+ - + - 0 - PORTAL - Promotion of results in Transport Research and ...

eu.portal.net

+ - + - 0 - PORTAL - Promotion of results in Transport Research and ...

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 1

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Για την χρήση του ακόλουθου υλικού:

Ο σκοπός του PORTAL είναι η επιτάχυνση της εφαρµογής των ευρηµάτων των ερευνητικών

έργων της ΕΕ στον τοµέα των τοπικών και περιφερειακών µεταφορών, µέσω της ανάπτυξης

εκπαιδευτικών και επιµορφωτικών σεµιναρίων καθώς και διδακτικού υλικού. Οι

ευεργετηθέντες του προγράµµατος είναι κυρίως τα ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύµατα.

Λόγω του µεγέθους και (σε µερικές περιπτώσεις) του αριθµού των µεµονωµένων

προγραµµάτων, δεν είναι δυνατό να δοθούν λεπτοµερείς εξηγήσεις για κάθε ένα από τα

αποτελέσµατα και να συµπεριληφθεί στο έντυπο αυτό.

Το ακόλουθο υλικό θα πρέπει να χρησιµεύσει ως πύλη (καθώς ορίζει και το όνοµα του

προγράµµατος PORTAL) και να εξυπηρετήσει την πρόσβαση των καθηγητών στα µεµονωµένα

προγράµµατα και τα αποτελέσµατά τους.

Για το λόγο αυτό το παρών υλικό δεν είναι από την άποψη αυτή πλήρες.

Εφόσον οι προσδοκίες των καθηγητών, όσον αφορά το παρόν υλικό, διαφοροποιούνται κατά

πολύ – από την «παροχή αποτελεσµάτων έρευνας της ΕΕ για ένα συγκεκριµένο θέµα» έως την

«λεπτοµερή παροχή αποτελεσµάτων ενός συγκεκριµένου ερευνητικού προγράµµατος» -, έγινε

προσπάθεια συµβιβασµού ώστε (λίγο – πολύ) να ικανοποιηθούν οι προσδοκίες όλων των

οµάδων χριστών.

Το ακόλουθο υλικό περιλαµβάνει αποτελέσµατα ευρωπαϊκών ερευνητικών προγραµµάτων και

συµπληρωµατικά αποτελέσµατα από εθνικά ερευνητικά προγράµµατα. Το PORTAL ευχαριστεί

του συµµετέχοντές και συνεργάτες των προγραµµάτων που αναφέρονται ακολούθως. Ο πλήρης

κατάλογος των προγραµµάτων και συµπράξεων καθώς και της παρατιθέµενης βιβλιογραφίας

δίδεται στο τέλος του τεύχους.

Το παρόν υλικό µε τα αποτελέσµατα του προγράµµατος για τον θεµατικό τοµέα «∆ιαµόρφωση

και εφαρµογή πολιτικής» συντάχθηκε από τους Sandra HANZL, Michael MESCHIK και

Gerd SAMMER (Ινστιτούτο Σπουδών των Μεταφορών, Πανεπιστήµιο Bodenkultur Βιέννης) το

2001 και προσαρµόστηκε µετά από επεξεργασία µε τους συνεργαζόµενους καθηγητές το 2002.

MAESTRO

REFLEX

TENASSESS

TRANSLAND

TRANSPRICE

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 2

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Πίνακας Περιεχοµένων

1. Εισαγωγή ....................................................................................................5

1.1 Προσδιορισµός της Έννοιας ∆ιαµόρφωσης και Εφαρµογής Πολιτικής ...................... 5

1.2 Αντικειµενικοί σκοποί και δεξιότητες .............................................................................. 9

1.3 Οι Προκλήσεις ................................................................................................................. 10

1.4 Η συσχέτιση µε τις Πολιτικές της Ε.Ε. ........................................................................... 10

1.5 Περιγραφή – Περίληψη των περιεχοµένων .................................................................. 11

2. Η ∆ιαµόρφωση της Πολιτικής .................................................................13

2.1 Η ανάλυση του προβλήµατος ........................................................................................ 16

Οι Αντικειµενικοί Σκοποί και οι Στόχοι .................................................................................. 17

Οι Ανεπάρκειες ..................................................................................................................... 19

Οι δείκτες .............................................................................................................................. 20

2.2 Τα Μέτρα .......................................................................................................................... 21

2.3 Σενάρια και εναλλακτικές δυνατότητες ......................................................................... 22

Η µετάβαση από τα µέτρα στα σενάρια................................................................................ 22

Πως χρησιµοποιούνται τα σενάρια ....................................................................................... 24

Το περιεχόµενο των σεναρίων ............................................................................................. 25

Ο Προσδιορισµός των επιπτώσεων ..................................................................................... 25

Παραδείγµατα ....................................................................................................................... 28

3. Η Εφαρµογή ..............................................................................................33

3.1 Η διαδικασία εφαρµογής ................................................................................................ 34

3.2 Μέτρα................................................................................................................................36

3.3 Οι περιορισµοί – Η αποδοχή ......................................................................................... 38

4. Σχεδιασµός & ∆ιαχείριση Έργου ............................................................41

5. Συµµετοχή .................................................................................................47

5.1 Οι στόχοι και οι Αρχές κατά την διαδικασία σχεδιασµού............................................ 48

5.2 Η Προετοιµασία ............................................................................................................... 49

5.3 Οι Συµµετέχοντες............................................................................................................. 49

5.4 Επικοινωνία και πληροφόρηση..................................................................................... 50

5.5 Η διαδικασία .................................................................................................................... 52

6. Η Αύξηση της επίγνωσης & οι ∆ηµόσιες σχέσεις .................................54

6.1 Οι Στόχοι .......................................................................................................................... 54

6.2 Πληροφόρηση και µηνύµατα.......................................................................................... 55

6.3 Οι Οµάδες - στόχοι.......................................................................................................... 57

6.4 Η διαδικασία αύξησης της επίγνωσης .......................................................................... 58

6.5 Μέτρα και Όργανα ........................................................................................................... 63

6.6 Οι Στρατηγικές ................................................................................................................. 63

7. ∆ιαφορές σε Εθνικό Επίπεδο..................................................................68

8. Συµπεράσµατα και Συστάσεις .................................................................70

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 3

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


9. Ασκήσεις ...................................................................................................71

10. Βιβλιογραφία ............................................................................................72

11. Γλωσσάριο................................................................................................75

12. ∆ιαµόρφωση Πολιτικής και Εφαρµογή-Οι κοινοπραξίες των

προγραµµάτων.........................................................................................76

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 4

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


1. Εισαγωγή

1.1 Προσδιορισµός της Έννοιας ∆ιαµόρφωσης και Εφαρµογής

Πολιτικής

Η διαµόρφωση της Πολιτικής, βρίσκεται στην ανώτατη βαθµίδα της διαδικασίας του

σχεδιασµού Μεταφορών. Πρόκειται για µια διαδικασία στρατηγικού σχεδιασµού η οποία και

οδηγεί σε µια γενική έννοια, - συνήθως σ΄ένα ‘’Γενικό Σχεδιασµό Μεταφορών’’. Ένα τέτοιου

είδους Γενικός Σχεδιασµός, πρόκειται στην ουσία για µια πολιτική απόφαση. Περιλαµβάνει ένα

σύνολο µέτρων που στοχεύουν στις µελλοντικές εξελίξεις του συστήµατος µεταφορών.

Ωστόσο, πρέπει να προσδιοριστεί µια κοινή παραδοχή σχετικά µε το ποιο σενάριο ή ποια οµάδα

µέτρων από τα διαφορετικά σενάρια και δέσµες µέτρων, τείνει να εκπληρώσει τους

επιδιωκόµενους στόχους κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Κατά κανόνα, αυτή η γενική έννοια,

αποτελεί ένα νοµικά δεσµευτικό πλαίσιο για λεπτοµερέστερα σχέδια και έννοιες, για µια µακρά

χρονική περίοδο.

Η διαµόρφωση της Πολιτικής είναι σηµαντικότερη στα ανώτερα στρατηγικά επίπεδα, ενώ θα

πρέπει να λαµβάνεται υπόψη και σε κάθε επίπεδο της διαδικασίας σχεδιασµού µεταφορών:

• Οι Στρατηγικές Πολιτικές στον τοµέα των µεταφορών, καλύπτουν µια ευρύτερη περιοχή και

περιλαµβάνουν µακροπρόθεσµα στρατηγικά σχέδια. Αυτές, (οι πολιτικές) θα πρέπει να

προνοούν για τις µελλοντικές εξελίξεις και ως συνέπεια αυτού, να εφαρµόζονται.

• Οι Πολιτικές µεταφορών που εφαρµόζονται σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο,

εφαρµόζονται σε περιφέρειες και µικρές περιοχές (πόλεις, χωριά κλπ.) ακολουθώντας το

σύνολο των αρχών µιας γενικής ιδέας – ωστόσο σε µικρότερη κλίµακα.

Οι διαφορές µεταξύ των διαφόρων επιπέδων – εθνικό, περιφερειακό, τοπικό – εµφανίζονται

κατά την ανάθεση των αρχών και των αρµοδιοτήτων και στην έκταση των επιπτώσεων και του

αντίκτυπού τους.

Η συµµετοχή και η πληροφόρηση όλων εκείνων των οµάδων που εµπλέκονται, θα πρέπει να

ληφθούν υπόψη ως µια σηµαντική διάσταση, προκειµένου να επιτευχθούν οι αποδεκτοί στόχοι

και πολιτικές. Ένα από τα προβλήµατα των περιβαλλοντικά ασφαλών πολιτικών, είναι ότι τα

µέτρα που πρέπει να ληφθούν για να επιτευχθεί ο σκοπός για βιώσιµες πολιτικές µεταφορών,

είναι στις περισσότερες περιπτώσεις µη δηµοφιλή.

Όλες οι πολιτικές µεταφορών θα πρέπει κατά βάση να έχουν κάποια κοινά χαρακτηριστικά

όπως:

• Να περιλαµβάνουν όλα τα ‘’θιγόµενα’’(ενδιαφερόµενα) µέρη (τους φορείς των µεταφορών,

τους χρήστες µεταφορών, τους πολιτικούς κλπ.),

• Να περιλαµβάνουν όλες τις διαστάσεις που πιθανόν να επηρεάζονται απ’ αυτές (τις

µεταφορές, τα µέσα µεταφορών, την υγεία, το περιβάλλον, τις κοινωνικές πολιτικές, τα

οικονοµικά κλπ.),

• Να έχουν την έγκριση της πλειοψηφίας (ψηφοφόρων, εµπειρογνωµόνων, κ.α.),

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 5

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


• Να διαθέτουν µια στρατηγική κατεύθυνση, λογική και συνεπή διάταξη, καθώς και

δυνατότητα εφαρµογής σε µακρινές περιόδους,

• Πιθανότητες για (επανα)προσαρµογή των πολιτικών που βασίζονται στην ανατροφοδότηση

και την αξιολόγηση, κλπ.

Η εφαρµογή κανονικά εξετάζεται ως µια ζωτικής σηµασίας και συχνά παραµεληµένη φάση

του στρατηγικού σχεδιασµού.

“Η εφαρµογή περιλαµβάνει όλες τις δραστηριότητες που πραγµατοποιούνται κατά την διάρκεια

υλοποίησης των σχεδίων, π.χ. την χρηµατοδότηση, την κατασκευή της υποδοµής και την ανάληψη

της αποστολής για την πραγµατοποίηση των απαραίτητων θεσµικών αλλαγών για τα µέτρα

πολιτικής (TENASSESS 1999, Annex II)”.

Είναι ιδιαίτερα σηµαντικό το ότι η εφαρµογή συνδυάζει επίσης την ανάλυση του βαθµού της

κοινωνικής και πολιτικής αποδοχής των µέτρων, καθώς και την ευαισθησία των πολιτών, των

πολιτικών, των δηµοσιογράφων και των εµπειρογνωµόνων απέναντι στους αντικειµενικούς

σκοπούς και τα προγράµµατα, πριν, κατά την διάρκεια και µετά την εφαρµογή των µέτρων που

αφορούν τις µεταφορές. Η επίγνωση του κόσµου και οι εκστρατείες πληροφόρησης, καθώς και

η καθιέρωση µιας µόνιµης διαδικασίας µάρκετινγκ, µπορεί να βοηθήσει στην ενίσχυση της

αποδοχής των σχεδίων για τις µεταφορές ή (στην ενίσχυση) των µεµονωµένων µέτρων.

Ο Έλεγχος Ποιότητας –που αφορά τον βαθµό αποδοχής, καθώς και την λειτουργικότητα των

εφαρµοσµένων µέτρων,– παρέχει την πιθανότητα για επαναπροσαρµογή, βελτίωση και

αντίδραση.

Σχήµα 1: δίνει µια γενική εικόνα των διαφόρων µορφών εξάρτησης που υφίστανται κατά την

διαδικασία της διαµόρφωσης και της εφαρµογής κάποιας πολιτικής, δίνοντας κάποιας

πολιτικής, δίνοντας έµφαση στον προσδιορισµό αυτού του καίριου θέµατος.

Σχήµα 2: παραθέτει ένα παράδειγµα µιας σχεδιαστικής διαδικασίας –από την αρχική

διαµόρφωση µιας πολιτικής ως την εφαρµογή της –µε µια παράλληλη διαδικασία διαβίβασης

πληροφοριών και συµµετοχής.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 6

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Καίρια Θέµατα Βήµατα της ∆ιαδικασίας Αποτέλεσµα

Η διαµόρφωση

Πολιτικής

σχεδιασµού

µεταφορών

Η Εφαρµογή

Συγκοινωνιακών

µέτρων

∆ιαδικασία Στρατηγικού

Σχεδ ιασµού

Πολιτική

∆ιαδικασία Σχεδιασµού των

προσδιορισµένων µέτρων

Πολιτική

Απόφαση

Απόφαση

∆ιαδικασία εφαρµογής

Υλοποιηµ ένα /

Εφαρµοσµένα µέτρα

Αξιολόγηση της επιτυχίας,

Έλεγχος Ποιότητας

∆ιαµόρφωση πολιτικής

µεταφορών.

Γενικά µέτρα

Στρατηγικός σχεδιασµός

µεταφορών

Σχεδιασµός των µέτρων

Η έννοια της εφαρµογής

• Πληροφόρηση

• Άνοδο επιπέδου

επίγνωσης

ΣΧΗΜΑ 1: Γενική Άποψη: Από την διαδικασία στρατηγικού σχεδιασµού έως την εφαρµογή της στην τοπική

ή περιφερειακή πολιτική µεταφορών. (BOKU-ITS)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 7

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


∆ιαδικασία Σχεδιασµού

Ανάλυση Προβλήµατος

Σενάρια και ανάπτυξη

των µέτρων

Αξιολόγηση

Λεπτοµερής Σχεδιασµός

Πολιτική απόφαση

Εφαρµογή

Επικοινωνία και

διαδικασία Συµµετοχής

Οργάνωση Έργου,

Συνέλευση πολιτών κλπ

Σύσκεψη Έργου µε τις

οµάδες εργασίας

Συζήτηση & Αναφορά

προς τους πολίτες, των

επιπτώσεων & των

αντίκτυπων της

συνέλευσης πολιτών

Οµάδες Εργασίας

Έλεγχος Ποιότητας Αναφορά στους πολίτες,

για τον βαθµό επιτυχίας

ΣΧΗΜΑ 2: Παράδειγµα διαµόρφωσης πολιτικής που οδηγεί στην λήψη µιας πολιτικής απόφασης και στην

εφαρµογή της (SAMMER, ROESCHEL 2000)

ΣΧΗΜΑ 3: Λεπτοµερής σχεδιασµός ενός τµήµατος µιας ευρύτερης διαδικασίας σχεδιασµού.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 8

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οι βασικές δοµές καθώς και τα σηµαντικά συστατικά στοιχεία των διαδικασιών ∆ιαµόρφωσης

της Πολιτικής και της εφαρµογής της κατά τον σχεδιασµό µεταφορών, εµφανίζονται στο

σχήµα 4.

Τεχνική

Πιθανολογούµε

νων εξελίξεων

Σχεδιασµός Πολιτικής

• ∆ιαδικασία Σχεδιασµού.

• Στόχοι διαµόρφωσης

πολιτικής.

• Ανάλυση του

προβλήµατος.

• Ανάπτυξη

πιθανολογούµενων

εξελίξεων.

• κλπ.

Εργαλεία για τον

σχηµατισµό Πολιτικής

∆ιαχείριση

Έργου

∆ιαδικασία

Συµµετοχής

κλπ.

Σχεδιασµός

Μεταφορών

Αύξηση

Επίγνωσης

ΣΧΗΜΑ 4: Η ∆οµή / τα συστατικά της ∆ιαµόρφωσης και της Εφαρµογής µιας Πολιτικής. (BOKU-ITS)

1.2 Αντικειµενικοί σκοποί και δεξιότητες

Εφαρµογή

• Υλοποίηση των

καθορισµένων

µέτρων/σχεδίων

• Βάση στην κοινωνική και

πολιτική αποδοχή.

• Έλεγχος ποιότητας

• κλπ.

∆ιαδικασία

Συµµετοχής

∆ιαχείριση

Έργου

Εργαλεία για την

Εφαρµογή

Αύξηση

επίγνωσης

κλπ.

Το κύριο αντικείµενο αυτού του καίριου θέµατος, είναι να καταδείξει την σηµαντική θέση της

διαδικασίας διαµόρφωσης και εφαρµογής µιας πολιτικής, στα πλαίσια της διαδικασίας

προγραµµατισµού, τις αλληλεξαρτήσεις τους, καθώς και την σπουδαιότητα της συµµετοχής και

της επικοινωνίας κατά τις διαδικασίες διαµόρφωσης της πολιτικής, όπως και κατά την διάρκεια

της φάσης εφαρµογής της.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 9

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οι φοιτητές θα πρέπει να αποκτήσουν βασικές γνώσεις γύρω από:

• τα βήµατα των διαδικασιών διαµόρφωσης και εφαρµογής µιας πολιτικής, τα οποία

εµπεριέχονται στις διαδικασίες σχεδιασµού στην βάση των κατασκευασµένων

διαγραµµάτων, µε πρακτικά και συγκεκριµένα παραδείγµατα.

• την σηµασία διαµόρφωσης στρατηγικών και προσδιορισµού στόχων στις πολιτικές των

µεταφορών,

• τα εργαλεία και τα όργανα που χρησιµοποιούνται κατά την διαδικασία του σχεδιασµού,

• τα διαφορετικά µέτρα στις διάφορες πολιτικές µεταφορών που τείνουν να επηρεάσουν την

κατάσταση των µεταφορών και την οδική συµπεριφορά,

• τις συµµετέχουσες στον σχεδιασµό µεταφορών (πολιτικές) διαδικασίες, καθώς και την

αύξηση της επίγνωσης,

• την τεχνική των πιθανολογούµενων εξελίξεων και την σηµασία των προγνωστικών,

• την διαχείριση του έργου και την αξιολόγηση του βαθµού επίτευξης των στόχων.

1.3 Οι Προκλήσεις

Οι πολιτικές που υιοθετούνται για την υλοποίηση των προσδιορισµένων στόχων, είναι ευρέως

γνωστές και τεκµηριωµένες – το βασικό πρόβληµα είναι η εφαρµογή τους – όχι σε όρους

κατασκευής ενός δρόµου ή θέσπισης ενός νέου νόµου- αλλά λόγω της προσπάθειας τους να

πείσουν τα εµπλεκόµενα µέρη, κυρίως τους πολίτες, καθώς και να αποσπάσουν την επίγνωση

και την αποδοχή τους. Ο προσδιορισµός των αποδεκτών στόχων, οι οποίοι συνδυάζουν τα

αποδεκτά µέτρα, αποτελεί την κύρια πρόκληση που οι πολιτικοί και οι σχεδιαστές

αντιµετωπίζουν. Η εστίαση αυτού του ερευνητικού υλικού εποµένως, γίνεται πάνω σε θέµατα

σχεδιασµού, κοινωνιολογικά, πολιτικά και οργανωτικά. Η αύξηση του βαθµού επίγνωσης

διαδραµατίζει έναν σηµαντικό ρόλο. Τεχνικά, οικονοµικά, νοµικά και θεσµικά θέµατα,

αντιµετωπίζονται περιστασιακά.

1.4 Η συσχέτιση µε τις Πολιτικές της Ε.Ε.

Η Λευκή Βίβλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά µε την Ευρωπαϊκή πολιτική µεταφορών

(ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 2001), διαµορφώνει και το πλαίσιο για τις

πολιτικές µεταφορών στα Κράτη – Μέλη. Αυτό, βασίζεται σε µια µακροπρόθεσµη στρατηγική,

µε γενικό στόχο την ανάπτυξη ενός βιώσιµου µεταφορικού συστήµατος – ένας φιλόδοξος

στόχος θα έλεγε κανείς, λαµβάνοντας υπόψη τα αυξανόµενα προβλήµατα στον τοµέα των

µεταφορών, όπως η ολοένα αυξανόµενη επιδείνωση του προβλήµατος της (κυκλοφοριακής)

συµφόρησης, η καταστροφή του περιβάλλοντος, η αποµόνωση κάποιων περιφερειών κλπ, που

προκαλούνται από την αυξανόµενη ζήτηση για µηχανοκίνητη κινητικότητα.

