07.02.2014 Views

ders notu

ders notu

ders notu

SHOW MORE
SHOW LESS

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.

SİNDİRİM M SİSTEMS

STEMİ FİZYOLOJİSİ

(GASTROİNTEST

NTESTİNAL NAL SİSTEM S STEM

(GİS)

Doç.Dr

.Dr.Mitat.Mitat KOZ


Sindirim sistemi kendisine sunulan besin

maddelerinden enerji ve metabolik yapı taşlar

larını

çıkarmak için i in çalışır.

Bu süres

reçte ilk aşama a ama çok iyi koordine edilmiş

hareketlerin yiyecek maddelerini

parçalamalar

alamalarıdır. r.

İkinci aşama a ama ise yiyecek maddelerinin emilecek

kadar küçük

üçük k hale getirilmesi için, i in, çok sayıda

enzimlerle karış

ıştırılmasıdır.

Üçünc

ncü aşama ama ise parçalanm

alanmış

besin

maddelerinin emilmesidir.


Sindirim-Emilim

Sindirim:

Büyük k besin moleküllerinin llerinin sindirim

kanalında nda mekanik ve kimyasal olarak

daha küçük

üçük k partiküllere ayrılmas

lması

Emilim:

Küçük k besin moleküllerinin llerinin ince

bağı

ğırsaklardan kana ve lenf dolaşı

şımına

geçmesi


Motilite:


Sindirim sisteminin ana

fonksiyonları 4 tanedir.

Yiyeceklerin küçük

üçük k parçalara alara bölünmesini,

b

karış

ıştırılmasını ve iletilmesini sağlayan kas aktivitesidir.

Sekresyon:


Enzimler, mukus ve elektrolitlerden oluşan sulu sıvının s

salgılanmas

lanmasıdır.

Sindirim:


Büyük k besin moleküllerinin llerinin sindirim kanalında nda mekanik

ve kimyasal olarak daha küçük

üçük k partiküllere ayrılmas

lması.

Emilim(Absorpsiyon

Absorpsiyon):



Parçalanan alanan küçük

üçük k moleküllerin llerin organizma tarafından

alınmas

nmasıdır.

Diğer bir ifadeyle küçük

üçük k besin moleküllerinin llerinin ince

bağı

ğırsaklardan kana ve lenf dolaşı

şımına geçmesi.


Sindirim sistemi basit olarak

ağızda başlay

layıp p anüste sonlanan

bir kanal sistemi ve bununla

irtibatta bulunan salgı bezlerinden

oluşur.

ur.


Sindirim kanalı

Sindirim ve emilim olaylarının

gerçekle

ekleştiği i ağıa

ğızdan anüse kadar olan

bölüm.

Her bir bölümüb

özel bir fonksiyona göre g

adapte olmuştur.

Bu yapılar;

Ağız,

Farinks (yutak), özefagus(yemek

borusu), mide, ince bağı

ğırsaklar, kalın

bağı

ğırsaklar, rektum, anal kanal, anus.


Sindirim Organları


Sindirim sıralama


Sindirim kanalı ile ilişkili yapılar

Sindirim sisteminde sindirim kanalına

dahil olmayan ancak sindirim sistemi

ile ilişkili yapılar da vardır.

r.

Bunlar;

Dişler, dudaklar, çeneler,

tükrük bezleri,

pankreas, karaciğer, safra kesesidir.


Sindirim kanalının n yapısı

Sindirim kanalının n bütün b n bölümleri b

aynı

temel doku tabakalarına sahiptir.

Tüp p tarzındaki yapılar

ların n duvarı içten

dışa a doğru;

mukoza-submukoza

submukoza-

muskülaris

externa-seroza

şeklindedir.


Mekanik ve Enzimatik Parçalanma

alanma

Yiyecek maddelerinin mekanik parçalanmalar

alanmaları ve

sulandırılmalar

lmaları, makromoleküller

ller halinde alınan

yiyeceklerin, enzimatik parçalanma alanma hızınıh

artırmaya

rmaya önemli

ölçüde yardımc

mcıdır.

Enzimatik parçalanma, alanma, moleküllerin llerin kolayca absorbe

edilecek boyutlara küçük

üçülmesini sağlar.

