch<br />
De nieuwste HAMM HX90i nu verkrijgbaar<br />
als emissievrije machine.<br />
Onze gehele infra- en<br />
grondverzetportfolio zien?<br />
NU LEVERBAAR!<br />
• HAMM approved design<br />
• Als NE-HX90i-Roller<br />
• De grote geïntegreerde on-board batterij van<br />
202 kWh waarborgt meer dan 10 uur continu<br />
operationeel gebruik.<br />
• Snelladen met 200kW, voor 24/7 inzetbaarheid<br />
• CE markering over de volledige machine door NE<br />
Over New Electric<br />
Sinds 2008 elektrificeert New Electric. Van klassieke auto’s,<br />
rondvaartboten en sleepboten tot grote ADT dumptrucks,<br />
Samen met ons hoog gekwalificeerde en zeer ervaren eigen<br />
team van mechanische-, elektrische- en software engineers<br />
zijn we dé in de praktijk bewezen leverancier van 100%<br />
bedrijfszeker elektrische zware infra machines.<br />
We leveren ook complete aandrijflijnen aan OEM partners.<br />
De New Electric aandrijflijn is bovendien gecertificeerd voor<br />
weggebruik door de Rijksdienst voor het Wegverkeer, geldig<br />
in alle EU-landen.<br />
Complete emissievrije asfaltset<br />
Naast de NE-HX90i-Roller 100% electric leveren we eveneens<br />
als volwaardig product de 100% electric NE-1800/3-Paver,<br />
o.b.v. de Vogele 1800-3 SprayJet. Optionele batterij swap packs<br />
verkrijgbaar, en samen met de NE-AC-Box (stroom ander<br />
materieel) zorgt dit voor volledig autonome inzetbaarheid<br />
van meerdere werkdagen zonder laadvoorzieningen.<br />
Broekdijk West 20<br />
3621 LV Breukelen<br />
+31 (0) 20 240 06 47<br />
sales@newelectric.nl<br />
www.newelectric.nl
SOLLICITEER NU VIA WERKENBIJBUKO.NL<br />
werkenbijbuko.nl<br />
Mobiele Kooiladders<br />
Universele trappen (talud)<br />
Modulaire trappen<br />
Laad & los platform<br />
Containertrappen<br />
Trappentorens<br />
Met onze SuperStairs bereik je veilig en duurzaam de top!<br />
Verkoop Verhuur Montage<br />
info@easystairs.nl /085-0092070/ easystairs.nl<br />
00032255007 - Easystairs.indd 1 01-11-2022 15:50
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Innovatie en elektrificatie staan centraal op open dagen<br />
GROOTS MET EEN ZACHTE G<br />
Tijdens de open dagen bij Tobroco Giant op 28 en 29 september stonden de deuren van het<br />
Experience Center en de productiehallen wijd open voor publiek. De door Toine Brock in 1996<br />
opgerichte onderneming is uitgegroeid tot één van de grootste fabrikanten van compacte<br />
wielladers ter wereld, met meer dan 40 modellen en keuze uit ruim 650 verschillende<br />
aanbouwdelen. Gemiddeld rollen er elke week 120 machines van de band.<br />
Tekst en beeld Kees Beijer<br />
Zo reusachtig als de naam Giant doet vermoeden, zo groots opgezet<br />
waren ook de open dagen in het Brabantse Oisterwijk. De constructeur<br />
onthulde niet alleen alle nieuwste technologische ontwikkelingen,<br />
maar bood bezoekers ook een wervelende demoshow en een kijkje<br />
achter de schermen van het productieproces. Het hoogtepunt van de<br />
open dagen was de presentatie van de G2400, G2400HD, G2550HD<br />
en G2550HD+, die niet alleen zijn ontworpen om aan de groeiende<br />
vraag vanuit de markt te voldoen, maar ook laten zien hoe toekomstige<br />
Giants er qua design uit komen te zien.<br />
BELANGRIJKE MIJLPAAL<br />
Hoewel nog in de conceptfase, maakte Toine duidelijk dat de lancering<br />
van de vier modellen voor Giant een belangrijke mijlpaal markeren, die<br />
nieuwe normen stelt op het vlak van productiviteit, comfort en veelzijdigheid.<br />
De compacte laders zijn ontworpen om een breed scala aan<br />
toepassingen te vervullen en dus een ideale keuze voor professionals<br />
in de bouw, landbouw, groenvoorziening en andere toepassingen. De<br />
modellen worden aangedreven door een driecilinder Kubota dieselmotor<br />
met 26 pk (G2400-serie) of 50 pk (G2500) en de productie zal eind<br />
2025 officieel van start gaan.<br />
De knikladers beschikken over een futuristische vormgeving, afkomstig<br />
van een Italiaans designbureau. De hoekige lijnen en scherpe vouwen<br />
zullen we terugzien op alle toekomstige modellen van het merk. Ook<br />
het comfort van de bestuurder is naar een hoger plan getild, dankzij<br />
een verende bestuurdersstoel met geïntegreerde armsteunconsole.<br />
Alle bedieningselementen zijn zodanig gepositioneerd, dat verreweg<br />
de meeste functies praktisch en ergonomisch binnen handbereik liggen.<br />
Dit moet resulteren in minder vermoeidheid en optimale productiviteit<br />
gedurende de werkdag.<br />
ONGEKEND VEELZIJDIG<br />
In en rond het eind 2022 nieuw geopende Experience Center stonden<br />
Giant-modellen in alle denkbare kleuren, uitvoeringen en toepassingen<br />
opgesteld, zodat bezoekers zich een goed beeld konden vormen van<br />
de ongeëvenaarde veelzijdigheid aan machinetypes en uitrustingsstukken.<br />
Natuurlijk nam menigeen ook zelf even plaats achter het stuur of<br />
de joysticks van een compacte kniklader, telescooplader, verreiker of<br />
skidsteer. Bovendien beschikt Tobroco Giant sinds enige tijd over een<br />
omvangrijk verdichtingsprogramma en die trilplaten of -stampers konden<br />
ook worden uitgeprobeerd.<br />
Tijdens de demoshow komen de compleetheid en veelzijdigheid van het<br />
Tobroco Giant aanbod pas echt goed tot hun recht.<br />
De open dagen in Oisterwijk trekken maar liefst 20.000 bezoekers, die de<br />
machines in ontelbaar veel uitvoeringen kunnen bewonderen.<br />
66 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Middels een rondgang door de productiehallen en magazijnen wordt aan<br />
bezoekers een exclusief kijkje achter de schermen gegund.<br />
Tobroco Giant heeft het aanbod uitgebreid met een complete lijn<br />
verdichtingsmachines.<br />
Als Nederlandse producent begeeft Tobroco Giant zich middenin de<br />
proeftuin van emissieloos materieel, dus is het logisch dat er inmiddels<br />
al meerdere modellen zijn geëlektrificeerd. Op termijn moet van elke<br />
Giant een batterij-elektrische variant beschikbaar zijn, zo heeft Toine<br />
zich ten doel gesteld. Na de G2200E – waarvan er binnen vijf jaar tijd<br />
circa duizend zijn verkocht – beantwoordt het merk met de G2700E aan<br />
de groeiende vraag naar milieuvriendelijke alternatieven. Daarmee lijkt<br />
Tobroco Giant klaar om wereldwijd een belangrijke rol te spelen als het<br />
gaat om duurzame en krachtige bouwoplossingen.<br />
DUURZAME TROEF<br />
De G2700E is met een eigengewicht van bijna 2.600 kg en een krachtige<br />
48V lithium-ion batterij ideaal voor zware taken als het tillen van pallets<br />
met stenen of trottoirbanden. In de X-Tra uitvoering is deze elektrische<br />
kniklader goed voor 12,5 kN aan trekkracht en kiplasten tot wel 3.435<br />
kg. "Met de G2700E hebben we een duurzame troef in handen, zonder<br />
concessies te doen qua gebruiksduur of prestaties." De standaard 260<br />
Ah aan batterijcapaciteit is uit te breiden tot 390 Ah of zelfs 520 Ah, zodat<br />
die geschikt is voor langdurige inzet. Het regeneratieve remsysteem wint<br />
bovendien energie terug tijdens het uitrollen of afdalen.<br />
De open dagen bij Tobroco Giant trokken zo’n 20.000 bezoekers, waarmee<br />
uiting wordt gegeven aan het ongekende succes van dit familiebedrijf.<br />
Naast Toine en zijn vrouw Caroline spelen ook hun kinderen Koen,<br />
Marieke en Simone een steeds prominentere rol. De toekomst ziet er derhalve<br />
mierzoet uit, want wat ruim 27 jaar terug begon met de productie van<br />
75 knikladers, is uitgegroeid tot een indrukwekkend aantal van ruim 6.000<br />
(telescopische) wielladers, verreikers en skidsteers per jaar. Recent rolde de<br />
50.000ste Giant van de band. De machines vinden hun weg naar klanten in<br />
meer dan 80 landen. ●<br />
Toine (r) en Caroline Brock overhandigen de sleutels van de 50.000ste<br />
geproduceerde Giant aan hun Zwitserse verdeler Emil Aggeler.<br />
Studiemodel G2550HD+ X-Tra weerspiegelt het toekomstige design van alle<br />
Giant knikladers en gaat eind volgend jaar in productie.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 67
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Voor een ongeëvenaarde actieve veiligheid is elke truck voorzien van een complete reeks geavanceerde Advanced Driver Assistant Systems (ADAS) voor<br />
chauffeursondersteuning.<br />
HET VOLGENDE HOOFDSTUK<br />
VAN DE SUCCESSERIE<br />
Op de IAA <strong>2024</strong> introduceerde DAF Trucks een compleet nieuwe reeks innovaties voor<br />
de Nieuwe Generatie XD, XF, XG en XG+-trucks. DAF zet volgens eigen zeggen wederom<br />
nieuwe maatstaven op het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort. En daar<br />
hoort natuurlijk ook een nieuwe kleur bij: Flaming Red. In en rond Malaga mochten we ze<br />
uitvoerig aan de tand voelen en kregen zelfs de gelegenheid om het volledig automatische<br />
noodremsysteem uit te proberen. We hebben er nog hartkloppingen van…<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld DAF Trucks<br />
In 2021 introduceerde DAF de Nieuwe<br />
Generatie DAF XF, XG en XG+. Het jaar daarop<br />
volgde de veelzijdige XD-serie voor regionale<br />
en speciale toepassingen, waaronder het<br />
bouwsegment. De XD werd zelfs bekroond<br />
tot International Truck of the Year 2023, mede<br />
vanwege de hoge mate aan comfort dat in<br />
deze klasse niet gebruikelijk is. Met een uitgebreide<br />
reeks aan innovaties begint DAF nu aan<br />
het volgende hoofdstuk van zijn successerie.<br />
Daarmee helpt de Nederlandse truckfabrikant<br />
volgens eigen zeggen zijn klanten nog succesvoller<br />
te zijn.<br />
WEG DODE HOEK<br />
Flaming Red is slechts de introductiekleur, de<br />
meeste voertuigen worden uiteraard in bedrijfskleuren<br />
geleverd. Hoe je de nieuweling dan herkent?<br />
Aan de licht gewijzigde grille en mogelijk<br />
ook door de veelheid aan camera’s en sensoren<br />
rondom de truck. De nieuwe serie wordt namelijk<br />
standaard geleverd zonder spiegels - want<br />
dat is beter voor de aerodynamica - maar met<br />
camera’s die hun beeld projecten op schermen<br />
die zijn geïntegreerd in de A-stijl. Voor de sceptici<br />
onder ons: het went snel én je hebt nog<br />
meer overzicht. Sowieso biedt het ontwerp van<br />
de Nieuwe Generatie DAF’s met grote ruiten,<br />
lage ruitlijnen en een kerb view window in het<br />
bijrijdersportier een onovertroffen direct zicht<br />
en dus een hoge mate van veiligheid. Van een<br />
dode hoek is eigenlijk geen sprake meer, zo ondervonden<br />
we tijdens een demo. En zou je desondanks<br />
toch een persoon of object over het<br />
hoofd zien, heb je altijd nog een back-up in de<br />
vorm van de vele assistentiesystemen, waaronder<br />
een automatische noodrem.<br />
“Ook de aandrijflijnen zijn verder<br />
geoptimaliseerd en vanaf begin 2025<br />
geschikt voor B100 FAME biodiesel”<br />
68 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
In de XD-serie profiteer je bovendien van een<br />
comfortabele instap met maar twee treden. Als je<br />
meerdere keren per dag in en uit de cabine moet<br />
klimmen, is dat wel zo prettig.<br />
AUTOMATISCHE NOODREM<br />
Voor een ongeëvenaarde actieve veiligheid<br />
is elke truck voorzien van een complete reeks<br />
geavanceerde Advanced Driver Assistant<br />
Systems (ADAS) voor chauffeursondersteuning.<br />
Onderdeel daarvan is het innovatieve en volledig<br />
automatische noodremsysteem, dat helpt<br />
om botsingen met kwetsbare weggebruikers<br />
vóór het voertuig te voorkomen. We kunnen<br />
je vertellen, dat werkt fenomenaal. Eerst krijg<br />
je een waarschuwingssignaal, mocht je dat om<br />
onverklaarbare wijze negeren, dan grijpt de<br />
elektronica zelf in en zet het de truck in no time<br />
stil. Echt indrukwekkend, vooral de mate van<br />
vertragen. En het mooie is, op het allerlaatste<br />
moment wordt de rem iets gelift, zodat de cabine<br />
daarna ook nog eens mooi stabiel blijft.<br />
Het Advanced Emergency Braking System<br />
(AEBS) maakt gebruik van radarsensoren (twee<br />
voor veraf en één voor dichtbij) en een camera.<br />
Nieuw is ook de Drive-off Assist functie, die<br />
gebruikmaakt van een extra radar. Het waarschuwt<br />
de chauffeur voor kwetsbare weggebruikers<br />
dicht bij de truck als het voertuig stilstaat<br />
of wegrijdt.<br />
In het heuvelachtige<br />
achterland van<br />
Malaga konden we<br />
de kwaliteiten van<br />
Predictive Cruise Control<br />
optimaal testen.<br />
EVENT DATA RECORDER<br />
Nog meer veiligheidsvoorzieningen? Jazeker. Als<br />
het AEBS is geactiveerd, legt de zogenaamde<br />
Event Data Recorder de beelden en gegevens<br />
vast voor eventueel nader onderzoek. Verder<br />
waarschuwt de Side & Turn Assist voor voetgangers,<br />
fietsers of voertuigen die zich in de dode<br />
hoek van het voertuig bevinden, ook als dat helemaal<br />
aan het einde van de trailer is. ¢<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 69
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Speed Limit Recognition informeert je over<br />
de actueel geldende maximumsnelheid en<br />
waarschuwt als te snel wordt gereden, en het<br />
Lane Departure Warning System geeft een<br />
seintje bij mogelijk onbedoelde rijstrookwisselingen.<br />
Verder beoordeelt Drowsiness<br />
Detection de alertheid van de chauffeur achter<br />
het stuur en waarschuwt als een pauze nodig<br />
is, en dankzij de Rear View Camera kun je<br />
op een display in de cabine zien wat eraan de<br />
achterzijde van de truck gebeurt.<br />
MILLER-PRINCIPE<br />
Ook de MX-aandrijfl ijnen zijn verder geoptimaliseerd<br />
en vanaf begin 2025 geschikt voor<br />
B100 FAME biodiesel. DAF is de enige truckfabrikant<br />
die gebruikmaakt van een nieuwe<br />
kleptiming volgens het Miller-principe. Het<br />
geldt voor de PACCAR MX-11 en MX-13 motoren,<br />
met vermogens van 370 pk tot 530 pk.<br />
Ook wordt gebruikgemaakt van een koelvloeistofpomp<br />
met dubbele aandrijving. “De<br />
pomp is elektrisch aangedreven wanneer<br />
weinig koeling nodig is en via een riem wanneer<br />
juist hoge koelprestaties nodig zijn”,<br />
legt Raoul Wijnands uit, Manager Testing bij<br />
DAF. “Voor maximale effi ciëntie is een luchtcompressor<br />
met koppeling en twee cilinders<br />
geïnstalleerd. Verder zijn de turbo- en EGRsystemen<br />
verbeterd en naadloos afgestemd<br />
Op de IAA <strong>2024</strong> introduceerde DAF Trucks een compleet nieuwe reeks innovaties voor de Nieuwe<br />
Generatie XD, XF, XG en XG+-trucks.<br />
op de nieuwe kleptiming. Nieuwe brandstofverstuivers<br />
ondersteunen de uitstekende effi -<br />
ciëntie, betrouwbaarheid en levensduur.” De<br />
XD-serie is voortaan ook leverbaar met een<br />
ingrijpend vernieuwde 6,7-liter PACCAR PX-7<br />
aandrijfl ijn (tot 310 pk) als 4x2 bakwagen met<br />
Dag Cabine, Slaap Cabine en Slaap Hoog<br />
Cabine. Met deze aandrijfl ijn is de XD-serie<br />
600 kilogram lichter dan met de eveneens beschikbaar<br />
MX11-motor. Goed voor het laadvermogen<br />
en brandstofverbruik.<br />
10% ZUINIGER<br />
En over het brandstofverbruik gesproken, dankzij<br />
een met 19% verbeterde aerodynamica, optimalisaties<br />
in de aandrijflijnen, een efficiënter koelsysteem<br />
en het standaard aanwezige Predictive<br />
Cruise Control op de 4x2- en 6x2-modellen is de<br />
Flaming Red-generatie 10% zuiniger dan voorheen.<br />
Tel uit je winst. In het heuvelachtige achterland<br />
van Malaga konden we de kwaliteiten<br />
van Predictive Cruise Control optimaal testen.<br />
De snelheidsregeling houdt bij afdalen en stijgen<br />
De cabine biedt een uiterst comfortabele rijpositie. Het verstelbereik van de stoel en het stuurwiel zijn groter dan ooit, en het is bovenal extreem stil.<br />
70 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Alle Nieuwe Generatie DAF trucks worden<br />
geleverd met een PACCAR Connectabonnement<br />
van 10 jaar. Dit nieuwe online platform<br />
voor wagenparkbeheer geeft realtime<br />
informatie over de prestaties van de volledige<br />
vloot, de individuele voertuigen en de chauffeurs.<br />
Het platform maakt ook efficiënte over-the-airupdates<br />
van voertuigen mogelijk. DAF heeft zijn<br />
Nieuwe Generatie-trucks dus weer een stap verder<br />
verfijnd. “Daarmee versterken we niet alleen<br />
de toonaangevende positie van onze trucks op<br />
het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort,<br />
maar ook het succes van onze klanten”,<br />
zegt Raoul tot besluit. Waarvan akte. ●<br />
Flaming Red is slechts de introductiekleur, de meeste voertuigen worden uiteraard in bedrijfskleuren geleverd.<br />
een marge van plus 5 km/h en minus 10 km/h ten<br />
opzichte van de ingestelde snelheid, en reguleert<br />
dat op een zo efficiënt mogelijke manier uitgaande<br />
van de informatie van het navigatiesysteem.<br />
Als er zich bijvoorbeeld een afdaling aandient,<br />
wordt daar alvast op voorgesorteerd. Het systeem<br />
werkt feilloos en zorgt voor maximaal chauffeurscomfort.<br />
Aan boord is het sowieso heerlijk vertoeven.<br />
De cabine biedt een uiterst comfortabele<br />
rijpositie. Het verstelbereik van de stoel en het<br />
stuurwiel zijn groter dan ooit, en het is bovenal<br />
extreem stil. Motorverbeteringen in combinatie<br />
met een nieuwe schakelstrategie<br />
zorgen voor een nóg lager toerental op<br />
kruissnelheid. In de XD-serie profiteer je<br />
bovendien van een comfortabele instap<br />
met maar twee treden. Als je meerdere<br />
keren per dag in en uit de cabine moet<br />
klimmen, is dat wel zo prettig.<br />
DAF is de enige truckfabrikant die gebruikmaakt van<br />
een nieuwe kleptiming volgens het Miller-principe.<br />
DAF zet volgens eigen zeggen wederom nieuwe maatstaven op het gebied van veiligheid, efficiëntie en chauffeurscomfort.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 71
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Voor vrijwel elke toepassing een elektrische oplossing<br />
DE TRANSPORTBRANCHE SCHAKELT<br />
MET NIEUWE ENERGIE DOOR NAAR<br />
GROTERE, KRACHTIGERE E-TRUCKS<br />
Scania nam onlangs een nieuwe batterijfabriek en een nieuwe assemblagelijn voor elektrische<br />
trucks in gebruik. Hiermee is het Zweedse merk klaar voor een emissieloze toekomst en kan het<br />
voor vrijwel elke toepassing een BEV (Battery Electric Vehicle) produceren. Met een 6x4-chassis<br />
krijgt nu ook het programma elektrische trucks voor de bouw- en constructiesector meer keuze.<br />
Tekst en beeld Scania<br />
Het aanbod van Scania heeft met de vernieuwde<br />
volledig elektrische voertuigen, die<br />
onder meer zijn voorzien van nieuwe, groene<br />
batterijen, een aangepast chassis en diensten<br />
zoals Scania Charging Access, een niveau bereikt<br />
dat het aantrekkelijk en relevant maakt<br />
voor een brede groep klanten, ongeacht hun<br />
transportopdrachten.<br />
Scania’s huidige programma volledig elektrische<br />
vrachtwagens heeft indrukwekkende<br />
cijfers: bruto treingewichten kunnen oplopen<br />
tot 64 ton, het bereik kan oplopen tot meer<br />
dan 500 kilometer, het laadvermogen is tot<br />
375 kW/500 A DC en het hoogste vermogen<br />
van 450 kW (circa 610 pk) is aanzienlijk hoger<br />
dan dat van de krachtigste 13-liter motor. Er<br />
is keuze uit drie elektrische machines met vermogens<br />
oplopend van 210 kW (circa 280 pk)<br />
tot 450 kW in acht verschillende stappen. Dit<br />
biedt een ruime keuze waarbij de Scania BEV<br />
breed inzetbaar is.<br />
“Afgezien van de echte langeafstandstransporteurs<br />
of voor de allerzwaarste toepassingen zijn<br />
er tegenwoordig nog maar weinig kopers die<br />
geen elektrische oplossing kunnen vinden voor<br />
hun operationele activiteiten”, zegt Bas van der<br />
Zanden, Director e-Mobility Scania Benelux.<br />
“Natuurlijk zijn er nog steeds bepaalde toepassingen<br />
waarvan het mogelijk minder waarschijnlijk<br />
is dat ze in de nabije toekomst ook elektrisch<br />
worden uitgevoerd, maar veel kopers zullen versteld<br />
staan als ze zien waar deze vrachtwagens<br />
toe in staat zijn en wat hun efficiëntie is in combinatie<br />
met onze digitale diensten.”<br />
Scania’s nieuwste elektrische trucks voor stedelijke<br />
en regionale distributie en bouwtoe-<br />
De geïnstalleerde capaciteit van de Scania-batterijpakketten bedragen 416 of 624 kWh.<br />
De vermogens lopen uiteen van 230 kW tot een e-Machine met een<br />
vermogen van 450 kW (610 pk).<br />
72 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
passingen worden zowel aangeboden als<br />
bakwagens of als trekkers. De nieuwe en moderne<br />
batterijpakketten met een geïnstalleerde<br />
capaciteit van 416 of 624 kWh, bieden veel<br />
flexibiliteit en men kan nu ook de cabines uit<br />
de R- en de S-serie kiezen. De actieradius zal<br />
zoals gewoonlijk variëren afhankelijk van het<br />
gewicht, de bediening, het weer, de rijstijl …<br />
Maar bijvoorbeeld een kipper van 27 ton met<br />
zes batterijen kan tot zo’n 350 kilometer afleggen<br />
tussen elke laadbeurt. Een uur opladen<br />
kan dan weer 270 kilometer bereik toevoegen.<br />
En het vereist geen oplaadpunten met 350 kW<br />
voor het bereiken van redelijke oplaadtijden:<br />
een lader van 130 kW voegt in één uur tijd een<br />
bereik van 100 kilometer toe voor een vrachtwagen<br />
met een verbruik van 1,3 kWh/km.<br />
Steeds vaker worden in aanbestedingen eisen<br />
opgenomen omtrent de uitstoot van CO 2<br />
bij een bouwplaats of een project. Deze eisen<br />
kunnen oplopen tot een volstrekt emissieloze<br />
inzet van (logistiek) materieel op de bouwplaats.<br />
Vaak betekent dit dat men de bouwlocatie<br />
alleen met elektrische vrachtwagens kan<br />
bereiken. Scania heeft een volledig programma<br />
elektrische voertuigen die voor veel verschillende<br />
toepassingen geschikt zijn. De chassis<br />
zijn modulair opgebouwd zodat een grote<br />
flexibiliteit mogelijk is. Een e-PTO kan worden<br />
“Eén van de belangrijkste voordelen van de<br />
batterijen is hun laadkarakteristiek”<br />
gebruikt om emissieloos extra apparatuur aan<br />
te drijven. Daarnaast zijn veel carrosseriebouwers<br />
inmiddels getraind in het werken met een<br />
Scania e-truck.<br />
Scania gebruikt batterijcellen van de Zweedse<br />
fabrikant Northvolt, die een levensduur hebben<br />
van 1,5 miljoen kilometer voor het aandrijven<br />
van vrachtwagens. Hun CO 2<br />
-voetafdruk is<br />
ongeveer een derde van een vergelijkbare<br />
industrie-referentie.<br />
Eén van de belangrijkste voordelen van de batterijen<br />
van Scania is hun laadkarakteristiek. In<br />
tegenstelling tot veel andere batterijpakketten<br />
kunnen die van Scania herhaaldelijk tot 100%<br />
worden opgeladen zonder dat dit van invloed<br />
is op hun levensduur. En ze hebben een rechte<br />
laadcurve, wat betekent dat ze opladen met<br />
dezelfde snelheid, of ze nu bijna vol of bijna<br />
leeg zijn. De rechte laadcurve geeft voorspelbare<br />
laadtijden, en de lange levensduur van de<br />
batterij zorgt voor een lage TCO. ●<br />
Het programma Scania BEV’s in de XT reeks is<br />
onlangs uitgebreid met een 6x4-chassis.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />
73
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
GOUDEN MACHINIST MET<br />
VEELZIJDIGE ZWENKLADER<br />
In het jaar dat Ahlmann Nederland het 50-jarig jubileum viert, kan niet voorbij worden gegaan<br />
aan de zwenkladermachinisten als visitekaartje van een uniek concept. Een goudgele combi<br />
van vakmanschap en veelzijdigheid. Hans van Es is zo’n uithangbord. Een vakspecialist met het<br />
vermogen om voor AW Groep uit Hillegom meerwaarde uit de machine te halen.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld AW Groep<br />
Hans draait al bijna heel zijn carrière met Ahlmann en steekt het enthousiasme<br />
over dit product niet onder stoelen of banken. Sinds enkele maanden<br />
is hij de trotse bestuurder van een nieuwe AS 1600. Het is zijn vijfde shovel<br />
en alweer de vierde zwenklader. “In mei 1987 ben ik bij firma De Regt aan de<br />
slag gegaan met een trekker plus grondkar. Al snel moest er een shovel bij,<br />
zodat ik zelf kon laden.” Na de bouwvak wachtte hem een verrassing in de<br />
vorm van een gebruikte AS 7. “Die had Arie de Regt nog bij Toon van den<br />
Oord aan de keukentafel gekocht, met een blik gele verf erbij.”<br />
VREEMDGAAN<br />
Omdat het al een ‘oud beestje’ betrof, waar nog wel eens wat aan mankeerde,<br />
maakte de shovel na twee jaar plaats voor een knikgestuurde<br />
wiellader van een andere fabrikant. “Ik ben één keer vreemdgegaan”,<br />
klinkt het schuldbewust. “Toch miste ik de kracht en souplesse van een<br />
Ahlmann. Dus toen de baas in 1998 ging rondkijken voor een nieuwe machine,<br />
wachtte mij een grote verrassing.” Op de TKD-beurs viel het oog<br />
op een nieuwe AZ 14, die brute kracht koppelde aan vierwielbesturing.<br />
In juni nam machinist Hans van Es van AW Infrabouw met de 11-tons AS 1600 zijn vijfde wiellader in gebruik en alweer de vierde zwenklader.<br />
74 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Met die machine draaide Hans met veel plezier tot 2011, toen de 9-tons<br />
shovel plaats moest maken voor de nieuwere en zwaardere AZ 150e.<br />
Na dertien jaar trouwe dienst is de 10,5-tons zwenklader recent ingeruild<br />
voor Ahlmann’s laatste creatie. Sinds juni heeft AW Groep – dat in 2006<br />
De Regt overnam – een AS 1600 in gebruik. Die machine weegt 11 ton en<br />
geldt als een allrounder bij uitstek voor de wegenbouw. Met een draaicirkel<br />
van slechts 4,35 meter is het de meest wendbare wiellader in zijn klasse,<br />
die zelfs in krappe bouwputten eenvoudig manoeuvreert. Uitgerust<br />
met 1.600 liter bakinhoud is-ie bovendien erg productief. Van Es heeft<br />
er nog een 4-tons shovel met lasergestuurde levelerbak bij, waardoor de<br />
Ahlmann jaarlijks 1.000 tot 1.500 uur draait.<br />
“Zwenken voorkomt dat de<br />
uitgevlakte baan beschadigt”<br />
MEER FLEXIBEL<br />
Wat de zwenklader voor Hans zo bijzonder maakt? “Dat is toch vooral<br />
de flexibiliteit om het werk naar eigen inzicht in te richten. Op krappe<br />
plekken ben je niet veroordeeld tot de knikbesturing, maar kun je 90°<br />
De hechte band tussen Hans van Es en Ahlmann begon in 1987 met deze<br />
gebruikte AS 7.<br />
gezwenkt zware lasten heffen.” Binnen de divisie AW Infrabouw doet de<br />
AS 1600 alle voorkomende werkzaamheden, van baanmaken tot afpoetsen<br />
en van pallets met klinkers bijrijden tot betonplaten leggen. “Dankzij<br />
het zwenkmechanisme kun je gemakkelijk naar een hoek toe werken of<br />
om een hoek leggen, zonder de zorgvuldig uitgevlakte ondergrond te<br />
beschadigen. Dat maakt zo’n Ahlmann echt uniek. Maar ook bij het uitgraven<br />
van een cunet of aanvullen van een nieuw gebouw biedt de AS<br />
1600 absoluut meerwaarde.” ●<br />
Onderscheidende machines in spel en show, verassend<br />
vermaak vooralle leeftijden, techniek, nostalgie<br />
en verschillende indoor demonstraties<br />
Dat wil je niet missen!<br />
Ahlmann Nederland bv<br />
Onderwaard 11<br />
5324 JV AMMERZODEN<br />
Vrij 13 dec 14-20 uur<br />
Za 14 dec 10-17 uur<br />
Zo 15 dec 10-17 uur<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 75
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Al 35 jaar innovatie en groei<br />
KOERSVAST OP JACHT<br />
NAAR VERDER SUCCES<br />
Het is exact 35 jaar geleden dat Frans en Marcel Geens op verzoek van een lokale stratenmaker<br />
de Rollmops introduceerden. Tien jaar later volgde de Knikmops als antwoord op de behoefte aan<br />
een grotere en krachtigere machine. Sindsdien is Gebroeders Geens uit het Belgische Hoogstraten<br />
uitgegroeid tot een gerenommeerd producent van compacte en multifunctionele knikladers.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Gebroeders Geens<br />
Deze bijzondere mijlpaal werd op 12 oktober<br />
jongstleden uitgebreid gevierd tijdens een<br />
groots opgezette opendeurdag. Het 35-jarig<br />
jubileum vormde een unieke gelegenheid<br />
om eens door de productiehallen te wandelen,<br />
veel machines of aanbouwdelen in actie<br />
te zien en natuurlijk stonden er ook wat nieuwigheden<br />
centraal. De Rollmops en zeker<br />
ook de Knikmops zijn door de jaren heen uitgegroeid<br />
tot een begrip in tal van sectoren.<br />
Ogenschijnlijk ‘eenvoudige’ machines, die in<br />
staat zijn zwaar werk te verrichten.<br />
Geens ook naar onder andere Polen, Frankrijk,<br />
Duitsland, Oostenrijk, Denemarken en de VS.<br />
MADE IN BELGIUM<br />
Gebroeders Geens blijft trouw aan zijn Belgische<br />
roots. In Hoogstraten worden de platen aan de<br />
ene kant van de poort aangeleverd en verlaten<br />
de afgewerkte machines aan de andere zijde<br />
het pand. Het familiebedrijf voert zoveel mogelijk<br />
werkzaamheden zelf uit. Van snij- en laswerk<br />
tot het assembleren van componenten, alles<br />
gebeurt onder één dak. In de nabije toekomst<br />
HOE HET OOIT BEGON<br />
In 1989 lanceerden Frans en Marcel Geens met<br />
de Rollmops een innovatieve transportmachine,<br />
die vanwege zijn wendbaarheid onmisbaar<br />
is geworden in de Belgische straatwerken. Het<br />
markeert het begin van Gebroeders Geens. In<br />
1997 ontstaat de behoefte aan een grotere en<br />
krachtigere machine, wat leidt tot de ontwikkeling<br />
van de Knikmops. Deze multifunctionele<br />
kniklader trekt niet alleen de aandacht van stratenmakers,<br />
maar ook van bouwondernemingen,<br />
landbouwers, hoveniers en gemeentewerkers.<br />
Het Kempense familiebedrijf groeit verder. Van<br />
twee broers ontwikkelt de onderneming zich tot<br />
een productiebedrijf met ruim zestig medewerkers.<br />
De tweede generatie is inmiddels ook actief<br />
betrokken bij de dagelijkse bedrijfsvoering,<br />
van ontwikkeling tot verkoop. De twee generaties<br />
bepalen samen de koers voor de toekomst,<br />
waarbij wordt ingezet op een productie van<br />
duizend wielladers per jaar. Naast de Belgische<br />
en Nederlandse markt exporteert Gebroeders<br />
Van begin af aan is het streven dat alle elektrische versies van de Knikmops een hele werkdag kunnen<br />
draaien op een volle accu.<br />
76 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Gebroeders Geens is een echt familiebedrijf, met vanaf links Marcel, Nicole,<br />
Joos, Frans, Marleen en Bert.<br />
Tijdens de vijfjaarlijkse opendeurdag werd het productgamma van Knikmops<br />
en Rollmops in tal van facetten getoond.<br />
plant Gebroeders Geens een uitbreiding van de<br />
productiehal. Eind dit jaar hopen ze hiervoor de<br />
eerste spade in de grond te steken.<br />
Gebroeders Geens ontwikkelt en produceert<br />
louter betrouwbare en veelzijdig inzetbare<br />
modellen die eenvoudig zijn te bedienen<br />
of te onderhouden. Innovatie en<br />
verbetering staan hierbij centraal. De vele<br />
aanbouwdelen, opties en extra’s waarmee<br />
klanten hun Knikmops volledig naar wens<br />
kunnen uitrusten, worden allemaal aan de<br />
Hinnenboomstraat bedacht en productiegereed<br />
gemaakt. De R&D-afdeling bevindt zich<br />
dicht bij de productie, wat directe opvolging<br />
van speciale klantwensen mogelijk maakt.<br />
DUURZAME TOEKOMST<br />
De missie is in 35 jaar onveranderd gebleven:<br />
betrouwbare en gebruiksvriendelijke machines<br />
leveren, die zich onderscheiden in kwaliteit,<br />
robuustheid, kracht en wendbaarheid.<br />
Qua opbreekkracht en tilvermogen vormt<br />
de Knikmops nog altijd de standaard in de<br />
markt. In de afgelopen jaren is het aanbod<br />
verder uitgebreid met meer aanbouwdelen<br />
om aan specifieke behoeften te voldoen.<br />
Inmiddels heeft ook de tweede generatie<br />
haar intrede gedaan binnen de onderneming.<br />
Met Frans’ kinderen Joos, Bert en Marleen,<br />
en Nicole, de dochter van Marcel, is er een<br />
stevig fundament aanwezig om het familiebedrijf<br />
verder uit te bouwen. Op weg naar<br />
een duurzame toekomst levert Gebroeders<br />
Geens sinds 2020 ook elektrische versies.<br />
Na de KM140E, KM180E, KM180E Tele en<br />
Rollmops RM50E was tijdens de opendeurdag<br />
voor het eerst de KM100E te bewonderen.<br />
Qua opbreekkracht en tilvermogen vormt de Knikmops nog altijd de standaard in de markt. Zo ook bij de<br />
elektrische KM140E.<br />
NIEUW DEALERNETWERK<br />
Knikmops geniet in Nederland al sinds het<br />
vroege begin een ongekende populariteit.<br />
In feite is de compacte wiellader zelfs<br />
ontstaan vanuit de vraag van Nederlandse<br />
klanten. Sinds iets meer dan een jaar is het<br />
Nederlandse dealernetwerk opnieuw ingericht<br />
in de regio’s noord en zuid. Voor verkoop,<br />
verhuur, onderhoud of reparatie kunnen klanten<br />
voortaan terecht bij Veluwenkamp uit<br />
Hattem (reeds jarenlang een trouwe dealer)<br />
en de Nederlandse Machine Maatschappij in<br />
Waardenburg, die onder de naam Knikmops<br />
Nederland gezamenlijk opereren. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 77
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
De populaire Panther T14R is een 360 graden roterende rupsdumper met een laadvermogen van 13.200 kg.<br />
GEEN WEG IS<br />
ONBEGAANBAAR VOOR<br />
ROBUUSTE RUPSDUMPER<br />
Firma Beel is een bloeiend familiebedrijf dat gespecialiseerd is in de verkoop, verhuur en service<br />
van grondverzet-, landbouw- en tuinbouwmachines. Opgericht in 1932 heeft de onderneming<br />
meer dan 90 jaar ervaring en wordt momenteel geleid door de derde generatie Beel.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Firma Beel<br />
Karel Beel, die de firma runt samen met zijn vrouw Isabelle, nam in 2011<br />
de leiding over van zijn vader Hervé Beel, die op zijn beurt het stokje<br />
weer had overgenomen van grondlegger René Beel. Het bedrijf is door<br />
de jaren heen sterk gegroeid. Vanuit meerdere filialen in West- en Oost-<br />
Vlaanderen wordt het importeurschap van verschillende merken gevoerd.<br />
Zo is Firma Beel al enkele jaren actief als officieel distributeur van<br />
de Prinoth rupsdumpers in zowel Nederland als België.<br />
LAGE BODEMDRUK<br />
De Prinoth Panther-serie is ontworpen om uit te blinken in moeilijke omstandigheden<br />
en daarmee ideaal voor terreinen met weinig draagkracht.<br />
Dit Canadese kwaliteitsproduct biedt een zeer lage bodemdruk, wat de<br />
dumpers perfect maakt voor gebruik op plekken waar voertuigen op banden<br />
zouden wegzakken. Met geavanceerde onderwagen- en rupstech-<br />
nologieën bieden ze ongeëvenaarde mobiliteit en comfort. De Panther<br />
rupsdumpers zijn – net als de roofdieren waarnaar ze zijn vernoemd – snel<br />
en sterk. Ook qua veiligheid onderscheiden ze zich in de markt.<br />
“De optionele zigzagtracks<br />
bieden optimale tractie en<br />
stabiliteit. Beklim zo hellingen<br />
tot 31 graden”<br />
78 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Ook bij de 10,5 ton wegende T7R garandeert een onbelemmerd zicht vanuit de cabine de veiligheid op projecten.<br />
De verschillende modellen variëren in laadvermogen van 6 tot 21 ton.<br />
Eén van de bestsellers is de T14R, met een laadcapaciteit van 13.200 kg,<br />
speciaal ontworpen voor gebruik in moeilijk bereikbare omstandigheden,<br />
waar andere voertuigen niet kunnen komen. De T14R is uitgerust<br />
met een roterende bovenbouw die 360 graden kan draaien, waardoor de<br />
machinist altijd in de rijrichting kan kijken. Dit verbetert niet alleen de efficiëntie,<br />
maar ook de veiligheid op het project, aangezien het machinisten<br />
helpt om hun omgeving beter in de gaten te houden.<br />
STEILE HELLINGEN<br />
Een innovatief kenmerk van de T14R is de richtingsreset. Door deze<br />
functie kan de bestuurder met één druk op de knop de uitlijning van<br />
de boven- en onderwagen resetten, wat bijdraagt aan de manoeuvreerbaarheid<br />
en productiviteit. De Panthers zijn tevens uit te rusten<br />
met brede rubberen tracks met zigzagpatroon, voor optimale tractie<br />
en stabiliteit. Ze beklimmen met gemak steile hellingen tot 31 graden.<br />
De krachtige CAT-motoren voldoen bovendien aan de strenge Stage<br />
V-emissienormen, om zo de ecologische voetafdruk van de gebruiker<br />
te verminderen.<br />
De rupsdumpers zijn populair voor grondverzet in de bouw, en dan met<br />
name de infrasector, maar ook voor andere zware werkzaamheden, zoals<br />
bosbouw. Op het door een vrachtwagenchassis geïnspireerde onderstel<br />
met opvallend grote onderrollen zijn diverse opbouwen mogelijk. Naast de<br />
standaard laadbak is dat bijvoorbeeld een strooieropbouw voor grondstabilisatie,<br />
boorinstallatie, autolaadkraan, telescoopkraan, betonmixer, tankopbouw,<br />
haakarmsysteem, enz. Firma Beel kan voor klanten ook de specifieke<br />
ombouw van de Prinoth verzorgen. ●<br />
Het robuuste chassis is uitermate geschikt voor een opbouw voor specifieke doeleinden, zoals een betonmixer.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 79
De DX27z-7 nu voor<br />
€ 42.500,-<br />
en de DX10z-7 nu voor<br />
€ 21.000,-<br />
Een nieuwe<br />
Develon al vanaf<br />
€ 15,- per dag!<br />
Levering van<br />
transportkar<br />
tm type DX27-7<br />
mogelijk<br />
Lease 36 maanden 0 % rente*<br />
5 jaar garantie op de Dx10 / 17 / 19<br />
*Vraag ons naar de voorwaarden
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
De Develon DX140W-7 van Duinker Infra is onder andere uitgerust met een Engcon draaikantelstuk en geleverd met een complete bakkenset.<br />
ZWAAR GESCHUT VOOR<br />
NETVERZWARING TEXEL<br />
Duinker Infra heeft een nieuw contract binnengehaald voor een groot kabelproject op Texel en heeft<br />
speciaal hiervoor een nieuwe Develon DX140W-7 aangeschaft. Deze veelzijdige 14-tons mobiele<br />
graafmachine is perfect uitgerust om de uitdagende klus even nauwkeurig als efficiënt uit te voeren.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Paul Poels<br />
Ruben Duinker is een jonge ondernemer, die in maart 2018 voor zichzelf<br />
begon. In relatief korte tijd is het bedrijf gegroeid naar vijftien tot twintig<br />
medewerkers en een omvangrijke vloot met een achttal graafmachines<br />
van 1 tot 14 ton, een compacte wiellader, trekkers met karren, pompen,<br />
haspels, etc. Duinker Infra heeft zich toegelegd op de aanleg van kabels<br />
en leidingen voor alle in de grond gelegen nutsvoorzieningen (gas, water,<br />
elektra). Het werkgebied beperkt zich vooralsnog tot Texel zelf, want<br />
volgens Ruben is “hier nog werk genoeg”.<br />
MEER ALLROUND<br />
Naast twee 10-tonners is de nieuwe Develon de derde mobiele graafmachine<br />
bij Duinker en tevens de grootste in het materieelpark. De aanwinst<br />