Μια τέτοιου είδους µακροπρόθεσµη στρατηγική απαιτεί χρόνο, καθώς και την συνδροµή

πολυάριθµων µέτρων και οργάνων πολιτικής. Η Λευκή Βίβλος παρέχει µια πρόταση περίπου 60

συγκεκριµένων µέτρων τα οποία θα πρέπει να έχουν εφαρµοστεί µέχρι το 2010, ώστε να

προωθήσουν την κοινή πολιτική µεταφορών κατά τρόπο που να ανταποκριθεί στην ανάγκη για

βιώσιµη ανάπτυξη.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 10

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Η ανάλυση στη Λευκή Βίβλο, δίνει έµφαση:

• στον κίνδυνο για κυκλοφοριακή συµφόρηση σε κάποιες κύριες αρτηρίες και στην

περιφερειακή ανισορροπία,

• στις συνθήκες για µετατόπιση της ισορροπίας µεταξύ των διαφόρων µέσων,

• στην προτεραιότητα που πρέπει να δοθεί για την αντιµετώπιση οποιουδήποτε ανασχετικού

παράγοντα,

• στο νέο χώρο που παραχωρείται στους χρήστες, στην καρδιά της πολιτικής µεταφορών,

• στην ανάγκη να διαχειριστούν τις επιπτώσεις από την παγκοσµιοποίηση των µεταφορών.

Η εστίαση ωστόσο, δεν γίνεται µόνο στις πολιτικές µεταφορών – µια ολοκληρωµένη

προσέγγιση που λαµβάνει υπόψη τα επιβαλλόµενα µέτρα στο πλαίσιο άλλων πολιτικών, όπως

των οικονοµικών, του αστικού σχεδιασµού και του σχεδιασµού χρήσεων γης, των πολιτικών

χρηµατοδότησης και δηµοσιονοµικής πολιτικής, µπορεί να είναι πιο πολλά υποσχόµενα – µε

την προϋπόθεση ότι τα Κράτη – µέλη, θα αποφασίσουν ν’ αποδεχτούν την υπάρχουσα ανάγκη

για αλλαγή και δεν θα προσκολλούνται στο ισχύον καθεστώς.

Η επιλογή για µια βιώσιµη ανάπτυξη, θα απαιτήσει την υιοθέτηση προληπτικών µέτρων, ενώ

κάποια από αυτά θα είναι δύσκολο να γίνουν αποδεκτά, όπως δύσκολη θα είναι και η αποδοχή

της εφαρµογής νέων µορφών ρύθµισης, προκειµένου να διοχετευτεί η µελλοντική ζήτηση στη

µηχανοκίνητη κινητικότητα. Αυτή η ακολουθούµενη τακτική την οποία επιδιώκει η Ε.Ε, θα

πρέπει να συνεχιστεί από τα Κράτη – Μέλη, από τις εθνικές έως τις τοπικές αρχές, γνωρίζοντας

ταυτόχρονα την πρόκληση και την ευθύνη που φέρουν για την µελλοντική ανάπτυξη στην

Ευρώπη.

Πέρα από την Λευκή Βίβλο, η οποία κυρίως αποσκοπεί στο να παρέχει Συστάσεις και Οδηγίες,

το Ευρωπαϊκό Πρόγραµµα TENASSESS (1999), παρέχει µια ικανοποιητική διορατική µατιά

σχετικά µε την πολιτική µεταφορών στην Ευρώπη.

1.5 Περιγραφή – Περίληψη των περιεχοµένων

Η ∆ιαµόρφωση και η Εφαρµογή µιας πολιτικής αποτελούν και τα δύο, κεντρικά στοιχεία της

στρατηγικής διαδικασίας σχεδιασµού. Ενώ η διαµόρφωση της Πολιτικής βρίσκεται στην

κορυφή και ‘’βαθµιαία αναπτύσσει’’ το πλαίσιο, η εφαρµογή της, είναι µια άµεση συνέπεια των

αποφάσεων της παραγωγής για την διαµόρφωση της πολιτικής.

Υπάρχουν αρκετά εργαλεία και για τα δύο αυτά κεντρικά στοιχεία, τα οποία µάλιστα

(εργαλεία) συµβάλλουν και στην επίτευξη των στόχων τους και υποστηρίζουν τα επικείµενα

της διαδικασίας και την επιτυχία της. Η τεχνική των πιθανολογούµενων εξελίξεων είναι η πιο

κρίσιµη για την διαµόρφωση της πολιτικής, για τον έλεγχο της επιτυχίας του ενός, το οποίο

παρέχει την απαραίτητη ποιότητα της εφαρµογής. Και τα δύο µοιράζονται τα εργαλεία της

συµµετοχής, της αύξησης της επίγνωσης, τις δηµόσιες σχέσεις και την διαχείριση των έργων. Η

διαχείριση των έργων εξασφαλίζει µια σταθερή πορεία γεγονότων, ενώ η συµµετοχή και η

αυξανόµενη επίγνωση, αποσκοπεί στην υπερνίκηση των πολιτικών -και ιδιαίτερα των

κοινωνικών- φραγµών και στην εγγυούµενη επιτυχία των προγραµµάτων, των σχεδίων, των

εφαρµοσµένων µέτρων για τις µεταφορές κλπ. υπό το πρίσµα της αποδοχής.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 11

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Η δοµή του υπό µελέτη υλικού ακολουθεί την συγκεκριµένη προσέγγιση. Η διαµόρφωση και

εφαρµογή της πολιτικής ως οι ακρογωνιαίοι λίθοι της, περιγράφονται και επεξήγονται

ειδικότερα, ενώ τα τρία κοινά όργανα (συµµετοχής, αύξησης της επίγνωσης & δηµόσιων

σχέσεων και της διαχείρισης έργου), αναπτύσσονται σε ξεχωριστά κεφάλαια. Το κάθε κεφάλαιο

µπορεί να χρησιµοποιηθεί ως ξεχωριστό αντικείµενο εκµάθησης και µπορεί να συµπληρωθεί

από τα άλλα.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 12

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


2. Η ∆ιαµόρφωση της Πολιτικής

Η διαµόρφωση της πολιτικής στο πεδίο του σχεδιασµού τω µεταφορών, αποτελεί µία

διαδικασία προς την:

• Ανάπτυξη,

• συζήτηση και

• κατάληξη

της στρατηγικής και των στόχων µιας πολιτικής µεταφορών. Κατά συνέπεια, αυτή:

• Αποτελεί ένα από τα σηµαντικότερα συστατικά της σχεδιαστικής διαδικασίας;

• Αντανακλά το σύστηµα αξιών που έχει η κοινωνία απέναντι στο (υπάρχον) καθεστώς των

µεταφορών, του περιβάλλοντος κλπ.,

• Αποτελεί µια απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιολόγηση των µέτρων για τις µεταφορές

και των επενδύσεων που τις αφορούν.

Ο στρατηγικός σχεδιασµός είναι επιβεβληµένος στα ανώτερα επίπεδα της πολιτικής

µεταφορών, όπου δίδεται η κατευθυντήρια γραµµή για τα χαµηλότερα επίπεδα σχεδιασµού.

Ακόµη, θα έπρεπε να λαµβάνεται υπόψη σε όλα τα επίπεδα της σχεδιαστικής ιεραρχίας, κατά

τον σχεδιασµό της περιφερειακής, της τοπικής και αστικής πολιτικής µεταφορών. Η στρατηγική

πολιτική µεταφορών περιλαµβάνει γενικές ιδέες και αρχές και για τον λόγο αυτό µε ευκολία

βασίζεται σε µια γενική οµολογία. Ωστόσο, θα έπρεπε να περιλαµβάνει στόχους οι οποίοι

πρόκειται να πραγµατοποιηθούν στο µέλλον, καθώς και µια οµάδα µέτρων προκειµένου να

επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι. Περαιτέρω, θα πρέπει να εµπεριέχει δείκτες στους οποίους θα

µπορεί να µετρηθεί το επίπεδο επίτευξης. Όσο πιο συγκεκριµένη (και µικρή) γίνεται η περιοχή

σχεδιασµού, τόσο πιο λεπτοµερείς θα γίνονται οι πολιτικές µεταφορών και τελικά οι

στρατηγικές κατευθυντήριες γραµµές θα οδηγήσουν σε συγκεκριµένα και λεπτοµερή µέτρα –

πρόκειται για το τοπικό επίπεδο, όπου οι πολιτικές είναι ανάλογες των εφαρµογών.

Η µελλοντική εξέλιξη των ωφελειών και των επιπτώσεών των µεταφορών, θα πρέπει να

εκτιµηθούν υπό τους δεδοµένους περιβαλλοντικούς περιορισµούς τόσο σε τοπικό όσο και σε

παγκόσµιο επίπεδο (π.χ. το πρωτόκολλο του Κιότο). Είναι σηµαντικό ν’ αναπτυχθούν

διαφορετικά σενάρια πιθανών µελλοντικών εξελίξεων. Τα πιο επιθυµητά, είναι συνήθως εκείνα

τα σενάρια που δείχνουν σαφείς βελτιώσεις συγκρινόµενες µε το σενάριο που τείνει να

διαµορφωθεί, το οποίο είναι επίσης και γνωστό ως σενάριο ‘’BAU’’ (business as usual).

Τρέχουσα Ανάπτυξη

Τρέχουσα Κατάσταση

Αναπτυξιακή Τάση

Όραµ α για ένα

επιθυµ ητό Μέλλον

ΣΧΗΜΑ 5: Μελλοντική Ανάπτυξη εξαρτώµενη από την παρούσα διαµόρφωση της Πολιτικής Μεταφορών

Πηγές: Drawing Dietiker, looser 1985

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 13

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Με ποιο τρόπο µπορεί η ∆ιαµόρφωση της Πολιτικής να παρουσιαστεί στο

κοινό?

Τα µελλοντικά σενάρια µεταφορών µπορεί να είναι (πολύ)σύνθετα σενάρια, τα οποία και γι’

αυτό τον λόγο, δεν γίνονται εύκολα κατανοητά στο κοινό. Είναι ωστόσο σηµαντικό να

διασπαστεί η δοµή τους σε µικρότερα µέρη, τα οποία γίνονται ευκολότερα κατανοητά, καθώς

και να παρουσιαστούν τα κύρια περιεχόµενά του στο κοινό.Συγκεκριµένα:

• η απεικόνιση /το µοντέλο (Leitbild) της πολιτικής µεταφορών µιας πόλης, κοινότητας, ή

περιφέρειας κλπ;

• οι στρατηγικοί στόχοι µιας πολιτικής µεταφορών,

• το Ιεραρχικό σύστηµα των στόχων της πολιτικής µεταφορών,

• οι ποσοτικοποιηµένοι στόχοι π.χ. ο στόχος των αλλαγών κατά τον διαχωρισµό µεταξύ των

µέσων µεταφοράς για έναν χρόνο αναφοράς

• οι συστάσεις για την πολιτική µεταφορών;

• κλπ.

Λεπτοµερείς στρατηγικές επιδιώξεις και πολιτικές για τους διαφορετικούς τοµείς του τοµέα

µεταφορών, παρατίθενται στο MAESTRO (1999, Guidelines, Annex A – Annex G).

Θεσµοθετηµένα διοικητικά επίπεδα

Οι πολιτικές, νόµιµες και θεσµικές συνθήκες, διαµορφώνουν το πλαίσιο των πολιτικών

µεταφορών, αντίστοιχα µε την διαµόρφωση (και εφαρµογή) της πολιτικής. Τα διαφορετικά

διοικητικά επίπεδα – σε διεθνές, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο (πίνακας 1)-,

αντιπροσωπεύουν µια ιεραρχία, η οποία και θα πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις του

συντονισµού και της αλληλεπίδρασης (TRANSLAND 1999).

• ∆ιεθνές Επίπεδο (E.Ε) – Λευκή Βίβλος για την Πολιτική Μεταφορών.

• Εθνικό Επίπεδο – Εθνικά Σχέδια για τις Μεταφορές.

• Περιφερειακό επίπεδο – Σχέδιο Μεταφορών ενός Οµοσπονδιακού Κράτους.

• Τοπικό Επίπεδο – Σχέδιο για την Περιφερειακή Ανάπτυξη (συνδυάζοντας θέµατα

µεταφορών)

ΠΙΝΑΚΑΣ 1: ∆ιαµόρφωση Πολιτικής σε διαφορετικά θεσµοθετηµένα διοικητικά επίπεδα

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 14

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Εργαλεία για την διαµόρφωση της Πολιτικής

Τα ακόλουθα εργαλεία είναι ζωτικής σηµασίας κατά την διαδικασία διαµόρφωσης µιας

πολιτικής (καθώς επίσης και κατά την εφαρµογή της, βλ. παρακάτω κεφάλαια ):

• Η τεχνική των πιθανολογούµενων εξελίξεων

• η συµµετοχή των µετόχων της πολιτικής µεταφορών,

• η άνοδος του επιπέδου πληροφόρησης και επίγνωσης,

• η ∆ιαχείριση του Έργου.

Η ∆ιαµόρφωση Πολιτικής και η διαδικασία σχεδιασµού των µεταφορών

∆ιάφορες θεµατικές ενότητες θα πρέπει να ληφθούν υπόψη πριν την τελική διαµόρφωση κι

εφαρµογή µιας πολιτικής µεταφορών (Σχήµα 6).

Το αποτέλεσµα της

διαµόρφωσης µιας

πολιτικής που είναι

έτοιµη για εφαρµογή

∆ιαµόρφωση

των στόχων

Ανάλυση του προβλήµατος

Ανάλ. τρέχουσας

κατάστασης

Ανάπτυξη Μέτρων - Συνδυασµός µέτρων σ’

εναλλακτικές λύσεις και σενάρια.

Προσδιορισµός των επιπτώσεων

των εναλλακτικών δυνατοτήτων και των σεναρίων

Αξιολόγηση των εναλλακτ ικών δυνατοτήτων και σεναρίων

Πο λιτική Απόφαση

Ανάλυση των

ανεπαρκειών

Πολιτική µεταφορών - Μοντέλο (Leitbild)

Πολιτική µεταφορών - ΑντικειµενικοίΣτόχοι/Επιδιώξεις

Πολιτική µεταφορών - Αρχές

ΣΧΗΜΑ 6: Η διαδικασία διαµόρφωσης της πολιτικής κατά την διαδικασία σχεδιασµού των µεταφορών

(BOKU-ITS; Απόσπασµα από το RVS 2.1, 1984)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 15

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Τα βήµατα αυτής της διαδικασίας περιγράφονται στα ακόλουθα κεφάλαια. Κάποια εργαλεία τα

οποία είναι στοιχειώδη για την διαδικασία διαµόρφωσης της Πολιτικής, αναπτύσσονται σε

ξεχωριστά κεφάλαια (βλέπε κεφάλαια ‘’Συµµετοχή’’ και ‘’Αύξηση της επίγνωσης και ∆ηµόσιες

σχέσεις’’ αντίστοιχα). Βλ. Επίσης Μεθοδολογία MAESTRO-(MAESTRO 1999) και τις

µεθοδολογικές συστάσεις του FATIMA (1999).

2.1 Η ανάλυση του προβλήµατος

Το θέµα της ανάλυσης του προβλήµατος συναντάται κατά την έναρξη των περισσότερων

σχεδιαστικών διαδικασιών. Τα αποτελέσµατα της ανάλυσης αυτής, διαµορφώνουν την βάση για

όλα τα µετέπειτα βήµατα. Τα κύρια µέρη της ανάλυσης του προβλήµατος, είναι:

• η διαµόρφωση των αντικειµενικών σκοπών και των στόχων

• η ανάλυση της υπάρχουσας κατάστασης

• η ανάλυση των ανεπαρκειών/ελλείψεων

Το Σχήµα 7, παρέχει µια σφαιρική θεώρηση για καθένα από τα τρία αυτά µέρη. Οι

λεπτοµέρειες περιγράφονται παρακάτω.

∆ιαµόρφωση

Αντικειµενικών

Σκοπών

Γενική Επισκόπηση των

σκοπών, των στόχων & των

Οδηγιών

Συµπέρασµα των

σχετικών στόχων.

Απόφαση σχετικά µε τους

στόχους και τον

προσδιορισµό τους

Καθιστώντας

λειτουργικούς τους

στόχους µέσω δεικτών

Καθορισµός του

επιθυµητού επιπέδου

δεικτών.

Ανάλυση της παρούσας

κατάστασης

Καθορισµός των

αναγκαίων ερευνών.

Η υλοποίηση των

ερευνών.

Επεξεργασία των

στοιχείων.

Περιγραφή της παρούσας

κατάστασης µέσω των

καθορισµένων

συντελεστών.

Αξιολόγηση της

παρούσας κατάστασης.

ΣΧΗΜΑ 7: ∆ιάγραµµα Ροής για την ανάλυση του προβλήµατος.

(BOKU-ITS; απόσπασµα από RVS 2.1, 1984)

Ανάλυση των

ανεπαρκειών

Έρευνα των ανεπαρκειών

της παρούσας κατάστασης

Επιλογή των σχετικών

ανεπαρκειών της

παρούσας κατάστασης.

Καθιστώντας λειτουργικές

τις σχετικές ανεπάρκειες

µέσω δεικτών.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 16

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οι Αντικειµενικοί Σκοποί και οι Στόχοι

Οι Στόχοι και οι Σκοποί µπορούν να εξεταστούν από διαφορετικές οπτικές γωνίες, ανάλογα µε

τους µετόχους. Οι βασικοί στόχοι µιας πολιτικής µεταφορών θα µπορούσε να είναι, (κάποια

παραδείγµατα):

• Η Βιώσιµη Ανάπτυξη της Κυκλοφορίας,

• Η ∆ιαχείριση της Κυκλοφορίας κατά έναν τρόπο περιβαλλοντικά και κοινωνικά φιλικό,

• Η Καλή πρόσβαση για όλους τους χρήστες και σε όλα τα µέσα µεταφοράς;

• Η διαµόρφωση µιας πόλης ‘µικρών αποστάσεων’,

• η συµµετοχή των πολιτών σε όλες τις σχεδιαστικές διαδικασίες,

• κλπ.

Στα πλαίσια ενός περιβαλλοντολογικά φιλικού σεναρίου, θα µπορούσαν να διαµορφωθούν

τέσσερις οµάδες στόχων (αρχών), (πίνακας 2):

Η Αποφυγή Η µετατόπιση Η Βελτίωση Η υποστήριξη

της µη αναγκαίας

κυκλοφορίας, µέσω του

µετριασµού του ρυθµού

αύξησης της

κυκλοφορίας των

µηχανοκίνητων

οχηµάτων.

της αναγκαίας

κυκλοφορίας σε άλλα

µέσα µεταφοράς µε

συγκριτικά µικρότερες

αρνητικές επιπτώσεις

(που αφορούν τις

επιβατικές και

εµπορευµατικές

µεταφορές).

των συνθηκών για όλα

τα µεταφορικά µέσα,

της Πρόσβασης,

της Παροχής Βιώσιµων

µεταφορικών µέσων,

της Οδικής ασφάλειας.

ΠΙΝΑΚΑΣ 2: Στόχοι στα πλαίσια ενός περιβαλλοντικά φιλικού σεναρίου (BOKU-ITS)

Βιώσιµων µεταφ/ών

µέσων όπως η

ποδηλασία και η

πεζοπορία,

της κινητικότητας σε

Λογικό Επίπεδο.

Κάποια παραδείγµατα στόχων και των αντίστοιχων δεικτών τους, περιλαµβάνονται στον

ακόλουθο πίνακα 3, τα οποία και αντιπροσωπεύουν τους φορείς, τους χρήστες και το ευρύτερο

κοινό, ως συµµέτοχους σε µια διαδικασία σχεδιασµού µεταφορών (απόσπασµα και περίληψη

από το MAESTRO, 1999).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 17

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Συµµέτοχοι Στόχοι ∆είκτες

Φορείς Η Ελαχιστοποίηση των δαπανών.

Χρήστες

Ευρύτερο κοινό

Η Μεγιστοποίηση των εσόδων.

Η Ελαχιστοποίηση του χρόνου

µετακίνησης.

Η Ελαχιστοποίηση των δαπανών

µετακίνησης.

Η Υψηλή ποιότητα των

παρεχόµενων µεταφορικών

υπηρεσιών.

Η Μεγιστοποίηση της Οδικής

ασφάλειας.

Η Ελαχιστοποίηση στην

πρόκληση βλαβών στο

περιβάλλον

Η Βελτιστοποίηση του

Περιφερειακού σχεδιασµού

Η Ελαχιστοποίηση του

οικονοµικού κόστους των

επιπτώσεων

Κόστη Κεφαλαίου, λειτουργικά κόστη.

Μεταφορικοί Ναύλοι, φόροι/∆ιόδια

Ο Χρόνος Μετακίνησης.

Το Κόστος Μετακίνησης.

ΤοΕπίπεδο Υπηρεσιών, η άνεση κατά την

µετακίνηση, η συχνότητα της

παρεχόµενης υπηρεσίας.

Ο Ρυθµός Ατυχηµάτων, η πυκνότητα

ατυχηµάτων.

Τα όρια των τιµών των εκποµπών

θορύβου και των ρυπογόνων ουσιών (→

Επιπτώσεις στο κλίµα, το νερό, στο

έδαφος, στους ανθρώπους)

Ο Αριθµός ατόµων που ζηµιώνονται από

τις εκποµπές θορύβου και ρυπογόνων

ουσιών.

Η διαµορφούµενη στην περιοχή ζήτηση.

Οι επιπτώσεις στο ευρύτερο περιβάλλον

και στο αστικό τοπίο – σε κλίµακα από 1

(άριστο) έως το 5(πολύ φτωχό).

Η Προσβασιµότητα – η απόσταση στο

(από) το κέντρο, τις στάσεις λεωφορείων

κλπ. για όλα τα µεταφορικά µέσα.

Οι επιπτώσεις στη δοµή του πληθυσµού

(π.χ. αριθµός των ατόµων µε ηλικία άνω

των 60 χρόνων)

Το Συνολικό οικονοµικό κόστος..