Bütün n bunların n sonucunda sindirimde dört d

temel olayın

varlığı

ortaya çıkmaktadır.

Bu olaylar sırass

rası ile,





mekanik parçalanma,

alanma,

sulandırılma,

lma,

enzimatik parçalanma alanma ve

absorbsiyondur.

Mekanik parçalanma alanma ile yiyecek maddeleri ufak parçalara

alara

öğütülür.

Öğütme işlemi i

enzimlerin kolayca etki edebilmesi için i in yüzey y

alanını genişletir, bu da enzimatik parçalanma alanma hızınıh

artırır.

r.


Enzimler parçalad

aladıkları molekül l tipine bağlı

olarak dört d

gurup altında toplanırlar.









Amilazlar:

Nişasta gibi polisakkarit yapısındaki maddeleri

parçalayan alayan enzimler.

Lipazlar:

Yağlar

ları parçalayan alayan enzimler.

Proteazlar:

Proteinleri ve polipeptidleri parçalayan alayan enzimler.

Nükleazlar:

Nükleik

asitleri ve nükleotidleri n

parçalayan alayan enzimler.


İNTESTİNAL NAL PEPTİDLER/HORMONLAR

Sindirim sisteminin fonksiyonlarının çoğu

sindirim kanalının n kendisi tarafından

yapılan hormonlar tarafından düzenlenir. d






Gastrin

Kolesistokinin

Sekretin

Gastrik İnhibitory

Peptid

somatostatin


Gastrin

Midenin antral bölümündeki mukozada

bulunan G hücreleri h

tarafından yapılır r ve

mide asit sekresyonunun regülasyonunda

önemli rol oynar.

G hücreleri h

mideden başka

duodenum ve

daha az miktarda olmak üzere

jejenumda

da bulunmaktadır.


Kolesistokinin

İnce bağı

ğırsağın n her yerinde bulunan I

hücreleri tarafından salınır.

Ana etkisi pankreatik enzim sekresyonunu

uyarmak, safra kesesini kasmak ve mide

boşalmas

almasını engellemektir.


Sekretin

Çoğunluğu duodenumda bulunan S

hücreleri tarafından salınır.

Sekretin pankreatik ve hepatik salgılamay

lamayı

uyarırken, rken, mide asit sekresyonunu inhibe

eder.


Gastrik İnhibitory

Peptid

Duodenum ve jejenumdaki enteroendokrin

hücreler tarafından salınır.

Gastrik İnhibitory

Peptid pankreastan

insülin

salınımını artırırken, rken, yüksek y

konsantrasyonlarda mide asit

sekresyonunu inhibe eder


somatostatin

G hücrelerinin h

gastrin salgılamas

lamasını inhibe

eder, dolayısı ile mide asit sekresyonunu

inhibe eder.

Bu hormon gastrointestinal sistemin diğer

kısımlarında ve merkezi sinir sisteminde

de bulunur.


Sindirim Sistemini

Oluşturan Yapılar ve

Görevleri


Ağız

Ağız z besinlerin vücuda v

girdiği i bölümdb

mdür.

Ağız z dudaklar ve çeneler, dil ve tükrük

bezlerini ihtiva eder.

Dudaklar ve çeneler

gıdaları çiğnenebilir

pozisyonda tutarak sindirime yardım m eder.

Dil nemlendirilmiş ve çiğnenmiş gıdaların n bir

bolus (topak halinde) olarak yutulmasına

yardım m etmek üzere

farinkse iletilmesine

yardım m eder.

Ayrıca dil tat tomurcukları ihtiva eder.


Tükrük bezleri

Ağızda 3 çift geniş tükrük bezi bulunur.




Parotid; kulağı

ğın önünde nde ve altında

Submandibular;mandibulan

mandibulanın alt ucunun

altında

Sublingual;ağı

ğız z tabanında nda dilin altında

Bu bezler kimyasal sindirimi ağıa

ğızda

başlat

latırlar,

Tükrük salgısını yada salyayı oluştururlar,

bütün n bezler içeriklerini i

ağıa

ğız z boşlu

luğuna una

boşalt

altırlar.


Tükrük salgısının n içerii

eriği... i...

