09.05.2014 Views

4 - orsam

4 - orsam

4 - orsam

SHOW MORE
SHOW LESS

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

Rapor No: 153, Nisan 2013

IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ELECTORAL LAWS IN IRAQ

ORTADOĞU Ortadoğu STRATEJİK Stratejik ARAŞTIRMALAR Araştırmalar MERKEZİ

Merkezi

CENTER FOR MIDDLE EASTERN STRATEGIC STUDIES

Center for Mıddle Eastern Strategıc Studıes

مركز الشرق األوسط للدراسات االستراتيجية

ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ELECTORAL LAWS IN IRAQ

ORSAM Rapor No: 153

Nisan 2013

ISBN: 978-605-4615-49-0

Ankara - TÜRKİYE ORSAM © 2013

Bu raporun içeriğinin telif hakları ORSAM’a ait olup, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu uyarınca kaynak gösterilerek

kısmen yapılacak makul alıntılar ve yararlanma dışında, hiçbir şekilde önceden izin alınmaksızın kullanılamaz, yeniden yayımlanamaz.

Bu raporda yer alan değerlendirmeler yazarına aittir; ORSAM’ın kurumsal görüşünü yansıtmamaktadır.


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

STRATEJİK BİLGİ YÖNETİMİ, ÖZGÜR DÜŞÜNCE ÜRETİMİ

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

Tarihçe

Türkiye’de eksikliği hissedilmeye başlayan Ortadoğu araştırmaları konusunda kamuoyunun

ve dış politika çevrelerinin ihtiyaçlarına yanıt verebilmek amacıyla, 1 Ocak 2009 tarihinde Ortadoğu

Stratejik Araştırmalar Merkezi (ORSAM) kurulmuştur. Kısa sürede yapılanan kurum,

çalışmalarını Ortadoğu özelinde yoğunlaştırmıştır.

Ortadoğu’ya Bakış

Ortadoğu’nun iç içe geçmiş birçok sorunu barındırdığı bir gerçektir. Ancak, ne Ortadoğu ne de

halkları, olumsuzluklarla özdeşleştirilmiş bir imaja mahkum edilmemelidir. Ortadoğu ülkeleri,

halklarından aldıkları güçle ve iç dinamiklerini seferber ederek barışçıl bir kalkınma seferberliği

başlatacak potansiyele sahiptir. Bölge halklarının bir arada yaşama iradesine, devletlerin

egemenlik halklarına, bireylerin temel hak ve hürriyetlerine saygı, gerek ülkeler arasında gerek

ulusal ölçekte kalıcı barışın ve huzurun temin edilmesinin ön şartıdır. Ortadoğu’daki sorunların

kavranmasında adil ve gerçekçi çözümler üzerinde durulması, uzlaşmacı inisiyatifleri cesaretlendirecektir.

Sözkonusu çerçevede, Türkiye, yakın çevresinde bölgesel istikrar ve refahın

kök salması için yapıcı katkılarını sürdürmelidir. Cepheleşen eksenlere dâhil olmadan, taraflar

arasında diyalogun tesisini kolaylaştırmaya devam etmesi, tutarlı ve uzlaştırıcı politikalarıyla

sağladığı uluslararası desteği en etkili biçimde değerlendirebilmesi bölge devletlerinin ve halklarının

ortak menfaatidir.

Bir Düşünce Kuruluşu Olarak ORSAM’ın Çalışmaları

ORSAM, Ortadoğu algalımasına uygun olarak, uluslararası politika konularının daha sağlıklı

kavranması ve uygun pozisyonların alınabilmesi amacıyla, kamuoyunu ve karar alma mekanizmalarına

aydınlatıcı bilgiler sunar. Farklı hareket seçenekleri içeren fikirler üretir. Etkin

çözüm önerileri oluşturabilmek için farklı disiplinlerden gelen, alanında yetkin araştırmacıların

ve entelektüellerin nitelikli çalışmalarını teşvik eder. ORSAM; bölgesel gelişmeleri ve trendleri

titizlikle irdeleyerek ilgililere ulaştırabilen güçlü bir yayım kapasitesine sahiptir. ORSAM,

web sitesiyle, aylık Ortadoğu Analiz ve altı aylık Ortadoğu Etütleri dergileriyle, analizleriyle,

raporlarıyla ve kitaplarıyla, ulusal ve uluslararası ölçekte Ortadoğu literatürünün gelişimini

desteklemektedir. Bölge ülkelerinden devlet adamlarının, bürokratların, akademisyenlerin,

stratejistlerin, gazetecilerin, işadamlarının ve STK temsilcilerinin Türkiye’de konuk edilmesini

kolaylaştırarak bilgi ve düşüncelerin gerek Türkiye gerek dünya kamuoyuyla paylaşılmasını

sağlamaktadır.

www.orsam.org.tr


Aytekin Enver

1979 yılında Kerkük’te doğdu. Lisans eğitimini Musul Üniversitesi Matematik bölümünde,

Yüksek Lisansını Ankara Üniversitesi Matematik Anabilim Dalı’nda tamamlamıştır.

Ekim 2010 itibariyle Gazi Üniversitesi Matematik Bölümü Doktora Programında eğitimimi

sürdürmektedir. Ağustos 2012 yılından bu yana ORSAM’da çevirmen olarak çalışmaktadır.


TAKDİM

ABD’nin 2003 işgalinin ardından Irak’ta yeni bir sistem kurulmaya çalışılmıştır. Bu sistem içerisinde

demokrasinin temel ilkelerinden biri olan seçimlerle yönetime gelen iktidarları yönettiği bir

ülkenin ortaya çıkması hedeflenmiştir. Bunun için 30 Ocak 2005’te Irak Anayasası’nı hazırlayacak

olan kurucu meclis seçimleri, 15 Ekim 2005’te Anayasa referandumu, 15 Aralık 2005’te yerel

ve genel seçimler, 31 Ocak 2009’da yerel seçimler ve 7 Mart 2010’da genel seçimler yapılmıştır.

Önümüzdeki 2 yıllık periyotta Irak’ta 2 seçimin daha yapılması planlanmaktadır. Önce 20 Nisan

2013’te yerel seçimler yapılacaktır. 2014’te ise genel seçimlerin yapılması beklenmektedir.

Irak’taki federal yapı dikkate alındığında yerel seçimler Irak siyasetine yön verecek niteliktedir. Yerel

seçimler de 2014’te yapılacak genel seçimlerin anahtarı olacaktır. Bu çalışma içerisinde Irak’taki

yerel seçimlere ilişkin kanunlarının Arapça metinleri ile birlikte Türkçe tercümeleri yer almaktadır.

Hasan Kanbolat

ORSAM Başkanı

4

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


İçindekiler

Takdim.......................................................................................................................................................4

1. 2008 YILI 36 NO’LU KANUN........................................................................................................7

2. 2008 YILI 44 NO’LU KANUN........................................................................................................14

3. 2012 YILI 54 NOLU KANUN.........................................................................................................14

4. 36 NO’LU KANUNA İLİŞKİN 2012 YILI BİRİNCİ DÜZELTME..........................................15

5. 36 NO’LU KANUNA İLİŞKİN 2012 YILI İKİNCİ DÜZELTME............................................16

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 5


ORSAM Rapor No: 153, Nisan 2013

Hazırlayan: Aytekin Enver

ORSAM Ortadoğu Uzman Yardımcısı,

Arapça Tercümanı

ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

IRAK’TA SEÇİM YASALARI

1. 2008 YILI 36 NO’LU KANUN

İl, İlçe ve Nahiyelerin Meclis Seçim Kanunu

Halk adına,

Başkanlık Meclisi,

Parlamentonun, (61/birinci) maddesi hükümlerine

uygun, 122 No’lu maddenin dördüncü

fıkrasına ve Anayasa’nın 138 No’lu maddesinin

beşinci bendinin (b) fıkrasına istinaden:

Başkanlık Meclisi 8 Ekim 2008 tarihinde yapılan

oturumunda aşağıdaki kanunu çıkartmaya

karar vermiştir.

Birinci bölüm

TANIMLAR, GEÇERLİLİK VE AMAÇLAR

Madde 1: Bu kanun ile aşağıda belirtilen ifadeler

karşılığında açıklanan anlamlar ifade

edilmektedir:

Komiserlik: Bağımsız Yüksek Seçim Komiserliği.

Seçmen: Oy verme hakkına sahip olan herkes.

Aday: İl veya ilçe ya da nahiye meclis üyeliğine

resmen adaylığı kabul edilen herkes.

Ön Seçmen Sicili: İncelenmesi ve hakkında

itirazlarda bulunmak üzere komiserlik tarafından

hazırlanan ve yayınlanan seçmenlerin

isim ve bilgilerini içeren sicildir.

Kesin Seçmen Sicili: İtiraz süresi bittikten

sonra yayınlanan ve itiraza kabil olmayan seçmen

isim ve bilgilerini içeren sicildir.

Açık Liste: Bölgeye tahsis edilen sandalye sayısını

geçmemek kaydı ile ilan edilen adayların

ismini içeren listedir.

Tekli Liste: Komiserlik nezdinde kayıtlı olması

şartıyla, tek kişinin seçimlere aday olmaya

hak kazanan listesidir.

Seçim Barajı: Bir seçim bölgesinde bir sandalyeyi

elde etmek için gerekli oy sayısıdır. Bu

oy sayısını elde etmek için seçim bölgesindeki

doğru oy sayısı ile o bölgeye tahsis edilen

sandalye sayısına bölünerek elde edilen orana

bakılır.

Seçim Bölgesi: İşbu kanun hükümlerine göre

birkaç sandalyenin tahsis edildiği herhangi

belirli bir bölgedir.

Seçim Merkezi: Oylama işleminin yapılması

için seçim bölgesi çerçevesinde komiserlik tarafından

tayin edilen yerdir.

Göç Ettirilen Seçmenler: Herhangi bir sebepten

dolayı 9 Nisan 2003 tarihinden sonra

Irak içinde daimi olarak ikamet ettiği yerden

başka bir yere zorla göç ettirilen Iraklıdır.

Madde 2: İşbu kanun il, ilçe ve nahiye meclislerinin

seçimleri için geçerlidir.

Madde 3: İşbu kanun aşağıdakileri hedeflemektedir:

1. Seçmenlerin il, ilçe ve nahiyelerdeki meclislerdeki

temsilcilerinin seçilmesine katılması.

2. Seçime katılımda eşitlik.

3. Seçmen ve adayların seçimdeki katılım

haklarının garanti edilmesi.

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 7


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

4. Seçimlerin adilliği, özgürlüğü ve şaibesizliğinin

temin edilmesi.

5. Seçim aşamaları ve işlemleri için yasal himayenin

sağlanması.

İkinci Bölüm

SEÇİM HAKKI

Madde 4:

1. Seçim, işbu kanunda bu hakkı kullanmak

için cinsiyet, ırk, kavim, soy, renk, din, mezhep,

inanç, görüş, ekonomik durum ya da

sosyal konumlar sebebiyle ayrım yapmaksızın

yer alan şartlara haiz olan her Iraklı erkek ve

kadının hakkıdır.

2. Her bir seçmen özgür, dolaysız, gizli ve bireysel

bir şekilde seçimlerde hakkını kullanır.

Vekaleten oylama yapılamaz.

Madde 5: Seçmende aşağıdaki şartlar aranmaktadır:

1. Irak uyruklu olması.

2. Tam ehliyete sahip olması.

3. Seçimlerin yapıldığı tarihte on sekiz yaşını

doldurmuş olması.

4. İşbu kanun hükümlerine ve komiserlik tarafından

verilen talimatlara uygun olarak seçmen

sicilinde kayıtlı olması gerekmektedir.

Madde 6:

1. İl meclislerinin seçimi birinci aşamada yapılır.

İlçe ve nahiye meclis seçimleri ise ikinci

aşamada ve birinci aşama seçimleri işleminden

itibaren altı ay içerisinde yapılır.

2. Göç ettirilenler için göç ettirildikleri bölgelerdeki

adaylarına oylarını kullanmak amacıyla,

bulundukları bölgelerde seçim merkezleri

tahsis edilmelidir. Komiserlik, talimatlar

gereğince kayıt mekanizmasını belirlemeyi

üstlenir.

Üçüncü Bölüm

ADAY OLMA HAKKI

Madde 7: Bir bölge içerisinde yer almayan

yerlerde 2008 yılı 21 No’lu İller Kanunu’nun

5. Maddesi’nde yer alan adaylık şartları esas

alınır.

Madde 8:

1. Komiserlik, Baasçıların arındırılması veya

listelerin teslim alındığı tarihten itibaren 10

gün içerisinde başlamak üzere yasal bir şekilde

yer alacak kurumlar için yüksek milli kuruma

aday listelerini gönderir.

2. Adaylar, komiserliğin onayına tabidir.

Madde 9: Adaylık açık liste sistemine göre yapılacaktır.

Madde 10: Listedeki aday sayısı, seçim bölgesine

tahsis edilen sandalye sayısından fazla

olmamalıdır.

Madde 11: Herhangi bir özel otorite tarafından,

kazanan adaydan kendisine tahsis edilen

sandalyeyi herhangi bir vakitte kendisinden

geri çekmesine izin verilmeyecektir.

Madde 12:

1. Oylama kişisel ve gizlidir.

2. Seçmen, bir seçimde birden fazla oy kullanamaz.

3. Seçmen, açık listeyi oylama yapabilir veya

seçim bölgesinde sunulan açık listelerin herhangi

bir adayına oy verebilir.

Madde 13:

1. Seçim bölgesinde açık listelerin elde ettikleri

doğru oylar toplanır ve söz konusu listeye

tahsis edilen sandalye sayısını elde etmek için

seçim barajına bölünür.

2. Sandalyeler açık liste adaylarına dağıtılır.

Adayların sıralaması, adayın elde ettiği oy sayısına

istinaden tekrardan yapılır. Birinciliği

kazanan, açık listede en yüksek oyu alandır.

Böylece bu durum diğer adaylar için de aynen

yapılır. Her üç kazananın sonunda, kazanan

erkekler göz önünde bulundurmaksızın bir

kadın olması şarttır.

3. Listenin elde ettiği oylar, yukarıdaki ikinci

fıkraya göre liste adaylarına dağıtılır.

4. Tekli listelerin adayların, sandalyeyi elde

etmek için en az seçim barajına muadil bir

8

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

seviyeyi elde etmeleri gerekmektedir. Bu durumda

seçim barajını aşan tekli liste adaylarının

oyları dikkate alınmayacaktır.

5. Boş sandalyeler, seçim bölgesine tahsis edilen

tüm sandalyeleri tamamlamak edilen sandalye

oranın göre varsa en yüksek oyları elde

eden ve kazanan açık listelere verilecektir.

Madde 14:

1. Çeşitli listelerde iki veya daha fazla aday,

seçim bölgesi içerisindeki son sırlamaları

açısından doğru ve eşit oyları elde etmesi durumunda,

komiserlik tarafından aralarında

kura çekilecek ve kuranın belirleyeceği aday

kazanmış olacaktır.

2. Aynı seçim listelerinde, doğru ve eşit oyları

elde edilmesi halinde veya ikiden fazla adayın

olması halinde ve aynı zamanda bunlar seçim

bölgesi içerisindeki sıralamada iseler, seçim

sandalyesini kazananı belirlemek için, seçim

listesindeki siyasi otorite tarafından onaylanan

sıralama kabul edilecektir.

Madde 15:

1. Meclis üyesinin herhangi bir sebepten dolayı

sandalyesini kaybetmesi halinde, listesinde

oy sayısı bakımından takip eden aday onun

yerini alır. Üyenin tekli bir listede olması halinde,

aynı seçim bölgesi içerisinde tümleme

seçimlerine gidilir.