ΠΙΝΑΚΑΣ 3: Στόχοι, σκοποί και δείκτες από την πλευρά των συµµετεχόντων (BOKU-ITS; Απόσπασµα και

σύνοψη από το MAESTRO, 1999)

Μια λεπτοµερής λίστα στόχων, σκοπών και δεικτών µπορούν να αναζητηθούν στο Πρόγραµµα

της Ε.Ε., MAESTRO (1999, Guidelines).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 18

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οι Ανεπάρκειες

Μια τρέχουσα κατάσταση µπορεί να χαρακτηριστεί µέσω της σύγκρισής της µε κάποιες

σταθερές τιµές. Είναι χρήσιµο οι στόχοι να έχουν διατυπωθεί σ’ ένα προγενέστερο στάδιο.

Μέσω του βαθµού στον οποίο έχουν εκπληρωθεί οι συµφωνηµένοι στόχοι, -µετρούµενοι σε

δείκτες-, µπορούν να καθοριστούν οι ανεπάρκειες καθώς και τα επίπεδα εκπλήρωσης τους. Ο

Πίνακας 4, παραθέτει ένα παράδειγµα ενός ανάλογου καταλόγου πιθανών ανεπαρκειών.

Στόχος Παράδειγµα Ανεπάρκειας

Η ικανοποίηση της ζήτησης για τους πεζούς. Η Έλλειψη σε βοηθητικές διαβάσεις.

Η ικανοποίηση της ζήτησης για τους ποδηλάτες. Οι Επικίνδυνοι συγκοινωνιακοί κόµβοι.

Η ικανοποίηση της ζήτησης για τα ∆ηµόσια Μέσα

Μεταφορών.

Ζήτηση για την κυκλοφορία των ιδιωτικών

οχηµάτων.

Το Ανεπαρκές χρονοδιάγραµµα λεωφορείων.

Η (Κυκλοφοριακή) Συµφόρηση.

Οδική ασφάλεια. Περιοχές υψηλού κινδύνου

Εκποµπή καυσαερίων. Το Υψηλό επίπεδο µόλυνσης σε κεντρικούς

δρόµους

Εκποµπή ηχορρύπανσης. Η Υπέρβαση των οριακών τιµών θορύβου στις

αστικές περιοχές.

ΠΙΝΑΚΑΣ 4: Πιθανές Ανεπάρκειες µιας υπάρχουσας κατάστασης (BOKU-ITS)

ΣΧΗΜΑ 8: Υπάρχουν στην εικόνα εµφανείς ανεπάρκειες;

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 19

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οι δείκτες

Οι δείκτες χρησιµοποιούνται για την ποσοτικοποίηση της κατάστασης στην οποία βρίσκεται

ένα πρόγραµµα, ή για να εκφράσουν την προόδου / αποτυχία του, σύµφωνα µ’ ένα

καταρτισµένο χρονοδιάγραµµα. (βλέπε επίσης ‘’Εφαρµογή’’).

Ορισµός: Ένας δείκτης περιγράφει το ποσοτικό ή ποιοτικό αντίκτυπο της τρέχουσας

κατάστασης των µεταφορών και των µέτρων µεταφορών. Μπορεί να χρησιµοποιηθεί για να

περιγράψει την ένταση των ανεπαρκειών της τρέχουσας κατάστασης και την αποδοτικότητα

των µέτρων που συµβάλλουν στην πραγµάτωση των επιθυµητών στόχων κλπ. Θα πρέπει κατά

συνέπεια να είναι διαθέσιµο, ένα πρότυπο µέτρο που θα επιτρέπει τις συγκρίσεις σ’ ένα

συµφωνηµένο επίπεδο ([αυτοκίνητα / ώρα], [συγκέντρωση /m 3 ], κλπ).

Εφαρµογή: Ένας δείκτης µπορεί να χρησιµοποιηθεί προκειµένου να περιγράψει την ένταση

των ανεπαρκειών της υπάρχουσας κατάστασης, καθώς και την αποδοτικότητα των µέτρων

αναφορικά µε την συµβολή τους στην επίτευξη των επιθυµητών στόχων/ στους επιθυµητούς

στόχους κλπ.

Ο Πίνακας 5 παραθέτει Παραδείγµατα δεικτών και πιθανών µονάδων µέτρησής τους:

∆είκτης Μονάδα

Ο κυκλοφοριακός φόρτος για διαφορετικά

µεταφορικά µέσα

[Ταξίδια/24h]

Ο ∆ιαχωρισµός µέσων Η Επιλογή Μέσου [%]

Ο Όγκος Κίνησης (κυκλοφοριακής) [Ι.Χ./24h]

Η Προσβασιµότητα όλων των µεταφορικών

µέσων στο κέντρο της πόλης

Η Οδική Ασφάλεια για τα ιδιωτικά οχήµατα

κυκλοφορίας, τους πεζούς και τους

ποδηλάτες

Η Ζήτηση µιας περιοχής για χώρους

στάθµευσης

[m or min]

Ο Ρυθµός ατυχηµάτων

[m²]

Η Ηχητική όχληση [αριθµός των ατόµων που

επηρεάζονται από τα dB

(A)]

Η Εκποµπή καυσαερίων [τόνοι / ηµέρα]

ΠΙΝΑΚΑΣ 5: Παραδείγµατα δεικτών(BOKU-ITS)

Το Πρόγραµµα της Ε.Ε. SESAME (1998), παρέχει µια επιλογή σχετικών δεικτών για τις

µεταφορές, την κυκλοφορία, τις χρήσεις γης και σχετικών εξωτερικοτήτων για τον σχεδιασµό

των µεταφορών και των χρήσεων γης.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 20

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


2.2 Τα Μέτρα

Τα µέτρα αποτελούν τα συναρτησιακά στοιχεία του (γενικού) σχεδιασµού µεταφορών. Αυτά,

αντιπροσωπεύουν τους επιδιωκόµενους στόχους και η επιτυχία τους µπορεί να µετρηθεί µέσω

δεικτών οι οποίοι είχαν διαµορφωθεί σ’ ένα προγενέστερο στάδιο της διαµόρφωσης της

Πολιτικής. Σηµειώνεται ότι οι στόχοι που πρέπει να επιτευχθούν, πρέπει να έχουν επιλεχτεί

πριν από την ανάπτυξη των µέτρων. Τα µέτρα µπορεί να είναι µικρά ή µεγάλα, µεµονωµένα ή

για όλη την επικράτεια. Τα µέτρα στις µεταφορές, µπορούν να συγκροτηθούν σε διαφορετικές

οµάδες:

• σε µέτρα που αφορούν τις Υποδοµές Μεταφορών (υλικός εξοπλισµός),

• σε οργανωτικά µέτρα µεταφορών (προγραµµατικά, λογισµικά),

• σε µέτρα για την αύξηση της πληροφόρησης και της επίγνωσης

• σε συνοδευτικά µέτρα, εκτός του πεδίου µεταφορών.

Ο Πίνακας 6 παρέχει µια γενική άποψη των οµάδων κυκλοφοριακών µέτρων και οι οποίες

µπορούν να οργανωθούν σε δέσµες µέτρων αντίστοιχα, ώστε να ανταποκρίνονται στα

επιλεγµένα σενάρια.

Υποδοµές

Μεταφορών (Υλικός

εξοπλισµός)

Ανάπτυξη του:

∆ικτύου Πεζοδρόµων

∆ικτύου

Ποδηλατοδρόµων

Του ∆ικτύου ∆ηµόσιων

Μ.Μ

Του Οδικού δικτύου

Των εγκαταστάσεων

στάθµευσης

Κλπ.

Οργανωτικά

Συγκοινωνιακά

µέσα (Λογισµικό)

Περιορισµοί στην

πρόσβαση κατά την:

∆ιαχείριση

Κινητικότητας

Εξοµάλυνση της

κυκλοφορίας

Όρια ταχύτητας

∆ιαχείριση χώρων

Στάθµευσης

Εφαρµογή πολιτικών

τιµολόγησης (οδική

τιµολόγηση, φόρος

καυσίµων, φόρος

οχηµάτων, τέλη

επιπτώσεων, αντίτιµο

για χρήση χώρων

στάθµευσης

Πληροφόρηση και

αύξηση της

επίγνωσης

Μεµονωµένες

προσπάθειες για

µεταβολή της

συµπεριφοράς

µετακίνησης

Εκστρατείες

πληροφόρησης και

επίγνωσης

Γεγονότα κινητικότητας

∆ηµόσιες Σχέσεις

Συνοδευτικά µέτρα

εκτός του πεδίου

των µεταφορών

Μέτρα περιβαλλοντικής

Προστασίας

Μέτρα Χρήσεων γης

Αστική Ανάπτυξη

ΠΙΝΑΚΑΣ 6: Γενική επισκόπηση των µέτρων που αφορούν τις µεταφορές (παραδείγµατα) (ΒΟΚU-ITS:

απόσπασµα και σύνοψη από το MAESTRO, 1999)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 21

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


ΣΧΗΜΑ 9: Υποδοµή µεταφορών: ∆ηµόσιες Μεταφορές

Το Ευρωπαϊκό Πρόγραµµα MAESTRO (1999, Guidelines) παρέχει µια λίστα µέτρων µε

κατηγοριοποίηση των διαφορετικών τοµέων µεταφορών (π.χ. οδικός τοµέας, τοµέας αστικών

µεταφορών κλπ.).

2.3 Σενάρια και εναλλακτικές δυνατότητες

Κάποια από τα προγράµµατα της Ε.Ε., τα οποία αρχικά δεν έχουν χωροθετηθεί σ’ αυτό το πεδίο

έρευνας, διαπραγµατεύονται την ανάπτυξη σεναρίων (POSSUM 1998 και SCENARIOS 1998).

Στο πρόγραµµα της Ε.Ε. ASTRA (2000), η αξιολόγηση της ανεπτυγµένης στρατηγικής

πολιτικής έχει δοκιµαστεί µέσα από διαφορετικά σενάρια ανάλυσης των µακροπρόθεσµων

επιπτώσεων των αποφάσεων της Ευρωπαϊκής πολιτικής. Τα προγράµµατα REFLEX (1999) and

TRANSPRICE (2000), χρησιµοποιούν διαφορετικά πολιτικά πακέτα για λεπτοµερείς

συγκρίσεις εναλλακτικών δυνατοτήτων και για αξιολόγηση των επιπτώσεων.

Αυτό το κεφάλαιο περιγράφει την διαδικασία εναρµόνισης των µέτρων, προκειµένου να

διαµορφώσουν σενάρια, τα κύρια γνωρίσµατα/χαρακτηριστικά των σεναρίων και την χρήση

τους στα πλαίσια της διαδικασίας της διαµόρφωσης πολιτικής.

Η µετάβαση από τα µέτρα στα σενάρια

Η διαδικασία ανάπτυξης των σεναρίων, περιλαµβάνεται στα περισσότερα κυκλοφοριακά

προγράµµατα και αναµφισβήτητα θα πρέπει να αποτελεί µέρος της διαδικασίας διαµόρφωσης

της όποιας πολιτικής. Οι στόχοι που περιλαµβάνονται σε ένα σενάριο, συνήθως

αντιπροσωπεύονται από µια δέσµη µέτρων. Αντίστοιχα, το τελευταίο, πρέπει να διαµορφωθεί

πριν να είναι δυνατόν να επιλεχθούν οι πιθανολογούµενες εξελίξεις (σχέδιο 10).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 22

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


ΣΧΗΜΑ 10: Ανάπτυξη σεναρίων και εναλλακτικών δυνατοτήτων (γενική δοµή) (BOKU-ITS)

Τα σενάρια, αποτελούν ένα χρήσιµο ‘’εργαλείο’’ προκειµένου να καταδείξουν και να

προβλέψουν (µελλοντικά), αποτελέσµατα εναλλακτικών εξελίξεων της κυκλοφορίας. Συνήθως,

η σύγκριση γίνεται σε παρόντα χρόνο, ανάλογα µε την διαθεσιµότητα των στοιχείων, αλλά και

µελλοντικά, όπου και πάλι περιλαµβάνονται προγνωστικά εργαλεία. Το σενάριο που τείνει να

επικρατήσει (BAU), καθώς και οι µελλοντικές εξελίξεις αυτού του σεναρίου, θα πρέπει

απαραίτητα να περιλαµβάνονται, προκειµένου να καταστούν δυνατές κάποιες έγκυρες

συγκρίσεις. Από ένα πλήθος πιθανοτήτων, επιλέγονται κάποια ακραία σενάρια ώστε τα

χαρακτηριστικά των πιθανών µελλοντικών εξελίξεων να εµπλέκουν και να µπορούν να

εξεταστούν ξεκάθαρα από όλα τα κόµµατα που εµπλέκονται στην διαδικασία διαµόρφωσης της

πολιτικής. Αντί για πιθανολογούµενες εξελίξεις, είναι δυνατό να προσδιοριστούν

‘’εναλλακτικές επιλογές’’ ή (δέσµες από) µέτρα. Οι συγκρίσεις µεταξύ διαφορετικών

πιθανολογούµενων σεναρίων βοηθούν στην διαµόρφωση στόχων στο µέλλον (σχήµα 11).

Υπάρχουσα ανάπτυξη

Η Ανάπτυξη Μέτρων

για την βελτίωση της υπάρχουσας

κατάστασης

Η Σύνθεση σεναρίων

µε την ένταξη των κατάλληλων µέσων σε

δέσµες (µέτρων)

Πιθανό Μελλοντικό

Σενάριο: „Περιβαλλοντικά

Φιλικό Σύστηµα

Μεταφορών“

Πιθανό Μελλοντικό

Σενάριο: „Κινητικότητα

Ήπιας Μορφής’’

Πιθανό Μελλοντικό

Σενάριο: „Φιλική απέναντι

στην χρήση αυτοκινήτων

Πόλη’’

Πιθανό Μελλοντικό

Σενάριο: „Γενική Τάση“

ΣΧΗΜΑ 11: ∆ιαφορετικά σενάρια χαρακτηρίζουν τις διαφορετικές πιθανότητες µελλοντικών

εξελίξεων (SAMMER, ROESCHEL 1995)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 23

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Σηµαντική Παρατήρηση:

Μια σηµαντική διάσταση που πρέπει να επισηµανθεί, είναι ότι η µελλοντική εξέλιξη στον

τοµέα των µεταφορών µπορεί να επηρεαστεί. Για παράδειγµα, η πρόγνωση του αυξανόµενου

κυκλοφοριακού όγκου µελλοντικά, συνήθως βασίζεται στην θεώρηση “business as usual”- η

οποία συνήθως αποτελεί µια πολιτική µεταφορών ‘’φιλική ως προς την µηχανοκίνητη

κυκλοφορία’’. Το σενάριο που τείνει να επικρατήσει, µπορεί να µετατραπεί σ’ένα διαφορετικό

σενάριο όταν τα κατάλληλα µέτρα εφαρµόζονται µε συνέπεια. Υπάρχει πλήθος παραδειγµάτων

όπου συνεπείς στρατηγικές οδήγησαν σε φιλικότερες περιβαλλοντικά, στο εσωτερικό της

πόλης, συνθήκες κυκλοφορίας. ∆ιαφορετικά, οι µεγάλες διαφορές στην κατανοµή στα διάφορα

µέσα µεταφοράς των Ευρωπαϊκών πόλεων, δεν µπορούν να αιτιολογηθούν.

Πως χρησιµοποιούνται τα σενάρια

Η χρήση των σεναρίων, σηµαίνει ότι πρέπει να πραγµατοποιηθούν συγκεκριµένα βήµατα,

προτού να βρεθεί το αποτέλεσµα. Το σχήµα 12 αποτελεί ένα διάγραµµα ροής των αναγκαίων

βηµάτων για την εφαρµογή της τεχνικής του σεναρίου.

Προσδιορισµένοι δείκτες.

Καθορισµός των προσδιορισµένων δεικτών

υπό τους όρους / µέτρα

του κάθε σεναρίου / εναλλακτικού σεναρίου.

Περιγραφή του κάθε σεναρίου µε την χρήση των

δεικτών.

Σύγκριση των επιπτώσεων / δεικτών

του κάθε σεναρίου, µε τους καθορισµένους στόχους

→ Αξιολόγηση.

Ιεράρχηση των σεναρίων ανάλογα µε την

εκπλήρωση των επιδιωκόµενων στόχων.

ΣΧΗΜΑ 12: Εναλλακτικές ∆υνατότητες και σενάρια – προσδιορισµός και αξιολόγηση των επιπτώσεων

(BOKU-ITS; Απόσπασµα από το RVS 2.1; 1984)

Η οµαδοποίηση των µέτρων οδηγεί στην διαµόρφωση σεναρίων. Για κάθε σενάριο τα µέτρα θα

καταδείξουν τις επιπτώσεις που περιγράφονται από τους δείκτες του κάθε µέτρου. Η εκτίµηση

πραγµατοποιείται µε την σύνοψη όλων των επιπτώσεων από κάθε σενάριο. Το τελευταίο βήµα

είναι η ιεράρχηση των σεναρίων. Αυτή η ιεράρχηση πραγµατοποιείται σύµφωνα µε τα

επιδιωκόµενα αποτελέσµατα. Τα σενάρια δεν εφαρµόζονται απλά για την διαµόρφωση ενός

σχεδίου µεταφορών αλλά επίσης και κατά την διάρκεια κάποιων βηµάτων της σχεδιαστικής

διαδικασίας, για παράδειγµα για την σύγκριση µεµονωµένων µέτρων ή πακέτα πολιτικών

(Προγράµµατα της Ε.Ε. REFLEX 1999 και TRANSPRICE 2000).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 24

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Το περιεχόµενο των σεναρίων

Στα σενάρια, συγκρίνονται οι διαφορετικές επιπτώσεις του κάθε ενός στην κυκλοφορία. Η

µεµονωµένη εστίαση µιας σχεδιαστικής διαδικασίας, καθορίζει την οµάδα µέτρων και δεικτών

που θα χρησιµοποιηθούν στα σενάρια. Οι πολιτικές µεταφορών οι οποίες συνήθως καταλήγουν

σ’ ένα γενικό σχέδιο, πρέπει να περιλαµβάνουν όλα τα βασικά χαρακτηριστικά της

κυκλοφορίας και τις επιπτώσεις που αυτά συνεπάγονται. Μέσω επιλεγµένων δεικτών, οι

εκτιµώµενες επιπτώσεις του κάθε σεναρίου µπορούν να αξιολογηθούν (πίνακας 7):

• Κυκλοφοριακός φόρτος

• Ο ∆ιαχωρισµός στα Μέσα

• Τα Οχηµατοχιλιόµετρα.

• Οι Εκποµπές καυσαερίων

• Η Εκποµπή ∆ιοξειδίου του Άνθρακα

• Η Οδική ασφάλεια.

• Η Ηχορύπανση.

• Η ∆ιαµορφούµενη στην περιοχή ζήτηση.

• Οι ∆απάνες κεφαλαίου για υποδοµές.

• Τα Λειτουργικά κόστη για τις εταιρείες

µεταφορών.

• Η Οικονοµική Ανάπτυξη.

• Η Περιφερειακή ανάπτυξη.

ΠΙΝΑΚΑΣ 7: Οι Επιπτώσεις από την κυκλοφορία λαµβάνοντας υπόψη τα διαφορετικά σενάρια

(ROESCHEL 1995).

Ο Προσδιορισµός των επιπτώσεων

Με την βοήθεια των δεικτών, οι οποίοι καθορίστηκαν στην αρχή της διαδικασίας διαµόρφωσης

της πολιτικής, κάθε ένα σενάριο µπορεί να περιγραφεί.

Οι επιπτώσεις του κάθε δείκτη στο κάθε σενάριο, είναι προσδιορισµένες και τεκµηριωµένες

(παρουσιάζονται σε µήτρες, σχήµατα κλπ). Στο επόµενο βήµα, οι αντίστοιχες επιπτώσεις όλων

των αξιολογούµενων δεικτών, µπορούν να συνοψιστούν σε µια εκτίµηση του κάθε σεναρίου.

Στο τελευταίο βήµα, η σύγκριση των προκυπτουσών επιπτώσεων του κάθε σεναρίου, οδηγεί

στην τελική εκτίµηση: δηλαδή σε µια ταξινόµηση των σεναρίων.

Τα εργαλεία αξιολόγησης

Έχουν αναπτυχθεί διάφορα εργαλεία αξιολόγησης για την εκτίµηση των πιθανολογούµενων

εξελίξεων και των εναλλακτικών δυνατοτήτων τους. Μερικά παραδείγµατα από τα πιο

σηµαντικά (µέσα), είναι:

• CBA – Cost Benefit Analysis (Η Ανάλυση κοινωνικό-οικονοµικής Σκοπιµότητας)

• CEA – Cost Effectiveness Analysis (Η Ανάλυση αποδοτικότητας κόστους)

• MCA – Multicriteria Analysis (Η Πολυ-κριτιριακή Ανάλυση)

• SIA – Strategic Environmental Impact Assessment (Η Στρατηγική Αξιολόγηση των

περιβαλλοντικών επιπτώσεων)

• EIA – Environmental Impact Assessment (Η Αξιολόγηση των περιβαλλοντικών

επιπτώσεων,

• κλπ.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 25

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Τα προαναφερθέντα εργαλεία αξιολόγησης SIA και EIA, µπορούν να συµπεριληφθούν στις

διαδικασίες διαµόρφωσης της κάθε πολιτικής. Πρόκειται για µεθόδους αξιολόγησης που

εστιάζουν στις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, ενώ χρησιµοποιούν διαφορετικά µέσα αξιολόγησης

από µόνα τους, περιλαµβάνοντας επίσης και τα CBA, CEA, MCA κλπ.