Tükrük salgısı içinde inde su, tuzlar,

proteinler, antikorlar, tamponlar ve

sindirim enzimi amilaz bulunur.

Amilaz karbonhidrat sindirimini

başlat

latır.


Tükrük salgısının n görevlerig

Karbonhidrat sindiriminin başlat

latılması,

Gıdaların n nemlendirilip

kayganlaştırılarak larak kolayca yutulabilir

hale getirilmesi,

Besin moleküllerinin llerinin eritilerek

tadlarının alınmas

nmasına na yardımc

mcı olmak,

Bakterilerin kontrol altına alınmas

nması.


Tükrük salgısının n düzenlenmesid

Besinlerin tadı, kokusu, teması ve

hatırası tükrük salgısını uyarır.

Stres ve dehidratasyon sekresyonu

inhibe eder ve ağızda kuruluğa neden

olur.


ÇİĞNEME

Çiğneme lokmayı küçük k parçalara alara ayırarak,

tükürükle kle karış

ıştırıp, yumuşat

atır r ve yutmaya hazır

hale getirir.

Çiğneme yiyeceğin, in, enzimlerin sindirim etkisine

daha açık a k hale gelmesini sağlar, ancak sindirim

için in çiğneme

şart değildir,

çünk

nkü mide de

yiyecekleri parçalayabilir.

alayabilir.

Çiğneme aynı zamanda tükürük t k salgısını uyarır.

r.

Çiğneme

çok sayıda kasın n santral sinir

sistemindeki çiğneme merkezi tarafından

koordinasyonuyla sağlan

lanır.


YUTMA

Yiyecekleri mideye gönderme g

aktif bir olaydır, elleri üzerinde

baş aşağı

kalkmış

bir insan

yiyecekleri ve hatta sıvılars

ları

yutabilir.

Yutma istemli başlar fakat otonom

bir refleks ile devam eder.

Lokmanın n mideye ulaşmas

ması 5-10

saniye sürer. s


Yutma işlemi i

sırass

rasında ağıa

ğız z kapanır r ve dil lokmayı

yumuşak damağa a doğru iter, bu sırada s

yumuşak damak

yukarı ve geriye doğru

çekilir, böylece b

lokmanın n nazal

kaviteye kaçmas

ması önlenmiş olur.

Yutma sırass

rasında soluk alma durdurulur ve glottis

havayolunu kapamak için i in epiglottisin üzerine kayar.

Bu sırada s

farinks gevşeyip eyip lokmayı alırken,

üst

özefageal

sfinkter gevşer, er, bunun üzerine

farinksin alt kısmk

smı kasılır r ve

lokmayı özefagusa

fırlatır.

r.

Glottis yerine gelince solunum tekrar başlar.


Lokma mideye peristaltik hareketlerle iletilir.

Beyin sapındaki yutma merkezi damaktan, farinksten, , ve

özafagustan

duyusal inputlar alır.

Farinks ve özafagusun

üçte bir üst kısmk

smı çizgili kastan

yapıld

ldığı

için in somatik sinir sisteminin lifleri ile inerve

edilir.

Özafagusun

üçte ikilik alt kısmk

smı ise düz d z kastan

yapılm

lmıştır,

myenterik pleksus tarafından kontrol edilir ve

N. vagustan parasempatik lif alır.

Özafagusun

alt kısmk

smında

peristalsis gastrointestinal

kanalın n diğer kısımlark

mlarında olduğu u gibidir.

Alt özafagus

sfinkterinin gevşemesi emesi lokmanın n mideye

geçmesini sağlar.

Akalazya denilen hastalıkta

Auerbach (myenterik)

pleksusu doğuştan olmadığı

için in alt özafagus

sfinkteri

gevşeyemez, eyemez, bu hastalarda yutma güçg

üçlüğü vardır.

r.


Kusma

Kusma ters peristalsis değildir.

Medulla oblongatadaki kusma merkezi tarafından

koordine edilen bu kompleks refleks şöyle

gerçekle

ekleşir.







Diyafram ve abdominal kasların n kasılmas

lması intra-abdominal

abdominal

basınc

ncı artırırken,

rken, plevral basınc

ncı azaltır.

Mideyle duodenum arasındaki

pilor sfinkteri kasılır.