2. Boş kalan sandalye bir bayana mahsus ise

kadınların temsil oranına etki yapma halleri

dışında, bir bayanın bu yeri alması şart değildir.

Dördüncü Bölüm

SEÇMEN SİCİLLERİ

Madde 16:

1. Komiserlik, işbu kanunda yer alan şartlara

haiz seçmenleri tescil eder.

2. Komiserlik, kendisine bağlı bölge ve illerin

büroları ile işbirliği ve koordinasyon yaparak,

seçmenlerin ön sicillerini hazırlamayı ve güncellemeyi

üstlenir.

3. Seçim şartlarına haiz olan her kişi, seçmenlere

ait ön sicilde ismini tescil ettirilmesi talebinde

bulunma hakkına sahiptir. Kendisinin

listede bulunmaması halinde, isminin kayıt

edilip edilmediğini araştırabilir.

4. Kayıt işlemi şahsen veya komiserlik talimatlarına

göre yapılacaktır.

5. Seçmen, birden fazla seçim bölgesinde kayıtlı

olamaz.

Madde 17:

1. Komiserlik, seçmen sicillerinin korunması

ve seçim bölgelerinin sandalye sayısının belirlenmesinde,

genel nüfus sayımı yapılıncaya

kadar, gıda maddeleri karnesi ile ilgili olarak

Ticaret Bakanlığı nezdindeki en güncel bilgilere

dayanacaktır.

2. Komiserlik, her bir seçim işleminden önce

seçmenlerin sicillerini inceleme, yeni seçmenlerin

temsil edilmesini sağlama ve itiraz

için sicilleri ilan etmek suretiyle seçmenlerin

ön sicillerini güncellemelidir.

3. Seçmenlerin sicil düzenleme işlemi tamamlandıktan

sonra yerli ve uluslararası gözlemciler,

basın ve medya görevlilerine gözlem

ve inceleme yapabilecek imkanı sağlamak

üzere ilan edilir.

4. Her seçim bölgesi için seçmen sicili, alfabetik

harf sırasına göre komiserlik tarafından

incelenmesinin kolaylaşması için tescil merkezleri

içerisinde ve açık bir yerde seçmenlerin

isimlerini içerecek bir şekilde sunulacaktır.

Madde 19:

1. Ön seçmen sicilinde ismi yer almayan ve

kaydı ile ilgili bilgilerde hata bulunan herkes,

yüksek komiserlik ana bürosuna veya illerdeki

şubelerine, isminin sicile geçirilmesi veya

kendisi ile ilgili bilgilerin tashih edilmesi için

itiraz etme hakkına sahiptir.

2. İtiraz, yazılı olarak bu kanuna uygun bir şekilde,

komiserlik tarafından belirlenecek bir

süre içerisinde sunulur. Bu süre, ön seçmen

sicilinin seçim bölgelerinde sunulduğu tarihten

itibaren başlar.

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 9


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

3. Komiserlik bürosu, kendisi tarafından belirlenen

süre içerisinde sunulan itirazların

incelemesine başlar. Komiserliğin kararı, komiserlik

meclisi nezdinde ve kanuna uygun

olarak itiraza kabil olacaktır.

Madde 20: Ön sicilin nihai durumuna göre

seçimin yapılması, itiraz için sürelerin bitiminden

sonra veya hakkında yapılan itiraz işlemleri

ile ilgili hususlar kesinleştikten sonra

kesinlik kazanır. Komiserlik, kararlaştıracağı

süreden sonra tescil merkezlerinde yayınlanmasını

üstlenir.

Beşinci Bölüm

SEÇİM BÖLGELERİ

Madde 21: Her seçmen, seçim hakkını seçmen

sicilinde kayıtlı bulunduğu seçim bölgesinde

kendisi kullanır. Bu durumda kanunun

18. maddesi hükümleri göz önünde bulundurulacaktır.

Madde 22:

1. İl meclisleri seçiminde her il resmi ve idari

sınırlarına göre seçim bölgesidir.

2. İlçe meclisleri seçiminde her ilçe resmi ve

idari sınırlarına göre seçim bölgesidir.

Madde 23:

1. Kerkük İli ve bağlı bulunan ilçe ve nahiyelerinin

seçimleri, Kerkük İlini oluşturan ana

nüfus oluşumları arasında eşit oranlarla il

meclis başkanı, vali ve vali yardımcısı makamı

dahil olmak üzere idari, güvenlik ve genel görevlerin

bölüşüm işlemi gerçekleştirildikten

sonra yapılır. İl meclisinde çoğunluğa sahip

oluşuma, en yüksek makamlardan olan vali,

vali yardımcısı veya il meclis üyeliğinden birini

seçme hakkı verilecektir.

2. Kerkük İlinin üç ana oluşumundan ve her

birinden ikişer temsilci olmak üzere bir komisyon

teşkil edilir. Bu teşkil biri meclisteki

oluşumun temsilcileri tarafından seçilecek

olan Kerkük İlinin parlamento üyelerinden

ve ikincisi Hıristiyan oluşumdan olmak üzere

1 Kasım 2008 tarihinden itibaren olacaktır.

Oluşturulan komisyon, her bir oluşumdan iki

uzman ile her parlamento grubu ve ilgili bakanlık

adına iki temsilci olmak üzere tavsiye

ve istişare için yardım desteği alabilir. Ayrıca

Birleşmiş Milletler’den teknik destek de alabilecektir.

Bununla birlikte komisyon kararlarını

uyum içinde alır. Komisyon çalışması, Kerkük

ile ilgili Irak’ın Anayasası’nın herhangi bir

maddesi ile aykırı olmayacaktır. Komisyon,

aşağıdaki hususlar hakkındaki raporunu parlamento

meclisine sunar:

a. Yukarıdaki “1.” kısımda yer aldığı şekilde

Kerkük’te söz konusu otoritenin bölüşüm

mekanizması.

b. 9 Nisan 2003 tarihinden öncesi ve sonrası

Kerkük İlinde kamu ve özel varlıklara yapılan

haddi aşma durumlarının belirlenmesi. Irak

hükümeti, söz konusu haddi aşma konularını,

tüm Irak’ta ele alma mekanizma ile tashih etmeyi

garanti eder. Bu tashih, Irak’ta yürürlükteki

kanunlara uygun yapılacaktır.

c. Seçmen sicili dahil olmak üzere, nüfus durumu

ile ilgili tüm beyan ve sicillerin incelenmesi,

tetkik edilmesi ve bağlayıcı uyum tavsiyeleri,

elde edilen sonuçlara göre Bağımsız

Yüksek Seçim Komiserliği’ne sunulacaktır.

d. Komisyon, raporunu parlamentoya 31

Mart 2009 tarihini geçmeyecek bir sürede

sunar. Parlamento, komisyonun işlerini takip

eder ve garanti altına alır.

3. Kerkük il meclisinin seçimleri, komisyon

tavsiyelerini ve elde edilen sonuçları parlamentoya

sunduktan sonra yapılır. Buna göre

parlamento, Kerkük meclis seçimleri için bir

döneme mahsus bir yasa koyar.

4. Kerkük’teki birleşik ve yerel her iki hükümet

eşit bir şekilde, komisyonun işlerinin

yasaya göre gerçekleştirmesi için gerekli tüm

ihtiyaçları sağlamayı taahhüt eder.

5. Mevcut Kerkük İl Meclisi, görevlerini 2008

yılı 21 No’lu Kanun’un geçerliliği bitmeden,

yürürlükteki kanunlara göre uygulamaya devam

eder. Kerkük ile ilgili yasanın öngördüğü

10

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

durum, seçimler yapılıncaya kadar mevcut

halini muhafaza etmeye devam eder.

6. 2008 yılı 21 No’lu Kanun’un 55. Maddesi’nin

ikinci fıkrasının hükümleri, Kerkük İl Meclisi

için geçerlidir.

7. Komisyonun tavsiyelerini parlamentoya

sunma imkanının olmaması halinde parlamento,

Kerkük il meclisi seçimleri için özel

bir kanun çıkartır. Bunun da mümkün olmaması

halinde, üç başkanlık (başkanlık meclisi,

bakanlar kurulu başkanlığı ve parlamento

başkanlığı) Birleşmiş Milletler aracılığı ile

uluslararası yardım dahilinde Kerkük’teki seçimlerin

yapılması için uygun şartları belirler.

Madde 24: İl meclisi, 25 sandalyeden oluşmakta

ve her 500.000’i geçen nüfus için

200.000 kişi başına bir sandalye eklenecek şekildedir.

Nüfus sayımında, en son seçmen sicilinin

düzenlendiği gıda maddeleri karnesine

göre yapılan sayım esas alınacaktır.

Madde 25: İlçe meclisi, 10 sandalyeden oluşmakta

artı her 50.000’i geçen nüfus için bir

sandalye eklenecek şekildedir. Nüfus sayımı,

en son seçmen sicili temeline göre yapılan son

sayım esas alınacaktır.

Madde 26: Nahiye meclisi, 7 sandalyeden

oluşmakta artı her 25.000’ni geçen nüfus için

bir sandalye eklenecektir. Nüfus sayımı, en

son seçmen sicili temeline göre yapılan son

sayım esas alınacaktır.

Altıncı Bölüm

SEÇİM KAMPANYALARI

Madde 27: Serbest seçim propagandası, aday

için işbu kanun hükümleri gereğince, adaylığının

resmi olarak kabul edildiği tarihten itibaren

başlayıp seçimlerin yapılacağı tarihten

24 saat öncesinde bitmek üzere tazmin edilmiş

bir haktır.

Madde 28: Seçim propagandası, her türlü

harçtan muaftır.

Madde 29:

1. Bağdat Belediyesi ve ildeki ilgili belediyeler,

komiserlikle koordinasyon yaparak, seçim

propagandasının yapılacağı yeri ve seçimler

için belirlenen gün öncesine kadarki süre boyunca

seçim ilanlarının asılacağı yerleri belirler.

Adaylar için seçim merkezlerinde herhangi

bir ilan veya programın ya da fotoğrafın

yayınlanması yasaktır.

2. Seçimlere katılan siyasi tüzel kişilikler, komiserliğin

vereceği talimatlara göre seçim

propaganda afişlerini kaldırmalıdır.

Madde 30: Aday veya aday taraftarlarınca

yapılacak seçim toplantılarının düzenlenmesi

yasaktır. Bu toplantılar, bu kanunda belirlenen

sürede aday için propagandanın, bakanlık

ve çeşitli devlet dairelerinin yer aldığı binalarda

yapılması halinde yasaklanmıştır.

Madde 31: Devletin resmi logosunu seçim

toplantı ilan ve bültenlerinde ve ayrıca seçim

kampanyasında, yazı ve çizimlerde kullanılmak

yasaktır.

Madde 32: Devlet daireleri ve mahalli otoritelerin

memurları, emniyet idareleri ve askeri

idareler de dahil olmak üzere, seçim kampanyasında

veya seçmenleri etkileme konusunda,

görev nüfuzlarını veya devlet kaynaklarını ya

da araç ve gereçlerini kendi lehine veya herhangi

bir aday için kullanmaları yasaktır.

Madde 33:

1. Herhangi bir parti, grup, örgüt, tüzel kişilik,

bireyler veya herhangi bir mercinin, herhangi

bir baskı, korkutma, tekfir, hainlik ya

da aldatıcı vaatler veya maddi ya da manevi

kazanımları vermesi ve bunları vaat etmesi

yasaktır.

2. Silahlı milisleri bulunan herhangi bir parti

veya siyasi oluşumun seçimlere katılması yasaktır.

3. Herhangi bir siyasi oluşum, bir seçim bölgesinin

lehine veya başkasının aleyhine güç

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 11


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

kullanarak, güç veya tehditle bir seçim bölgesini

kapatması halinde, seçimlere ve oy sayımına

katılması yasaktır.

Madde 34: Devlet dairelerinin çalışma ve

görev yerlerinin seçim kampanyasında kullanması

yasaktır. Ancak ibadethanelere izin

verilmektedir.

Madde 35: Adaylar, seçmenleri aldatma veya

kandırmayı içeren herhangi bir seçim kampanyasını

yürütmek veya seçim kampanyasında

başkasını incitmek ya da teşhir üslubunu

kullanması yasaktır.

Madde 36: Seçim kampanyası için kamu malında

veya bakanlık bütçesinde ya da vakıf

mallarında veya dış destek mallardan harcama

yapılması yasaktır.

Madde 37:

1. Herhangi bir aday oylama gününde, kendisi

veya başkasının aracılığı ile çalışma programları

veya bültenleri ya da kart ve diğer materyalleri

dağıtamaz.

2. Devlet dairesinde herhangi bir çalışan veya

mahalli otoritelerden herhangi bir üye, kendisi

veya başkasının aracılığı ile oylama gününde

çalışma programlarını dağıtamaz.

3. Aday listesinde kayıtlı bulunmayan bir

aday, kendi adına ilanını koyması veya çalışma

programlarını, bültenlerini veya kartlarını

dağıtması yasaktır.

Yedinci Bölüm

SEÇİM SUÇLARI

Madde 38: Aşağıdaki durumlarda en az 6 ay

hapis ve 100.000 dinardan az ve 500.000 dinardan

fazla olmayacak bir para cezası uygulanır:

1. İşbu kanun hükümlerine aykırı olarak seçmen

cetvellerinde, sahte isim veya isimler ya

da sıfatların kasten konulması veya bir ismin

yine kasten konulmaması.

2. Bir kişinin, istenilen yasal şartlar bulunmaksızın,

ismini veya başka kimsenin isminin

konulması ve kendisinin de bundan haberdar

olduğunun tespit edilmesi ile başka bir ismin

konulmadığı veya silindiğinin ortaya çıkması.

3. Bir kişinin, kanuna aykırı olarak isminin

seçmen sicilinde konulduğunu bildiği halde

veya seçimlerde oy kullanmak ya da seçimlerdeki

hakkını kullanmak için istenilen yasal

şartları kaybetmesi halinde seçimde oy kullanması.

4. Kasten başkasının ismiyle oy kullanmak.

5. Bir seçmenin oy kullanma gizliliğini, rızası

olmadan ifşa etmesi.

6. Bir seçimdeki hakkını birden fazla kullanmak.

7. Okur yazar olmayan bir seçmenin iradesini

değiştirmek, seçmenin kast ettiğinin dışında

bir ismi yazmak veya bir sembolü işaret etmek

ya da bir seçmenin seçim hakkını kullanmasını

önlemek için engel oluşturmak.

8. Kendisini birden fazla seçim bölgesinde

veya seçim listesinde aday göstermek.

Madde 39: Aşağıdaki durumlarda bir seneden

az olmayacak bir süre ile hapis cezası gerekecektir:

1. Herhangi bir seçmenin seçme hakkının

kullanımını engellemek veya oylamayı imtina

etmek için güç ya da tehdit kullanmak.

2. Belli bir oylamayı sağlamak veya oylamadan

imtina etmek amacıyla, bir seçmene kendisine

veya başkasına bir faydanın sağlanması ya

da bir yararın sunulması veya vaat edilmesi.

3. Seçim işleminde kamu hizmeti vermekle

mükellef olan kimselerce, kendisi veya başkası

için bir yararın kabul edilmesi ya da talep

edilmesi.

4. Seçim sonuçlarında, seçmen görüşlerine

etki yapmak amacıyla, herhangi bir adayın

davranışı veya namı hakkında doğru olmayan

haberlerin seçmenler arasında neşredilmesi.