is in oktober door de dealer geleverd met een complete bakkenset,<br />
waarmee direct van start is gegaan met graafwerkzaamheden. Deze<br />
De DX140W-7 blinkt uit in krachtige prestaties, uitstekend zicht rondom en<br />
fijngevoelige bediening.<br />
82 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
Door te investeren in een 14-tons mobiele graafmachine kan Duinker Infra het<br />
kabelproject met maximale efficiëntie en professionaliteit aanpakken.<br />
Duinker zet de machine in op een grootschalig kabelproject op het eiland<br />
Texel, waar over 74 kilometer lengte een nieuw tracé wordt aangelegd.<br />
investering in de DX140W-7 zorgt ervoor dat Duinker Infra klaar is om het<br />
kabelproject op Texel met maximale efficiëntie en professionaliteit aan<br />
te pakken. “Zo’n grote machine maakt ons meer allround, waardoor we<br />
klussen van A tot Z kunnen realiseren.”<br />
De Develon DX140W-7 is voorzien van diverse opties, waaronder automatische<br />
centrale vetsmering van Wiejelo, om zo het onderhoud te vergemakkelijken<br />
en de inzetbaarheid van de 14-tons graafmachine te verhogen.<br />
Verder is de Develon uitgerust met een trekhaak en Engcon draaikantelstuk,<br />
waardoor werkzaamheden met meer precisie en flexibiliteit zijn uit te voeren.<br />
Extra brede Nokian banden zorgen voor optimale tractie en stabiliteit, zelfs<br />
op zachte ondergronden, wat cruciaal is voor de omstandigheden op Texel.<br />
KNELPUNT VERHELPEN<br />
Liander is samen met aannemers Van Gelder en Duinker Infra gestart<br />
met grootschalige werkzaamheden aan het elektriciteitsnet op het<br />
PROJECT IN CIJFERS<br />
· 136 km middenspanningskabel langs 74 km kabeltracé<br />
· 10 km laagspanningskabel in Oosterend<br />
· 3 nieuwe elektriciteitshuisjes in Oosterend<br />
· 11 elektriciteitshuisjes worden vernieuwd<br />
· 1 elektriciteitsstation wordt gebouwd Zuid-Eierland<br />
Waddeneiland. De netbeheerder wil de knelpunten wegnemen door<br />
in Zuid-Eierland een nieuw elektriciteitsstation te bouwen. Vanaf het nu<br />
nog enige elektriciteitsstation in Den Burg wordt 136 kilometer aan kabels<br />
aangelegd en worden meerdere elektriciteitshuisjes vervangen. Het<br />
stroomnet in Oosterend, waar Duinker Infra zelf is gevestigd, wordt verzwaard<br />
en zo meer toekomstbestendig gemaakt.<br />
“De werkzaamheden duren tot in het voorjaar van 2026 en vinden grotendeels<br />
plaats in het buitengebied”, verduidelijkt Ruben. “Dit betekent<br />
automatisch dat we veel rijplaten moeten leggen en baan maken.” Naast<br />
grondwerk neemt Duinker Infra ook veel zandgrondtransport en het inrichten<br />
van depots voor zijn rekening. Hiervoor worden tot wel tien eigen<br />
machines ingezet, met een hoofdrol voor de nieuwe DX140W. De mobiele<br />
graafmachine blinkt uit in krachtige prestaties, uitstekend zicht rondom<br />
en fijngevoelige bediening.<br />
Ruben Duinker: “De machine is sterk, stabiel en stil, precies zoals we voor<br />
ogen hadden.”<br />
SNEL GEREAGEERD<br />
Hoewel de 14-tons Develon nog weinig draaiuren op de teller heeft, is<br />
de eerste indruk absoluut positief. Ruben: “De machine is sterk, stabiel<br />
en stil, precies zoals we voor ogen hadden. Ik had al wel van Doosan gehoord,<br />
maar had er zelf nog geen ervaring mee. Waarom dan toch voor<br />
dit merk is gekozen? De Develon-dealer reageerde simpelweg snel op<br />
onze uitvraag. Een ander pluspunt was dat er direct een demomachine<br />
klaarstond om het project mee op te starten. Ook qua opbouw en nazorg<br />
ben ik heel tevreden over de samenwerking.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 83
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
ORANJE BOVEN VOOR<br />
JARIGE WATERBOUWER<br />
Met de aanschaf van twee Hitachi ZX-7 rupsgraafmachines investeert Beens Groep uit Genemuiden<br />
andermaal in duurzaamheid. De machines voldoen aan de strenge Stage V-emissienormen en<br />
kunnen op HVO-biodiesel draaien, om zo de uitstoot nog verder terug te dringen.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Hitachi Nederland<br />
Beens Groep wil binnen het eigen vakgebied<br />
een koploper zijn als het gaat om duurzaam<br />
bouwen. Zo wordt groene waterstof ingezet<br />
om elektrisch materieel, waaronder het werkschip<br />
Karst, op te laden. Toch was elektrificatie<br />
geen optie bij de recente uitbreiding van de<br />
vloot. “De nieuwe Hitachi wordt multifunctioneel<br />
ingezet voor zowel grond- of funderingswerk<br />
als overslag. Er is af fabriek nog geen elektrische<br />
kraan beschikbaar om met een trilblok<br />
te werken”, vertelt Gerben Busweiler, hoofd<br />
materieel bij Beens Groep. “Dan is schone dieseltechniek<br />
het beste alternatief. Ten opzichte<br />
van de vorige ZX350 – met ruim 20.000 draaiuren<br />
op de teller – zetten we een goede stap in<br />
het verduurzamen van ons materieel. Daarmee<br />
past deze keuze binnen de routekaart op weg<br />
naar een geheel emissieloos machinepark.”<br />
ZEER COMPLEET<br />
Beens Groep zet in op innovatie om processen<br />
efficiënter en toekomstbestendiger te maken.<br />
De Hitachi ZX350LC-7 is een toonbeeld van geavanceerde<br />
technologie en maatwerk voor de<br />
constructieve waterbouw. De klantspecifieke<br />
opbouw door Hitachi Nederland in samenwerking<br />
met Van den Heuvel Werkendam maakt<br />
dat de machine perfect is afgestemd op specialistische<br />
projecten. Uitgerust met jib met<br />
lier en trilblok is al van een afstand duidelijk te<br />
zien dat het hier gaat om een speciale en zeer<br />
complete machine. De ZX350 is voorzien van<br />
tal van opties, zoals 4 ton extra contragewicht,<br />
2-delige giek met dom, spieblokkering op jib,<br />
lastmomentbeveiliging, connectomaat, beschermroosters<br />
bij voor- en dakraam, gelaagd<br />
dakraam met ruitenwisser, Freshfilter overdruksysteem,<br />
noodstop, blanke lak, etc.<br />
ZEVENDE HITACHI<br />
Voor Beens Groep zijn het alweer de tweede<br />
en derde graafmachine van Hitachi’s ZX-7 generatie.<br />
Nadat eerder al werd geïnvesteerd in<br />
een 30-tons ZX300LC-7 is de omvangrijke vloot<br />
dit jaar versterkt met een ZX250LC-7 (uitbreiding)<br />
en een ZX350LC-7 (vervanging). In totaal<br />
beschikt de onderneming over twintig graafmachines,<br />
waaronder zeven Hitachi’s. Naast de<br />
De nieuwe aanwinsten zijn niet de eerste ZX-7 machines met Stage V-motor<br />
in de vloot. Eerder viel een ZX300LC-7 die eer te beurt.<br />
In februari van dit jaar nam de waterbouwer uit Genemuiden via Hitachi<br />
Nederland al een ZX250LC-7 in gebruik.<br />
84 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
met een sorteergrijper of trilblok. De veelzijdige<br />
Hitachi rupskraan verricht alle voorkomende<br />
werkzaamheden op een project, van<br />
sloopactiviteiten en het plaatsen van stalen<br />
damwanden tot het afwerken van de locatie.<br />
“Kenmerkend is dat we geen overdaad aan<br />
materieel hebben, maar juist uiterst specialistische<br />
machines die geschikt zijn voor een<br />
diversiteit aan werkzaamheden.”<br />
De nieuwe ZX350LC-7 wordt veelzijdig ingezet met sorteergrijper, trilblok of graafbak voor allerhande<br />
werkzaamheden in de constructieve waterbouw.<br />
genoemde drie ZX-7 modellen zijn dat twee oudere<br />
types ZX250 en ZX350, een ZX470 en een<br />
65-tons ZX500. Busweiler: “We zijn nog bezig<br />
met een 9-tonner en een andere machine staat<br />
op de nominatie om te worden vervangen. Ik ga<br />
er vanuit dat we over een jaar op tien Hitachi’s<br />
zitten. De samenwerking bevalt goed. Er is veel<br />
technische knowhow en aanpassingsvermogen<br />
aanwezig en vertegenwoordiger Paul Visscher<br />
zit er op een positieve manier bovenop. Op die<br />
manier ontzorgt Hitachi ons optimaal.”<br />
GEEN OVERDAAD<br />
De in gele huisstijl gespoten ZX350LC-7<br />
past uitstekend bij de uitdagende projecten<br />
van Beens Groep. Door aanpassingen in<br />
het hydraulische systeem levert de machine<br />
via de dubbelwerkende extra functie 200 l/<br />
min aan debiet bij 350 bar werkdruk. Dat is<br />
nodig om het trilblok zelfs onder de zwaarste<br />
omstandigheden aan te kunnen drijven.<br />
Machinist Henk Rook zet dit multifunctionele<br />
graaf-, hijs- en funderingswonder vaak in<br />
PASSENDE OPLOSSING<br />
Zo kan Beens Groep voor iedere klus een passende<br />
oplossing bieden. De onderneming, in<br />
1959 opgericht door Karst Beens, legt zich al 65<br />
jaar toe op vakmanschap op de grens van land<br />
en water. Van kademuren langs stadsgrachten<br />
tot grootschalig bagger-, kust- en oeverwerk<br />
bij zeehavens. Vanuit een gedegen en brede<br />
expertise ontwikkelen, organiseren en realiseren<br />
ruim 150 medewerkers oplossingen voor<br />
waterbouwkundige constructies en baggerwerken<br />
die bijdragen aan een veilig en bereikbaar<br />
Nederland, nu en in de toekomst. Naast<br />
het hoofdkantoor in Genemuiden zijn er vestigingen<br />
in Amsterdam, Ridderkerk en Lelystad.<br />
Beens Groep opereert vanuit drie kernwaarden:<br />
bekwaam, betrokken, betekenisvol.<br />
Daarbij wordt al meer dan 30 jaar vertrouwd op<br />
Hitachi machines, een samenwerking die met<br />
de ZX250LC-7 en ZX350LC-7 een verdere impuls<br />
heeft gekregen. ●<br />
De Hitachi ZX350LC-7 van Beens Groep is compleet met jib een imposant<br />
multifunctioneel graaf-, hijs- en funderingswonder.<br />
Het imposante materieelpark van Beens Groep telt nu zeven multifunctionele<br />
Hitachi's, waaronder een 65-tons ZX500 en deze ZX470LCH-3.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 85
TRY & BUY<br />
Vraag een gratis<br />
demo aan<br />
ELEKTRISCH<br />
5 tot 15 ton<br />
Of huur vanaf<br />
€ 2.750 p/wk*<br />
Of huur vanaf<br />
€ 2.100 p/wk*<br />
Of huur vanaf<br />
€ 1.000 p/wk<br />
* De ZE85 en ZE135 zijn standaard uitgerust met draaikantelstuk en opschoonbak.<br />
www.hitachicm.nl | info@hitachicm.nl | 0162 484 310
Op zoek naar uw<br />
volgende graafmachine,<br />
dumper of wiellader?<br />
Laatste kans in <strong>2024</strong> - mis het niet!<br />
2008 Moxy MT41<br />
2011 Cat IT14G<br />
2015 Wacker DT2<br />
2016 Yanmar SV22<br />
2021 Sunward SWE155F<br />
2022 Sunward SWE90UF<br />
Moerdijk veiling<br />
27 & 28 november<br />
rbauction.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
De yard in Moerdijk meet maar liefst 25 hectare en is voor iedere veiling gevuld met circa 2.000 bouwmachines, trucks en toebehoren.<br />
LUID <strong>2024</strong> KRACHTIG UIT<br />
EN BEGIN 2025 STERKER<br />
Nu het jaar stilaan ten einde loopt, start Ritchie Bros. de ‘Eindig krachtig. Begin sterker’-<br />
campagne, bedoeld om gebruikers van zwaar materieel te helpen hun rendement te<br />
maximaliseren voor het einde van het jaar. Deze campagne biedt een strategische kans<br />
om overtollig materieel weg te doen, kapitaal te verwerven en opslagruimte te maken als<br />
voorbereiding op een sterke start in 2025.<br />
Tekst Kees Beijer<br />
Beeld Ritchie Bros.<br />
Voor wie juist behoefte heeft om te investeren<br />
in een nieuwe(re) machine biedt Ritchie<br />
Bros. een uitzonderlijk aanbod van materieel<br />
van hoge kwaliteit aan kopers in verschillen-<br />
Tijdens de Kijkdagen is het mogelijk om het<br />
omvangrijke veilingaanbod van Ritchie Bros.<br />
vooraf grondig te inspecteren.<br />
de sectoren, zoals de bouw, mijnbouw, landbouw<br />
en transport. Met verschillende fl exibele<br />
platforms, van online veilingen zonder<br />
minimumprijzen tot Marketplace-E en oplossingen<br />
op maat, zorgt Ritchie Bros. voor een<br />
gebruiksvriendelijk en inzichtelijk systeem<br />
dat verkopers en kopers wereldwijd met elkaar<br />
verbindt. Op basis van ruim 650.000<br />
transacties per jaar is er bovendien veel kennis<br />
en data voorhanden met betrekking tot<br />
actuele machineprijzen en populaire machinecategorieën,<br />
zowel op internationaal als<br />
lokaal niveau.<br />
SUPER SEPTEMBER<br />
De nieuwe campagne bouwt voort op het<br />
succes van het vorige ‘Super September’-<br />
initiatief, dat opmerkelijke resultaten heeft<br />
opgeleverd tijdens acht online veilingen<br />
– zes in Europa, één in Dubai en één in<br />
Australië. Van alle bijna 15.000 veilingregistraties<br />
kwam bijna de helft (41%) van de<br />
deelnemers van buiten een van de veilinggastlanden,<br />
wat het uitgebreide wereldwijde<br />
bereik van de onderneming benadrukt. Van<br />
de in totaal ruim 13.100 verkochte items,<br />
waaronder veel zwaar materieel, zijn er over<br />
de 5.500 naar het buitenland vervoerd/verscheept.<br />
Er namen meer dan 4.000 kopers<br />
deel aan deze septemberveilingen.<br />
Om dat succes te overtreffen is er nu de<br />
‘Eindig krachtig. Begin sterker’-campagne,<br />
met in totaal elf (ver)koopmomenten:<br />
Verenigd Koninkrijk: 6-7 november, Nieuw-<br />
Zeeland: 14 november, Verenigd Koninkrijk<br />
(Plantforce veiling): 20 november, Duitsland:<br />
20-21 november, Nederland: 27-28 november,<br />
Australië: 27-28 november, Spanje: 28-29 november,<br />
Frankrijk: 3-5 december, Italië: 5-6 december,<br />
Verenigde Arabische Emiraten: 10-11<br />
december en Verenigd Koninkrijk: 11-12 de-<br />
88 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
CHECKLIST VOOR NIEUWKOMERS<br />
Is het online meebieden op gebruikt materieel nieuw voor jou of is het alweer een poos<br />
geleden dat jij je hebt begeven op het veilingpad? Dat is helemaal niet erg. Ritchie Bros.<br />
houdt de spelregels graag simpel en transparant. Met dit stappenplan waan jij je<br />
binnen no-time de ‘Koning TOTO’ onder de materieelliefhebbers!<br />
✓ maak een gratis account aan via www.rbauction.nl voor toegang tot alle aankooptools<br />
en -diensten, zoals online bieden, prijsresultaten van eerdere veilingen en nog<br />
veel meer.<br />
✓ bekijk onze wereldwijde kalender en klik op de eerstkomende veiling in de buurt –<br />
bijvoorbeeld Moerdijk of Meppen (D) – of zoek naar specifiek materieel in het huidige<br />
aanbod.<br />
✓ van tienduizenden items (met dagelijks nieuwe voorraad) is gedetailleerde info beschikbaar<br />
en vergelijkbare modellen zet je eenvoudig naast elkaar of voeg ze toe aan<br />
je persoonlijke volglijst.<br />
✓ heb jij voor ogen op welke machine(s) jij zou willen bieden? Bezoek onze yard tijdens<br />
de Kijkdagen om deze vooraf uitgebreid te inspecteren en testen.<br />
✓ registreer je gratis voor de veiling om online mee te kunnen bieden. Bij elk item staat<br />
wanneer die onder de hamer gaat. Bieden kan al enkele dagen vooraf.<br />
✓ het is handig om vooraf na te gaan hoe je de machine op jouw project krijgt. Ritchie<br />
Bros. Logistics verzorgt gratis en vrijblijvend een schatting van de transportkosten<br />
over weg of water. Wie materieel in het buitenland – en zeker buiten de EU – wil<br />
kopen, kan het beste contact opnemen met de lokale douane-expediteur om de<br />
import-/exportvoorschriften te bespreken.<br />
cember. Deze veilingen bieden een uitgelezen<br />
kans voor zowel kopers als verkopers om het<br />
jaar sterk af te sluiten en optimaal gebruik te<br />
maken van Ritchie Bros.’ jarenlange ervaring<br />
en unieke positie in de markt.<br />
BIJZONDERE AFSLUITER<br />
De laatste Moerdijk-veiling van dit jaar vindt<br />
plaats op 27 en 28 november. De Kijkdagen<br />
zijn op 25 en 26 november. Met nog een kleine<br />
maand te gaan telt de inventaris nu al zo’n<br />
1.900 items. Dat belooft dus een bijzondere<br />
afsluiter te worden! Er is voor elk wat wils,<br />
met naast veel grondverzetmachines ook een<br />
ruime keuze aan hoogwerkers, verdichters,<br />
transportmiddelen en uitrustingsstukken.<br />
“Als grootste industriële veilingbedrijf ter wereld<br />
is Ritchie Bros. vastbesloten om kopers<br />
van over de hele wereld aan te trekken voor<br />
de komende november- en decemberveilingen.<br />
Met onze uitgebreide service behandelen<br />
we elk aspect van de transactie en zorgen<br />
we zo voor een naadloos en veilig proces, van<br />
begin tot eind”, zegt Sam Wyant, President<br />
International Sales bij Ritchie Bros. ●<br />
✓ van alle items die in jouw Watchlist staan opgeslagen, ontvang je zowel via de website<br />
als in de app meldingen wanneer er een nieuw bod is uitgebracht. Zo hou je<br />
eenvoudig een vinger aan de pols. Geen zin om op de veilingdag het biedproces af te<br />
wachten? Stel dan vooraf in jouw account een maximumprijs in en laat het systeem<br />
voor jou meebieden. Uiteraard zonder de prijs onnodig op te drijven!<br />
✓ Ritchie Bros. veilingen zijn zonder voorbehoud; er gelden geen minimumbiedingen,<br />
alleen vaste stappen waarmee de prijs omhoog gaat. Zodra de veiling eindigt en je<br />
bent de hoogste bieder, wordt het item aan jou verkocht. Gefeliciteerd!<br />
✓ betaal jouw aankopen online of via overschrijving. Informeer eventueel eerst naar de<br />
mogelijkheden met betrekking tot servicegarantie, allrisk verzekering of renovatie/<br />
spuiten in onze herstelafdeling.<br />
✓ bevestig de levertijd, specificaties en het gewicht van de machine(s). Het materieel<br />
wordt pas vrijgegeven wanneer jij of jouw transporteur de volgende documenten kan<br />
overleggen: origineel item release ticket, exportpapieren (indien vereist) en vrachtbrief.<br />
“Met onze uitgebreide service behandelen<br />
we elk aspect van de transactie en zorgen<br />
we zo voor een naadloos en veilig proces”<br />
De laatste Moerdijk-veiling van dit jaar is op 27<br />
en 28 november, waarbij onder andere deze Case<br />
CX350C uit 2021 (ongebruikt) en Giant V5003<br />
kniklader uit 2016 (921 draaiuren) worden geveild.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 89
BOUWMATERIEEL & BOUWMACHINES<br />
De PANTHER PLd zenders PN-T19-2 en PN-T29-12.<br />
Uniek is de mogelijkheid om de zenders vanaf de grond in te stellen op de ontvanger.<br />
Draadloze bediening<br />
VEILIGER EN EFFICIËNTER WERKEN<br />
Tele Radio ontwikkelt en fabriceert radiografische afstandsbedieningen voor industrieel gebruik<br />
en brengt deze wereldwijd op de markt. Bijvoorbeeld de PANTHER PLd zenders PN-T19-2 en<br />
PN-T29-12 die zeer geschikt zijn voor hef- en hijstoepassingen. Uniek is de mogelijkheid om deze<br />
zenders vanaf de grond in te stellen op de ontvanger. Evenals het feit dat de zenders gewisseld<br />
kunnen worden zonder dat zij, noch de ontvanger, geopend hoeven te worden. Zo werkt<br />
bijvoorbeeld Keestrack voor draadloze oplossingen van hun puinbrekers samen met Tele Radio.<br />
Tekst Carolien Klees<br />
Beeld Tele Radio BV<br />
De systemen voldoen aan de certificering Performance Level d, overeenkomend<br />
met Safety Integrity level 2. Beide versies zijn daardoor geschikt voor<br />
toepassingen met een hoog risico zoals het verplaatsen van zware ladingen.<br />
Ron van Gent, marketingmanager bij Tele Radio: “Het is bovendien redelijk<br />
uniek dat wij de veiligheidscertificaten onafhankelijk laten vaststellen.”<br />
VEILIGHEID? GEGARANDEERD!<br />
Panther PLd gecertificeerd<br />
FLEXIBEL<br />
De genoemde zenders zijn zeer gebruiksvriendelijk en flexibel.<br />
“Doordat je onder elke knop een tweede functie kunt instellen, verdubbel<br />
je de mogelijkheden. Op de zenders zit bovendien een stopknop<br />
die het gegarandeerd doet, ongeacht de omstandigheden. Men kan<br />
bovendien zelf de kleuren, karakters en symbolen kiezen die we op de<br />
afstandsbediening bij de knoppen plaatsen.”<br />
ROBUUST<br />
De zenders van Tele Radio staan bekend om hun duurzame karakter. Ze<br />
zijn goed te repareren, mede door de langdurige verkrijgbaarheid van<br />
de onderdelen. Gelukkig komt reparatie niet vaak aan de orde, omdat ze<br />
enorm robuust zijn. “Onze producten zijn gemaakt voor gebruik in een ruige<br />
werkomgeving. Ze zijn echt ontworpen met de gedachte dat ze kunnen<br />
vallen, door een voertuig worden overreden, nat worden, enzovoorts.”<br />
De afstandsbedieningen worden dan ook veelvuldig gebruikt voor zaken<br />
als nevelkanonnen, betonmixers, hydraulische oprijkleppen en mobiele<br />
verlichtingsinstallaties op bouwterreinen. Daarnaast zijn ze ideaal voor<br />
het gebruik in cabines van (knikhoek)kranen en graafmachines om de<br />
aanbouwdelen mee te besturen. ●<br />
Met een draadloze afstandsbediening van Tele<br />
Radio werkt u makkelijker en zonder al te veel<br />
inspanning. Zeker bij risicovolle handelingen<br />
zijn wij uw beste partner. Met onze zender heeft<br />
u de vrijheid om de meest optimale werkpositie te<br />
kiezen. Of dichtbij voor het beste zicht of juist veraf<br />
voor zoveel mogelijk bescherming. Het toegestane<br />
werkgebied is zelfs te programmeren. Hoogwaardige<br />
techniek zorgt voor een storingsvrij signaal en dreigt er<br />
gevaar, dan is de veiligheidsstopknop altijd onder handbereik.<br />
Deze is bij de Panther PN-T19-2 en de PN-T19-12 onafhankelijk<br />
gecertificeerd op het PLd veiligheidsniveau. Dit garandeert een foutloze werking<br />
onder alle omstandigheden. Deze Panther zenders zijn dus veilig, gebruiksvriendelijk en<br />
universeel inzetbaar tot op wel 500 meter afstand van de ontvanger. Of u nu kiest voor de<br />
variant met 8 of 12 knoppen, u kiest altijd voor veiligheid tegen een aantrekkelijke prijs.<br />
TELERADIO.NL<br />
Voor contactgegevens of meer informatie, bezoek onze website.<br />
WEBSITE?<br />
SCAN ME<br />
SAFE • SMART • STRONG<br />
90 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
Verkoop:<br />
VERKOOP VERHUUR SERVICE<br />
SAES International B.V. / Lozerweg 10-14, 6006 SR Weert / +31 (0)495 56 19 29 / info@saes.nl<br />
demolitiontools.eu
Infra Relatiedagen <strong>2024</strong> – Bouwplaats van de Toekomst.<br />
INFRA RELATIEDAGEN 2025:<br />
EMMISIELOOS, HOE NU VERDER?<br />
De noodzaak om emissieloos te werken in de infrasector is urgenter dan ooit. De sector<br />
staat voor de uitdaging om een essentiële bijdrage te leveren aan de doelstellingen voor<br />
klimaatneutraliteit. Dit wordt gedreven door het overheidsbeleid, dat gericht is op het<br />
verminderen van CO 2<br />
-uitstoot en andere schadelijke emissies. Tijdens Infra Relatiedagen 2025<br />
wordt emissieloos werken een belangrijk onderwerp, en breiden we het thema verder uit op de<br />
beursvloer om bedrijven te inspireren en te informeren over de nieuwste ontwikkelingen.<br />
Tekst en beeld Easyfairs<br />
Infra Relatiedagen <strong>2024</strong> – De weg naar emissieloos.<br />
De overheid heeft zich gecommitteerd aan ambitieuze<br />
klimaatdoelen voor 2030, zoals vastgelegd<br />
in het Klimaatakkoord. Dit betekent dat bedrijven<br />
in de infrasector niet alleen moeten voldoen<br />
aan strengere regelgeving, maar ook actief moeten<br />
investeren in duurzame oplossingen en processen<br />
om aan deze doelstellingen te voldoen.<br />
Daarnaast worden er via aanbestedingsprocedures<br />
steeds vaker eisen gesteld aan duurzame<br />
werkwijzen, wat bedrijven aanspoort om emissieloze<br />
technieken en processen te implementeren.<br />
Eén van de belangrijkste pijlers van emissieloos<br />
werken in de infrasector is het omarmen van<br />
nieuwe technologieën. Elektrificatie van bouwmachines,<br />
het gebruik van groene waterstof en<br />
alternatieve brandstoffen zoals biobrandstoffen<br />
zijn essentieel om de afhankelijkheid van<br />
fossiele brandstoffen te verminderen. Naast de<br />
ontwikkeling van nieuwe machines speelt het<br />
optimaliseren van bestaande processen een<br />
grote rol. Denk aan het hergebruik van materialen<br />
zoals beton en asfalt, waardoor zowel afval<br />
als emissies worden verminderd.<br />
SUCCESPROJECTEN<br />
EN INNOVATIES<br />
Deze ontwikkelingen zijn een belangrijke stap in<br />
de goede richting, maar ze kunnen alleen succesvol<br />
zijn als bedrijven bereid zijn om zich hiervoor<br />
in te zetten. Daarom wordt tijdens de komende<br />
editie van Infra Relatiedagen extra aandacht aan<br />
dit thema geschonken. Ali Dikici, Accountmanager<br />
voor Infra Relatiedagen, licht toe wat er allemaal te<br />
vinden zal zijn op het gebied van emissieloos werken:<br />
“Voor het eerst reserveren we een gedeelte<br />
van de plattegrond voor dit specifieke thema, om<br />
de bezoeker te informeren over de laatste stand<br />
van zaken en eventuele hobbels weg te nemen.<br />
Daarnaast vind je over de gehele beursvloer exposanten<br />
die al bezig zijn met de elektrificatie van<br />
hun materieelpark/bouwplaats of producten leveren<br />
voor een emmissieloze toekomst.”<br />
Om het thema extra kracht bij te zetten, is besloten<br />
om in hal 7 van Infra Relatiedagen een<br />
speciale bioscoop te creëren. Deze bioscoop<br />
richt zich op het inspireren en informeren van<br />
92 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
edrijven over de mogelijkheden van emissieloos<br />
bouwen. "In de bioscoop willen we echt<br />
een verhaal vertellen”, aldus Ali. "We willen<br />
een film maken waarin we laten zien dat emissieloos<br />
bouwen niet alleen haalbaar is, maar<br />
op de lange termijn ook beter is voor uitvoerende<br />
partijen. Daarnaast willen we bedrijven<br />
bewust maken van belangrijke<br />
zaken die hen kunnen helpen,<br />
maar waar ze misschien nog<br />
niet van op de hoogte zijn. Zo<br />
heeft de overheid bijvoorbeeld<br />
de Subsidieregeling Schoon<br />
en Emissieloos Bouwmaterieel<br />
(SSEB) beschikbaar gesteld. Dit<br />
soort regelingen kunnen bijdragen<br />
aan de noodzakelijke overstap<br />
naar emissieloos werken.<br />
Ook bieden wij exposanten de<br />
kans om hun meest succesvolle projecten, innovatieve<br />
werkmethoden of baanbrekende<br />
oplossingen in deze bioscoop te presenteren.<br />
Samenwerken en van elkaar leren is essentieel,<br />
en dat willen we op deze manier stimuleren.”<br />
Dit soort initiatieven zijn cruciaal, aangezien er<br />
nog steeds bedrijven zijn die terughoudend<br />
zijn als het gaat om de overstap naar emissieloos<br />
werken. “Er zijn genoeg partijen die het<br />
“Met deze mix willen we aan<br />
iedereen duidelijk maken dat<br />
emissieloos niet onmogelijk is”<br />
onderwerp emissieloos nog proberen voor zich<br />
uit te schuiven”, merkt Ali op. “Het is de bedoeling<br />
dat zij geïnspireerd worden, want heel lang<br />
kunnen zij niet meer wachten. 2030 komt steeds<br />
dichterbij en ook de opdrachtgevers vragen<br />
steeds meer naar elektrisch materieel. Wij willen<br />
hen helpen zich klaar te maken voor deze stap.”<br />
EMISSIELOOS IS MOGELIJK!<br />
Infra Relatiedagen 2025 zal een platform bieden<br />
waar nieuwe technologieën<br />
en methoden voor emissieloos<br />
werken gepresenteerd worden.<br />
Hierdoor krijgen bezoekers de<br />
kans om meer te leren over de<br />
ontwikkeling en kunnen ze zich<br />
voorbereiden op de toekomst.<br />
Door bedrijven samen te brengen<br />
en succesvolle praktijkvoorbeelden<br />
te tonen, wordt niet alleen<br />
aantoonbaar gemaakt dat de<br />
transitie naar emissieloos noodzakelijk<br />
is, maar ook haalbaar. Ali benadrukt: “Met<br />
deze mix willen we aan iedereen duidelijk maken<br />
dat emissieloos niet onmogelijk is!” ●<br />
De Infra Relatiedagen vinden<br />
plaats op 11,12 en 13 februari 2025<br />
in Evenementenhal Hardenberg.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 93
Naamloos-7 1 18-04-<strong>2024</strong> 15:49<br />
Naamloos-2 1 28-10-<strong>2024</strong> 17:26
VAN GRIJS NAAR GROEN,<br />
KOM WERKEN BIJ WEIJTMANS<br />
Boomrooierij Weijtmans is een hypermoderne onderneming<br />
en vooraanstaand landelijk speler in de bomensector.<br />
Kenmerkend zijn onze vakkundige, betrokken medewerkers,<br />
een veelzijdig innovatief machinepark, de fijne werksfeer en<br />
prima arbeidsvoorwaarden. Voor uitvoering van de mooiste<br />
projecten in het groen zoeken wij uitbreiding van ons team:<br />
• Machinist mobiele kraan<br />
• Machinist Mecalac<br />
• Boomverzorger -rooier, klimmer ETW<br />
• Leerling boomrooier<br />
• Projectleider<br />
• Werkvoorbereider<br />
Bekijk de vacatures op onze website en<br />
neem vrijblijvend contact met ons op.<br />
Actuele<br />
vacatures:<br />
Bomen rooien en snoeien<br />
Compleet projectbeheer<br />
Uniek gespecialiseerd materieel<br />
Duurzaam en emissie-vrij<br />
Efficiënt, veilig en vakkundig<br />
BOOMROOIERIJ<br />
WEIJTMANS BV<br />
Handelsweg 18<br />
5071 NT Udenhout<br />
Nederland<br />
Tel. 013-511 14 83<br />
algemeen@weijtmans.nl<br />
boomrooierijweijtmans.nl
DE PEN<br />
De bouwwereld ontpopte zich als<br />
ware pioniers, met durf en de wil<br />
om te kijken naar wat er wél kan”<br />
96 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DE PEN<br />
Roeland Ruygt<br />
nieuwe Managing Director, Volvo Trucks Nederland<br />
‘Bouwsector vervult een<br />
leidende rol in transitie’<br />
Wat is het toch een boeiende sector, de bouw. Met een vader die aannemer was, begon mijn bijzondere interesse<br />
voor constructievoertuigen al vroeg. Door de jaren heen heb ik de behoefte aan – vaak complexe – af<br />
fabriek oplossingen voor uiteenlopende toepassingen zien groeien. Na de introductie van de FMX, alweer 14<br />
jaar geleden, is Volvo Trucks gegroeid in het bouwsegment, waarin maatwerk de norm is en specials zorgen<br />
voor een flexibele inzet. Dit heeft geresulteerd in een marktleiderspositie, met dank aan het vertrouwen vanuit<br />
bouwend Nederland. Toen in 2019 werd gestart met de serieproductie van e-trucks, dachten we daarmee<br />
vooral de distributiemarkt en retailers te bedienen. Verrassend genoeg kwamen de eerste aanvragen vanuit het<br />
bouwsegment. En toen die bal eenmaal ging rollen, volgden de orders elkaar in rap tempo op.<br />
STEEDS MEER MOGELIJK<br />
De altijd dynamische bouwwereld ontpopte zich vervolgens als ware pioniers, met durf om te investeren en de<br />
wil om te kijken naar wat wél kan. Toen er nog geen bakwagens leverbaar waren om als grond- of asfaltkipper in<br />
te zetten, werd simpelweg een elektrisch aangedreven trekker met oplegger besteld. Later kwamen daar ook<br />
andere as-configuraties bij en werd de keuze qua OEM-oplossingen groter. Neem bijvoorbeeld de voor de<br />
bouw zeer interessante emissievrije 8x4-trucks en opbouw met autolaadkraan. De ontwikkelingen in de markt<br />
staan niet stil en op basis van feedback vanuit de markt is er steeds meer mogelijk.<br />
In meer of mindere mate ingegeven door de tenders vanuit Rijkswaterstaat om emissievrij te bouwen, vervult<br />
de bouwsector zodoende al ruim twee jaar een leidende rol in de transitie naar zero-emissie. Daarbij hebben<br />
subsidies en de zekerheid van een raamovereenkomst met de opdrachtgever als financieel vangnet, zeker geholpen.<br />
Er zijn intussen zelfs ondernemers die hun laatste dieseltruck al hebben gekocht. Emissievrij transport<br />
wordt steeds belangrijker. Kijk alleen al naar de vraag om CO 2<br />
-rapportages en de invoering van milieu- en zeroemissiezones.<br />
Tenminste, als de regering niet ineens van koers verandert. Wat dat betreft heeft de transportsector<br />
absoluut baat bij een betrouwbare overheid, die niet gaandeweg de regels verandert en zo een oneerlijk<br />
speelveld creëert voor degenen die investeren in elektrische vrachtwagens.<br />
BOVENTOON VOEREN<br />
Tegelijkertijd is elektrisch rijden op dit moment niet in alle gevallen de beste optie. Denk bijvoorbeeld aan<br />
zwaartransport met combinaties met een totaalgewicht ver boven de reguliere maximale 50 ton. In die gevallen<br />
wordt steeds vaker voor bijvoorbeeld HVO-diesel gekozen. Op de langere termijn biedt de waterstofverbrandingsmotor<br />
mogelijk uitkomst, al is de verwachting dat batterij-elektrisch de boventoon zal blijven<br />
voeren. Er rijden wereldwijd al bijna 5.000 elektrisch aangedreven Volvo-trucks rond, dus het kán. Daarbij is<br />
het belangrijk om de juiste accucapaciteit te bepalen. Een actieradius van honderden kilometers is binnen<br />
de bouwsector immers lang niet altijd nodig. Je kunt het gewicht van een extra accupakket in dat geval beter<br />
weglaten voor meer laadvermogen.<br />
In lijn daarmee, merken we dat er behoefte is aan een hoger maximaal toegestaan GCW voor elektrische<br />
vrachtwagens. Ook zien we in de energietransitie verrassende en waardevolle samenwerkingen van de grond<br />
komen. Zo zoeken aannemers en vervoerders elkaar op, om op creatieve wijze invulling te geven aan de inrichting<br />
van laadpleinen op locaties waar projecten draaien of bij leegstaande panden in de omgeving van het<br />
bedrijf. We zijn er nog niet, maar mooie stappen worden gezet. De weg naar ‘zero emissions’ zullen we samen<br />
moeten vormgeven. Zoals ik al zei: het is een boeiende sector. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 97
Uw partner voor<br />
Testen, Inspecteren,<br />
Certificeren én<br />
Opleiden!<br />
Wat kan Normec QS voor<br />
u betekenen?<br />
• Kwaliteitscontrole tijdens aanleg<br />
folieconstructies en kunststof leidingen<br />
• Inspectie, Niet Destructief Onderzoek<br />
én Destructief Onderzoek<br />
• Restlevensduurbepaling op<br />
bestaande leidingen en folieconstructies<br />
• Onafhankelijk onderzoek naar verwachte<br />
restlevensduur folieconstructies en<br />
kunststof leidingen<br />
• Opleiding en persoonscertificatie kunststof<br />
lassers en lastoezichthouders<br />
• Risicobeheersing door preventieve inspecties<br />
en onderzoek naar materiaalkwaliteit<br />
Advies nodig?<br />
Neem contact op via +31 88 166 2000<br />
of info-qs@normecgroup.com
Benieuwd wat GIS voor uw organisatie kan betekenen?<br />
Bezoek www.esri.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
In de Spaarndammertunnel wordt de gehele<br />
audio- en videoketen vervangen, het netwerk wordt<br />
vernieuwd en de besturing wordt aangepast.<br />
“Voor de vereiste aanpassingen aan<br />
de tunnels hebben we gekozen om<br />
marktpartijen al vroegtijdig te betrekken<br />
in het ontwerpproces”<br />
De nieuwe verkeerscentrale Amsterdam.<br />
100 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
AMSTERDAMSE TUNNELS<br />
AANSLUITEN OP NIEUWE<br />
VERKEERSCENTRALE<br />
In Amsterdam wordt gebouwd aan een nieuwe verkeerscentrale. De bestaande centrale uit 1968<br />
voldoet niet meer aan de eisen en kan toekomstige ontwikkelingen in het huidige gebouw niet<br />
faciliteren. Om de Amsterdamse stadstunnels te kunnen blijven bedienen en bewaken vanuit de<br />
nieuwe centrale moet data-uitwisseling plaatsvinden via een gestandaardiseerd koppelvlak. In<br />
opdracht van de gemeente Amsterdam werkt INNOCY aan twee van de bestaande tunnels zodat<br />
deze straks ook kunnen communiceren met de nieuwe centrale.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Gemeente Amsterdam<br />
De bestaande verkeerscentrale boven op de IJtunnel<br />
aan de Dijksgracht is organisch gegroeid<br />
vanaf de ingebruikname van de IJ-tunnel in<br />
1968, begint Daan Seesing, projectmanager bij<br />
de gemeente Amsterdam. “Inmiddels worden<br />
de vijf gemeentelijke tunnels bediend vanuit<br />
de centrale en wordt de doorstroming van het<br />
Amsterdamse wegennet 24/7 gemonitord. Deze<br />
verkeerscentrale is echter behoorlijk uit zijn jasje<br />
gegroeid en belemmert zodoende toekomstige<br />
ontwikkelingen. Daarom wordt gebouwd aan een<br />
nieuwe verkeerscentrale, maar de opgave is veel<br />
breder dan alleen het neerzetten van een nieuw<br />
gebouw. De achterliggende techniek is namelijk<br />
hoofdzakelijk ICT en vormt een complex samenspel<br />
tussen systemen en gebruikers. Het project<br />
is daarom opgeknipt in drie deelprojecten.”<br />
BLAUWDRUK<br />
De bouw van de nieuwe centrale is één. “Die is inmiddels<br />
in volle gang en wordt naar verwachting<br />
medio 2025 afgerond”, zegt Daan. “Het tweede<br />
deelproject is het opbouwen van de functionele<br />
systemen. Hieronder valt alle techniek die van het<br />
gebouw een verkeerscentrale maakt, zoals de<br />
ICT, hard- en software. Het systeemontwerp van<br />
de gerenoveerde Piet Heintunnel vormt hiervoor<br />
de blauwdruk. Het derde deelproject omvat het<br />
koppelen van de Michiel de Ruijtertunnel en de<br />
Spaarndammertunnel via het nieuwe gestandaardiseerde<br />
koppelvlak, zodat ook die straks op dezelfde<br />
manier communiceren met de nieuwe cen-<br />
trale en vanuit hier foutloos bediend en bewaakt<br />
kunnen worden. Voor de bouw van het gebouw<br />
is één aannemer gecontracteerd, de implementatie<br />
van de functionele systemen realiseren we<br />
als gemeente samen met alliantiepartners, terwijl<br />
door INNOCY invulling wordt gegeven aan de<br />
projectleiding van derde deelproject.”<br />
UITGEBREID NETWERK<br />
Voor de vereiste aanpassingen aan de tunnels<br />
hebben we gekozen om marktpartijen al vroegtijdig<br />
te betrekken in het ontwerpproces, en<br />
dat maakt het gelijk ook complex, zegt Ramon<br />
van Gils, projectleider bij INNOCY. “Bij beide<br />
tunnels hebben we ervoor gekozen om tot en<br />
het Voorlopig Ontwerp alles in eigen huis te<br />
ontwerpen. Ook hebben we nadrukkelijk de<br />
uitvoeringskennis zo vroeg mogelijk aan boord<br />
gehaald, door bijvoorbeeld de onderhoudsaannemer<br />
te betrekken in het ontwerpproces.<br />
Voor de Spaarndammertunnel is gekozen om<br />
het ontwerp in bouwteamverband te doen.”<br />
Daan vult aan: “De documentatie van beide<br />
tunnels gaf niet altijd een 100% beeld van de<br />
actuele situatie. Door vroegtijdig marktkennis<br />
te betrekken, verlaag je bovendien het risicoprofiel<br />
van het project. Dat is tegelijk ook de<br />
kracht van INNOCY, ze hebben gedegen kennis<br />
en jarenlange ervaring, en een uitstekend<br />
netwerk, waarbij ze eventueel de experts van<br />
ICT Group kunnen bijschakelen. Dat is heel<br />
waardevol bij zo’n complex project.”<br />
RISICO’S NAAR VOREN HALEN<br />
De aanpassingen aan de Michiel de<br />
Ruijtertunnel zijn vooral netwerkaanpassingen.<br />
Voor de Spaarndammertunnel zijn de<br />
aanpassingen ingrijpender. Zo wordt de gehele<br />
audio- en videoketen vervangen, het netwerk<br />
wordt vernieuwd en de besturing wordt<br />
aangepast. “We raken alles aan behalve de<br />
componenten in de tunnelbuizen zelf”, zegt<br />
Ramon. “In een bestaande tunnel nieuwe<br />
software implementeren met zo min mogelijk<br />
hinder voor het verkeer en de stad, geeft de<br />
nodige complexiteit. We bouwen de nieuwe<br />
systemen daarom volledig parallel op, testen<br />
ze in het testcentrum en gaan dan naar de<br />
tunnel waar we ’s nachts overschakelen en opnieuw<br />
testen. Daarna gaan we pas écht over.<br />