Özafagus

ve kardia gevşer.

er.

Yutarken olduğu u gibi, nazal ve havayolu pasajları kapanır.

Kusma refleksi santral sinir sistemindeki kemoreseptörler,

rler,

mide ve duodenumdaki kemo ve mekano reseptörler

rler

tarafından tetiklenir.

Bu refleksin amacı organizmayı yutulan zehir ya da

toksinlere karşı

korumaktır. r. Bu refleks boğazdaki dokunma

reseptörleri rleri ve içi

kulaktaki labirintin aşırı yüklenmesi (araç

tutması) ) ile de uyarılır.

r.


Çiğneme


Ağızda kimyasal sindirim


Yutma


Mide

Mide gıdalarg

daların n depolandığı

ığı, , karış

ıştırıldığı

ve sindirildiği i organdır.

r.

Özefagustan

gelen gıdalar g

midye alt

özefageal

girişten girerler ve pilor

pompası aracılığı

ığıyla

pilorik bölgeden

çıkarak ince bağı

ğırsaklara geçerler.

erler.


Midenin bölümlerib

Mide 4 bölümde b

incelenir;

1. Kardia

2. Fundus

3. Gövde

4. Pilorik bölge


MİDENİN BÖLÜMLERİ


Midenin görevlerig

1. Depolama: gıda ince bağırsaklara verilmeye

hazır hale gelene kadar midede depolanır,

gerekli olduğu hallerde 4 L kadar

genişleyebilir.

2. Karıştırma-parçalama:gıdaları küçük

partiküllere ayırarak onların mide sıvıları ile

temasını-karışmasını sağlar.

3. Kimyasal sindirim: HCl ve enzimler mideye

girmiş olan pek çok bakteriyi öldürür ve

protein sindirimi başlatılır,

4. Sentez: İntrensek faktör (B12 vitaminin

emilimi için) sentezler.

5. Emilim(çok az miktarda), örneğin etil alkol


Kimus-mide mide içerii

eriği

Parçalanan alanan besin partikülleri ve mide

sıvılarının n karışı

ışımının n oluşturdu

turduğu

çorba kıvamk

vamındaki sıvıya s

kimus denir.


Mide boşalmas

alması-düzenlenmesi

Mide boşalmas

alması kimusun ince

bağı

ğırsaklara geçmesidir.

Gastrik

boşalma da denir.

Mide düedonum

(ince bağı

ğırsakların n ilk

bölümü) ) ve merkezi sinir sistemindeki

pek çok faktör r tarafından gözlenip g

düzenlenir.


Mide boşalmas

alması-düzenlenmesi

Mide boşalmas

almasının n uyarılmas

lması midede

oluşur.

ur.

Mide basit feedback sistemi ile pilor

pompasını kontrol eder.Mide doldukça

pilor pompası daha fazla yüke y

maruz kalır

Mide boşalmas

alması mide içerii

eriğine ine de bağlıdır.

Kısmen sindirilmiş proteinler, alkol ve

kafein gibi uyarıcılar mide boşalmas

almasını

uyarır.

r.


Mide boşalmas

alması-düzenlenmesi

Midenin gerilmesi (besinler ile doldukça)

vagus sinirinin uyarılmas

lmasına yol açar. a ar. Vagal

uyarılma (parasempatik etki) peristaltik

hareketleri güçg

üçlendirir ve mideden gastrin

hormonu salınmas

nmasına na neden olur.

Gastrin hormonu mide hareketlerini ve mide

salgılar

larını daha da artırır.

r.

Bu arada pilor sfinkteri hevşer

er ve kimus

düedönuma

geçer.

er.


Mide boşalmas

alması-düzenlenmesi

Gastrik boşalma

primer olarak

düedönum

tarafından

inhibe edilir.

Düedonumdaki

kimusun içinde inde bulunan

yağ ve asitin miktarı nöral

ve hormonal

mekanizmalar ile mide boşalmas

almasını

inhibe eder.


Mide boşalmas

alması-düzenlenmesi

Nöral

Kontrol-Enterogastrik

refleks;


Enterogastrik refleks mide motilitesini ve

gastrik salgılanmay

lanmayı azaltır.

