Views
3 years ago

Görev Analizi Sonucu Bir Savaş Uçağının Motor ... - Hava Harp Okulu

Görev Analizi Sonucu Bir Savaş Uçağının Motor ... - Hava Harp Okulu

Görev

Görev Analizi Sonucu Bir Savaş Uçağının Motor İtki Gereksiniminin Belirlenmesi4.3 Ses Altı Hızda Sevir Ve TırmanmaTablo1'de belirtilen görev profilinde ∆ ∆ 280 km mesafe katedilmesi istenmektedir. Biraz evvel∆ =34.4 km olarak hesaplandığına göre geriye∆ =243.6 km kadar mesafe kalmaktadır. Eş. 37 'deyer alan terimler açıkça aerodinamik katsayılar vemotor parametreleri cinsinden yeniden ifade edilecekolursa bu uçuş koşulu için ağırlık analizi yapmak birmiktar daha kolaylaşacaktır. Neticede ise Eş. 50 eldeedilir.П 4 ∆ (50) Değerler alınıp denklemde yerine konulduğu zamanП = 0.9049 olarak bulunur.4.4 AlçalmaAlçalma sırasında uçağın halihazırda sahip olduğuenerji yüksekliği nedeniyle motordan önemli bir güçihtiyacı olmaz. Buna karşılık ise alçalma sırasındaharcanan yakıt miktarı ihmal edilebilecek derecedeküçüktür. Buna bağlı olarak, hesaplamalarda П 1.0 olarak kabul edilmiştir. Bir başka deyişle alçalmaesnasında uçağın ağırlığında herhangi bir değişiklikmeydana gelmez.4.5 Muharebe Hava KarakoluTanımlanan görev profilinde önceden belirli birbölgenin 10 km irtifada 20 dakika süreyle havakarakoluna alınması öngörülmektedir. Muharebe havakarakolu süresince kaybedilen ağırlık Eş. 51yardımıyla hesaplanır. Değerler yerine konulduğuzaman П = 0.9665 olarak bulunur.П √4 ∆ (51)4.6 Ses Üstü PenetrasyonMuharebe bölgesine ses üstü penetrasyon aşamasınıda incelemek için ikiye bölmek gereklidir. Bunlardanilki ses üstü hıza ivmelenme, ikincisi ise ses üstü hızdaseyirdir. Bunlar sırasıyla F ve G indisleriyle ifadeedilecektir. Ses üstü hıza ivmelenme sırasındasarfedilen yakıtı hesaplamak için ivmelenme aralığıbaşlangıçtaki Mach sayısından bitişteki Mach sayısınakadar üç aralığa (a,b,c) bölünmüştür. Daha sonra iseörneğin kalkış aşamasında olduğu gibi П hesaplanırken bu üç alt aralıktan elde edilen değerlerbirleştirilir (П П П П ). Hesap her bir aralık içinyapılırken daha önce ``ivmelenme'' konusundadeğinilen hesap yöntemi kullanılır. SonuçtaП =0.9615 olarak elde edilir. İvmelenme sırasındakatedilen mesafe ise ∆ =13km olarak bulunur.Belirtilen görev profilinde uçağın toplam ∆ ∆ 185 km yol alması istendiğinden, ∆ = 172 kmolması gerektiği anlaşılmış olur. Ses üstü hızda seyirsırasında meydana gelen ağırlık değişimi Eş. 52vasıtasıyla hesaplanır.П / ∆ (52)Son olarak ivmelenme ve seyir sırasındaki ağırlıkoranı değişimi birleştirilir (Eş. 53).П П П (53)4.7 MuharebeMuharebe de diğer aşamalara benzer olarak çeşitli altaşamalara bölünerek incelenir. Bunlardan ilki havadankaraya füzelerin (iki adet AIM-120 AMRAAM)fırlatılması, ikincisi ilk muharebe dönüşü, üçüncüsüikinci muharebe dönüşü, dördüncüsü yatayivmelenme, beşincisi ve aynı zamanda sonuncusu isehavadan havaya füzelerin (AIM-9X) fırlatılması iletop atışıdır. Bunlar sırasıyla H,I,J,K ve L indisleriylegösterileceklerdir.Mühimmat sarfedildiği zaman uçağın ağırlığında anlıkbir değişim olmaktadır. Bu ani değişim Eş. 54 ilehesaplanır. Bu denklemdeki sarfedilenmühimmatın ağırlığıdır. Örnek vermek gerekirse havamuharebesinin başında atılacak iki adet havadankaraya füzenin toplam ağırlığı =304 kg'dır [12].Sonuç olarak bu uçuş için П = 0.9853 olarak bulunur. 1 (54)П √ 2 √ 1 (55)Benzer şekilde de ikinci muharebe manevrası için П hesaplanırken Eş. 55 kullanılabilir. Daha sonra gelenyatay ivmelenme için ise П yine daha önce deyapıldığı gibi ivmelenme üç aralığa bölünerekhesaplanabilir. L aşamasında da H gibi mühimmatsarfiyatı vardır. Hesaplama bu durum için de aynışekilde tekrar edilirse П elde edilir.4.8 Kaçış AtağıKaçış atağı 10 km irtifada 1.5 M hızında hızındayapılacak ve art yakıcı açık olmaksızın muharebebölgesinden ∆ =46km uzaklaşılması gerekmektedir.Bu durumda harcanacak yakıt miktarı aşağı yukarı Gaşamasında sarfedilenle benzer bir miktar olacaktır.Bu gözlemden hareketle yaklaşık olarak П =0.9455yazılabilir.4.9 En Kısa Sürede TırmanmaKaçış atağı gerçekleştirildikten hemen sonra uçağınideal seyir koşullarına (BCM/BCA) en kısa süredetırmanması istenmektedir. Esasında bu aşama boyuncauçak sahip olduğu kinetik enerjinin bir kısmınıpotansiyel enerjiye tahvil etmektedir. Dolayısıyla bumanevranın aşağı yukarı sabit bir enerji yüksekliğindeDUMAN, TUNÇER36