We halen dus zoveel mogelijk risico’s naar voren<br />
en beschouwen voor een correcte werking<br />
de hele keten van component tot lessenaar.”<br />
De renovatie van de Piet Heintunnel heeft ervoor<br />
gezorgd dat de systeemketens zijn geoptimaliseerd<br />
voor communicatie met de nieuwe<br />
verkeerscentrale. Straks geldt dat dus ook<br />
voor de aangepaste Michiel de Ruijtertunnel<br />
en de Spaarndammertunnel. De aanpassingen<br />
aan de andere twee tunnels zijn dusdanig<br />
groot dat deze eerst wachten op een grondige<br />
renovatie of groot onderhoud, voordat ze via<br />
het uniforme koppelvlak kunnen worden aangesloten<br />
op de nieuwe verkeerscentrale. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 101
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
EFFECTIEVE INZET VAN SOFTWARE<br />
BIJ CIRCULAIR MATERIAALGEBRUIK<br />
De sloopafdeling van Dusseldorp ISM (Infra, Sloop en Milieu) in Lichtenvoorde richt zich volledig<br />
op het circulair ontmantelen van gebouwen en objecten. Hierbij worden de vrijkomende<br />
materialen zorgvuldig geoogst, in plaats van traditioneel gesloopt. Voor de verschillende stappen<br />
in dit proces van circulair materiaalgebruik zet het bedrijf diverse tools in binnen ArcGIS Online.<br />
Tekst Lisa Zeijpveld<br />
Beeld Esri<br />
Dusseldorp ISM houdt zich bezig met Bouwinformatie Management.<br />
Daarbij kijkt het bedrijf hoe digitale informatie in de breedste zin van<br />
het woord zo slim mogelijk ingezet kan worden. Maurits Koenders,<br />
BIM Specialist bij Dusseldorp, vertelt hoe Dusseldorp dat doet.<br />
“Dankzij ArcGIS Online is het mogelijk om een grote hoeveelheid onderzoeksdata<br />
over elkaar heen te leggen. De software maakt het bovendien<br />
eenvoudig om al die informatie ook te kunnen delen met de<br />
opdrachtgever en andere betrokkenen.” Dat Dusseldorp zich richt op<br />
hergebruik van materialen wordt mede ingegeven door het schaarser<br />
worden van grondstoffen. Ook fossiele brandstoffen raken op en<br />
productieprocessen veroorzaken steeds meer afval. Dusseldorp wil<br />
dan ook niet voor niets de transitie maken van een wegwerpeconomie<br />
naar een circulaire economie. Het bedrijf neemt hierin het voortouw.<br />
SLOPEN MET 10R-MODEL<br />
Bij circulair slopen maakt Dusseldorp gebruik van het 10R-model, ook<br />
wel de R-ladder genoemd. “Daarmee is te achterhalen wat de maximale<br />
hergebruikpotentie<br />
is van een<br />
bepaald materiaal<br />
of een bepaalde<br />
grondstof”,<br />
legt<br />
“Het proces draagt bij aan het versnellen<br />
van de transitie van een lineaire<br />
wegwerpeconomie naar een<br />
circulaire economie”<br />
Maurits uit. “De<br />
eerste twee sporten<br />
van de ladder<br />
zijn heroverwegen<br />
en afzien van<br />
sloop – het meest<br />
duurzame is nog<br />
altijd om een gebouw<br />
gewoon te<br />
blijven gebruiken – en de laatste is verbranding met energieterugwinning.<br />
Alles hiertussen zijn mogelijke stappen in hergebruik.”<br />
Wordt besloten tot sloop van een object, dan moet in kaart worden<br />
gebracht welke materialen er vrijkomen. De inventarisatie op locatie<br />
moet vaak in beperkte tijd plaatsvinden. Dit gebeurt op een mobiel<br />
apparaat, zodat bij het lopen door een gebouw direct de aanwezigheid<br />
van bepaalde materialen inzichtelijk kan worden gemaakt.<br />
Tijdens de inventarisatie wordt het materiaal gefotografeerd, van een<br />
omschrijving, locatie in het gebouw en bepaalde kenmerken voorzien,<br />
zoals aantal en samenstelling.<br />
INVENTARISATIE VIA ARCGIS SURVEY123<br />
De inventarisatie voert Dusseldorp uit met ArcGIS Survey123 waarna de<br />
gegevens naar het eigen dataverrijkingsdashboard worden gestuurd.<br />
Maurits: “Daar wordt dan ook meteen de optimale R-waarde bepaald. Met<br />
het verrijkingsdashboard kunnen we bepaalde materialen ook meteen beschikbaar<br />
stellen voor externe vermarkting via Insert, een marktplaats voor<br />
bouwmaterialen die zijn vrijgekomen na sloop. Dat gebeurt als een materiaal<br />
ongeschikt is voor hergebruik in het eigen project. Anderen kunnen dit<br />
materiaal misschien wel gebruiken. Zo gaan we verspilling tegen.”<br />
Het dataverrijkingsdashboard is gebouwd met ArcGIS Experience<br />
Builder. Hierdoor zijn projecten eenvoudig te koppelen aan een kaart<br />
met hun locatie en kunnen diverse projecteigenschappen afzonderlijk<br />
in beeld worden gebracht. Net als de foto’s van materialen die tijdens<br />
de inventarisatie<br />
zijn gemaakt. In<br />
de app is het mogelijk<br />
een materiaal<br />
aan te klikken<br />
en deze data vervolgens<br />
te verrijken.<br />
Dat alles met<br />
het doel de optimale<br />
R-waarde te<br />
kunnen bepalen<br />
en we willen de<br />
eigenschappen<br />
ook zo volledig<br />
mogelijk vullen om ook de vermarkting zo soepel mogelijk te laten<br />
verlopen en om bijvoorbeeld de CO 2<br />
-reductie door hergebruik inzichtelijk<br />
te kunnen maken.<br />
Maurits: “Een mooi voorbeeld hiervan is wanneer een object na inventarisatie<br />
verontreinigd blijkt met asbest of chroom-VI. Dan is na te<br />
gaan of reiniging met behoud van kwaliteit mogelijk is. Als er na reiniging<br />
een waarde R-8 uit komt, kun je kijken wat er gebeurt als je een<br />
tweede, intensievere reiniging toepast. Komt er dan een waarde van<br />
102 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
R-3 uit, dan kan het materiaal direct worden hergebruikt. Op die manier<br />
kunnen we eenvoudig per materiaal vaststellen welke variabelen<br />
de R-waarde positief beïnvloeden.”<br />
MEER MOGELIJKHEDEN IN DE TOEKOMST<br />
In de toekomst hoopt Dusseldorp meer gebruik te maken van de mogelijkheid<br />
van interactieve 3D-modellen en 360-gradencamera’s en de<br />
integratie tussen de bestanden die hiermee worden gegenereerd. De<br />
3D-modellen worden gegenereerd op basis van een opname van het<br />
gebouw met een LiDAR-scanner of 360-gradencamera. “De ontwikkelingen<br />
van integratie van 3D-webscenes in Experience Builder zijn veelbelovend”,<br />
zegt Maurits. “Een koppeling met ons dashboard zou het bijvoorbeeld<br />
mogelijk maken om metingen van een gebouw achteraf te kunnen<br />
verifiëren. Ook is het dan mogelijk om je opdrachtgever op afstand mee<br />
te nemen in het gebouw. Daarnaast willen we het dataverrijkingsdashboard<br />
uitbouwen, zodat we volgens de vereisten van Madaster gegevens<br />
kunnen leveren aan het materialenpaspoort. Voor ons is techniek de sleutel<br />
naar CO 2<br />
-neutraal werken, slopen en transporteren.”<br />
BESPARING<br />
Het proces draagt bij aan het versnellen van de transitie van een lineaire<br />
wegwerpeconomie naar een circulaire economie door deelbare<br />
inzichten te bieden in vrijkomende materiaalstromen. Dit bevordert zowel<br />
intern als extern hergebruik en vermarkting. Bovendien stelt het<br />
Dusseldorp in staat om de optimale hergebruikstrategie (R-waarde)<br />
te bepalen, waardoor materialen een langere levensduur krijgen en<br />
efficiënter worden benut. Daarnaast optimaliseert het proces interne<br />
bedrijfsprocessen door menselijke administratieve handelingen te automatiseren,<br />
wat leidt tot een efficiënter ingericht werkproces en een<br />
kwalitatief betere output. Door het verminderen van menselijke tussenkomst<br />
worden fouten geminimaliseerd, wat de betrouwbaarheid en<br />
consistentie van de resultaten verbetert. ●<br />
Voor de verschillende stappen in het proces van circulair materiaalgebruik zet Dusseldorp ISM diverse tools in binnen ArcGIS Online.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 103
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
Digitale afsluiting: de tool die voorkomt dat navigatiesystemen verkeer door afgesloten gebieden sturen.<br />
GEAUTOMATISEERDE<br />
DIGITALE DIENSTEN<br />
aangeboden als onderdeel van tijdelijke verkeersmaatregelen<br />
Wegwerkzaamheden. Je kunt er niet omheen. Of toch wel! BUKO Bereikbaar,<br />
onderdeel van BUKO Infrasupport, introduceert twee volledig geautomatiseerde diensten.<br />
Als eerste de ‘Digitale aankondiging’, waarbij een volledig geautomatiseerde social<br />
media-campagne bewoners en weggebruikers informeert over wegwerkzaamheden.<br />
En als tweede 'Digitale afsluiting’, een tool die voorkomt dat navigatiesystemen verkeer<br />
door afgesloten gebieden sturen.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld Christian Keijsers<br />
104 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
Digitale aankondiging: de tool informeert mensen die wonen, werken of reizen in de buurt van werkzaamheden via social media.<br />
“Bij BUKO Bereikbaar combineren we onze expertise van tijdelijke verkeerssituaties<br />
met de digitale wereld”, zegt Fawad-Khan Bahadur, productmanager<br />
bij BUKO Bereikbaar. “Het doel is minimale verkeershinder voor<br />
weggebruikers en omwonenden en maximale veiligheid voor wegwerkers.<br />
En dat bereiken we met hybride verkeersmaatregelen, waarbij fysieke verkeersmaatregelen<br />
gecombineerd worden met digitale oplossingen.”<br />
ELK PROJECT, GROOT OF KLEIN<br />
“Dat doen we door data, gedrag en digitalisering samen te voegen in een innovatieve<br />
360º-aanpak.” Fawad-Khan legt uit dat BUKO Bereikbaar aanvankelijk<br />
vooral grote projecten ondersteunde. “Waar eerder veel maatwerk nodig<br />
was voor verkeersveiligheid en een positieve(re) hinderbeleving, maken<br />
we deze digitale diensten nu ook beschikbaar voor kleinere projecten. Elk<br />
project, groot of klein, kan profiteren van meer veiligheid en duurzaamheid.”<br />
DIGITALE INNOVATIE, EFFECTIEVE COMMUNICATIE<br />
“Digitale aankondiging en Digitale afsluiting zijn allebei innovatieve<br />
tools, gebaseerd op effectieve communicatie”, zegt Fawad-Khan en licht<br />
dit toe. “Digitale aankondiging is een volledig geautomatiseerde tool<br />
die via social media mensen die wonen, werken of reizen in de buurt van<br />
werkzaamheden informeert.” Deze dienst is volledig geautomatiseerd,<br />
gefaciliteerd door techniek, waar in feite geen menselijk handelen aan<br />
te pas komt. Het platform zorgt voor de juiste verspreiding. “Mensen die<br />
vooraf zijn geïnformeerd, ervaren minder hinder”, volgens Fawad-Khan.<br />
“Onverwachte hinder is namelijk vertaald naar verwachte hinder, waarbij<br />
mensen een keus hebben: ze kunnen beslissen of ze eerder vertrekken of<br />
thuiswerken, anders reizen met OV of fiets, of alsnog de auto instappen<br />
met de wetenschap dat ze vertraging zullen hebben.”<br />
“Digitale afsluiting zorgt ervoor dat er minder verkeer rondom het werkgebied<br />
komt. Wanneer BUKO Infrasupport fysieke maatregelen plaatst, zorgt<br />
deze tool er automatisch voor dat de meest gebruikte navigatiesystemen<br />
aangeven dat er werkzaamheden zijn en wordt er een alternatieve route<br />
aangeboden. Uit de Smart Mobility Monitor van Rijkswaterstaat blijkt dat de<br />
meeste navigatiegebruikers deze pre-trip informatie ook daadwerkelijk opvolgen.<br />
Er blijkt ook uit dat veel mensen zelfs op routes die ze al kennen hun<br />
navigatie aan hebben staan. Daar profiteren wij, maar ook de weggebruikers<br />
zelf van. En de opdrachtgevers”, voegt Fawad-Khan toe. “Geen zoekverkeer<br />
rondom het werkvak betekent meer veiligheid en minder CO 2<br />
-uitstoot.”<br />
BUKO Infrasupport is er trots op dat ze de eerste partij zijn waarbij digitale<br />
diensten standaard een onderdeel zijn van de verkeersmaatregelen.<br />
“Omwonenden, weggebruikers en opdrachtgevers gaan enorm veel baat<br />
hebben bij deze diensten”, zegt Fawad-Khan tot slot. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 1<strong>05</strong>
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
Samenwerken, innoveren en investeren in de digitale infrastructuur is nodig om de uitdagingen van de komende jaren aan te gaan.<br />
RIJKSWATERSTAAT EN MARKT<br />
VERKENNEN AI-MOGELIJKHEDEN<br />
VOOR V&R-OPGAVE<br />
Onder de noemer High5 Hackaton werkt Rijkswaterstaat samen met IT-partners CGI, Esri en<br />
Microsoft aan het verkennen van de mogelijkheden van AI om de grootschalige vernieuwingsen<br />
renovatieopgave (V&R-opgave) efficiënt te kunnen aanvliegen. Tijdens een eerste vijfdaagse<br />
hackaton werden ideeën geopperd en zelfs al concreet gemaakt.<br />
Tekst en beeld Rijkswaterstaat<br />
Veel infrastructuur is toe aan een opknapbeurt<br />
vanwege de toenemende belasting door verkeer<br />
in de loop der jaren. “We staan hierdoor<br />
voor een enorme uitdaging op het gebied van<br />
onderhoud, waarbij samenwerking en de juiste<br />
technologie belangrijker zijn dan ooit”, zegt<br />
Louis Schouwstra, Chief Operation Officer bij<br />
Rijkswaterstaat. “Onze infrastructuur is groten-<br />
deels gebouwd na de jaren dertig van de vorige<br />
eeuw en wat we zien is dat deze zijn technische<br />
levensduur bereikt.”<br />
SCOPE HIGH5<br />
Samenwerken, innoveren en investeren in de<br />
digitale infrastructuur is nodig om de uitdagingen<br />
van de komende jaren aan te gaan, merkt<br />
Ron Kolkman op, Chief Information Officer bij<br />
Rijkswaterstaat. “De opdracht voor de komende<br />
jaren is enorm. Digitaliseren is essentieel en<br />
AI maakt daar een belangrijk onderdeel vanuit.<br />
En dat kan Rijkswaterstaat zeker niet alleen.”<br />
Tijdens een eerste vijfdaagse High5 Hackaton<br />
hebben CGI, Esri en Microsoft zich samen met<br />
Rijkswaterstaat intensief ingezet om de volgen-<br />
106 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
de centrale vraag te beantwoorden: hoe kan AI<br />
helpen bij het snel in beeld krijgen van de informatie<br />
voor de V&R-opgave ten behoeve van<br />
Beslismoment 1?<br />
RESULTAAT HIGH5<br />
Wat krijg je dan, als je een groep AI-developers<br />
en assetmanagers voor vijf dagen opsluit in één<br />
ruimte? Een onvergetelijke hackathon vol innovatie,<br />
samenwerking en nieuwe inzichten! “De<br />
klik met de experts en de dichtheid waarmee je<br />
met de experts op het probleem zit, is natuurlijk<br />
heel leuk”, zo kijkt Tom Rozekrans van CGI<br />
terug op de hackaton. “Gedurende vijf dagen<br />
hebben verschillende teams hard gewerkt aan<br />
verschillende oplossingen. Het eindresultaat is<br />
een dashboard waarin de oplossingen op een<br />
mooie manier weergegeven worden. Eén van<br />
de oplossingen betreft het opzoeken van de<br />
naam, belastingklasse en stichtingsjaar in tekeningen<br />
en documenten. Met behulp van AI kost<br />
dit enkele seconden in plaats van tientallen minuten<br />
zoeken in verschillende documenten.”<br />
“Het is mooi om te zien dat je tijdens zo’n<br />
hackaton snel resultaat boekt als je met een<br />
ervaren team van developers om tafel zit”<br />
De resultaten van de eerste High5 Hackathon zijn<br />
inspirerend en besparen tijd en geld. “Het is mooi<br />
om te zien dat je tijdens zo’n hackaton snel resultaat<br />
boekt als je met een ervaren team van developers<br />
om tafel zit”, zegt Jelke Heemskerk, specialist<br />
Beheer & Onderhoud bij Rijkswaterstaat.<br />
De komende tijd worden ook alle andere ideeën<br />
uitgewerkt en de volgende hackaton is alweer gepland.<br />
Wordt ongetwijfeld vervolgd! ●<br />
Een onvergetelijke hackaton vol innovatie, samenwerking en nieuwe inzichten.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 107
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
Door een fusie in 2013 werkte Waterschap Vallei & Veluwe al jaren met twee SCADA-systemen.<br />
UNIFORME DIGITALE OMGEVING VOOR<br />
WATERSCHAP VALLEI & VELUWE<br />
Door een fusie in 2013 werkte Waterschap Vallei & Veluwe al jaren met twee SCADA-systemen. Of<br />
liever gezegd: met zestien verschillende configuraties bij zestien waterzuiveringen en bijna honderd<br />
rioolgemalen. De wens was om die separate omgevingen te vervangen door één nieuwe applicatie<br />
die qua look & feel meer weg zou hebben van een overzichtelijk multi disciplinair dashboard dan<br />
van een ingewikkeld missie-kritisch operationeel systeem. ICT Group ging de uitdaging aan.<br />
Tekst en beeld ICT Group<br />
Henri van de Kolk, projectmanager bij<br />
Waterschap Vallei & Veluwe, herinnert zich<br />
de marktconsultatie in 2019 nog goed. In een<br />
video werd getoond hoe het toekomstige<br />
SCADA-systeem eruit zou kunnen zien. Het<br />
doel van de nieuwe applicatie: informatie op<br />
maat leveren aan gebruikers, op ieder gewenst<br />
device. De aanwezige integrators stonden<br />
versteld van de mogelijkheden, maar<br />
plaatsten ook kritische kanttekeningen. Want<br />
in een kleine demo is technisch vaak van alles<br />
mogelijk, maar de praktijk is in de regel een<br />
stuk weerbarstiger. “We vonden de aanbesteding<br />
best spannend. Wat we vroegen was<br />
De Operations Management Interface (OMI) stelt de gebruiker centraal.<br />
108 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIGITALISERING & SOFTWARE<br />
“Er waren veel verbetermogelijkheden, maar<br />
tegelijkertijd waren mensen er zo aan gewend,<br />
dat ze ook niet nadachten over wat er<br />
beter kon”, zegt Michèl Manders, Operations<br />
Manager bij ICT Group.<br />
Toen de uitgangssituatie in kaart was gebracht,<br />
werden er twee teams geformeerd:<br />
het ene team hield zich bezig met de puur<br />
technische kant: netwerken, hardware en alle<br />
softwarematige zaken die met de techniek samenhangen.<br />
Het andere team richtte zich op<br />
de gebruikersinterface (OMI).<br />
ICT Group heeft zestien verschillende configuraties vervangen door één nieuwe applicatie.<br />
nog nooit eerder gedaan en dat kan inschrijvers<br />
afschrikken, met als resultaat een mislukte<br />
aanbesteding”, zegt Van de Kolk.<br />
INFORMATIE OP MAAT<br />
Wat het waterschap vroeg was dat de<br />
Operations Management Interface (OMI) de<br />
gebruiker centraal zou stellen. Afhankelijk<br />
van zijn rol en locatie zou de applicatie de<br />
juiste gegevens uit verschillende onderliggende<br />
databronnen moeten halen en tonen<br />
op een manier dat de gebruiker direct de informatie<br />
ziet die hij nodig heeft.<br />
Gebruikers zijn beheerders, monteurs en<br />
medewerkers van de centrale regie. “Die<br />
hebben allemaal een andere informatiebehoefte”,<br />
zegt Van de Kolk. “Monteurs hebben<br />
informatie nodig van de pompen en<br />
kleppen waar ze aan (gaan) werken, terwijl<br />
medewerkers met een regiefunctie (afwijkende)<br />
informatie willen zien van metingen<br />
van zuiveringsprocessen. Per gebruikersgroep<br />
moet je een design maken voor een<br />
user interface (UX-design) die aansluit bij<br />
hun wensen en behoeften. De OMI moet<br />
dan ook nog eens met ieder device benaderbaar<br />
zijn. Op een mobiele device<br />
moet je dezelfde informatie zien als op<br />
het scherm van een laptop of desktop.”<br />
GOED SAMENWERKEN<br />
De technische uitdaging was groot. ICT Group<br />
schreef op de aanbesteding in en won deze. “ICT<br />
Group maakte indruk met hun plan en bij de interviews”,<br />
zegt Van de Kolk. “Wij waren heel erg<br />
enthousiast over hun aanpak van het ontwerpen<br />
en realiseren van de OMI, in combinatie met de<br />
user experience en flexibiliteit tijdens de realisatie.<br />
Bovendien gaven zij ons het hele voortraject<br />
het gevoel dat we goed met hen zouden kunnen<br />
samenwerken. En uiteindelijk is dat misschien<br />
nog wel belangrijker dan de techniek. Zeker in<br />
zo’n groot en complex project als dit.”<br />
SCHEIDING IT EN OT<br />
ICT Group begon het project met een nulmeting<br />
van de huidige systemen op de zestien<br />
locaties en met interviews met de gebruikers.<br />
BEST VALUE-AANPAK<br />
Van de Kolk is achteraf blij dat hij heeft gekozen<br />
voor best value als projectaanpak. “Wij<br />
hebben echt gezegd: ICT Group, jullie zijn<br />
de expert, wij laten ons door jullie advies leiden.”<br />
Wat overigens niet betekende dat ieder<br />
advies klakkeloos werd overgenomen. “We<br />
hebben wel altijd gekeken: past dit advies<br />
ook bij ons als organisatie? Passen bijvoorbeeld<br />
bepaalde technische keuzes ook bij<br />
onze mensen en bij onze processen? Want die<br />
drie assen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.<br />
Daar komt natuurlijk bij dat er een<br />
evenwicht moet zijn tussen prijs en kwaliteit.<br />
De technisch beste oplossing is vaak ook de<br />
duurste oplossing. Soms moet je nu eenmaal<br />
concessies doen.” Al deze thema’s leidden<br />
regelmatig tot discussies op het scherpst van<br />
“We hebben onder uitdagende<br />
omstandigheden echt iets innovatiefs<br />
neergezet waar we heel trots op kunnen zijn”<br />
de snede. Toch bleef de relatie steeds goed.<br />
“Ik geef ICT Group op het gebied van samenwerken<br />
echt een dikke tien. Ze hebben altijd<br />
de blik op de lange termijn gericht. Ze zijn er<br />
niet uit om hun gelijk te halen, ook al hadden<br />
ze soms achteraf gezien wel gelijk. Ze willen<br />
gewoon, rekening houdend met alle lastige<br />
omstandigheden, de best mogelijke oplossing<br />
realiseren. Daar vonden we elkaar altijd.<br />
We hebben onder uitdagende omstandigheden<br />
echt iets innovatiefs neergezet waar we<br />
heel trots op kunnen zijn.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 109
Omgevingswet en Besluit activiteiten leefomgeving leveren welkom totaalpakket op<br />
NIEUWE REGELS VOOR<br />
BODEMGERELATEERDE<br />
AANGELEGENHEDEN<br />
Met het per 1 januari <strong>2024</strong> in werking treden van de nieuwe Omgevingswet en het Besluit<br />
activiteiten leefomgeving (Bal) zijn voor het bedrijfsleven de nodige zaken veranderd. Bijvoorbeeld<br />
wanneer het gaat om bodembeschermende voorzieningen en de inspectie daarvan. Bij Normec QS<br />
weten ze er alles van. De onderneming beschikt over alle expertise om rondom bodemspecifieke<br />
aangelegenheden als geaccrediteerde, onafhankelijke en erkende inspectie-instelling klanten op<br />
maat te bedienen met een compleet dienstenpakket. Daarvoor tekent onder meer OBAS-specialist<br />
Richard Költgen, die namens Normec QS opdrachtgevers van a tot z ontzorgt.<br />
Tekst Chris Elbers<br />
Beeld Normec QS<br />
Richard Költgen is bij Normec QS helemaal<br />
op zijn plek. Jongstleden april trad hij in<br />
dienst bij het bedrijf. Vooral zijn zeer uitgebreide<br />
kennis en kunde op het gebied van<br />
OBAS-gerelateerde zaken waren bepalend<br />
voor de aanstelling. "Als medewerker bij<br />
een weg- en waterbouwbedrijf ben ik alweer<br />
enkele jaren geleden voor het eerst in aanraking<br />
gekomen met OBAS, dat voluit staat<br />
voor Olie en Benzine Afscheider. Interessante<br />
materie, waarvoor mijn belangstelling alleen<br />
maar groter werd toen ik aansluitend als<br />
zzp'er ging werken. Ik ben me destijds steeds<br />
verder gaan verdiepen in dit onderwerp,<br />
vooral als het gaat om de inzet, toepassing<br />
en regelgeving betreffende dit onderwerp."<br />
NIEUWE VERPLICHTINGEN<br />
De aankondiging dat er vanaf 1 januari <strong>2024</strong><br />
ook voor bodembeschermende voorzieningen<br />
nieuwe regels gingen gelden, deed bij<br />
Richard de wens aanwakkeren om zijn enorme<br />
expertise voortaan breder in te zetten.<br />
Bij voorkeur binnen een erkende en onafhankelijke<br />
inspectie-instelling. Dat werd dus<br />
Normec QS, alwaar de OBAS-expert sinds 1<br />
april op de loonlijst staat. Zijn inbreng is meer<br />
dan welkom, zeker gezien de recente veranderingen<br />
qua regels en activiteitenbesluiten.<br />
"Voor de klant betekent de nieuwe regelgeving<br />
dat alle eerdere activiteitenbesluiten zijn<br />
vervallen en er nu één besluit is: het Besluit<br />
activiteiten leefomgeving", legt Richard uit.<br />
INSPECTEUR ÉN KENNISPARTNER<br />
Richard Költgen, OBAS-expert binnen Normec QS.<br />
Het in Bennekom gevestigde Normec QS levert onafhankelijke diensten op het gebied<br />
van testen, inspecteren en certificeren. Sinds 2021 is het bedrijf onderdeel van Normec,<br />
een toonaangevende organisatie in de TICC-branche (Testen, Inspecteren, Certificeren,<br />
Compliance). Door deze toevoeging is Normec nóg beter in staat klanten in de volle<br />
breedte te ontzorgen, van (drink)waterkwaliteit, luchtkwaliteit en bodemkwaliteit tot<br />
brandveiligheid, voedselveiligheid en managementsystemen. Meerwaarden waarvan<br />
opdrachtgevers ook na de inwerkingtreding van de nieuwe Omgevingswet en het Besluit<br />
activiteiten leefomgeving (Bal) de vruchten kunnen plukken.<br />
110 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
"Het Bal verwijst naar accreditatieschema<br />
AS SIKB 6700. Hieronder hangen protocollen<br />
op basis waarvan de inspectie van bodembeschermende<br />
voorzieningen wordt uitgevoerd.<br />
Per begin dit jaar is specifiek protocol<br />
AS SIKB 6703 gewijzigd. Dit betekent dat<br />
naast het visueel inspecteren van de vloer van<br />
een was- of tankplaats voortaan óók de vloeistofdichtheid<br />
van het riool ter plaatse via een<br />
hydrologische meting moet worden aangetoond.<br />
Voor nieuwe rioolwerken is dit vanaf<br />
begin <strong>2024</strong> verplicht, voor bestaande riolen<br />
geldt een overgangstermijn."<br />
“Voortaan moet ook<br />
de vloeistofdichtheid<br />
van het riool worden<br />
aangetoond”<br />
ALLE KENNIS AANWEZIG<br />
Met de komst van de nieuwe regels hebben<br />
inspectiediensten de mogelijkheid gekregen<br />
om ook de olie-benzineafscheiders te inspecteren.<br />
Specifiek voor Normec QS betekent dit<br />
dat het nu over alle kennis beschikt om als onafhankelijke<br />
inspectie-instelling onder de verplichte<br />
ministeriële erkenning een totaalpakket<br />
aan te kunnen bieden. "De keuring is minimaal<br />
gelijkwaardig aan de vijfjaarlijkse inspectie die<br />
geëist wordt volgens de Europese wetgeving<br />
voor olie- en benzineafscheiders, de NEN-EN<br />
858-2. Ook voor die norm voeren we inspecties<br />
uit. Daarnaast hebben we de juiste vakmensen<br />
beschikbaar voor de halfjaarlijkse controle<br />
van de OBAS", aldus Richard, die tot slot nóg<br />
een andere nieuwe regel aanstipt aangaande<br />
de tussentijdse BIC-controle (Bedrijfs Interne<br />
Controle), die een ondernemer zelf laat uitvoeren<br />
in relatie tot bodembeschermende voorzieningen.<br />
"Voorheen stond het een ondernemer<br />
vrij om eventuele mankementen al dan niet te<br />
laten herstellen. Dat is verleden tijd. Voortaan<br />
is het verplicht om onvolkomenheden te laten<br />
herstellen én het eindresultaat te laten beoordelen<br />
door een onafhankelijke inspecteur. Ook<br />
daarbij spelen we vanuit Normec QS natuurlijk<br />
graag een rol." ●<br />
De praktijk heeft voor Richard weinig geheimen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 111
KLIMAATADAPTIEVE OPLOSSINGEN VAN<br />
BUFFERING TOT HITTESTRESSBESTRIJDING,<br />
NU OVERZICHTELIJK AANGEBODEN<br />
Klimaatadaptatie is een hot topic. Gemeentes, waterschappen, ingenieursbureaus en<br />
landschapsarchitecten krijgen steeds vaker te maken met vraagstukken rondom waterbeheer<br />
en hittestress. Het vinden van de juiste producten en oplossingen voor deze uitdagingen<br />
kan een behoorlijke zoektocht zijn. Om dit proces te vergemakkelijken, lanceert TBS-SVA<br />
-marktleider in afwateringsoplossingen- de microwebsite AquaCare ® . Deze site biedt een<br />
duidelijk overzicht van de beschikbare producten in vijf rubrieken: buffering, filtering,<br />
infiltratie, vertraagde afvoer en hittestressbestrijding.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld TBS-SVA Groep<br />
BREED KLIMAATADAPATIEF PRODUCTASSORTIMENT<br />
In eerdere edities van GWW-Bouwmat bespraken we de uiteenlopende<br />
klimaatadaptieve producten van TBS-SVA, zoals de Mini Rain<br />
Garden, de Cool City Draingoot, de Cycloon filterput kolk, de Wadi<br />
vuilvang instroomkolk en meer. “Stuk voor stuk producten waarbij<br />
de focus niet alleen ligt op het snel afvoeren, infiltreren of bufferen<br />
van water, maar vooral om dat op een zo verantwoorde manier<br />
“Klimaatadaptieve oplossingen<br />
voor een klimaat dat in<br />
verandering is”<br />
te doen”, zegt Willy Bruckers, commercieel directeur van TBS-SVA<br />
Groep. “Want het infiltreren van SCHOON water is enorm belangrijk”,<br />
benadrukt hij. Willy is trots op het steeds bredere productassortiment<br />
dat TBS-SVA hierin te bieden heeft. “Daarom zorgen we<br />
dat de mensen die dit soort producten moeten implementeren in<br />
projecten, eenvoudig over de juiste informatie kunnen beschikken<br />
en weten wat er verkrijgbaar is.”<br />
OVERZICHTELIJK, GEBRUIKSVRIENDELIJK<br />
EN GOED VINDBAAR<br />
“Met de lancering van deze nieuwe site willen we dan ook met name ingenieursbureaus<br />
en landschapsarchitecten beter ondersteunen in hun zoektocht<br />
naar klimaatadaptieve oplossingen voor onder andere gemeentelijke<br />
projecten of waterschappen”, zegt Willy. “We zien dat zij vaak tegen<br />
dezelfde vraagstukken aanlopen: welke producten zijn er beschikbaar en<br />
hoe maak je de juiste keuzes. Op onze site zorgen we dat de relevante informatie<br />
overzichtelijk, gebruiksvriendelijk en goed vindbaar is.”<br />
Door een (GSFU) filter in de kolk te plaatsen, wordt er meer vervuiling<br />
tegengehouden in de kolk.<br />
De Mini Rain Garden combineert waterbuffering en hittestressbestrijding.<br />
112 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
De Citykross kolk zorgt voor een doeltreffende<br />
infiltratie van regenwater, direct onder de bestrating.<br />
De Mini Rain Garden is een esthetische toevoeging in stedelijke omgevingen.<br />
VIJF RUBRIEKEN DIE DE LADING DEKKEN<br />
“Op de AquaCare ® website hebben we de producten ingedeeld in vijf<br />
rubrieken die in feite de meest voorkomende vraagstukken op het gebied<br />
van klimaatadaptatie binnen onze branche vertegenwoordigen”,<br />
vervolgt Willy.<br />
• Buffering: Opvangen en tijdelijk bufferen van water om overstromingen<br />
te voorkomen.<br />
• Filtering: Voorkomen dat onzuiverheden in het grondwater terecht komen.<br />
• Infiltratie: Infiltreren van water in de grond, belangrijk voor het aanvullen<br />
van grondwaterreserves.<br />
• Vertraagde afvoer: Afvoer van water vertragen om piekbelastingen op<br />
het riool te voorkomen.<br />
• Hittestressbestrijding: Groene oplossingen in waterbeheer die bijdragen<br />
aan hittestressbestrijding in stedelijke gebieden.<br />
MEERVOUDIGE FUNCTIES VAN PRODUCTEN<br />
“Elke rubriek bevat productinformatie, animaties, brochures en uiteraard<br />
meer informatie die belangrijk is bij het maken van de juiste keus. Het<br />
mooie hierbij is dat veel van de producten die we aanbieden, meerdere<br />
eigenschappen combineren. Daarom zijn ze ook in meerdere rubrieken<br />
terug te vinden.” Willy noemt als voorbeeld de Cool City Draingoot.<br />
“Deze kan water infiltreren, bufferen en vertraagd afvoeren, en bestrijdt<br />
hittestress in verstedelijkte gebieden.”<br />
COMPACT, SLIM, SIMPEL OF MOOI<br />
“Bij TBS-SVA hebben we voor elke situatie een geschikte klimaatadaptieve<br />
oplossing, of het nou compact, slim, simpel of mooi moet zijn”,<br />
zegt Willy. “Neem bijvoorbeeld de INFILO regenwater infiltratieput:<br />
een compacte put die vrij hoog onder de bestrating ingebouwd kan<br />
worden en geschikt is voor locaties met beperkte ruimte.” Eén van de<br />
meest slimme oplossingen van de afgelopen twee jaar volgens Willy is<br />
de Cycloon filterput kolk. “Een compacte put die je achter traditionele<br />
kolken plaatst om het afvoerend hemelwater extra te zuiveren. Echt een<br />
slimme combinatie van filtering en infiltratie, ideaal voor vervuilde stedelijke<br />
gebieden.” Willy benadrukt dat sommige oplossingen helemaal<br />
niet duur of ingewikkeld hoeven te zijn. “Denk aan de Wadi vuilvang<br />
instroomkolk, een simpele, betaalbare en effectieve oplossing met een<br />
groot effect. Perfect voor het afvangen van vuil bij wadi's, en die bovendien<br />
net als een gewone kolk met een standaard kolkenreiniger te reinigen<br />
is.” Tot slot noemt Willy de Mini Rain Garden: “Een product dat<br />
waterbuffering en hittestressbestrijding combineert en een esthetisch<br />
toevoeging is in stedelijke omgevingen. Zo levert TBS-SVA maatwerk<br />
voor elk klimaatadaptief vraagstuk.” ●<br />
Dankzij die unieke combinatie is het mogelijk om met één product<br />
meerdere uitdagingen aan te pakken. Dit is vooral handig bij projecten<br />
in drukke, stedelijke omgevingen, waar de ruimte beperkt is. Maar de<br />
producten van TBS-SVA zijn uiteraard geschikt voor allerlei toepassingen,<br />
van winkelstraten en pleinen tot sportvelden, parkeerplaatsen en<br />
andere stedelijke infrastructuur.<br />
ONDERSTEUNING VAN EEN KLIMAATADVISEUR<br />
Naast de uitgebreide productinformatie beschikt TBS-SVA ook over een<br />
klimaatadviseur. Lars Eemans heeft uitgebreide ervaring in het adviseren<br />
van gemeentes en ingenieursbureaus op het gebied van klimaatadaptatie.<br />
“Ik heb me gespecialiseerd in producten en oplossingen voor dit<br />
soort vraagstukken en heb al tientallen presentaties gegeven aan diverse<br />
bureaus”, aldus Lars. Hij merkt daarbij op dat veel opdrachtgevers<br />
slechts aan één aspect van het vraagstuk denken, zoals waterinfiltratie,<br />
zonder zich bewust te zijn van de andere mogelijkheden, zoals filtering of<br />
ondergrondse buffering. “Het is onze taak om mee te denken en oplossingen<br />
aan te dragen die verder gaan dan de initiële vraag."<br />
De INFILO regenwater infiltratieput is een compacte put voor locaties met<br />
beperkte ruimte.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 113
AANPAK RING ZUID<br />
EEN PROJECT VAN<br />
FORMAAT VOOR<br />
VEELZIJDIG KRAANBEDRIJF<br />
Op het project Aanpak Ring Zuid heeft Wagenborg Nedlift zijn veelzijdigheid meer dan<br />
aangetoond. Van relatief eenvoudig hijswerk tot uiterst complexe opdrachten, zoals<br />
het vervangen van het bewegingswerk van de Euvelgunnerbrug, waar zelfs een jaar<br />
voorbereiding aan vooraf ging. Met recht een project van formaat voor het in horizontaal,<br />
verticaal en zwaar transport gespecialiseerde bedrijf.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Wagenborg Nedlift<br />
Wagenborg Nedlift is al vanaf de start betrokken<br />
bij Aanpak Ring Zuid van Combinatie Herepoort.<br />
“We zijn er zeven jaar geleden gestart, en als je<br />
ergens aan begint moet je het ook afmaken”,<br />
zegt Rick Kleiverda met een lach. Destijds was<br />
hij nog kraanmachinist, inmiddels vult hij zijn<br />
dagen als werkvoorbereider. “Eén van de eer-<br />
ste taken op het project was het lossen van de<br />
damwanden waar ze de grote bouwkuip voor de<br />
verdiepte ligging mee gingen maken. Die werden<br />
aangevoerd per schip en overgeslagen op<br />
de kade in Sappemeer. Wij stonden paraat met<br />
onze 400-tons mobiele telescoopkraan om de<br />
damwanden te lossen. Ook hebben we, samen<br />
met een aantal andere transporteurs, het transport<br />
richting de bouwplaats verzorgd.”<br />
VEILIG HIJSEN<br />
Wagenborg Nedlift werd vervolgens opnieuw ingevlogen<br />
voor het hijsen van de stempels waarmee<br />
de bouwkuip gestabiliseerd werd. “We<br />
Wagenborg Nedlift is al vanaf de start betrokken bij Aanpak Ring Zuid van Combinatie Herepoort.<br />
114 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
AANPAK RING ZUID<br />
Op het project Aanpak Ring Zuid heeft Wagenborg Nedlift zijn veelzijdigheid<br />
meer dan aangetoond.<br />
De ballastkisten zijn op SPMT’s van Wagenborg in- en uitgereden, dit was<br />
letterlijk millimeterwerk.<br />
hebben de stempelbuizen op hun plek gelegd,<br />
en later hebben we geholpen met het verwijderen<br />
van de stempelbuizen. Het waren behoorlijk<br />
zware stukken van tussen de 30 en 40 ton per<br />
stuk. Er stonden zware kranen op de rand van de<br />
bouwkuip, maar uiteraard is dat volledig berekend.<br />
We verzorgen de engineering volledig in<br />
eigen huis, zodat we onze werkzaamheden veilig<br />
kunnen uitvoeren”, verzekert Rick. Later werden<br />
de grote kranen omgewisseld voor kleinere<br />
exemplaren om onder meer het wapeningsstaal<br />
en de bekistingsmaterialen op zijn plek te hijsen.<br />
“Ook leverden we kraanassistentie bij het<br />
opbouwen en afbreken van de steigers.”<br />
UITWISSELEN BEWEGINGSWERK<br />
Een pareltje voor Wagenborg Nedlift op het project<br />
was zonder twijfel het uitwisselen van het bewegingswerk<br />
van de Euvelgunnerbrug. “We hebben<br />
hier de brugkleppen, het aandrijfmechanisme<br />
en de ballastkist vervangen”, zegt werkvoorbereider<br />
Jan Dinkla. “Het was een uiterst complexe<br />
puzzel. De werkruimte in de twee betonnen kelders<br />
was slechts enkele tientallen vierkante meters<br />
groot, zonder ruimte voor kranen en ander gebruikelijk<br />
materieel. Sommige onderdelen waren<br />
meterslang en tienduizenden kilo’s zwaar, waaronder<br />
de ballastkisten van 140 ton per stuk. Er ging<br />
dan ook een lange voorbereiding aan vooraf om<br />
op het moment suprême beslagen ten ijs te komen.<br />
Bovendien hebben we tijdens deze operatie<br />
meerdere divisies van ons moederbedrijf ingezet,<br />
zodat we naast onze kranen de beschikking hadden<br />
over sleepboten en pontons.”<br />
UITGEBREIDE MATERIEELINZET<br />
Behalve voor de combinatie werd Wagenborg<br />
Nedlift regelmatig door onderaannemers ingeschakeld.<br />
“Zo hebben we alle noodbruggen bij<br />
het Julianaplein gelegd en weer verwijderd”,<br />
zegt Rick. “De veelzijdigheid van de materieelinzet<br />
maakte het project voor ons bijzonder,<br />
variërend van een autolaadkraan tot onze 700-<br />
tons mobiele telescoopkraan met alle toeters<br />
en bellen. Het was echt heel divers, en dat gaan<br />
we nog missen. Vooral ook de nabijheid van het<br />
project op nog geen kilometer afstand van onze<br />
Groningse vestiging. Dat gebeurt niet vaak.”<br />
Rick en Jan kijken terug op een prettige samenwerking<br />
met Combinatie Herepoort en alle andere<br />
partners voor wie Wagenborg Nedlift de<br />
nodige assistentie heeft verleend. ●<br />
Een pareltje voor Wagenborg Nedlift op het<br />
project was zonder twijfel het uitwisselen van het<br />
bewegingswerk van de Euvelgunnerbrug.<br />
“De veelzijdigheid van de materieelinzet maakte het project voor<br />
ons bijzonder, variërend van een autolaadkraan tot onze 700-tons<br />
mobiele telescoopkraan met alle toeters en bellen”<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 115
100%<br />
ELEKTRISCH<br />
HIJSEN<br />
Sustainable. For sure.