Hormonal kontrol-Enterogastronlar

Enterogastronlar;


Sekretin, kolesistokinin ve gastrik inhibitör

peptid hormonları ile sağlan

lanır.


Mide sıvısıs

Mide günlg

nlük k olarak yaklaşı

şık k 1.5 Litre

sıvı salgılar.

lar.

Bu sıvı; s

Hidroklorik asit (HCl(

HCl),

Mukus,

Pepsinojen (pepsin enziminin öncüsü),

İnterenksek

faktör,

Lipaz (az miktarda) ihtiva eder.


Mide neden kendi duvarını

sindirmez ?

Mukus

Mukus tabakasındaki yırty

rtıklar veya

hasarlar mide ülserine yol açar. a ar.


Mide sıvısının s n salgılanmas

lanmasının

kontrolü

Mide sıvısının s n salgısı 3 aşamada a amada kontrol

edilir.

Sefalik faz;


Besinlerin görülmesi, g

koklanması veya tadılmas

lması salgıyı

başlat

latır.

Gastrik (mide)fazı;


Midenin besin ile dolmasına cevap olarak salgılama

lama

İntestinal

(bağı

ğırsak) fazı;


Aşırı mide sıvısıs

sekresyonunu önleyici inhibitör

komponenttir. . Besinlerin ince bağı

ğırsaklara geçişiyle

iyle

başlar.


Midede sindirim


İnce bağı

ğırsaklar

Kimus midede 1-31

3 saat kaldıktan ktan sonra

ince bağı

ğırsaklara geçer.

er.

Kimus ince bağı

ğırsaklarda kas

kasılmalar

lmalarıyla daha da karış

ıştırılır. r.

Kimus ince bağı

ğırsaklarda 1-61

6 saat kalır.

İnce bağı

ğırsaklarda karbonhidrat ve

protein sindirimi tamamlanır, yağ

sindiriminin büyük b k bir bölümüb

gerçekle

ekleşir.

Sindirimi tamamlanmış

moleküller ller kan ve

lenf dolaşı

şımına verilmek üzere emilirler


İnce bağı

ğırsakların n bölümlerib

Duodenum:




İnce bağırsakların C şeklindeki başlangıç bölümüdür

Yaklaşık 25 cm uzunluğundadır,

pankreas ve safra kesesinden gelen enzimlerin kimus

ile karışımı sağlanarak sindirimin kalan bölümü

tamamlanır.

Jejenum:




Ileum:




Yaklaşık 1 metre uzxunluğundadır

Pek çok kıvrım (plika) ve villus içerir

Sindirim ve emilim görevleri vardır

Yaklaşık 2 metredir

Emilimin büyük bir bölümü gerçeleştirilir

Peyer’s patchleri (lymphoid tissue) ihtiva eder.


Villi-mikrovilli

İnce bağı

ğırsaklardaki

çıkıntılara

villi

denir,

Bunlar emilim yüzeyini y

artırırlar

rlar

Villilerde ayrıca

mikrovilli adı verilen

ilave çıkıntılarda vardır.

r.


İnce bağı

ğırsak fonksiyonları

İnce bağı

ğırsakların n ana görevi g

sindirim

ve emilimdir.

Sindirim ve emilim bağı

ğırsak

duvarındaki düz d z kasların n hareketi ve

enzimlerin kimyasal etkileriyle oluşur.

ur.

Enzimlerin bir bölümüb

pankreastan

salgılan

lanır.


İnce bağı

ğırsak enzimleri

Bağı

ğırsak duvarındaki

mukozal ve

submukozal bezler bağı

ğırsak salgılar

larını

ve enzimlerini sektere ederler.

Bu salgılar lar ve enzimler karbonhidrat,

protein ve yağ sindirimine yardım m eder.

Bağı

ğırsak salgısı (sıvısı);




Su, tuz ve mukus

ince bağı

ğırsak enzimleri ve

ince bağı

ğırsak hormonları bulunur.


İnce bağı

ğırsak enzimleri

Enterokinazlar


Pankreas enzimi tripsinojeni aktif hali olan

tripsine çevirir.

