T?M Kitab?n - Computers & Engineering

ÖRNEKLERLEGünay ÖZMENEngin ORAKDÖĞENKutlu DARILMAZ

ÖRNEKLERLESAFEYazarlar:GÜNAY ÖZMENENGİN ORAKDÖĞENKUTLU DARILMAZ

İÇİNDEKİLER:GENEL KULLANIM İLKELERİ................................................................................................. 1KOORDİNAT SİSTEMLERİ VE GRİD ÇİZGİLERİ.................................................................... 2SAFE EKRANI ........................................................................................................................ 3File Menüsü :............................................................................................................................. 5Edit Menüsü : ............................................................................................................................ 7View Menüsü : ........................................................................................................................... 8Define Menüsü : ........................................................................................................................ 9Draw Menüsü: ..........................................................................................................................10Select Menüsü : ........................................................................................................................11Assign Menüsü : .......................................................................................................................11Design Menüsü : .......................................................................................................................12Run Menüsü : ...........................................................................................................................12Display Menüsü : ......................................................................................................................13Detailing Menüsü : ....................................................................................................................14Tools Menüsü : .........................................................................................................................14Options Menüsü :......................................................................................................................15Help Menüsü : ..........................................................................................................................16Üst Düğmeler : .........................................................................................................................16Yan Düğmeler :.........................................................................................................................18YARDIMCI BİLGİLER .......................................................................................................... 19Örnek 1: Plak Döşeme ........................................................................................................ 20Örnek 2: İki Doğrultuda Dişli (Kaset) Döşeme................................................................... 55Örnek 3: Kirişsiz Döşeme.................................................................................................... 74Örnek 4 Plak Döşeme (Elverişsiz Yükleme)...................................................................... 101Örnek 5 Elastik Zemine Oturan Sürekli Temel.................................................................. 129Örnek 6: Kalıp Planı Çizimi Üzerinden Hesap Modeli Oluşturulması ................................ 145Örnek 7: ETABS Programından Döşeme Bilgisi Aktarılması ............................................. 152Örnek 8: Ard Germeli Döşeme .......................................................................................... 165Örnek 9: Radye Temel Hesabı .......................................................................................... 190Örnek 10: Büyük Dışmerkezliğe Sahip Tekil Temel.......................................................... 213

1GENEL KULLANIM İLKELERİSAFE yazılımı, Computers and Structures, Inc. (CSI) firması tarafından betonarme döşeme ve temelsistemlerinin çözümü ve boyutlandırılması amacıyla geliştirilmiş bir programdır. Program Windowsortamında çalışmakta ve tüm işlemler özel Grafik Kullanıcı Arayüzü yardımı ile çalışma ekranıüzerinde gerçekleştirilmektedir.Herhangi bir döşeme veya temel sisteminin SAFE programı ile analiz ve boyutlandırılmasında, genelolarak, aşağıdaki yol izlenmektedir :1. Sistem Modelinin oluşturulması : Bu ilk aşamada, ya doğrudan doğruya veya SAFE içindebulunan Şablon (Template) sistemler kullanılarak döşeme ve temel sistemleri oluşturulabilir. Busırada, çeşitli yapı elemanlarının birleştiği noktalar program tarafından otomatik olarakoluşturulabilmektedir. Oluşturulan öğelerin (çubuk eleman, sonlu eleman) tümüne Nesne (Object)adı verilmektedir.Bazı durumlarda, ele alınan sistemin önce küçük (veya kaba) bir bölümü oluşturulur. Daha sonraSAFE’in Copy, Paste, Replicate, Divide, Delete gibi olanaklarından yararlanarak sistem tamamlanır.Bazı özel durumlarda da, sisteme ilişkin geometrik bilgiler AutoCAD (DXF ve DWG olarak) veyatüm bilgiler EXCEL veya ACCESS yazılımları ile oluşturulup SAFE ortamına aktarılabilmektedir.2. Malzeme Özelliklerinin Tanımlanması : SAFE programı içinde standart olarak, tüm özellikleriile tanımlanmış olan öngerilme kablo malzemesi (A416MGr186), Beton (C30) ve donatı çeliği(CSA-G30.18Gr400) malzemeleri mevcuttur. İstenirse bu malzeme türlerine ait özelliklerinbazıları veya tümü değiştirilebileceği gibi, yeni malzeme türleri de tanımlanıp kullanılabilir. Seçilenveya tanımlanan malzeme türleri, kesit tanımlaması sırasında kullanılmaktadır.3. Kesit Özelliklerinin Tanımlanması : Döşeme, kiriş, kolon ve perde elemanlar için çeşitli kesitözellikleri ve türleri tanımlanabilmektedir. Seçilen veya tanımlanan kesitler sistem elemanlarınaatanmaktadır.4. Yüklerin Tanımlanması : Döşeme ve temel üzerinde yayılı yükler, kirişler üzerinde yayılı ve tekilyükler, öngerme yükleri tanımlanarak çözümleme yapılabilmektedir. Yüklemeler çeşitlisüperpozisyon katsayıları ile çarpılarak Yükleme Birleşimleri de oluşturulabilmektedir.5. Çözüm (Analiz) : Sistem modelinin malzeme, kesit özellikleri ve yükleme durumları ile birliktetanımlanması bittikten sonra Çözüm (Analiz) yapılır. Çözüm sonuçları da SAFE ekranındagörüntülenmektedir. Bu görüntü üzerinde istenen her türlü ayrıntı ayrıca görüntülenip incelenebilir.İstenirse, çözüm sonuçları bir dosyaya yazdırılıp orada incelenebilir veya çıktısı alınabilir.6. Boyutlandırma : Çözüm işlemi tamamlandıktan sonra, seçilen bir yönetmeliğin kurallarıuygulanarak döşeme veya temel sisteminin boyutlandırmaları da yapılabilmektedir. Boyutlandırma,program içinde tanımlı ilgili yönetmeliklerden seçilen esas alınarak yapılmaktadır.7. Detaylandırma: SAFE programı içerisinde döşeme ve kirişlerin donatı detaylandırması yapılarakgerekli çizimler oluşturulabilmektedir.