Aquatech-Group Uw partner voor al uw onderwater werken<br />
• CIVIELE CONSTRUCTIEWERKZAAMHEDEN<br />
• ONDERWATERBETON STORTEN<br />
• DUIKINSPECTIE<br />
• OFFSHORE - IRM<br />
• RENEWABLE ENERGIE<br />
• BERGING<br />
Aquatech-diving BV<br />
Slotermeer 8<br />
8502 TM, Joure<br />
<strong>05</strong>13-481150<br />
info@aquatech-diving.com<br />
www.aquatech-diving.com
AANPAK RING ZUID<br />
11.000 M 3 ONDERWATERBETON<br />
VOOR GRONINGSE RINGWEG<br />
Aquatech Diving is actief door heel Nederland en soms ook (ver) daarbuiten. Dat maakt een<br />
project in de ‘achtertuin’ voor de ervaren specialist in civiele onderwaterbouw dan ook extra<br />
bijzonder. Het duikbedrijf is al vanaf het allereerste begin betrokken bij het project Aanpak Ring<br />
Zuid. Samen met managing director Steven Spanhaak bespreken we de highlights.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Aquatech Diving<br />
Ons eerste contact met bouwcombinatie Herepoort dateert al van 2017,<br />
zegt Steven. “Onze expertise werd gevraagd voor het uitvoeren van<br />
een aantal inspectiewerkzaamheden. Om de grote bouwkuip op het<br />
Julianaplein te kunnen maken, moesten er eerst een aantal leidingtracés<br />
worden verplaatst. Daar hebben wij de bouwcombinatie bij geassisteerd,<br />
onder meer met inspecties van duikers en rioleringen, het plaatsen van<br />
afsluiters en bij het creëren van verschillende perskuipen voor de nieuwe<br />
riolering. Vervolgens zijn we mee overgegaan naar de volgende fase, het<br />
maken van de bouwkuipen voor de verdiepte ligging.”<br />
ONDERWATERBETON<br />
De bouwkuipen zijn in den natte gebouwd. “We hebben geassisteerd<br />
bij het afmonteren van de verankeringssystemen”, zegt Steven.<br />
“Daarnaast hebben we in totaal ruim 11.000 m 3 aan onderwaterbeton<br />
gestort. Een behoorlijke hoeveelheid, en gezien de planning best een<br />
uitdaging. Maar ook dat hebben we met ons team van specialisten samen<br />
met de bouwcombinatie tot een goed einde weten te brengen.<br />
Na het afpompen van de put zat ons werk erop, en konden we door<br />
naar de volgende kuip in het project.” Steven kijkt terug op een mooi<br />
en soepel verlopen project en prijst de samenwerking met de bouw-<br />
combinatie. “Het is altijd mooi als je onderdeel mag zijn van zo’n megaproject.<br />
En dat het ook nog eens in de buurt is gelegen, maakt het<br />
voor ons extra bijzonder.”<br />
HET VERSCHIL MAKEN<br />
Aquatech Diving draait al heel wat jaren mee in de sector. Steven: “We<br />
onderscheiden ons door onze noordelijke mentaliteit, hoge service en<br />
kwaliteit. Het mooie is dat we onze expertise steeds vaker al in het beginstadium<br />
van een project kunnen inbrengen. Dan pas kunnen we écht<br />
het verschil maken. Door samen het ontwerp dusdanig te optimaliseren<br />
dat het efficiënter, sneller en veiliger kan met een effectieve duikinzet.”<br />
Aquatech Diving is dan ook een bekende speler in de civiele onderwaterbouw<br />
en bijvoorbeeld ook betrokken bij de aanleg van de ondergrondse<br />
fietsenstalling onder het nieuwe treinstation van Groningen, bij de keersluis<br />
Kornwerderzand op de Afsluitdijk, en bij de bouw van diverse ondergrondse<br />
parkeergarages in Amsterdam. Ook de restauratie van de<br />
Hunsingosluis in Zoutkamp wordt door het duikbedrijf begeleid.”<br />
Uitgerust met moderne materialen en deskundig personeel is Aquatech<br />
Diving in staat om de meest complexe werken uit te voeren. ●<br />
Het duikbedrijf is al vanaf het allereerste begin betrokken bij het project<br />
Aanpak Ring Zuid.<br />
Uitgerust met moderne materialen en deskundig personeel is Aquatech<br />
Diving in staat om de meest complexe werken uit te voeren.<br />
118 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
AANPAK RING ZUID<br />
Uit duurzaamheidsoverwegingen zijn de twee ballastkisten behouden,<br />
gemodificeerd en verzwaard door Machinefabriek Rusthoven.<br />
De ballastkisten zijn op de locatie van Machinefabriek Rusthoven van 90 naar<br />
130 ton gebracht met de nodige aanpassingen en vervolgens gestraald en gecoat.<br />
EEN REPUTATIE VAN STAAL<br />
Machinefabriek Rusthoven is gespecialiseerd in het verwerken van staal in zijn facetten,<br />
variërend van plaatwerk tot complete (beweegbare) bruggen. En die diversiteit kwam goed van<br />
pas bij Aanpak Ring Zuid. Combinatie Herepoort heeft meer dan eens een beroep gedaan op<br />
het Groningse bedrijf. Alleen al in <strong>2024</strong> ging het om zeventien orders, en het einde is nog niet in<br />
zicht, ook al is de nieuwe ringweg inmiddels geopend voor verkeer.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Machinefabriek Rusthoven<br />
Voor Machinefabriek Rusthoven is het project<br />
een thuiswedstrijd. “Ons bedrijf bevindt zich<br />
op een strategische locatie midden in de stad,<br />
maar wel aan het water”, zegt Wout Raap van<br />
Machinefabriek Rusthoven. “We staan daarnaast<br />
bekend om onze out-of-the-box aanpak,<br />
en dat bleek ook hier bij Aanpak Ring Zuid van<br />
grote meerwaarde, vooral bij het vervangen<br />
van de Euvelgunnerbrug. Uit duurzaamheidsoverwegingen<br />
werden de twee ballastkisten<br />
behouden. Die moesten echter wel gemodificeerd<br />
en verzwaard worden. Wij kwamen<br />
vervolgens met het plan om ze uit te nemen<br />
en naar onze fabriekslocatie te transporteren<br />
voor revisie. Niet heel gebruikelijk, maar voor<br />
dit project de meest efficiëntie oplossing. Als<br />
bedrijf durven we verder te kijken, en vooral<br />
lef te tonen, en zo het schier onmogelijke toch<br />
mogelijk te maken.”<br />
EXECUTIEKLASSE 3<br />
De ballastkisten zijn op de locatie van<br />
Machinefabriek Rusthoven van 90 naar 130 ton<br />
gebracht met de nodige aanpassingen en vervolgens<br />
gestraald en gecoat. Daarna zijn ze weer<br />
op transport gegaan, teruggeplaatst in de kelder<br />
en aan de nieuwe brug gelast. “Uiteraard allemaal<br />
onder uitvoeringsklasse 3”, benadrukt Wout.<br />
Behalve het modificeren van de ballastkisten stond<br />
Machinefabriek Rusthoven ook in voor het verwijderen<br />
van de aandrijving van de Euvelgunnerbrug.<br />
“Van het één komt het ander, en dat gold zeker<br />
hier bij de nieuwe ringweg. Van een plaatje hier,<br />
een stripje daar en een hoeklijntje zo tot een order<br />
van meerdere miljoenen euro’s. Zo hebben<br />
we bijvoorbeeld ook een aantal faunapassages<br />
gemaakt, stalen kolommen geleverd voor diverse<br />
geluids- en groenschermen, en de constructie<br />
voor de zijwanden van de viaducten. Soms kan<br />
iets kleins uitgroeien naar iets heel groots of iets<br />
groots uitgroeien naar nog iets veel groters.”<br />
De nieuwe ringweg is weliswaar al in gebruik,<br />
maar het project an sich is nog niet volledig<br />
afgrond. “Zo wordt momenteel de laatste<br />
hand gelegd aan de inrichting van het park.<br />
Hiervoor hebben we een opdracht gekregen<br />
voor de productie van een vaste fiets- en<br />
voetgangersbrug in cortenstaal. Al met al een<br />
veelzijdig referentieproject voor ons, ook nog<br />
eens in onze achtertuin.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 119
Stiller en duurzamer<br />
vegen en reinigen<br />
100% elektrisch<br />
Wij beschikken als eerste in de markt<br />
over een volledig elektrische veegwagen<br />
die voorzien is van een wegdekreiniger!<br />
Het is een Bucher VR50e voorzien van<br />
een DeKorne wegdekreiniger.<br />
Voordelen van onze volledig elektrische veegwagen:<br />
Geen uitstoot<br />
Minder geluidsoverlast<br />
Geschikt voor zero-emissiezones<br />
VeegMij kan ook ingezet worden bij onkruidbeheersing en is ook<br />
in de wegenbouw actief. Na het frezen volgt VeegMij met de<br />
veegmachine om het losgekomen split-/freesafval op te zuigen<br />
zodat het wegdek schoon genoeg is om een nieuwe laag asfalt<br />
aan te brengen.<br />
Het werkgebied van VeegMij is Nederland, de machine wordt<br />
getransporteerd met een oprijwagen.<br />
VeegMij is onderdeel van<br />
VeegMij | Handelstraat 2 | 4143 HT Leerdam | www.VeegMij.nl | info@veegmij.nl | Tel: 0345-24 70 52
WEGENBOUW<br />
Slimme oplossing voor verkeersproblematiek én wateroverlast<br />
Bouw IT-kelders.<br />
HERINRICHTINGSPROJECT LANDGRAAF<br />
IS BREED GEDRAGEN INITIATIEF<br />
In april van dit jaar werd in de Limburgse gemeente Landgraaf een begin gemaakt met de<br />
herinrichting van de Hoogstraat. Deze drukke verkeersader wordt dagelijks door gemiddeld<br />
18.000 voertuigen gepasseerd. Daarnaast maakt een groot aantal fietsers en voetgangers<br />
gebruik van de weg. Door de uitvoering van diverse bovengrondse werkzaamheden zorgt<br />
Mourik Infra voor een aanzienlijke verbetering van de verkeersveiligheid. Tegelijk wordt<br />
ondergronds de bestaande wateroverlast aangepakt, een probleem waarmee meerdere<br />
gemeenten in de regio te kampen hebben...<br />
Tekst Chris Elbers<br />
Beeld Mourik Infra<br />
Het momenteel nog in uitvoering zijnde project<br />
aan de Landgraafse Hoogstraat is een<br />
schoolvoorbeeld van een hechte samenwerking<br />
tussen gemeente, aannemer en inwoners.<br />
De herinrichting van het gebied heeft<br />
ook nog eens een tweeledig doel. “Eén daarvan<br />
is het op een hoger peil tillen van de verkeersveiligheid”,<br />
zo vertelt Peter Suppers,<br />
projectleider namens Mourik Infra - locatie<br />
Echt. "De afgelopen jaren is de drukte in<br />
Landgraaf flink toegenomen. Vooral de aanwezigheid<br />
van een scholencomplex en sportcentrum<br />
zorgen ervoor dat deze route veelvuldig<br />
wordt gebruikt. Met de herinrichting<br />
worden de fietspaden fysiek gescheiden van<br />
het autoverkeer. Verder leggen we trottoirs<br />
aan en worden bij verschillende oversteekplaatsen<br />
extra maatregelen doorgevoerd.<br />
Last but not least voorzien we de weg van<br />
een nieuwe verharding."<br />
EXTRA OPSLAGCAPACITEIT<br />
Gemeente Landgraaf en de omliggende gemeenten<br />
hebben in toenemende mate te kampen<br />
met wateroverlast. De door Mourik Infra<br />
uitgevoerde werkzaamheden zullen deze overlast<br />
sterk verminderen. "De fikse regenval zorgt<br />
steeds vaker voor overbelasting van het rioleringsstelsel",<br />
vervolgt Peter. "Daardoor kwam<br />
de Hoogstraat op het laagste punt nogal eens<br />
onder water te staan." Mourik zou Mourik niet<br />
zijn als het voor dit probleem niet een effectieve<br />
oplossing kon bedenken. Als vervolg op de<br />
eerder aangelegde extra wateropslagcapaciteit<br />
ter hoogte van zwembad 'In de Bende' legt het<br />
bedrijf twee nieuwe ondergrondse waterbergingen<br />
(ofwel IT-kelders) aan met een gezamenlijke<br />
capaciteit van ongeveer 1.300 kubieke meter.<br />
Het gaat hierbij om tijdelijke opslagruimtes die<br />
ervoor zorgen dat overtollig regenwater bij pieken<br />
wordt opgeslagen. Vervolgens wordt het via<br />
de wanden terug de bodem in geïnfiltreerd. Het<br />
overblijvende water wordt later via het rioolstelsel<br />
gecontroleerd afgevoerd.<br />
ACTIEF BETROKKEN<br />
Naast het dubbele doel kenmerkt het in<br />
Landgraaf uitgerolde project zich door een<br />
122 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
Overzicht werkzaamheden Hoogstraat.<br />
perfect staaltje samenwerking tussen gemeente,<br />
aannemer en burgers. "Het actief betrekken<br />
van de inwoners bij de werkzaamheden<br />
maakt dit project echt uniek", zegt Peter.<br />
"We hebben de mensen de mogelijkheid geboden<br />
om al in de ontwerpfase mee te denken<br />
over de plannen. Dat heeft, mede door de<br />
inzet van onze omgevingsmanager, een puik<br />
stukje commitment opgeleverd, waarvan men<br />
ook in de toekomst de vruchten kan plukken.<br />
Zo dragen in combinatie met de extra waterbergingen<br />
verschillende initiatieven bij aan<br />
het houden van droge voeten als de weergoden<br />
de kraan weer eens opendraaien."<br />
MOOI VERVOLG<br />
De prestaties die in het Limburgse land worden<br />
geleverd, stemmen uitvoerder en opdrachtgever<br />
tot grote tevredenheid, zo blijkt. "Voor ons<br />
team geldt: plezier in het werk, maakt perfectie<br />
in ons werk", aldus Peter. "Beide aspecten<br />
zijn volop aanwezig tijdens dit prachtproject,<br />
waarbij we ook een scherp oog hebben voor<br />
de belangen van de inwoners. Zo blijft de weg<br />
tijdens de werkzaamheden open voor calamiteiten,<br />
fietsers en voetgangers. Ook wordt de<br />
veiligheid van de weggebruikers en onze eigen<br />
mensen intensief bewaakt."<br />
KENNIS DELEN<br />
Freed Janssen, wethouder namens de<br />
Gemeente Landgraaf, is al even in zijn nopjes.<br />
"Met een grotere verkeersveiligheid en minder<br />
overlast door regenval slaan we met dit project<br />
twee vliegen in één klap. We zijn erg blij met<br />
de aanpassingen", aldus Freed, die alle ruimte<br />
ziet voor een vervolg elders in de regio. "Ook<br />
de omliggende gemeenten staan voor dezelfde<br />
uitdaging als wij: hoe houden we de voeten<br />
droog? Het is dan ook goed dat we de tijdens<br />
dit project opgedane ervaringen en kennis met<br />
hen delen." Het startschot daarvoor klonk op<br />
24 september jongstleden. Toen organiseerde<br />
Mourik en de Gemeente Landgraaf in samenwerking<br />
met het in infiltratievoorzieningen gespecialiseerde<br />
Trewatin een speciale netwerkbijeenkomst<br />
voor geïnteresseerde gemeenten<br />
uit de regio. Klimaatadaptatie was daarbij nadrukkelijk<br />
het centrale thema. Peter blikt terug<br />
op de meeting: "Regenbuien worden steeds<br />
frequenter en heviger. Daarom gaan de gemeenten<br />
in de regio Parkstad samen de uitdaging<br />
aan om de toenemende wateroverlast<br />
aan te pakken. Het toepassen van IT-kelders is<br />
een mogelijke oplossing om de wateroverlast<br />
te verminderen. We hebben deze bijeenkomst<br />
met de nabijgelegen gemeenten in het kader<br />
van verbinding en kennisdeling georganiseerd<br />
met als ultiem doel het stimuleren en verstevigen<br />
van de regionale samenwerking." ●<br />
Scheiding fietspad en autoverkeer.<br />
Aansluiten trottoir op asfalt.<br />
Wethouder Freed Janssen (links) en projectleider Peter Suppers.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 123
WEGENBOUW<br />
Vinding past prima bij provinciale duurzaamheidsambities<br />
UNIEKE ELEKTRISCHE KETEL MAAKT<br />
AANBRENGEN WEGMARKERINGEN<br />
SCHONER ÉN STILLER<br />
Soms komen duurzaam getinte ambities en innovatiekracht op een mooie manier samen. Neem<br />
nu Provincie Utrecht, die vorig jaar aangaf om rondom wegwerkzaamheden in de provincie graag<br />
nieuwe stappen vooruit te zetten op het duurzaamheidsfront. Zeker als het gaat om de reductie van<br />
de CO 2<br />
-uitstoot. Het vanuit Leerdam opererende Track Line zag de kans om hieraan een steentje<br />
bij te dragen. Dat gebeurde door de wens van de provincie te vertalen naar de ontwikkeling<br />
van een wereldwijd unieke innovatie: een elektrische ketel waarmee het aanbrengen van de<br />
wegmarkeringen binnen de provinciegrenzen een stuk milieuvriendelijker verloopt. De vinding<br />
verdient het dan ook ten volle om op bredere schaal te worden ingezet. Nationaal en internationaal.<br />
Tekst Chris Elbers<br />
Beeld Track Line<br />
De door Track Line binnen de eigen bedrijfsmuren<br />
ontwikkelde elektrische ketel maakt alles<br />
anders. Schoner en stiller vooral. “Het materiaal<br />
dat voor wegmarkeringen wordt gebruikt,<br />
is meestal thermoplast”, vertelt Jan-Reint Vink,<br />
bedrijfsleider bij Track Line. "Dit dient voor gebruik<br />
tot ruim 180 graden Celsius verwarmd<br />
te worden. Voorheen gebeurde dat altijd met<br />
behulp van gas- of dieselgestookte branders."<br />
Vanaf oktober 2023 is dat allemaal geschiedenis.<br />
Voortaan maakt Track Line gebruik van een<br />
volledig elektrische ketel. En dat levert de nodige<br />
winstpunten op. Allereerst wordt uitstoot<br />
bespaard ten opzichte van een ketel die met<br />
fossiele brandstoffen wordt gestookt. Verder<br />
wordt de benodigde stroom deels opgewekt<br />
door zonnepanelen op het dak van de vrachtwagen.<br />
En wat ook mooi is: het aanbrengen van<br />
de markeringen verloopt een stuk geruislozer<br />
dan vroeger. "Op 17 oktober 2023 hadden we<br />
de primeur", blikt Jan-Reint met gepaste trots<br />
terug. "Toen is de ketel voor de eerste keer ingezet<br />
bij het aanbrengen van wegmarkeringen<br />
op de N238 in Huis ter Heide."<br />
EIGEN ONTWIKKELING<br />
Bij Track Line zijn ze altijd bezig met innovatie.<br />
Een antwoord op de plannen van de provincie<br />
om bij aanbestedingen in te zetten op meer<br />
duurzaamheid, liet dan ook niet lang op zich<br />
wachten. "Het duurzaamheidsprincipe van de<br />
provincie bracht ons op het idee om het materiaal<br />
dat we inzetten voor onze wegmarkeringen<br />
elektrisch te verwarmen", vervolgt Jan-<br />
Reint. "Daarmee stelden we onszelf echter wel<br />
voor een grote uitdaging. Want een dergelijke<br />
ketel aanschaffen, dat lukte niet. Simpelweg<br />
omdat die niet bestond. Er zijn weliswaar ketels<br />
die je voor een deel elektrisch kunt bijverwarmen,<br />
maar je blijft afhankelijk van gas of diesel<br />
als primaire brandstof. Vandaar dat we uiteindelijk<br />
hebben besloten om zélf een volledig<br />
elektrische ketel te gaan ontwikkelen."<br />
Het materiaal wordt in de groene e-ketel op een werktemperatuur van 180 graden Celsius gehouden.<br />
SAMENWERKING<br />
Het werd een intensief, spannend en complex<br />
proces. Want ze hebben bij Track Line dan<br />
wel verstand van wegmarkeringen, het kleine<br />
124 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
Vrachtwagen met conventionele uitstraling, maar met een bijzondere techniek.<br />
Zonnepanelen op het dak van de auto dragen tot 15% bij aan de stroom die<br />
onderweg benodigd is.<br />
ERVAREN MARKERINGSSPECIALIST<br />
Sinds 2001 is Track Line gespecialiseerd in het aanbrengen van markeringen en coatings<br />
met de meest uiteenlopende materialen. Aanvullend verricht het milieubewuste<br />
bedrijf zichtbaarheidsmetingen van wegmarkeringen en vervaardigt het mallen en<br />
sjabloonontwerpen. Met dat alles bedient Track Line gemeentes, sport- en spelverenigingen,<br />
vliegvelden, racecircuits, bedrijven en fabrieken op maat.<br />
mkb-bedrijf staat allerminst te boek als ketelbouwer.<br />
De aanwezigheid van monteurs die in<br />
dienst van Track Line het machinepark van het<br />
bedrijf onderhouden, bood uitkomst. "Zij waren<br />
volop bereid om mee te denken en mee<br />
te werken aan de ontwikkeling van de ketel.<br />
Er komt hen dan ook veel eer toe", aldus Jan-<br />
Reint. "Dat alles heeft ongeveer een half jaar<br />
in beslag genomen. Toen hadden we een werkend<br />
product. Maar daarmee waren we er nog<br />
niet. De ketel moest ook nog in onze vrachtauto<br />
ingepast worden. Daarnaast dienden er<br />
zonnepanelen op het dak te worden aangebracht<br />
en moest de wagen voorzien worden<br />
van zeer zware accu's voor de energieopslag.<br />
Daarbij zijn we perfect geholpen door de leverancier<br />
van de laadbak. Uiteindelijk hebben<br />
we samen de klus weten te klaren."<br />
VERVOLG<br />
Inmiddels zet Track Line de met e-ketel uitgeruste<br />
vrachtauto niet alleen in voor de provincie<br />
Utrecht, maar ook voor andere klanten. Door<br />
het gehele land. De ketel wordt 's nachts via<br />
het stroomnet voorverwarmd. Gaan de wegmarkeerders<br />
van Track Line de volgende dag op<br />
weg, dan wordt er overgeschakeld naar de batterij<br />
in de auto. Deze houdt de ketel gedurende<br />
de werkzaamheden op temperatuur, samen met<br />
een viertal zonnepanelen die op het dak zijn gemonteerd.<br />
"Deze leveren momenteel al zo'n 10<br />
tot 15 procent van de totaal benodigde energie",<br />
legt Jan-Reint uit. "In de toekomst wordt<br />
dat mogelijk méér. Daartoe onderzoeken we<br />
de mogelijkheid om het ontluchtingsluik te verplaatsen.<br />
Dat levert plek op voor nog eens twee<br />
zonnepanelen." Gevraagd naar de plannen<br />
voor een vervolg, heeft Jan-Reint tot slot goed<br />
nieuws. "Ook onze overige vrachtwagens zullen<br />
we stapsgewijs voorzien van een elektrisch verwarmde<br />
ketel. We blíjven inzetten op een zo milieuvriendelijk<br />
werkproces." ●<br />
Een blik op de batterijen en de elektronische regeleenheid.<br />
Elektrisch verwarmd thermoplast, aanbrengen op de juiste temperatuur.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 125
WEGENBOUW<br />
Prachtig Kokowall ® geluidsscherm als afscherming van de begraafplaats in Katwijk. (Beeld: Limes Landschapsadvies)<br />
SPECIALIST IN DUURZAME<br />
GELUIDSSCHERMEN LAAT<br />
VEELZIJDIGHEID ZIEN:<br />
van reconstructie en vervanging tot nieuwbouw<br />
Kokosystems, een betrouwbare speler in de GWW-sector, biedt duurzame geluidsschermen<br />
die een natuurlijke uitstraling combineren met effectieve geluidsreductie voor uiteenlopende<br />
projecten. Of het nu gaat om reconstructie, vervanging of nieuwbouw, dankzij het brede<br />
dienstenpakket biedt Kokosystems altijd een totaaloplossing.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld Kokosystems BV, Limes Landschapsadvies<br />
“Van advies tot engineering en van productie tot uitvoering, wij pakken<br />
het allemaal op”, zegt Arjan Kick van Kokosystems. Hij noemt drie<br />
projecten die een inkijkje geven in de veelzijdigheid van het bedrijf.<br />
RECONSTRUCTIE: GELUIDSSCHERM<br />
LANGS DE POSTWEG IN POORTVLIET<br />
Bij de reconstructie van de N286 werd Kokosystems door BAM ingeschakeld<br />
omdat de wegverlegging zorgt voor een toename van de verkeersintensiteit<br />
en daarmee de geluidsoverlast voor omwonenden. De<br />
oplossing? Een 168 meter lang Kokowall ® geluidsscherm van 3 meter<br />
hoog. “We hebben in de voorbereidende fase nauw samengewerkt<br />
met een ingenieursbureau om de juiste specificaties voor het scherm<br />
vast te stellen”, zegt Arjan. “Zij leverden de sonderingsgegevens aan,<br />
wij hebben het geluidsscherm geëngineerd, ontworpen, geproduceerd<br />
en geplaatst. Zo kunnen wij onze opdrachtgevers volledig ontzorgen.”<br />
VERVANGING: GELUIDSSCHERM<br />
LANGS DE N319 TE GROENLO<br />
In Groenlo verving Kokosystems in opdracht van gemeente Oost-Gelre,<br />
een verouderd houten geluidsscherm op een hogere grondwal langs de<br />
N319. Kokosystems trad in dit project op als aannemer en verzorgde het<br />
volledige traject. Het nieuwe scherm, een Kokowall ® van 1,8 meter hoog<br />
en 292 meter lang, is een voorbeeld van een milieuvriendelijke aanpak:<br />
voor 99% recyclebaar en voorzien van groenbegroeiing. “Dat maakt het<br />
niet alleen functioneel, maar ook esthetisch aantrekkelijk. Bovendien is<br />
het een duurzame oplossing”, zegt Arjan, “want een begroeid scherm<br />
heeft een levensduur van meer dan 50 jaar. Aanzienlijk langer dan houten<br />
geluidsschermen en daarmee een uitstekende vervanger.” Hij constateert<br />
dat steeds meer oude geluidsschermen aan het einde van hun<br />
levensduur zijn. "De vervanging van verouderde geluidsschermen biedt<br />
ons de kans om duurzame oplossingen in te zetten die lang meegaan."<br />
126 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
NIEUWBOUW: GELUIDSSCHERM VOOR<br />
NIEUWBOUWWIJK IN ROTTERDAM<br />
Bij de ontwikkeling van een nieuwbouwwijk in Rotterdam wordt een<br />
nieuwe weg aangelegd: de Verlengde Bosdreef. In opdracht van<br />
Boskalis plaatst Kokosystems hier een nieuw geluidsscherm. De schermen,<br />
variërend in hoogte tussen de 1 en 2 meter en met een totale<br />
lengte van 220 meter zijn noodzakelijk om de woningen te beschermen<br />
tegen geluidshinder van deze nieuwe weg. Arjan tot slot: "Onze<br />
Kokowall ® geluidsschermen bieden niet alleen een esthetisch fraaie<br />
oplossing die voldoet aan alle geluidsnormen, ze zijn ook duurzaam<br />
en circulair, met gunstige LCA- en MKI-scores, perfect voor uiteenlopende<br />
projecten." ●<br />
Kokowall ® geluidsschermen combineren natuurlijke schoonheid met<br />
effectieve geluidsreductie. (Beeld: Kokosystems BV)<br />
Kokowall ® geluidsschermen: ideaal bij reconstructie, nieuwbouw of ter<br />
vervanging van verouderde houten geluidsschermen. (Beeld: Kokosystems BV)<br />
BEKIJK<br />
onze corporate video op kokosystems.nl<br />
Producent van natuurlijke geluidsschermen<br />
Kokosystems B.V. biedt u Turn-Key geluidsscherm projecten voor diverse toepassingen in de buitenruimte.<br />
Wij realiseren al bijna 20 jaar projecten voor overheden en diverse opdrachtgevers uit de GWW. Wij<br />
begeleiden projecten van A tot Z; van ontwerp & engineering tot installatie en beplanting.<br />
| KOKOSYSTEMS B.V. | 0174-244838 | INFO@KOKOSYSTEMS.NL | WWW.KOKOSYSTEMS.NL |<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 127
WEGENBOUW<br />
Economisch belang niet meer leidend<br />
VEILIGHEIDSBESEF BIJ<br />
WEGWERKZAAMHEDEN GROEIT<br />
Werken aan de weg werd in Nederland vanuit het verleden altijd ingestoken vanuit<br />
economisch belang met een maximale continuïteit voor het verkeer. De laatste jaren is er<br />
gelukkig een kentering zichtbaar en is er meer en meer aandacht voor de veiligheid van de<br />
wegwerker, maar ook voor de veiligheidscultuur en het veiligheidsgedrag op de bouwplaats.<br />
Aan het woord is Jeroen Lammertse, algemeen directeur van Aboma, die zich inzet voor een<br />
veilige werkvloer, op alle fronten.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Aboma<br />
Infra-aannemers roeren zich nadrukkelijk als het gaat om veilig werken<br />
langs de weg, merkt Jeroen op. “En logisch ook. Als je alleen al ziet<br />
hoeveel pijlwagens er omver worden gereden, dat is gewoon absurd.<br />
Werkzaamheden aan de weg worden vooral ’s nachts uitgevoerd om<br />
het verkeer maar zo min mogelijk te hinderen, maar ’s nachts werken<br />
is niet de meest veilige situatie. De roep bij Nederlandse infra-aannemers<br />
om een weg compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden,<br />
klinkt dan ook steeds luider.”<br />
De roep bij Nederlandse infra-aannemers om een weg compleet af te sluiten bij wegwerkzaamheden, klinkt steeds luider.<br />
128 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
VERGEWISPLICHT<br />
Ook bij opdrachtgevers staat veiligheid voortaan hoog op de agenda, in<br />
plaats van louter het economisch belang. “Niet in de laatste plaats vanwege<br />
de wettelijke vergewisplicht”, zegt Jeroen. “De opdrachtgever dient<br />
zich ervan te vergewissen dat er veilig gewerkt kan worden en dat er ook<br />
veilig gewerkt wordt. Daar moet in de ontwerpfase al aandacht voor zijn.”<br />
Die toenemende aandacht voor veilig werken merkt Jeroen onder meer<br />
aan de stijgende vraag naar trainingen die Aboma verzorgt om onder<br />
meer invulling te geven aan de vergewisplicht. “Het zorgt voor een betere<br />
communicatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer, in dit geval<br />
de infra-aannemer, van wat er vanuit veiligheidsoptiek wel of niet nodig is.<br />
Het feit dat hier nu veel meer aandacht voor is, en dat we het in Nederland<br />
aan het optuigen zijn, gaat ons echt een stap verder brengen in het creëren<br />
van een gezonde en veilige werkomgeving bij wegwerkzaamheden.”<br />
waarbij cursisten het normaal gaan vinden dat ze hulp geven, krijgen en accepteren.<br />
Door de trainingen vooral praktisch te houden met herkenbare<br />
situaties uit de praktijk werken we langzaam aan een cultuur- en gedragsverandering<br />
waarin veiligheid topprioriteit heeft.” ●<br />
VERTALING NAAR DE BOUWPLAATS<br />
Ook infra-aannemers zelf werken aan het vergroten van het veiligheidsbesef<br />
van medewerkers, volgens Jeroen. “Ons programma Zien-Handelen-<br />
Leren biedt daar goede handvatten voor, en is bedoeld om het gedrag wat<br />
leidt tot veilig werken te bevorderen. Het zorgt ervoor dat veilig werken de<br />
standaard wordt en dat collega’s met elkaar het gesprek durven aangaan<br />
over onveilige situaties en handelingen. Dat laatste is vaak het moeilijkste,<br />
zeker om de vertaling te maken naar de bouwplaats waar je vaak te maken<br />
hebt met een groot aantal verschillende (onder)aannemers en nationaliteiten.<br />
Maar ook dat is onderdeel van ons programma Zien-Handelen-Leren,<br />
Jeroen Lammertse, algemeen directeur van Aboma.<br />
Maxwellstraat 49 a<br />
6716 BX Ede<br />
Postbus 141<br />
6710 BC Ede<br />
T 0318 691920<br />
info@aboma.nl<br />
www.aboma.nl<br />
Samen streven naar een 100% gezonde<br />
en veilige werkomgeving<br />
DUURZAAM BOUWEN<br />
AAN VEILIGHEID EN KWALITEIT.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 129
WEGENBOUW<br />
Het Roof2Road asfaltmengsel is toegepast over een lengte van 20 kilometer.<br />
Gecertificeerd volgens het CROW Asfaltkwaliteitsloket<br />
20 KILOMETER CIRCULAIR<br />
ASFALT OP DIJK TUSSEN<br />
TIEL EN WAARDENBURG<br />
De dijk tussen Tiel en Waardenburg voldoet niet meer aan de huidige veiligheidseisen en moet<br />
worden versterkt. Bouwcombinatie Mekante Diek (Ploegam, Dura Vermeer, Van Oord) voert in<br />
opdracht van Waterschap Rivierenland het project uit. Het streven is zoveel mogelijk materialen<br />
te herbruiken. Daarom is onder meer gekozen voor een circulair asfalt mengsel van Roof2Road.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld Paul Poels<br />
Opdrachtgever Waterschap Rivierenland<br />
hanteert specifieke duurzaamheidsdoelstellingen.<br />
Zo wordt er bij dit project sinds 2023<br />
volop gewerkt met voornamelijk elektrisch<br />
materieel. Ook wordt zoveel mogelijk materieel<br />
over water aangevoerd, want dit scheelt<br />
transport over de weg. Daarnaast willen<br />
Waterschap Rivierenland en bouwcombinatie<br />
Mekante Diek zoveel mogelijk materialen<br />
hergebruiken. Het toepassen van een circulair<br />
asfaltmengsel is hier een belangrijk onderdeel<br />
van, waaronder asfalt met Roof2Road.<br />
Gerben Bijker, directeur Roof2Road: “De<br />
naam verklapt het al een beetje, Roof2Road<br />
is bitumineuze dakbedekking dat wordt gerecycled<br />
en toegepast in het asfalt. Moderne<br />
dakbedekking is zeer rijk aan bitumen en<br />
dus hartstikke waardevol om her te gebruiken.<br />
Wij hebben bovendien de regie over<br />
het totale recyclingproces in eigen handen.<br />
Hierdoor blijft de kwaliteit gewaarborgd van<br />
dakinspectie tot en met gereed product.”<br />
HELE DIJK VAN<br />
CIRCULAIR ASFALT<br />
Tijdens de aanloop naar het project en de<br />
uitvoering ervan, heeft Mekante Diek ver-<br />
130 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
schillende gesprekken gevoerd voor de toepassing<br />
van het circulaire asfalt van Dura<br />
Vermeer. Bij de aanleg van het elektrisch<br />
laadplein (Watthub) voor zwaar materieel, is<br />
asfalt met Roof2Road gebruikt. Voor het laadplein<br />
zelf is Circular Pave van Dura Vermeer<br />
gebruikt dat zelfs 100% circulair is, daar worden<br />
dus geen nieuwe materialen aan toegevoegd.<br />
Dankzij de goede ervaringen op het<br />
laadplein maar ook op tal van andere projecten<br />
in Nederland, is ervoor gekozen om ook<br />
asfalt met Roof2Road toe te passen op de<br />
gehele dijk. Een lengte van zo’n 20 kilometer<br />
in totaal.<br />
Op de dijk tussen Tiel en Waardenburg is een circulair asfaltmengsel toegepast, waaronder asfalt met Roof2Road.<br />
GECERTIFICEERD<br />
Duurzaam asfalt dat met bitumen van<br />
Roof2Road tot stand komt, is gecertificeerd<br />
volgens het CROW Asfaltkwaliteitsloket.<br />
Dankzij deze certificering kan elke gebruiker<br />
op een onderbouwde manier kiezen<br />
voor duurzaam asfalt met circulaire bitumen.<br />
Gerben: “Er kan gekozen worden voor bitumen<br />
die 50% circulair zijn of om zelfs alle<br />
toe te voegen bitumen duurzaam te vervangen.<br />
Dit mét behoud van dezelfde kwaliteiten.<br />
Grondstoffen zoals olie en energie zijn<br />
belangrijker dan ooit als strategische assets.<br />
Zeker omdat we zien dat deze steeds schaarser<br />
worden. Een extra reden om deze sleutelcomponenten<br />
circulair in te zetten.” ●<br />
Duurzaam asfalt & MKI verlaging<br />
Onderlagen - tussenlagen - SMA<br />
Circular Pave<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 131
IK WIL WERKEN<br />
BIJ EEN BEDRIJF<br />
MET OOG VOOR<br />
VEILIGHEID<br />
GEEF JE CARRIÈRE BETEKENIS<br />
Bij Mourik geloven we dat verkeersveiligheid de basis vormt voor een duurzame toekomst. We werken op<br />
verschillende gebieden aan het veiliger maken van onze infrastructuur, met de kennis van vandaag en de<br />
maatregelen van morgen. Veiligheid staat altijd voorop, zowel voor weggebruikers als voor onze eigen medewerkers,<br />
en we zetten ons in om continue verbetering en preventie centraal te stellen in alles wat we doen. Geef je carrière<br />
ook betekenis en kom werken bij Mourik. Hierbij horen natuurlijk uitstekende arbeidsvoorwaarden en werkzekerheid<br />
voor vele jaren. Mensen maken Mourik en Mourik maakt morgen.<br />
Heb je ambitie? Bekijk onze vacatures.<br />
Welkom bij Mourik!<br />
www.mourik.nl
WEGENBOUW<br />
Het bedrijfsterrein van Latexfalt in Koudekerk aan den Rijn.<br />
Het bedrijf beschikt over een eigen R&D-afdeling.<br />
VAN FOSSIELE GRONDSTOFFEN NAAR<br />
MILIEUVRIENDELIJKE MATERIALEN<br />
De eisen rondom milieubescherming worden steeds strenger, en regels over CO 2<br />
-uitstoot en<br />
hergebruik van grondstoffen nemen toe. Dit vraagt om een actieve en vooruitziende aanpak.<br />
Bij Latexfalt, een belangrijke speler in de Nederlandse wegenbouw, begrijpen ze dit goed.<br />
"De uitdagingen waar we voor staan, vereisen een verandering in onze manier van werken",<br />
zegt Anthon Tolboom, algemeen directeur van Latexfalt. "We moeten duurzaamheid niet alleen<br />
zien als een verplichting, maar ook als een kans voor innovatie en concurrentievoordeel."<br />
Tekst Chris Elbers/Latexfalt Beeld Latexfalt<br />
Hoewel Latexfalt nog steeds werkt met fossiele bitumen, is er een groeiende<br />
focus op duurzaamheid. De overgang naar milieuvriendelijkere materialen<br />
is een langdurig proces dat een volledige aanpassing van de bedrijfsvoering<br />
en productiemethoden vereist. "De eerste stap is overstappen<br />
naar milieuvriendelijkere grondstoffen en zoveel mogelijk hergebruik van<br />
oud asfalt”, aldus Anthon. "Het blijven gebruiken van grote hoeveelheden<br />
aardolie voor nieuw asfalt is geen duurzame oplossing. We moeten juist<br />
investeren in onderzoek naar alternatieve, hernieuwbare materialen zoals<br />
bio-based bindmiddelen en gerecyclede stoffen. Deze innovaties vragen<br />
echter veel tijd en investeringen in onderzoek en ontwikkeling."<br />
SAMENWERKINGEN<br />
Latexfalt beschikt al over een eigen afdeling voor onderzoek en ontwikkeling,<br />
wat cruciaal is voor de ontwikkeling van duurzame materialen en technieken.<br />
"Door samen te werken met universiteiten, onderzoeksinstituten en<br />
andere partners in de sector, zoeken we actief naar oplossingen die de milieu-impact<br />
van wegenbouw verminderen", legt Anthon uit. "Denk hierbij aan<br />
nieuwe bindmiddelen met een lagere CO 2<br />
-voetafdruk of beter hergebruik<br />
van gerecycled asfalt. Daarnaast is het verlengen van de levensduur van wegen<br />
een belangrijke maatregel om de milieubelasting te verminderen."<br />
ENERGIEVERBRUIK<br />
Een andere uitdaging is het energieverbruik in het productieproces. "We<br />
moeten ons richten op het verminderen van energieverbruik en de overstap<br />
naar hernieuwbare energiebronnen", zegt Anthon. "Dit kan onder andere<br />
door processen efficiënter te maken of installaties te verbeteren met energiezuinige<br />
technologieën. Tegelijkertijd vraagt de energietransitie om samenwerking<br />
met de overheid en energieleveranciers om toegang te krijgen tot voldoende<br />
schone energie. Ook op dit vlak nemen we graag het voortouw." ●<br />
Modimuls ZR – multifunctionele kleef<br />
Modimuls ZR is een opslagstabiele en snelbrekende<br />
bitumenemulsie en is voorzien van een verjongingscomponent.<br />
Met 1 product het asfalt voor- en na een freesvak sealen en<br />
verjongen, het freesvak zelf kleven en de gestraalde markering<br />
behandelen.<br />
TOEPASSINGEN:<br />
Modimuls ZR vervult de functie van kleeflaag<br />
tussen asfaltlagen.<br />
Modimuls ZR is door Rijkswaterstaat erkend<br />
om te worden toegepast om voor- en na<br />
freesvakken te sealen.<br />
Modimuls ZR bevat een verjongingscomponent<br />
waardoor de levensduur van het behandelde<br />
oppervlak direct verbetert.<br />
Modimuls ZR fixeert het wegoppervlak dat is<br />
beschadigd door frezen of stralen.<br />
Leverbaar in verpakking van 25kg, 200 kg,<br />
1000 kg of in bulk<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 133<br />
00038748010 - LATEXFALT.indd 1 18-10-<strong>2024</strong> 10:03
WEGENBOUW<br />
Verzekeringskwesties voorkomen?<br />
LAAT VERKEERSMAATREGELEN<br />
OVER AAN PROFESSIONALS<br />
Verkeersplannen, verkeersregelaars, wegafzettingen, daar moet je goed over nadenken. Een veilige<br />
situatie voor zowel medewerkers als verkeersdeelnemers is essentieel. Ruud Jong, directeur van<br />
Verkeer Centrale Nederland ziet dat hier nog wel eens wat nonchalant mee omgegaan wordt.<br />