Το πρόγραµµα MAESTRO (1999), παρέχει µια γενική άποψη αυτών των συµβατικών

εργαλείων αξιολόγησης. Ένα νέο εργαλείο αξιολόγησης των επιπτώσεων, σχεδιάστηκε στο

TENASSESS (1999).

Παραδείγµατα αποδοτικότητας

Η εικασία ότι τα αποδοτικά µέτρα για τις µεταφορές γίνονται συνήθως λιγότερο αποδεκτά από

το σύνολο των ατόµων, συγκριτικά µε τις µη-αποδοτικές πολιτικές, επιβεβαιώνεται από το

Πρόγραµµα της Ε.Ε.: REFLEX (1999). Τα αποθέµατα καυσίµων της κατανάλωσης ενέργειας

µε την µείωση των πακέτων, εκτιµήθηκαν αρχικά (σχήµα 14) και συγκρίθηκαν µε τις στάσεις

των µετόχων στην συνέχεια. Το σχήµα 13 δείχνει τον συσχετισµό της αποδοτικότητας µε την

αποδοχή.

Κλίµακα εξοικονόµησης (% σε σχέση µε την αναφο))ρά)

Μέτρα εξοικονόµησης καυσίµων ως προς την

κοινή αποδοχή µέτρων

35

30

25

20

15

10

5

0

0 20 40 60 80 100

Acceptability Αποδοχή (% (% αποδοχής, of acceptance, πολίτες)

citizens)

Τιµολόγηση οδού

road pricing

Τιµολόγηση

στάθµευσης

parking pricing

Fuel +50%

Καύσιµα + 50%

Μέτρα ήπιας

κυκλοφορίας

traffic calming

Πεζόδροµοι και

pedestrianisatio

ποδηλ/κές ζώνες

bicycle lanes

reduce Μείωση κοµίστρων bus fare

- παροχή νέων

new υπηρεσιών PT-supply ∆.Μ.

bus priority

Προτεραιότητα

λεωφορείων

ΣΧΗΜΑ 13: Ο βαθµός αποδοχής έναντι της αποδοτικότητας των µέτρων εξοικονόµησης ενέργειας(EUproject:

REFLEX 1999)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 26

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Ib/fuel-tax +100%

X/all measures

Ia/fuel-tax +50%

IVb/non motorised traffic

Vb/parking management

II/VehTax

Va/parking management

IX/transport masterplan

IVa/non motorised traffic

VIII/PT-priority+

III/Speed limit

VI/PT-priority

VII/Through ticketing

fuel-saving in ton per year (1996)

1528t/a (-24.1%)

1018t/a (-16.1%)

784t/a (-12.4%)

268t/a (-4.2%)

258t/a (-4.1%)

192t/a (-3.0%)

174t/a (-2.7%)

164t/a (-2.6%)

134t/a (-2.1%)

100t/a (-1.6%)

68t/a (-1.1%)

62t/a (-1.0%)

36t/a (-0.6%)

ΣΧΗΜΑ 14: Εξοικονόµηση Καυσίµων της ER (µείωσης της κατανάλωσης ενέργειας) πακέτα – διαφορετικά

σενάρια για το Wr. Neustadt/Austria (EU-project REFLEX 1999).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 27

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Παραδείγµατα

Τα ακόλουθα παραδείγµατα, είναι επιλεγµένα από ένα πρακτικό πρόγραµµα (την διαδικασία

σχεδιασµού για την πόλη του Σάλτζµπουργκ στην Αυστρία), προκειµένου να καταδείξει τα

περιεχόµενα και τα αποτελέσµατα της τεχνικής του σεναρίου. Ο πίνακας 8 παραθέτει

διαφορετικά σενάρια τα οποία έχουν αναπτυχθεί για την πόλη του Σάλτζµπουργκ (SAMMER,

ROESCHEL 1995).

Σενάριο Χαρακτηριστικά

Η “Τάση” Ανεκτικότητα απέναντι στην αυξανόµενη κίνηση των Ι.Χ. (+21%)

Η διαχείριση “Ήπιας

µορφής

κινητικότητας ”

Η «Φιλική Πόλη»

προς την χρήση

αυτοκινήτων

Το “Περιβαλλοντικά

φιλικό Σύστηµα

Μεταφορών ”

Η “Υποστήριξη

εξίσου όλων των

Μεταφορικών

Μέσων”

Προώθηση της χρήσης ποδηλάτων (+26%), της πεζοπορίας (+12%) και της

χρήσης ∆ηµόσιων Μεταφορικών Μέσων (+24%),

Μερικοί περιορισµοί στην κυκλοφορία των οχηµάτων (-2%)

Υπερβολική προώθηση της χρήσης Ι.Χ. (+26%),

µαζική επέκταση των οδικών δικτύων (PT –26%)

Προώθηση σε µεγάλο βαθµό της µη – µηχανοκίνητης κυκλοφορίας και των

∆ηµόσιων Μεταφορικών Μέσων (+38%),

Αυστηροί περιορισµοί απέναντι στην χρήση των Ι.Χ. (-17%)

Προώθηση της χρήσης όλων των µέσων (κυκλοφορία των Ι.Χ. +15%, ∆ηµόσια

Μέσα Μεταφοράς +3%)

(όλα τα σχέδια αναφέρονται στις διαφορές στον αριθµό των ταξιδιών µε χρήση των αντίστοιχων µέσων από την

µεµονωµένη χρήση σεναρίων το 2010, συγκρινόµενη µε τα σχήµατα του 1994.)

ΠΙΝΑΚΑΣ 8: ∆ιαφορετικά σενάρια για την Πόλη του Salzburg και τα βασικά τους χαρακτηριστικά και

επιπτώσεις τους. (SAMMER, ROESCHEL 1995)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 28

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


ΣΧΗΜΑ 15: Σενάριο “Ήπιας Κινητικότητας’’, προώθηση της χρήσης των ποδηλάτων

Το σενάριο τάσης – όταν δεν υλοποιείται καµιά παρέµβαση-, θα έχει ως αποτέλεσµα τις

παρακάτω εξελίξεις (Πίνακας 9).

Αυξηµένο ποσοστό κατοχής Ιδιωτικού Ι.Χ. (+21%);

Αυξηµένος αριθµός του αστικού πληθυσµού (+5%);

Αυξηµένος αριθµός οχηµάτων (+27%);

Αυξηµένος αριθµός τακτικών επιβατών των προαστιακών συγκοινωνιακών µέσων (+50% από το 1971 ως

το 1991 → συνεχιζόµενη τάση)

Αυξηµένες τιµές κυκλοφορίας [Αυτοκίνητα/24h] (µέχρι 170% στους δρόµους πρόσβασης, µέχρι 74% στους

αυτοκινητόδροµους)

Μεταβαλλόµενη κατανοµή µεταξύ των µεταφορικών µέσων προς όφελος της κυκλοφορίας του Ι.Χ.

(µηχανοκίνητα οχήµατα +21%, ∆ηµόσιες Μεταφορές –3%, ποδηλάτες +2%, πεζοί +4%).

ΠΙΝΑΚΑΣ 9: Εξελίξεις στο σενάριο-τάσης για την πόλη του Salzburg (SAMMER, ROESCHEL 1995)

Τα ακόλουθα διαγράµµατα, εµφανίζουν περισσότερες λεπτοµέρειες των επιπτώσεων των

διαφορετικών σεναρίων, καθώς και συγκρίσεις µεταξύ των διαφορετικών σεναρίων. Μπορεί να

παρατηρήσει κανείς, ότι το σενάριο που τείνει να επικρατήσει, οδηγεί σε πραγµατικές

περιβαλλοντικές επιπτώσεις οι οποίες µπορούν µερικώς να αποφευχθούν µε την ευνοϊκή

τοποθέτηση απέναντι σε περιβαλλοντικά φιλικά µέσα µεταφοράς (σχήµα 16 – 19). Η πόλη του

Σάλτζνπουργκ έχει αποφασίσει να εφαρµόσει ένα είδος σεναρίου ήπιας Κινητικότητας µε

βελτιώσεις που ευνοούν τους ποδηλάτες. Αυτό συνετέλεσε σε µια αύξηση των διαδροµών µε

ποδήλατα, της τάξεως του 19% στον υπάρχοντα διαχωρισµό µεταξύ των µεταφορικών µέσων

στο Σάλτζνπουργκ (σχήµα 19).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 29

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Κυκλοφοριακοί Φόρτοι σε ηµερήσιες

µετακινήσεις ανά στάδιο µετακίνησης

ΣΧΗΜΑ 16: ∆ιαχωρισµός Μέσων – εξελίξεις στα διαφορετικά σενάρια για την Πόλη του Salzburg

(SAMMER, ROESCHEL 1995)

CO, NOx-κυκλοφοριακές εκποµπές

∆είκτης 100 = 1994

Εκποµπές Καυσαερίων από την κίνηση στο Salzburg - CO, CH, NO x

100

100

100

1994

397000

18%

34% 38%

6% 6%

16% 15%

1994

58

34

Τάση

Τάση

73

∆ιαχωρισµός Μέσων στο Salzburg

431000 443000

16% 20%

51

30%

Ήπια Κινητικότητα

6%

18%

30

Ήπια

Κινητικότητα

65

404000

Φιλικό ως προς το

Ι.Χ

Σενάρια 2010

66

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 30

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

40

Φιλικό ως

προς το Ι.Χ.

85

Σενάρια 2010

42

25

Περιβαλλοντικά

φιλικό

54

55

33

71

Ίση

υποστήριξη

προς όλα τα

µέσα

CO

CH

NOx

35% Στόχος

2006 για

NO x, CH

σύµφωνα

µε τον

αυστριακό

νόµο για το

Όζ

ΣΧΗΜΑ 17: Ηχορύπανση – ανάπτυξη στα διαφορετικά σενάρια για την πόλη του Salzburg (SAMMER,

ROESCHEL 1995)

13%

7%

14%

Περιβαλλοντικά

φιλικό

447000 431000

22%

42% 25% 36%

26% 25% 26% 24% 26% 25%

6%

21%

17%

6%

16%

Ιση Υποστήριξη προς

όλα τα µέσα

∆.Μ.

Οδηγός

Επιβάτης

Ποδηλάτης

Πεζός


Σχετικές Μεταβολές στον αριθµό των ατόµων που ενοχλούνται

από την ηχορρύπανση στην πόλη του Salzburg

∆είκτης 100 = παρούσα κατάσταση

Μεταβολές στον αριθµό των ατόµων που ενοχλούνται από την

ηχορρύπανση, στο Salzburg

100

1994

115

Τάση

109

Ήπια

Κινητικότητα

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 31

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

115

Φιλικό ως

προς το Ι.Χ.

Σενάρια 2010

100

Περιβαλλοντικά

Φιλικό

113

Ίση

υποστήριξη

προς όλα τα

µέσα

ΣΧΗΜΑ 18: Ηχορύπανση – ανάπτυξη στα διαφορετικά σενάρια για την πόλη του Salzburg (SAMMER,

ROESCHEL 1995)

Τάση

Ήπια κινητικότητα.

Φιλική προς το Ι.Χ.

Περιβαλλοντικά Φιλικό

Ίση υποστήριξη προς

όλα τα µέσα

ΣΧΗΜΑ 19: Η υφιστάµενη ζήτηση των διαφόρων περιοχών για υποδοµές µεταφορών (1 ha = 10 000 m²) –

η ανάπτυξη στα διαφορετικά σενάρια για την πόλη του Salzburg (SAMMER, ROESCHEL 1995).


Πίνακας 10 ∆είχνει τις επιπτώσεις των διαφορετικών σεναρίων για την οικονοµική ανάπτυξη

της πόλης του Salzburg

Η πρόσβαση

όλων των

µέσων στο

κέντρο της

πόλης

Η ενδυνάµωση

των µαγαζιών

στο κέντρο της

Πόλης

Υποστήριξη του

αστικού

τουρισµού

Η αποµάκρυνση

των εταιρειών

από τις πόλεις

Φιλικά ως προς

τα αυτοκίνητα

εµπορικά

κέντρα έξω από

την πόλη

Τάση Ήπια

κινητικότητα

Φιλική προς

το Ι.Χ. πόλη

Περιβαλλοντικά

φιλικές

συγκοινωνίες

Ίση

υποστήριξη

για όλα τα

µέσα µετα/άς

- + - + 0

- + - ++ 0

- + -- ++ 0

+ - + - 0

+ - ++ -- +

Μεταβαλλόµενες Επιπτώσεις: ++ αισθητή αύξηση, +αύξηση, 0 ουδέτερα, - Μείωση, -- αισθητή µείωση

ΠΙΝΑΚΑΣ 10: Η οικονοµική ανάπτυξη που οφείλεται στα διαφορετικά σενάρια για την πόλη του Salzburg

(SAMMER, ROESCHEL 1995)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 32

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


3. Η Εφαρµογή

Η εφαρµογή αποτελεί το τελευταίο στάδιο της διαδικασίας σχεδιασµού, δηλαδή ουσιαστικά

αποτελεί την λειτουργική φάση, κατά την οποία υλοποιούνται τα σχέδια / τα προγράµµατα. Οι

πολιτικές αποφάσεις νοµιµοποιούν αυτήν την υλοποίηση των καθορισµένων γενικών σχεδίων /

εννοιών / µέτρων, χρηµατοδότησης, κατασκευής υποδοµών, θεσµικών αλλαγών κλπ. Κατά την

φάση αυτή, ο ποιοτικός έλεγχος θα πρέπει να εκχωρηθεί ώστε να παρέχει µια ευκαιρία

προκειµένου να γίνουν οι απαραίτητες προσαρµογές.

Η εφαρµογή αποτελεί ένα καίριο πρόβληµα της σηµερινής πολιτικής µεταφορών, καθώς, ενώ

υπάρχουν πολυάριθµα -υποσχόµενα την επιτυχία- όργανα, τα οποία οδηγούν προς µια βιώσιµη

ανάπτυξη των µεταφορών, ταυτόχρονα παρουσιάζουν µεγάλη ανεπάρκεια κατά την εφαρµογή

τους.

Τα όργανα και τα µέσα για την εφαρµογή, είναι παρόµοια µε τα όργανα που χρησιµοποιούνται

κατά την διαδικασία διαµόρφωσης της πολιτικής. Ωστόσο, η έµφαση σ’αυτήν την περίπτωση

δίνεται:

• στην διαχείριση του προγράµµατος,

• στην συµµετοχή,

• στις δηµόσιες σχέσεις και την αύξηση της επίγνωσης

Και τα τρία σηµεία, είναι εξίσου σηµαντικά για την διαδικασία διαµόρφωσης της πολιτικής και

η ανάλυση τους παρατίθεται σε ξεχωριστά κεφάλια.

Ο καλύτερος Γενικός Σχεδιασµός µεταφορών µπορεί να αποβεί άχρηστος εφόσον δεν µπορεί να

τεθεί σε (πρακτική) εφαρµογή. Μερικοί από τους πιο κοινούς λόγους αποτυχίας µιας

διαδικασίας εφαρµογής είναι:

• η ανεπαρκής συνειδητοποίηση του προβλήµατος από µέρους των αρµόδιων για την λήψη

αποφάσεων,

• η ανεπαρκής ικανότητα πειστικότητας των εµπειρογνωµόνων στις µεταφορές,

• η πολύ µικρή αποδοχή από τις αρχές και το κοινό,

• η απουσία επίγνωσης των προβληµάτων µεταξύ των εκπροσώπων των διαφόρων µέσων,

• η ύπαρξη κενών µεταξύ των ‘’τοποθετήσεων’’ και της εντέλει πραγµατικής συµπεριφοράς

των χρηστών των µεταφορών (η ‘’τοποθέτηση’’ του καθένα διέπεται από τις κοινωνικές

αξίες, ενώ η προσωπική συµπεριφορά διέπεται από τα προσωπικά ενδιαφέροντα του

καθένα),

• έλλειψη αποδοχής για τα µη-δηµοφιλή αλλά απαραίτητα µέτρα/πολιτικές µεταφορών για

µια περιβαλλοντικά φιλική και βιώσιµη ανάπτυξη των µεταφορών.

Τα ακόλουθα κεφάλαια παρέχουν συµβουλές για το πως µπορούν να παρακαµφθούν αυτά τα

εµπόδια.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 33

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


3.1 Η διαδικασία εφαρµογής

Η ανάγκη για λήψη της πολιτικής απόφασης για εφαρµογή ενός γενικού σχεδίου µεταφορών, ή

ενός παρόµοιου πλαισίου ενεργειών, εµφανίζεται στην αρχή της εφαρµογής. Τα µεµονωµένα

βήµατα εµφανίζονται στο σχήµα 20.

Συµµετοχή και ενηµέρωση εµπλεκοµένων µερών

Ανάλυση της Αγοράς και αύξηση της επίγνωσης

Πολιτική απόφαση

Πλαίσιο Μεταφορών

Γενικός Σχεδιασµός

Μεταφορών

Σχέδιο Μεταφορών

Ανάλυση Υπάρχουσας

κατάστασης

Εφαρµογή

(Φάση Λειτουργίας)

Αποδοχή Αξιολόγηση

Ανάδραση

Συγχώνευση

ΣΧΗΜΑ 20: Μεµονωµένα βήµατα κατά την διαδικασία εφαρµογής (BOKU-ITS)

Προσαρµογή του ελέγχου

ποιότητας

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 34

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Η συµµετοχή, η ροή των πληροφοριών και η αύξηση της συνειδητότητας, διαδραµατίζουν έναν

ουσιαστικό ρόλο, επιβεβαιώνοντας την αποδοχή από µέρους των πολιτών και ταυτόχρονα

βελτιώνοντας την αποτελεσµατικότητα του προγράµµατος. Ένα παράδειγµα µιας διαδικασίας

εφαρµογής, εµφανίζεται στο σχήµα 21

Εφαρµογή

Η ιδέα για ένα ετήσιο

πρόγραµµα εφαρµογής των

µέτρων

Λεπτοµερής σχεδιασµός

των µέτρων

Συγκρότηση συναφών

οµάδων εργασίας για την

εφαρµογή

Εφαρµογή µε την τρέχουσα πληροφόρηση των πολιτών

Ποιοτικός έλεγχος των

εφαρµοζόµενων µέτρων

Βελτιώσεις και

προσαρµογές

Συµµετοχή

Πολιτική απόφαση σχετικά µε το κυκλοφοριακό µοντέλο και τα

συνοδευτικά του µέτρα

Τακτικές συναντήσεις των

οµάδων εργασίας. Περαιτέρω

συζητήσεις µε τις

εµπλεκόµενες οµάδες

Αναφορά στις οµάδες

εργασίας σχετικά µε την

επιτυχία και την ποιότητα των

εφαρµοζόµενων µέτρων.

ΣΧΗΜΑ 21: Η ∆οµή της διαδικασίας εφαρµογής ενός Γενικού Σχεδιασµού Μεταφορών (SAMMER,

ROESCHEL 2000)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 35

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


3.2 Μέτρα

Τα µεµονωµένα µέτρα, χρησιµοποιούνται κατά την διαδικασία εφαρµογής, αφού έχουν επιλεγεί

κατά την διάρκεια της φάσης διαµόρφωσης της πολιτικής (βλέπε κεφάλαιο 2.2). Παραδείγµατα

διαφορετικών οµαδοποιηµένων µέτρων, παρατίθενται στους παρακάτω πίνακες 11 και 12.

Οικονοµικά

Εργαλεία

Οδική Τιµολόγηση

∆ιαχείριση χώρων

στάθµευσης

Μεταρρύθµιση

περιβαλλοντικών

τελών

Κλπ.

Οµάδες Μέτρων / οργάνων της πολιτικής µεταφορών

Εκπαιδευτικά

Εργαλεία

Άνοδος του βαθµού

επίγνωσης

∆ιαχείριση

κινητικότητας

Συµµετοχή του

κοινού

Κλπ.

Εργαλεία

Υποδοµής

Βελτίωση των

υποδοµών των

∆ηµόσιων

Μεταφορικών

Μέσων

Επέκταση των

σιδηροδροµικώ

ν υποδοµών

Προώθηση της

Έρευνας

Κλπ.

Ρυθµιστικά

εργαλεία

Ρυθµίσεις σχετικά µε

τις εκποµπές

ρυπογόνων ουσιών και

την ηχορύπανση

Μείωση του αριθµού

των χώρων

στάθµευσης

Εργαλεία

µεταβολών στο

νοµικό πλαίσιο

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 36

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Κλπ

Σύστηµα

περιβαλλοντικής

ποινής για τις

εµπορευµατικές

µεταφορές

Ολοκλήρωση των

φιλικών προς το

περιβάλλον

µεταφορών και

σχεδιασµός των

χρήσεων γης

ΠΙΝΑΚΑΣ 11: Παραδείγµατα µέτρων / οργάνων άσκησης της πολιτικής µεταφορών από το Έργο OECD

“EST” – Τελική Έκθεση για την 3 η φάση - Αυστρία (E-S-T – OECD PROJECT 1999).

Κλπ.


Επενδύσεις

και υπηρεσίες

∆ίκτυο υποδοµών

για µεταφορές

Συντονισµός των

διαφορετικών

µεταφορικών

µέσων

Λειτουργία του

συστήµατος

µεταφορών

Ορθολογική

χρήση ∆ηµόσιων

Μεταφορών

Κλπ.

Οµάδες µέτρων / οργάνων της πολιτικής µεταφορών

Σχεδιασµός

Βελτίωση του

δικτύου ∆ηµόσιων

µεταφορών

Συνδυασµός

περιβαλλοντικά

φιλικών µέσων

µεταφοράς

Συντονισµός του

σχεδιασµού

µεταφορών µε την

αστική ανάπτυξη

Κλπ.