Disakkaridazlar


Sükraz, maltaz ve laktaz (karbonhidrat

sindirimi tamamlanır)

Aminopeptidazlar


Protein sindirime yardım m eden ederler


İnce bağı

ğırsak hormonları

Sekretin: pamkreas ve karaciğer salgılarını

artırır.

Kolesistokinin-Cholecystokinin

(CCK):pankreas enzimlerinin üretimini ve

salınımı, safra kesesinden safra salgısını

uyarır.

Gastrin: gastrik salgılanmayı ve gastrik

motiliteyi uyarır.


Emilim -absorption

Karbonhidrat, protein ve lipit sindirim

ürünleriyle elektrolitler, vitaminler ve su

ince bağı

ğırsaklar tarafından emilir.

Karbonhidratlar, monosakkarit (glikoz,

fruktoz,galaktoz

galaktoz) ) olarak kolayca emilir.

Proteinler yapısal

amimo asitlere

ayrıld

ldıktan sonra emilir.

Lipitlerin emilimi biraz daha farklı ve

zordur


Lipitlerin emilimi-1

Lipitler ince bağı

ğırsaklara suda

erimeyen geniş trigliserit damlacıklar

kları

olarak gelirler.

Pankreatik lipaz onları serbest yağ asit,

gliserol ve monogliseritlere parçalar.

alar.

Safra kesesinden salgılanan lanan safra

tuzları yağ asitlerinin çevresini sararak,

suda eriyebilen miçel adı verilen

partikülleri oluştururlar

tururlar.


Lipitlerin emilimi-2

Miçeller ince bağı

ğırsaklardan kolayca

emilirler.

Miçeller bağı

ğırsak hücresinde h

parçalan

alanırlar ve yeniden trigliserit

sentezlenir,

Trigliseritler bağı

ğırsak hücresinde h

şilomikron

adı verilen damlacıklar

olarak paketlenip lenf ve kan

dolaşı

şımına verilirler.


Su emilimi

Her gün g n yaklaşı

şık k 5-105

Litre su ince

bağı

ğırsaklara girer ve geri emilir,

Bu suyun büyük b k bir bölümüb

düedönumdan

gelir.

Suyun emilimi büyük b k oranda Na

iyonlarının n aktif transportuna ve

kısmende

sindirim son ürünlerince

oluşturulan

ozmotik basınç farkına

bağlı olarak emilir.


İleoçekalekal kapak

İleum

kalın n bağı

ğırsaklar ile ileoçekal

ekal

kapak ile bağlant

lantılıdır


İnce bağı

ğırsaklar


Kalın n bağı

ğırsaklar

Kimus ince bağı

ğırsakları terkettiği

zaman sindirim tamamlanmış

olur ve

kimus kalın n bağı

ğırsaklara geçer.

er.

Kalın n bağı

ğırsaklar sıvıs

halindeki

kimustan su ve tuzların n kaldırılmas

lması-

emilmesi işlevini i

görürg


Kalınba

nbağırsakların n bölümlerib

1. Çekum

2. Ascending (çıkan)

kolon

3. Transvers kolon

4. Descending (inen)

kolon

5. Sigmoid kolon

6. Rektum

1. Anal kanal

2. Anüs

2. An


Kalın n bağı

ğırsakların n görevlerig

Emilim;

Suyun kalan bölümleri, b

tuzlar ve vitaminlerin

bazısı kalın n bağı

ğırsaklardan emilir.

Bakteriyel aktivite:

Kalın n bağı

ğırsaklarda

Vit K12 ve B12 nin

sentezinde rol alan faydalı bakteriler vardır.

r.

Bu canlı veya ölü bakteriler kuru feçes

es

ağırlığının n % 20-25 25 ini oluştururlar

Bu bakteriler intestinal gazları da oluşturur.


Kalın n bağı

ğırsakların n görevlerig

Feçes

es oluşumu;

umu;

Sindirim sisteminin son ürünü feçestir

estir.

Günde yaklaşı

şık k 150 gr feçes

es vücuttan

atılır r (bunun 100 gr su, 50 gr ı katı

maddedir)

Su ve bakteriler yanında

nda feçes

es yağ,

nitrojen, safra pigmentleri,

sindirilemeyen gıdalar g

(sell(

sellülöz gibi)

ihtiva eder.