5. Seçime tahsis edilen merkeze, işbu kanun

hükümlerine aykırı olarak ateşli silah veya yaralayıcı

bir silah taşıyarak girilmesi.

12

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

6. Seçim işlemi esnasında, seçim komisyonun

herhangi bir üyesine harekette bulunmak

veya hakkında iftira atmak ya da dövmek.

7. Seçim sandıkları veya seçim listeleri ile oynamak

ya da seçim işlemi ile ilgili herhangi bir

belge ile oynamak.

Madde 40: Aşağıdaki durumlarda en az 1

sene hapis ve 100.000 dinardan az ve 500.000

dinardan fazla olmayacak bir para cezası uygulanır:

1. Oylama evrakları veya seçmen listelerini

ele geçirilmesi, saklanması, yok edilmesi, tahrip

edilmesi, bozulması, çalınması veya herhangi

bir yol ile sonuçlarının değiştirilmesi.

2. Güç veya tehdit kullanarak seçim özgürlüğünü

veya yönetmeliğinin ihlal edilmesi.

Madde 41: Seçim ile ilgili özel bilgi, fotoğraf

veya bültenleri, tahsis edilen yerlerin dışında

kullanan herkes bir ayı geçmeyecek şekilde

hapis cezası ile cezalandırılır.

Madde 42: Aşağıdaki durumlarda bir aydan

az ve bir seneden fazla olmayacak şekilde hapis

cezası verilecektir:

1. Adaya zarar vermek veya seçim işlem seyrini

etkilemek amacıyla, başkasının veya belirli

bir tarafın hesabına olmak üzere, tahsis edilen

yerlerde kullanılan aday fotoğraflarına veya

programlarına kasten saldırmak.

2. Seçmenlere etki etmek veya aday oylarını

kendisine aktarmak amacıyla durumun doğru

olmadığını bilerek, bir ya da birden fazla adayın

çektirildiğini ilan etmek.

3. Gerek silerek veya yırtarak ya da bu tür

davranışlar türünden herhangi bir davranışta

bulunarak, herhangi bir sebepten dolayı kanunen

izin verilen seçim kampanya araçlarına

saldırmak.

Madde 43:

1. İşbu kanunun (30, 31, 32, 35, 36, 37) madde

hükümlerine aykırı davranan herkes, en az bir

ay ve en fazla altı ay hapis ve 1 milyon dinardan

az olmayıp, 5 milyon dinardan fazla olmayan

para cezası ile cezalandırılacaktır.

2. İşbu kanunun (33 ve 34). Maddesi hükümlerine

aykırı davranan herkes, geçici hapis

cezası ve on milyondan az ve yirmi beş milyondan

fazla olmamak üzere para cezası ile

cezalandırılacaktır.

Madde 44: Bu kanunda yer alan seçim suçlarına

teşebbüs eden herkes, tam suç cezası ile

cezalandırılacaktır.

Madde 45:

1. Herhangi bir siyasi tüzel kişiliğin, işbu kanunda

yer alan seçim suçlarının herhangi birinin

işlenmesine katkıda bulunulduğunun

tespit edilmesi halinde 50 milyon dinar para

cezası ile cezalandırılır.

2. İşbu kanunun 41. Maddesi ve 42.

Maddesi’nin (1., 5., 6. ve 7.) bentlerinde öngörülen

herhangi bir seçim suçunun işlenmesi

halinde, siyasi oluşum, seçim merkezlerinde

elde ettiği oylardan mahrum edilecektir. Komiserlik

bu husus ile ilgili gerekli kararı alma

hakkına sahiptir.

Sekizinci Bölüm

GENEL VE SON HÜKÜMLER

Madde 46:

1. Seçim tarihleri, seçimin belirlendiği süreden

60 gün önce çeşitli yayın organlarında

ilan edilerek, komiserliğin önerisine istinaden,

Bakanlar Kurulu’nun kararı ile belirlenir.

2. İl meclisleri için oylama bir günde yapılır.

3. Seçimlerin ertelenmesi halinde, il, ilçe ve

nahiye meclisleri, yeni meclisler seçilinceye

kadar işlerinin idaresine devam ederler.

Madde 47: Asker, iç emniyet güçleri mensuplarının

oylama işlemi, ilgili bakanlık ile

koordinasyon yapılarak, komiserlik tarafından

belirlenecek özel oylama merkezlerinde

gerçekleştirilecektir.

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 13


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

Madde 48: İşbu kanun hükümlerinin gerçekleştirilmesini

kolaylaştırmak için yüksek komiserlik,

talimatlar verme hakkına sahiptir.

Madde 49: İşbu kanun hükümlerine aykırı

bulunan herhangi bir metin uygulanmayacaktır.

Madde 50: İşbu kanun, başkanlık meclisi tarafından

onaylandığı tarihten itibaren yürürlüğe

girecektir.

Madde 51: Komiserlik, teknik imkânlarına

göre seçimlerin yapılması için bir tarih belirler.

Bu tarih 31 Ocak 2009’u geçmemelidir.

Gerekçeler:

İşbu kanun, tüm il, ilçe ve nahiyelerde özgür

ve şaibesiz seçimlerin yapılması amacıyla, bu

seçimlerin dış etkilerden uzak bir şekilde demokratik

olarak yapılması için ve bu seçimlerin

istenilen seviyeye ulaştırılması amacıyla

konulmuştur.

2. 2008 YILI 44 NO’LU KANUN

2008 Yılı (36) No’lu İl, İlçe ve Nahiyelerin

Meclis Seçim Kanunu’nun Düzeltmesi

Hakkında

Halk adına,

Başkanlık Meclisi,

Parlamento’nun, (61/birinci) maddesi hükümlerine

uygun, 122 No’lu maddenin dördüncü

fıkrasına ve anayasanın 138 No’lu maddesinin

beşinci bendinin (a) fıkrasına istinaden:

Başkanlık Meclisi 8 Ekim 2008 tarihinde yapılan

oturumunda aşağıdaki kanunu düzenlenmesine

karar vermiştir:

Madde 1: 2008 Yılı (36) No’lu İl, İlçe ve Nahiyelerin

Meclis Seçim Kanunu’na, Madde 52

eklenerek aşağıdaki şekilde olacaktır:

1. Aşağıdaki oluşumlara belirtilen illerde kota

verilecektir:

Bağdat: Hıristiyan ve Sabeanlar birer sandalye

tahsis edilecektir.

Ninova: Hıristiyan, Yezidi ve Şebeklere birer

sandalye tahsis edilecektir.

Basra: Hıristiyanlara bir sandalye tahsis edilecektir.

2. Aday, tahsis edilen sandalyelere ya da kotalara

adaylığını göstermek zorundadır. Kotalara

adaylık koyan şahıslar, tahsis edilen sandalyelere

adaylığını gösteremez.

3. Kotalarda tahsis edilen sandalye en yüksek

oy alana verilecektir.

4. Kotalara ancak Bağımsız Yüksek Seçim

Komiserliği’nde kayıtlı olan siyasi oluşumlar

yarışabilir.

5. 52. maddenin birinci bendi, 2009 yılında

yapılacak olan iller seçiminde de geçerlidir.

Kotalar daha sonra nüfus sayımına göre değişebilir.

Madde 2: İşbu kanun, başkanlık meclisi tarafından

onaylandığı ve resmi gazetede yayınlanma

tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.

Gerekçeler:

Bu yasa diğer oluşumların yerel meclislerde

temsili, hak ve problemlerini çözmek için düzenlenmiştir.

3. 2012 YILI 54 NOLU KANUN

2008 Yılı 36 No’lu İl, İlçe ve Nahiyelerin

Meclis Seçim Kanunu’nun İkinci Düzeltmesi

Hakkında

Halk adına,

Cumhurbaşkanlığı,

Parlamentonun, (61/birinci) maddesi hükümlerine

uygun, anayasanın 73 No’lu maddesinin

3. bendine istinaden:

Cumhurbaşkanlığı, 30 Ağustos 2012 tarihinde

aşağıdaki kanunun düzenlenmesinin karırını

almıştır:

Madde 1: Kanunun 8. Maddesinin birinci fıkrası

iptal edilip yerine aşağıda gelen hükümler

geçerli olur:

14

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

1. Komiserlik aday isimlerini 10 gün içinde

Adalet ve Soruşturma Heyeti’ne gönderecektir.

Madde 2: Kanun’un 10. maddesi iptal edilip

yerine aşağıda gelen hükümler geçerli olur:

10. Madde: Her listenin aday sayısı seçim bölgesine

tahsis edilen sandalye sayısının iki katını

geçmemelidir.

Madde 3: Kanun’un 17. Maddesinin birinci

fıkrası iptal edilip yerine aşağıda gelen hükümler

geçerli olur:

1. Komiserlik, seçmen kütüğü düzenlenmesi

ve seçim bölgeleri oluşturmasında Nüfus Sayım

Müdürlüğü’nün bilgilerini esas alacaktır.

Madde 4: Kanunun 47. Maddesi iptal edilip

yerine aşağıda gelen hükümler geçerli olur:

Madde 47:

1. Asker ve emniyet güçleri mensuplarının

oylama işlemi ile ilgili komiserlik tarafından

belirlenecek koşullara göre yapılacak ve askeri

alaylarda yapılmayacaktır.

2. Komiserlik, özel oylamaya katılan şahısları

seçmen kütüğünden çıkarılmasını üstlenir.

Madde 5: Kanunun 52. Maddesi iptal edilip

yerine aşağıda gelen hükümler geçerli olur:

1. Aşağıdaki oluşumlara belirtilen il meclislerinde

kota tahsis edilecektir:

Bağdat: Birer sandalye Hıristiyan, Sabean,

Feyli Kürtler ve Türkmenlere tahsis edilecektir.

Ninova: Birer sandalye Hıristiyan, Yezidi ve

Şebeklere tahsis edilecektir.

Basra: Bir sandalye Hıristiyanlara tahsis edilecektir.

Vasit: Bir sandalye Feyli Kürtlere tahsis edilecektir.

2. Aşağıdaki oluşumlara belirtilen ilçe Meclislerinde

kota tahsis edilecektir:

a. Sabeanlara Basra, İmare ve Rusafe ilçe meclislerinde

birer sandalye tahsis edilecektir.

b. Yezidi ve Şebeklere Musul ilçe meclisinde

birer sandalye tahsis edilecektir.

c. Hıristiyanlara Basra, Musul, İmare. Karh ve

Rusafe ilçe meclislerinde birer sandalye tahsis

edilecektir.

3. Kotalarda tahsis edilen sandalyeye en yüksek

oy alan ve kazanan listenin en yüksek oy

alan şahsı seçilecektir.

Madde 6: Seçim sandıkların açılması, seçim

merkezlerinde yapılacaktır. Komiserlik siyasi

oluşumların temsilcilerine oylama sonuçlarından

onaylı sonuç belgelerin vermesi gerekmektedir.

Madde 7: İşbu kanun hükümlerine aykırı bulunan

herhangi bir metin uygulanmayacaktır.

Madde 8: İşbu kanun, resmi gazetede yayınlanması

tarihten itibaren yürürlüğe girecektir.

Gerekçeler:

36 No’lu İl, İlçe Ve Nahiye Meclislerinin Seçim

Kanunu düzeltmesinde çıkan bazı sorunların

giderilmesi, seçim tarihlerin belirlenmesi ve

azınlıklara tahsis edilen kotaların arttırılması

için bu kanun düzenlemiştir.

4. 36 NO’LU KANUNA İLİŞKİN 2012 YILI

BİRİNCİ DÜZELTME

Düzeltilmiş 2008 Yılı 36 No’lu İl, İlçe ve

Nahiyelerin Meclis Seçim Kanunu’nun

Düzeltmesi Hakkında

Halk adına,

Cumhurbaşkanlığı,

Parlamento’nun, (61/birinci) maddesi hükümlerine

uygun, Anayasa’nın 73 No’lu maddesinin

3. bendine istinaden:

Madde 1: 2008 Yılı 36 No’lu İl, İlçe Ve Nahiyelerin

Meclis Seçim Kanunu’nun ikinci

düzeltmesinde bulunan 3. Madde iptal edilip

yerine aşağıdaki gelen hükümler geçerli olur:

1. Komiserlik, Nüfus Sayımı Kurumu tarafından

düzenlenen en son verileri esas alacaktır.

2. Komiserlik, seçmen kütüğü düzenlemesinde,

gıda karneleri veri tabanını esas alacaktır.

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 15


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

Madde 2: İşbu kanun hükümlerine aykırı bulunan

herhangi bir metin uygulanmayacaktır.

Madde 3: İşbu kanun, resmi gazetede yayınlanması

tarihten itibaren yürürlüğe girecektir.

Gerekçeler: Nüfus Sayımı Kurumu, nüfus ile

ilgili verilerin bulunmaması ve seçimleri belirtilen

tarihte yapılması için bu kanun düzenlenmiştir.

36 NO’LU KANUNA İLİŞKİN 2012 YILI

İKİNCİ DÜZELTME

Halk adına,

Cumhurbaşkanlığı,

Parlamentonun, (61/birinci) maddesi hükümlerine

uygun, Anayasa’nın 73 nolu maddesinin

3. bendine istinaden:

2012 YILI ( ) NOLU KANUN

Düzeltilmiş 2008 Yılı 36 Nolu İl, İlçe ve Nahiyelerin

Meclis Seçim Kanunun 4.Düzeltmesi

Hakkında

Madde 1: Düzeltilmiş 2008 Yılı 36 Nolu İl,

İlçe ve Nahiyelerin Meclis Seçim Kanunu’nun

13. maddesi iptal edilip yerine aşağıdaki gelen

hükümler geçerli olur:

Madde 13:

1.Her listenin geçerli oyları, seçim bölgesindeki

sandalyeler sayısına göre, tekil rakamlara

(1,3,5,7,9, v.s.) bölünür ve sonra bölme sonuçlarının

en yüksek rakamı aranır ve ona bir

sandalye verilir. Bu durum, seçmen bölgesindeki

sandalyelerin tamamının dağıtılmasına

kadar tekrarlanır.

2.Sandalyeler açık liste adayları arasında bölüşülür.

Adayların sıralaması adayın elde etmiş

olduğu oy sayısına göre yeniden sıralanır.

Açık listede en fazla oy alan birinci kazanan

addedilir. Bu durum kalan adaylar için de söz

konusu olur, ancak kazanan erkekler sayısı ne

kadar olursa olsun her üç kazanandan sonra

bir bayan olması gerekir.

Madde 2: Düzeltilmiş 2008 Yılı 36 Nolu İl,

İlçe ve Nahiyelerin Meclis Seçim Kanunu’nda

geçen “ortak bölen” ibareleri kaldırılır.

Madde 3: İşbu kanun, resmi gazetede yayınlanması

tarihten itibaren yürürlüğe girecektir.

Gerekçeler: Düzeltilmiş 2008 Yılı 36 Nolu İl,

İlçe ve Nahiyelerin Meclis Seçim Kanunu’nun

13. Maddesinin 5. Fıkrasının Federal Mahkemenin

kararı gereğince iptal edildiği için, Parlamentonun

vatandaşa karşı yükümlerini yerine

getirmek ve seçimde oyunu özgür şekilde

kullanması için bu kanun düzenlenmiştir.