“Zorg ervoor dat je bij een calamiteit kunt aantonen dat je de regels hebt nageleefd.”<br />
Tekst Heidi Peters<br />
Beeld Verkeer Centrale Nederland<br />
Als projectleider of uitvoerder krijg je te maken<br />
met wegafzettingen. In sommige gevallen zijn<br />
er ook gecertificeerde verkeersregelaars nodig.<br />
Hoeveel en welke bebordingen en afzettingen je<br />
nodig hebt, leggen professionele bedrijven zoals<br />
Verkeer Centrale Nederland vast in een verkeersplan.<br />
Hiervoor heeft het bedrijf verkeersspecia-<br />
listen en een tekenaar verkeersplannen in huis.<br />
Want het verkeer in goede en veilige banen leiden<br />
gedurende werkzaamheden, is een vak.<br />
HANDBOEK 96A EN 96B<br />
“Wij bieden advies, verkeersplannen en leveren<br />
ook materialen in de vorm van bebording<br />
en wegafzetting”, zegt Ruud. “Onze opdrachtgevers<br />
moeten bij wegwerkzaamheden<br />
voldoen aan de eisen en voorwaarden van de<br />
wegbeheerder. In ons werk hanteren wij de<br />
standaarden en richtlijnen van het CROW als<br />
uitgangspunt. Dit doen overheden en wegbeheerders<br />
doorgaans ook. Onze verkeers-<br />
Het verkeer wordt in goede banen geleid.<br />
134 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
WEGENBOUW<br />
plannen, tekeningen en adviezen worden getoetst<br />
aan de richtlijnen van het CROW.”<br />
Kennisplatform CROW heeft voor allerlei<br />
deelgebieden kennisnetwerken, cursussen en<br />
kennisproducten. Specifiek voor maatregelen<br />
op autosnelwegen ontwikkelde het CROW<br />
Handboek 96A en voor het werken op nietautosnelwegen<br />
is er Handboek 96B. In de<br />
handboeken vindt de gebruiker keuzebomen<br />
die leiden naar figuren voor standaardmaatregelen.<br />
“Daar kun je maar beter gebruik van<br />
maken”, waarschuwt Ruud.<br />
VOORKOMEN IS BETER…<br />
Want zijn ervaring is dat de volgende situatie<br />
geen uitzondering is; de begroting is<br />
afgerond, aanvullend zijn er nog verkeersmaatregelen<br />
nodig. Maar het is mogelijk om<br />
wat kosten te besparen op het project. Dus<br />
wordt slechts het verkeersplan uitbesteed en<br />
plaatsing van de bebording zelf uitgevoerd.<br />
“De gevolgen van deze aanpak zijn groot, als<br />
het fout gaat”, weet Ruud. “Wanneer er een<br />
ongeval plaatsvindt, waarbij je moet hopen<br />
dat er alleen materiële schade is, controleert<br />
de verzekering of de verkeersmaatregelen<br />
zijn geplaatst volgens de richtlijnen van het<br />
CROW. Als wordt geconstateerd dat er geen<br />
maatregelen zijn getroffen of de maatregelen<br />
voldoen niet aan de richtlijnen, dan ontstaat<br />
er een verzekeringskwestie. Met mogelijk<br />
het gevolg dat de verzekering niet of<br />
beperkt uitkeert.”<br />
Men denkt dat het risico minimaal is, maar<br />
er zijn talloze voorbeelden die het tegendeel<br />
bewijzen, waarschuwt Ruud. “Naast de<br />
verzekeringskwestie gaat het natuurlijk ook<br />
om de veiligheid van zowel de wegwerkers<br />
als de verkeersdeelnemers. Het komt regelmatig<br />
voor dat een voertuig per ongeluk een<br />
werkvak inrijdt. Daarom benadrukken wij het<br />
belang van een goede voorbereiding: zorg<br />
dat alles aan de voorkant goed geregeld is.<br />
Laat je ontzorgen en probeer dit niet zelf op<br />
te lossen.”<br />
Verkeer Centrale Nederland is ISO9001,<br />
BRL9101 en VCA* gecertificeerd. ●<br />
Verkeer Centrale Nederland levert ook de materialen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 135<br />
Naamloos-4 1 30-10-<strong>2024</strong> 14:23
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Samen leren, samen innoveren<br />
Handen inéén voor<br />
duurzame wegverharding<br />
op de A10<br />
Afgelopen zomer heeft bouwbedrijf BAM Infra Nederland,<br />
in opdracht van Rijkswaterstaat, groot onderhoud gepleegd<br />
aan de Zeeburgerbruggen in de A10. Bijzonder aan dit<br />
project is dat het deel uitmaakt van de Koploperaanpak<br />
Duurzame Wegverharding. Wat dit precies in de praktijk<br />
betekent, vertellen Tom van Beekum en Rémy van den<br />
Beemt, beiden werkzaam bij BAM.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld BAM/Rijkswaterstaat<br />
In een kort tijdsbestek is er met veel man gewerkt aan het onderhoud.<br />
136 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Overzicht van het onderhoud aan de Zeeburgerbruggen op de A10.<br />
Rijkswaterstaat legt de lat hoog als het gaat om<br />
duurzaamheid, zeker voor de vernieuwing van<br />
het wegennet in Nederland. Om haar duurzame<br />
ambities waar te maken, heeft Rijkswaterstaat<br />
de Koploperaanpak Duurzame Wegverharding<br />
geïntroduceerd. Het groot onderhoud aan de<br />
Zeeburgerbruggen is één van de geselecteerde<br />
projecten om de gewenste verduurzaming in<br />
praktijk te brengen. BAM kwam op dit terrein als<br />
beste aanbieder naar voren. “Dit project is een<br />
mooi voorbeeld van hoe we in de keten samenwerken<br />
en innovaties kunnen toepassen”, vertelt<br />
Rémy van den Beemt, Hoofd Technologie bij<br />
BAM Infra Nederland. “Asfalt leent zich uitstekend<br />
voor verduurzaming. Sterker nog, bij BAM<br />
zijn we 25 jaar geleden al gaan experimenteren<br />
om asfalt op een lagere temperatuur te produceren<br />
met als resultaat LEAB-asfalt (laag energie<br />
asfaltbeton). De productie van LEAB kost minder<br />
energie dan die van traditioneel asfalt, omdat het<br />
geproduceerd wordt bij een temperatuur van 130<br />
in plaats van 165 graden Celsius. Hiermee verlagen<br />
we de CO 2<br />
-uitstoot met 30%.”<br />
VEZELS IN PLAATS<br />
VAN POLYMEREN<br />
Alle asfaltinnovaties bij BAM staan in het teken<br />
van temperatuurverlaging. Naast het LEABasfalt,<br />
wordt gewerkt aan het vervangen van polymeren<br />
door vezels waar mogelijk. “Wat je nu<br />
aanbrengt, moet over vijftien jaar hergebruikt<br />
kunnen worden. Pas je nu asfalt met polymeren<br />
toe, geproduceerd op een hoge temperatuur,<br />
dan is dat over tien tot vijftien jaar nog stugger<br />
en dus veel minder geschikt voor hergebruik.<br />
Daarom zijn we nu al bezig om, waar mogelijk,<br />
polymeren te vervangen door vezels. Deze<br />
kunnen namelijk op een lagere temperatuur<br />
geproduceerd en straks ook weer hergebruikt<br />
worden. Want over tien tot vijftien jaar produceren<br />
we asfalt ongetwijfeld nog maar op 80-90<br />
graden Celsius. Zo kan ook het hergebruik van<br />
asfalt omhoog. Dit sluit goed aan bij onze focus<br />
op temperatuurverlaging. Al met al is het zeker<br />
een uitdaging en een interessante puzzel.”<br />
NOG GROENER<br />
De verduurzaming bij het groot onderhoud<br />
aan de Zeeburgerbruggen gaat echter verder.<br />
“Al het asfalttransport is op HVO100”, vertelt<br />
Tom van Beekum, projectleider bij BAM Infra<br />
Nederland. “Het asfalt zelf is geproduceerd<br />
op groen gas.”<br />
LEERPUNTEN EN KANSEN<br />
Hoeveel duurzame maatregelen er op de markt<br />
ook zijn, het toepassen en gevalideerd krijgen,<br />
vraagt tijd. Tom: “Een goed voorbeeld daarvan<br />
is de diversiteit aan asfaltmengsels. Er zijn veel<br />
mengsels, maar dat wil niet zeggen dat de toepassing<br />
ervan vanzelfsprekend is. Tegelijkertijd<br />
zien we hier ook weer kansen in. Als we op grotere<br />
schaal freesmateriaal kunnen inwinnen en<br />
scheiden, biedt dit weer mogelijkheden om<br />
het aandeel herbruikbaar asfalt te verhogen.<br />
Datzelfde geldt voor elektrisch materieel. Wij als<br />
BAM investeren veel in elektrificatie, zoals bijvoorbeeld<br />
in ons asfaltmaterieel. Onze onderaannemers<br />
en partners zijn hier ook mee bezig,<br />
al dan niet op kleinere schaal. Daarnaast kunnen<br />
de meeste materieelstukken van onze onderaannemers<br />
en partners ook op HVO100 rijden.”<br />
VUURDOOP VOOR<br />
VINGERVOEGOVERGANGEN<br />
Naast nieuw asfalt hebben de Zeeburgerbruggen<br />
nieuwe voegovergangen gekregen, zogenaamde<br />
vingervoegen van 20 meter lang en 18 ton in<br />
gewicht per stuk. Dit zijn in Nederland de grootst<br />
gerealiseerde vingervoegen. Ze zijn nog niet eerder<br />
in Nederland bij zo’n grote overspanning tussen<br />
brugdek en landhoofd toegepast: ze overbruggen<br />
namelijk ongeveer een halve meter.<br />
Ruimte voor meer duurzame innovaties<br />
Onderdeel van de Koploperaanpak is dat dit<br />
kansen biedt voor bewezen innovaties, en de<br />
mogelijkheid om nieuwe duurzame maatregelen<br />
toe te passen. “Gedurende het traject biedt<br />
Rijkswaterstaat ruimte voor aanvullende duurzame<br />
maatregelen die nog in ontwikkeling zijn”,<br />
legt Tom uit. “Denk aan mogelijke proefvlakken<br />
van innovatieve asfaltmengsels die nog niet gevalideerd<br />
zijn en CO 2<br />
-arme elementenverharding<br />
op de verzorgingsplaatsen die we later in<br />
het traject gaan reconstrueren. Wat we uiteindelijk<br />
gaan toepassen moet nog bepaald worden.<br />
Dat is het spanningsveld tussen de duurzame<br />
wensen en de technische mogelijkheden.” ●<br />
BAM heeft haar LEAB-asfalt aangelegd op de Zeeburgerbruggen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />
137
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Innovatie in eigen huis<br />
PANORAMACAMERA VOOR<br />
CONTROLE EN INSPECTIE<br />
AFWATERINGSSYSTEEM A10<br />
Vandervalk+degroot is één van de weinige bedrijven in Nederland die de hele keten van natte<br />
ondergrondse infrastructuur beheert. Van gootsteenputje tot waterzuivering en van ontwerp tot<br />
beheer. In opdracht van bouwbedrijf BAM Infra Nederland hebben ze afgelopen zomer de controle<br />
en inspectie van het afwateringssysteem uitgevoerd op het traject A10 Zeeburgerbruggen.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld Vandervalk+degroot<br />
“Onze rioolinspectiecamera ziet tot in detail<br />
of er schade aan een leiding is”, legt John<br />
Witkamp, CEO van Vandervalk+degroot, uit.<br />
“Onze moderne software zorgt ervoor dat de<br />
beelden worden verwerkt tot een 3D-video<br />
wat ons een goed overzicht geeft van de leiding,<br />
geen plek wordt overslagen. Op basis<br />
van de 3D-beelden maken wij een rapportage<br />
op en geven advies voor eventueel herstel of<br />
vervanging.” De camera is ook ingezet bij de<br />
inspectie van het nieuwe afwateringssysteem<br />
op het traject van de Zeeburgerbruggen. “Bij<br />
renovatie van wegen is het belangrijk dat de<br />
afvoer van het regenwater goed geregeld is<br />
om zo te voorkomen dat het water op de weg<br />
blijft staan. Tijdens de inspectie troffen we<br />
geen bijzonderheden aan. Dit betekent dat<br />
BAM het werk netjes heeft uitgevoerd. Zien<br />
we bij een inspectie wel schade, dan geven<br />
wij deze specifieke codes mee ofwel ingrijpof<br />
waarschuwingsmaatstaven conform de<br />
Europese norm EN13508-2. Dit zijn universele<br />
codes zodat iedere aannemer precies<br />
weet wat het inhoudt en welke maatregelen<br />
gewenst zijn.”<br />
dingen. We hebben binnen Ciboor vof een samenwerkingsverband<br />
waarbij we samen met<br />
BAM als partner verantwoordelijk zijn voor het<br />
totale beheer en onderhoud van de openbare<br />
ruimte waarbij wij het domein riolering en hemelwater<br />
voor onze rekening nemen.”<br />
INNOVATIE IN EIGEN HUIS<br />
Met twaalf vestigingen is Vandervalk+degroot<br />
niet alleen de grootste rioolreiniger in<br />
Nederland, zij zijn ook het enige bedrijf in<br />
Europa dat haar eigen materieel bouwt én<br />
onderhoudt. “Wij laten ons niet remmen<br />
door ontwikkelingen, wij ontwikkelen zelf. Zo<br />
hebben we inmiddels ook enkele volledige<br />
elektrische inspectievoertuigen in onze vloot<br />
geschikt voor binnensteden en woonwijken<br />
waar milieuzones van kracht zijn. Het verduur-<br />
SAMENWERKINGSVERBAND<br />
MET BAM<br />
De relatie met BAM en Vandervalk+degroot<br />
gaat zo’n veertig jaar terug. “Vroeger ging<br />
het vooral om het reinigen en inspecteren van<br />
rioleringswerk, tegenwoordig doen we ook<br />
specifieke zaken als afvoer- en afwateringslei-<br />
De rioolinspectiecamera ziet tot in detail of er schade aan een leiding is.<br />
138 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Door heel Nederland voert Vandervalk+degroot inspectie en onderhoud uit aan leidingen en rioleringen.<br />
zamen van de grote voertuigen is bij ons nog<br />
in ontwikkeling omdat je hier te maken hebt<br />
met een te hoge piekvraag in vermogen.<br />
Omdat ook BAM voorloper is op het gebied<br />
van duurzaamheid, werken we nauw samen<br />
en kijken we welke ontwikkelingen en innovaties<br />
interessant en haalbaar zijn.” Een recente<br />
innovatie uit eigen koker is bijvoorbeeld<br />
de spuitkopcamera, een spuitkop en High<br />
Defi nition camera ineen. Deze wordt ingezet<br />
bij steekproefcontrole bij reinigingsprojecten<br />
en maakt de toestand van het riool na reiniging<br />
eenvoudig inzichtelijk. De spuitkop is<br />
middels WiFi verbonden met een afstandsbediening<br />
met GPS die signalen doorstuurt<br />
naar de tablet. “Wij maken hierbij gebruik<br />
van AI. Die zet beelden met afwijkingen razendsnel<br />
om in data. Er is nog altijd een menselijk<br />
oog nodig om de laatste details van de<br />
beelden te beoordelen, maar deze techniek<br />
helpt ons vooral om snel een beeld te krijgen.<br />
Beeldmateriaal van een riool is namelijk<br />
binnen vijf minuten online beschikbaar. Het<br />
is een win-winsituatie: de opdrachtgever bespaart<br />
kosten, wij besparen tijd en inzet van<br />
duur materieel.” ●<br />
“Op basis van de 3D-beelden maken wij<br />
een rapportage op en geven advies voor<br />
eventueel herstel of vervanging”<br />
Met twaalf vestigingen is Vandervalk+degroot de grootste rioolreiniger in Nederland.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 139
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Uitzetten van wegmarkering voor asfaltspreidmachine<br />
80 KILOMETER AAN<br />
NAUWKEURIGE MAATVOERING<br />
Afgelopen zomer voerde Rijkswaterstaat groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen in<br />
de A10. Een groot werk dat in een kort tijdsbestek uitgevoerd moest worden en waarbij veel<br />
mensen betrokken waren. Precies het werk waar Johan de Bruin zich in thuis voelt. In opdracht<br />
van hoofdaannemer bouwbedrijf BAM Infra Nederland was hij mede verantwoordelijk voor de<br />
maatvoering, transportbegeleiding en bewaken van de planning. Daarnaast is hij met zijn bedrijf<br />
volop bezig met de ontwikkeling van een duurzame freeswijze van wegmarkeringen.<br />
Een nichemarkt waar volgens Johan veel potentie in zit.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld De Bruin Ermelo<br />
Johan zit al heel wat jaren in het vak. Zijn kennis en ervaring zet hij,<br />
onder de naam De Bruin Ermelo, in als zelfstandig uitvoerder en werkvoorbereider<br />
voor onder meer BAM en andere aannemers in de grond-,<br />
weg- en waterbouw. Het werk dat hij heeft uitgevoerd voor het groot<br />
onderhoud van de Zeeburgerbruggen is divers, van maatvoering tot<br />
begeleiding van de dagelijkse gang van zaken en het bewaken van de<br />
planning. “In dit geval lag er al een compleet draaiboek”, vertelt Johan,<br />
“aan mij om ervoor te zorgen dat iedere onderaannemer ook op het<br />
juiste moment op de juiste plek zijn werk kon uitvoeren, denk hierbij<br />
onder meer aan transportbegeleiding en het afstemmen van de planning<br />
met de diverse onderaannemers. Dit werk is niet voor iedereen<br />
weggelegd, je moet wel een zekere stressbestendigheid in je hebben,<br />
want het is topsport als je bedenkt dat je continu in de weer bent om<br />
alles goed te regelen.”<br />
voor het plaatsen van de nieuwe vingervoegen. “Alles waar hoogte,<br />
breedte en lengte een rol speelt, meten wij op. Wij brengen de stuurlijnen<br />
aan op het asfalt, zodat de frezers en asfaltwagens precies weten<br />
WEGMARKERINGEN EN STUURLIJNEN<br />
Naast het werk als uitvoerder heeft Johan ook de maatvoering verzorgd.<br />
Hiervoor beschikt hij over een vaste poule van mensen waarmee<br />
hij samenwerkt. Onder maatvoering vallen onder meer het opstellen<br />
van hoogteplannen voor de diverse kunstwerken en de maatvoering<br />
“De wegmarkering en stuurlijnen<br />
worden uitgezet met zelf<br />
opgebouwde auto’s die met een<br />
snelheid van 5 à 6 kilometer per<br />
uur de stuurlijnen uitzetten”<br />
Het frezen van het asfalt vraagt precisie.<br />
142 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Met een speciaal ontwikkelde freesmachine met diamantslijper kan heel nauwkeurig gefreesd worden in asfalt zonder het bestaande asfalt te beschadigen.<br />
waar ze moeten rijden.” De wegmarkering en stuurlijnen worden uitgezet<br />
met zelf opgebouwde auto’s die met een snelheid van 5 à 6 kilometer<br />
per uur de stuurlijnen uitzetten. “In totaal beschikken wij over drie<br />
van dit type auto’s, waaronder binnenkort ook één elektrische. Met de<br />
auto zijn we goed zichtbaar en werken we veilig aangezien we veelal ’s<br />
nachts werken. Het werkvak op de A10 waar wij de maatvoering hebben<br />
uitgevoerd, was ruim 2 kilometer. Hier hebben we in totaal 80 kilometer<br />
aan lijnen uitgezet.”<br />
De wegmarkering en stuurlijnen worden uitgezet met zelf opgebouwde auto’s.<br />
DUURZAAM VERWIJDEREN EN<br />
HERGEBRUIK VAN WEGMARKERING<br />
Naast zijn werk als uitvoerder en maatvoering, spitst Johan zich toe<br />
op het verwijderen van wegmarkeringen op een duurzame en verantwoorde<br />
manier. “Duurzaamheid speelt een steeds grotere rol binnen<br />
de sector. Als je bedenkt dat er gemiddeld zo’n honderden ton aan<br />
wegmarkering op de weg worden aangebracht, begrijp je ook dat die<br />
er ook weer af moeten. Het is dus een markt met veel potentie waar<br />
we verduurzaming in willen doorvoeren. Het wordt meer en meer een<br />
specialisme. Dit betreft zowel het hergebruik van het materiaal als de<br />
manier waarop je het verwijdert.” Johan heeft voor het verwijderen een<br />
speciale machine laten ontwikkelen in de Verenigde Staten. Met deze<br />
machine kan hij middels een diamantslijper met een nauwkeurigheid<br />
van 0,2 millimeter frezen in asfalt zonder het bestaande asfalt te beschadigen.<br />
Dit bespaart veel onnodig asfaltpuin en dus ook transportbewegingen.<br />
Dezelfde machine kan ook ingezet worden om door asfalt<br />
en betonconstructies te frezen om zo ruimte te maken voor kabels, leidingen<br />
en glasvezel. “De techniek is nog in ontwikkeling en de eerste<br />
testen voor hergebruik zijn in gang gezet.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 143
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Duurzame informatieborden op A10<br />
STORMPROOF, SNEL EN<br />
VEILIG TE PLAATSEN<br />
Afgelopen zomer voerde Rijkswaterstaat groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen (A10).<br />
Voor de aankondiging van deze wegwerkzaamheden zijn langs het traject Bordbusters ingezet,<br />
duurzame en innovatieve projectborden. Eric Heijting is de drijvende kracht achter Bordbusters:<br />
“Vernieuwing is ons speerpunt en we ontzorgen maximaal onze klanten.”<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld Bordbusters<br />
“Je zult ons geen ‘nee’ horen zeggen, en we<br />
denken vooral ‘hoe kunnen we met de klant<br />
meedenken? Zo zijn we ook op het idee van<br />
Bordbusters gekomen”, aldus Eric. “De houten<br />
informatieborden die veel gebruikt werden<br />
langs de wegen waren moeilijk te verplaatsen,<br />
niet stormbestendig en veroorzaakten veel afval.<br />
Daarbij komt dat bovengronds funderen een<br />
aanzienlijke vermindering van kabel en leidingschades<br />
realiseerde. Dit is ook niet onopgemerkt<br />
gebleven bij vele partners in de GWW-sector.”<br />
OOG VOOR DUURZAAMHEID<br />
De Bordbusters zijn constructies met een betonnen<br />
voet en een frame van gegalvaniseerd<br />
staal, stormproof dus. Bordbusters ontwerpt<br />
en produceert de borden in eigen huis, wat<br />
het bedrijf heel flexibel maakt. Aandacht voor<br />
duurzaamheid is er ook. “Onze Bordbusters<br />
zijn volledig recyclebaar en wij maken gebruik<br />
van milieuvriendelijke inkten. We willen een zo<br />
klein mogelijke ecologische voetafdruk achterlaten.<br />
Zo zijn we gecertificeerd volgens de CO 2<br />
-<br />
prestatieladder trede 3. Bovendien doen er alles<br />
aan om een zo prettig en veilig mogelijke<br />
werkomgeving voor onze mensen te creëren,<br />
vandaar dat we ook ISO en VCA** zijn gecertificeerd.<br />
Ook zetten we regelmatig sociale werkplaatsen<br />
in voor de productie van onze borden,<br />
alles in het kader van een stuk social return.”<br />
MULTI-INZETBAAR<br />
Juist vanwege de kwaliteit, duurzaamheid en<br />
het gemak van Bordbusters, zijn ze niet meer<br />
weg te denken uit het straatbeeld. Het bedrijf<br />
werkt al jarenlang samen met BAM Infra<br />
Nederland, evenals met Rijkswaterstaat, pro-<br />
“Het fijne aan deze projectborden is dat<br />
ze heel snel te plaatsen zijn zonder hinder,<br />
dankzij de bovengrondse en onverankerde<br />
plaatsing van de constructie”<br />
Groot Bordbuster met informatie over een project.<br />
vincies, gemeenten en commerciële partijen.<br />
In opdracht van BAM zijn de Bordbusters afgelopen<br />
zomer ingezet langs de A10 om automobilisten<br />
te informeren over de werkzaamheden<br />
aan de Zeeburgerbruggen. “Inmiddels<br />
hebben we vijf varianten qua afmetingen, van<br />
144 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
mini-Bordbusters (1,5 bij 1,5 meter) tot mega-<br />
Bordbusters (6 bij 6 meter) waardoor ze ook<br />
ingezet kunnen worden voor bijvoorbeeld<br />
evenementen, exposities, bouwprojecten en<br />
reclamedoeleinden. Daarbij komt dat alle varianten<br />
te koppelen zijn, zodoende kunnen we<br />
nagenoeg alle maten leveren.” Het fijne aan<br />
de Bordbusters is dat ze heel snel te plaatsen<br />
zijn zonder hinder dankzij de bovengrondse<br />
en onverankerde plaatsing van de constructie.<br />
Het plaatsen en verplaatsen verzorgt<br />
Bordbusters overigens zelf met haar uitgebreide<br />
wagenpark.<br />
NIEUW: TIJDELIJKE BUSHALTES<br />
Dankzij de no-nonsense mentaliteit van de mensen<br />
van Bordbusters, zijn veel opdrachtgevers al<br />
klant vanaf het eerste uur. “Wij denken graag<br />
met de klant mee. Mooi voorbeeld hiervan is<br />
een ander vernieuwend product van ons, de tijdelijke<br />
bushalte. Connexxion legde bij ons de<br />
vraag neer of wij iets konden bedenken voor een<br />
tijdelijke bushaltevoorziening in verband met<br />
wegwerkzaamheden, evenementen en omleidingen.<br />
Zo is het idee voor de tijdelijke bushalte<br />
van staal en aluminium ontstaan die je modulair<br />
kunt opbouwen. De perrons zijn rolstoeltoegankelijk<br />
conform de normen van reizigersorganisatie<br />
Rover en worden bovendien voorgeschreven<br />
door het CROW. Tegenwoordig worden zelfs<br />
complete tijdelijke stations gebouwd met onze<br />
systemen om onderhoud te plegen aan de reguliere<br />
stations.” ●<br />
De Bordbusters worden ingezet voor diverse doeleinden, zoals projectinformatie en bij evenementen.<br />
Voordeel is de robuustheid van de Bordbusters.<br />
Mobiele en tijdelijke bushalte is ideaal bij evenementen of als de route aangepast wordt.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 145
Right System.<br />
Right Place.<br />
De voordelen van S&P Asfaltwapening:<br />
• Levensduur verlengend,<br />
• Gebitumineerde glas- en koolstofvezels,<br />
• Optimale hechting ook met Warm Mix Asfalt,<br />
• Bewezen freesbaar en circulair,<br />
• Snelle uitvoering,<br />
• Het hele jaar toepasbaar.<br />
Meer informatie op www.sp-reinforcement.nl<br />
©<strong>2024</strong> S&P Reinforcement
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Langere levensduur dankzij asfaltwapening van glasvezel<br />
SCHEUREN VOORKOMEN<br />
KUN JE NIET, VERTRAGEN WEL<br />
Hoe langer asfalt meegaat, hoe beter. Mits het op een duurzame manier kan. Om deze reden<br />
past bouwbedrijf BAM Infra Nederland bij het groot onderhoud van de Zeeburgerbruggen<br />
in de A10 asfaltwapening toe. Om precies te zijn S&P GLASPHALT ® GV120-200, een<br />
voorgebitumineerde asfaltwapening op basis van glasvezel. Belangrijk voordeel van<br />
dit type wapening is de snelheid waarmee het aangebracht wordt.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld S&P Reinforcement Benelux<br />
“Om je een idee te geven van de snelheid waarmee wij GLASPHALT ®<br />
aanbrengen; gemiddeld doen we 1.000 tot 1.500 m 2 per uur. In twee<br />
volle dagen hebben we zelfs 45.000 m 2 gerealiseerd”, vertelt Ton<br />
van Loef, adviseur Techniek & Commercie bij S&P Reinforcement<br />
Benelux. S&P is een wereldwijd toonaangevende fabrikant van materialen<br />
voor de versterking en herstel van beton- en asfaltconstructies.<br />
Asfaltwapening van glasvezel en koolstof is één van haar producten.<br />
Wereldwijd wordt het toegepast om asfalt te versterken en zodoende<br />
scheurvorming aanzienlijk te vertragen. “Met name in gebieden<br />
met een hoog risico op scheurvorming is het veel gevraagd, zoals in<br />
het westelijk deel van Nederland. Maar ook bij verbreding van wegen<br />
en wegen met een hoge verkeersbelasting en bruggen, bewijst het<br />
zijn meerwaarde.”<br />
NAADLOOS SAMEN MET LEAB ASFALT<br />
S&P werkt nauw samen met BAM, zowel op het project Groot onderhoud<br />
Zeeburgerbruggen A10 als elders in Nederland zoals op diverse<br />
N-wegen in Zuid-Holland. Bij het onderhoud van de Zeeburgerbruggen<br />
Zodra asfaltwapening is aangebracht kan direct de asfaltlaag worden<br />
aangebracht.<br />
Belangrijk voordeel van dit type wapening is de snelheid waarmee het<br />
aangebracht wordt.<br />
148 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Het net is tijdens de installatie vormbaar naar de ondergrond.<br />
(A10) vervangt Rijkswaterstaat het wegdek met asfalt dat voor 50%<br />
uit gerecycled asfalt bestaat. Ook wordt dit asfalt met minder energie<br />
geproduceerd en gelegd. Bouwbedrijf BAM Infra Nederland is de<br />
uitvoerder van dit bijzondere project. Hierbij brengt BAM haar Laag<br />
Energie Asfalt Beton (LEAB) aan. De productie hiervan kost minder<br />
energie dan die van traditioneel asfalt. “Onze asfaltwapening gaat<br />
perfect samen met dit type asfalt. Daarnaast is het bewezen freesbaar,<br />
circulair en toepasbaar op bestaand, gefreesd en nieuw asfalt.”<br />
VORMBAAR<br />
De wapening wordt in de vorm van matten, ofwel netten, aangebracht.<br />
Het mooie volgens Ton is dat deze flexibel zijn en zich vormen<br />
naar het asfalt wat het asfalt extra sterk maakt. “Het wapeningsnet<br />
van S&P is volledig geïmpregneerd met bitumen en de knooppunten<br />
van het net zijn niet gefixeerd. Het net is tijdens de installatie daardoor<br />
vormbaar naar de ondergrond en kan direct onder de bovenlaag<br />
van het asfalt worden gelegd. En omdat het vormbaar is, is het ook<br />
zonder veel moeite in bochten met grote tot middelgrote radii aan te<br />
brengen. Zodra asfaltwapening is aangebracht kan direct de asfaltlaag<br />
worden aangebracht. Zo beperk je de tijd dat een weg afgesloten<br />
moet worden.”<br />
“De asfaltwapening is<br />
bewezen freesbaar, circulair<br />
en toepasbaar op bestaand,<br />
gefreesd en nieuw asfalt”<br />
ASFALTTREIN<br />
Wat BAM betreft, heeft de toepassing van S&P asfaltwapening<br />
een duidelijke meerwaarde. “Want”, zo vertelt Harco Pieterse,<br />
Regiotechnoloog bij BAM, “de gebitumineerde vezels zorgen voor<br />
een optimale aanhechting en interactie met de kleeflaag. Daarnaast<br />
zorgt de flexibele vezel voor een goede hechting op bijvoorbeeld<br />
een gefreesd oppervlak. En niet te vergeten: de applicatiesnelheid<br />
geeft de legploeg een halfuur voorsprong en de asfalttrein haalt ze<br />
niet meer in.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 149
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
Op de A10 zijn onder meer de veegmachines met rolbezem ingezet om alles te vegen na het asfaltfrezen.<br />
Veegmachines en wegdekreinigers in actie<br />
A10 KLAAR ‘GESTOOMD’ VOOR<br />
NIEUW DUURZAAM ASFALT<br />
Afgelopen zomer voerde bouwbedrijf BAM Infra Nederland in opdracht van Rijkswaterstaat<br />
groot onderhoud uit aan de Zeeburgerbruggen. Hierbij zijn de voegovergangen vervangen<br />
en is het asfalt vernieuwd. Onmisbaar onderdeel van de werkzaamheden is het reinigen<br />
voor en na het asfalteren. Hiervoor kwamen de veegmachines en wegdekreinigers van<br />
Wolfswinkel Reiniging in actie.<br />
Tekst Suzanne van Gaale<br />
Beeld Bertels Fotografie<br />
Om het wegdek van de Zeeburgerbruggen van<br />
nieuw asfalt te voorzien, moet het oude asfalt er<br />
eerst af. En dat betekent veel sloop- en freeswerk.<br />
Is de oude laag eenmaal verwijderd, dan moet<br />
er puin geruimd worden. En op het moment dat<br />
de nieuwe laag asfalt is aangebracht, dan wordt<br />
deze eerst gereinigd voordat er überhaupt verkeer<br />
over kan rijden. Precies de momenten waarop<br />
de rolbezemwagens en de wegdekreinigers<br />
met waterwagens van Wolfswinkel Reiniging<br />
in actie komen. “Wij doen infrareiniging in de<br />
breedste zin van het woord. Dankzij ons veelzijdige<br />
en omvangrijke machinepark kunnen we<br />
grote infrastructurele projecten volledig in ei-<br />
gen beheer uitvoeren”, aldus directeur-eigenaar<br />
Wim van Wolfswinkel. Het groot onderhoud aan<br />
de Zeeburgerbruggen is hier een treffend voorbeeld<br />
van. “Kijken we naar de werkzaamheden<br />
op de A10, dan hebben we onze veegmachines<br />
met rolbezem ingezet om alles te vegen na het<br />
asfaltfrezen. Er werden namelijk meerdere banen<br />
naast elkaar gefreesd waarbij het afval als<br />
het ware omgerold wordt en we alleen het afval<br />
op de laatste baan op hoeven zuigen. De laatste<br />
stoflaag hebben we met onze wegdekreiniger<br />
verwijderd. Bij het aanbrengen van het asfalt<br />
heb je ook altijd aan het begin en eind een stukje<br />
uitloop van het asfalt. Ook dit hebben we verwijderd<br />
en schoongemaakt. Wanneer nodig drogen<br />
we het nieuwe asfalt zodat de nieuwe belijning<br />
aangebracht kan worden.”<br />
HERGEBRUIK VAN WATER<br />
Bij het reinigen van asfalt wordt veel water gebruikt.<br />
Maar daar hebben ze bij Wolfswinkel goed<br />
over nagedacht. “Ja, onze machines gebruiken<br />
veel water. Voor dit water gebruiken we echter<br />
regenwater dat we opvangen in een speciale<br />
bufferkelder op onze locatie in Maarsbergen. En<br />
het afvalwater en veegafval dat we in onze machines<br />
meenemen van projecten, verwerken we<br />
op ons eigen terrein voor hergebruik.”<br />
150 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GROOT ONDERHOUD A10 EN ZEEBURGERBRUGGEN<br />
SAMENWERKING<br />
ALS PARTNERSHIP<br />
Wolfswinkel Reiniging werkt op diverse projecten<br />
nauw samen met BAM. Naast het groot<br />
onderhoud aan de Zeeburgerbruggen, werken<br />
ze onder meer samen binnen het project<br />
Integraal Groot Onderhoud-Oost en het contract<br />
Integraal Dagelijks Beheer en Onderhoud<br />
(DBO) Noord- en Zuid-Holland. “Voorheen<br />
vond het merendeel van het werk plaats in de<br />
nacht en weekenden. Gezien de hoeveelheid<br />
wegwerkzaamheden is de druk hoog en moet<br />
er meer doordeweeks gewerkt worden. Daar<br />
werken we samen ook naar toe, mede omwille<br />
van de veiligheid van de mensen die aan de<br />
weg werken. Daarom streven we er ook naar<br />
om met alle betrokken partijen meer planmatig<br />
te werken om dit vaker mogelijk te maken.”<br />
Over de samenwerking met BAM is Wim zeer<br />
te spreken. “Lag voorheen vooral de nadruk op<br />
enkel het uitvoeren van de opdracht, vandaag<br />
de dag werken we steeds meer als partners samen<br />
waarbij we samen kijken hoe we ons werk<br />
goed en veilig kunnen uitvoeren.” ●<br />
Er werden meerdere banen naast elkaar gefreesd waarbij het afval als het ware omgerold wordt.<br />
WOLFSWINKELREINIGING.NL<br />
DE SPECIALIST IN INFRA REINIGING<br />
WOLFSWINKEL REINIGING<br />
KENT DE WEG<br />
VEEGWAGENS EN WEGDEKREINIGERS WEGDEKDROGERS ZOAB CLEANERS<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 151<br />
241008_WW_adv_1:2 pagina_C2.indd 1 08-10-<strong>2024</strong> 18:45
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK – VIERHUIZERGAT<br />
De werkzaamheden verlopen tot op heden keurig volgens planning.<br />
IN VIER BOUWSEIZOENEN<br />
NAAR DE MEEST DUURZAME<br />
DIJK VAN NEDERLAND<br />
In het noorden van Nederland werkt Combinatie Waddenkwartier aan de versterking van de<br />
Groningse Lauwersmeerdijk. De combinatie, bestaande uit Heijmans en GMB, heeft het project<br />
in 2020 aangenomen als een 2-fasen contract van opdrachtgever waterschap Noorderzijlvest.<br />
In april 2023 is de realisatie buiten gestart, die in totaal vier ‘bouwseizoenen’ in beslag neemt.<br />
Projectmanager Gérard Porton neemt ons mee op de dijk en bespreekt de stappen die leiden<br />
tot de meest duurzame dijk van Nederland.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Combinatie Waddenkwartier<br />
Tussen Lauwersoog en de Westpolder ligt de Groningse Lauwersmeerdijk.<br />
Die dijk voldoet niet meer aan de eisen voor veiligheid en moet dus versterkt<br />
worden. “Op basis van het voorlopig ontwerp dat al was opgesteld door het<br />
waterschap én was getoetst op maakbaarheid, kansen en duurzaamheid,<br />
hebben wij als bouwcombinatie het definitief- en uitvoeringsontwerp gemaakt”,<br />
zegt Gérard. “Op 17 februari 2023 hebben we de realisatie gegund<br />
gekregen en zijn we gestart met de uitvoering buiten. Die duurt vier jaar, of<br />
beter gezegd, vier bouwseizoenen van april tot oktober. In het stormseizoen<br />
mogen we buitendijks niets ondernemen. Binnendijks mogen we echter wel<br />
de werkzaamheden afmaken en zitten we dus wat ruimer in de tijd.”<br />
KOPPELPROJECTEN<br />
Behalve het versterken van de dijk over een lengte van 9,2 kilometer worden<br />
er ook een aantal koppelprojecten meegenomen. “Het zijn projec-<br />
152 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK – VIERHUIZERGAT<br />
Het project loopt nog tot 2027, waarna de Groningse Lauwersmeerdijk weer<br />
voor minstens 50 jaar voldoet aan de eisen voor veiligheid.<br />
ten die direct raakvlak hebben met de dijk en die het waterschap samen<br />
met gemeente Het Hogeland, de provincie Groningen, Rijkswaterstaat,<br />
het Groninger Landschap namens samenwerkende natuurorganisaties en<br />
Defensie heeft toegevoegd aan de dijkversterking”, licht Gérard toe. “Zo<br />
kunnen projecten slim meeliften met de werkzaamheden aan de dijk. Laat<br />
je zo’n kans verlopen, dan komt het er de eerste tijd niet meer van. In totaal<br />
zijn er vooraf zeven koppelprojecten benoemd en die gaan ook alle<br />
zeven mee in de realisatie. Het varieert van de renovatie van de Westelijke<br />
Havendam en het realiseren van een tweede ontsluitingsweg naar de haven<br />
tot de aanleg van een fietspad over de dijk, het aanpassen van de<br />
onderhoudsweg van Defensie en drie ecologische koppelprojecten die de<br />
biodiversiteit op en rond de dijk en van de Waddenzee stimuleren.”<br />
De oude dijkbekleding gaat eraf en komt volledig nieuw terug in een sterkere<br />
en zwaardere uitvoering.<br />
Behalve het versterken van de dijk over een lengte van 9,2 kilometer worden er<br />
ook een aantal koppelprojecten meegenomen.<br />
AANTOONBAAR DUURZAAM<br />
De ambities van de combinatie en het waterschap liegen er niet om. “We<br />
hebben met elkaar afgesproken om de meest duurzame dijk van Nederland<br />
te maken. Natuurlijk is het een momentopname, want de ontwikkelingen<br />
gaan onverminderd door. Al het materiaal dat vrijkomt wordt in ieder geval<br />
voor de volle 100% hergebruikt, variërend van het asfalt en de koperslakblokken<br />
tot de klei en betonproducten”, zegt Gérard. “Door alle klei<br />
te hergebruiken hoeven we veel minder klasse 1-klei aan te voeren, en dat<br />
scheelt enorm in transportbewegingen en dus CO 2<br />
-uitstoot. We halen bovendien<br />
vrijwel alle bouwstoffen binnen een straal van 50 kilometer rondom<br />
het werk. Alleen de breuksteen komt van ver. Verder zetten we zoveel mogelijk<br />
elektrisch materieel in waarmee we de uitstoot van broeikasgassen op de<br />
bouwplaats gedurende de bouw met circa 50% reduceren. Dit doen wij als<br />
Heijmans en GMB niet alleen. Wij hebben meerdere partijen uit de regio bereid<br />
gevonden om ook te investeren in elektrisch materieel.” En Combinatie<br />
Waddenkwartier kan die duurzaamheidsmaatregelen ook aantonen. “We<br />
hebben bij de planuitwerking van het project een duurzaamheidsrapportage<br />
gemaakt, waarin onze ambities en maatregelen ook zijn onderbouwd.”<br />
DRIE DEELGEBIEDEN<br />
Terug naar de dijkversterking zelf. “We zijn met de uitvoering begonnen<br />
op de grens met Friesland, en wel met het onderhoud buitendijks bij<br />
de R.J. Cleveringsluizen, de spuisluizen van het Lauwersmeer”, vervolgt<br />
Gérard. “De oude dijkbekleding gaat eraf en komt volledig nieuw terug<br />
in een sterkere en zwaardere uitvoering. Vervolgens zetten we koers<br />
richting de haven van Lauwersoog. De provinciale weg is hier een aantal<br />