2KOORDİNAT SİSTEMLERİ VE GRİD ÇİZGİLERİSistem modelleri, Genel (GLOBAL) bir Koordinat Sistemine göre oluşturulmaktadır. Koordinat sistemiX, Y, Z eksenlerinden oluşan Karteziyen bir sistem olabileceği gibi, r, θ, z eksenlerinden oluşanSilindirik bir sistem olarak da seçilebilir. X, Y, Z eksenleri sağ el kuralına uygun olarak düzenlenmiştir.İstenirse, bir model içinde farklı koordinat sistemleri kullanılıp, model geliştirilirken bir sistemdendiğerine geçilerek kolaylık sağlanabilir.Sistem modelini oluşturan her nesne (Döşeme, temel, kiriş, v.b.) kendi Yerel (LOCAL) ekseninesahiptir. Her nesne için farklı olmak üzere, 1, 2 ve 3 olarak tanımlanan bu eksenler kesit özelliklerinin,yüklerin ve iç kuvvetlerin tanımlanmasında kullanılır. Aşağıdaki şekilde döşeme, kiriş ve kolonlar içinyerel eksenler, sistem için tanımlanmış genel eksenler ile birlikte gösterilmektedir.Şekilde görüldüğü gibi, tüm çubuk elemanların 1 eksenleri, çubuk doğrultusunda ve çubuğun başlangıçnoktasından bitiş noktasına doğrudur (i ucundan j ucuna doğru). Bunlar ekranda kırmızı renkli olarakgörünürler.21j32 1iYZX3Güçlü Eksen adı verilen 3 eksenleri ekranda mavi renkli olarak görünmektedirler. Bu eksenler, düşeyçubuklar (kolonlar) için Y eksenine paraleldirler.Grid Çizgileri (Grid Lines), koordinat eksenlerine paralel olan ve ekranda ince ve soluk olarak çizilençizgilerdir. Sistem modelinin geliştirilmesinde çok yararlı olan bu yardımcı çizgiler, istenildiği gibi

3kaydırılabilir, silinebilir veya çoğaltılabilir. Koordinat sistemleri değiştirildiğinde, eski grid çizgilerininyerini yeni sistemin grid çizgileri alır.SAFE EKRANISAFE Grafik Kullanıcı Arayüzü aşağıdaki gibidir.Görüldüğü gibi SAFE Ekranı, farklı işlevleri olan bölümlerden oluşmaktadır. Ekranın en üstünde yer alanAna Başlık bandında SAFE Logosu ile geliştirilen modelin adı yer alır. Bu bandın sağ üst köşesinde yeralan düğmelerdenile SAFE ekranı geçici olarak kapatılıp Windows ekranının altına bir düğme olarak aktarılır.ile SAFE ekranının boyutları küçültülür. Küçülen ekranın Ana Başlık bandında bu düğmebiçimini alır ve ekranı yeniden büyütmek için kullanılır.ile SAFE ekranı kapatılır yani programın çalışması sona erdirilir.Menüler : Ana Başlığın altında 14 adet Menü bulunur Bunlar SAFE ile ilgili tüm işlemlerigerçekleştiren, yani komutlara, alt komutlara ve ileti kutularına erişimi sağlayan Çekme (Pull-down)menülerdir.Üst Düğmeler : Menülerin altında, uygulamada sıkça kullanılan komut ve alt komutlara hızlı erişimisağlayan simgelerden oluşan Düğmeler vardır. Üst bölümdeki düğmeler genel olarak File, View veDisplay menülerindeki komut ve alt komutlarla ilgilidir.Yan Düğmeler : SAFE Ekranının sol tarafında, yine sıkça kullanılan ve bazı komut ve alt komutlarahızlı erişimi sağlayan düğme vardır. Bu bölümdeki düğmeler, Draw ve Select menülerindeki komut vealt komutlarla ilgilidir.