Πληροφόρησ

η &

ανεπίσηµες

Πολιτικές

Εκστρατείες για

πληροφόρηση

& αύξηση του

βαθµού

επίγνωσης

∆ιαχείριση

κινητικότητας

Κλπ..

Ρύθµιση Τιµολόγηση

Περιορισµοί στην

πρόσβαση για

µηχανοκίνητα µέσα

∆ιαχείριση των χώρων

στάθµευσης

Παροχές αδειών

στάθµευσης ανάλογα

µε την κατοχή Ι.Χ.

Όρια ταχύτητας

Ήπια κυκλοφορία

Πρότυπα στην

κατασκευή οχηµάτων

και των εκποµπών

ρύπων τους

Επιδοτήσεις

Πολιτικές

περιορισµένης

τιµολόγησης –

φόρος οχηµάτων,

φορολογία

καυσίµων, χρέωση

για παροχή

υπηρεσιών χώρων

στάθµευσης,

αποζηµιώσεις για

τυχόν επιπτώσεις

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 37

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Κλπ.

ΠΙΝΑΚΑΣ 12: Παραδείγµατα µέτρων / οργάνων της Πολιτικής Μεταφορών (Πρόγραµµα Ε.Ε.

TRANSLAND 2000)

ΣΧΗΜΑ 22: Πολιτικές Τιµολόγησης - : Φόρος Καυσίµων

Το MAESTRO (1999) παρέχει λίστες µέτρων τα οποία είναι κατανοµηµένα στους διάφορους

µεταφορικούς τοµείς (οδικός τοµέας, διατροπικός τοµέας, κλπ).


3.3 Οι περιορισµοί – Η αποδοχή

Είναι περιττό να λεχθεί ότι τα µέτρα γίνονται εύκολα αποδεκτά όταν δεν θίγονται τα όποια

ατοµικά συµφέροντα. Αναλόγως, και η προσέγγιση NIMBY (not in my back yard), είναι

αρκετά κοινή. Αµέσως µόλις γίνει αντιληπτό ότι τα µέτρα µπορεί να θίξουν τα συµφέροντα

κάποιου, η αποδοχή βαθµιαία φθίνει. Ένα παράδειγµα δηµόσιας αποδοχής σχετικά µε τα

κυκλοφοριακά µέτρα διαχείρισης της ζήτησης (TDM), διαφαίνεται στο σχήµα 23.

1) Οµαδική Προσέγγιση

Περιορισµοί Πρόσβασης

Βελτίωση ∆ηµοσίων Συγκοινωνιών

Τιµολόγηση ανάλογα µε την απόσταση

Τιµολόγηση Κυκλοφοριακής συµφόρησης

Τιµολόγηση Ζωνών

Αύξηση κόστους στάθµευσης

Μείωση χώρων στάθµευσης

1) Πακέτο τιµολόγησης των Μεταφορών

Park & Ride

9,4

14,3

16,5

15,6

19,2

43,7

59,1

92,0

95,9

0,0 20,0 40,0 60,0 80,0 100,0 120,0

Αποδοχή µέτρων TDM [%]

ΣΧΗΜΑ 23: Αποδοχή των µέτρων TDM-από τους χρήστες των µεταφορών σε έξι Ευρωπαϊκές χώρες

(Πρόγραµµα της Ε.Ε. TRANSPRICE 2000)

∆ιαφορετικές κατηγορίες εµποδίων που µπορούν να προσδιοριστούν:

• Περιορισµοί στους Πόρους (Υλικούς, οικονοµικούς);

• Θεσµικοί περιορισµοί (έλλειψη συντονισµού µεταξύ διαφορετικών οργανισµών ή

κυβερνητικών επιπέδων).

• Κοινωνικοί / Πολιτιστικοί και πολιτικοί Περιορισµοί (Ελλειπής κοινωνική και πολιτική

αποδοχή, ισότητα και κοινωνική επιλεκτικότητα, ελλειπής συνειδητοποίηση του

προβλήµατος, διαφορετικά ενδιαφέροντα των µετόχων)

• Νοµικοί περιορισµοί (Νοµικές απαιτήσεις, Νοµοθεσία)

• Παρενέργειες (µετατόπιση του αρχικού προβλήµατος)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 38

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Στο Ευρωπαϊκό Έργο TRANSLAND (1999) παρατίθεται ένας λεπτοµερής πίνακας

(Πίνακας 13),πιθανών εµφανιζόµενων εµποδίων κατά την διάρκεια της διαδικασίας

εφαρµογής

Τύπος Πολιτικής Πολιτική I L S R E

Επενδύσεις και

Υπηρεσίες

Σχεδιασµός

Ρύθµιση

Επιδοτήσεις

Περιοριστική

Τιµολόγηση

Πληροφόρηση

∆ίκτυο Υποδοµών Μεταφορών

Συντονισµός Μεταφορικών Μέσων

Λειτουργία του Συστήµατος Μεταφορών

Σχέδιο Μεταφορών σε επίπεδο Περιφέρειας

Σχέδιο Μεταφορών σε επίπεδο ∆ήµου

Έγκριση της Υποδοµής Μεταφορών

o o x x x

o o x x x

o - - o o

x o o - -

x o o o -

o o x - -

Ρυθµίσεις χρήσεως Ι.Χ. (όρια ταχύτητας /

πρόσβασης o o x - x

∆ιαχείριση της ζήτησης για κινητικότητα

- - o - o

Θεσµική ∆ιάταξη για την µείωση της

κινητικότητας - o o o -

Ρυθµίσεις σχετικά µε τους χώρους στάθµευσης

(άδειες, περιορισµοί) - - x - x

Πρότυπα για τα οχήµατα και τις εκποµπές

ρύπων o o x x -

Μεταφορικός ∆ιάδροµος

Χρηµατοδότηση Υποδοµών για Μεταφορές

Επιδοτώντας ναύλους µεταφορών

Φορολογία οχηµάτων, φορολογία καυσίµων

Χρεώσεις στους χώρους στάθµευσης

Οδική Τιµολόγηση

Επιπτώσεις των εισφορών

Εκστρατείες, πληροφόρησης, Εκπαίδευση

x o o o -

- o - x o

- - - x -

o - x - o

- o x o x

- o x o x

o o x x -

o - - o -

Χρήση αυτοκινήτου από περισσότερα από ένα

άτοµα - - - - -

I Θεσµικοί Περιορισµοί x Περιορισµοί µε καθοριστικές επιπτώσεις στις διάφορες πολιτικές

L Νοµικοί περιορισµοί o Περιορισµοί µε µέτριες επιπτώσεις στις διάφορες πολιτικές

S Κοινωνικά/Πολιτικοί περιορισµοί - Περιορισµοί µε ελάχιστες επιπτώσεις στις διάφορες πολιτικές ή

R Περιορισµένοι φυσικοί πόροι

E Παρενέργειες

Η πολιτική παραµένει ανεπηρέαστη σε οποιουσδήποτε

περιορισµούς

ΠΙΝΑΚΑΣ 13: Περιορισµοί κατά την εφαρµογή της Πολιτικής Μεταφορών. (Πρόγραµµα της Ε.Ε.

TRANSLAND 1999, Παραδοτέο2b, σελ. 69).

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 39

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Μόνο η συµµετοχή και η πληροφόρηση, από την αρχή µιας σχεδιαστικής διαδικασίας, µπορεί

να συµβάλλει στην αποδοχή της. Οι ακόλουθες προτάσεις για την ενίσχυση της δηµόσιας

αποδοχής τιµολόγησης, είναι από το Πρόγραµµα της Ε.Ε., TRANSPRICE (2000):

• Ο κάθε αντικειµενικός σκοπός που τίθεται, θα πρέπει να εκφράζει τις δηµόσιες ανησυχίες,

θετικούς στόχους,

• Τα παρατηρούµενα κυκλοφοριακά προβλήµατα,

• Η αντίληψη των πολιτικών τιµολόγησης ως αποτελεσµατικές λύσεις,

• Η οργανωµένη προσέγγιση – παροχή εναλλακτικών λύσεων,

• Η πίστη στα προτεινόµενα µέτρα και στην χρήση των πόρων,

• Η εγγύηση της ισότητας,

• Η ελευθερία επιλογών και

• Η νέα γνωστική εικόνα της κατάστασης κινητικότητας

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 40

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


4. Σχεδιασµός & ∆ιαχείριση Έργου

Αυτό το κεφάλαιο στοχεύει στην παροχή κάποιων βασικών στοιχείων σχετικά µε τρόπους

επιτυχούς διαχείρισης ενός έργου. ∆εν προτίθεται να προχωρήσει σε εκτεταµένες λεπτοµέρειες.

Η διαχείριση ενός έργου θα πρέπει πάντα να αποσαφηνίζει τα ακόλουθα σηµεία κατά την

έναρξη του εκάστοτε έργου, ή κατά την διαµόρφωση πολιτικής ή και κατά την φάση εφαρµογής

της. (σχήµα 24)

ΣΧΗΜΑ 24: Περιεχόµενα της διαχείρισης έργου κατά την διαδικασία προγραµµατισµού των µεταφορών

(BOKU-ITS)

Τα διαφορετικά βήµατα και µέτρα που λαµβάνονται σε µια διαδικασία εφαρµογής, πρέπει να

σχεδιάζονται πολύ προσεκτικά. Μπορεί να είναι ζωτικής σηµασίας για την επιτυχία της

εφαρµογής, η εγκατάσταση ενός στρατηγικού οργάνου ‘’µετά-σχεδιασµού’’ το οποίο σχεδιάζει

τα βασικά βήµατα κάθε διαδικασίας, όπως:

• Την ανάλυση των προβληµάτων / περιορισµών,

• τον Προσδιορισµό των µετόχων που εµπλέκονται στην διαδικασία εφαρµογής,

• την ανάλυση των επιπέδων πληροφόρησης και την στάση των µετόχων,

• την ανάπτυξη µιας κατάλληλης διαδικασίας εφαρµογής,

- την οργανωτική δοµή (διαχείριση έργου),

- την συµµετοχή των µετόχων, των οµάδων ασκησης πολιτικών πιέσεων κλπ

- τα κατάλληλα εργαλεία,

- το Χρονοδιάγραµµα

Αρµόδιες Αρχές,

Νοµικές Πτυχές

Αντίληψη

Οργάνωσης

Κλπ.

Χρηµατοδότηση

του κατ’

εκτίµηση

υπολογισµού

Στόχοι, µελέτη

οικον/κής

Σκοπιµότητας,

Κοινωνικός

Σχεδιασµός

∆ιαχείριση

Έργου

Αξιολόγηση,

Αποτίµηση

επιπτώσεων

Σχεδιάγραµµα

κριτικών

σηµείων

Απαιτήσεις των

χρηστών

Τεκµηρίωση

Εγχειριδίου

Προγράµµατος

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 41

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Κλπ.


- Τον Ποιοτικό Έλεγχο και την Εποπτεία.

- τις συνοδευτικές ∆ηµόσιες σχέσεις και την άυξηση του βαθµού επίγνωσης,

- την επιλογή ενός έµπειρου, κατάλληλου και αποδεκτού από όλα τα µέρη συντονιστή του

προγράµµατος.

- κλπ.

∆ιαχειριστική δοµή

Όλα αυτά τα σηµεία, θεωρούνται απαραίτητα για την επιτυχία. Το ακόλουθο σχήµα 25,

παραθέτει µια συνιστώµενη οργάνωση της διοικητικής δοµής για την λήψη επιτυχών

σχεδιαστικών αποφάσεων. Το σχήµα 26 παραθέτει ένα παράδειγµα µιας επιτυχηµένης

εφαρµογής ενός πακέτου µέτρων, στα πλαίσια ενός αυστριακού Έργου.

Πολιτικοί Εκπρόσωποι των

Πολιτών

∆ιαµορφωτές Πολιτικών

Αποφάσεων

∆ιευθυντής Σχεδιαστικής

διαδικασίας

Οµάδα Έργου αποτελούµενη το

πολύ από 25 συµµετέχοντες

Οµάδες Προώθησης

Πολιτικών

Συµφερόντων

Μέσα

Κοινό

Εµπειρογνώµονες

συγκοινωνιολόγοι

ΣΧΗΜΑ 25: Συνιστώµενη οργάνωση της διοικητικής δοµής για την λήψη επιτυχηµένων αποφάσεων κατά

την διαδικασία προγραµµατισµού (BOKU-ITS)

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 42

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Επιτροπή

Συµβούλων

Πολιτικών

Αντιπροσώπων της

Περιφέρειας

Επιτροπή

Συµβούλων των

εµπειρογνωµόνων

των δηµοτικών

αρχών

Επίπεδο Πολιτικής

Απόφασης

Καθιστώντας ώριµη την

αξιολόγηση και την

επίβλεψη των

εµπειρογνωµώνων

Ρύθµιση του έργου

Ρυθµιστής

Εξωτερικοί Εµπειρογνώµονες

Σχεδιασµός Μεταφορών

Αστικός σχεδιασµός

Συµβουλευτική Υπηρεσία για

τους Πολίτες /Περιβαλλοντικά

Θέµατα / Γραφικός

σχεδιασµός/Επισκόπιση

Εσωτερικοί (∆ηµοτική Αρχή)

εµπειρογνώµονες

Υποστήριξη του Έργου

Αναλυτική Αξιολόγηση Περιβάλλοντος

Επιτροπή Συµβούλων,

Εκπρόσωποι των

εµπλεκόµενων Πολιτών

Έκθεση – Πληροφόρηση

και παρουσίαση των

αποτελεσµάτων

Συνέλευση Πολιτών –

Τελική παρουσίαση των

αποτελεσµάτων

ΣΧΗΜΑ 26: Οργανόγραµµα για την επιτυχηµένη εφαρµογή ενός διατροπικού πακέτου µέτρων για την

Εθνική οδό B3 στην Vienna (SAMMER et al. 1998)

Οι οµάδες του έργου

Μια οµάδα διαχείρισης έργου, θα πρέπει να αποτελείται από αντιπροσώπους όλων των

µετόχων. Επιπλέον, θα πρέπει να περιλαµβάνει εµπειρογνώµονες και µέλη των διαφορετικών

διαµερισµάτων (για παράδειγµα του συµβουλίου µιας πόλης), που θα είναι υπεύθυνοι για τις

διαδικασίες των επιλογών που είναι ζωτικής σηµασίας. Αυτό µπορεί να επιταχύνει την

εφαρµογή. Μια πρόχειρη σύσταση για το πώς να συνθέσει κανείς την οµάδα ενός έργου στα

πλαίσια ενός τοπικού προγράµµατος µεταφορών, δίδεται παρακάτω:

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 43

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Η οµάδα διαχείρισης ενός έργου, για την εφαρµογή τοπικών προγραµµάτων µεταφορών µε

δηµόσια συµµετοχή, εκτείνεται σε διαφορετικά διαµερίσµατα του Συµβουλίου µιας πόλης .

• Μέγιστος αριθµός µελών της: 25 άτοµα.

• Εσωτερικοί εµπειρογνώµονες όλων των συγγενών τοµέων (διεπιστηµονική συνεργασία),

• Εξωτερικοί εµπειρογνώµονες ως σύµβουλοι

• Εκπρόσωποι:

- Της αστυνοµίας

- Των εµπόρων

- Των άλλων οµάδων ασκησης πολιτικής πίεσης

- Των πολιτικών

Τα Πακέτα εργασίας & τα Χρονοδιαγράµµατα

Ο καταµερισµός εργασίας σε υπό-έργα,

(πακέτα εργασιών κλπ), έχει την τάση να

οργανώνει ακόµη και πολυσύνθετα έργα σε

µικρότερες επιδεκτικές διοίκησης µονάδες.

Η πρόοδος ενός έργου, µπορεί να ελέγχεται

µέσω ενός χρονοδιαγράµµατος. Για κάθε

υπό-έργο, η πρόοδος, οι τυχόν αποκλίσεις ή

τροποποιήσεις, µπορούν να εντοπισθούν

ξεκάθαρα. Τα εµφανιζόµενα προβλήµατα

είναι ολοφάνερα, ενώ αλλαγές που πολλές

φορές είναι ζωτικής σηµασίας για την

επιτυχία του έργου, µπορούν να

πραγµατοποιηθούν εγκαίρως. Τα ακόλουθα

σχήµατα 28 και 29 παραθέτουν

ΣΧΗΜΑ 27: Η Οµάδα του Έργου

παραδείγµατα της δοµής ενός πακέτου

εργασιών και ενός χρονοδιαγράµµατος από

ένα Ευρωπαϊκό Ερευνητικό Πρόγραµµα.

∆ιαµόρφωση και εφαρµογή πολιτικής 44

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


ΑM ΜΗΝΕΣ

Περιγραφή Πακέτων Εργασιών 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30

No

1 Review Available Data Sources and Projects 4

2 Common Analytical Framework 8,4

3 Appropriate Data Bases 7,75

4 Infrastructure Impacts Assessment 12,5

5 Policy Impacts Assessment 10

6 Employment Effects 10,5

7 Urban Re-generation Effects 10

8 Economic Development Effects 10

9 Supporting Policy and Organisational Frameworks 6

10 Overall Socio-Economic Evaluation 10

11 Dissemination and Exploitation 5,5

12 Project Co-ordination 15,5

ΠΑΡΑ∆ΟΤΕΑ D1,2 D3 D4 D5 D6 D7

ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ M1 M2 M3 M4 M5

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ A B C D

Εξωτερικές συναντήσεις συντονισµού CM1 CM2 CM3 CM4

ΣΧΗΜΑ 28: Παράδειγµα: πακέτα εργασιών και χρονοδιαγράµµατα ενός Ευρωπαϊκού -έργου

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 45

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


WP1:

Ανασκόπηση των

διαθέσιµων πηγών

για Στοιχεία και

προγενέστερων

έργων

WP2:

Ανάπτυξη Κοινού

Αναλυτικού Πλαισίου

WP3:

Εγκαθίδρυση των

κατάλληλων βάσεων

δεδοµένων

WP4:

Υποδοµές

Αξιολόγηση των

επιπτώσεων

WP5:

Αξιολόγηση

Επιπτώσεων

Πολιτικής

WP6:

Οι επιπτώσεις στην

απασχόληση

WP7:

Αστικές Επιπτώσεις

Αναγέννησης

WP8:

Επιπτώσεις της

Οικονοµικής

Ανάπτυξης

WP9:

Στήριξη της Πολιτικής

και των οργανωτικών

πλαισίων

WP12:Συντονισµός του Έργου

ΣΧΗΜΑ 29: Παράδειγµα: ∆ιάγραµµα ροής των πακέτων εργασιών ενός έργου της Ε.Ε.

WP10:

Συνολική

Κοινωνικοοικονοµική

Αξιολόγηση

WP11:

∆ιάδοση και

Εκµετάλλευση

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 46

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


5. Συµµετοχή

Η συµµετοχή είναι ζωτικής σηµασίας για την διαµόρφωση µιας πολιτικής, καθώς και για τις

διαδικασίες εφαρµογής της. Αποτελεί έναν πολιτισµένο τρόπο προκειµένου να επιτύχει να

φέρει τις διαφορετικές τάσεις σε µια συµβιβαστική λύση, ενώ παρέχει σε όλα τα άτοµα που

εµπλέκονται, το αναµφισβήτητο δικαίωµα να ακουστούν και να επιτύχουν βελτιώσεις. Το

σχήµα 30 δίνει ένα φωτογραφικό στιγµιότυπο µιας τέτοιας συνάντησης

∆ιαφυλάξτε τις ελκυστικές

περιοχές για τους πεζούς

Αυστηρή τήρηση

στα όρια των

τιµών ρυπαντικών

ουσιών

Θέλουµε:

Προτεραιότητα στις

∆.Μ.

Επαρκή χώρο

για τα αµάξια

Μικρότερη τµηµατοποίηση

της πόλης λόγω

κυκλοφορίας

ΣΧΗΜΑ 30: Στιγµιότυπο ενός εργαστηρίου συµµετοχής (SELLE 1996)

Ολοκλήρωση όλων

των µεταφορικών

µέσων

Ασφαλείς

δρόµοι για

τα σχολεία

Προώθηση της

ποδηλασίας

Ασφάλεια στις

Μεταφορές

Στο Ευρωπαϊκό Πρόγραµµα TENASSESS, υπογραµµίζεται η σηµασία που αποδίδεται στην

κοινή αποδοχή των πολιτικών µεταφορών, ενώ ταυτόχρονα παρουσιάζονται συνοπτικά κάποια

παραδείγµατα διαδικασιών συµµετοχής στην Ευρώπη (TENASSESS 1999, τελική έκθεση p.

61-72).

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 47

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


5.1 Οι στόχοι και οι Αρχές κατά την διαδικασία σχεδιασµού

Οι ακόλουθοι στόχοι θα πρέπει να εκφράζονται κατά την διάρκεια µιας διαδικασίας

συµµετοχής:

• θα πρέπει να συµπεριλαµβάνονται όλοι οι µέτοχοι,

• ο σχεδιασµός να προχωρά ως µια συντονισµένη διαδικασία,

• θα πρέπει να προσδιορίζονται οι ανάγκες των µετόχων

• η πληροφόρηση των µετόχων σχετικά µε την σχεδιαστική διαδικασία

• Η δηµιουργία δεσµών εµπιστοσύνης µεταξύ των αρµόδιων για την λήψη αποφάσεων, των

σχεδιαστών και των µετόχων

• Τα οφέλη από την επίτευξη οµόφωνης αποδοχής µέσω της εξισορρόπησης των

ενδιαφερόντων κατά την διάρκεια της σχεδιαστικής διαδικασίας.