Görev Analizi Sonucu Bir Savaş Uçağının Motor İtki Gereksiniminin Belirlenmesigerçekleştirildiğini söylemek pek yanlış olmayacaktır.Bu kabul altında ağırlık değişimi Eş. 56 ilehesaplanabilir. Bu denklem yazılırken yine eksürükleme kuvvetinin olmadığı varsayılmıştır. Budenklemde geçen ∆t = 23.7 s olmaktadır.П √ ∆ (56)4.10 Ses Altı SeyirBu aşama sırasında BCM/BCA uçuş koşullarında 280km mesafe katedilmektedir. Hesap yöntemi üçüncü iladördüncü aşamalar arasında kullanılanki ile aynıdır.Ağırlık oranı diğerlerinde olduğu gibi Eş. 50kullanılarak hesaplanır. Dolayısıyla П = 0.9857olmaktadır.4.11 AlçalmaBCM/BCA uçuş şartlarından hızına ve 10 kmirtifaya alçalma sırasında yakıt sarfiyatının olmadığı,dolayısıyla uçağın ağırlığının değişmediğivarsayılabilir (Eş. 57).П 1.0 (57)4.12 Avare UçuşAlçalma ve inişten önce uçağın 20 dakika süre ileavare uçuş yapması öngörülmüştür. Avare uçuşsırasındaki ağırlık değişimi Eş. 58 ile hesaplanır.Değerler yerine konulduğu zaman П =0.9665olarak bulunur.П √4 ∆ (58)4.13 Alçalma Ve İnişAlçalma ve iniş esnasında hatırı sayılır bir yakıtsarfiyatı olmadığından, bu aşamada uçağın ağırlığınındeğişmediği düşünülebilir (Eş. 59).П 1.0 (59)5. SONUÇLARYeni nesil bir avcı uçağının savaşın ilk günü icraetmesi muhtemel, önceden tanımlanmış bir görevprofili üzerinden, gereksinim duyulan uçak motorunundeniz seviyesi itkisi belirlenmiştir. Yapılanhesaplamalar sonucunda motorun deniz seviyesi itkisi,uçağın kalkış ağırlığı oranının / =1.2 olmasıhalinde bütün teknik gereksinimlerin karşılandığıgörülmüştür. Bu itki seviyesi benzer görevler yapan F-16, F-35 gibi uçaklarınkine son derece yakın birdeğerdir. Dolayısıyla bu seçim tekniğin bilinendurumu ile de uyumludur. Hatta eğer istenilirse bu itkiseviyesi ile uçağın dikey iniş kalkış yapabilmesi demümkündür. Daha yüksek bir itki seviyesi ile degereksinimleri fazlasıyla karşılamak mümkündür. Nevar ki bu durum daha büyük bir motora, dolayısıyladaha büyük miktarda yakıt sarfiyatına karşılıkgelecektir ki görev analizi safhasında bu kadar yakıtınuçakta taşınmasının uygun olmayacağı görülecektir.Aynı şekilde motor boyutlandırılırken gözetilmesigereken başka bir husus ta motorun gövde içerisinemonte edilmesi gerekliliğidir ki bu da motoraayrılacak yeri kısıtlamaktadır. Avcı uçaklarındamotorun gövde dışına monte edilmesi seçeneklerdahilinde olmayacaktır. Bütün bu veriler ışığındaseçilen itki seviyesinin makul olduğu söylenebilir.Bunlara ilaveten seçilen tasarım noktasında kanatyüklemesinin 7.0 kPa olması öngörülmüştür. Yine budeğer de F-16, F-35 gibi benzer avcı uçaklarının kanatyüklemeleri ile uyumlu bir rakamdır.Görev boyunca ağırlık değişimi incelendiğinde iseuçağın toplam kalkış ağırlığının %1.9'u kadarmühimmat ve %58'si kadar da yakıt harcadığıgörülmüştür. Bu değerler bir savaş uçağı için makuldeğerlerdir ve yapılacak göreve bağlı olarak bir miktardeğişiklik gösterebilirler. Toplam görev süresi (yerdeısınma ve kalkış dahil) 98 dakika olarakhesaplanmıştır.Şekil 9. Uçağın Görev Boyunca Ağırlığının KalkışAğırlığına Oranının Değişimi.Şekil 10. Görev Aşamaları Boyunca Geçen SüreninToplam Görev Süresine OranıDUMAN, TUNÇER37