4Başlangıçta düğmelerin tümü aktif değildir. Hazırlanan model geliştikçe, uygulanan komuta bağlı olarakgereken (ilgili) düğmeler aktif hale gelir. Üst ve Yan Düğmelerin hemen tümüne ait işlevleremenülerdeki komut veya alt komutlarla da erişilebilir.Görüntü Penceresi : Ekranın büyük bölümünü kaplayan Görüntü Penceresi (Display Window),sistem modelini geometrik bir çizim olarak gösterir. Çizim üzerinde koordinat eksenleri ve grid çizgileriile birlikte tüm nesneler görünür. İstenirse kesit, yükleme v.b. özellikler de görüntülenebilir. Çözümsonuçları da Görüntü Penceresi üzerinde gösterilmektedir. İstenirse 1’den fazla (en çok 4) pencereaçılıp sonuçlar, değişik görüntü ve/veya özellikler içeren, çok sayıda pencereden izlenebilir. Budurumda sadece bir pencere Aktif durumdadır. Herhangi bir pencereyi aktif duruma getirmek için opencerenin kendi Başlık Çubuğunun üzerine tıklamak, pencereyi kapatmak için de o pencereye aitBaşlık Çubuğunun sağındakiişaretini tıklamak gerekir.Model Explorer Penceresi: Hazırlanan model ile ilgili ayrıntılara hızlı şekilde erişebilmeyi sağlayanağaç ve dalları yapısına sahip bölümdür. Model, Display ve Detailing bölümleri bulunmaktadır. Modelbölümünde malzeme, kesit, yük tanımları ile nesne bilgileri bulunmaktadır. Display bölümündengörünüm ve sonuçların gösterimi bilgilerine ulaşılabilmektedir. Detailing bölümü ise donatı ve diğerçizimlerin gösterimini sağlamaktadır.Durum Çubuğu : SAFE ekranının alt tarafında, programın çalışma durumu hakkında bilgiler içerenDurum Çubuğu bulunur. Çubuğun sol tarafında görünüm ve seçim bilgileri bulunur. Sağ tarafta SeçimAracının (Pointer) koordinatları vardır. Çözümden sonra burada, değişik yüklemelere aityerdeğiştirmelerin görüntülenmesi ile ilgili düğmeler belirir. En sağda birim seçimini sağlayan düğmevardır.

5SAFE Genel Menü DüzeniYukarıda belirtildiği gibi, SAFE yazılımı ile çeşitli işlemleri gerçekleştirmek için kullanılan 14 adet çekme(pull-down) menü vardır. Bunlar ekranın en üst bölümünde yer almaktadırlar.Aşağıda bu menüler sıra ile ele alınarak her birine ait komutların işlevleri açıklanacaktır.File Menüsü :Bu menü altındaki komutlar ve alt komutlar yardımıyla yeni çalışma başlatma, dosya kayıt işlemleri,çalışmanın başka ortamlara aktarılması veya başka ortamlardan bilgi aktarımı, çıktı oluşturma gibiişlemler gerçekleştirilir. Şekilde görüldüğü gibi, bazı komutların sol taraflarında küçük şekiller (ikonlar)vardır. Bunlar bu komutlara kolayca ulaşmak için düzenlenmiş olan düğmeleri tanıtmaktadır vekomutlara bu düğmeler aracılığı ile erişmek daha pratik olmaktadır. Ayrıca bazı komutların sağtaraflarında da Ctrl+N, Ctrl+O gibi tuş isimleri bulunmaktadır. Bunlar aracılığı ile de ilgili komutlaraklavye aracılığı ile erişmek mümkündür. Aşağıda bu menüye ait komutların işlevleri açıklanacaktır.

6New Model... : Yeni bir sistem modeli oluşturmak.Not : Şekilde görüldüğü gibi bazı komutların sağ tarafında üç nokta bulunmaktadır. Bunoktaların bulunduğu komutların seçilmesi halinde, ekrana çeşitli bilgiler ve alt komutdüğmelerinin bulunduğu İleti Kutuları (Dialog Boxes) gelir ve işlemler buradaki düğmeleryardımı ile sürdürülür. Burada İleti Kutuları ile ilgili ayrıntılı açıklamalar verilmeyecektir. İletiKutularındaki düğmelerin nasıl kullanıldıkları, ileride örnekler üzerinde açıklanacaktır.New Model from Existing File...: Mevcut bir dosyadan yeni bir model oluşturmak. Daha öncedenoluşturulan modeldeki malzeme ve kesit özellikleri yeni modelde de kullanılmak istendiğinde bukomuttan yararlanılabilir.Open... : Önceden oluşturulmuş ve kaydedilmiş bir modeli yeniden açmak.Save : Oluşturulan bir sistem modelini sabit diskte veya başka bir veri depolama ortamındasaklamak.Save As... : Oluşturulan sistem modelini farklı bir isimle saklamak.Import : Başka ortamlardan bilgi aktarmak.Not : Şekilde görüldüğü gibi bazı komutların sağ tarafında işareti bulunmaktadır. Bu işaretinbulunduğu komutların alt menüleri ve alt komutları vardır. Şekilde örnek olarak Importkomutunun alt menüsü gösterilmiştir. Burada, bu alt menüler ile ilgili ayrıntılı açıklamalarverilmeyecektir. Alt menü ve komutların nasıl kullanıldıkları, ileride örnekler üzerindeaçıklanacaktır.Export Model: Hesap modelini başka ortamlara aktarmak.Export Drawings: Çizimleri AutoCAD ortamına aktarmak.Modify/Show Project Information… : Söz konusu model (proje) ile ilgili tanıtım bilgileridüzenlemek.Modify/Show Comments and Log... : Sistem oluşturma ve çözüm aşamalarında yapılan işlemlerinkayıtlarını görüntülemek veya düzeltmek.Create Video : Sistem hesap sonuçları ile video görüntüsü oluşturmak.Print Graphics : Grafik ortamdan çıktı almak.Print Tables… : Sistem girdi, sonuç veya boyutlandırma bilgilerinin çıktısını almak.Print Drawings...: Çizimlerin çıktısını almak.Report Setup...: Hazırlanacak raporun yapısını düzenlemek.Create Report: Raporu oluşturmak.Advanced Report Writer : Çıktı raporlarının gelişmiş ayarlarını yapmak.Capture Picture : Ekrandaki görüntüden resim dosyası (*.bmp, *.jpg, *.png, *.tif, *.gif uzantılı)oluşturmakShow Input/Output Text Files... : Girdi ve çıktı text dosyalarını görüntülemek.Exit : Programdan çıkış.