Kalın n bağı

ğırsakların n görevlerig

Kalın n bağı

ğırsak hareketleri ve defekasyon:

Kalın n bağı

ğırsaklarda bağı

ğırsak içerii

eriğinin inin

hareketini sağlayan

çeşitli hareketler

bulunur.

Bu hareketler refleks mekanizmalar ile

çalışır


Kalın n bağı

ğırsaklar


DIŞKILAMA(DEFEKASYON)

REFLEKSİ

Dışkılama istemli ve istemsiz kontrol

altındad

ndadır.

Normalde boş olan rektum, inen kolandan

gelen kitle hareketiyle dolar.

Rektum duvarının n gerilmesi refleks olarak

internal anal sfinkterin (düz z kas)

gevşemesini emesini sağlar ve rektumla sigmoid

kolondaki motor aktivitenin artışı

ışına sebep

olur.

Aynı zamanda dışd

ışkılama ihtiyacı beyne

iletilir.


Birey eğer e er durumun dışd

ışkılama için i in uygun

olmadığı

ığını düşünürse, dışd

ışkılamayı durdurmak

için in eksternal sfinkter (çizgili kas) üzerindeki

basınc

ncı artırır, r, bunun üzerine

çoğunlukla rektum

hala dışd

ışkıyla (fe(

feçes) ) dolu olmasına rağmen

dışkılama isteği i kaybolur.

Dışkılamak istediğimiz imiz zaman ise eksternal

sfinkter gevşer er ve Valsalva manevrası ile karın

içi i basınç artırılır.

r.

Karın n içi i i basınçla birlikte rektumun peristaltik

kontraksiyonları dışkıyı dışarı çıkarır.

r.


Sindirim organı olarak pankreas

Pankreas ekzokrin ve endokrin salgı

hücrelerine sahiptir.

Ekzokrin hücreler ince bağı

ğırsaklara

(düedönum)) sindirim sıvılars

larını sekrete

eder.

Pankreatik sıvı salgısı tat

tomurcuklarınca besinin varlığı

ığının

belirlenmesiyle ve kimusun düedönuma

girmesiyle sekretin ve kolesistokinin

hormonları aracılığı

ığıyla uyarılır.

r.


Pankreatik sindirim enzimleri

Pankreatik lipaz

Pankreatik amilaz

Pankreatik proteolitik enzimler


Tripsinojen, kimotripsinojen,

prokarboksipeptidaz


Sindirim organı olarak karaciğer

Karaciğer vücuttaki v

salgı yapan en

büyük k organdır.

r.

Hepatik hücrelerden oluşmu

muştur.

Karciğere

; hapatik arter ve hepatik

portal ven girer, hepatik ven ve safra

kanalı ise çıkar.


Hepatik arter oksijenli kan taşı

şır r ve karaciğere

gelen kanın n % 20 sini getirir,

Hepatik portal ven gastrointestinal sistemden

gelen venöz kanı karaciğere taşı

şır, karaciğere

gelen kanın n % 80 inin getirir, bu kanda ince

bağı

ğırsaklardan emilen besin elemanları

bulunur.

Hepatik ven karaciğerden

inferior vena

kavaya kanı taşı

şır.

Safra kanalları ise karaciğerde sentezlenen

safrayı safra kesesinden gelen kanal ile

birleşerek erek ince bağı

ğırsaklara taşı

şır.


Karaciğerin görevlerig

Metabolik düzenleme;portal venden alınan

amino asit, karbonhidrat ve lipit düzeylerinin

algılanıp ayarlanması.

Fazla amino asitlerin üreye çevrilmesi,

Plazma proteinlerinin sentezi,

Vitamin ve minerallerin depolanması,

İlaçların, zehirlerini kimyasal maddelerin

metabolize edilmesi(detoksifikasyon),

Depo görevi; karbonhidrat, vitamin, yağ ,

amino asit,

Safra sentezi ve salgılanması


Safra kesesi

Safra kesesi karaciğerden gelen safrayı

sindirim için i in gerekinceye kadar

depolayıp, p, konsantre hale getirir.

Safra kesesinin kasılmas

lması kesedeki

safrayı boşalt

altır.

Safra yağ sindirimi için i in gereklidir.


Safra kesesi

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!