16

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

المادة :٣ یھدف ھذا القانون إلى ما یأتي:‏

أوالً‏ ‏:مشاركة الناخبین في اختیار ممثلیھم في مجالس

المحافظات واالقضیة والنواحي.‏

ثانیاً‏ ‏:المساواة في المشاركة االنتخابیة.‏

ثالثاً‏ ‏:ضمان حقوق الناخب والمرشح في المشاركة االنتخابیة.‏

رابعاً‏ ‏:ضمان عدالة االنتخابات وحریتھا ونزاھتھا.‏

خامساً‏ ‏:توفیر الحمایة القانونیة لمراحل وإجراءات العملیة

االنتخابیة.‏

الفصل الثاني

حق االنتخاب

المادة:‏ ٤

أوالً‏ ‏-االنتخاب حق لكل عراقي وعراقیة ممن توافرت فیھ

الشروط المنصوص علیھا في ھذا القانون لممارسة ھذا الحق

دون تمییز بسبب الجنس أو العرق أو القومیة أو األصل أو

اللون أو الدین أو المذھب أو المعتقد أو الرأي أو الوضع

االقتصادي أو االجتماعي.‏

ثانیاً‏ ‏-یمارس كل ناخب حقھ في التصویت لالنتخاب بصورة

حرة ومباشرة وسریة وفردیة وال یجوز التصویت بالوكالة.‏

المادة :٥ یشترط في الناخب أن یكون:‏

أوالً‏ ‏:عراقي الجنسیة.‏

ثانیاً‏ ‏:كامل األھلیة.‏

ثالثاً‏ ‏:أتم الثامنة عشر من عمره في السنة التي تجري فیھا

االنتخابات.‏

رابعاً‏ ‏:مسجالً‏ في سجل الناخبین وفقاً‏ ألحكام ھذا القانون

والتعلیمات التي ستصدر من المفوضیة.‏

المادة‎٦‎ :

أوالً‏ ‏-تجري انتخابات مجالس المحافظات في مرحلة أولى

على أن تجري انتخابات مجالس األقضیة والنواحي في

مرحلة ثانیة وخالل ستة أشھر من تاریخ إجراء انتخابات

المرحلة األولى.‏

ثانیاً‏ ‏:تخصص مراكز انتخابیة محددة للمھجرین في مناطق

تواجدھم لغرض اإلدالء بأصواتھم لمرشحیھم في المناطق

التي ھجروا منھا وتتولى المفوضیة تحدید آلیة تسجیلھم

بموجب تعلیمات.‏

الفصل الثالث

حق الترشیح

المادة :٧ تعتمد شروط الترشیح الواردة في المادة ٥ من

قانون المحافظات غیر المنتظمة في إقلیم رقم ٢١ لسنة

.٢٠٠٨

بأسم الشعب

مجلس الرئاسة

بناءاً‏ على ما اقره مجلس النواب طبقا ألحكام المادة/‏ ٦١ أوال

واستنادا إلى البند رابعا من المادة‎١٢٢‎

وأحكام الفقرة ب من البند خامساً‏ من المادة ١٣٨ من

الدستور

‏/‏‎٢٠٠٨‎قرر ١٠ ٨/ مجلس الرئاسة بجلستھ المنعقدة بتاریخ

إصدار القانون اآلتي:‏

قانون رقم 36(( لسنة‎٢٠٠٨‎

قانون انتخاب مجالس المحافظات واألقضیة والنواحي

الفصل األول

التعاریف والسریان واألھداف

المادة :١ یقصد بالعبارات التالیة ألغراض ھذا القانون

المعاني المبینة إزاءھا:‏

‏-المفوضیة ‏:المفوضیة العلیا المستقلة لالنتخابات.‏

‏-الناخب ‏:كل من لھ حق التصویت.‏

‏-المرشح ‏:كل من تم قبول ترشیحھ رسمیاً‏ لعضویة مجلس

المحافظة أو القضاء أو الناحیة.‏

‏-سجل الناخبین االبتدائي ‏:السجل الذي یحوي أسماء وبیانات

الناخبین والذي یتم أعداده ونشره من قبل

المفوضیة لالطالع علیھ وتقدیم الطعون بشأنھ.‏

‏-سجل الناخبین النھائي ‏:سجل ألسماء وبیانات الناخبین غیر

القابل للطعن فیھ والذي یتم نشره بعد انتھاء فترة االعتراض.‏

‏-القائمة المفتوحة ‏:وھي القائمة التي تحوي على أسماء

المرشحین المعلنة على أن ال تتجاوز عدد المقاعد المخصصة

للدائرة.‏

‏-القائمة المنفردة ‏:وھي القائمة التي یحق لفرد واحد أن یرشح

بھا لالنتخابات على أن یكون مسجالً‏ لدى المفوضیة.‏

‏-القاسم االنتخابي ‏:وھو عدد األصوات الالزمة للحصول

على مقعد في الدائرة االنتخابیة ویتم التوصل إلیھ بقسمة عدد

األصوات الصحیحة في الدائرة االنتخابیة على عدد المقاعد

المخصصة لتلك الدائرة.‏

‏-الدائرة االنتخابیة ‏:كل منطقة محددة خصص لھا عدد من

المقاعد وفقاً‏ ألحكام ھذا القانون.‏

‏-مركز االنتخاب ‏:المكان الذي تعینھ المفوضیة ضمن الدائرة

االنتخابیة إلجراء عملیة االقتراع فیھ.‏

‏-الناخب المھجر ‏:العراقي الذي تم تھجیره قسراً‏ من مكان

أقامتھ الدائم إلى مكان أخر داخل العراق بعد

ألي سبب كان ٢٠٠٣ ٤/٩/

المادة :٢ یسري ھذا القانون على انتخاب مجالس المحافظات

واالقضیة والنواحي.‏

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 17


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

أوالً‏ ‏-أذا حصل مرشحان أو أكثر من القوائم المختلفة على

أصوات صحیحة متساویة وكان ترتیبھما األخیر ضمن

الدائرة االنتخابیة تقوم المفوضیة بإجراء القرعة بینھم ویعتبر

فائزاً‏ من تحددهُ‏ القرعة.‏

ثانیاً‏ ‏-إذا حصل مرشحان أو أكثر في ذات القائمة االنتخابیة

على أصوات صحیحة متساویة وكان ترتیبھما األخیر ضمن

الدائرة االنتخابیة فیتم اعتماد التسلسل المعتمد من قبل الكیان

السیاسي في القائمة االنتخابیة لتحدید الفائز بالمقعد االنتخابي.‏

المادة:‏‎١٥‎ أوالً‏ ‏:إذا فقد عضو المجلس مقعده ألي سبب كان

یحل محلھ المرشح التالي لھ في عدد األصوات الحاصل علیھا

في قائمتھ وإذا كان العضو ضمن قائمة منفردة یصار إلى

انتخابات تكمیلیة ضمن الدائرة االنتخابیة ذاتھا.‏

ثانیا ‏-أذا كان المقعد الشاغر یخص امرأة فال یشترط أن تحل

محلھا امرأة أخرى إال إذا كان ذلك مؤثرا على نسبة تمثیل

النساء.‏

الفصل الرابع

سجل الناخبین

المادة:‏‎١٦‎

أوالً‏ ‏-على المفوضیة تسجیل الناخبین لمن تتوافر فیھم

الشروط المنصوص علیھا في ھذا القانون.‏

ثانیاً‏ ‏-تتولى المفوضیة إعداد وتحدیث سجل الناخبین االبتدائي

في التعاون والتنسیق مع مكاتب األقالیم والمحافظات التابعة

للمفوضیة.‏

ثالثاً‏ ‏-لكل شخص تتوفر فیھ شروط االنتخاب الحق في أن

یطلب تسجیل اسمھ في سجل الناخبین االبتدائي ولھ التحقق

من تسجیل اسمھ إن لم یكن موجوداً‏ فیھ.‏

رابعاً‏ ‏-یتم التسجیل شخصیا أو بموجب تعلیمات المفوضیة.‏

خامساً‏ ‏-ال یجوز أن یكون الناخب مسجال في أكثر من دائرة

انتخابیة واحدة.‏

المادة:‏ ١٧

أوالً‏ ‏-تعتمد المفوضیة في وضع سجل الناخبین وتحدید عدد

مقاعد الدائرة االنتخابیة على أحدث إحصائیة لقاعدة بیانات

وزارة التجارة الخاصة بالبطاقة التموینیة لحین إجراء

اإلحصاء السكاني العام.‏

ثانیاً‏ ‏-على المفوضیة تحدیث سجل الناخبین االبتدائي قبل كل

عملیة انتخابیة بتدقیق السجل وفتح باب التسجیل للناخبین

الجدد وإعالن السجل لالعتراض علیھ.‏

ثالثاً‏ ‏-بعد إكمال عملیة تنظیم سجل الناخبین االبتدائي یتم

اإلعالن عنھ بحیث یتمكن المراقبون المحلیون

والدولیون ورجال الصحافة واإلعالم من مراقبتھ واالطالع

علیھ.‏

المادة :٨ أوالً‏ ‏-ترسل المفوضیة قوائم المرشحین إلى الھیئة

الوطنیة العلیا الجتثاث البعث أو الھیئة التي ستحل محلھا

قانوناً‏ للبت فیھا خالل‎١٠‎عشرة أیام من تاریخ استالم القوائم.‏

ثانیاً‏ ‏-یخضع المرشحون لمصادقة المفوضیة

.