7Edit Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistem elemanlarının düzenlenmesi, kopyalanması, çoğaltılması, silinmesi,yeniden adlandırılması gibi işlemler yapılabilir.Undo : Yapılan son işlemi geçersiz kılmak. Bu komut birkaç kez ard arda kullanılarak çoksayıda işlem geçersiz kılınabilir.Redo : Geçersiz kılınmış olan işlemi tekrarlamak.Cut : Seçilen nesneleri sistemden çıkararak (silerek) belleğe almak.Copy : Seçilen nesneleri kopyalayarak belleğe almak.Paste : Belleğe alınan nesneleri sisteme eklemek (yapıştırmak).Delete : Seçilen nesneleri silmek.Grid Data: Yardımcı çizgileri (grid çizgileri) düzenlemek.Interactive Database Editing… : Etkileşimli olarak veri tabanı dosyası üzerinde modelbilgilerinin düzenlemesini yapmak.Replicate... : Seçilen nesnelerden çoğaltma işlemi yapmak.Merge Points...: Seçili noktaları birleştirmek.Align Points/Lines/Edges...: Seçilen noktaların, çizgilerin ve kenarların belirli bir düzendeyerleşimini yapmak.Move Points/Lines/Edges...: Seçilen noktaların, çizgilerin ve kenarların yerlerinideğiştirmek.Edit Lines...: Çubuk elemanları düzenlemek.Edit Areas...: Yüzeysel elemanları düzenlemek.Add/Edit Slab Rebar: Döşeme donatısı eklemek veya mevcut donatıyı düzenlemek.Add/Edit Design Strips: Döşeme hesap şeridi eklemek veya mevcut olan hesap şeridinidüzenlemek.

8View Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistemin görünümü ile bakış açılarını düzenleme işlemleri gerçekleştirilir.Set Default 3D View... : Sistemin 3 boyutlu görünümünü ekrana getirmek.Set Plan View... : Sistemin XY düzlemindeki plan görünümünü ekrana getirmek.Set Elevation View: Sistemin bir kesitinin düşey görünümünü ekrana getirmek.Set Display Options… : Görüntü özelliklerini düzenlemek.Rubberband Zoom : Pencere içine alınan bölgenin yakın görünümünü almak.Restore Full View : Sistemin tümünü görüntülemek.Previous Zoom : Bir önceki görünüme geri dönmek.Zoom In One Step : Görünümü bir adım büyütmek.Zoom Out One Step : Görünümü bir adım küçültmek.Pan : Görünümü sürükleyerek kaydırmak.Show Grids : Yardımcı çizgilerinin görünmesini veya görünmemesini sağlamak.Show Axes : Koordinat eksenlerinin görünmesini veya görünmemesini sağlamak.Show Selected Objects Only : Ekranda sadece seçilen nesnelerin görünmesini sağlamak.Invert Visibility of Objects: Ekranda seçim işlemi görünür hale getirilen nesneleri görünmeyen,görünür durumdan çıkarılanları tekrar görünür duruma getirmek. Show selection only seçeneği ileberaber kullanılabilir.Make Selected Objects Invisible: Seçili nesneleri görünmez hale getirmek.Restore Visibility of Previous Selection: Make Selected Objects Invisible ile görünmez halegetirilen nesneleri yeniden görünür hale getirmek.Show All Objects: Ekranda tüm nesnelerin görünmesini sağlamak.Refresh Window : Aktif pencere görüntüsünü güncellemek.Refresh View : Aktif pencere görüntüsünü, tüm nesneleri ekrana getirerek güncellemek.