• Η συµµετοχή σαν µια δηµοκρατική αρχή, για την αύξηση του επιπέδου συνειδητότητας και

αποδοχής των αποφάσεων.

• Η διαχείριση των συγκρούσεων και των διαµεσολαβήσεων

• Η εναρµόνιση µεταξύ των µεµονωµένων ενδιαφερόντων και των κοινωνικών αξιών (η

αύξηση της συνειδητότητας βοηθάει στην εναρµόνιση και των δυο).

Παρόµοια, θα πρέπει να εφαρµοστούν οι ακόλουθες αρχές:

• Ο προσεκτικός σχεδιασµός της διαδικασίας συµµετοχής

• Η έναρξη της διαδικασίας συµµετοχής σ’ ένα πρώιµο σχεδιαστικό στάδιο,

• Η εγκαθίδρυση της εµπιστοσύνης µεταξύ των συµµετεχόντων

• Η παροχή εκτενούς και ολοκληρωµένης πληροφόρησης

• Η γνωστοποίηση στους συµµετέχοντες, του χρονοδιαγράµµατος από την έναρξη της

σχεδιαστικής διαδικασίας.

• Η διαχείριση της συµµετοχής ως µια διαδικασία επικοινωνίας – ∆εν πρόκειται για µια

διαδικασία µονοσήµαντων πληροφοριών

• Η επίτευξη της προθυµίας για συνεργασία, η καταπολέµηση της τοποθέτησης NIMBY -

θέσεις

• Η εµµονή στην καλλιέργεια της επικοινωνίας κατά την διάρκεια συζητήσεων κλπ.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 48

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


5.2 Η Προετοιµασία

Μια πλήρης προετοιµασία σε συνδυασµό µ’ ένα χρονοδιάγραµµα, θεωρούνται πολύ

ουσιαστικά. Τα καίρια ερωτήµατα που πρέπει να απαντηθούν είναι:

• Ποιος θα πρέπει να συγκεντρώσει, τι είδους πληροφορίες πότε και πώς;

• Ποιοι είναι οι σχετιζόµενοι συµµετέχοντες (βλέπε: ‘’µετόχους’’),

• Υπάρχει διαθέσιµο κάποιο ουδέτερο άτοµο ως υπεύθυνος ρυθµιστής;

• Θα µπορούσε το σχέδιο της διαδικασίας συµµετοχής να επιµείνει σ’ ένα χρονοδιάγραµµα

και µια οργανωτική δοµή;

• Θα µπορούσε µια διαχείριση επαγγελµατικού επιπέδου να χρηµατοδοτηθεί κατά την

διάρκεια της όλης διαδικασίας συµµετοχής;

5.3 Οι Συµµετέχοντες

Οι ακόλουθοι συµµετέχοντες θα πρέπει να προσκληθούν και να συµπεριληφθούν σε µια

διαδικασία σχεδιασµού (κεφάλαιο 4: ‘’∆οµές διοίκησης και οµάδες Προγράµµατος’’):

• Οι Πολιτικοί

• Οι αρµόδιοι για τον κυκλοφοριακό σχεδιασµό / εµπειρογνώµονες συγκοινωνιολόγοι

• Εκπρόσωποι των:

- Πολιτών

- Τοπικών και περιφερειακών εµπόρων

- Μέσων Τύπου

- Ενδιαφεροµένων οµάδων και των οµάδων πίεσης

- Οργανισµών που σχετίζονται µε τις µεταφορές (τροχαία, φορείς δηµόσιων µέσων

µεταφορών κλπ).

ΣΧΗΜΑ 31: Ρυθµιστής σε µια διαδικασία συµµετοχής.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 49

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Οµάδες -

στόχοι

Ένα αµέτοχο άτοµο θα πρέπει να εγκατασταθεί ως υπεύθυνος ρυθµιστής / µεσάζων της

διαχείρισης της συµµετοχής. Τα καθήκοντα µεταξύ εκείνων που είναι υπεύθυνοι για την

διαδικασία συµµετοχής κι εκείνων που είναι υπεύθυνοι της διαδικασίας διαµόρφωσης της

πολιτικής, πρέπει να καθοριστούν και να κατανεµηθούν µε σαφήνεια.

5.4 Επικοινωνία και πληροφόρηση

Και τα δυο αυτά στοιχεία είναι ζωτικής σηµασίας για την διαδικασία συµµετοχής. Μια

στρατηγική επικοινωνίας και πληροφόρησης, θα πρέπει να αποφασίσει σχετικά µε το ποια

στοιχεία, γεγονότα και περιεχόµενα είναι κατάλληλα για ποια οµάδα - στόχο. Θα πρέπει να

προταθεί ένα χρονοδιάγραµµα παράλληλα ώστε να ‘’προωθεί’’ κάθε γεγονός πληροφόρησης,

στην κατάλληλη στιγµή –το οποίο αποτελεί και την χρονική στιγµή όπου αναµένεται το

καλύτερο δυνατό αποτέλεσµα. Ο ακόλουθος πίνακας 14 παρέχει µια γενική εικόνα των οµάδων

–στόχων και των πιθανών εξελίξεων.

Πολιτικοί

Έµποροι

Εκπρόσωπ

οι των ΜΜΕ

τηλεόραση,

ράδιο,

Τύπος

Πολίτες

Χρονοδιάγραµµα

και

διαδικασίες

σχεδιασµού

Φυλλάδιο,

Περιοδικό,ει

δησεογραφι

κό ∆ελτίο)

Φυλλάδιο,

Περιοδικό

ειδησεογρα

φικό ∆ελτίο

Συνέντευξη

Τύπου

Εκθέσεις

∆ηµοσιογρ

αφικής

Κάλυψης

Προετοιµασία

& διάλογος

στα θέµατα

των στόχων &

των σεναρίων

Κλειστή

Συνάντηση,

Συνεδρίαση

Συναντήσεις

κατά το

απόγευµα

-

Συνέλευση

των Πολιτών,

Οµάδες

Εργασίας

Περιεχόµενα/υλικό/Γεγονότα

Αξιολόγηση

των

επιπτώσεων

/αντίκτυπου

από τον

προσδιορισµό

των µέτρων

Συνάντηση µε

οµάδες

εργασίας

Φυλλάδιο,

Περιοδικό

ειδησεογραφι

κό ∆ελτίο

Εκθέσεις,

Άρθρα

Οµάδες

εργασίας,

Συνέλευση

Πολιτών

Πολιτική

απόφαση

Ανακοίνω

ση από

ειδησεογρ

αφικό

∆ελτίο

Περιοδικό

ειδησεογρ

αφικό

∆ελτίο

Συνέντευξ

η Τύπου

Φυλλάδιο

για

προαγωγή

Λεπτοµερής

σχεδιασµός

των µέτρων

Συζήτηση

µε τους

πολίτες

∆ιάλογος µε

τους

τοπικούς

εµπόρους

Εφαρµογή

Περιοδικό

ειδησεογρ

αφικό

∆ελτίο

Περιοδικό

ειδησεογρ

αφικό

∆ελτίο

Έλεγχος

Ποιότητας

Ανάδραση

σχετικά µε

προβλήµατα

/επιτυχία

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 50

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

-

Οµάδες

εργασίας

Αναφορά

των

Μέσων

Έκθεση

των

σχεδίων

-

Έκθεση

Αναφορά,

Φυλλάδιο,

ειδησεογρα

φικό ∆ελτίο

(επιτυχία/απ

αραίτητες

βελτιώσεις)

ΠΙΝΑΚΑΣ 14: Ανάλυση (πίνακας) στρατηγικών επικοινωνίας και πληροφόρησης κατά την διάρκεια µιας

σχεδιαστικής διαδικασίας – Ποιος; Τι; και Πως; (BOKU-ITS)


Μια άλλη δυνατότητα είναι να προσδιοριστούν τα διαφορετικά υλικά για τους πιθανούς

στόχους (οµάδες) όπως φαίνεται στον Πίνακα 15:

Μέτοχοι

Φυλλάδιο

Περιοδικό

ειδησεογραφ

ικό ∆ελτίο

Πληροφοριακή Ύλη και εκδηλώσεις

Συνέντευξη

Τύπου

Οπτικοακου

στικά Μέσα

(TV/radio)

Έκθεση Εργαστήριo

Συνέλευση

Πολιτών

Πολιτικοί X X X X X X X

Πολίτες X X - X X X X

Έµποροι X X - X X X X

Εκπρόσωπ

οι ΜΜΕ

Φορείς

Μεταφορών

- X X X - - X

- X - X - - X

ΠΙΝΑΚΑΣ 15: ∆ιαφορετικά υλικά Πληροφόρησης και εκδηλώσεις για διαφορετικούς µετόχους

(BOKU-ITS)

Κατά την σχεδιαστική διαδικασία χρησιµοποιούνται διαφορετικά εργαλεία. Αυτά µπορούν να

συγκροτηθούν κατά τρόπο ανάλογο του παρακάτω Πίνακα 16:

Μέσα συλλογής

πληροφοριών για

τον

προγραµµατισµό

Σφυγµοµέτρηση της

επικρατούσας γνώµης

Γενική Επισκόπηση της

στάσης των µετόχων

Γενική Επισκόπηση

των προβληµάτων,

Στόχοι

Κλπ.

Μέσα Ενηµέρωσης

των ατόµων

Υλικό έντυπης

πληροφόρησης,

Φυλλάδια

Αποστολή Bulk mail –

targeted mailings

Συνεντεύξεις

Εκθέσεις, Περιήγηση

Κάλυψη από τον τύπο

Παρουσίαση των

λύσεων από

εξωτερικούς

εµπειρογνώµονες

Κλπ.

Μέσα επικοινωνίας

(σχεδιαστές & κοινό)

Ανοικτό Συµβούλιο,

Οµάδα εργασίας

Συζήτηση, ακροαµατική

διαδικασία

Εργαστήρι, δηµόσια

συζήτηση, συνεχής,

επίµονος

προβληµατισµός

Εξορµήσεις για την

µελέτη των υπαρχόντων

λύσεων

Σύσκεψη µε εξωτερικούς

εµπειρογνώµονες

Κλπ.

Συµβουλευτικά µέσα

Επιτροπή Συµβούλων

Επίτροπος ελέγχου

∆ηµόσιας ∆ιοίκησης

Σύµβουλος για

εξειδικευµένα θέµατα

Σύµβουλος των Πολιτών

(Volksanwalt)

ΠΙΝΑΚΑΣ 16: Κατά την σχεδιαστική διαδικασία χρησιµοποιούνται διαφορετικά εργαλεία (BOKU-ITS)

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 51

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Κλπ


5.5 Η διαδικασία

Στο σχήµα 32 δίνεται ένα παράδειγµα ροής πληροφοριών µιας διαδικασίας συµµετοχής

Έντυπο Υλικό προς όλες τις

εµπλεκόµενες πλευρές

Οργάνωση ενός κέντρου υποδοχής

για όλους τους πολίτες

Πρώτη Συνέλευση των Πολιτών.

Στόχοι: Πληροφόρηση, διάλογος, εξέταση,

κατανοµή προβληµάτων

Εκλογή Συµβούλου των Πολιτών.

Συγκέντρωση στοιχείων µέσω

επισκέψεων σε σπίτια, διάλογο µε

Πολιτικούς, εξορµήσεις κλπ.

Εκπόνηση εναλλακτικών

δυνατοτήτων σχεδιασµού.

∆ιάλογος γύρω από τις εναλλακτικές

δυνατότητες, µε εκπροσώπους των

∆ηµόσιων Αρχών

Έναρξη της λειτουργίας

από τις (∆ηµόσιες) Αρχές

Εφαρµογή και Έλεγχος από τον Σύµβουλο

των πολιτών

ΣΧΗΜΑ 32: Παράδειγµα ροής στοιχείων µιας διαδικασίας συµµετοχής (KIENAST 1988)

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 52

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Περισσότερες λεπτοµέρειες µιας διαδικασίας συµµετοχής και επικοινωνίας, δίνονται

παρακάτω:

• Πρόσκληση στην πρώτη Συνέλευση των πολιτών, εσωκλείοντας ένα ερωτηµατολόγιο για

τους πολίτες – το οποίο θα περιλαµβάνει ερωτήµατα σχετικά µε προβλήµατα, ευχές και

στόχους για το θέµα της κυκλοφορίας.

• Πραγµατοποίηση της Πρώτης Συνέλευσης Πολιτών κατά το πρώτο στάδιο του σχεδιασµού,

• Πρόσκληση στην δεύτερη Συνέλευση των πολιτών, µε εσώκλειστη µια σύντοµη

παρουσίαση µέτρων,

• Προετοιµασία και εφαρµογή µιας σχεδιαστικής παρουσίασης µε µια παρουσίαση των

µέτρων,

• Εφαρµογή της δεύτερης συνέλευσης των πολιτών ως συµπέρασµα της σχεδιαστικής

παρουσίασης,

• Υλοποίηση µιας κλειστής συνάντησης σχεδιασµού µ’ ένα πρόγραµµα που συνοδεύει τις

οµάδες εργασίας (2-4), σύµφωνα πάντα µε την πρόοδο. Οι οµάδες εργασίας,

περιλαµβάνουν αντιπροσώπους από όλα τα πολιτικά κόµµατα, από οµάδες άσκησης

πολιτικών πιέσεων, τουρισµού, πρωτοβουλίες πολιτών, σχολεία, την αστυνοµία, την

οµοσπονδιακή διοίκηση, την οµοσπονδιακή διοίκηση σιδηροδρόµων, σχεδιαστές

περιφερειακών προγραµµάτων κ.α

• Μια κοινωνική εµπειρική επισκόπηση όλων των πολιτών (πολίτες, προσκεκληµένοι,

πολιτικοί, οµάδες άσκησης πολιτικών πιέσεων κ.α.) που θα αφορά την στάση του καθένα

απέναντι στην πολιτική µεταφορών και στην άνοδο του επιπέδου συνειδητότητας. Αυτά τα

αποτελέσµατα είναι πολύ σηµαντικά για την έκθεση των ελλειµµάτων πληροφόρησης και

χρήσιµα για την καθοδήγηση της κοινής γνώµης.

Πλήθος συγκρούσεων προκύπτουν κατά την διάρκεια µιας διαδικασίας συµµετοχής. Αυτό

θεωρείται λογικό, καθώς είναι πολύ πιθανό να καταπιαστούν µε ευαίσθητα θέµατα για τα οποία

τα µεµονωµένα άτοµα κάποιες φορές αντιδρούν

υπερβολικά. Η χρήση διαφορετικών µέσων µεταφορών,

πάει πολύ µακριά πέρα από την λογική. Κατά συνέπεια,

µπορεί να αναµένεται ότι τα αισθήµατα θα παραµερίζουν

τον συλλογισµό. Οι συγκρούσεις θα πρέπει να επιλύονται

κατά τα πρώιµα στάδια.

Τέσσερις είναι οι αρχές που διαµορφώνουν µια

επιτυχηµένη στρατηγική επίλυσης των συγκρούσεων:

1. ο διαχωρισµός των ατόµων από τα προβλήµατα

2. η επικέντρωση στα ενδιαφέροντα, -όχι στην

τοποθέτησή τους

3. η επινόηση εναλλακτικών λύσεων για αµοιβαίο

όφελος

4. η επιµονή σε αντικειµενικά κριτήρια

ΣΧΗΜΑ 33: Συνέλευση των Πολιτών

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 53

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


6. Η Αύξηση της επίγνωσης & οι ∆ηµόσιες

σχέσεις

Αυτό το θέµα είναι αντικείµενο του θεµατικού τοµέα: ‘’∆ιαχείριση Κινητικότητας και

επίγνωση µετακίνησης’’, που συντάχθηκε από την FGM-AMOR.

Το ακόλουθο κεφάλαιο παρέχει κυρίως τα βασικά (στοιχεία) της αύξησης της

συνειδητοποίησης & των δηµόσιων σχέσεων, παρέχει παραδείγµατα εκτιµήσεων και

τοποθέτησης των µετόχων, ενώ το κεφάλαιο 3 «Θέµατα σχετικά µε την επίγνωση

µετακίνησης’’ του προσχεδίου της ∆ιαχείρισης της Κινητικότητας, εισχωρεί σε λεπτοµερείς

στρατηγικές και εργαλεία Και τα δυο τµήµατα είναι συµπληρωµατικά

6.1 Οι Στόχοι

Ακόµη και η καλύτερη ιδέα είναι άχρηστη εφόσον παραµείνει αχρησιµοποίητη. Είναι

απολύτως απαραίτητο να αυξηθεί η συνειδητοποίηση των προβληµάτων και να προωθηθούν οι

σωστές λύσεις. Οι επερχόµενες λύσεις της πολιτικής µεταφορών, συχνά θα πρέπει να είναι µη

δηµοφιλείς µε την πρώτη µατιά, προκειµένου να επιτευχθούν τα βασικά βήµατα της πολιτικής

µεταφορών προς την βιωσιµότητα, ενώ οι δηµοφιλείς λύσεις είναι κατά κύριο λόγο άχρηστες.

Οι παρακάτω στόχοι θα πρέπει να περιλαµβάνονται σε όλα αυτά που χρειάζεται να ληφθούν

υπόψη για την αύξηση του επιπέδου συνειδητότητας και των σκοπιµοτήτων ∆.Σ :

• Η επίτευξη διαµόρφωσης συνθηκών στην πολιτική µεταφορών, ως προϋποθέσεις της

περιβαλλοντικά φιλικής κυκλοφορίας,

• Η αύξηση της αποδοχής ανάµεσα στους πολίτες για µη δηµοφιλή αλλά ωστόσο απαραίτητα

µέτρα (π.χ. τιµολόγηση δρόµων),

• Η µεταβολή της συµπεριφοράς κατά την διάρκεια των ταξιδιών (στρεφόµενοι σε

περιβαλλοντικά φιλικά µέσα),

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 54

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


6.2 Πληροφόρηση και µηνύµατα

Η υποκειµενική κατάσταση, προκαταλαµβάνει την αντίληψη και αξιολόγηση της

αντικειµενικής κατάστασης. Στα πλαίσια µιας διαδικασίας επίγνωσης, η δοµή της ερµηνείας

µιας κατάστασης, η ανταλλαγή πληροφοριών και η µεταφορά µηνυµάτων, µπορούν να

συνοψιστούν παρόµοια στα σχήµατα 34, 35.

Αντικειµενική Κατάσταση

(ζήτηση και προσφορά για

µετακινήσεις, υπάρχουσα

περιβαλλοντική κατάσταση,

κοινωνικές στάσεις κλπ.)

Ατοµικό‚ ‘φίλτρο’ επηρεασµένο

από: προσωπικές αντιλήψεις, και

στάσεις, επίπεδο γνώσεων και

πληροφόρησης

Υποκειµενική κατάσταση

Σαν βάση για την λήψη µεµονωµένων

αποφάσεων και τη διαµόρφωση

στάσεων

Μεµονωµένες στάσεις και

συµπεριφορές

Πιθανή επιρροή από:

Μέτρα αύξησης του

επιπέδου πληροφόρησης και

επίγνωσης

Possible influence by

Μέτρα

που αφορούν τις Υποδοµές,

την οργάνωση των

µεταφορών, την άνοδο του

επιπέδου πληροφόρησης και

συνειδητοποίησης

ΣΧΗΜΑ 34: Βασική ∆οµή φίλτρων πληροφοριών κατά την διαδικασία αύξησης του βαθµού επίγνωσης

(BOKU-ITS)

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 55

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Μεταφορά µηνύµατος

Αποστολέας

ΣΧΗΜΑ 35: Η διαδικασία ανταλλαγής πληροφοριών και µεταβίβασης µηνυµάτων σε µια διαδικασία

αύξησης της επίγνωσης (BOKU-ITS)

Οι ακόλουθες αρχές θα πρέπει να λαµβάνονται υπόψη για την διατύπωση επιτυχηµένων

µηνυµάτων και πληροφοριών:

• Οι Αρχές:

Μήνυµα

Που περιλαµβάνει 4 στοιχεία:

• αντικείµενο των περιεχοµένων του

µηνύµατος

• υποκειµενική “αποκάλυψη” / εισαγωγή

δεδοµένων του ”Αποστολέα”

• σχέση µεταξύ του ” Αποστολέα’’ και του

”Αποδέκτη”

• Έκκληση του “Αποστολέα” προς τον

“Αποδέκτη”

Επηρεάζεται από τον τρόπο της

πληροφόρησης και τις δηµόσιες σχέσεις

Αποδέκτης

- Να δρά κανείς πάντα σύµφωνα µε τις ανάγκες του ‘’αποδέκτη’’ και τις εναλλακτικές

δυνατότητες του ‘’αποστολέα’’,

- Οι µελέτες του εµπειρικού πλαισίου, των πιθανών εναλλακτικών λύσεων, µπορούν να

βελτιώσουν την αποτελεσµατικότητα και να προλάβουν πιθανές αποτυχίες.

• Αντικειµενικοί στόχοι: τα µηνύµατα θα πρέπει να είναι αντικειµενικά, εύκολα κατανοητά

και ξεκάθαρα αντιληπτά

• Υποκειµενικοί στόχοι: να αποφεύγεται η έπαρση – ο ‘’αποδέκτης’’ είναι αρκετά ευφυής

ώστε να οδηγηθεί στα σωστά συµπεράσµατα.

• Σχέσεις: Συνεργασία, συµπράττοντας µε τον ‘’αποδέκτη’’. (Είµαστε στην ίδια βάρκα και

µαζί µπορούµε να καταφέρουµε ριζικές αλλαγές για τα κυκλοφοριακά προβλήµατα).