المادة :٩ یكون الترشیح وفقاً‏ لنظام القائمة المفتوحة.‏

المادة :١٠ یجب أن ال یزید عدد المرشحین في القائمة عن

عدد المقاعد المخصصة للدائرة االنتخابیة.‏

المادة :١١ ال یسمح ألي من الكیانات ان تسحب من المرشح

الفائز المقعد المخصص لھ وفي أي وقت كان.‏

المادة:‏‎١٢‎

أوالً‏ ‏-التصویت شخصي وسري.‏

ثانیاً‏ ‏-الیجوز للناخب أن یدلي بصوتھ أكثر من مرة في

االنتخاب الواحد.‏

ثالثاً‏ ‏-یسمح للناخب بالتصویت للقائمة المفتوحة أو ألحد

المرشحین من القوائم المفتوحة المطروحة ضمن دائرتھ

االنتخابیة.‏

المادة:‏‎١٣‎

أوالً‏ ‏-تجمع األصوات الصحیحة التي حصلت علیھا القائمة

المفتوحة في الدائرة االنتخابیة وتقسم على القاسم االنتخابي

لتحدید عدد المقاعد المخصصة لتلك القائمة.‏

ثانیاً‏ ‏-توزع المقاعد على مرشحي القائمة المفتوحة ویعاد

ترتیب تسلسل المرشحین استناداً‏ إلى عدد األصوات التي

حصل علیھا المرشح ویكون الفائز األول ھو من یحصل على

أعلى عدد من األصوات ضمن القائمة المفتوحة وھكذا بالنسبة

لبقیة المرشحین على أن تكون امرأة في نھایة كل ثالثة

فائزین بغض النظر عن الفائزین الرجال.‏

ثالثاً‏ ‏-توزع األصوات التي حصلت علیھا القائمة على

مرشحي القائمة وفق الفقرة ثانیاً‏ أعاله.‏

رابعاً‏ ‏-یجب أن یحصل مرشحوا القوائم المنفردة على ما

یعادل القاسم االنتخابي في األقل للحصول على المقعد و

تھمل أصوات مرشحي القوائم المنفردة الزائدة على القاسم

االنتخابي.‏

خامساً‏ ‏-تمنح المقاعد الشاغرة عند وجودھا للقوائم المفتوحة

الفائزة التي حصلت على أعلى عدد من األصوات بحسب

نسبة ما حصلت علیھ من المقاعد الستكمال جمیع المقاعد

المخصصة للدائرة االنتخابیة.‏

المادة:‏‎١٤‎

18

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

مكونات محافظة كركوك الرئیسیة الثالث من أعضاء مجلس

النواب عن محافظة كركوك یختارھم ممثلو المكون في

المجلس وممثل عن المكون المسیحي بحلول ١ تشرین الثاني

‎٢٠٠٨‎وللجنة أن تستعین بمساعدة خبیرین اثنین عن كل

مكون وممثلین عن الكتل البرلمانیة والوزارات ذات الصلة

إلبداء النصح والمشورة باإلضافة إلى المساعدة الفنیة من

األمم المتحدة وتتخذ قراراتھا بالتوافق وال یتعارض عمل

اللجنة مع أي مادة من مواد الدستور العراقي ذات الصلة

بكركوك وتقوم اللجنة بتقدیم تقریرھا إلى مجلس النواب حول

األمور اآلتیة:‏

أ ‏-آلیة تقاسم السلطة الواردة في كركوك كما ورد في أوالً‏

أعاله.‏

ب ‏-تحدید التجاوزات على األمالك العامة والخاصة في

محافظة كركوك قبل وبعد ٩ نیسان ٢٠٠٣ وتضمن الحكومة

العراقیة تصحیح تلك التجاوزات باآللیة التي یتم معالجة جمیع

التجاوزات في كافة أنحاء العراق ووفق القوانین المرعیة في

العراق.‏

ج - مراجعة وتدقیق جمیع البیانات والسجالت المتعلقة

بالوضع السكاني بما فیھ سجل الناخبین وتقدیم

توصیاتھا الملزمة بالتوافق إلى المفوضیة العلیا المستقلة

لالنتخابات وفق ما توصلت إلیھ من نتائج.‏

د ‏-تقدم اللجنة تقریرھا إلى مجلس النواب في موعد ال یتجاوز

‎٣١‎أذار ٢٠٠٩ ‏/ویقوم مجلس النواب بمتابعة وضمان أعمال

اللجنة.‏

ثالثاً‏ ‏-تجري انتخابات مجلس محافظة كركوك بعد تقدیم اللجنة

توصیاتھا وما توصلت إلیھ من نتائج إلى

مجلس النواب والتي وفقاً‏ لھا سیقوم المجلس بتشریع قانون

خاص لدورة واحدة بانتخابات مجلس محافظة كركوك.‏

رابعاً‏ ‏-تتكفل وعلى قدم المساواة الحكومتان االتحادیة

والمحلیة في كركوك بتوفیر كافة المستلزمات الالزمة النجاز

اللجنة ألعمالھا وفقا للدستور.‏

خامساً‏ ‏-یستمر مجلس محافظة كركوك الحالي في ممارسة

مھامھ وفقاً‏ للقوانین النافذة قبل نفاذ قانون رقم‎٢١‎ لسنة

‎٢٠٠٨‎ویبقى وضع محافظة كركوك المنصوص علیھ

دستوریاً‏ على ما ھو علیھ إلى حین إجراء االنتخابات فیھا.‏

سادساً‏ ‏-تسري أحكام الفقرة ثانیاً‏ من المادة ‎٥٥‎من قانون رقم

٢١ لسنة ٢٠٠٨ على مجالس محافظة كركوك.‏

سابعاً‏ ‏-وفي حال تعذر على اللجنة تقدیم توصیاتھا الى مجلس

النواب یَسُ‏ نْ‏ المجلس قانوناً‏ خاصا النتخابات مجلس محافظة

كركوك ‏,وفي حال تعذر ذلك تقوم الرئاسات الثالث)‏ مجلس

الرئاسة ورئاسة الوزراء ورئاسة مجلس النواب ‏(وبمساعدة

دولیة عبر األمم المتحدة بتحدید الشروط المناسبة إلجراء

االنتخابات في كركوك.‏

المادة :٢٤ یتكون مجلس المحافظة من‎٢٥‎ خمسة وعشرون

المادة :١٨ یعرض سجل الناخبین لكل دائرة انتخابیة مدرجة

فیھ أسماء الناخبین حسب ترتیب الحروف

األبجدیة من قبل المفوضیة في مكان بارز ضمن مراكز

التسجیل لتسھیل االطالع علیھ.‏

المادة:‏‎١٩‎

أوالً‏ ‏-لكل من لم یرد أسمھ في سجل الناخبین االبتدائي

ولكل من حصل خطا في البیانات الخاصة بقیده أن یقدم

اعتراضا إلى المكتب الرئیسي للمفوضیة العلیا أو فروعة في

المحافظات إلدراج اسمھ أو تصحیح بیانات خاصة بھ في

السجل.‏

ثانیاً‏ ‏-یقدم االعتراض تحریریا وفقاً‏ لھذا القانون خالل مدة

تحددھا المفوضیة تبدأ من تاریخ عرض سجل الناخبین

االبتدائي في الدوائر االنتخابیة.‏

ثالثاً‏ ‏-یبت مكتب المفوضیة في االعتراض خالل مدة تحددھا

المفوضیة ویكون قراره قابال لالعتراض علیھ أمام مجلس

المفوضین ویكون قراره قابال للطعن فیھ وفقا للقانون.‏

المادة :٢٠ یصبح السجل االبتدائي نھائیا ویتم االقتراع

بموجبھ بعد انقضاء مدد االعتراض علیھ أو حسم

االعتراضات المقدمة بشأنھ وتتولى المفوضیة نشره في

مراكز التسجیل بعد المدة التي تقررھا.‏

الفصل الخامس

الدوائر االنتخابیة

المادة :٢١ یمارس كل ناخب حقھ االنتخابي بنفسھ في الدائرة

االنتخابیة التي یكون فیھا مسجال في سجل الناخبین مع

مراعاة أحكام المادة ‎١٨‎من ھذا القانون.‏

المادة:‏ ٢٢

أوالً‏ ‏-تكون كل محافظة وفقاً‏ للحدود اإلداریة الرسمیة دائرة

انتخابیة واحدة في انتخابات مجالس المحافظات.‏

ثانیاً‏ ‏-یكون كل قضاء وناحیة وفقا للحدود اإلداریة الرسمیة

دائرة انتخابیة واحدة في انتخابات مجالس

االقضیة والنواحي.‏

المادة:‏‎٢٣‎

أوالً‏ ‏-تجري انتخابات محافظة كركوك واالقضیة والنواحي

التابعة لھا بعد تنفیذ عملیة تقاسم السلطة اإلداریة واألمنیة

والوظائف العامة بما فیھا منصب رئیس مجلس المحافظة

والمحافظ ونائب المحافظ بین مكونات محافظة كركوك بنسب

متساویة بین المكونات الرئیسیة ‏,ویخیر المكون ذو األغلبیة

في مجلس المحافظة باختیار احد أعلى ثالثة مناصب المحافظ

أو نائب المحافظ أو رئیس مجلس المحافظة.‏

ثانیاً‏ ‏-تشكل لجنة تتكون من ممثلین أثنین عن كل مكون من

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 19


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

المادة :٣٣

أوالً‏ ‏-یحظر على أي حزب أو جماعة أو تنظیم أو كیان أو

أفراد أو أي جھة كانت ممارسة أي شكل من أشكال الضغط

أو التخویف أو التكفیر أو التخوین أو التلویح بالمغریات أو

منح مكاسب مادیة أو معنویة أو الوعد بھا.‏

ثانیاً‏ ‏-یحرم أي حزب أو كیان سیاسي یحتفظ بملیشیا مسلحة

من المشاركة في االنتخابات.‏

ثالثاً‏ ‏-یحرم أي كیان سیاسي من المشاركة في االنتخابات

وحساب األصوات في حال قیامھ بغلق منطقة

انتخابیة بالقوة أو التھدید باستخدام القوة لصالحھ أو ضد

غیره.‏

المادة :٣٤ یمنع استخدام دوائر الدولة ویقصد بھا مواقع

العمل والوظیفة للدعایة االنتخابیة ویسمح استخدام دور

العبادة لذلك.‏

المادة :٣٥ یحظر على المرشحین القیام بأیة دعایة انتخابیة

تنطوي على خداع الناخبین أو غشھم أو

استخدام أسلوب التجریح أو التشھیر باآلخرین في الدعایة

االنتخابیة.‏

المادة :٣٦ یحظر اإلنفاق على الدعایة االنتخابیة من المال

العام أو من موازنة الوزارات أو أموال الوقف أو من أموال

الدعم الخارجي.‏

المادة :٣٧

أوالً‏ ‏-ال یجوز ألي مرشح أن یقوم یوم التصویت بتوزیع

برامج عمل أو منشورات أو بطاقات أو غیرھا من الوثائق

بنفسھ أو بواسطة غیره.‏

ثانیا ‏-ال یجوز ألي من العاملین في دوائر الدولة أو أعضاء

السلطات المحلیة أن یقوم یوم التصویت بتوزیع برامج عمل

بنفسھ أو بواسطة غیره.‏

ثالثاً‏ ‏-ال یجوز وضع إعالنات أو توزیع برامج عمل أو

منشورات أو بطاقات بأسم مرشح غیر مسجل في كشف

المرشحین.‏

الفصل السابع

الجرائم االنتخابیة

المادة :٣٨ یعاقب بالحبس ال تقل عن ٦ ستة أشھر وبغرامة

ال تقل عن ( ١٠٠٠٠٠ ( مائة إلف دینار وال تزید على (

٥٠٠٠٠٠) خمسمائة ألف دینار كل من:‏

أوالً‏ ‏-تعمد إدراج اسم أو أسماء أو صفات مزیفة في جداول

الناخبین أو تعمد عدم إدراج اسم خالفا ألحكام ھذاالقانون.‏

مقعدا یضاف إلیھم مقعد واحد لكل

(٢٠٠٠٠٠) مائتي ألف نسمة لما زاد عن )٥٠٠٠٠٠)

خمسمائة ألف نسمة حسب أحدث إحصائیة معتمدة وفقاً‏

للبطاقة التموینیة والتي على أساسھا تم وضع سجل الناخبین.‏

المادة :٢٥ یتكون مجلس القضاء من ١٠ عشرة مقاعد

یضاف إلیھا مقعد واحد لكل ( ٥٠٠٠٠) خمسین ألف نسمة

حسب أحدث إحصائیة معتمدة والتي على أساسھا تم وضع

سجل الناخبین.‏

المادة :٢٦ یتكون مجلس الناحیة من ٧ سبعة مقاعد یضاف

إلیھا واحد لكل)‏‎٢٥٠٠٠‎‏(‏ خمسة وعشرون ألف نسمة حسب

أحدث إحصائیة معتمدة والتي على أساسھا تم وضع سجل

الناخبین.‏

الفصل السادس

الدعایة االنتخابیة

المادة :٢٧ الدعایة االنتخابیة الحرة حق مكفول للمرشح

بموجب أحكام ھذا القانون تبدأ من تاریخ قبول ترشحھ رسمیاً‏

وتنتھي قبل ( ٢٤ ( ساعة من تاریخ إجراء االنتخابات.‏

المادة :٢٨ تعفى الدعایة االنتخابیة من أي رسوم.‏

المادة :٢٩

أوالً‏ ‏-تحدد أمانة بغداد والبلدیات المختصة في المحافظات

بالتنسیق مع المفوضیة األماكن التي یمنع فیھا ممارسة

الدعایة االنتخابیة وإلصاق اإلعالنات االنتخابیة طیلة المدة

السابقة على الیوم المحدد لالنتخابات ویمنع نشر أي إعالن أو

برامج أو صور للمرشحین في مراكز االقتراع.‏

ثانیاً‏ ‏-على الكیانات السیاسیة المشاركة في االنتخابات إزالة

ملصقات الدعایة االنتخابیة وبموجب تعلیمات تصدرھا

المفوضیة.‏

المادة :٣٠ یمنع تنظیم االجتماعات االنتخابیة التي یعقدھا

المرشح أو مؤیدوه ویكون الغرض منھا الدعایة للمرشح

خالل المدة المحددة في ھذا القانون في األبنیة التي تشغلھا

الوزارات ودوائر الدولة المختلفة.‏

المادة :٣١ یحظر استعمال شعار الدولة الرسمي في

االجتماعات واإلعالنات والنشرات االنتخابیة وفي

الكتابات والرسوم التي تستخدم في الحملة االنتخابیة.‏

المادة :٣٢ ال یجوز لموظفي دوائر الدولة والسلطات المحلیة

استعمال نفوذھم الوظیفي أو موارد الدولة أو وسائلھا أو

أجھزتھا لصالح أنفسھم أو أي مرشح بما في ذلك أجھزتھا

األمنیة والعسكریة بالدعایة االنتخابیة أو التأثیر على الناخبین.‏

20

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

خارج األماكن المخصصة لھا.‏

المادة :٤٢ یعاقب بالحبس مدة ال تقل عن شھر وال تزید

على سنة كل من:‏

أوالً‏ ‏-تعمد االعتداء على صور المرشحین أو برامجھم

الملصقة في األماكن المخصصة لھا لحساب آخر أو جھة

معینة بقصد اإلضرار بھذا المرشح أو التأثیر على سیر

العملیة االنتخابیة.‏

ثانیاً‏ ‏-أعلن عن انسحاب مرشح أو أكثر من العملیة االنتخابیة

وھو یعلم بأن األمر غیر صحیح بقصد التأثیر على الناخبین

أو تحویل أصوات المرشح إلیھ.‏

ثالثاً‏ ‏-االعتداء على وسائل الدعایة االنتخابیة المسموح بھا

قانونا ألي سبب كان سواء أكان بالشطب أو

التمزیق أو غیر ذلك أو كل تصرف من ھذا القبیل.‏

المادة:‏‎٤٣‎

أوالً‏ ‏-یعاقب بالحبس مدة ال تقل عن شھر وال تزید عن ستة

أشھر وبغرامة ال تقل عن ملیون وال تزید على خمسة مالیین

دینار من خالف أحكام المواد ( ٣٧،٣٦،٣٥،٣٢،٣١،٣٠ (

من ھذا القانون.‏

ثانیاً‏ ‏-یعاقب بالحبس المؤقت وبغرامة ال تقل عن عشرة

مالیین دینار وال تزید عن خمسة وعشرین ملیون كل من

خالف أحكام المادتین ) ٣٤،٣٣ ( من ھذا القانون.‏

المادة :٤٤ یعاقب على الشروع في جرائم االنتخاب

المنصوص في ھذا القانون بعقوبة الجریمة التامة.‏

المادة:‏‎٤٥‎

أوالً‏ ‏-في حالة ثبوت مساھمة الكیان السیاسي في ارتكاب

أي جریمة من الجرائم االنتخابیة والمنصوص علیھا في

ھذا القانون ‏,یعاقب بغرامة مالیة مقدارھا ( ٥٠٠٠٠٠٠٠ (

خمسین ملیون دینار.‏

ثانیاً‏ ‏-یحرم الكیان السیاسي من األصوات التي حصل علیھا

في المركز االنتخابي في حالة اقترافھ إحدى

الجرائم االنتخابیة المنصوص علیھا في البنود أوالً‏ ‏,خامساً,‏

سادساً‏ ‏,سابعا من المادة ‎٤١‎والمادة ٤٢ من ھذا القانون

ولمجلس المفوضیة اتخاذ القرار الالزم بھذا الشأن.‏

الفصل الثامن

أحكام عامة وختامیة

المادة:‏‎٤٦‎

أوالً‏ ‏-یحدد موعد االنتخابات بقرار من مجلس الوزراء بناء

على اقتراح من المفوضیة یعلن عنھبوسائل اإلعالم المختلفة

قبل الموعد المحدد إلجرائھ ب ٦٠ یوماً.‏

ثانیاً‏ ‏-توصل إلى إدراج اسمھ أو اسم غیره دون توافر

الشروط القانونیة المطلوبة وثبت انھ یعلم بذلك وكل من

توصل إلى عدم إدراج اسم أخر أو حذفھِ.‏

ثالثاً‏ ‏-أدلى بصوتھ في االنتخاب وھو یعلم إن اسمھ أدرج

في سجل الناخبین خالفا للقانون أو انھ فقد الشروط القانونیة

المطلوبة في استعمال حقھ في االنتخابات.‏

رابعاً‏ ‏-تعمد التصویت بأسم غیره.‏

خامساً‏ ‏-أفشى سر تصویت ناخب بدون رضاه.‏

سادساً‏ ‏-استعمل حقھ في االنتخاب الواحد أكثر من مرة.‏

سابعاً‏ ‏-غیرّ‏ إرادة الناخب األمي وكتب إسما أو أشَّ‏ ر على

رمز غیر الذي قصده الناخب أو عرقل أي ناخب لمنعھ من

ممارسة حقھ االنتخابي.‏

ثامناً‏ ‏-رشح نفسھ في أكثر من دائرة أو قائمة انتخابیة.‏

المادة :٣٩ یعاقب بالحبس مدة ال تقل عن سنة كل من:‏

أوالً‏ ‏-استعمل القوة أو التھدید لمنع ناخب من استعمال حقھ

لیحملھ على التصویت على وجھ معین أو على االمتناع عن

التصویت.‏

ثانیاً‏ ‏-أعطى أو عرض أو وعد بان یعطي ناخبا فائدة لنفسھ أو

لغیره لیحملھ على التصویت على وجھ معین أو على االمتناع

عن التصویت.‏

ثالثاً‏ ‏-قبل أو طلب فائدة لنفسھ أو لغیره ممن كان مكلف بأداء

خدمة عامة في العملیة االنتخابیة.‏

رابعاً‏ ‏-نشر أو أذاع بین الناخبین أخبارا غیر صحیحة عن

سلوك أحد المرشحین أو سمعتھ بقصد التأثیر على أراء

الناخبین في نتیجة االنتخاب.‏

خامساً‏ ‏-دخل إلى المقر المخصص لالنتخابات حامال سالحا

ناریاً‏ أو جارحاً‏ مخالفا ألحكام ھذا القانون.‏

سادساً‏ ‏-سب أو قذف أو ضرب لجنة االنتخابات أو احد

أعضائھا أثناء عملیة االنتخاب.‏

سابعاً‏ ‏-العبث بصنادیق االقتراع أو الجداول االنتخابیة أو أیة

وثائق تتعلق بالعملیة االنتخابیة.‏

المادة :٤٠ یعاقب بالحبس مدة ال تقل عن سنة وبغرامة

ال تقل عن ( ١٠٠٠٠٠( مائة ألف دینار والتزید على (

٥٠٠٠٠٠) خمسمائة ألف دینار كل من:‏

أوالً‏ ‏-استحوذ أو أخفى أو عَ‏ دَمَ‏ أو اتلف أو افسد أو سرق

أوراق االقتراع أو جداول الناخبین أو غیر نتیجتھما بأیة

طریقة من الطرق.‏

ثانیاً‏ ‏-أخل بحریة االنتخاب أو بنظامھ باستعمال القوة أو

التھدید.‏

المادة :٤١ یعاقب بالحبس مدة ال تزید على شھر كل من

الصق البیانات أو الصور أو النشرات االنتخابیة الخاصة

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 21


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

المخصصة في مجالس المحافظات.‏

بغداد:‏ مقعد واحد للمسیحیین ومقعد واحد للصابئة.‏

٢- نینوى:‏ مقعد واحد للمسیحیین ومقعد واحد لالیزیدیین

ومقعد واحد للشبك.‏

٣- البصرة:‏ مقعد واحد للمسیحیین.‏

ثانیاً:‏ على المرشح أن یبین أن كان یرید الترشیح للمقاعد

العامة كما ھو و ارد في الفصل الثالث من القانون أو المقاعد

المخصصة للمكونات كما ھو وارد في ھذه المادة.‏ وال یحق

لمرشحي المكونات المذكورة في أوالً‏ أعاله الترشیح للتنافس

على المقاعد العامة.‏

ثالثا:‏ تمنح المقاعد للقوائم الحاصلة على اعلى االصوات وفقا

لعدد المقاعد المخصصة للمكونات في المحافظات المنصوص

علیھا في البند أوالً‏ من ھذه المادة.‏

رابعا:‏ تشمل الكیانات السیاسیة المستقلة الممثلة للمكونات

والمسجلة في المفوضیة حصریا بالمقاعد المحجوزة.‏

خامساً:‏ تسري الفقرات الواردة في البند أوالً‏ أعاله على

انتخابات مجالس المحافظات لعام ٢٠٠٩ ویصار الى

تخصیص مقاعد المكونات في موعد الحق وفقاً‏ للنتائج

اإلحصاء السكاني.‏

المادة ٢: یُنفذ ھذا القانون من تاریخ المصادقة علیھ وینشر

في الجریدة الرسمیة.‏

األسباب الموجبة:‏

لغرض إفساح المجال للمكونات بالتمثیل في مجالس

المحافظات وإیصال أصواتھم وعرض مشاكلھم وحقوقھم في

ھذه المجالس,‏ شُ‏ رع ھذا القانون.‏

نشر في جریدة الوقائع العراقیة بالعدد ( ٤٠٩٨ ) في

٢٤ /١١/٢٠٠٨

بإسم الشعب

رئاسة الجمھوریةبناءً‏ على ما اقره مجلس النواب طبقاً‏ ألحكام

البند ( أوالً‏ ) من المادة )٦١( والبند ( ثالثاً‏ ) من المادة )٧٣ (

من الدستورقرر رئیس الجمھوریة بتاریخ ٢٠١٢ / /٠٨ ٣٠

اصدار القانون اآلتي-‏ :