9Define Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistemi oluşturan elemanların özellikleri, yüklemeler, yük birleşimleri v.b.tanımlanabilir.Materials... : Malzeme özelliklerini tanımlamak.Slab Properties...: Döşeme kesiti özelliğini tanımlamak.Beam Properties...: Kiriş kesiti özelliğini tanımlamak.Reinforcing Bar Sizes...: Donatı bilgilerini düzenlemek.Column Properties...: Kolon kesiti özelliği tanımlamak.Wall Properties...: Perde kesiti özelliği tanımlamak.Soil Subgrade Properties...: Zemin yatak katsayısını tanımlamak.Point Spring Properties...: Noktasal yay özelliği tanımlamak.Line Spring Properties...: Çizgisel yay özelliği tanımlamak.Coordinate Systems...: Koordinat sistemi tanımlamak.Groups... : Gruplar tanımlamak.Mass Source... : Kütle kaynaklarını tanımlamak.Load Patterns... : Yüklemeleri tanımlamak.Load Cases...: Analiz tiplerini ve özelliklerini tanımlamak.Load Combinations... : Yükleme birleşimlerini (kombinasyonlarını) tanımlamak.Add Default Design Combinations: Varsayılan yükleme birleşimlerini kullanmak.Convert Combinations To Nonlinear Uplift Cases...: Yük birleşimlerini, doğrusal olmayanzeminden ayrılma problemi yüklemesi durumuna dönüştürmek.Database Table Named Sets...: Model bilgilerine ait veritabanı oluşturmak.

10Draw Menüsü:Bu menüdeki komutlar ile sistem elemanlarının oluşturulması, yardımcı çizgilerin ve çizim yardımcıaraçlarının düzenlenmesi v.b. işlemler yapılabilir.Select Object : Nesne seçmek.Reshape Object : Varolan bir elemanın şeklini değiştirme moduna geçmek.Draw Slabs/Areas : Döşeme ve alansal nesne oluşturmak.Draw Rectangular Slabs/Areas: Dikdörtgen şeklinde döşeme ve yüzeysel nesne oluşturmak.Quick Draw Slabs/Areas : Hızlı döşeme ve yüzeysel eleman oluşturmak.Quick Draw Areas Around Points: Seçilen nokta etrafında alansal eleman oluşturmak.Draw Beams/Lines: Kiriş veya çizgisel eleman oluşturmak.Quick Draw Beams/Lines: Hızlı Kiriş veya çizgisel eleman oluşturmak.Draw Columns: Kolon eleman oluşturmak.Draw Walls: Perde eleman oluşturmak.Draw Points: Noktasal eleman oluşturmak.Draw Design Strips: Hesap şeritleri oluşturmak.Draw Grids: Grid çizgisi oluşturmak.Draw Dimension Lines: Ölçü çizgisi oluşturmak.Draw Slab Rebar: Döşeme donatısı oluşturmak.Snap Options...: Kenetlenme özelliklerini ayarlamak.

11Select Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistem modelini oluşturma sırasında gereken seçim işlemleri yapılabilir.Select : Seçim işlemleri yapmak.Deselect : Seçilen nesneleri seçilmemiş duruma getirmek.Invert Selection: Seçilen nesneleri seçilmemiş, seçilmemiş nesneleri seçilmiş durumagetirmek.Get Previous Selection : Bir önceki seçimde seçilmiş olan nesneleri tekrar seçmek.Clear Selection : Seçilen tüm nesneleri seçili konumdan çıkarmak.Assign Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistem elemanlarına kesit özellikleri veya yüklemeler atanabilir ve gruplamaişlemleri yapılabilir.Slab Data: Döşeme özelliği atamak.Beam Data: Kiriş özelliği atamak.Column/Brace Data:Kolon veya çapraz özelliği atamak.Wall/Ramp Data: Perde veya eğimli döşeme özelliği atamak.Support Data: Mesnet özelliği atamak.Load Data: Yük atamak.Assign To Group: Gruplama işlemi yapmak.Include/Exclude Point in Analysis Mesh: Seçilen noktayı sonlu eleman ağı içine dahiletmek veya sonlu eleman ağından çıkarmak.Include/Exclude Line in Analysis Mesh: Seçilen çizgisel elemanı sonlu eleman ağı içinedahil etmek veya sonlu eleman ağından çıkarmak.Clear Display of Assigns : Ekrandan atama işlemi sonuçlarını kaldırmak.