jaren geleden al gereconstrueerd en ligt boven op de primaire kering.<br />
De versterkingsopgave gebeurt hier daarom buiten de provinciale weg,<br />
waarbij we een damwand aanbrengen met een keermuur erachter. Met<br />
deze methode creëren we tevens een wandelboulevard met uitzicht op<br />
de haven, en scheiden we de voetgangers van het fietsverkeer. Het derde<br />
deel is de landelijke dijk, waarvan ook de bekleding wordt verwijderd,<br />
vervolgens tot 100 cm wordt opgehoogd en weer redelijk traditioneel<br />
wordt afgewerkt met Verkalit zetsteen, asfalt en groen.”<br />
De werkzaamheden verlopen tot op heden keurig volgens planning. De<br />
dijk wordt over de gehele lengte tussen de 70 en 100 centimeter opgehoogd,<br />
afhankelijk van de locatie. Het project loopt nog tot 2027, waarna<br />
de Groningse Lauwersmeerdijk weer voor minstens 50 jaar voldoet aan<br />
de eisen voor veiligheid. ●<br />
De dijk wordt over de gehele lengte tussen de 70 en<br />
100 centimeter opgehoogd, afhankelijk van de locatie.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 153
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
De elektrische vrachtwagens hebben een vrij hoog vermogen, zodat ze goed meekomen met het verkeer.<br />
EMISSIEVRIJ TRANSPORT<br />
VAN ZAND, PUIN EN ASFALT<br />
Het project Dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat wordt zoveel mogelijk emissievrij<br />
uitgevoerd. Van der Wiel uit Drachten heeft zelfs speciaal voor dit project een elektrische<br />
Volvo-truck aangeschaft, mede mogelijk gemaakt door Combinatie Waddenkwartier.<br />
Ook een tweede elektrische truck van Van der Wiel wordt inmiddels veelvuldig ingezet<br />
voor het transport van zand, puin en asfalt op en rond de dijk.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Van der Wiel<br />
“Als bedrijf nemen we onze verantwoordelijkheid<br />
en zijn continu op zoek naar de meest innovatieve,<br />
circulaire en duurzame oplossingen”,<br />
zegt Geert van der Ploeg, bedrijfsmanager bij<br />
Van der Wiel in Drachten. “Dat matchte met de<br />
wens van Combinatie Waddenkwartier om de<br />
dijkversterkingsopgave aan de Lauwersmeerdijk<br />
zo duurzaam mogelijk uit te voeren. Zodoende<br />
hebben we elkaar gevonden en zijn een overeenkomst<br />
aangegaan voor de inzet van de elektrische<br />
vrachtauto’s voor een periode van drie jaar.”<br />
ENTHOUSIAST<br />
De vrachtauto’s in kwestie betreffen een Volvo<br />
FMX 6x2-trekker met 540 kWh-accupakket.<br />
“Beide auto’s rijden dagelijks op de dijk voor<br />
de aan- en afvoer van verschillende materialen”,<br />
vertelt Geert. “En dat gaat naar volle tevredenheid<br />
van alle partijen. Natuurlijk was het in het<br />
begin even wennen aan de andere manier van<br />
inzet ten opzichte van een conventionele vrachtauto.<br />
De actieradius is immers beperkt, maar<br />
aangezien we relatief korte afstanden afleggen,<br />
is dat hier geen probleem.” Volgens Geert<br />
doen de elektrische voertuigen niet onder voor<br />
die met een dieselmotor. “Het is gewoon een<br />
kwestie van goed plannen en pauzes van de<br />
chauffeur combineren met laadmomenten. Dat<br />
hebben we inmiddels goed in de vingers. Ook<br />
de chauffeurs zijn vanaf dag één hartstikke enthousiast.<br />
De elektrische vrachtwagens hebben<br />
een vrij hoog vermogen, zodat ze goed meekomen<br />
met het verkeer. Het is heel relaxt rijden en<br />
vooral heel stil aan boord.”<br />
154 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Van der Wiel uit Drachten heeft speciaal voor dit project een elektrische Volvo-truck aangeschaft, mede mogelijk gemaakt door Combinatie Waddenkwartier.<br />
“We zijn een voorloper in onze regio, durven onze nek uit te steken en<br />
zijn continu bezig met het verduurzamen van onze dienstverlening”<br />
VOORLOPER<br />
De vloot van Van der Wiel bestaat nu nog<br />
uit twee elektrische vrachtauto’s, maar het<br />
bedrijf heeft volop ambities om uiteindelijk<br />
te evolueren naar een CO 2<br />
-neutraal wagenpark.<br />
“Overigens beschikt ons gehele<br />
wagenpark, bestaande uit 55 vrachtauto’s,<br />
over een moderne Euro VI-motor en rijdt<br />
desgewenst op HVO 100-biobrandstof”, benadrukt<br />
Geert, die wel merkt dat het hogere<br />
tarief van een elektrische vrachtauto soms<br />
nog een bottleneck vormt. “De vraag is er<br />
wel, maar men wil er liever niet extra voor<br />
betalen. Bij overheid-gerelateerde projecten<br />
wordt er echter wel budget voor vrijgemaakt.<br />
Een mooie manier voor ons om er ervaring<br />
mee op te doen. We zijn dan ook een<br />
voorloper in onze regio, durven onze nek uit<br />
te steken en zijn continu bezig met het verduurzamen<br />
van onze dienstverlening.” ●<br />
Het project Dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat wordt zoveel mogelijk emissievrij uitgevoerd.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 155
SAMEN MAKEN WE ER WERK VAN.<br />
Civiele Techniek<br />
Natuurontwikkeling<br />
Sloopwerk en Bodemsanering<br />
Logistieke Dienstverlening<br />
<br />
<br />
Grondstromen<br />
Ingenieursdiensten<br />
Postbus 332, 9200 AH Drachten | De Meerpaal 11, 9206 AJ Drachten | +31 (0)512 - 58 62 25 | vanderwiel.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Boot G.W.W. is gespecialiseerd in het machinaal aanbrengen van asfalt onder een hellingshoek.<br />
ASFALTEREN EN MACHINAAL<br />
BESTRATEN ONDER EEN HELLING<br />
Het versterken van een dijk vraagt veelal om de inzet van specialistisch materieel en vooral ook<br />
kennis van zaken. Al vrij snel na de oprichting in 1986 is Boot G.W.W.B.V. zich gaan specialiseren in<br />
dijkverzwaringen. Menig infra-aannemer weet het Brabantse bedrijf dan ook te vinden voor het<br />
uitvoeren van specialistische taken, zoals het asfalteren en machinaal bestraten onder een helling.<br />
Zo was Boot G.W.W. ook een aantal jaren actief op de Afsluitdijk en is sinds vorig jaar betrokken bij<br />
de dijkversterking Lauwersmeerdijk - Vierhuizergat in opdracht van Combinatie Waddenkwartier.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Boot G.W.W.<br />
In 2019 is Boot G.W.W. gestart op het Friese<br />
deel van de Lauwersmeerdijk. Aanvankelijk was<br />
het de bedoeling dat het bedrijf zich zou bekommeren<br />
over het aanbrengen van het asfalt<br />
op de dijk, maar omdat er op deze dijk ook zetstenen<br />
aanwezig zijn werd de opdracht al snel<br />
uitgebreid. “Met dertig jaar ervaring in het versterken<br />
van dijken in met name Zeeland, zijn we<br />
de laatste vijf jaar vooral actief in het midden en<br />
noorden van ons land”, zegt Richard Verheyen,<br />
directeur van Boot G.W.W. “Zo zijn we momenteel<br />
ook voor Heijmans, GMB en DEME bezig<br />
met de dijkversterking tussen Gorinchem<br />
en Waardenburg, en sinds 2023 hier op de<br />
Lauwersmeerdijk. De werkzaamheden aan de<br />
dijk zelf vinden overigens plaats buiten het<br />
stormseizoen, van april tot oktober.”<br />
PRECISIEWERK<br />
Boot G.W.W. is onder meer gespecialiseerd<br />
in het machinaal aanbrengen van asfalt onder<br />
een hellingshoek. “Het is echt precisiewerk en<br />
komt heel nauw. Hoe nauwkeuriger de laagdikte<br />
wordt behaald, hoe beter en hoe minder<br />
materiaal je in feite ‘verspilt’”, stelt Richard terecht.<br />
“In dit geval brengen we over een traject<br />
van circa 8 kilometer een 15 centimeter dunne<br />
asfaltlaag aan van 10 meter breed op het talud<br />
van de dijk.” Het asfalt wordt met vrachtauto’s<br />
aangevoerd, gekiept op een rijplaat, waarna de<br />
specialisten van Boot G.W.W. het met een longreach<br />
graafmachine op de dijk aanbrengen en<br />
gladstrijken. “Met behulp van GPS-apparatuur<br />
in onze kraan houden we de dikte nauwkeurig<br />
in de gaten. Overigens maken we ook zelf eerst<br />
de onderbaan keurig vlak, voordat de bovenlaag<br />
met asfalt wordt bedekt.”<br />
MACHINAAL BESTRATEN<br />
Nadat Boot G.W.W. goed en wel gestart was<br />
met het asfalteren op de Lauwersmeerdijk aan<br />
de Friese zijde in 2020, kwam er vanuit Heijmans<br />
een aanvullende vraag om ook het plaatsen van<br />
de Verkalit-blokken voor rekening te nemen.<br />
Oprichter Kees Boot heeft zelf klemmen ontwik-<br />
158 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Met een kraan, voorzien van een speciaal hulpstuk, legt Boot G.W.W. in één beweging een serie Verkalit-blokken keurig op hun plek.<br />
keld om verschillende soorten blokken (zetstenen)<br />
te kunnen plaatsen op dijken. “We doen<br />
dat al vele jaren succesvol door heel Nederland,<br />
België en Duitsland”, zegt Richard. “En nu dus<br />
ook op de Lauwersmeerdijk. Het aanbrengen<br />
doen we met twee longreach graafmachines<br />
met GPS-machinebesturing, waarbij we met één<br />
machine de bedding maken op dezelfde manier<br />
als voor het asfalt, maar dan bestaande uit een<br />
laag Noors graniet met geotextiel eronder. Met<br />
de andere machine, voorzien van een speciaal<br />
hulpstuk, leggen we in één beweging een serie<br />
Verkalit-blokken keurig op hun plek tegen de<br />
betonnen opsluitband aan de teen van de dijk.<br />
En waar de blokken ophouden, brengen we in<br />
een latere fase het asfalt aan. En zo volgen de<br />
werkzaamheden elkaar op.”<br />
Het machinaal bestraten en asfalteren kan enkel<br />
buiten het stormseizoen, maar ook in het stormseizoen<br />
weet Combinatie Waddenkwartier<br />
Boot G.W.W. bezig te houden met allerlei<br />
werkzaamheden. De oude zetstenen worden<br />
hergebruikt als rammelstrook in de nieuwe, versmalde<br />
Defensieweg aan de binnenkant van de<br />
dijk. “Wij hebben zelf een klem ontwikkeld om<br />
ook dát machinaal uit te voeren, en dat terugplaatsen<br />
kan dus gewoon in het stormseizoen.”<br />
Richard verwacht dat Boot G.W.W. nog één seizoen<br />
actief zal zijn op het project. ●<br />
Met behulp van GPS-apparatuur in de kraan wordt de dikte van het asfalt<br />
nauwkeurig in de gaten gehouden.<br />
Boot G.W.W. maakt eerst de onderbaan keurig vlak, voordat de bovenlaag<br />
met asfalt wordt bedekt.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 159
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
DROGE VOETEN BIJ<br />
AANLEG GETIJDENDUIKER<br />
Samen met het versterken van de Lauwersmeerdijk worden een aantal natuurprojecten<br />
uitgevoerd ter verbetering van de ecologische waterkwaliteit en de natuur van de Waddenzee.<br />
Eén daarvan is het creëren van getijdengebied Marnewaard, waarvoor een getijdenduiker wordt<br />
aangelegd dwars door de Lauwersmeerdijk. Henk van Tongeren Water & Techniek zorgt voor<br />
droge voeten in de bouwkuip.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Henk van Tongeren Water & Techniek<br />
Henk van Tongeren Water & Techniek werd in november 2023 door<br />
Combinatie Waddenkwartier benaderd om het bemalingsadvies te vertalen<br />
in een concrete bemalingsoplossing voor de bouw van de getijdenduiker.<br />
“De bouwkuip is ongeveer 100 meter lang en 13 meter breed, en 6 meter<br />
diep”, vertelt Jorim Beishuizen, bedrijfsleider bij Henk van Tongeren Water &<br />
Techniek. “Aan ons de taak om voor een mooie, droge kuip te zorgen, zodat<br />
Combinatie Waddenkwartier de getijdenduiker ‘in den droge’ kan bouwen.”<br />
DEEPWELLS<br />
Henk van Tongeren Water & Techniek heeft een bemalingsoplossing<br />
geïnstalleerd bestaande uit 52 deepwells. “Dat is best behoorlijk, gezien<br />
de omvang van de kuip”, erkent Jorim. “De helft daarvan fungeert<br />
echter als buffer, een veiligheidsmiddel als risicobeheersing. De bronnen<br />
zijn 15 meter diep, de pompen hangen op een meter of 13 onder maaiveld.<br />
We hebben 26 onderwaterpompen ingebouwd, die het grondwater<br />
De bemalingsoplossing van Henk van Tongeren Water & Techniek draait sinds afgelopen zomervakantie en zal in totaal een jaar in bedrijf zijn.<br />
160 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Dankzij de mooie, droge kuip kan Combinatie Waddenkwartier de getijdenduiker ‘in den droge’ bouwen.<br />
(zoutwater, red.) omhoog pompen en lozen in de zee aan de andere kant<br />
van de kuip.” De capaciteit voor de gehele kuip bedraagt 50 m 3 per uur.<br />
“De elektrische pompen worden middels twee sets aggregaten op HVO<br />
20-brandstof gevoed, en zijn uitgevoerd met een noodstroomvoorziening.<br />
De pompen worden geschakeld via een pompkast die we op afstand<br />
kunnen uitlezen. Sterker nog, het is zelfs mogelijk om de pompen<br />
op afstand in en uit te schakelen, of het niveau bij te regelen.”<br />
COMPLEXE OMGEVING<br />
De bemalingsoplossing van Henk van Tongeren Water & Techniek<br />
draait sinds afgelopen zomervakantie en zal volgens Jorim in totaal een<br />
jaar in bedrijf zijn. “De installatie van de bronnen heeft zo’n vijf weken<br />
in beslag genomen en is geheel volgens planning verlopen. Het vroeg<br />
wel de nodige afstemming met de vele stakeholders, want het is best<br />
een complexe omgeving, die periodiek ook door Defensie wordt gebruikt.<br />
Planningstechnisch dus een uitdaging om de werkzaamheden<br />
allemaal op elkaar af te stemmen. Maar ook dat is in goed overleg met<br />
Combinatie Waddenkwartier gelukt. Onze mensen zijn gewend aan dit<br />
soort uitdagingen én worden enthousiast van projecten waar ze hun<br />
expertise volop kunnen benutten. Daar zit ook onze kracht, al vanaf<br />
het voortraject meedenken in de best mogelijke bemalingsoplossing.<br />
Voor ons is het nu een kwestie van de installatie monitoren en af en toe<br />
wat onderhoud plegen, zodat de combinatie ongestoord en met droge<br />
voeten de getijdenduiker kan bouwen.” ●<br />
Jouw vertrouwde partner<br />
in water en techniek<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 161
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Op moment van schrijven heeft BNR Bouwstoffen in verschillende fases al ruim 100.000 ton breuksteen en split geleverd op de Lauwersmeerdijk.<br />
Ook een logistieke uitdaging<br />
BREUKSTEEN EN SPLIT IN<br />
UITZONDERLIJKE SORTERINGEN<br />
De versterking van de Lauwersmeerdijk tussen het Groningse Lauwersoog en de Westpolder<br />
wordt uitgevoerd met speciale sorteringen breuksteen en split, zoals 300-1.000 kg breuksteen<br />
en 60-300 kg steen met een dichtheid groter dan 3.000 kg/m 3 . Sorteringen die voor Nederlandse<br />
begrippen hoogst uitzonderlijk zijn, en die ook een serieuze logistieke uitdaging met zich<br />
meebrengen. BNR Bouwstoffen weet daar wel raadt mee.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld BNR Bouwstoffen<br />
We werken al vele jaren heel prettig samen met Heijmans en GMB Civiel,<br />
die gezamenlijk onder de naam Combinatie Waddenkwartier dit project<br />
aanvliegen, zegt Geert Keukens, directeur-eigenaar van BNR Bouwstoffen.<br />
“We zijn een handelsbedrijf in materialen voor de grond-, weg- en waterbouw<br />
en al meer dan 25 jaar onderweg. We zijn geen familiebedrijf, maar<br />
wel in omvang en organisatie. In die hoedanigheid hechten dan ook heel<br />
veel waarde aan lange relaties, zowel met producenten en leveranciers als<br />
met transporteurs en opdrachtgevers. Aanvragen variëren van een big bag<br />
split in verschillende kleuren tot vele tonnen breuksteen en split voor in dit<br />
geval het versterken van de Lauwersmeerdijk.”<br />
NOORWEGEN<br />
Breuksteen in een sortering van 300-1.000 kg is voor Nederland vrij uitzonderlijk,<br />
weet Geert. “Zowel de productie ervan als het transport is niet<br />
eenvoudig. Ter bescherming van dijken en rivieren wordt er in Nederland<br />
heel veel breuksteen aangevoerd vanuit België en Duitsland, maar het<br />
Groningse Lauwersoog kun je niet bereiken per binnenvaartschip. De<br />
meeste groeves in België en Duitsland liggen bovendien niet aan het<br />
water. Daar zat dus een behoorlijke uitdaging, los van het feit dat er nog<br />
maar weinig transporteurs zijn die überhaupt dergelijke grootformaat<br />
breuksteen willen transporteren. Het risico op schade is niet gering.”<br />
162 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
BNR Bouwstoffen heeft in de loop der jaren een goede band opgebouwd<br />
met productiebedrijven in Noorwegen. “Het is echt een steenland. Er worden<br />
hier ongelooflijke hoeveelheden breuksteen en split geproduceerd.<br />
Heel veel groeves liggen bovendien direct aan het water.”<br />
UITGEKIEND NETWERK<br />
BNR Bouwstoffen heeft verschillende depots in Nederland waar het split,<br />
zand en breuksteen opslaat voor de Nederlandse markt. “Zes jaar geleden<br />
hebben we er één opgezet in de Eemshaven, en die kwam voor dit project<br />
goed van pas”, zegt Geert. “Onze vaste partner Amasus Shipping vaart heen<br />
en weer tussen Noorwegen en de Eemshaven. De 5.500 tons zelflossende<br />
coaster lost het breuksteen op ons depot. Een regionaal kraanbedrijf laadt<br />
het breuksteen vervolgens op speciale stalen trailers, waarna het op transport<br />
gaat naar de dijk. Dit project laat zien waar we als klein bedrijf toe in<br />
staat zijn. We hebben een hele fijne relatie met producenten in Noorwegen,<br />
maar ook met logistieke partijen, zowel over land als over zee. En dat komt<br />
hier allemaal mooi samen op de Lauwersmeerdijk.”<br />
Op moment van schrijven heeft BNR Bouwstoffen in verschillende fases al ruim<br />
100.000 ton breuksteen en split geleverd op de Lauwersmeerdijk. “Het merendeel<br />
in de sortering 300-1.000 kg, maar ook een deel 10-60 kg en 60-300 kg.<br />
Omdat voor de 60-300 kg sortering een hoge dichtheid werd gevraagd van 3.000<br />
kg/m 3 hebben we deze uit een speciale groeve laten komen. Ook dat is voor ons<br />
geen probleem. We gaan geen uitdaging uit de weg”, zegt Geert tot besluit.<br />
Ook voor 2025 ligt er weer een aanvraag van Combinatie Waddenkwartier. ●<br />
Breuksteen in een sortering van 300-1.000 kg is voor Nederland vrij uitzonderlijk.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 163<br />
Naamloos-2 1 28-10-<strong>2024</strong> 17:30
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />
WERK MET WERK MAKEN<br />
Met een grote diversiteit aan machines ondersteunt de Waard Grondverzet Combinatie<br />
Waddenkwartier bij de dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. Behalve het<br />
grondwerk, levert de Waard ook grote hoeveelheden zand en dijkenklei afkomstig uit andere<br />
werken waar het actief is. Een win-win.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld de Waard Grondverzet<br />
In de basis neemt de Waard zelf projecten aan en voert ze projecten<br />
in eigen beheer uit. “In dit geval werken we in onderaanneming voor<br />
Combinatie Waddenkwartier, bestaande uit Heijmans en GMB”, begint<br />
Marcel Meppelink, uitvoerder bij de Waard Grondverzet. “Het is een bekende<br />
opdrachtgever voor ons, want voor beide partijen, weliswaar in<br />
een andere combinatie, hebben we veel werk verzet op het windmolenpark<br />
in Zeewolde en de nieuwe afslag richting vliegveld Lelystad. En in<br />
Groningen zetten we die samenwerking voort.”<br />
UITGEBREID MACHINEPARK<br />
Sinds 2023 is de Waard Grondverzet actief bij de dijkversterking<br />
Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. “We verhuren een aantal bemande machines<br />
aan de combinatie, waaronder bulldozers, graafmachines, rupskranen<br />
en dumpers voor intern transport”, legt Marcel uit. “Daarnaast hebben we<br />
een waterwagen gestationeerd op het project, die stofoverlast tegengaat<br />
en zorgt voor een goede verdichting van het aangebrachte zand. Het is in<br />
de basis een omgebouwde en zelfrijdende landbouwbemester, die ook op<br />
moeilijk begaanbaar terrein, zoals hier, goed uit de voeten kan. De hulpstukken<br />
zijn speciaal afgestemd op dit project. Via onze werkmaatschappij<br />
de Waard Transport & Overslag hebben we bovendien grote hoeveelhe-<br />
den dijkenklei en zand aangevoerd. Het zand was afkomstig vanuit ons<br />
werk voor combinatie Herepoort in Groningen (Aanpak Ring Zuid, red.) en<br />
de dijkenklei vanuit een project in Elburg.”<br />
Marcel prijst de samenwerking met Combinatie Waddenkwartier. “We hebben<br />
een goede band en het contact onderling is gewoon erg fijn. Alles loopt<br />
tot op heden keurig volgens planning.” Met zijn twee werkmaatschappijen<br />
is de Waard actief op grote wegenbouwprojecten, gemeente- en bouwwerken,<br />
maar ook op natuur- en waterschapswerken, zoals kadeverbetering en<br />
dijkversterkingen. “Wij verzorgen al het transport zelf, met onze eigen kippers<br />
en diepladers.” Al met al dus een uiterst veelzijdig bedrijf met 95 eigen<br />
medewerkers en hetzelfde aantal aan vaste inhuurkrachten. ●<br />
De Waard verhuurt een aantal bemande machines aan de combinatie, waaronder<br />
bulldozers, graafmachines, rupskranen en dumpers voor intern transport<br />
164 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />
Naamloos-1 1 29-10-<strong>2024</strong> 09:14
Van Aalsburg GWW-BOUWMAT Vaktijdschrift 95x130 mm (4.0).indd 1 04-10-<strong>2024</strong> 16:51<br />
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Rijzendammen zijn opgebouwd uit palen met<br />
vulhout en vormen een natuurlijke buffer die de<br />
golven breekt en de dijken beschermt.<br />
Met de speciale moeraskraan worden de rijzendammen door Van Aalsburg geplaatst.<br />
NATUUR MET NATUUR BESCHERMEN<br />
Project dijkversterking Lauwersmeer, uitgevoerd door Combinatie Waddenkwartier (GMB en<br />
Heijmans), richt zich niet alleen op waterveiligheid, maar ook op het versterken van de natuur.<br />
Vanwege de expertise in natuurlijke oplossingen schakelde de combinatie voor een tweetal<br />
koppelprojecten Van Aalsburg in.<br />
Tekst Susan Peek<br />
Beeld Van Aalsburg<br />
“Wij werken bij dit project aan de kwelderuitbreiding en een instroomvoorziening<br />
in het getijdegebied Marnewaard voor een natuurlijke overgang<br />
tussen de dijk en het wad”, zegt Dick van Aalsburg.<br />
RIJZENDAMMEN VOOR KWELDERONTWIKKELING<br />
Langs de dijk bij de Westpolder komt een kwelderuitbreiding van zo’n 22<br />
hectare. Van Aalsburg plaatste recentelijk rijzendammen in het buitendijkse<br />
kweldergebied. “Deze rijzendammen, opgebouwd uit palen met vulhout,<br />
vormen een natuurlijke buffer: ze breken de golven en beschermen de dijken.<br />
Tevens wordt de biodiversiteit bevorderd: kwelders zijn idealen leefgebieden<br />
voor diverse soorten dieren en planten. Daarnaast helpen rijzendammen<br />
de zeespiegelstijging opvangen en verbeteren ze de algengroei.”<br />
Samen onderweg naar<br />
een duurzame toekomst<br />
Gecertificeerd & gepatenteerd<br />
SPECIALISTISCH MATERIEEL<br />
“Werken in een getijdegebied is uitdagend”, zegt Dick. “Naast eb en vloed<br />
heb je te maken met een lage draagkracht van de bodem. Daarom hebben<br />
wij specialistisch materieel ingezet, waaronder onze moeraskraan die speciaal<br />
ontworpen is voor drassige terreinen zoals langs de Waddenkust. Zo konden<br />
we de dammen op een veilige, efficiënte en milieuvriendelijke manier plaatsen.”<br />
Dick vertelt dat Van Aalsburg zelfs een drijvende schaftkeet heeft ontwikkeld<br />
zodat de harde werkers bij hoog water droog kunnen lunchen.<br />
Familiebedrijf<br />
Zelfvoorzienend<br />
INSTROOMVOORZIENING GETIJDEGEBIED<br />
Naast de aanleg van de rijzendammen zal Van Aalsburg ook het onderhoud<br />
ervan verzorgen. “En in 2025 start de aanleg van de instroomvoorziening<br />
in het getijdegebied, die een natuurlijke overgang tussen de<br />
Waddenzee en het getijdengebied creëert. De betere balans tussen zoet<br />
en zout water is essentieel voor de flora en fauna in dit gebied.”<br />
Eigen kwekerij<br />
Eigen voorraad<br />
Met hun jarenlange ervaring en innovatieve aanpak, draagt Van Aalsburg<br />
bij aan dit natuurcompensatieproject dat de Nederlandse kustlijn niet alleen<br />
veiliger, maar ook ecologisch rijker maakt. ●<br />
VAN AALSBURG 0418 581 229<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 165
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
CIRCULAIR STAAL IN<br />
PRIMAIRE WATERKERING<br />
De aanleg van getijdengebied Marnewaard is één van de drie ecologische koppelprojecten<br />
binnen de dijkversterking Lauwersmeerdijk - Vierhuizergat, waarbij een getijdenduiker<br />
wordt gerealiseerd dwars door de primaire waterkering. Wat het project helemaal uniek<br />
maakt, is dat de getijdenduiker wordt gebouwd in een bouwkuip met gordingen en stempels<br />
van gebruikt staal. Een primeur! Met dank aan een nauwe samenwerking tussen Heijmans<br />
Funderingstechnieken en Lommers Welding Service.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Maurits Peerbolte<br />
Inmiddels is de bouwkuip opgeleverd en is<br />
Combinatie Waddenkwartier gestart met de bouw<br />
van de getijdenduiker.<br />
166 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
De dijkdoorgang wordt gevormd door een getijdenduiker<br />
en die wordt op zijn beurt weer gebouwd<br />
in een tijdelijke bouwkuipconstructie van<br />
100 meter lang bij 12,6 meter breed. “In het voortraject<br />
hadden we het idee geopperd om de gordingconstructies<br />
en stempelramen te realiseren<br />
met staal dat al eens eerder is ingezet en bij ons in<br />
opslag lag”, zegt Roy Kerkhof van Heijmans. “Staal<br />
kun je echter niet zomaar hergebruiken als je strikt<br />
kijkt naar de normen die zijn opgelegd. En al helemaal<br />
niet als onderdeel van een primaire kering,<br />
waarvoor gevolgklasse CC3 geldt en waarbij de<br />
staaleigenschappen bekend moeten zijn. Samen<br />
met Lommers zijn we<br />
een onderzoekstraject<br />
gestart om te bekijken<br />
of we het gebruikte<br />
staal konden opwaarderen<br />
en inzetten voor<br />
de bouwkuip in de primaire<br />
waterkering. Bij<br />
Lommers hebben ze<br />
niet alleen kennis van<br />
zaken, maar ze durven<br />
ook te innoveren.”<br />
UITGEBREID ONDERZOEK<br />
Nieuw staal wordt geleverd met een certificaat<br />
dat onder meer de technische eigenschappen<br />
beschrijft. “Bij gebruikt staal zijn die gegevens<br />
soms niet meer voorhanden, buiten het feit dat<br />
het staal van alles al heeft meegemaakt”, zegt<br />
Raymond Brand, lascoördinator van Lommers<br />
Welding Service. “Vanuit de nieuwste versie van<br />
de NTA is het sinds 2023 mogelijk om gebruikt<br />
staal onder deze zware normering toe te passen,<br />
vermits de opdrachtgever het toestaat én wordt<br />
aangetoond dat het gebruikte staal voldoet aan<br />
de eisen en dus in feite gelijkwaardig is aan nieuw<br />
staal. Het gebruikte staal van Heijmans hebben<br />
we allereerst aan een visuele inspectie onderworpen,<br />
waaruit een eerste selectie is gemaakt.<br />
Vervolgens is de staalkwaliteit en de lasbaarheid<br />
beproefd via non-destructief en destructief onderzoek.<br />
De mechanische eigenschappen zijn<br />
door een extern laboratorium geverifieerd voor<br />
een 2e-lijnskeuring. Al die informatie hebben we<br />
verwerkt in een document dat vergelijkbaar is aan<br />
het oorspronkelijke certificaat, waarmee we aantonen<br />
dat het donorstaal voldoet aan de eisen.”<br />
“Van de 200 ton aan benodigd staal<br />
voor de gordingen en stempels,<br />
is ruim 90% ingevuld met gebruikt staal”<br />
EXECUTIEKLASSE 3<br />
Van de 200 ton aan benodigd staal voor de gordingen<br />
en stempels, is ruim 90% ingevuld met<br />
gebruikt staal. De overige 10% is nieuw staal,<br />
aangezien dit deel is afgekeurd tijdens kwaliteitsinspecties<br />
en daarom met nieuw staal is aangevuld.<br />
Lommers heeft op locatie ook al het laswerk<br />
verzorgd onder executieklasse 3, inclusief<br />
de onderliggende lasdocumentatie. Inmiddels<br />
is de bouwkuip opgeleverd en is Combinatie<br />
Waddenkwartier gestart met de bouw van de<br />
getijdenduiker. Over een jaar wordt de bouwkuip<br />
weer gedemonteerd. Al het staal is zodanig<br />
gemonteerd en genummerd dat het traceerbaar<br />
voor dit project, maar ook voor een circulaire inzet<br />
in een vervolgproject. Het is één van de eerste<br />
projecten waarin gebruikt staal op deze schaal en<br />
onder deze zware normering succesvol wordt opgewaardeerd<br />
voor een circulaire inzet.<br />
INNOVEREN<br />
Dit project is typerend voor de uitgebreide<br />
dienstverlening die Lommers Welding Service<br />
dient. “We werken veel aan projecten zowel<br />
op locatie als in de werkplaats waar een executieklasse<br />
volgens de<br />
NEN-EN 1090 en/of<br />
de ROK van toepassing<br />
is. We denken<br />
graag mee in het voortraject<br />
om projecten<br />
duurzaam aan te vliegen,<br />
en durven daarbij<br />
te innoveren, ook<br />
al het misschien niet<br />
de makkelijkste weg”,<br />
zegt Gerda Lommers.<br />
“De komende jaren staat de infrasector voor een<br />
enorme vervangings- en renovatieopgave. We<br />
denken integraal mee met onze klanten, zodat<br />
we gezamenlijk tot een robuust ontwerp komen<br />
met een maakbaar ontwerp voor uitvoering. Zo<br />
weten we door ‘slimme’ uitvoeringsmethodieken<br />
binnen planning, projecteisen en budget te<br />
blijven. Dat is echt uniek voor een staal-technisch<br />
bedrijf. Ons bedrijf en alle medewerkers laten<br />
we voortdurend doorontwikkelen zodat we alle<br />
V&R-opgaves en toekomstige werkzaamheden<br />
succesvol aan kunnen gaan.” ●<br />
Dit project is typerend voor de uitgebreide dienstverlening die Lommers<br />
Welding Service dient.<br />
Het is één van de eerste projecten waarin gebruikt staal op deze schaal en onder<br />
deze zware normering succesvol wordt opgewaardeerd voor een circulaire inzet.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 167
De verbinding<br />
tussen project<br />
en omgeving<br />
Wij zijn een adviesbureau voor alles wat je<br />
buiten ziet. Wij verbinden mens en techniek,<br />
versterken projecten en projectteams en maken<br />
bouwen mogelijk. Wij adviseren, maken plannen,<br />
ontwerpen en leveren ingenieursdiensten.<br />
We zijn breed inzetbaar; van idee tot oplevering.<br />
Van visie en ontwerp tot contract en realisatie.<br />
Voor planvorming, ingenieursdiensten en<br />
communicatie & omgevingsmanagement.<br />
Binnen de disciplines infra, civiel, groen, bouw<br />
en techniek.<br />
Versterkt en verbindt<br />
info@syntera.nl<br />
www.syntera.nl<br />
<strong>05</strong>97-76 00 30<br />
M. J. van Olmstraat 54<br />
9672 AE winschoten<br />
Postbus 58<br />
9670 AB winschoten
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Het gebied is zo uitgestrekt dat je het niet vierkant kunt dichtzetten met hekken.<br />
Syntera verzorgt op het project het omgevingsmanagement van A tot Z.<br />
De versterkingsoperatie is niet alleen geografisch uitgestrekt, maar heeft ook<br />
een enorme verscheidenheid aan stakeholders met allemaal eigen belangen.<br />
170 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEERDIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Het versterken van de<br />
Lauwersmeerdijk heeft behoorlijk<br />
wat impact op de omgeving.<br />
EEN BRUG SLAAN TUSSEN<br />
PROJECT EN OMGEVING<br />
Het versterken van de Lauwersmeerdijk heeft vanzelfsprekend al behoorlijk wat impact op de<br />
omgeving. Tel daarbij op alle koppelprojecten die meeliften met de versterkingsopgave en je kunt<br />
je voorstellen dat een goede afstemming (lees: optimaal omgevingsmanagement) geen overbodige<br />
luxe is. Laat dat maar aan de experts van Syntera over. Het advies- en ingenieursbureau slaat een<br />
brug tussen project en omgeving, en doet dat op een geheel eigen manier.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Ficant<br />
Syntera is een bekende relatie van de combinanten<br />
in Combinatie Waddenkwartier, een samenwerkingsverband<br />
tussen Heijmans en GMB<br />
Civiel. “In de bouwteamfase was opdrachtgever<br />
waterschap Noorderzijlvest in de lead voor het<br />
omgevingsmanagement, maar dat stokje zou<br />
logischerwijs tijdens de uitvoeringsfase worden<br />
overgedragen aan de combinatie”, zegt<br />
Tim Meijer, directeur van Syntera. “Omdat de<br />
combinatie dat zelf niet kon organiseren, zijn ze<br />
extern gaan kijken. Wij vinden het heerlijk om<br />
mens en techniek te verbinden. Dat hebben<br />
we gepresenteerd aan de combinatie, waarbij<br />
we een visiestuk hebben geschreven met een<br />
plan van aanpak van hoe wij het omgevingsmanagement<br />
zouden invullen. Zo’n gedetailleerde<br />
voorbereiding werd weliswaar niet uitgevraagd,<br />
maar toch hebben we dat heel bewust gedaan.<br />
En met succes, want zowel de opdrachtgever als<br />
de combinatie waren het er unaniem over eens<br />
dat wij het moesten gaan doen.”<br />
POSITIEVE REACTIES<br />
Syntera verzorgt op het project het omgevingsmanagement<br />
van A tot Z. "Van zowel<br />
hoog-over op strategisch niveau, uiteraard in<br />
samenwerking met het waterschap, tot de coordinatie<br />
buiten”, legt Tim uit. “Dat doen we<br />
met een team van vier personen, waarvan twee<br />
omgevingsmanagers, Meike Doornbos en ondergetekende,<br />
en twee gebiedscoördinatoren:<br />
Marlene van der Linde en Erik Meijer. De gebiedscoördinatoren<br />
zorgen voor de connectie<br />
met de mensen buiten, voorbijgangers en bedrijven.<br />
Op die manier slaan we een brug tussen<br />
project en omgeving, en dat werkt super<br />
goed. Doordat we buiten zichtbaar zijn voor<br />
alle partijen, ervaren we een hele meewerkende<br />
houding. We krijgen heel veel positieve reacties,<br />
en daar doen we het voor.”<br />
NIET MOEILIJK, WEL UITDAGEND<br />
De versterkingsoperatie is niet alleen geografisch<br />
uitgestrekt, maar heeft door de diverse<br />
koppelkansen ook een enorme verscheidenheid<br />
aan stakeholders met allemaal eigen belangen.<br />
Tim: “Als projectteam moet je daar<br />
tussendoor laveren en iedereen tevreden houden.<br />
Komt nog bij dat het een gebied is waar<br />
veel toeristen komen die allemaal te gast zijn<br />
in de omgeving en vrijheden nemen die er<br />
soms niet zijn. Het gebied is zo uitgestrekt dat<br />
je het niet vierkant kunt dichtzetten met hekken,<br />
al wordt dat bij sommige deelgebieden<br />
wel gedaan vanwege de veiligheid. Maar als<br />
mensen dan geen bedrijvigheid zien, is het<br />
juist van belang om te blijven communiceren.<br />
Wij zorgen ervoor dat al die communicatie op<br />
orde is, waarbij we kaders creëren waarbinnen<br />
veilig gewerkt kan worden, maar waarbij ook<br />
de omgeving gebruik kan maken van de omgeving<br />
die hun dierbaar is, om te werken, oefenen<br />
en recreëren. Dat maakt het niet moeilijk,<br />
maar soms wel uitdagend in een gebied op de<br />
grens van land en water.”<br />
MENS EN TECHNIEK<br />
De manier waarop Syntera hier op de<br />
Lauwersmeerdijk het omgevingsmanagement<br />
invult, dat doen ze al meer dan tien jaar. Het<br />
bedrijf bestaat sinds 2010. “We zijn al bijna vijftien<br />
jaar onderweg. Ik ben ooit begonnen, omdat<br />
ik merkte dat ik techniek leuk vind, maar de<br />
mens nog veel leuker”, zegt Tim. “Een gemiddelde<br />
techneut is volledig ingezoomd op de<br />
techniek. De truc is echter om uit te zoomen<br />
en om je heen te kijken. Wij zijn in staat om<br />
technische zaken te vertalen naar begrijpelijke<br />
taal voor niet-techneuten, en ice versa. We<br />
verzorgen zowel het omgevingsmanagement,<br />
maar ook participatieprojecten en burgerinitiatieven<br />
waarbij we de vertaling maken van<br />
een niet-technisch idee naar een technisch<br />
ontwerp. Binnen Syntera werken net zoveel<br />
niet-techneuten als techneuten. Samen verbinden<br />
ze mens en techniek. Dat is uniek.<br />
Heel veel bureaus zitten op de inhoud, wij<br />
hebben verstand van de inhoud, maar weten<br />
het ook begrijpelijk te verpakken voor mensen<br />
die geen verstand hebben van de inhoud. Bij<br />
ons staat de mens altijd op de eerste plaats.<br />
En die aanpak werpt zijn vruchten af, ook hier<br />
op de Lauwersmeerdijk.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl<br />
171
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Door het unieke hol- en dolsysteem is de stabiliteit geborgd, en kan het pakket zelfs meebewegen met het profiel van de dijk.<br />
SCHARNIEREND<br />
‘GROEN’ BETONDEKEN<br />
Het scharnierend betondeken van Verkalit-blokken op de Lauwersmeerdijk tussen de Peasumer<br />
Lannen en de Cleveringsluizen (provincie Friesland) krijgt een vervolg in Groningen op het<br />
project dijkversterking Lauwersmeerdijk-Vierhuizergat. Want ook waterschap Noorderzijlvest<br />
kiest voor dit inventieve concept dat zijn meerwaarde in Duitsland al vele decennia bewijst.<br />
Door het unieke hol- en dolsysteem is de stabiliteit geborgd, en kan het pakket zelfs<br />
meebewegen met het profiel van de dijk. De natuur vindt bovendien zijn weg tussen de<br />
blokken, zodat uiteindelijk een mooie groene dijk ontstaat.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld LBN Betonproducten<br />
In tegenstelling tot de gebruikelijke dijkbekleding<br />
met betonzuilen, is Verkalit juist géén<br />
zuil maar een interlock-systeem, zegt Hans<br />
Kamminga van LBN Betonproducten. “En dat<br />
laatste is juist de kracht van Verkalit.” Hij verduidelijkt<br />