• Έκκληση: Θα πρέπει να διαµορφώνεται συναισθηµατικά, κοινωνικά και να έχει συνοχή.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 56

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Αυτά τα περιεχόµενα ενός µηνύµατος παρουσιάζονται σ’ ένα παράδειγµα: ένα µήνυµα µιας

οµάδας ποδηλατών άσκησης πολιτικών πιέσεων προώθησης των συµφερόντων τους.

• Το µήνυµα: ‘’χρησιµοποιείτε το ποδήλατο πιο συχνά, γιατί είναι φθηνό στην χρήση,

περιβαλλοντικά φιλικό και εξοικονοµεί χώρο στον δρόµο’’.

• Οι αντικειµενικοί στόχοι: η ποδηλασία είναι πιο λογική –σαν επιλογή- στην πόλη, από το

να οδηγεί κανείς αµάξι!

• Υποκειµενικά: ‘’Έχουµε βρει την φιλοσοφική λίθο! Είµαστε οι πνευµατικοί καθοδηγητές

του µεταφορικού σχεδιασµού!

• Η σχέση: Πρέπει να ενηµερωθείς!

• Η έκκληση: ‘’άρχισε να χρησιµοποιείς ένα ποδήλατο αντί του αυτοκινήτου σου!

6.3 Οι Οµάδες - στόχοι

Είναι σηµαντικό να απευθύνουν στις οµάδες-στόχους λογικά µηνύµατα στην σωστή στιγµή.

Συνιστάται να αρχίσει κανείς µε την πληροφόρηση εκείνων που διαµορφώνουν τις απόψεις, σε

πρώτη φάση, και να εστιάσουν στο ευρύτερο κοινό αργότερα.

• 1 ο βήµα Θεσµικά άτοµα

Οι Πολιτικοί, οι ικανοί διαµόρφωσης απόψεων, οι εµπειρογνώµονες σε θέµατα µεταφορών, οι

εκπρόσωποι των ΜΜΕ κλπ «Σύνδροµο της χιονοστιβάδας»

• 2 ο βήµα Οι πολίτες, το κοινό.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 57

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


6.4 Η διαδικασία αύξησης της επίγνωσης

Στο ακόλουθο σχήµα 36, παρατίθεται ένα διάγραµµα ροής, το οποίο απεικονίζει την διαδικασία

των δηµοσίων σχέσεων και της αύξησης της επίγνωσης.

Βήµατα κατά την εκτέλεση του έργου

Ανάλυση της αγοράς, ανάλυση των

προβληµάτων

Ανάπτυξη των µέτρων

(προσανατολισµένα στις οµάδες – στόχους)

Έλεγχος της επάρκειας των µέτρων

(Πιλοτική Εφαρµογή)

Εφαρµογή των εκστρατειών δηµοσίων

σχέσεων και αύξησης της επίγνωσης

Επίτευξη στόχου;

ΣΧΗΜΑ 36: Η βασική δοµή των δηµοσίων σχέσεων και της διαδικασίας αύξησης της επίγνωσης

(διάγραµµα ροής) (BOKU-ITS)

Η βασική δοµή των δηµοσίων σχέσεων και της διαδικασίας αύξησης της επίγνωσης (διάγραµµα

εισροών – εκροών)

• Ο προσδιορισµός των σκοπών και των οµάδων – στόχων

• Η αντίληψη της ανάλυσης της αγοράς για τις προσδιορισµένες οµάδες – στόχους

- Οι στάσεις των διαφόρων οµάδων – στόχων απέναντι στην πολιτική µεταφορών

- Το επίπεδο πληροφόρησης των οµάδων- στόχων, που αποκαλύπτει και τις ανεπάρκειες

σε πληροφόρηση (π.χ. σε ότι αφορά τις επιπτώσεις από την εφαρµογή του µέτρου για την

διαµόρφωσητων ζωνών των 30χλµ/ώρα)

- Η εκτίµηση της στάσης άλλων οµάδων απέναντι στην πολιτική µεταφορών, η

αποκάλυψη λάθων εκτιµήσεων.

• Η πραγµατοποίηση ανάλυσης της αγοράς µέσω έρευνας των οµάδων – στόχων

• Η Ανάλυση των αποτελεσµάτων της έρευνας

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 58

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

ΌΧΙ


Το Σχήµα 37 εµφανίζει τις στάσεις των διαφορετικών οµάδων – στόχων/µετόχων απέναντι σε

προτεινόµενες οµάδες µέτρων κατά την διαχείριση της ζήτησης για µεταφορές. (REFLEX

1999).

Καύσιµα +50%

Οδική

Τιµολόγηση

Τιµολόγηση

Στάθµευσης

Ήπια

Κυκλοφορία

Προτεραιότητα

στα λεωφορεία

Πεζοδροµήσεις

Λωρίδες για

ποδηλασία

Μείωση των

τιµών ∆.Σ.

Νέες παροχές

∆.Σ

0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100%

Ρυθµός αποδοχής

δηµοσιογράφοι

ειδικοί

καταστηµατάρχες

πολιτικοί

πολίτες

ΣΧΗΜΑ 37: Τηρούµενες στάσεις απέναντι σε συγκεκριµένα µέτρα κατά την διαχείριση της ζήτησης για

µεταφορές, µε ταυτόχρονη διασταύρωση των πληροφοριών από τις τέσσερις Ευρωπαϊκές πόλεις στο

REFLEX (1999)

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 59

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Ένα παράδειγµα ανεπαρκειών στην πληροφόρηση, των κατοίκων του Graz, που αφορούν τις

επιπτώσεις των ζωνών εύρους πόλεων 30 kph , σε κατάσταση κορεσµού, εµφανίζεται στο

σχήµα 38

Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

75

Στάση κοινού

66

Εκτίµηση στάσης

κοινού από

πολιτικούς

62

Εκτίµηση στάσης

κοινού από

ειδικούς

50

Εκτίµηση στάσης

κοινού από

δηµοσιογράφους

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 60

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

100

50

0

29

Στάση ειδικών

43 45 42

ΣΧΗΜΑ 38: Ανεπάρκειες στην πληροφόρηση που αφορούν τις επιπτώσεις της πρότασης για την ζώνη των

30 χλµ/ώρα σε κατάσταση κυκλοφοριακής συµφόρησης. Ρυθµοί αποδοχής σχετικά µε το ζήτηµα: “Η

εφαρµογή των 30 χλµ/ώρα στο δίκτυο των δευτερευόντων δρόµων θα οδηγήσει σε κυκλοφοριακή

συµφόρηση.” Graz 1992 (SAMMER, ROESCHEL 1998)

Αυτό το παράδειγµα δείχνει ότι τα µέτρα πρέπει να έχουν εστιάσει κάπου συγκεκριµένα ώστε

να είναι αποτελεσµατικά και σε όρους αύξησης του επιπέδου συνειδητοποίησης και σε όρους

οικονοµικής αποδοτικότητας. Για την ανάπτυξη λοιπόν µέτρων προσανατολισµένων

αποτελεσµατικά σε οµάδες – στόχους, θα πρέπει να απαντηθούν τα παρακάτω ερωτήµατα:

• Ποιος χρειάζεται, τι είδους πληροφόρηση και σε ποια χρονική στιγµή προκειµένου να

αυξήσει την αντιληπτικότητα του;

• Τι είδους µέσα είναι κατάλληλα για τις συγκεκριµένες πληροφορίες και για τους σκοπούς

της µεταβίβασης πληροφοριών;

• Η έννοια των µέτρων στις εναλλακτικές επιλογές.

Ρυθµός έγκρισης %

Στάση πολιτικών


Η αποτελεσµατικότητα των επιδιωκόµενων µέτρων θα πρέπει να ελεγχθεί σε µια πιλοτική

δοκιµασία (προ-δοκιµή). Οι επιλεγµένες οµάδες έρχονται σε αντιπαράθεση µε το προσχέδιο

των επιδιωκόµενων διαδικασιών, µέτρων γεγονότων κ.α. Οι αντιδράσεις τους αποτελούν

πολύτιµες εισροές για τον τερµατισµό των επερχόµενων γεγονότων. ∆ίνονται οι ακόλουθες

συστάσεις:

• Στόχοι:

- Αύξηση της επιτήρησης

- Αποτροπή τυχόν αποτυχιών

- Μείωση του κόστους

• ∆οκιµάζοντας τις συνέπειες των εναλλακτικών επιλογών των σχεδιασµένων µέτρων που

αφορούν το πληροφοριακό υλικό ( Λογόγραµµα, σύνθηµα, φάκελοι έργων, αφίσες κλπ.).

- Πώς λαµβάνεται το µήνυµα;

- Προκειται να επιτευχθούνοι στόχοι;

• Οι Μέθοδοι

- Μελέτη του συγκεκριµένου πεδίου µε την λήψη ενός µικρού µεγέθους δείγµατος (20 –30

ατόµων ανά οµάδα – στόχο)

- Οι οµάδες εστίασης

- Κλπ.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 61

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Το σχήµα 39 δείχνει, πως το ίδιο µέτρο διαφηµίστηκε µε δύο διαφορετικά σλόγκαν. Αυτό είχε

ως συνέπεια σηµαντική ποικιλία στους ρυθµούς αποδοχής.

Έγκριση %

100

50

0

Το όριο ταχύτητας τίθεται στα 30 χλµ./ώρα

στις δευτερεύουσες οδούς του Graz.

37

Πολίτες

73 71

Πολιτικοί

Ειδικοί

64

∆ηµοσιογράφοι

Μέτρα ήπιας κυκλοφορίας θα αποτρέπουν

την διαµπερή κυκλοφορία στις περιοχές

κατοικίας (π.χ. 30χλµ/ώρα).

ΣΧΗΜΑ 39: Η εισαγωγή του µέτρου -στα πλαίσια της πόλης- των ζωνών 30 χλµ/ώρα, δοκιµάστηκε κι έγινε

αποδεκτό στα πλαίσια µιας µελέτης µε δυο διαφορετικά σλόγκαν, τα οποία και οδηγούσαν σε διαφορετικούς

ρυθµούς αποδοχής. (Graz 1989, different target groups) (SAMMER, ROESCHEL 1998)

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 62

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Έγκριση %

150

100

50

0

73

Πολίτες

90

Πολιτικοί

95

Ειδικοί

100

∆ηµοσιογράφοι


6.5 Μέτρα και Όργανα

∆ιαφορετικά µέσα, όργανα και εργαλεία µπορούν να διακριθούν για τις δηµόσιες σχέσεις και

την αύξηση του επιπέδου επίγνωσης. Παραδείγµατα για δυο οµάδες δίνονται παρακάτω

(πίνακας 17). Σηµειώνεται ότι υπάρχουν ''εργαλεία‘’ µονής κατεύθυνσης πληροφοριών’’ καθώς

και άλλα που επιτρέπουν την επικοινωνία και προς τις δυο κατευθύνσεις.

Πιθανότητες Πληροφόρησης

(“µονόδροµης”):

Φυλλάδια για πολιτικούς, εµπειρογνώµονες,

αντιπροσώπους οµάδων πιέσεων για προώθηση

πολιτικών συµφερόντων

Φάκελοι για την πληροφόρηση των πολιτών

∆ιαφηµιστικά έντυπα και αυτοκόλλητα για τους

οδηγούς αυτοκινήτων, τους µαθητές και τους

συλλόγους

Αφίσες και Πανό στους δρόµους, στα µαγαζιά, στα

σχολεία, στις επιχειρήσεις κλπ.

Υπάρχουσα πληροφόρηση µέσω του Τύπου

∆ιαφηµίσεις µε το περιεχόµενο αντικειµενικών

σκοπών

Κλπ.

∆ραστηριότητες Επικοινωνίας (“διπλής

κατεύθυνσης”):

Ατοµικό µάρκετινγκ , τηλεφωνική επικοινωνία

Συζητήσεις µε τους Πολίτες, Συνελεύσεις

Κινητοποίηση των υπευθύνων για την

διαµόρφωση της κοινής γνώµης

Γεγονότα πληροφόρησης µε συµµετοχή πολιτών,

οργανώσεων, πολιτικών κοµµάτων, οµάδες

άσκησης πιέσεων για προώθηση πολιτικών

συµφερόντων, σε επιχειρήσεις, σχολεία κλπ.

∆ηµόσια παρουσίαση στον δρόµο, σε πάγκους

πληροφοριών στις αγορές ή στις πλατείες

Συζητήσεις στο Ράδιο/ την Τηλεόραση

ΠΙΝΑΚΑΣ 17: ∆υνατότητες πληροφόρησης και δραστηριότητες επικοινωνίας για την αύξηση του βαθµού

επίγνωσης (BOKU-ITS)

6.6 Οι Στρατηγικές

Οι στρατηγικές συστάσεις για την άνοδο της επίγνωσης, καθώς και οι προσπάθειες για

δηµόσιες σχέσεις κατά τον σχεδιασµό των µεταφορών, έχουν ως εξής:

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 63

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Κλπ.

(1) Τα Στάδια

• 1 ο στάδιο: Η επίτευξη γενικής επίγνωσης των προβληµάτων των µεταφορών και των

περιβαλλοντικών προβληµάτων

• 2 ο στάδιο η διαµόρφωση προσωπικού ενδιαφέροντος γύρω από το θέµα.

• 3 ο στάδιο: οι υπάρχοντες γενικοί στόχοι και λύσεις (εναλλακτικές), (παραθέτοντας

παραδείγµατα χρήσης κλπ), η επίτευξη κοινωνικής αποδοχής.

• 4 ο στάδιο: η παροχή συγκεκριµένων µέτρων ως λύσεις.

• 5 ο στάδιο: Σταθεροποίηση της αποδοχής


(2) Οι Κανόνες

• Να επιλέγεται ένα σύστηµα αξιών, όπου τα πλεονεκτήµατα και η γενική αποδοχή είναι

εµφανή.

• Να γίνεται χρήση επιχειρηµατολογίας η οποία παρουσιάζει την µεγαλύτερη πιθανότητα

αποδοχής (Γενική επισκόπηση των στάσεων των µετόχων, γνώση της αγοράς).

• Να παρουσιάζεται η επιχειρηµατολογία αυτή, µε αυτοπεποίθηση

• Να γνωστοποιείται στην πλειοψηφία (στους χρήστες των δηµόσιων µεταφορών και στους

χρήστες των δρόµων µε µη-µηχανοκίνητα µέσα – συγκρινόµενοι µε τους οδηγούς Ι.Χ.), ότι

είναι η πλειοψηφία (Γενική επισκόπηση σχετικά µε την συµπεριφορά ταξιδιού, γνώση της

αγοράς)

• Να γνωστοποιείται στην µειοψηφία (π.χ. στους οδηγούς ΙΧ που οδηγούν µε υψηλή

ταχύτητα) ότι αποτελούν την µειοψηφία, (γνώση της αγοράς)

• Να αποκαλύπτονται οι λάθος εκτιµήσεις, τις οποίες οι οµάδες, (π.χ. οι πολιτικοί, οι

εµπειρογνώµονες), µπορεί να έχουν διαµορφώσει για άλλους (π.χ. πολίτες). Να

γνωστοποιούνται πρώτα στους διαµορφωτές απόψεων και –αν κριθεί ότι είναι πρακτικόέπειτα

στο κοινό. (π.χ. οι πολιτικοί συνήθως εικάζουν ότι οι πολίτες απορρίπτουν τις

‘’ζώνες των 30χλµ/ώρα’’

• Να προκαλείται το ενδιαφέρον για τα προβλήµατα και κατανόηση για τις προσπάθειες

επίλυσής τους.

• Να ενηµερώνονται τα άτοµα για το τι θα πρέπει να κάνουν και πώς να το κάνουν. Θα

πρέπει να πειστούν ότι οι προτεινόµενες λύσεις είναι απόρροια των δικών τους ιδεών.

• Να συζητιούνται οι στόχοι αναλυτικά, όχι όµως και τα µέτρα – Αυτά αποτελούν το λογικό

αποτέλεσµα των στόχων.

Τα ακόλουθα σχήµατα, παραθέτουν παραδείγµατα σχετικά µε την διαδικασία αύξησης της

επίγνωσης, συνοδεύοντας την εισαγωγή των ‘’ζωνών ευρύτητας πόλης, ‘των 30χλµ/ώρα’ στην

πόλη Graz, στην Austria. Συµπεραίνεται ότι:

- ∆ιαφορετικοί µέτοχοι είχαν διαφορετικές αντιλήψεις σχετικά µε τα µέτρα αλλά και

απέναντι σ’ αυτά.

- Οι περισσότερες οµάδες έκριναν ως εσφαλµένες τις στάσεις των άλλων οµάδων(οµάδας),

και µάλιστα σε µεγάλο βαθµό.

- θα µπορούσαν να επιτευχθούν επιδιορθώσεις αυτών των εσφαλµένων κρίσεων σχετικά

µε την στάση άλλων οµάδων.

- Οι στάσεις έχουν µεταβληθεί γενικότερα, στο πέρασµα του χρόνου.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 64

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Είναι εύκολο να φανταστεί κανείς ότι οι εσφαλµένες εντυπώσεις που αφορούν την στάση

άλλων οµάδων, οδηγούν σε απόλυτα λαθεµένες αντιλήψεις µιας κατάστασης και –κάτι το οποίο

είναι αποτέλεσµα κεκτηµένης ταχύτητας – επίσης σε λαθεµένες αποφάσεις, που οφείλονται στο

έλλειµµα πληροφοριών.

Τα σχήµατα 40 και 41 εµφανίζουν τις λαθεµένες εκτιµήσεις των µετόχων, σχετικά µε την

στάση των άλλων οµάδων.

Έγκριση %

140

120

100

80

60

40

20

0

1985

1989

Στο κέντρο της Πόλης, οι οδηγοί Ι.Χ. δεν επιτρέπεται να

υπερβαίνουν τα 30 χλµ./ώρα στους δευτερεύοντες δρόµους

64

56

46

29

68

43

Εκτιµήσεις της στάσης των

πολιτών

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 65

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

22

69

93

Οι δικές τους στάσεις

ΣΧΗΜΑ 40: Οι λανθασµένες εκτιµήσεις τις οποίες είχαν διαµορφώσει αυτοί που επηρεάζουν την κοινή

γνώµη (πολιτικοί, ειδικοί, δηµοσιογράφοι) για την στάση των πολιτών απέναντι στην ορίου 30 χλµ/ώρα στο

Graz. Οι πολιτικοί και οι εµπειρογνώµονες ενηµερώθηκαν σχετικά µε τις στάσεις των πολιτών, µετά την

Γενική Επισκόπηση του 1985. Αυτό, µερικώς οδήγησε στην άρση των λανθασµένων επιπτώσεων του 1989

(SAMMER, ROESCHEL 1998)

67


Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

36

Στάση κοινού

33

Πολιτικούς

38 36

Ειδικούς

Εκτίµηση στάσης κοινού από

∆ηµοσιογράφους

Ρυθµός έγκρισης %

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 66

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

100

50

0

76

Στάση ειδικών

64

Στάση

δηµοσιογράφων

48

Στάση πολιτικών

71

Εκτίµηση του

κοινού για την

στάση των

πολιτικών

ΣΧΗΜΑ 41: False estimations which citizens have of politicians’ attitudes concerning the question of a

survey: “Money for the promotion of PT should be raised by a tax on petrol reserved for this purpose.”

(Graz 1992) (SAMMER, ROESCHEL 1998)

Τα σχήµατα 42 και 43 δείχνουν τον τρόπο µε τον οποίο τυχόν λανθασµένες εκτιµήσεις που

αφορούν άλλες οµάδες µετόχων θα µπορούσαν να διορθωθούν κατά την διαδικασία αύξησης

της συνειδητοποίησης, ενώ το σχήµα 44 δείχνει πως η ελλειµµατική πληροφόρηση του

ευρύτερου κοινού θα µπορούσε να αρθεί µέσω µιας πρακτικής δοκιµής.

Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

40

Εκτίµηση κοινού

για τη στάση των

πολιτικών

1988

78

34

Στάση κοινού Εκτίµηση

πολιτικών για τη

στάση του κοινού

Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

84

Στάση

πολιτικών

79

1992

Εκτίµηση

κοινού για τη

στάση των

πολιτικών

72

80

Στάση κοινού Εκτίµηση

πολιτικών για

τη στάση του

κοινού

ΣΧΗΜΑ 42: Επιτυχής Αποκατάσταση των λανθασµένων εκτιµήσεων από µέρους των πολιτικών για την

στάση των πολιτών σχετικά µε την «προτεραιότητα των µη-µηχανοκίνητων µέσων και τις επιπτώσεις τους

στην κυκλοφορία των Ι.Χ. σε περιπτώσεις διαµάχης”(Graz 1988 and 1992) (SAMMER, ROESCHEL 1998)


Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

53

Εκτίµηση

κοινού για τη

στάση των

πολιτικών

1988

89

52

Στάση κοινού Εκτίµηση

πολιτικών για

τη στάση

κοινού

1992

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 67

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

Ρυθµός έγκρισης %

100

50

0

94

Στάση

Πολιτικών

90

Εκτίµηση

κοινού για

τη στάση

των

πολιτικών

78

Στάση

κοινού

89

Εκτίµιση

πολιτικών

για τη

στάση του

κοινού

ΣΧΗΜΑ 43: Επιτυχής Αποκατάσταση των λανθασµένων εκτιµήσεων από µέρους των πολιτικών για την

στάση των πολιτών σχετικά µε τις επιπτώσεις που επιφέρει: «Η προτεραιότητα των ∆.Σ.στην κυκλοφορία

των ιδιωτικών Ι.Χ. σε περιπτώσεις σύγκρουσης» (Graz 1988 and 1992) (SAMMER, ROESCHEL 1998)

1998: “30 χλµ/ωρα στο δευτερεύον οδικό δίκτυο έχει οδηγήσει σε συνθήκες συνωστισµού.”