12Design Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistemin boyutlandırılmasında kullanılacak ayarlamalar yapılır.Design Preferences...: Boyutlandırma ön ayarlarını düzenlemek.Design Combos...: Boyutlandırmada kullanılacak yük birleşimlerini düzenlemek.Slab Design Overwrites...: Döşeme boyutlandırma değişkenlerinde değişiklik yapmak.Beam Design Overwrites...: Kiriş boyutlandırma değişkenlerinde değişiklik yapmak.Punching Check Overwrites...: Zımbalama kontrolü değişkenlerinde değişiklik yapmak.Run Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistemin boyutlandırılmasında kullanılacak ayarlamalar yapılır.Run Analysis: Analizi başlatmak.Run Analysis & Design: Analiz ve boyutlandırmayı birlikte yapmak.Run Detailing...: Donatı detaylandırması yapmak.Automatic Slab Mesh Options...: Analizde kullanılacak sonlu eleman ağının eleman boyutlarınıdüzenlemek.Cracking Analysis Options...: Çatlamış kesit özelliğini dikkate alan analiz türü seçeneklerinidüzenlemek.Advanced Modeling Options...: Gelişmiş modelleme seçeneklerini (2 boyutlu veya 3 boyutluçözüm, rijit diyafram kullanımı vb.) düzenlemek.Advanced SapFire Options...: Gelişmiş SapFire çözüm algoritması seçeneklerini düzenlemek.Show Last Run Details...: En son yapılan analize ait çözüm adımlarını göstermek.

13Display Menüsü :Bu menüdeki komutlar ile sistemin şekildeğiştirmiş durumu, yüklemeler, mod şekilleri gibi çeşitlidurumlarda görünümü elde edilebilir.Show Undeformed Shape : Şekildeğiştirmemiş durumu göstermek.Show Loads... : Yüklemeleri göstermek.Show Deformed Shape... : Şekildeğiştirmiş durumu göstermek.Show Reaction Forces... : Zemin gerilmesi veya mesnet tepkilerini göstermek.Show Beam Forces/Stresses : Kirişlerin iç kuvvetlerini veya gerilmelerini göstermek.Show Slab Forces/Stresses... : Döşemelerin iç kuvvetlerini veya gerilmelerini göstermek.Show Strip Forces... : Hesap şeridi iç kuvvetlerini göstermek.Show Slab Design... : Döşeme boyutlandırma bilgilerini göstermek.Show Beam Design... : Kirişlerin boyutlandırma bilgilerini göstermek.Show Punching Shear Design : Zımbalama kontrolü sonuçlarını göstermek.Show Crack Widths... : Çatlak genişliklerini göstermek.Save Named Display: Seçilen bir görünümü kaydetmek.Show Named Display: Seçilen bir görünümü göstermek.Show Tables... : Modele ait giriş bilgileri veya sonuçları tablo halinde göstermek.

14Detailing Menüsü :SAFE ile donatı detaylandırması yapmak için bu menü kullanılabilir.Detailing Preferences...: Detaylandırma için kullanılacak ön ayarları düzenlemek.Slab/Mat Reinforcing Preferences... : Döşeme veya Radye temel donatıları ön ayarlarınıdüzenlemek.Beam Reinforcing Preferences... : Kiriş donatıları ön ayarlarını düzenlemek.Assign Slab/Mat/Footing Groups... : Döşeme veya Temel grupları atamak.Drawing Sheet Setup... : Çizim kağıdı ayarlarını düzenlemek.Drawing Format Properties... : Çizim ayarlarını düzenlemek.Add/Modify Sections... : Çizime kesit eklemek veya düzenlemek.Edit Reinforcement... : Donatıları düzenlemek.Edit Drawing Sheets List... : Çizim listelerini düzenlemek.Show Detailing... : Detaylandırmayı göstermek.Add View to Drawing... : Çizime başka çizim bilgisi eklemek.Clear Detailing... : Detaylandırmayı iptal etmek.Tools Menüsü :SAFE ile eşdeğer çerçeve çözümü yapmak için bu menü kullanılabilir.Equivalent Frame... : Eşdeğer çerçeve çözümü için sistem oluşturmak.

15Options Menüsü :Units... : Çalışma birimlerini seçmek.Auto Merge Tolerance... : Otomatik birleştirme için tolerans değeri belirlemek.Graphics Peferences... : Grafik ayarlarını düzenlemek.Graphics Colors... : Grafik renklerini düzenlemek.Architecture Plan Options... : Mimari plan seçeneklerini düzenlemek.Use Classic Toolbar Buttons: Klasik simgelerin kullanımını sağlamak.Architectural Dimensioning: Mimari ölçülendirmeye geçmek.Database: Veritabanı yapısını düzenlemek.Windows: Modelin çalışma penceresi sayısını düzenlemek.Graphic Mode: Grafik türünü seçmek.Show Tips at Startup : Program başlangıcında ipuçlarını göstermek.Moment Diagram on Tension Side : Moment diyagramlarını çekme bölgesindeki momentler pozitifolacak biçimde göstermek.Animation Sound: Animasyonda kullanılan sesi açmak veya kapatmak.Lock/Unlock Model: Modeli kilitlemek veya kilidi açmak.Auto Save Model... : Model dosyasının otomatik kaydedilme özelliğini düzenlemek.Advancd DirectX Settings... : DirectX ayarlarını düzenlemek.Show Model Explorer: Model Explorer penceresinin ekranda gösterilmesini sağlamak.