een en ander met een voorbeeld. “Bij<br />
een normale betonzuil van welke fabrikant dan<br />
ook, wordt de stabiliteit gerealiseerd door split<br />
tussen de blokken in. Bij een storm bestaat de<br />
kans dat het split uitspoelt. Daarmee komt de<br />
stabiliteit van de dijk in gevaar. Na elke storm<br />
moet de dijkbekleding dus gecontroleerd worden<br />
en eventueel aangevuld met split. Met<br />
Verkalit heb je dit probleem niet, omdat de stabiliteit<br />
wordt verkregen door het hol- en dolsysteem<br />
dat in elkaar grijpt. De stabiliteit is te allen<br />
tijde gewaarborgd, en een inspectie na elke<br />
storm is dus niet meer nodig.”<br />
WATERWET<br />
De Verkalit-blokken worden weliswaar in<br />
Duitsland al ruim dertig jaar toegepast als<br />
dijkbekleding, voor Nederlandse begrippen<br />
is het relatief nieuw. Of ja nieuw, LBN<br />
Betonproducten heeft het concept jaren geleden<br />
al gepromoot op de Nederlandse markt.<br />
“Het product is vervolgens uitvoerig getest<br />
en beproefd, onder meer in de Deltagoot<br />
172 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
DIJKVERSTERKING LAUWERSMEEDRIJK - VIERHUIZERGAT<br />
Omdat de blokken in elkaar grijpen ontstaat een scharnierend betondeken<br />
dat meebeweegt met het profiel van de dijk.<br />
In totaal wordt de Lauwersmeerdijk bekleed met circa 80.000 m 2 aan Verkalitblokken.<br />
bij Deltares in Delft”, zegt Hans. “Ook heeft<br />
het de Steentoets doorlopen, zoals voorgeschreven<br />
in de Waterwet. Vervolgens is een<br />
proefproject gerealiseerd in Kreyl aan het<br />
IJsselmeer van 2.000 m 2 , en sinds 2019 wordt<br />
het toegepast op grote schaal, waaronder eerder<br />
al in Friesland en nu dus ook in Groningen<br />
op de Lauwersmeerdijk. Niet in de laatste<br />
plaats vanwege de goede ervaringen van de<br />
bouwcombinatie met het product. De blokken<br />
worden geproduceerd uit gerecycled beton in<br />
Burgum in Friesland. De transportafstanden<br />
zijn dus minimaal.”<br />
HOGER SOORTELIJK GEWICHT<br />
In totaal wordt de Lauwersmeerdijk bekleed<br />
met circa 80.000 m 2 aan Verkalit-blokken.<br />
“Elke blokje (30x30x30 cm) weegt 65 kilo-<br />
gram”, volgens Hans. “Omdat is gekozen<br />
voor een dek van 30 centimeter hebben we<br />
het soortelijk gewicht van het beton moeten<br />
verhogen naar 2.650 kg/m 3 . De blokken worden<br />
machinaal aangebracht door de firma<br />
Boot G.W.W., en die is daar zeer behendig in.<br />
Ze hebben een eigen klem ontwikkeld waarmee<br />
ze in één beweging 2 m 2 dichtleggen.<br />
Zodoende halen ze een productie van maar<br />
liefst 1.000 m 2 per dag met één kraan. Dat is<br />
echt een prestatie van formaat. Met andere<br />
systemen haal je dat bij lange na niet. Omdat<br />
de blokken in elkaar grijpen ontstaat een<br />
scharnierend betondeken dat meebeweegt<br />
met het profiel van de dijk. Het compenseert<br />
daarmee onvermijdelijke zwakke plekken in<br />
de opbouw van de dijk, en maakt beschadigingen<br />
perfect zichtbaar.”<br />
Op een klein gedeelte aan de kop van de dijk<br />
zijn de Verkalit-blokken in wisselende hoogtes<br />
van 20 en 35 centimeter toegepast. “Hier<br />
wordt de golf in een hoek gedreven en bestaat<br />
de kans dat deze te hoog oploopt. Met<br />
het rasterprofiel zorgen we ervoor dat golven<br />
extra worden geremd”, legt Hans uit. LBN<br />
Betonproducten produceert de blokken in<br />
hoogtes van 15 tot 40 centimeter. “Ze worden<br />
uiteraard onder KOMO-certificaat geleverd en<br />
de dooi- en zoutproeven wijzen uit dat ze uitermate<br />
geschikt zijn voor zoutwatertoepassingen.<br />
Het mooie tot slot is dat de natuur ruimte<br />
heeft zich te ontwikkelen tussen de blokken.<br />
Op de delen die reeds gelegd zijn, zie je een<br />
groene gloed ontstaan. Op enige afstand lijkt<br />
het straks dus een natuurlijke, groene dijk, die<br />
echter wel bestand is tegen hevige storm.” ●<br />
LBN Betonproducten produceert de Verkalit-blokken in hoogtes van 15 tot 40 centimeter.<br />
De natuur krijgt ruimte om zich te ontwikkelen.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 173
Het Verkalit ® interlock systeem<br />
voor dijk- en taludbescherming<br />
Toepassingsgebieden van het Verkalit ® interlock systeem in één oogopslag<br />
DIJKBESCHERMING<br />
TALUDBESCHERMING<br />
VERKALIT ® -ZETSTEEN<br />
begroeibaar/berijdbaar<br />
VERKALIT ® -AQUA<br />
begroeibaar/berijdbaar<br />
VERKALIT ® -<br />
PROMENADESTEEN<br />
smalle voeg/berijdbaar<br />
VERKALIT ® -<br />
EINDELEMENTEN<br />
VERKALIT ® -GOR<br />
VERKALIT ® -TRAPPEN<br />
berijdbaar 1)
askACO<br />
De planten- en boombak<br />
die zichzelf terugverdient<br />
ACO Climate<br />
De ACO ClimateBoxx is de eerste gepatenteerde zelfregulerende<br />
vrij staande planten- en boombak! Hij verdient zichzelf terug doordat<br />
deze zelf de bodemvochtigheid meet, interpreteert en een<br />
irrigatiesysteem activeert via cloud-techniek. Al deze informatie is<br />
zichtbaar op telefoon, tablet of computer. Met deze besparingen<br />
verdien je in ongeveer vier jaar je investering terug en wordt iedere<br />
boom die je in de ACO ClimateBoxx plant een geldboom.<br />
www.aco.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
MEER DAN ALLEEN EEN<br />
WATERVEILIGHEIDSOPGAVE<br />
De kans op wateroverlast en watertekort in de noordelijke provincies wordt groter nu het<br />
klimaat sneller verandert. Zo ook in het Groningse vissersdorp Zoutkamp. Waterschap<br />
Noorderzijlvest hanteert een bijzondere aanpak en is het project aangevlogen zonder concreet<br />
plan. Niet alleen alle inwoners, stakeholders, gemeente Het Hogeland en provincie Groningen<br />
werden betrokken, maar ook de markt werd uitgedaagd om samen de waterveiligheid te<br />
verhogen én tegelijk een impuls te geven aan de leefbaarheid, verkeersveiligheid en het<br />
toerisme in Zoutkamp en omgeving.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Waterschap Noorderzijlvest<br />
Naar aanleiding van de studie 'Droge Voeten<br />
2<strong>05</strong>0' had waterschap Noorderzijlvest een<br />
opgave in Zoutkamp om de capaciteit van<br />
het gemaal te vergroten naar 1.600 m 3 per<br />
minuut en om de regionale kering dwars<br />
door het dorp te versterken. “Eerder maakten<br />
overheden dan plannen en die werden<br />
in het dorp gepresenteerd met de mededeling<br />
‘dit is goed voor u en zo gaan we het<br />
doen’,” begint Mark Pietersen, projectmanager<br />
bij Waterschap Noorderzijlvest. “In<br />
Zoutkamp hebben we gemeend het anders<br />
aan te pakken. We wisten dat we een grote<br />
waterveiligheidsopgave hadden, en hebben<br />
toen, gezien de impact, nadrukkelijk het dorp<br />
gevraagd om met ons mee te denken. Maak<br />
samen met ons een plan. En zo zijn we in 2018<br />
de boer opgegaan.”<br />
VLEUGELS<br />
Van het een komt het ander. Dat gold ook bij<br />
de planontwikkeling voor Zoutkamp. “Gezien<br />
de impact van het project, hebben we aanvullende<br />
wensen en ideeën geïnventariseerd<br />
om te bekijken of we ook een maatschappelijke<br />
meerwaarde konden creëren met het project”,<br />
zegt Eddi Ottens, omgevingsmanager<br />
bij Waterschap Noorderzijlvest. “Daardoor<br />
Strukton is in mei 2023 gestart<br />
met de uitvoering buiten.<br />
176 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
In Zoutkamp en omgeving wordt niet alleen de waterveiligheid verhoogd, maar wordt tegelijk een impuls<br />
gegeven aan de leefbaarheid, verkeersveiligheid en het toerisme.<br />
“De kans op wateroverlast en watertekort<br />
in de noordelijke provincies wordt groter<br />
nu het klimaat sneller verandert”<br />
ontstaat nóg meer draagvlak, zo weten we<br />
uit ervaring bij een eerder dijkversterkingsproject<br />
tussen Eemshaven en Delfzijl, en<br />
kun je mogelijk extra koppelkansen benutten.”<br />
In de verkenningsfase hebben we daar<br />
veel tijd aan besteed, zegt Mark. “Daaruit<br />
zijn koppelkansen voortgekomen die onder<br />
meer de cultuurhistorie bewaken, maar ook<br />
de recreatie en het toerisme versterken. Het<br />
project werd opeens veel breder ingestoken<br />
dan alleen de waterveiligheidsopgave. Het<br />
resultaat daarvan was dat er externe financieringsstromen<br />
op gang kwamen, dat gedeputeerden<br />
en dagelijkse bestuursleden<br />
erachter gingen staan. En ja, dan krijgt het<br />
project écht vleugels.” Nieuwe Waterwerken<br />
Zoutkamp wordt dan ook mede gefinancierd<br />
door het Nationaal Programma Groningen,<br />
het Waddenfonds, de Erfgoed Deal en de<br />
Commissie Bodemdaling.<br />
2-FASEN CONTRACT<br />
In de verkenningsfase heeft het waterschap<br />
veel gebruik gemaakt van ingenieursbureaus.<br />
Om tot een gedegen en weloverwogen<br />
ontwerp te komen, werd besloten om<br />
de markt al vroegtijdig bij het project te<br />
betrekken en niet te wachten tot het bestek<br />
klaar was. ¢<br />
In oktober 2025 moet volgens planning de hele<br />
ruwbouw en het grootste deel van de afbouw van<br />
het gemaal en de sluis klaar zijn.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 177
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Gelijktijdig voert Strukton ook nog vijf koppelkansen uit voor de gemeente.<br />
Mark: “Zodoende hebben we een 2-fasen contract<br />
op de markt gezet. Daar hebben twee uitvoerende<br />
partijen op ingeschreven en zijn we<br />
vervolgens met Strukton in zee gegaan voor<br />
de eerste fase. De opdracht was om te komen<br />
tot een maakbaar en verrassingsvrij Definitief<br />
Ontwerp (DO).” Dat werd in december 2022<br />
definitief, waarna het Algemeen bestuur van<br />
waterschap Noorderzijlvest in februari 2023<br />
heeft ingestemd met het uitvoeringskrediet<br />
voor het hele project.” Marcel Kampman,<br />
projectmanager bij Strukton: “Uiteindelijk<br />
zijn we tot een ontwerp gekomen waarbij we<br />
een nieuw gemaal bouwen met de beoogde<br />
capaciteit van 1.600 m 3 per minuut naast de<br />
monumentale Hunsingosluis uit 1859. Ook de<br />
sluis wordt aangepakt. We gaan deze restaureren<br />
en ombouwen naar een schutsluis, zodat<br />
scheepvaart mogelijk blijft, ook als het gemaal<br />
in bedrijf is. Dat is nu niet het geval.”<br />
HOOFDROL VOOR<br />
VOORMALIGE ZEEDIJK<br />
Om de overlast in het dorp zoveel mogelijk te<br />
beperken, is ervoor gekozen om niet de regionale<br />
kering dwars door het dorp op te hogen,<br />
maar is een alternatief bedacht waarin voor<br />
de voormalige zeedijk een hoofdrol is weggelegd.<br />
Zoutkamp lag vroeger namelijk aan zee.<br />
Toen in 1953 als gevolg van de watersnoodramp<br />
de Lauwerszee in 1969 werd afgedamd<br />
transformeerde het tot een meer. Sindsdien<br />
heeft de Hunsingosluis in de voormalige zeedijk<br />
geen zeekerende functie meer. “We hebben<br />
nu dus de keuze gemaakt om het hele<br />
pakket op te schuiven naar de zeedijk, inclusief<br />
de bouw van een nieuw gemaal en de restauratie<br />
en ombouw van de tot Rijksmonument<br />
gekroonde Hunsingosluis uit 1859 tot schutsluis”,<br />
zegt Eddi. “Met name dat laatste is een<br />
behoorlijke uitdaging. Samen met Strukton, de<br />
verantwoordelijke overheidsinstanties en een<br />
restauratiearchitect hebben we al in het DOtraject<br />
een expertteam opgericht om het ontwerp<br />
zo goed mogelijk af te stemmen.” Mark<br />
vult aan: “Normaliter dien je het DO in bij de<br />
omgevingsvergunning en wordt daarna pas het<br />
ontwerp getoetst. Die tijd hadden we hier niet.<br />
Vandaar dat we ervoor gekozen hebben om het<br />
parallel te laten lopen. Een hele nieuwe manier<br />
van werken voor alle betrokkenen, maar het<br />
heeft hier uiteindelijk heel goed uitgepakt.”<br />
TIJDELIJKE BYPASS<br />
Door de prettige samenwerking tussen het<br />
waterschap en Strukton in de bouwteamfase<br />
werd ook het realisatiecontract gegund aan<br />
Strukton. “We zijn vervolgens in mei 2023 gestart<br />
met het realiseren van een bouwput van<br />
100 bij 20 meter voor de onderbouw van het<br />
gemaal. Daarin zijn 407 combipalen met een<br />
prefab kern en groutomhulling aangebracht”,<br />
zegt Marcel. “Vervolgens is de kuip tot circa<br />
8,5 meter diep ontgraven en hebben we een<br />
onderwaterbetonvloer gestort van 1 meter dik.<br />
De kuip is leeggepompt en sindsdien fantastisch<br />
mooi droog.” Inmiddels is de constructieve<br />
vloer gestort en zijn ook buiten- en tussenwanden<br />
van de drie stroomkokers gereed. “De<br />
ruwbouw van het gemaal is sinds september dit<br />
jaar helemaal afgerond. Nu beginnen we langzaam<br />
aan de restauratie van de Hunsingosluis”,<br />
zegt Marcel. “Het Hunsingokanaal is inmiddels<br />
volledig afgedamd met een bouwput.<br />
Het oude gemaal H.D. Louwes moet het water<br />
aankomend winterseizoen nog wel naar<br />
het Lauwersmeer kunnen verpompen en dat<br />
gebeurt via een bypass door de stroomkokers<br />
van het nieuwe gemaal. Zodoende hebben we<br />
geen tijdelijke pompinstallatie nodig.”<br />
VEEL DRAAGVLAK<br />
Het draagvlak bij de dorpsbewoners en andere<br />
stakeholders is buitengewoon goed, merkt<br />
Eddi die wekelijks op het project aanwezig is.<br />
“Weliswaar verloopt de bouwcommunicatie<br />
via de aannemer, maar ook wij als waterschap<br />
178 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Het draagvlak bij de dorpsbewoners en andere stakeholders is buitengewoon goed.<br />
nemen onze verantwoordelijkheid en zijn zichtbaar<br />
aanwezig”, zegt hij. “Als er wat is, weten<br />
we elkaar te vinden. We hebben ook regelmatig<br />
afstemming onderling en iedere vrijdag is er<br />
een inloopochtend in het informatiecentrum.<br />
Mensen die vragen hebben kunnen hier vrijblijvend<br />
binnenlopen. Natuurlijk is er hinder,<br />
maar doordat afspraken worden nagekomen,<br />
vooral bij stremmingen, is er gewoon heel<br />
veel vertrouwen vanuit de omgeving. En het is<br />
onze taak om dat te behouden.” Op de vraag<br />
of deze bijzondere maatwerkaanpak voor herhaling<br />
vatbaar is, antwoordt Mark: “Het is een<br />
mooie aanpak, dat zeker, en die past bij zo’n<br />
grote ingreep in een dorp. Maar we moeten<br />
ook dijkvakken van 9 kilometer gaan versterken,<br />
daar past een andere aanpak bij.”<br />
Om de overlast in het dorp zoveel mogelijk te beperken, is ervoor gekozen om niet de regionale kering<br />
dwars door het dorp op te hogen, maar is een alternatief bedacht waarin voor de voormalige zeedijk een<br />
hoofdrol is weggelegd.<br />
In oktober 2025 moet volgens planning de<br />
hele ruwbouw en het grootste deel van de<br />
afbouw van het gemaal en de sluis klaar<br />
zijn. Daarna volgt een periode van inregelen<br />
en afstemmen van de systemen. In maart<br />
2026 volgt dan de definitieve oplevering.<br />
Gelijktijdig voert Strukton ook nog vijf koppelkansen<br />
uit voor de gemeente. Een bewuste<br />
keuze volgens Marcel, zodat het voor de<br />
omgeving heel zichtbaar is dat er één partij<br />
aan het werk is en ze bij vragen zich ook bij<br />
één loket kunnen melden. Behalve de waterveiligheid<br />
wordt ook de verkeersveiligheid<br />
verbeterd, de toeristische en recreatieve mogelijkheden<br />
rond het Lauwersmeer uitgebreid<br />
en de vaarrecreatie richting het Hogeland en<br />
stad Groningen versterkt. Mark tot besluit:<br />
“Na oplevering dagen we de markt opnieuw<br />
uit om het oude gemaal H.D. Louwes op een<br />
duurzame, verantwoorde en innovatieve manier<br />
te ontmantelen.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 179
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
In het Groningse dorp Zoutkamp werkt Strukton aan een bijzondere opdracht: de provincie Groningen en het cultureel erfgoed beschermen tegen hoogwater.<br />
INTEGRAAL PROJECT MET<br />
OOG VOOR JONG TALENT<br />
In het Groningse dorp Zoutkamp werkt Strukton aan een bijzondere opdracht: de provincie<br />
Groningen en het cultureel erfgoed beschermen tegen hoogwater. Een integrale opdracht met<br />
heel veel stakeholders, raakvlakken en koppelkansen, en die bovendien technisch uitdagend is.<br />
Ondanks de vele complexiteiten biedt Strukton ook jong talent de kans om zich te ontwikkelen<br />
op dit project. En niet zonder succes, zo mogen we inmiddels voorzichtig concluderen. Een<br />
gesprek met de twee jonge werkvoorbereiders Simone van den Hoven en Bas Klingenberg, en<br />
de ervaren projectleider Dennis Bettenbroek over de highlights van dit integrale project.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Strukton<br />
Gezien de complexiteit van het project Nieuwe<br />
Waterwerken Zoutkamp heeft waterschap<br />
Noorderzijlvest al in een vroeg stadium het<br />
besluit genomen om nadrukkelijk de markt te<br />
betrekken bij het ontwerp. “Twee partijen waren<br />
in de race om het VO dat op hoofdlijnen<br />
was opgesteld door een ingenieursbureau naar<br />
een DO te brengen”, begint Dennis. “Ons plan<br />
werd als beste gewaardeerd, waarna ons de<br />
eerste fase werd gegund: het opstellen van het<br />
DO samen met het waterschap in een bouwteamconstructie.<br />
De tweede fase behelst het<br />
opstellen van het UO en de daadwerkelijke<br />
realisatie ervan volgens een meer traditioneel<br />
UAV-gc contract. Door de prettige samenwerking<br />
in de bouwteamfase heeft het waterschap<br />
ons ook het realisatiecontract gegund, in februari<br />
2023 om precies te zijn. En sinds mei 2023<br />
zijn we buiten met de uitvoering bezig.”<br />
HOOFDPIJNDOSSIER<br />
Nieuwe Waterwerken Zoutkamp omvat voor<br />
Strukton onder meer de bouw van een nieuw gemaal<br />
met een capaciteit van 1.600 m 3 per minuut,<br />
180 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
V.l.n.r.: Bas Klingenberg, Simone van den Hoven en Dennis Bettenbroek.<br />
De Hunsingosluis wordt gerenoveerd en omgebouwd tot schutsluis.<br />
de renovatie en ombouw van de Hunsingosluis<br />
tot schutsluis en het aanbrengen van ruim 700<br />
meter aan damwand/oeverbescherming tussen<br />
het oude en nieuwe gemaal. “Met name de lokale<br />
grondgesteldheid bestaande uit een combinatie<br />
van zwellende Groningse potklei en extreem<br />
harde zandlagen staat in de aannemerswereld<br />
bekend als een hoofdpijndossier”, zegt Dennis.<br />
“Dat is ook de reden dat we praktische kennis<br />
hebben ingehuurd van onder meer Nepocon en<br />
Hakkers om hier de juiste verdiepingsslag aan te<br />
geven om alles rond- en recht te rekenen.” Ook<br />
Bas kan dat beamen en vult aan: “De grondgesteldheid<br />
gaf vooral uitdagingen bij de fundering<br />
van het nieuwe deel van de schutsluis. Hier is ruim<br />
driekwart jaar aan engineering aan voorafgegaan.<br />
Uiteindelijk is gekozen voor een fundering<br />
op circa 200 stuks zelfborende ankerpalen die ‘as<br />
we speak’ worden aangebracht.”<br />
VELE STAKEHOLDERS<br />
De grondgesteldheid was niet zozeer de uitdaging<br />
voor de nieuwe oeverbescherming, aangezien<br />
de planken niet zo diep reiken, echter wel de<br />
hoeveelheid stakeholders. De oeverbescherming<br />
grenst grotendeels aan percelen van bewoners.<br />
Een deelproject waar Simone zich volledig op<br />
stort. “De nieuwe damwand wordt voor de oude<br />
beschoeiing gezet, vervolgens wordt de oude<br />
beschoeiing uitgenomen en het perceel weer<br />
aangevuld”, legt ze uit. “Gezien de stakeholders<br />
en de vele kabels en leidingen in de ondergrond<br />
een complexe klus, maar dat maakt het voor mij<br />
juist extra leerzaam.” Simone is als werkvoorbereider<br />
ook betrokken bij de renovatie en ombouw<br />
van de monumentale Hunsingosluis uit 1859.<br />
“Het complex wordt met zorg gerestaureerd en<br />
omgebouwd tot schutsluis. Vooral in het voortraject<br />
is veel afstemming geweest met onder<br />
andere monumentenzorg, de Rijksdienst voor<br />
Cultureel Erfgoed en een restauratiearchitect.”<br />
OPEN EN VEILIGE CULTUUR<br />
Nieuwe Waterwerken Zoutkamp is voor Simone<br />
het eerste project na haar afstuderen. “Best bijzonder<br />
als je dan direct op zo’n integraal project<br />
wordt ingezet waar heel veel disciplines samenkomen”,<br />
zegt ze. “Het project heeft alles te bieden<br />
waar ik op een later moment in mijn carrière<br />
vast ook nog uit kan putten. Ik heb in een kort<br />
tijdsbestek al zo ontzettend veel dingen gezien.<br />
Er heerst bovendien een hele open en veilige<br />
cultuur. De lijntjes zijn kort. Je stapt zo bij de directeur<br />
binnen.” Dennis kan dat beamen en zegt:<br />
“Ze is feitelijk voor de leeuwen gegooid, maar<br />
heeft er zich bijzonder goed doorheen geslagen.<br />
Dat zegt ook wat over haar kwaliteiten. En over de<br />
manier waarop Strukton omgaat met jonge mensen.<br />
Ze hebben dat heel goed begrepen.” Ook<br />
Bas kan die aanpak wel waarderen. “Strukton<br />
geeft ons vertrouwen en een stukje waardering.<br />
Ook de saamhorigheid geeft houvast. We krijgen<br />
de kans om de vele facetten van het bedrijf te<br />
ontdekken, zodat we uiteindelijk de juiste keuze<br />
kunnen maken. Dat maakt het bedrijf heel interessant<br />
om voor te werken.”<br />
Strukton heeft bij Nieuwe Waterwerken Zoutkamp<br />
heel veel expertise ingebracht en meegenomen<br />
in het DO. “Het is achteraf een goede keuze<br />
geweest van het waterschap om de markt al zo<br />
vroeg bij het project te betrekken”, zegt Dennis.<br />
“Anders hadden we nu niet zover gestaan als waar<br />
we nu staan. Bouwen geeft altijd overlast, maar ik<br />
heb toch het idee dat het dorp blij is met ons.” In<br />
oktober 2025 moet volgens planning de hele ruwbouw<br />
en het grootste deel van de afbouw van het<br />
gemaal, de sluis en de oeverbescherming klaar<br />
zijn. Daarna volgt een periode van inregelen en<br />
afstemmen van de systemen. In maart 2026 volgt<br />
dan de definitieve oplevering. ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 181
Welkom in de wereld van<br />
Strukton Infra Specials!<br />
Strukton Infra Specials doet prachtige infraprojecten!<br />
Complexe puzzels in rail-civiel, tunnels en waterbouw<br />
met vele disciplines. Zo bouwden we het eerste<br />
energieneutrale treinstation van Nederland, Delft<br />
Campus, en zijn we aan het werk op het monumentale<br />
Amsterdam Centraal Station. In Zoutkamp bouwen we een<br />
nieuw gemaal en renoveren we een monumentale sluis.<br />
Met partners verzinnen we slimme duurzame oplossingen,<br />
zoals het circulaire viaduct, om infrastructurele<br />
kunstwerken langer te behouden. We kunnen jouw hulp<br />
bij al deze mooie uitdagingen goed gebruiken!<br />
Hoe maak jij het?<br />
We kijken naar je uit als nieuwe collega! In een open en<br />
informele sfeer motiveren we elkaar om het beste uit onszelf<br />
te halen voor onze klanten. Collega’s staan voor elkaar klaar<br />
en dat maakt van ons een hechte organisatie waar met veel<br />
toewijding en werkplezier gewerkt wordt.<br />
Jij maakt het<br />
Als werkvoorbereider ben je verantwoordelijk voor de<br />
voorbereiding, bewaking en bijsturing van onze projecten. Ook<br />
het coördineren van onderaannemers en leveranciers behoort<br />
tot jouw takenpakket. Intern en extern ben je de spil in het<br />
bouwproces. We vinden jouw persoonlijke en professionele<br />
ontwikkeling belangrijk, daarom bieden we je diverse<br />
opleidingen en cursussen.<br />
Jij gaat het maken als werkvoorbereider!<br />
We zoeken werkvoorbereiders met een afgeronde<br />
hbo-opleiding in de civiele techniek of technische<br />
bedrijfskunde. Enige ervaring als werkvoorbereider<br />
of projectcoördinator is gewenst, evenals kennis van<br />
administratieve processen en contractvormen als UAV-GC.<br />
Ben jij een teamspeler die van afwisseling houdt, met het<br />
enthousiasme om nieuwe dingen te leren? Heb je goede<br />
communicatieve en onderhandelingsvaardigheden? In deze<br />
functie is het ook belangrijk dat je zelfstandig kunt werken<br />
en dat je proactief en actiegericht bent. Zo draag je direct bij<br />
aan oplossingen voor bijzondere uitdagingen.<br />
Kom jij bij Strukton bouwen aan de toekomst? Samen<br />
creëren we een positieve impact op de wereld om ons<br />
heen. Wat maak jij morgen?<br />
Wil je meer weten?<br />
Contactpersoon is Sebastiaan Houtgraaf, telefoon<br />
06-25441564, e-mail sebastiaan.houtgraaf@strukton.com.<br />
StruktonInfraSpecials<br />
Strukton_Group<br />
StruktonInfraSpecials<br />
werkenbijstrukton.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Bouwen naast een rijksmonument is altijd uitdagend en al helemaal als deze is gefundeerd op een ‘bijzondere’ ondergrond.<br />
Unihorn heeft op de sluis, aan<br />
weerszijden van de kolkwanden, een<br />
tachymeter geplaatst die zichzelf 24/7 op<br />
vaste punten inmeten in de omgeving.<br />
MONITOREN VAN<br />
MONUMENTALE HUNSINGOSLUIS<br />
Bouwen naast een rijksmonument is altijd uitdagend en al helemaal als deze is gefundeerd op een<br />
‘bijzondere’ ondergrond. Reden voor Strukton om de Hunsingosluis uit 1859 extra in de gaten te houden<br />
bij de bouw van het nieuwe gemaal dat onderdeel is van het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp.<br />
Unihorn, onderdeel van Strukton, werd ingeschakeld voor uitgebreide monitoringswerkzaamheden.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Unihorn<br />
“De Hunsingosluis is een monumentaal object, opgebouwd met metselwerk<br />
op houten palen met kespen en gefundeerd op de eerste zandlaag”,<br />
legt Remo Hofland van Unihorn uit. “Onder die zandlaag zit een laag oude<br />
potklei, die de eigenschap heeft te gaan opzwellen bij het wegnemen van<br />
de bovenbelasting. Dat zou kunnen leiden tot deformatie en zelfs een rotatie<br />
in alle richtingen van de oude sluis. Daardoor zou de instabiliteit van<br />
de sluis tijdens de werkzaamheden in gevaar kunnen komen. Om dat te<br />
voorkomen, en in geval van ‘nood’ tijdig beheersmaatregelen te kunnen<br />
treffen, is monitoring tijdens de uitvoering noodzakelijk.”<br />
voor analyses. Tot slot zijn we heel actief op het gebied van geodata en<br />
monitoring, zoals hier in Zoutkamp. In de Hunsingosluis hebben we overigens<br />
in een eerder stadium ook scheurwijdtemetingen uitgevoerd om<br />
mogelijke veranderingen in bestaande scheuren te monitoren.” ●<br />
TACHY- EN TRILLINGSMETERS<br />
Unihorn heeft zodoende boven op de sluis, aan weerszijden van de kolkwanden,<br />
een tachymeter geplaatst die zichzelf 24/7 op vaste punten inmeten in<br />
de omgeving. “Die data worden verzameld, zodat een mogelijke deformatie<br />
van de kolkwanden vroegtijdig kan worden gesignaleerd. Op het moment<br />
dat de grenswaarde dreigt te worden bereikt, gaan alle alarmbellen<br />
af en wordt de uitvoering stilgelegd om beheersmaatregelen te treffen. Dat<br />
was hier gelukkig niet aan de orde”, zegt Remo die vertelt dat de tachymeters<br />
inmiddels zijn verwijderd omdat de uitvoering in een volgende fase is<br />
beland en geen invloed meer heeft op mogelijke deformatie van de oude<br />
sluis. Wel zijn er nog automatische trillingsmeters van Unihorn op het project<br />
aanwezig. “Verder blijven we de sluis periodiek nog handmatig bewaken.”<br />
Unihorn is een zelfstandig onderzoeks-, advies- en ontwerpbureau en<br />
gespecialiseerd in de niche van verhardingsonderzoeken voor wegen,<br />
conditioneringsonderzoeken en asset management. “We maken ook<br />
3D-ontwerpen voor de openbare ruimte, wegen en dijken, doen milieukundig<br />
onderzoek en hebben een eigen geaccrediteerd laboratorium<br />
“De Hunsingosluis werd extra in<br />
de gaten gehouden bij de bouw<br />
van het nieuwe gemaal”<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 183<br />
Naamloos-3 1 29-10-<strong>2024</strong> 09:46
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
VAKBEKWAME<br />
BETONTIMMERLIEDEN<br />
MAKEN HET VERSCHIL<br />
Bij menig civiel project is behoefte aan de kennis, expertise en inzet van vakbekwame<br />
betontimmerlieden. En die worden steeds schaarser. Niet bij Employ. De detacheerder beschikt over<br />
een groot team aan bedreven betontimmerlieden die op projecten door heel Nederland worden<br />
ingezet én gehuisvest volgens de SNF-normen. Ook Strukton maakt dankbaar gebruik van een team<br />
van gemiddeld acht tot twaalf vaklui van Employ bij het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Employ<br />
Strukton is al vele jaren bekend met de werkwijze<br />
en de mensen van Employ. “We werken<br />
al meer dan vijftien jaar uiterst succes-<br />
vol samen”, zegt Oleg Grooten, operationeel<br />
directeur/mede-eigenaar bij Employ. “We<br />
kennen elkaar door en door, en de (hoofd)uitvoerders<br />
van Strukton kennen inmiddels ook<br />
veel van onze mensen. We werken weliswaar<br />
met buitenlandse vakkrachten, maar zorgen<br />
er altijd voor dat we op een project een voorman<br />
stationeren die Nederlands spreekt of<br />
goed Engels of Duits. En in dit geval ook bekend<br />
is met en bij de mensen van Strukton<br />
op dit project.”<br />
ARBEIDSMIGRANTEN<br />
Ondanks een jarenlange relatie en bekende<br />
gezichten over en weer heeft Employ zich aan<br />
het begin van het project wel moeten presenteren<br />
bij het waterschap Noorderzijlvest. “En<br />
dat is eigenlijk ook heel logisch”, vindt Oleg.<br />
“Ze waren benieuwd naar hoe wij met arbeidsmigranten<br />
omgaan en hoe onder andere de<br />
verloning, huisvesting en het naleven van de<br />
bouw-cao is geborgd. Dat hebben we met alle<br />
liefde en plezier toegelicht, en dat juich ik alleen<br />
maar toe. Het is goed dat er ook voor dit<br />
onderwerp aandacht is. Het helpt het waterschap<br />
bovendien ook weer op andere fronten.<br />
Mochten hierover vragen worden gesteld vanuit<br />
de omgeving, kunnen ze die zelf beantwoorden.<br />
Onze mensen zijn immers gehuisvest nabij<br />
het project in de dorpen Zuidhorn en Usquert,<br />
en doen daar ook ’s avonds hun boodschappen<br />
en maken gebruik van lokale voorzieningen.”<br />
Employ is door heel Nederland actief.<br />
ZELFSTANDIGE PLOEG<br />
Employ beschikt over het SNF-keurmerk.<br />
“Dit betekent dat onze huisvesting voldoet<br />
184 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
aan strenge eisen op het gebied van basisvoorzieningen,<br />
veiligheid, beheer, toezicht<br />
en juridische en administratieve voorwaarden.<br />
Wij verstrekken ook de benodigde<br />
werkkleding, gereedschap en persoonlijke<br />
beschermingsmiddelen, zodat onze medewerkers<br />
goed voorbereid aan de slag kunnen”,<br />
legt Oleg uit. “In Zoutkamp zijn onze<br />
mensen vanaf de start van het project betrokken.<br />
We werken hier met een vaste, zeer<br />
zelfstandige ploeg. Ze verstaan hun vak, en<br />
dankzij de Poolse afkomst van onze voorman<br />
is hij ook als geen ander in staat om optimaal<br />
te communiceren met de ijzervlechters.<br />
Een win-win. Het is dan ook knap wat<br />
ze daar samen met Strukton vanaf januari<br />
hebben neergezet.”<br />
Employ is door heel Nederland actief. “Behalve<br />
in Zoutkamp hebben we op dit moment betontimmerlieden<br />
gestationeerd bij onder meer de<br />
bouw van de Zoutdam bij Zeesluis IJmuiden en<br />
op de Zuidas in Amsterdam. Verder hebben<br />
we net de werkzaamheden aan de zelfsluitende<br />
waterkering bij Steyl in Limburg afgerond<br />
en zijn we nog actief op kleinere projecten in<br />
Groningen, Friesland, Overijssel, Brabant en<br />
Zeeland. Onze vakbekwame betontimmerlieden<br />
maken door heel Nederland het verschil”,<br />
zegt Oleg tot besluit. ●<br />
Employ beschikt over een groot team aan<br />
bedreven betontimmerlieden die op projecten<br />
door heel Nederland worden ingezet.<br />
“Bij menig civiel project is behoefte aan de<br />
kennis, expertise en inzet van vakbekwame<br />
betontimmerlieden”<br />
Marius<br />
Oleg<br />
Aschwin<br />
Uitzenden | Detacheren | Werven & Selecteren | Industrieweg 1, Hoogeveen | Employ.nl<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 185
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp toont de veelzijdigheid aan van Oosterhof Holman.<br />
Familiebedrijf toont veelzijdigheid<br />
RESTAURATIE HUNSINGOSLUIS<br />
IS PUUR AMBACHT<br />
Om het Groningse dorp Zoutkamp in ieder geval tot 2<strong>05</strong>0 te beschermen tegen hoogwater<br />
wordt onder meer gebouwd aan een nieuw gemaal en ondergaat de monumentale<br />
Hunsingosluis uit 1859 een transformatie van voormalige zeesluis naar een schutsluis.<br />
Koninklijke Oosterhof Holman neemt de volledige restauratie van het monumentale deel op<br />
zich, maar de scope reikt nog veel verder. Zo vervaardigt het 112 jaar jonge familiebedrijf in<br />
eigen huis de nieuwe houten sluisdeuren en stalen remmingwerken, en heeft zelfs de complete<br />
bouwplaats verduurzaamd met zusterbedrijf Elize Energie.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Oosterhof Holman<br />
Oosterhof Holman werkt in Zoutkamp in opdracht<br />
van Strukton. Beide bedrijven hebben een<br />
lange geschiedenis met elkaar. “We vullen elkaar<br />
goed aan”, zegt Taeke Visser, bedrijfsdirecteur bij<br />
Oosterhof Holman Beton- en Waterbouw. “Zo<br />
hebben we voor waterschap Noorderzijlvest eerder<br />
al de ‘aanpak 17 bruggen’ succesvol uitgevoerd,<br />
waarbij we intensief met Strukton hebben<br />
samengewerkt in een bouwteam. Ook de Blauwe<br />
Loper, de langste fietsbrug van Europa, is een<br />
voorbeeld van een recente succesvolle samenwerking.<br />
Bij Nieuwe Waterwerken Zoutkamp fungeren<br />
we weliswaar op papier als onderaannemer,<br />
maar ook hier trekken we meer als partners<br />
op. In eerste instantie hebben we tijdens de tender<br />
capaciteit geleverd en oplossingen aangedragen<br />
die bijdroegen aan de winnende inschrijving.<br />
Van daaruit is ook de intentie uitgesproken<br />
om samen verder te gaan in de uitvoering voor<br />
wat betreft de restauratie van de Hunsingosluis.”<br />
RESPECT VOOR HET MONUMENT<br />
De monumentale Hunsingosluis wordt in de nieuwe<br />
situatie onderdeel van de nieuwe schutsluis.<br />
186 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Het streven van de monumentale restauratie is om de gerestaureerde sluis zo oud mogelijk te laten lijken.<br />
“Strukton neemt de nieuwbouw voor rekening, wij<br />
verzorgen de restauratie van de bestaande sluis”,<br />
vervolgt Taeke. “Dat is ook echt het specialisme<br />
van Oosterhof Holman: restaureren met respect<br />
voor het monument. Desondanks ligt er ook een<br />
behoorlijke sloopopgave omdat de aandrijfpunten<br />
van de nieuwe deuren in de sluiswand geïntegreerd<br />
worden.” Ook Jan Sluiter, projectleider bij<br />
Oosterhof Holman Beton- en Waterbouw, kan dat<br />
beamen en vult aan: “De sluis heeft bovendien<br />
best wel wat achterstallig onderhoud. Veel metselwerk<br />
is in slechte staat. Aan ons straks de taak<br />
om het punt aan te geven ‘tot hier en niet verder’,<br />
uiteraard in overleg met de restauratiearchitect.<br />
Maar dat wordt pas duidelijk als we met de uitvoering<br />
zijn gestart, in februari 2025. Ook de kwaliteit<br />
van het metselwerk onder de natuursteen<br />
dekplaten laat zich nu nog niet goed inschatten.”<br />
Het worden nog drukke maanden in de sluis, zegt<br />
Taeke met een lach. “Want het moet allemaal in<br />
één seizoen gebeuren.”<br />
“We hebben ontzettend veel disciplines<br />
binnen ons bedrijf en maken dankbaar<br />
gebruik van elkaars expertises”<br />
MORTELS VOLGENS OUD RECEPT<br />
Voor de ingrijpende restauratieopgave van de<br />
Hunsingosluis werkt Oosterhof Holman samen<br />
met een aantal vaste partners. Jan: “Voor het<br />
metselwerk maken we gebruik van de expertise<br />
van Siegersma en het natuursteenherstel wordt<br />
uitgevoerd door Meesters In. ¢<br />
Veel metselwerk is in slechte staat.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 187
Uw totaaloplosser<br />
voor vele civiele<br />
vraagstukken<br />
De ambitie van Koninklijke Oosterhof Holman stopt niet<br />
simpelweg bij het aanleggen van infrastructuren. We denken<br />
aan het grote geheel, dat is waar we onderdeel van zijn. De<br />
ambitie om een beter leefklimaat te creëren. Voor nu en in de<br />
toekomst. We dagen onszelf, onze medewerkers en partners<br />
uit om met vakmanschap en vindingrijkheid tot duurzame<br />
oplossingen te komen. En we deinzen niet weg voor complexe<br />
vragen van onze klanten.<br />
Onze veelzijdigheid maakt dat wij<br />
onze klant van A tot Z kunnen ontzorgen;<br />
Koninklijke Oosterhof Holman de totaaloplosser!<br />
Verduurzaam<br />
uw bouwplaats,<br />
bedrijventerreinen en<br />
(bedrijfs)gebouwen<br />
met Elize Energie<br />
Elize Energie, dochteronderneming<br />
van Koninklijke Oosterhof Holman,<br />
installeert de duurzame installatie<br />
waar u naar op zoek bent. Vakkundig<br />
en met eigen gecertificeerd personeel.<br />
Maatschappelijk verantwoord ondernemen<br />
speelt vaak een belangrijke rol,<br />
bij zowel kleine als grote bedrijven.<br />
Wij helpen u graag verder!<br />
Beton- en waterbouw Kabels en leidingen Groen Infra<br />
Milieutechniek Duurzame energie Advies en ontwerp<br />
Zonnepanelen Warmtepompen<br />
Duurzame keet Laadpalen<br />
Aquathermie<br />
Samen verbeteren we het leefklimaat van morgen.