قانون رقم ) 5٤ ) لسنة ٢٠1٢

قانون التعدیل الثاني قانون انتخاب مجالس المحافظات

واالقضیة والنواحي رقم (36 ) لسنة ٢٠٠٨ المعدل.‏

المادة : ١ تلغى الفقرة ( أوالً(‏ من المادة )٨( من القانون

ویحل محلھا ما یأتي-:‏

اوالً-‏ ترسل المفوضیة قوائم باسماء المرشحین الى الھیأة

الوطنیة للمساءلة والعدالة للبت فیھا خالل )١٠( عشرة أیام

من تاریخ استالمھا.‏

المادة : ٢ تلغى المادة ١٠ من القانون ویحل محلھا ما یأتي :

ثانیاً‏ ‏-یتم التصویت في یوم واحد لمجالس المحافظات.‏

ثالثاً‏ ‏-في حالة تأجیل االنتخابات تستمر مجالس المحافظات

واالقضیة والنواحي في إدارة شؤونھا لحین انتخاب مجالس

جدیدة.‏

المادة :٤٧ تجري عملیة اقتراع العسكریین ومنتسبي قوى

األمن الداخلي في مراكز اقتراع خاصة تحددھا المفوضیة

بالتنسیق مع الوزارات المختصة.‏

المادة :٤٨ للمفوضیة العلیا إصدار التعلیمات لتسھیل تنفیذ

أحكام ھذا القانون.‏

المادة :٤٩ ال یعمل بأي نص یتعارض وأحكام ھذا القانون.‏

المادة :٥٠ یُنفذ ھذا القانون من تاریخ المصادقة علیھ من قبل

مجلس الرئاسة.‏

المادة :٥١ تحدد المفوضیة وحسب إمكانیاتھا الفنیة موعدا

إلجراء االنتخابات على أن ال یتجاوز ٢٠٠٩/١/٣١.

األسباب الموجبة:‏

لغرض إجراء انتخابات حرة ونزیھة لجمیع المحافظات و

األقضیة والنواحي ولكي تكون ھذه االنتخابات

دیمقراطیة بعیدة عن التأثیرات الخارجیة وبغیة االرتقاء بھذه

االنتخابات للمستوى المطلوب ‏,شُ‏ رع ھذاى القانون.‏

نشر في جریدة الوقائع العراقیة بالعدد ‎٤٠٩١‎في

١٣/٢٠٠٨/١٠

بأسم الشعب

مجلس الرئاسة

بناءاً‏ على ما اقره مجلس النواب طبقا ألحكام المادة ( ٦١ /

أوال(‏ من الدستور واستنادا إلى أحكام الفقرة ‏)أ(‏ من البند

خامساً‏ من المادة ( ١٣٨ ) من الدستور.‏

قرر مجلس الرئاسة بجلستھ المنعقدة بتاریخ ٩ ١١/٢٠٠٨/

إصدار القانون اآلتي.‏

قانون رقم ) ٤٤ ) لسنة ٢٠٠٨

قانون تعدیل قانون انتخاب مجالس المحافظات واالقضیة

والنواحي المرقم ) 36 ) لسنة ٢٠٠٨

المادة ١: تضاف مادة برقم ( ٥٢ ) إلى قانون انتخابات

مجالس المحافظات واالقضیة والنواحي لسنة ٢٠٠٨ وتقرأ

كاألتي:‏

أوالً:‏ تمنح المكونات التالیة العدد التالي من المقاعد

22

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

المادة ٧: ال یُعمل بأي نص یتعارض مع ھذا القانون.‏

المادة ٨: ینفذ ھذا القانون من تاریخ نشره في الجریدة

الرسمیة.‏

االسباب الموجبة:‏

بغیة معالجة بعض المشكالت التي اظھرھا التطبیق العملي

لقانون انتخابات مجالس المحافظات غیر المنتظمة في إقلیم

واالقضیة والنواحي رقم ٣٦ لسنة ٢٠٠٨ المعدل،‏ وألجل

تحدید مواعید عملیة إلكمال االنتخابات في العراق،‏ وزیادة

المقاعد المخصصة لألقلیات فقد شرع ھذا القانون.‏

نشر في جریدة الوقائع العراقیة بالعدد )٤٢٥٠) في‎١٠‎ ایلول

٢٠١٢

باسم الشعب

رئاسة الجمھوریة

بناءا على ما اقره مجلس النواب وصادق علیھ رئیس

الجمھوریة واستنادا إلى أحكام البند ‏)أوال(‏ من المادة )٦١)

والبند ‏)ثالثا(‏ من المادة )٧٣( من الدستور.‏

صدر القانون األتي:‏

المادة-‏‎١٠‎‏-‏ ال یزید عدد المرشحین في القائمة على ضعف

عدد المقاعد المخصصة للدائرة اإلنتخابیة.‏

المادة ٣: تلغى الفقرة اوالً‏ من المادة )١٧( من القانون ویحل

محلھا ما یأتي -:

اوالً:‏ تعتمد المفوضیة في وضع سجل الناخبین وتحدید عدد

مقاعد الدائرة األنتخابیة على أحدث بیانات الجھاز المركزي

لألحصاء.‏

المادة ٤: تلغى المادة )٤٧( من القانون ویحل محلھا ما یأتي -:

المادة-‏ -٤٧

اوالً:‏ تجري عملیة تصویت خاصة للعسكریین وقوى األمن

الداخلي ومن ال تسمح الظروف لمشاركتھ في التصویت العام

وفقاً‏ لتعلیمات تصدرھا المفوضیة،‏ على أن ال یتم التصویت

في الوحدات العسكریة .

ثانیاً:‏ على المفوضیة القیام باإلجراءات التي تكفل شطب

المشمولین بالتصویت الخاص من سجل الناخبین النھائي.‏

المادة ٥: تلغى المادة )٥٢( من القانون ویحل محلھا ما یأتي -:

المادة - ٥٢-

اوالً:‏ تخصص المقاعد اآلتیة للمكونات المبینة أزاؤھا ضمن

مقاعد مجالس المحافظات .

أ.أربعة مقاعد لكل من المسیحیین والصابئة المندائیین والكرد

الفیلیین والتركمان في بغداد .

ب.ثالثة مقاعد لكل من المسیحیین واإلیزیدیین والشبك في

نینوى .

ج.مقعد للمسیحیین في البصرة .

د.مقعد واحد للكرد الفیلین في واسط.‏

ثانیاً:‏ تخصص المقاعد اآلتیة للمكونات المبینة ازاؤھا ضمن

مقاعد مجالس األقضیة -:

أ.مقعد واحد للصابئة المندائیین في كل من البصرة والعمارة

والرصافة.‏

ب.مقعد واحد في الموصل لكل من اإلیزیدیین والشبك .

ج.مقعد واحد للمسیحیین في كل من البصرة والموصل

والعمارة والرصافة والكرخ.‏

ثالثاً:‏ یخصص المقعد للقائمة التي تحصل على اعلى

األصوات ویختص بھ المرشح الذي یحصل على اعلى

األصوات ضمن القائمة.‏

المادة ٦: تجري عملیة العد والفرز في مراكز االنتخابات

بعد استكمال عملیة االقتراع مباشرة وعلى المفوضیة تزوید

وكالء الكیانات السیاسیة بنسخة مصدقة من نتائج العد والفرز

عن كل مركز.‏

قانون رقم ) ) لسنة ٢٠1٢

قانون تعدیل قانون انتخابات مجالس المحافظات واالقضیة

والنواحي رقم 36 لسنة ٢٠٠٨ المعدل

المادة ١: تلغى المادة -٣- من قانون التعدیل الثاني لقانون

مجالس المحافظات واالقضیة والنواحي رقم ٣٦ لسنة

٢٠٠٨ المعدل،‏ ویحل محلھا ما یاتي-:‏

اوال:-‏ تعتمد المفوضیة في تحدید عدد مقاعد الدائرة

االنتخابیة على احدث بیانات الجھاز المركزي لالحصاء.‏

ثانیا :- تعتمد المفوضیة في اعداد سجل الناخبین على

احدث قاعدة بیانات سجل الناخبین المعدة وفقا لقاعدة

بیانات البطاقة التموینیة مع تحدیثھا في مراكز تسجیل

الناخبین.‏

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 23


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

االسباب الموجبة

لعدم امتالك الجھاز المركزي لالحصاء بیانات عن عدد

السكان والمعلومات الضروریة االخرى العداد سجالت

الناخبین وبغیة اجراء االنتخابات في موعدھا المقرر،‏ شرع

ھذا القانون.‏

المادة ٢: ال یعمل بأي نص یتعارض واحكام ھذا القانون.‏

المادة ٣: ینفذ ھذا القانون من تاریخ المصادقة علیھ وینشر

في الجریدة الرسمیة.‏

24

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

ORSAM RAPORLARI

ORSAM Rapor No: 1

Mart 2009

Deniz Haydutluğu ile Mücadele

ve Türkiye’nin Konumu: Somali

Örneği

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 2

Nisan 2009

60. Yılında Nato ve Türkiye

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 3

Mayıs 2009

Irak’ın Kilit Noktası: Telafer

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 4

Temmuz 2009

2009 Lübnan Seçimleri: Kazananlar,

Kaybedenler ve Türkiye

(Tr)

ORSAM Rapor No: 5

Ağustos 2009

Türkiye-Lübnan İlişkileri: Lübnanlı

Dinsel ve Mezhepsel Grupların

Türkiye Algılaması

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 6

Kasım 2009

Tuzhurmatu Türkmenleri: Bir

Başarı Hikayesi

(Tr - Eng - Ar)

ORSAM Rapor No: 7

Kasım 2009

Unutulmuş Türkmen Diyarı:

Diyala

(Tr - Eng - Ar)

ORSAM Rapor No: 8

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 1

Aralık 2009

Karadeniz’in Bütünleşmesi İçin

Abhazya

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 9

Ocak 2010

Yemen Sorunu: Bölgesel Savaşa

Doğru mu?

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 10

Yemen İç Savaşı: İktidar Mücadelesi,

Bölgesel Etkiler ve Türkiye

ile İlişkiler

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 11

Şubat 2010

Unutulan Türkler: Lübnan’da Türk

Varlığı

(Tr – Eng – Ar)

ORSAM Rapor No: 12

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 2

Şubat 2010

Rusya Federasyonu’nun Bakışı:

Irak Faktörünün Türkiye’nin

Ortadoğu Politikasına Etkisi

(1990-2008)

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 13

Şubat 2010

7 Mart 2010 Irak Seçimleri

Öncesi Şii Kökenli Parti ve Seçmenlerin

Politik Davranışlarının

Analizi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 14

Şubat 2010

Seçim Öncesi Irak’ta Siyasal Durum

ve Seçime İlişkin Beklentiler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 15

Mart 2010

Orsam Heyetinin 7 Mart 2010

Irak Seçimlerine İlişkin Gözlem

Raporu

(Tr)

ORSAM Rapor No: 16

Nisan 2010

Oman Sultanlığı:

Arap Yarımadasında Geleneksel

ile Modernite Arasında Bir Ülke

(Tr)

ORSAM Rapor No: 17

Nisan 2010

7 Mart 2010 Irak Parlamento

Seçim Sonuçlarının

ve Yeni Siyasal Denklemin

Değerlendirilmesi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 18

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 3

Mayıs 2010

Komşuluktan Stratejik İşbirliğine:

Türk-Rus İlişkileri

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 19

Eylül 2010

Türkiye’ye Yönelik Türkmen Göçü

ve Türkiye’deki Türkmen Varlığı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 20

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 4

Ekim 2010

Kırgızistan’da Mevcut Durum,

İktidar Değişiminin Nedenleri ve

Kısa Vadeli Öngörüler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 21

Kasım 2010

Irak’tan Irağa: 2003 Sonrası

Irak’tan Komşu Ülkelere ve

Türkiye’ye Yönelik Göçler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 22

Ocak 2011

Türkiye-Yemen İlişkileri ve

Yemen’deki Türkiye Algısı

(Tr – Eng – Ar)

ORSAM Rapor No: 23

Ocak 2011

Katar-Irak-Türkiye-Avrupa Doğal

Gaz Boru Hattı Projesi Mümkün

mü?

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 24

Ocak 2011

Kuveyt Emirliği: Savaş ve Barış

Arasındaki El Sabah İktidarı ve

Türkiye ile İlişkiler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 25

Ocak 2011

Hukuki ve Siyasi Yönleriyle

Güvenlik Konseyi’nin İran Ambargosu

(Tr)

ORSAM Rapor No: 26

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 5

Şubat 2011

Kırgızistan’da Son Gelişmeler:

Dün, Bugün, Yarın

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 27

Şubat 2011

Mısır Devriminin Ayak Sesleri: Bir

Devrin Sonu mu?