16Help Menüsü :Contents and Index… : İçindekiler ve indeks bölümüne ulaşmak.Documentation… : SAFE programına ilişkin pdf formatındaki kullanım kitaplarına ulaşmak.CSI on the Web… : CSI ile ilgili internet bağlantısına ulaşmak.SAFE v12 News... : SAFE v12 ile ilgili güncel haberlere ulaşmak.Watch and Learn... : SAFE eğitim videolarının bulunduğu internet sayfasına ulaşmak.About SAFE... : SAFE programı ve sürümü hakkında bilgi sahibi olmak.Üst Düğmeler :Yukarıda belirtildiği gibi, SAFE ile ilgili tüm işlemler Ana Başlığın altında bulunan Menülerdeki komutlarve alt komutlar yardımı ile gerçekleştirilmektedir. Ayrıca, uygulamada sıkça kullanılan komut ve altkomutlara hızlı erişimi sağlayan simgelerden oluşan Düğme menüler vardır. Bunlardan, genel olarakFile, View ve Display menülerindeki komut ve alt komutlarla ilgili olan Üst Düğmelerin özellikleriaşağıdaki tabloda gösterilmiştir.Düğme Menü Komut AçıklamaFile New Model Yeni bir dosya açmaFile Open Eski bir dosyayı açmaFile Save Dosya saklamaEdit Undo Son işlemi geçersiz kılmaEdit Redo Son işlemi tekrarlamaView Refresh Window Görüntüyü yenilemeOptions Lock/Unlock Model Kilitleme/Kilit açmaRun Run Analysis Analiz (Çözüm)Run Run Detailing DetaylandırmaView Rubber Band Zoom Pencere görüntülemeView Restore Full View Tüm görüntüView Previous Zoom Önceki görüntüView Zoom In One Step Bir adım görüntü büyütmeView Zoom Out One Step Bir adım görüntü küçültmeView Pan Görüntü kaydırmaView 3D View 3 boyutlu görüntülemeView Set Plan View X-Y düzleminde görüntülemeView Set Elevation View Düşey düzlemde görüntülemeRotate 3D View3 boyutlu görüntüyü döndürme

17Üst Düğmeler (Devam) :Düğme Menü Komut/Alt Komut AçıklamaPerspectiveTogglePerspektif görünümViewSet Display Options Elemanları kısaltarak göstermeseçeneğiView Set Display Options Eleman görüntü özellikleri seçimiDisplayShow Undeformed ShapeŞekildeğiştirmemiş durumugöstermeDisplay Show Loads Yüklemeleri göstermeDisplay Show Deformed Shape Şekildeğiştirmiş durumu göstermeDisplayShow Reaction ForcesZemin gerilmesi veya mesnettepkilerini göstermeDisplay Show Beam Forces/Stresses Kiriş iç kuvvetlerini göstermeDisplay Show Slab Forces/Stresses Döşeme iç kuvvetlerini göstermeDisplayDisplayDisplayDisplayShow Strip ForcesShow Slab DesignShow BeamDesignShow Punching Shear DesignHesap şeridi iç kuvvetlerinigöstermeDöşeme boyutlandırma bilgilerinigöstermeKiriş boyutlandırma bilgilerinigöstermeZımbalama kontrolü sonuçlarınıgöstermeDetailing Show Detailing Detaylandırmayı göstermeDisplay Show Tables Tabloları gösterme

18Yan Düğmeler :SAFE ekranının sol tarafında yer alan ve Draw ve Select menülerindeki sıkça kullanılan komut ve altkomutlara hızlı erişimi sağlayan Yan Düğmelerin özellikleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.Düğme Menü Komut/Alt Komut AçıklamaDrawDrawDrawDrawDrawSelect ObjectSet Reshape ElementModeDraw Slabs/AreasDraw RectangularSlabs/AreasQuick Draw Slabs/AreasQuick Draw Areas AroundPointsEleman ve nokta seçim aracıEleman yeniden şekillendirmeDöşeme ve yüzeysel nesneoluşturmaDikdörtgen şeklinde döşeme veyüzeysel nesne oluşturmaHızlı döşeme ve yüzeysel elemanoluşturmaSeçilen nokta etrafında yüzeyseleleman oluşturmaDraw Draw Beams/Lines Kiriş veya çizgisel eleman oluşurmaDrawQuick Draw Beams/LinesHızlı Kiriş veya çizgisel elemanoluşurmaDraw Draw Columns Kolon eleman oluşturmaDraw Draw Walls Perde eleman oluşturmaDraw Draw Design Strips Hesap şeritleri oluşturmaDraw Draw Grids Grid çizgisi oluşturmaDraw Draw Dimension Lines Ölçü çizgisi oluşturmaDraw Draw Slab Rebar Döşeme donatısı oluşturmaSelectSelect/AllTüm eleman ve düğüm noktalarınınseçimiSelect Get Previous Selection Önceki seçimi yinelemeSelect Clear Selection Seçimi temizleme (yoketme)Select Select/Intersecting Line Kesme çizgisi ile seçimDrawSnap to…/Points and GridIntersectionsDüğüm noktaları ile grid çizgilerininkesiştiği noktalara kilitlenme