Πολίτες 1998

Πολίτες 1992

Έγκριση Άρνηση

44%

75%

56%

Έγκριση Άρνηση

25%

0% 50% 100%

1992 “30 χλµ/ωρα στο δευτερεύον οδικό δίκτυο, θα οδηγήσει σε συνθήκες συνωστισµού”

ΣΧΗΜΑ 44: Επιτυχής αντιµετώπιση των ανεπαρκειών στην πληροφόρηση των πολιτών, που σχετίζονται

µε: « τις επιπτώσεις της διατήρησης ταχύτητας 30 χλµ/ώρα σε πειραµατικό στάδιο» (Graz 1988 and 1992)

(SAMMER, ROESCHEL 1998)


7. ∆ιαφορές σε Εθνικό Επίπεδο

Οι διαφορές στην εθνική νοµοθεσία, στην κατανοµή ευθυνών, των πολιτικών αποφάσεων, των

διαδικασιών συµµετοχής, κλπ., αναπόφευκτα υφίστανται στα διάφορα Κράτη – Μέλη.

Το Πρόγραµµα της Ε.Ε. TENASSESS, παρέχει περιλήψεις ορισµένων Πολιτικών Μεταφορών

(TENASSESS 1999, Τελική Έκθεση) και παρέχει λεπτοµερείς εκδηλώσεις που φανερώνουν

διορατικότητα, σχετικά µε τον ‘Εξευρωπαϊσµό’ της πολιτικής Μεταφορών.

∆υνατότητα µεταβίβασης των Πολιτικών (Πρόγραµµα Ε.Ε. TRANSLAND 2000, Τελική

Έκθεση)

Η µεταβιβασιµότητα µιας συγκεκριµένης πολιτικής ή ενός πολιτικού πακέτου (σχετιζόµενο µε

τις περιπτωσιολογικές µελέτες του TRANSLAND), εξαρτάται από το υπάρχον σε κάθε χώρα,

συγκεκριµένο νοµικό, διοικητικό, πολιτικό και πολιτιστικό πλαίσιο). Μια πολιτική, που µε

επιτυχία έχει εφαρµοστεί σε µια χώρα, δεν µπορεί απλά να µεταφερθεί σε µια άλλη χώρα.

Zέτρα υψηλής µεταβιβασιµότητας:

Τα ακόλουθα µέτρα είναι εύκολα µεταβιβάσιµα, καθώς δεν βασίζονται σε νοµικά και θεσµικά

πλαίσια. Σηµαντική για την επιτυχή εφαρµογή των ακόλουθων µέτρων, είναι η ανάγκη για

υποστηρικτικά µέτρα.

Μέτρα που αφορούν τις υποδοµές (σκληρές πολιτικές):

- Η επέκταση των ποδηλατόδροµων,

- Η προώθηση της πεζοπορίας µε την παροχή ελκυστικών διαδροµών,

- Η επέκταση του σιδηρόδροµου, του τράµ, του υπόγειου και των γραµµών λεωφορείων,

- Η αύξηση των δηµόσιων µεταφορικών σταθµών

- Η χρήση πολλαπλών µέσων – δηµόσια µεταφορικά µέσα, συνδεδεµένα µε την χρήση

πολλαπλών µεταφορικών µέσων.

Υποστηρικτικά Μέτρα (Ήπια πολιτική):

- Οι εκστρατείες διαφήµισης και πληροφόρησης

- Η δηµόσια συµµετοχή κατά την διαδικασία σχεδιασµού και εφαρµογής,

- Η επικοινωνία µεταξύ των αρµόδιων για την λήψη αποφάσεων, των επενδυτών και των

πολιτών

- Οι ∆ηµόσιες – ιδιωτικές συνεργασίες για την ολοκλήρωση της κατασκευής των

προγραµµάτων κατά έναν ακριβή και λιγότερο δαπανηρό τρόπο.

- Η διαχείριση της κινητικότητας, για παράδειγµα προγράµµατα χρήσης απο κοινού των

αυτοκινήτων

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 68

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Μέτρα επιτυχούς µεβιβασιµότητας:

Τα ακόλουθα, είναι κυρίως περιοριστικά µέτρα, για την µείωση της κυκλοφορίας. Αυτά τα

µέτρα µπορούν να εφαρµοστούν σε οποιαδήποτε χώρα, αλλά ωστόσο θεωρούνται λίγο

δυσκολότερα στην µεταφορά τους, καθώς τα περιοριστικά µέτρα δεν γίνονται πάντα εύκολα

αποδεκτά από το ευρύτερο κοινό και τους επενδυτές και απαιτούν το σωστό πολιτικό

περιβάλλον.

- Περιορίζοντας την χρήση των αυτοκινήτων,

- ∆ιαµορφώνοντας Ζώνες ήπιας κυκλοφορίας/όρια ταχυτήτων,

- Μικρής κλίµακας ζώνες ελεύθερης κυκλοφορίας,

- Περιοχές απαλλαγµένες της κυκλοφορίας Ι.Χ.,

- Στέγαση χωρίς την χρήση ΙΧ.,

- Παροχή Εγκαταστάσεων χώρου στάθµευσης και µεταβίβασης σε άλλο µεταφορικό µέσο

Μέτρα µε πιθανές δυσκολίες κατά την µεταφορά τους

Όσο υψηλότερο είναι το κυβερνητικό επίπεδο που είναι αρµόδιο/υπεύθυνο για την εφαρµογή

µιας σχεδιαστικής πολιτικής, τόσο λιγότερο µεταβιβάσιµη είναι µια τέτοια πολιτική σε άλλες

χώρες.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 69

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


8. Συµπεράσµατα και Συστάσεις

• Η διαµόρφωση µιας Πολιτικής και η εφαρµογής της, αποτελούν τους ‘’ακρογωνιαίους

λίθους’’ της σχεδιαστικής διαδικασίας.

• Η διαµόρφωση της Πολιτικής, στοχεύει σε οροθετηµένους στόχους, προσδιορίζοντας

κατάλληλα µέτρα και παρουσιάζοντας πιθανολογούµενες εξελίξεις, µιας πιθανής

µελλοντικής εξέλιξης.

• Η διαδικασία εφαρµογής, αποτελεί την πραγµάτωση του σχεδιασµού µιας πολιτικής

(γενικών σχεδίων, προγραµµάτων κλπ)

• Η επιτυχία της σχεδιαστικής διαδικασίας, µπορεί να κατακτηθεί:

- -µε το ‘στήσιµο’ µιας επαγγελµατικού επιπέδου διαχείρισης έργου

- -µε την στήριξη µιας παράλληλης διαδικασίας συµµετοχής.

- -µε την οργάνωση µιας συνοδευτικής καµπάνιας για αύξηση της συνειδητοποίησης

Για περαιτέρω µελέτη, προτείνεται η παρακάτω βιβλιογραφία (προγραµµάτων της Ε.Ε.):

MAESTRO: - Guidelines

www.europrojects.ie/maestro/

REFLEX: - Τελική Έκθεση

TENASSESS: - Τελική Έκθεση

www.iccr-international.org/projects/

TRANSLAND: - Τελική Έκθεση

- Παραδοτέο 2b

www.inro.tno.nl/transland/

TRANSPRICE: - Τελική Έκθεση

gridlock.york.ac.uk/transprice/

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 70

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


9. Ασκήσεις

Οι ακόλουθες προτάσεις µπορούν να αντληθούν από τις ασκήσεις των φοιτητών:

• Η Συµµετοχή: Η ανάθεση κάποιου ρόλου. Συµµετοχή - Συνάντηση – κάθε φοιτητής θα

πρέπει να διαδραµατίζει έναν καθορισµένο ρόλο (ενός εµπλεκόµενου πολίτη, του

∆ηµάρχου, ενός εκπροσώπου της διαχείρησης του έργου κλπ), στα πλαίσια µιας συζήτησης

σχετικά µ’ ένα θέµα που θα µπορούσε ν’ αποτελεί ένα τρέχων ή ένα πλασµατικό

κυκλοφοριακό πρόγραµµα/συζήτηση.

• Με βάση την Έρευνα των φοιτητών (από το internet, την TV, από άρθρα εφηµερίδων)

σχετικά µε πραγµατικά κυκλοφοριακά προγράµµατα και σχετικά µε την πολιτική στάση

των διαφόρων κοινοβουλευτικών κοµµάτων πάνω στο θέµα των υφιστάµενων πολιτικών

για µεταφορές, να πραγµατοποιηθεί συζήτηση πάνω στα ευρήµατα/συµπεράσµατα:

• Σχεδιασµός εκστρατείας πληροφόρησης / εφαρµογής, από τους φοιτητές

• Σχεδιασµός υλικού πληροφόρησης (φάκελλοι έργων/ διαφηµιστικά έντυπα κλπ), µε

σηµαντικά θέµατα και περιεχόµενα, σχετικά µε τρέχοντα ή πλασµατικά κυκλοφοριακά

έργα/συζητήσεις.

• Ανάπτυξη δοµηµένων στόχων και δεικτών για ένα δεδοµένο κυκλοφοριακό πρόγραµµα

• Σχεδιασµός ενός κυκλοφοριακού (γενικού) σχεδίου για µια συγκεκριµένη περιοχή (δήµος

µικρής πόλης) και/ή ένα συγκεκριµένο θέµα (υποδοµές ποδηλάτων, δίκτυο πεζόδροµων

κλπ).

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 71

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


10. Βιβλιογραφία

Προγράµµατα της Ε.Ε.

ASTRA – Consortium (2000): ASTRA – Assessment of Transport Strategies. Final report.

Funded by the European Commission, 4 th Framework RTD Programme, Karlsruhe 2000.

www.iww.uni-karlsruhe.de/ASTRA/

FATIMA – Consortium (1999): FATIMA – Financial Assistance for Transport Integration in

Metropolitan Areas. Final Report. Funded by the European Commission, 4 th Framework RTD

Programme, Leeds 1999.

www.its.leeds.ac.uk/projects/fatima/

MAESTRO – Consortium (1999): MAESTRO - Monitoring Assessment and Evaluation

Scheme for Transport policy options in Europe. Guidelines. Funded by the European

Commission, 4 th Framework RTD Programme, Oxford 1999.

www.europrojects.ie/maestro/

POSSUM – Consortium (1998): POSSUM – Policy Scenarios for Sustainable Mobility. Final

Report. Funded by the European Commission, 4 th Framework, RTD Programme, London 1998.

No project-homepage available. CORDIS homepage: http://dbs.cordis.lu/

REFLEX – Consortium (1999): REFLEX - Reversible and Flexible measures for energy

saving in transportation management. Final Report. Funded by the European Commission,

DGXVII for Energy, SAVE II, Milano 1999.

No project-homepage available. CORDIS homepage: http://dbs.cordis.lu/

SCENARIOS – Consortium (1998): SCENARIOS – Scenarios for trans-European Network..

Final Report. Funded by the European Commission, 4 th Framework RTD Programme, Arcueil

1998.

No project-homepage available. CORDIS homepage: http://dbs.cordis.lu/

SESAME – Consortium (1998): SESAME – Derivation of the relationship between land use,

behaviour patterns and travel demand for political and investment decisions; construction of an

European database. Final Report. Funded by the European Commission, 4 th Framework RTD

Programme, Lyon 1998.

No project-homepage available. CORDIS homepage: http://dbs.cordis.lu/

TENASSESS – Consortium (1999): TENASSESS - Policy Assessment of trans European

networks and common transport policy. Final Report. Funded by the European Commission, 4 th

Framework RTD Programme, Vienna 1999.

www.iccr-international.org/projects/

TRANSLAND – Consortium (1999): TRANSLAND - Integration of Transport and Land Use

Policies: State of the Art. Deliverable 2b. Funded by the European Commission, 4 th Framework

RTD Programme, Dortmund 1999.

www.inro.tno.nl/transland/

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 72

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


TRANSLAND – Consortium (2000): TRANSLAND - Integration of Transport and Land Use

Planning. Final Report. Funded by the European Commission, 4 th Framework RTD Programme,

Dortmund 2000.

TRANSPRICE - Consortium (2000): TRANSPRICE - Trans-Modal Integrated Urban

Transport Pricing for Optimum Modal Split. Final report. Funded by the European Commission,

4 th Framework RTD Programme, London 2000.

gridlock.york.ac.uk/transprice/

Άλλα Προγράµµατα και βιβλιογραφία για περαιτέρω µελέτη

Commission of the European Communities (2001): White Paper “European transport policy

for 2010: time to decide”. Commission of the European Communities, COM (2001) 370,

Brussels 12/09/2001.

http://europa.eu.int/comm/energy_transport/en/lb_en.html

E-S-T - OECD Project (1999): E-S-T. Environmentally Sustainable Transport, Phase 3, Case

Study “Alpine Region”-Austria. Final Report. By order of Federal Ministry for Environment,

Youth and Family Affairs, Vienna, Division of Transport, Mobility, Regional Planning and

Noise, Vienna 1999.

Kienast, G. (1988): Mit den Betroffenen, Signum Verlag Ges.m.b.H., Wien 1988.

Oesterreichische Forschungsgemeinschaft Strasse und Verkehr (FSV) (1984):

Verkehrsuntersuchungen - Rahmenrichtlinien für Verkehrsuntersuchungen. Richtlinien und

Vorschriften für den Strassenbau, RVS 2.1, Wien 1984.

Sammer G., Bauer M., Fallast K., Saurugger V. (1992): Gesamtverkehrskonzept Wiener

Neustadt 1992. Teil 2 Problemanalyse, Auswirkungen und Bewertung. Magistrat der Stadt

Wiener Neustadt, Wiener Neustadt 1992.

Sammer G., Roeschel G. (1995): Verkehrsentwicklung fuer die Stadt Salzburg. Szenarien.

Stadt Salzburg, Magistrat Verkehrsplanung, Gmunden-Graz-Wien 1995.

Sammer G. (1997): The gap between the aims and objectives of transport policy and reality –

analysis and approach to solutions for the deficiency in implementation of environmentally

acceptable transport plans of cycling promotions; Proceedings Velo City ´97, Barcelona 1997.

Sammer G. et. al (1998): Wirkungsanalyse B3 Donaufeld. Schlussbericht. Magistrat der Stadt

Wien, MA 18 Stadtentwicklung und Stadtplanung, Wien 1998.

Sammer G., Roeschel G. (1998): Verkehrsverhalten Graz 1998. Im Auftrag des Magistrats

Graz 1998.

Sammer G. (1999): Die verkehrspolitische Einstellung der Grazer – Meinungen und Fakten,

Ergebnis einer empirischen Untersuchung, im Auftrag des Magistrats der Stadt Graz, Graz

1999.

Sammer G., Roeschel G. (2000): Verkehrsprogramm Mallnitz 2000.

Schlag B., Schade J. (2000): TransPrice report – Public acceptability of traffic demand

management in Europe. In: Traffic Engineering & Control, The International Journal of Traffic

Management and Transportation Planning; Vol. 41, No.8, September 2000.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 73

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


Selle K. (1996): Planung und Kommunikation. Gestaltung von Planungsprozessen in Quartier,

Stadt und Landschaft. Grundlagen, Methoden, Praxiserfahrung. Bauverlag GmbH, Wiesbaden

und Berlin 1996.

Thaller O. (1999): Impact analysis of urban road-use pricing on travel behaviour, the

environment and the economy. Thesis. University for Bodenkultur Vienna, Institute for

Transport Studies, Vienna 1999.

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 74

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


11. Γλωσσάριο

Η Συµµετοχή των Πολιτών: η εµπλοκή των πολιτών στην σχεδιαστική διαδικασία των

µεταφορών.

Πράσινη Βίβλος: αναφέρεται στο προσχέδιο µιας οδηγίας (της Ευρωπαϊκής Κοινότητας)

σχετικά µε τις πολιτικές µεταφορών.

Εφαρµογή: η υλοποίηση ενός σχεδίου µεταφορών (ή ενός προγράµµατος), µε την εκ νέου

επιστροφή σε µια ποικιλία οργάνων.

∆είκτης: Πρόκειται για έναν δείκτη που περιγράφει τον ποσοτικό ή ποιοτικό αντίκτυπο της

υπάρχουσας κατάστασης των µεταφορών και των µέτρων που αφορούν στις µεταφορές

Γενικός Σχεδιασµός: Πρόκειται για την γενική έννοια µιας µακροπρόθεσµης πολιτικής για την

µελλοντική ανάπτυξη ενός µεταφορικού συστήµατος, επικυρωµένη από κάποια πολιτική

απόφαση.

Μοντέλο: η καταγραφή των στρατηγικών στόχων της πολιτικής µεταφορών του επιλεγµένου

σεναρίου για µια Πόλη, Κοινότητα, Περιφέρεια κλπ.

Σενάριο: αναφέρεται σε µια δέσµη µέτρων, που αντιπροσωπεύουν µια συγκεκριµένη πολιτική

κατεύθυνση.

Η Τεχνική Σεναρίου: Πρόκειται για ένα εργαλείο κατά την σχεδιαστική διαδικασία. Αυτό

συνεπάγεται την κατάρτιση ενός σχεδίου µιας προοπτικής για µελλοντική ανάπτυξη των

µεταφορών, σε περίπτωση εφαρµογής µιας δέσµης µέτρων που στοχεύουν σε µια συγκεκριµένη

πολιτική κατεύθυνση ή στόχο.

Μέτοχοι: οι συµµετέχοντες, τα εµπλεκόµενα σε µια σχεδιαστική διαδικασία µέρη: οι πολίτες,

οι πολιτικοί, οι αρµόδιοι για τον σχεδιασµό των µεταφορών οι εµπειρογνώµονες γύρω από την

κυκλοφορία, οι εκπρόσωποι των ΜΜΕ, οι εκπρόσωποι οµάδων ενδιαφέροντος και άσκησης

πολιτικών πιέσεων, οι εκπρόσωποι οργανισµών που σχετίζονται µε τις µεταφορές.

Η Πολιτική Μεταφορών: Αφορά µια Στρατηγική σχεδιασµού µεταφορών η οποία έπεται µιας

συγκεκριµένης πολιτικής κατεύθυνσης.

Πολιτικές Μεταφορών: Μέτρα Μεταφορών για την εκπλήρωση καθορισµένων στόχων,

Η Λευκή Βίβλος: αναφέρεται σε Στρατηγικές οδηγίες για την Ευρωπαϊκή πολιτική

(Μεταφορών).

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 75

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


12. ∆ιαµόρφωση Πολιτικής και Εφαρµογή-Οι

κοινοπραξίες των προγραµµάτων

MAESTRO - Monitoring Assessment and Evaluation Scheme for

Transport policy Options in Europe

Consortium:

Transport & Travel Research Ltd UK

University of Leeds UK

Barcelona Tecnologia S.A. ES

AEA technology PLC UK

Systems Planning and Management Consultants S.A. GR

Università degli Studi di Roma "La Sapienza" IT

Industrieanlagen Betriebsgesellschaft mbH. DE

ARISE - European Economic Interest Grouping BE

Gestionnaires sans Frontieres Romania RO

Beratung und Planung im Verkehrswesen GmbH. GR

European Transport and Telematics Systems LTD. IR

Salford University Business Services Limited UK

Center of Interdisciplinary System Research GR

University of Twente NL

Technical Research Centre of Finland FI

Netherlands Economic Institute B.V. NL

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 76

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net


TRANSLAND - Integration of Transport and Land-use planning

Consortium:

Transport Research Foundation UK

ISIS –Istituto di Studi per l'Integrazione dei Sistemi IT

Universitaet Dortmund - Institut fuer Raumplanung GE

Centre d'Etudes sur les R_Seaux, les Transports, l'Urbanisme et les Construction

S Publiques

SOCIALDATA - Institut fuer Verkehrs- und Infrastrukturforschung GmbH GE

Centre d'Etudes Techniques de l'Equipment du Sud-Ouest FR

Netherlands Organisation for Applied Scientific Research NL

TENASSESS - Policy Assessment of Trans-European Networks & common

transport policy

Consortium:

The Interdisciplinary Centre for comparative Research in the social Sciences AT

Institut National de Recherche sur les Transports et leur Sécurité FR

Transporti e Territorio SRL IT

Technical University of Denmark DE

Foundation European Rail Research Institute NL

Planco Consulting GmbH GE

Gruppo Clas S.R.L. IT

Systems Planning and Management Consultants S.A. GR

Halcrow Fox and Associates LTD UK

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 77

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

FR


TRANSPRICE - Trans modal integrated urban transport Pricing for optimum

modal split

Consortium:

EURO TRANS Consulting Limited UK

Polytechnic of Milan IT

University of York UK

Helsinki University of Technology FI

Leeds City Council UK

Technische Universitaet Dresden GE

Stadt Graz AT

Technical University of Graz AT

Comune di Como IT

Unipass LDT UK

University of Leeds UK

Chalmers University of Technology AB SW

Athens Area Urban Transport Organisation (OASA) GR

York City Council GR

Consorcio Regional de Transportes de Madrid ES

University of Dublin -Trinity College IR

G. Papavasileiou - C. Bistis and Associates, Anysma GR

Universidad Politecnica de Madrid ES

Viatek LTD FI

REFLEX - Reversible and Flexible measures for Energy saving in

transportation management

Consortium:

Politecnico di Milano IT

EuroTRANS UK

Universitaet fuer Bodenkultur Wien AT

∆ιαµόρφωση και Εφαρµογή Πολιτικής 78

PORTAL Έντυπο Υλικό www.eu-portal.net

More magazines by this user
Similar magazines