(Tr)

ORSAM Rapor No: 28

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 6

Şubat 2011

Uluslararası Deniz Hukukunda

Kıyı Devletlerinin Gemilere El

Koyma Yetkisinin Sınırları:

Gürcistan’ın Karadeniz’de Seyreden

Gemilere El Koyması

(Tr)

ORSAM Rapor No: 29

Şubat 2011

Tunus Halk Devrimi ve Türkiye

Deneyimi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 30

Şubat 2011

Kerkük’te Mülk Anlaşmazlıkları:

Saha Araştırmasına Dayalı Bir

Çalışma

(Tr)

ORSAM Rapor No: 31

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 7

Mart 2011

Afganistan ve Pakistan’da

Yaşanan Gelişmeler ve

Uluslararası Güvenliğe Etkileri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 32

Mart 2011

Suudi Arabistan’da Şii Muhalefet

Sorunu ve Etkileri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 33

Mart 2011

Irak’ta Türkmen Varlığı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 34

Mart 2011

Irak’ta Türkmen Basını

(Tr – Ar)

ORSAM Rapor No: 35

Mart 2011

Irak’ta Mevcut Siyasi Durum ve

Önemli Siyasi Gelişmeler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 36

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 1

Mart 2011

Eu’s Water Framework Directive

Implementation in Turkey:

The Draft National Implementation

Plan

(Eng)

ORSAM Rapor No: 37

Mart 2011

Tunus Halk Devrimi ve Sonrası

(Tr)

ORSAM Rapor No: 38

Mart 2011

Libya Savaşı, Uluslararası Müdahale

ve Türkiye

(Tr)

ORSAM Rapor No: 39

Mart 2011

Tarihten Günümüze Libya

(Tr)

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 25


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

ORSAM Rapor No: 40

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 2

Mart 2011

İklim Değişiminin Güvenlik Boyutu

ve Ortadoğu’ya Etkileri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 41

Mart 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak-1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 42

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 3

Nisan 2011

Nil Nehri Havzasının Hidropolitik

Tarihi ve Son Gelişmeler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 43

Nisan 2011

Kuzey Irak’ın Sosyal-Siyasal

Yapısı ve Kürt Bölgesel

Yönetimi’nin

Türkiye ile İlişkileri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 44

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 4

Nisan 2011

Meriç Nehri Havzası Su

Yönetimi’nde “Uluslararası

İşbirliği” Zorunluluğu

(Tr)

ORSAM Rapor No: 45

Nisan 2011

Suriye’de Demokrasi mi İç Savaş

mı? :

Toplumsal-Siyasal Yapı, Değişim

Senaryoları ve Sürecin Türkiye’ye

Etkisi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 46

Mayıs 2011

Suriye’de İktidar Mücadelesi,

Uluslararası Toplumun Tepkisi ve

Türkiye’nin Konumu

(Tr)

ORSAM Rapor No: 47

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 5

Mayıs 2011

Türkiye-Suriye İlişkileri: Sınıraşan

Sularda Örnek İşbirliği Olarak Asi

Dostluk Barajı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 48

Mayıs 2011

Orsam Söyleşileri - 2

Iraklı Araplar, Azınlıklar ve Akademisyenler-1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 49

Mayıs 2011

Orsam Söyleşileri - 2

Irak Türkmenleri-1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 50

Mayıs 2011

Orsam Söyleşileri - 3

Iraklı Kürt Yetkililer, Akademisyenler

ve Gazeteciler-1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 51

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 8

Mayıs 2011

75. Yılında Montrö Boğazlar

Sözleşmesi

Karadeniz’in Değişen Jeopolitiği

Çerçevesinde

(Tr)

ORSAM Rapor No: 52

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 9

Mayıs 2011

Afganistan ve Bölgesel Güvenlik

(Ortadoğu, Orta ve Güney Asya,

Rusya Federasyonu)

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 53

Mayıs 2011

Madagaskar: Bağımsızlığın 50.

Yılında Kazanımlar,

Kaçan Fırsatlar ve Türkiye ile

İlişkiler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 54

Mayıs 2011

Iraklı Grupların Temel Siyasi

Sorunlara Bakışı ve Türkiye İle

İlişkiler: Saha Araştırmasına

Dayalı Bir Çalışma

(Tr)

ORSAM Rapor No: 55

Haziran 2011

Suriye Muhalefeti’nin Antalya

Toplantısı:

Sonuçlar, Temel Sorunlara Bakış

ve Türkiye’den Beklentiler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 56

Haziran 2011

Seçimler ve Ak Parti’nin Tecrübesi

(Tr – Ar)

ORSAM Rapor No: 57

Haziran 2011

12 Haziran 2011 Türkiye Genel

Seçimlerinin Ortadoğu Ülkelerindeki

Yansımaları

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 58

Temmuz 2011

Karikatürlerin Dilinden 12 Haziran

2011 Türkiye Genel Seçimlerinin

Ortadoğu’daki Yansımaları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 59

Temmuz 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

- 2

(Tr)

ORSAM Rapor No: 60

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 6

Temmuz 2011

Mekong Nehri Suları Üzerinde

İşbirliği ve İhtilaf

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 61

Temmuz 2011

Antalya’da 1-2 Haziran 2011 Tarihlerinde

Gerçekleşen “Suriye’de

Değişim

Konferansı” nın Tam Deşifresi

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 62

Ağustos 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

- 3

(Tr)

ORSAM Rapor No: 63

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 7

Ağustos 2011

Görünmez Stratejik Kaynak:

Sınıraşan Yeraltı Suları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 64

Ağustos 2011

AK Parti’nin 12 Haziran 2011

Genel Seçimlerindeki Zaferi

(Tr – Ar)

ORSAM Rapor No: 65

Ağustos 2011

Karikatürlerin Dilinden Arap

Baharı - 1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 66

Ağustos 2011

Karikatürlerin Dilinden Libya İç

savaşı ve Uluslararası Müdahale

- 1

(Tr)

ORSAM Rapor No: 67

Ağustos 2011

Somali: Bir Ulusun Yok Oluşu ve

Türkiye’nin İnsani Yardım Girişimi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 68

Eylül 2011

Karikatürlerde Usame Bin Ladin

Operasyonu ve Yankıları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 69

Eylül 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

- 4

(Tr)

ORSAM Rapor No: 70

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 10

Eylül 2011

XXI. Yüzyılda Rusya ve

Türkiye’nin İran Politikaları

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 71

Eylül 2011

Gazze Sorunu: İsrail Ablukası,

Uluslararası Hukuk, Palmer Raporu

ve Türkiye’nin Yaklaşımı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 72

Eylül 2011

Ortadoğu Ülkelerine Dair

İstatistikler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 73

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 11

Ekim 2011

Anadolu Etki Alanı

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 74

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 12

Ekim 2011

Ukraine in Regress: The Tymoshenko

Trial

(Eng)

ORSAM Rapor No: 75

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 13

Ekim 2011

Kazaklar ve Kazakistanlılar

(Tr)

ORSAM Rapor No: 76

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 14

Ekim 2011

İtalya’da Unutulmuş Türk Varlığı:

Moena Türkleri

(Tr - It)

ORSAM Rapor No: 77

Ekim 2011

ABD’nin Çekilmesinin Ardından

Irak Politikasının Bölgesel,

Küresel Etkileri ve Türkiye’ye

Yansımaları

(Tr)

26

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

ORSAM Rapor No: 78

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 8

Ekim 2011

Türkiye’de ve İsrail’de Yapay

Sulak Alanlar ile Atıksu Arıtımı ve

Atıksuyun Sulama Amaçlı Olarak

Tekrar Kullanımı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 79

Ekim 2011

Yaklaşan Seçim Öncesi Tunus’ta

Siyasal Denklemler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 80

Ekim 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

- 5

(Tr)

ORSAM Rapor No: 81

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 15

Ekim 2011

Büyük Güçlerin Afganistan

Politikaları

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 82

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 16

Ekim 2011

Bölge Devletlerinin Perspektifinden

Afganistan

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 83

Kasım 2011

Suriye’de Değişimin Ortaya

Çıkardığı Toplum: Suriye Türkmenleri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 84

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 9

Kasım 2011

Somali’nin Açlık Felaketi: “Siyasi

Kuraklık” mı Yoksa Doğal Afet

mi?

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 85

Kasım 2011

Suriye Politik Kültüründe Tarihsel

Pragmatizm, Beşar Esad Dönemi

Suriye Dış Politikası ve Türkiye-

Suriye İlişkileri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 86

Kasım 2011

Geçmişten Günümüze Irak Türkmen

Cephesi’nin Yapısı ve İdari

Durumu

(Tr)

ORSAM Report No: 87

Kasım 2011

Turkmen in Iraq and Their Flight:

A Demographic Question?

(Eng)

ORSAM Rapor No: 88

Kasım 2011

Irak’ta Bektaşilik (Türkmenler –

Şebekler – Kakailer)

(Tr)

ORSAM Rapor No: 89

Kasım 2011

Değişim Sürecindeki Fas

Monarşisi: Evrim mi? Devrim mi?

(Tr)

ORSAM Rapor No: 90

Kasım 2011

Arap Dünyasının İstisnai Krallığı:

Yerel Aktörler ve Arap-İsrail

Uyuşmazlığı Çerçevesinde Ürdün

Krallığı’nın Demokratikleşme

Deneyimleri

(Tr-Eng)

ORSAM Rapor No: 91

Aralık 2011

Türkiye ve Arap Birliği’nin

Suriye’ye Yaptırım Kararları ve

Olası Sonuçları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 92

Aralık 2011

Irak’ta İhtilaflı Bölgelerin Durumu

(Tr)

ORSAM Report No: 93

ORSAM Water Research Programme

Report: 10

December 2011

Turkey and Wfd Harmonization: A

Silent, But Significant Process

(Eng)

ORSAM Rapor: 94

Aralık 2011

Türkiye-Fransa Krizinde Algının

Rolü: Fransızların Türkiye Algısı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 95

Aralık 2012

Karikatürlerle Arap Baharı – 2

(Tr)

ORSAM Rapor No: 96

Aralık 2011

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

– 6

(Tr)

ORSAM Rapor No: 97

Ocak 2012

Karikatürlerin Dilinden Irak’ı Anlamak

– 7

(Tr)

ORSAM Rapor No: 98

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 17

Ocak 2012

Kırgızistan’da Cumhurbaşkanlığı

Seçimi ve Türkiye ile İlişkilerine

Etkisi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 99

Ocak 2012

Türk Siyasal Partilerinin

Hatay’daki Suriyeli Sığınmacılar

Konusundaki Açıklamaları ve

Hatay’daki Siyasi Parti Temsilcileri

ile Hareketlerin Suriye

Olaylarına Yaklaşımları

(Mart-Aralık 2011)

(Tr)

ORSAM Rapor No: 100

Ocak 2012

Irak İstatistikleri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 101

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 11

Ocak 2012

Emniyetli İçme Suyu ve Sanitasyon

Hakkı

(Tr)

ORSAM Rapor No: 102

Ocak 2012

Irak Hangi Şartlarda, Nasıl Parçalanabilir?:

En Kötüye Hazırlıklı

Olmak

(Tr – Eng)

ORSAM Rapor No: 103

Ocak 2012

Irak’ta Petrol Mücadelesi: Çok

Uluslu Şirketler, Uluslararası

Anlaşmalar ve Anayasal

Tartışmaların Işığında Bir Analiz

(Tr)

ORSAM Rapor No: 104

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 12

Şubat 2012

Sınıraşan Akiferler Hukuku

Taslak Maddeleri Üzerine Bir

Değerlendirme

(Tr – Eng)

ORSAM Rapor No: 105

Şubat 2012

Irak Hukuk Mevzuatında

Azınlıkların Siyasal Hakları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 106

Şubat 2012

Irak Hukuk Mevzuatında

Azınlıkların Siyasal Hakları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 107

Şubat 2012

Uluslararası Hukuk ve Irak

Anayasası Açısından Azınlıkların

İnsan Hakları

(Tr)

ORSAM Rapor No: 108

Şubat 2012

Ekonomik İşbirliği Teşkilatı’nın

(EİT) Geleceği

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 109

Şubat 2012

Türkiye’nin Yükselişi ve “Bric”

Bölgesi

(It)

ORSAM Rapor No: 110

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 13

Mart 2012

İran’da Su Kaynakları ve Yönetimi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 111

Mart 2012

Suriye Kürt Muhalefetine Eleştirel

Bir Bakış

(Tr)

ORSAM Rapor No: 112

Mart 2012

İran İslam Cumhuriyetinde

Anayasal Sistem ve Siyasi

Partiler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 113

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 18

Nisan 2012

Mongolia: A Developing Democracy

and a Magnet for Mining

(Eng)

ORSAM Rapor No: 114

Nisan 2012

Karikatürlerle Suriye Sorununu

Anlamak - 8

(Tr)

ORSAM Rapor No: 115

Nisan 2012

Suriye’de Güvenli Bölge

Tartışmaları: Türkiye Açısından

Riskler, Fırsatlar ve Senaryolar

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 116

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 14

Nisan 2012

Fayda Paylaşımı Kavramı, Teorik

Altyapısı ve Pratik Yansımaları

(Tr - Eng)

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 27


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

ORSAM Rapor No: 117

Nisan 2012

Musul’a Yatırım Geleceğe

Yatırım Demektir

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 118

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 19

Mayıs 2012

Ukrayna - Türkiye Ticari - Ekonomik

Münasebetlerinin Analizi

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 119

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 20

Mayıs 2012

Bölgesel Gelişimin Trend ve

Senaryolarının Araştırılmasındaki

Araç: Jeopolitik Dinamikler

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 120

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 21

Mayıs 2012

Kazakistan Siyasi Sisteminin

Gelişimi: 2012 Parlamento

Seçimleri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 121

Mayıs 2012

Musul’da Yerel Siyaset ve Irak

Siyasetinde Yeni Dinamikler

(Saha Çalışması)

(Tr - Eng - Ger)

ORSAM Rapor No: 122

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 15

Mayıs 2012

Irak’ta Su Kaynakları Yönetimi

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 123

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 22

Haziran 2012

Küresel Göç ve Avrupa Birliği ile

Türkiye’nin Göç Politikalarının

Gelişimi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 124

Temmuz 2012

Türkiye Afrika’da: Eylem Planının

Uygulanması ve Değerlendirme

On Beş Yıl Sonra

(Tr - Eng - Fr)

ORSAM Rapor No: 125

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 23

Temmuz 2012

Rusya’nın Ortadoğu Politikası

(Tr)

ORSAM Rapor No: 126

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 16

Temmuz 2012

Yeni Çerçeve Su Kanunu’na

Doğru: Su Kanunu Taslağı

Üzerine Notlar

(Tr)

ORSAM Rapor No: 127

Ağustos 2012

Suriye’de Kürt Hareketleri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 128

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 24

Eylül 2012

Günümüz Şartlarında Türkiye

- Belarus Ekonomik Münasebetlerinin

Gelişimi

(Tr - Rus - Eng)

ORSAM Rapor No: 129

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 25

Eylül 2012

Belarus-Türkiye: Devletlerarası

İşbirliğinin Pozitif Dinamikleri

(Tr - Rus - Eng)

ORSAM Rapor No: 130

Kasım 2012

Suriye Çerkesleri

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 131

Kasım 2012

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 26

“Üçüncü Dalga”: Postmodernizmin

Jeopolitiği

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 132

Kasım 2012

Dışişleri Bakanı Ahmet

Davutoğlu’nun

Kerkük Ziyareti

(Tr)

ORSAM Rapor No: 133

Kasım 2012

Irak Kürdistan Bölgesi’nde Muhalefetin

Doğuşu ve Geleceği

(Tr)

ORSAM Rapor No: 134

Kasım 2012

Irak Çerkesleri

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 135

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 27

Kasım 2012

Türkiye’nin Eski Sovyet Cumhuriyetleriyle

Münasebetlerinin Özellikleri

(Tr - Rus - Eng)

ORSAM Rapor No: 136

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 28

Kasım 2012

Türk-Ukrayna İlişkilerinde Entegrasyon

Faktörü Olarak

Türk-Kırım Münasebetleri

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 137

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 29

Aralık 2012

Belarus’un Enerji Politikası ve

Belarus’un Rusya ve AB ile Enerji

Alanında Geliştirdiği İşbirliği

(1992-2011)

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 138

Aralık 2012

Birlik mi, PYD’nin Güç Gösterisi

mi? Erbil Anlaşmasından Sonra

Suriye Kürt Dinamikleri

(Tr)

ORSAM Rapor No: 139

Aralık 2012

Suriye’de Kürtler Arası Dengeler,

Rejim Muhalifleri ve Türkiye:

Çatışma-İstikrar Ayrımındaki

İlişkiler Örüntüsü

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 140

Aralık 2012

Kuzey Irak’ta İç Siyasal Dengeler

ve Stratejik İttifak’ın Geleceği

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 141

Aralık 2012

Irak’ta Türkmen Eğitiminin

Durumu

(Tr)