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
In deze samenstelling hebben we recent een<br />
soortgelijk project uitgevoerd, waarbij het<br />
monumentale sluizencomplex Aduarderzijlen<br />
helemaal is gerenoveerd. We werken hier in<br />
Zoutkamp straks met mortels volgens oud recept.<br />
Het is puur ambacht. De mortel trekt langzaam<br />
aan, wat betekent dat je niet de snelheden<br />
van tegenwoordig kunt halen. Bovendien<br />
ben je ook afhankelijk van het weer. Te koud of<br />
te nat is funest. Het luistert dus heel nauw. We<br />
gaan de sluis ook niet helemaal schoon stralen,<br />
het streven van de monumentale restauratie is<br />
om de gerestaureerde sluis zo oud mogelijk<br />
te laten lijken, zodat het contrast tussen het<br />
bestaande en nieuwe gedeelte dat Strukton<br />
bouwt duidelijk zichtbaar is.”<br />
NIEUWE SLUISDEUREN<br />
In eerste instantie hebben de experts van<br />
Oosterhof Holman ook nog gekeken of ze de<br />
oude houten sluisdeuren konden redden, maar<br />
die bleken in een te slechte staat. “De deuren<br />
zijn uitgenomen en uitvoerig geïnspecteerd op<br />
onze locatie in Harlingen. Hier zijn ze definitief<br />
afgekeurd”, zegt Taeke. “Momenteel zijn we<br />
bezig met de bouw van een drie stel nieuwe<br />
houten deuren, van 9,60 meter hoog bij 5 meter<br />
breed. Het oude staalwerk op de sluisdeuren<br />
krijgt wel een tweede leven. Zo worden de<br />
kaapstaanders voor de handbediening bij ons<br />
in de staalwerkplaats gerestaureerd en krijgen<br />
een ‘ceremoniële functie’ op de nieuwe deuren,<br />
aangezien de nieuwe sluisdeuren elektromechanisch<br />
worden bediend. Het is de bedoeling<br />
zoveel mogelijk oude elementen te<br />
behouden, mits het technisch mogelijk is en de<br />
veiligheid niet in het geding komt. Ook de remmingwerken<br />
zitten in onze scope, al betreft dit<br />
geen restauratiewerk. We bereiden ze volledig<br />
in onze werkplaats voor, en monteren ze vóór<br />
de nieuwe sluis tegen de buispalen die we met<br />
eigen schepen aanbrengen.”<br />
In eerste instantie hebben de experts van<br />
Oosterhof Holman ook nog gekeken of ze de oude<br />
houten sluisdeuren konden redden, maar die<br />
bleken in een te slechte staat.<br />
DUURZAAM DENKEN<br />
Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp<br />
toont de veelzijdigheid aan van Oosterhof<br />
Holman. “We hebben ontzettend veel disciplines<br />
binnen ons bedrijf en maken dankbaar<br />
gebruik van elkaars expertises”, zegt Taeke.<br />
Zelfs het verduurzamen van de bouwplaats<br />
kun je aan de experts van Oosterhof Holman<br />
overlaten. Ze hebben er zo’n twaalf jaar geleden<br />
een zusterbedrijf voor opgericht. “We<br />
verduurzamen vanuit een intrinsieke motivatie,<br />
maar wel op een realistische en werkbare<br />
manier zodat het kans van slagen heeft”, zegt<br />
Aletta Zwart, business unit manager bij Elize<br />
Energie. “Dat doen we zowel voor ons moederbedrijf,<br />
maar ook voor derden. Bij Nieuwe<br />
Waterwerken Zoutkamp hebben we in opdracht<br />
van Strukton zonnepanelen geplaatst<br />
en de laadinfrastructuur voorzien.” En over<br />
duurzaamheid en circulaire inzet gesproken,<br />
Oosterhof Holman probeert waar mogelijk<br />
werk met werk te maken. “In Zoutkamp<br />
worden koppelkansen benut, waarbij wij opdracht<br />
hebben gekregen voor de bouw van<br />
twee houten steigers. Voor de fundatie maken<br />
we gebruik van zestig meerpalen die vrijkomen<br />
uit een project van ons in Alkmaar”,<br />
legt Taeke uit. “We garanderen dezelfde levensduur<br />
als van de inzet van nieuwe palen.”<br />
V.l.n.r.: Aletta Zwart, Taeke Visser en Jan Sluiter.<br />
Er komen dus drukke tijden aan voor<br />
Oosterhof Holman in Zoutkamp. “We starten<br />
in februari volgend jaar en acht maanden later<br />
moet alles opgeleverd zijn.” Het familiebedrijf<br />
is overigens geen onbekende in deze regio.<br />
“Met de gemeente Het Hogeland hebben we<br />
een meerjaren onderhoudscontract voor het<br />
onderhoud aan wegen, civiele objecten en de<br />
waterketen. Een beste klus, want het is qua<br />
oppervlakte de op één na grootste gemeente<br />
van Nederland.” ●<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 189
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
GEMAAL ZOUTKAMP OOK<br />
‘NATUUR-INCLUSIEF’<br />
Het project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp met al zijn koppelkansen verhoogt niet alleen de<br />
waterveiligheid, maar kan ook een barrière vormen voor de passeerbaarheid van allerlei dieren.<br />
Dit is echter niet het geval bij dit complex; het nieuwe sluis- en gemalencomplex is namelijk ook<br />
natuur-inclusief. Met dank aan de expertise van Waardenburg Ecology, die het ontwerpteam<br />
advies heeft gegeven met betrekking tot de vis- en otterpasseerbaarheid, en de aanleg van een<br />
kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Waardenburg Ecology<br />
Het nieuwe sluis- en gemalencomplex wordt<br />
een nogal stenig complex, begint Jan Erik van<br />
der Heide, ecoloog bij Waardenburg Ecology.<br />
“Om het natuur-inclusief te maken, worden de<br />
nodige ingrepen gedaan. Zo is de eis van het<br />
waterschap Noorderzijlvest dat het complex het<br />
hele jaar door vispasseerbaar is, dient er een<br />
geschikte otterpassage aangelegd te worden,<br />
evenals een kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />
Gezien de aard van het complex een<br />
redelijk ingewikkelde puzzel. Wij hebben een<br />
advies neergelegd, waarbij op een praktische<br />
manier invulling wordt gegeven aan de ecologische<br />
vereisten, zonder onnodig hoge kosten te<br />
maken. Het typeert onze werkwijze.”<br />
Waardenburg Ecology doet momenteel nog aanvullend onderzoek doet naar marterachtigen op het project.<br />
VISPASSAGE<br />
Waardenburg Ecology is het grootste onafhankelijke,<br />
ecologische onderzoeks- en adviesbureau<br />
van Nederland met meer dan 150 specialisten,<br />
verdeeld over locaties in Culemborg,<br />
Haren (Groningen) en Nijmegen. “Intern hebben<br />
we met meerdere divisies samengewerkt<br />
om invulling te geven aan de passeerbaarheid<br />
voor de verschillende soorten”, zegt Jan Erik.<br />
“Het waterschap eist dat het complex het hele<br />
jaar door voor 100% vispasseerbaar moet zijn.<br />
Vooral de laatste 10% maakte het complex. Om<br />
dat mogelijk te maken, dienen de sluisdeuren<br />
van de schutsluis zoveel mogelijk open te<br />
staan. In die situatie is er geen belemmering<br />
voor vissen om te migreren. Voor de situatie<br />
waarin de deuren gesloten zijn, worden twee<br />
voorzieningen aangebracht die migratie van de<br />
gewenste doelsoorten mogelijk maakt. En dat<br />
zijn visvriendelijke pompen én een vispassage<br />
van het type Stork FishTrack Vispassage 3.0.<br />
190 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
Verder wordt aanbevolen om wanneer het gemaal<br />
op halve kracht draait eerst de pomp aan<br />
te zetten die het verst van de vispassage ligt.”<br />
OTTERPASSAGE<br />
De otterpassage was volgens Jan Erik al ten<br />
dele uitgewerkt in het voorlopig ontwerp. “Wij<br />
hebben het ontwerp concreet gemaakt en de<br />
exacte detaillering en maatvoering verzorgd<br />
om ervoor te zorgen dat er straks ook daadwerkelijk<br />
otters doorheen trekken. De passage<br />
combineert een loopplank door het gemaal<br />
heen die overgaat in een faunabuis. Ook hebben<br />
we advies gegeven over de hele inrichting<br />
van het terrein rondom de passage, de hellingshoek<br />
en de afrastering. Daarnaast hebben we<br />
advies uitgebracht over de kraamverblijfplaats<br />
voor de watervleermuis. We hebben daartoe<br />
een landelijk expert bijgeschakeld om te bekijken<br />
hoe we een en ander het beste konden<br />
vormgeven. Intern hebben we nagenoeg alle<br />
kennis omtrent ecologie in huis, maar in zeer<br />
specifieke vraagstukken adviseren we graag de<br />
topdeskundige in hun vakgebied, om zo gezamenlijk<br />
tot het beste advies te komen. Daaruit<br />
Waardenburg Ecology heeft het ontwerpteam advies gegeven met betrekking tot de vis- en<br />
otterpasseerbaarheid, en de aanleg van een kraamverblijfplaats voor de meervleermuis.<br />
zijn drie mogelijkheden gedestilleerd, waarbij<br />
we de voor- en nadelen hebben omschreven<br />
en onze voorkeur hebben uitgesproken. Dat<br />
advies heeft Strukton overgenomen.”<br />
Inmiddels is Strukton volop bezig met de uitvoering.<br />
“Tijdens het broedseizoen staan we standby<br />
om bij onverwachte zaken snel te schakelen<br />
met het bevoegd gezag en beheersmaatregelen<br />
te treffen. Ook dat is de toegevoegde waarde<br />
van het in een vroeg stadium bijschakelen<br />
van een ecologisch bureau”, benadrukt Jan Erik<br />
die verder opmerkt dat Waardenburg Ecology<br />
ook het ecologisch werkprotocol heeft opgesteld<br />
en momenteel nog aanvullend onderzoek<br />
doet naar marterachtigen op het project. ●<br />
Ecologisch onderzoek,<br />
advies en ontwerp<br />
Al sinds onze oprichting in 1979 onderzoeken wij<br />
objectief en met wetenschappelijke basis alles wat<br />
vliegt, rent, zwemt en bloeit.<br />
Kijk voor wat we voor jouw project kunnen<br />
betekenen op: waardenburg.eco<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 191
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
EÉN VAN DE GROOTSTE VISVRIENDELIJKE<br />
ONDERWATERPOMPEN TER WERELD<br />
Onderdeel van het omvangrijke project Nieuwe Waterwerken Zoutkamp is de bouw van een<br />
nieuw gemaal, dat straks grotendeels onder water verdwijnt. Waterschap Noorderzijlvest en<br />
Strukton hebben bewust gekozen voor gemaalpompen van Stork Pompen, die vanwege de<br />
opbouw en geavanceerde pompafdichting een hoge kwaliteit en lange levensduur garanderen.<br />
Deze pompen behoren tot de grootste visvriendelijke onderwaterpompen ter wereld.<br />
Tekst Roel van Gils<br />
Beeld Stork Pompen<br />
We werken al heel lang samen met waterschap<br />
Noorderzijlvest, zegt Geert Hoeflaak van Stork<br />
Pompen. “Zo hebben we tussen 2018 en 2021<br />
twee gemalen omgebouwd, de capaciteit uitgebreid<br />
en de opvoerhoogte vergroot. Verder<br />
zijn we bezig met de elektrificatie van boezemgemaal<br />
De Drie Delfzijlen, en lopen er<br />
nog tweede andere kleinere projecten met<br />
het waterschap. Op het moment dat het nieu-<br />
we gemaal in Zoutkamp op de markt kwam,<br />
hebben we ons direct gemeld. Er zijn eigenlijk<br />
maar twee pompleveranciers in Nederland<br />
die een dergelijk project kunnen aanvliegen.<br />
We hebben allebei een presentatie gegeven,<br />
waarin wij de onderscheidende factoren van<br />
onze pompen hebben benoemd. Zowel het<br />
waterschap als Strukton waren overtuigd om<br />
met ons in zee te gaan.”<br />
GIETDELEN<br />
Stork maakt bij zijn pompen gebruik van een<br />
ontwerpfilosofie gebaseerd op gietdelen. “Het<br />
pomphuis bestaat dus grotendeels uit één gegoten<br />
deel”, zegt Geert. “Het dempt trillingen<br />
stukken beter en het concept heeft een langere<br />
levensduur. Daarnaast heeft de gekozen Stork<br />
OPH-pomp een geavanceerde pompasafdichting.<br />
Het grootste gevaar van een onderwater-<br />
De behuizing is gebruikt voor het storten van de civiele constructie.<br />
Bij het ontwerp van de pompen is al rekening gehouden met een mogelijk<br />
hogere capaciteit in de toekomst.<br />
192 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
NIEUWE WATERWERKEN ZOUTKAMP<br />
pomp is dat er water in het pomphuis, en dus<br />
de motor komt. Het hele concept van deze<br />
pomp is juist gericht op het voorkomen van lekkages.<br />
Bovendien zorgt de specifieke opbouw<br />
van de pomp ervoor dat het krachtenspel zo<br />
goed mogelijk in balans blijft, en ook dat komt<br />
de levensduur weer ten goede. Bepaalde aspecten<br />
van de pomp zijn zodanig ontworpen<br />
en afgestemd met het waterschap dat het beheer<br />
en onderhoud zo gunstig mogelijk uitgevoerd<br />
kan worden. We hebben daarover gesprekken<br />
gevoerd met de gemaalbeheerder.”<br />
VISVRIENDELIJK<br />
Het nieuwe gemaal krijgt straks de beschikking<br />
over drie Stork OPH-pompen, elk met<br />
een capaciteit van circa 530 m 3 per minuut.<br />
De pompen zijn niet alleen technisch geavan-<br />
ceerd, maar ook visvriendelijk. “Het design<br />
van de pomphydrauliek met diffuser en waaier<br />
is zodanig ontworpen dat minimaal 95% van<br />
de vissen die door de pomp gaan dat overleven”,<br />
zegt Anne Bosma, projectmanager bij<br />
Stork. Hij voegt eraan toe dat Stork ook het<br />
ontwerp van de additionele vispassage heeft<br />
gemaakt. “We hebben hiervoor onze FishTrack<br />
Vispassage 3.0 geleverd, een beproefd concept<br />
met een ecologisch rendement van circa<br />
100% het hele jaar rond. Een principe dat we<br />
trouwens ook al eerder voor het waterschap<br />
Noorderzijlvest hebben toegepast.”<br />
POMPCURVE<br />
De onderbouw van het gemaal is al bijna gereed.<br />
Stork Pompen heeft de pomphuizen in<br />
een eerder stadium al op locatie geleverd. “De<br />
behuizing is gebruikt voor het storten van de<br />
civiele constructie. Inmiddels zijn ze terug bij<br />
ons in de werkplaats en gaan we de pompen<br />
afbouwen. De bedoeling is dat ze in april 2025<br />
worden geplaatst”, zegt Anne. De pompen zijn<br />
dusdanig groot (11 meter lang en een diameter<br />
van bijna 2 meter) dat ze alleen in het veld getest<br />
kunnen worden. Na het plaatsen worden ze<br />
elektrisch aangesloten en in bedrijf genomen.<br />
“Mits er voldoende water is”, voegt Geert eraan<br />
toe. “We stellen vervolgens de pompcurve op<br />
met daarin verschillende scenario’s, zodat het<br />
waterschap straks op een zo efficiënt en duurzaam<br />
mogelijke manier het water kan verpompen.<br />
Leuk detail, is dat we bij het ontwerp van de<br />
pompen al rekening hebben gehouden met een<br />
mogelijk hogere capaciteit in de toekomst. Het<br />
is een kwestie van de motor uitwisselen.” ●<br />
“Het pomphuis bestaat grotendeels uit één gegoten deel. Het dempt<br />
trillingen stukken beter en het concept heeft een langere levensduur”<br />
Stork maakt bij zijn pompen gebruik van een ontwerpfilosofie gebaseerd op gietdelen.<br />
De pompen zijn dusdanig groot (11 meter lang en een diameter van bijna 2<br />
meter) dat ze alleen in het veld getest kunnen worden.<br />
De Stork OPH-pomp heeft een geavanceerde pompasafdichting.<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 193
DRILL CONTROL 8.0<br />
TOTALE CONTROLE<br />
OVER HORIZONTAAL<br />
GESTUURD BOREN<br />
•<br />
Snel en nauwkeurig boringen (HDD) ontwerpen<br />
•<br />
Geschikt voor Mini-, Midi- en Maxi-boringen<br />
•<br />
Gebruiksvriendelijk, tijd-, fout- en kostenbesparend<br />
•<br />
Voor booraannemers, ingenieursbureaus en leidingbeheerders<br />
www.drillcontrol.com<br />
Drill Control is een product van Arkance Systems<br />
Het Wendelgoor 11, 7604 PJ Almelo | +31(0)88 872 00 00 | www.arkance-systems.nl
GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />
4PS<br />
Keplerlaan 4<br />
6716 BS EDE<br />
T +31 318 64 45 00<br />
E marketing@4ps.nl<br />
W www.4ps.nl<br />
ARCELOR MITTAL PROJECTS<br />
BELGIUM<br />
Kompellaan 13 bus 2<br />
3600 GENK<br />
T +32 11 80 08 90<br />
E contact.belgium@arcelormittal.com<br />
W belgium.arcelormittal.com<br />
BOOMROOIERIJ WEIJTMANS<br />
Handelsweg 18<br />
5071 NT UDENHOUT<br />
T +31 13 511 14 83<br />
E info@weijtmans.nl<br />
W www.boomrooierijweijtmans.nl<br />
AANNEMINGSBEDRIJF QUALM BV<br />
Oranjelaan 43<br />
3181 HK ROZENBURG<br />
T +31 181 21 28 22<br />
E info@qualm.org<br />
W www.qualm.org<br />
ARCELOR MITTAL PROJECTS<br />
EUROPE<br />
Postbus 52<br />
4793 ZH FIJNAART<br />
T +31 88 00 83 700<br />
E europe.commercialcomms@arcelormittal.com<br />
W europe.arcelormittal.com<br />
BOSCH BETON<br />
Postbus 173<br />
3770 AD BARNEVELD<br />
T +31 342 44 10 50<br />
E info@boschbeton.nl<br />
W www.boschbeton.nl<br />
ACO BV<br />
Edisonstraat 55<br />
7006 RA DOETINCHEM<br />
T +31 314 36 82 80<br />
E info@aco.nl<br />
W www.aco.nl<br />
ARKANCE SYSTEMS NETHERLANDS<br />
B.V.<br />
Wendelgoor 11<br />
7604 PJ ALMELO<br />
T +31 412 65 44 60<br />
E info@cadaccent.nl<br />
W www.arkance-systems.nl<br />
BUKO INFRASUPPORT<br />
Zwolseweg 15<br />
2994 LB BARENDRECHT<br />
T +31 10 501 54 00<br />
E crediteuren-infra@buko.nl<br />
W www.buko.nl<br />
AHLMANN NEDERLAND BV<br />
Onderwaard 11<br />
5324 JV AMMERZODEN<br />
T +31 73 599 77 55<br />
E info@ahlmann.nl<br />
W www.ahlmann.nl<br />
BETONHUIS<br />
Zaagmolenlaan 20<br />
3447 GS WOERDEN<br />
T +31 348 48 44 74<br />
E info@betonhuis.nl<br />
W www.betonhuis.nl<br />
CROONWOLTER & DROS<br />
Marten Meesweg 25<br />
3068 AV Rotterdam<br />
T +31 88 923 33 44<br />
E info@croonwolterendros.nl<br />
W www.croonwolterendros.nl<br />
CROONWOLTER & DROS B.V.<br />
Postbus 6073<br />
3002 AB ROTTERDAM<br />
T +31 10 448 35 27<br />
E info@croonwolterendros.nl<br />
W www.croonwolterendros.nl<br />
AQUATECH DIVING BV<br />
Slotermeer 8<br />
8502 TM JOURE<br />
T +31 513 48 11 50<br />
E info@aquatech-diving.com<br />
W www.aquatech-diving.com<br />
BONNEVELD AANNEMINGSBEDRIJF<br />
BV<br />
Ampèreweg 4<br />
3752 LR BUNSCHOTEN<br />
T +31 35 528 03 40<br />
E info@bonneveldbv.com<br />
W www.bonneveld.nl<br />
DEMTECH BV<br />
Hendelsweg 4<br />
2382 NG ZOETERWOUDE<br />
T +31 71 581 00 00<br />
E info@demtech.eu<br />
W www.demtech.eu<br />
196 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />
DIESEKO GROUP<br />
Lelystraat 49<br />
3364 AH SLIEDRECHT<br />
T +31 184 41 03 33<br />
E info@diesekogroup.com<br />
W www.diesekogroup.com<br />
ESRI NEDERLAND B.V.<br />
Weena 695 (B2-036)<br />
3013 AM ROTTERDAM<br />
T +31 10 217 07 00<br />
E contact@esri.nl<br />
W esri.nl<br />
HOLLANDIA INFRA B.V.<br />
Postbus 12<br />
2920 AA KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />
T +31 180 54 <strong>05</strong> 40<br />
E info@hollandiainfra.nl<br />
W www.hollandiainfra.nl<br />
DISA BELGIE BVBA<br />
Ketelaarstraat 5c<br />
B-2340 BEERSE<br />
T +32 14 61 73 80<br />
E info@disa-international.com<br />
W www.disa-international.com<br />
FUGRO NL LAND B.V<br />
Veurse Achterweg 10<br />
2264 SG LEIDSCHENDAM<br />
T +31 70 311 13 33<br />
E p.mouthaan@fugro.com<br />
W www.fugro.com<br />
ICT NETHERLANDS<br />
Kopenhagen 9<br />
2993 LL BARENDRECHT<br />
T +31 88 908 20 00<br />
E info@ict.nl<br />
W www.ict.eu<br />
DUPORT LUBRICARE B.V.<br />
Archimedesstraat 9<br />
7701 SG DEDEMSVAART<br />
T +31 523 61 98 92<br />
E info@panolin.nl<br />
W www.duportlubricare.nl<br />
GEODIRECT B.V.<br />
Vermogenweg 107<br />
3641 SR MIJDRECHT<br />
T +31 297 76 91 01<br />
E administratie@geodirect.nl<br />
W www.geodirect.nl<br />
INPIEQ<br />
Liberatorstraat 3<br />
4651 SC Steenbergen<br />
T +31 850 81 20 00<br />
E info@inpieq.nl<br />
W www.inpieq.nl<br />
DUTCH PROCESS INNOVATORS<br />
Bloemlaan 2<br />
2132 NP HOOFDDORP<br />
T +31 20 760 80 76<br />
E info@dpi.nu<br />
W www.dpi.nu<br />
HENK VAN TONGEREN<br />
WATER & TECHNIEK BV<br />
Zwaansprengweg 9<br />
7332 BE APELDOORN<br />
T +31 55 368 23 00<br />
E info@henkvantongeren.nl<br />
W www.henkvantongeren.nl<br />
IVECO NLS<br />
Transportstraat 1c<br />
4283 JL GIESSEN<br />
T +31 183 58 34 00<br />
E info@iveconis.nl<br />
W www.iveco.com<br />
DYWIDAG<br />
Veilingweg 2<br />
5301 KM ZALTBOMMEL<br />
T +31 418 57 89 22<br />
E sales.nl@dywidag.com<br />
W www.dywidag.com<br />
HKV<br />
Mercuriusweg 44<br />
4<strong>05</strong>1 CV OCHTEN<br />
T +31 344 64 28 34<br />
E info@hkvochten.nl<br />
W www.hkvochten.nl<br />
JOHN BUNNIK<br />
Rondweg 20 a<br />
3474 KE ZEGVELD<br />
T +31 348 69 14 80<br />
E info@johnbunnik.nl<br />
W www.johnbunnik.nl<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 197
GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />
KANDT BV<br />
Postbus 35<br />
2910 AA NIEUWERKERK A/D IJSSEL<br />
T +31 180 63 30 48<br />
E marco@kandtbv.nl<br />
W www.kandtbv.nl<br />
MOBILIS B.V.<br />
Postbus 20175<br />
7302 HD APELDOORN<br />
T +31 55 538 22 22<br />
E info@mobilis.nl<br />
W www.mobilis.nl<br />
RITCHIE BROS.<br />
Bijster 3<br />
4817 HX Breda<br />
T +31 765 242 600<br />
E csg@rbauction.com<br />
W www.rbauction.n<br />
KINGSPAN LIGHT+ AIR<br />
Linie 48<br />
54<strong>05</strong> AN UDEN<br />
T +31 413 33 83 38<br />
E kla.nl.daglicht@kingspan.com<br />
W www.kingspan.com<br />
LATEXFALT<br />
Hoogewaard 183<br />
2396 AP KOUDEKERK AAN DEN RIJN<br />
T +31 71 341 91 08<br />
E info@latexfalt.com<br />
W www.latexfalt.com<br />
NOOTEBOOM TRADING<br />
Werktuigweg 1<br />
3899 AN ZEEWOLDE<br />
T +31 36 523 42 75<br />
E sales@nooteboomtrading.com<br />
W www.nooteboomtrading.com<br />
NOOTEBOOM TRAILERS BV<br />
Postbus 155<br />
6600 AD WIJCHEN<br />
T +31 24 648 88 64<br />
E info@.nooteboom.com<br />
W www.nooteboom.com<br />
ROTOTILT GROUP AB<br />
Allan Jonssons väg 10<br />
SE-92231 VINDELN<br />
T +31 85 071 67 80<br />
E info.nl@rototilt.com<br />
W www.rototilt.nl<br />
SAES INTERNATIONAL<br />
Lozerweg 10<br />
6006 SR WEERT<br />
T +31 495 56 19 29<br />
E info@saes.nl<br />
W www.saes.nl<br />
SGS NEDERLAND BV<br />
Malledijk 18<br />
3208 LD SPIJKENISSE<br />
T +31 88 214 52 80<br />
E info@sgs.com<br />
W www.sgs.nl<br />
LOMMERS WELDING SERVICES BV<br />
Kwadijkerkoogweg 15<br />
1442 LA PURMEREND<br />
T +31 299 47 33 44<br />
E info@lommerswelding.nl<br />
W www.lommerswelding.nl<br />
PILZ NEDERLAND<br />
Havenweg 22<br />
4131 NM VIANEN<br />
T +31 347 32 04 77<br />
E info@pilz.nl<br />
W www.pilz.com<br />
STAAD BV<br />
Doornhoek 3945<br />
5465 TC VEGHEL<br />
T +31 413 72 51 11<br />
E communicatie@staad-groep.nl<br />
W www.staad-groep.nl<br />
MAN TRUCK & BUS BV<br />
Zuiderinslag 14<br />
3833 BP LEUSDEN<br />
T +31 33 285 21 00<br />
E info@man-trucks.nl<br />
W www.man-nederland.nl<br />
RETRO BRIDGE NEDERLAND BV<br />
Bruistensingel 120<br />
5232 AC S-HERTOGENBOSCH<br />
T +31 73 640 87 70<br />
E sales@retrobridge.com<br />
W www.retrobridge.nl<br />
STDS JANTZ<br />
Rontgenstrasse 44<br />
D-57439 ATTENDORN<br />
T +32 478 74 82 60<br />
E info@stds.de<br />
W www.stds.de<br />
198 GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl
GWW-BOUWMAT PARTNERS<br />
Scan deze QR code met uw<br />
smartphone voor uitgebreide<br />
informatie over de Infrapartners<br />
gww-bouw.nl/bedrijven | bouwmat-online.nl/bedrijven<br />
TBS-SVA GROEP<br />
Kanaaldijk 10<br />
6031 MZ NEDERWEERT<br />
T +31 495 53 48 15<br />
E info@sva.group<br />
W www.tbs-sva.nl<br />
VAN AALSBURG<br />
GRIENDHOUTHANDEL B.V.<br />
Korfgraaf 44<br />
4174 GM HELLOUW<br />
T +31 418 58 12 29<br />
E info@vanaalsburgbv.nl<br />
W www.vanaalsburg.com<br />
VAN MEIJEL<br />
Duit 8<br />
83<strong>05</strong> BB EMMELOORD<br />
T +31 527 61 47 67<br />
E info@vanmeijel.nl<br />
W www.vanmeijel.nl<br />
TERRACON FUNDERINGSTECHNIEK<br />
BV<br />
Westkanaaldijk 2<br />
3542 DA UTRECHT<br />
T +31 183 40 13 11<br />
E info@terracon.nl<br />
W www.terracon.nl<br />
VAN DEN HERIK SLIEDRECHT<br />
Industrieweg 24<br />
3361 HJ SLIEDRECHT<br />
T +31 184 41 28 81<br />
E sliedrecht@herik.nl<br />
W www.herik.nl<br />
VERBOON MAASLAND BV<br />
Molenweg 12<br />
3155 AV MAASLAND<br />
T +31 10 592 20 22<br />
E info@verboonmaasland.nl<br />
W www.verboonmaasland.nl<br />
TOPCON POSITIONING NETHER-<br />
LANDS<br />
De Kronkels 14<br />
3752 LM BUNSCHOTEN-SPAKENBURG<br />
T +31 33 299 29 39<br />
E customerservice.nl@topcon.com<br />
W www.topconpositioning.com<br />
VAN DER JAGT GROEP<br />
Van der Giessenweg 11<br />
2921 LP KRIMPEN AAN DEN IJSSEL<br />
T +31 180 51 03 29<br />
E info@vanderjagtgroep.nl<br />
W www.vanderjagtgroep.nl<br />
VOLVO TRUCKS NEDERLAND<br />
Stationsweg 2<br />
4153 RD Beesd<br />
T +31 88 882 30 00<br />
W www.volvotrucks.nl<br />
TRELLEBORG RIDDERKERK BV<br />
Verlengde Kerkweg 15<br />
2985 AZ RIDDERKERK<br />
T +31 180 49 55 55<br />
E bob.rijnders@trelleborg.com<br />
W www.trelleborg.com<br />
VAN HECK GROUP<br />
Ambachtstraat 2<br />
8391 VK NOORDWOLDE<br />
T +31 561 43 17 39<br />
E info@vanheckgroup.com<br />
W www.vanheckgroup.nl<br />
VSE INDUSTRIAL AUTOMATION<br />
Opaalstraat 10<br />
2872 ZR Schoonhoven<br />
T +31 182 38 71 66<br />
E info@vse.nl<br />
W www.vse.nl<br />
URBAN MOBILITY SYSTEMS<br />
Galliërsweg 16-18<br />
5349 AT OSS<br />
T +31 85 130 00 90<br />
E info@urbanmobilitysystems.nl<br />
W www.urbanmobilitysystems.nl<br />
VAN MEEUWEN<br />
Leeuwenveldseweg 5a<br />
1382 LV WEESP<br />
T +31 294 49 44 94<br />
E info@vanmeeuwen.com<br />
W www.vanmeeuwen.com<br />
WATTSUN<br />
Westervoortsedijk 73 CB<br />
6827 AV ARNHEM<br />
T +31 85 200 63 47<br />
E info@wattsun.net<br />
W www.wattsun.net<br />
GWW-bouw.nl | bouwmat-online.nl 199
PARTNER WORDEN VAN<br />
GWW-BOUWMAT?<br />
Zowel op de website als in de gedrukte<br />
versie bieden we u de mogelijkheid om<br />
onderdeel uit te maken van het overzicht<br />
met de meest gerenommeerde fabrikanten<br />
en toeleverancieres in de branche.<br />
Zo kunt u onder andere:<br />
• Toegevoegd worden als<br />
partner op de servicepagina’s<br />
van het vaktijdschrift<br />
• Een kosteloze vermelding krijgen in<br />
de geheel vernieuwde bedrijvenindex<br />
op GWW-bouw.nl<br />
• Een gesponsorde positie met persoonlijke<br />
profielpagina op GWW-bouw.nl<br />
verkrijgen<br />
• Uw eigen profielwidget inzetten,<br />
gekoppeld aan de redactionele content,<br />
nieuwsberichten en overige<br />
relevante marketingtools<br />
Ook geïnteresseerd?<br />
• Bel naar +31 495 45 00 95<br />
• Ga naar GWW-bouw.nl/adverteren<br />
• Scan de QR code<br />
SCAN DE<br />
QR CODE<br />
Onze projectmanagers vertellen u graag meer over onze<br />
samenwerkingspakketten<br />
GWW-bouw.nl
Uw partner in<br />
vitale infrastructuur<br />
Procesautomatisering – Digitalisering – Beheer & Onderhoud<br />
WATER INFRA ENERGIE<br />
ict.eu