Tarihçe - Hava Harp Okulu
casa cn 235 uçağının dış aerodinamik yüklerinin ... - Hava Harp Okulu
askı ve ileri uçuştaki bir helikopter gövdesinin ... - Hava Harp Okulu
operatif hava harekatının planlamasında görsel ... - Hava Harp Okulu
Savaş Uçaklarının Bakım Faaliyetlerinde Hata ... - Hava Harp Okulu
hızlı evrimsel eniyileme için yapay sinir ağı ... - Hava Harp Okulu
insansız kara araçları ve muharebe gereksinimleri - Hava Harp Okulu
insansız hava araçlarının genetik algoritma ... - Hava Harp Okulu
Bir Uçağın İrtifa Kontrolünde Klasik ve Bulanık ... - Hava Harp Okulu
TERMAL BARİYER KAPLAMA SİSTEMLERİNDE ... - Hava Harp Okulu
İYON (PLAZMA) NİTRÜRLEMENİN SERT ... - Hava Harp Okulu
dalgacık tabanlı görüntü sıkıştırma tekniği - Hava Harp Okulu
radyo frekansı ile tanımlama sistemi seçiminde ... - Hava Harp Okulu
av-bombardıman uçaklarının bazı tasarım ... - Hava Harp Okulu
Gemi Sistemleri İçin Entegre Bakım Yönetimi ... - Hava Harp Okulu
dört rotorlu hava aracı için gerçek zamanda ... - Hava Harp Okulu
Yüzey Kaplaması ve Destek Katman İlavesinin ... - Hava Harp Okulu
Veri İletim Yöntemleri ve Optik Veri İletiminin - Hava Harp Okulu
Anlık Basınç Yükü Etkisi Altındaki Konsol Bir ... - Hava Harp Okulu
kara, deniz, hava harp okulu'na girmek isteyen kız ve erkek ... - Ösym
sıvı kristalin ısı transferi uygulamalarında ... - Hava Harp Okulu
havacılıkta kullanılan petek yapılar - Hava Harp Okulu
araç yorulma analizi sonucuna göre hasar ... - Hexagon Studio
Konutlarda İç Hava Kalitesi İle İlgili Ölçüm Sonuçlarının Analizi
istanbul anadolu yakası 2b alanlarının uydu görüntüleri ile analizi