ORSAM Rapor No: 142

Ocak 2013

President Obama’s Second Term:

Domestic and Foreign Challenges

(Eng)

ORSAM Rapor No: 143

Ocak 2013

2012 Irak Değerlendirmesi ve Irak

Kronolojisi

(Tr)

ORSAM Rapor No: 144

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 17

Ocak 2013

ORSAM Su Söyleşileri 2011

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 145

ORSAM Su Araştırmaları

Programı Rapor No: 18

Ocak 2013

ORSAM Su Söyleşileri 2012

(Tr - Eng)

Rapor No: 146

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 30

Ocak 2013

2013 Yılında Avrasya: Siyasi ve

Ekonomik Analiz

(Eng)

ORSAM Rapor No: 147

BLACK SEA INTERNATIONAL

Rapor No: 31

Ocak 2013

Kültürler Arası Diyalog: İdil Ural

Bölgesinden Büyük Litvanya

Knezliğine

Belarus-Litvanya Tatarları

(Tr - Rus)

ORSAM Rapor No: 148

Ocak 2013

Uluslararası Politika ve Uygarlıklar

(Uygarlıklar Çatışması ve Diyalog)

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 149

Şubat 2013

David Cameron ve AB: Dönüşü

Olmayan Karar

(Eng)

ORSAM Rapor No: 150

Mart 2013

Suriye Türkmenleri: Siyasal

Hareketler ve Askeri Yapılanma

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 151

Nisan 2013

Irak Kürdistan Bölgesi’nde

Demokrasi Süreci ve Sorunları

(Tr - Eng)

ORSAM Rapor No: 152

Nisan 2013

Irak’ta 2013 Yerel Seçimlerine

İlişkin Temel Veriler

(Tr)

ORSAM Rapor No: 153

Irak’ta Seçim Yasaları

(Tr)

28

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

AKADEMİK KADRO

Hasan Kanbolat

ORSAM Başkanı

Prof. Dr. Meliha Benli Altunışık

ORSAM Danışmanı, ODTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü

Doç. Dr. Hasan Ali Karasar

ORSAM Danışmanı, The Black Sea International Koordinatörü - Bilkent Üniversitesi

Prof. Dr. Tarık Oğuzlu

ORSAM Danışmanı, Uluslararası Antalya Üniversitesi

Doç. Dr. Harun Öztürkler

ORSAM Danışmanı, Afyon Kocatepe Üniversitesi

Doç. Dr. Mehmet Şahin

ORSAM Danışmanı, Gazi Üniversitesi

Doç. Dr. Özlem Tür

ORSAM Danışmanı, ODTÜ Uluslararası İlişkiler

Habib Hürmüzlü

ORSAM Danışmanı

Yrd. Doç. Dr. Serhat Erkmen

ORSAM Danışmanı, Ahi Evran Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Yrd. Doç. Dr. Canat Mominkulov ORSAM Danışmanı Al Farabi Kazak Ulusal Üniversitesi

Elmira Cheremisova

ORSAM Danışmanı, St. Petersburg Üniversitesi

Yrd. Doç. Dr. Didem Danış

ORSAM Danışmanı, Galatasaray Üniversitesi

Yrd. Doç. Dr. Bayram Sinkaya

ORSAM Danışmanı, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

Yrd. Doç. Dr. İlyas Kemaloğlu (Kamalov) ORSAM Danışmanı, Avrasya

Dr. Jale Nur Ece

ORSAM Danışmanı, Deniz Emniyeti ve Güvenliği

Doç. Dr. Yaşar Sarı

ORSAM Danışmanı, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniv. Ögretim Üyesi

Dr. Süreyya Yiğit

ORSAM Danışmanı, Avrasya

Elmira Cheremisova

ORSAM Ortadoğu Danışmanı, St. Petersburg Üniversitesi

Av. Aslıhan Erbaş Açıkel

ORSAM Danışmanı, Enerji-Deniz Hukuku

Pınar Arıkan Sinkaya

ORSAM Danışmanı, Ortadoğu - ODTÜ Uluslararası İlişkiler Bölümü

Noyan Gürel

ORSAM Danışmanı

Volkan Çakır

ORSAM Danışmanı, Afrika

Dr. Göknil Erbaş

ORSAM, Karadeniz

Tamer Koparan

ORSAM Yönetici Editörü

Bilgay Duman

ORSAM Uzmanı, Ortadoğu

Oytun Orhan

ORSAM Uzmanı, Ortadoğu

Fazıl Ahmet Burget

ORSAM Uzmanı, Ortadoğu, Afganistan

Seval Kök

ORSAM Uzman Yardımcısı, Ortadoğu

Nebahat Tanriverdi

ORSAM Uzman Yardımcısı, Ortadoğu

Shalaw Fatah

ORSAM Uzman Yardımcısı, Ortadoğu

Aytekin Enver

ORSAM Uzman Yardımcısı, Ortadoğu

Tuğçe Kayıtmaz

Mütercim Tercüman

Uğur Çil

ORSAM, Ortadoğu

ORSAM Su Araştırmaları Programı

Dr. Tuğba Evrim Maden

Dr. Seyfi Kılıç

ORSAM Su Araştırmaları Programı Hidropolitik Uzmanı

ORSAM Su Araştırmaları Programı Hidropolitik Uzmanı

ORSAM DANIŞMA KURULU

Dr. İsmet Abdülmecid

Irak Danıştayı Eski Başkanı

Av. Aslıhan Erbaş Açıkel

ORSAM Danışmanı, Enerji-Deniz Hukuku

Hasan Alsancak

İhlas Holding, Gn.Md.Yrd., Statejik İs Gelistirme ve Dış İliskiler

Prof. Dr. Meliha Benli Altunışık

ORSAM Ortadoğu Danışmanı, ODTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü

Prof. Dr. Ahat Andican

Devlet Eski Bakanı, İstanbul Üniversitesi

Prof. Dr. Tayyar Arı

Uludağ Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. Ali Arslan

İstanbul Üniversitesi, Tarih Bölümü

Başar Ay

Türkiye Tekstil Sanayii İşveren Sendikası Genel Sekreteri

Prof. Dr. Mustafa Aydın

Kadir Has Üniversitesi Rektörü

Doç. Dr. Ersel Aydınlı

Bilkent Üniversitesi Rektör Yardımcısı & Fulbright Genel Sekreteri

Dr. Serdar Aziz

ORSAM Danışma Kurulu Üyesi

Prof. Dr. Hüseyin Bağcı

ODTÜ, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. İdris Bal

TBMM 24. Dönem Milletvekili

Yrd. Doç. Dr. Ersan Başar

Karadeniz Teknik Üniversitesi, Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Bölüm Başkanı

Kemal Beyatlı

Irak Türkmen Basın Konseyi Başkanı

Barbaros Binicioğlu

Ortadoğu Danışmanı

Prof. Dr. Ali Birinci

Polis Akademisi

Doç. Dr. Mustafa Budak

Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdür Yardımcısı

Doç. Dr. Hasan Canpolat

Milli Savunma Bakanlığı Danışmanı

E. Hava Orgeral Ergin Celasin 23. Hava Kuvvetleri Komutanı

Doç. Dr. Mitat Çelikpala

Kadir Has Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. Gökhan Çetinsaya

YÖK Başkanı

Doç. Dr. Didem Danış

ORSAM Ortadoğu Danışmanı, Galatasaray Üniversitesi, Sosyoloji Bölümü

Prof. Dr. Ramazan Daurov

Rusya Bilimler Akademisi Doğu Çalışmaları Enstitüsü, Direktör Yardımcısı

Prof. Dr. Volkan Ediger

İzmir Ekonomi Üniversitesi, Ekonomi Bölümü

Prof. Dr. Cezmi Eraslan

Başbakanlık Atatürk Araştırma Merkezi Başkanı

Prof. Dr. Çağrı Erhan

Ankara Üniversitesi, Avrupa Toplulukları Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü

Dr. Amer Hasan Fayyadh

Bağdat Üniversitesi, Siyaset Bilimi Fakültesi Dekanı

Mete Göknel

BOTAŞ Eski Genel Müdürü

Osman Göksel

BTC ve NABUCCO Koordinatörü

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 29


ORSAM

ORTADOĞU STRATEJİK ARAŞTIRMALAR MERKEZİ

Timur Göksel

Beyrut Amerikan Üniversitesi Öğretim Üyesi

Av. Niyazi Güney

Prens Group Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı

Prof. Dr. Muhamad Al Hamdani

Irak’ın Ankara Büyükelçiliği Kültür Müsteşarı

Numan Hazar

Emekli Büyükelçi

Doç. Dr. Pınar İpek

Bilkent Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Dr. Tuğrul İsmail

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Doç. Dr. Şenol Kantarcı

Kırıkkale Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Doç. Dr. Nilüfer Karacasulu

Dokuz Eylül Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Selçuk Karaçay

Vodofone Genel Müdür Yardımcısı

Prof. Dr. M. Lütfullah Karaman

Istanbul Medeniyet Üniversitesi - (SBF) Uluslararası İlişkiler Bölümü

Doç. Dr. Şaban Kardaş

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Arslan Kaya

KPMG ,Yeminli Mali Müşavir

Dr. Hicran Kazancı

Irak Türkmen Cephesi Türkiye Temsilcisi

İzzettin Kerküklü

Kerkük Vakfı Başkanı

Prof. Dr. Ahmet Kesik

Kalkınma Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürü

Doç Dr. Elif Hatun Kılıçbeyli

Çukurova Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. Mustafa Kibaroğlu

Okan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. Aleksandr Knyazev

Rus-Slav Üniversitesi (Bişkek)

Prof. Dr. Alexandr Koleşnikov

Diplomat

Prof. Dr. Erol Kurubaş

Kırıkkale Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

Prof. Dr. Talip Küçükcan

Marmara Üniversitesi, Ortadoğu Araştırmaları Enstitüsü Müdürü

Hediye Levent

Gazeteci (Suriye)

Dr. Max Georg Meier

Hanns Seidel Vakfı Proje Müdürü (Bişkek)

Prof. Dr. Mosa Aziz Al Mosawa

Bağdat Üniversitesi Rektörü

Büyükelçi Shaban Murati

Arnavutluk Uluslararası Çalışmalar Enstitüsü

Dr. Sami Al Taqi

Orient Research Center Başkanı

Prof. Dr. Mahir Nakip

Erciyes Üniversitesi İİBF Öğretim Üyesi

Prof. Dr. Vitaly Naumkin

Rusya Bilimler Akademisi Doğu Çalışmaları Enstitüsü Direktörü

Dr. Farhan Ahmad Nizami

Oxford Üniversitesi İslami Çalışmalar Merkezi Yöneticisi

Prof. Dr. Dorayd A. Noori

Irak’ın Ankara Büyükelçiliği Kültür Müsteşarı Yardımcısı

Muhammed Nurettin

Beyrut Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı

Murat Özçelik

Büyükelçi

Prof. Dr. Çınar Özen

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü

Doç. Dr. Harun Öztürkler

ORSAM Ortadoğu Danışmanı, Afyon Kocatepe Üniversitesi

Prof. Dr. Victor Panin

Pyatigorsk Üniversitesi (Pyatigorsk, Rusya Federasyonu)

Prof. Aftab Kamal Pasha

Hindistan Batı Asya Araştırmaları Merkezi Başkanı

Dr. Bahadır Pehlivantürk

TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Doç. Dr. Fırat Purtaş

Gazi Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü, TÜRKSOY Genel Sekreter Yardımcısı

Prof. Dr. Suphi Saatçi

Kerkük Vakfı Genel Sekreteri

Safarov Sayfullo Sadullaevich

Tacikistan Cumhurbaşkanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkan Yardımcısı

Ersan Sarıkaya

Türkmeneli TV (Kerkük,Irak)

Patrick Seale

Ortadoğu ve Suriye Uzmanı

Dr. Bayram Sinkaya

ORSAM Ortadoğu Danışmanı, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Uluslararası İlşkiler Bölümü

Doç. Dr. İbrahim Sirkeci

Regent’s College (Londra, Birleşik Krallık)

Dr. Aleksandr Sotnichenko

St. Petersburg Üniversitesi (Rusya Federasyonu)

Zaher Sultan

Lübnan Türk Cemiyeti Başkanı

Dr. Irina Svistunova

Rusya Strateji Araştırmaları Merkezi, Türkiye-Ortadoğu Araştırmaları Masası Uzmanı

Prof. Dr. Türel Yılmaz Şahin

Gazi Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Mehmet Şüküroğlu

Enerji Uzmanı

İlhan Tanır

ORSAM Danışma Kurulu Üyesi, Vatan Gazetesi Washington Temsilcisi

Doç. Dr. Oktay Tanrısever

ODTÜ, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Prof. Dr. Erol Taymaz

ODTÜ, Kuzey Kıbrıs Kampusü Rektör Yardımcısı

Prof. Dr. Sabri Tekir

İzmir Üniversitesi, İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dekanı

Dr. Gönül Tol

Middle East Institute Türkiye Çalışmaları Direktörü

Dr. Umut Uzer

İstanbul Teknik Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri

Dr. Ermanno Visintainer

Vox Populi Direktörü (Roma,İtalya)

M. Ragıp Vural 2023 Dergisi Yayın Koordinatörü

Prof. Dr. Vatanyar Yagya

St. Petersburg Şehir Parlamentosu Milletvekili, St. Petersburg Üniversitesi (Rusya Federasyonu)

Yaşar Yakış

Büyükelçi, Dışişleri Eski Bakanı

Semir Yorulmaz

(Gazeteci, Mısır)

Volkan Çakır

ORSAM Danışmanı, Afrika

ORTADOĞU ETÜTLERİ YAYIN KURULU

Meliha Benli Altunışık

ODTÜ

Bülent Aras

Dışişleri Bakanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı

Tayyar Arı

Uludağ Üniversitesi

İlker Aytürk

Bilkent Üniversitesi

Recep Boztemur

ODTÜ

Katerina Dalacoura

Londra Ekonomi Üniversitesi (Birleşik Krallık)

F. Gregory Gause Vermont Üniversitesi (ABD)

Fawaz Gerges

Londra Ekonomi Üniversitesi (Birleşik Krallık)

Ahmet K. Han

Kadir Has Üniversitesi

Raymond Hinnebusch

St. Andrews Üniversitesi (Birleşik Krallık)

30

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013


IRAK’TA SEÇİM YASALARI

ORSAM

Rosemary Hollis

Bahgat Korany

Peter Mandaville

Emma Murphy

City Üniversitesi (Birleşik Krallık)

Durham Üniversitesi (Birleşik Krallık)

George Mason Üniversitesi (ABD)

Durham Üniversitesi (Birleşik Krallık)

ORTADOĞU ANALİZ YAYIN KURULU

Prof. Dr. Meliha Benli Altunışık

Hasan Kanbolat

Doç. Dr. Hasan Canpolat

Doç. Dr. Hasan Ali Karasar

Yrd. Doç. Dr. Serhat Erkmen

ODTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü

ORSAM Başkanı

Milli Savunma Bakanlığı Başdanışmanı

ORSAM Danışmanı, The Black Sea International Koordinatörü - Bilkent Üniversitesi

ORSAM Danışmanı, Ahi Evran Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı

ORSAM

Rapor No: 153, Nisan 2013 31


ORSAM

Mithatpaşa Caddesi 46/6 Kızılay-ANKARA

Tel: 0 (312) 430 26 09 Fax: 0 (312) 430 39 48

www.orsam.org.tr, orsam@orsam.org.tr

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!