19YARDIMCI BİLGİLERUygulamada kullanılan bazı beton sınıflarının ve donatı çeliğinin karakteristik değerleri ve katsayılarıaşağıda özetlenmiştir.E C [N/mm 2 ]f cd [N/mm 2 ] f ctk [N/mm 2 ]Beton Sınıfı (28 Günlük) f ck [N/mm 2 ] (γ c =1.5 için)BS14 (C14) 26000 14 9.3 1.3BS16 (C16) 27000 16 10.7 1.4BS18 (C18) 27500 18 12.0 1.5BS20 (C20) 28000 20 13.3 1.6BS25 (C25) 30000 25 16.7 1.8BS30 (C30) 32000 30 20.0 1.9BS35 (C35) 33000 35 23.3 2.1BS40 (C40) 34000 40 26.7 2.2BS45 (C45) 36000 45 30.0 2.3BS50 (C50) 37000 50 33.3 2.5f ck : Karakteristik silindir basınç dayanımıf cd : Beton tasarım basınç dayanımı (f ck /γ c )f ctk : Beton karakteristik eksenel çekme dayanımıE= 3250 f 14000 (Birimler N/mm 2 )cj ckj +f ctk = 0.35 f ck(Birimler N/mm 2 )Donatı Çeliği Elastisite Modülü : E s =2x10 5 N/mm 2Isıl genleşme katsayıları:Beton α =1.0x10 -5 1/ o CÇelik α =1.2x10 -5 1/ o CBetonarme:Birim hacim ağırlığı :25 kN/m 3Birim hacim kütlesi :25/9.81=2.55 kN-s 2 /m 4Poisson oranı: ν ≅ 1/6-1/5Birim Dönüşümleri:1 N/mm 2 = 1 MPa1 N/mm 2 = 1000 kN/m 21 kN ≅ 100 kg1 kN ≅ 0.1 t

20Örnek 1: Plak DöşemeA B C3.25m 5.25m6.00m300x3550h=200mm3Şekildeki döşeme sisteminin hesabıyapılacaktır.Malzeme C25/S420g kaplama+sıva =1.2kN/m 2q=2kN/m 2300x30026.00mh=200mm300x2700300/6001Sistem Modelinin Oluşturulması:1.File menüsünden New Model Seçeneğine tıklayın veya düğmesine basınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı ileti kutusunu ekrana getiriniz.Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metrik sistem birimlerininkullanılmasını sağlayınız. OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.

214.Design Preferences (Boyutlandırmada kullanılacak başlangıç ayarları) bölümündeModify/Show (Düzenle/Göster) düğmesine basınız.5.Ekrana gelen ileti kutusunda Min. Cover Slabs (Beton Örtüsü Değerleri) bölümünü seçiniz.6.Clear Cover Top (mm) (Üst donatı net beton örtüsü) değerini 20 olarak değiştiriniz.7.Clear Cover Bottom (mm) (Alt donatı net beton örtüsü) değerini 20 olarak değiştiriniz.8.Preferred Bar Size (Tercih edilen donatı çapı) değerini 8 olarak düzenleyiniz ve OK düğmesinebasınız.9.Initial Model bölümünde Grid Only (Yardımcı Çizgiler) seçeneğine tıklayınız.

2210.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Number of Grid Lines bölümünde X Direction kutucuğuna 3, Y Directionkutucuğuna 3 yazınız.• Grid Spacing bölümünde X Direction kutucuğuna 3.25, Y Direction kutucuğuna 6yazınız.11.X yönündeki aks aralıkları eşit olmadığından düzenlenmesi gerekmektedir. Düzenleme için EditGrid... düğmesine basınız.12.Ekrana gelen Coordinate System ileti kutusunda Display Grid Data as bölümündeSpacing seçeneğini seçiniz.13.X Grid Data bölümünde B aksının bulunduğu satırda aralığı 5.25 olarak değiştiriniz ve OKdüğmesine basınız.14.Ekrana aralıkları düzenlenmiş aks sistemi gelecektir.

23Malzeme Özelliklerinin Tanımlanması:15.Define Menüsünde Materials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.16.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Material düğmesine basınız.17.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna C25 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )

24• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 30000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı) kutucuğuna16.7 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.18.Donatı malzemesini tanımlamak için Add New Material seçeneğine tıklayınız.19.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000 (N/mm 2 )• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) yazınız ve iki kez OK düğmesinebasınız.Kesitlerin Tanımlanması:20.Define menüsünde Slab Properties seçeneğine tıklayınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.22.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna d200 yazınız.• Slab Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Analyses Property Data bölümünde Type açılır listesinden Slab seçeneğini seçiniz.• Thickness kutucuğuna 200 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.

2523.Menüde Define Beam Properties (Kiriş kesiti tanımlama) seçeneğine tıklayınız.24.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna B300X600 yazınız.• Beam Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Rebar Material açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Rebar Material Shear açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Analysis Property Data bölümünde,o Beam Shape Type açılır listesinden Rectangular Beam seçeneğini seçiniz.o Web Width at Top kutucuğuna 300o Web Width at Bottom kutucuğuna 300o Depth kutucuğuna 600 yazınız.• Modelde döşemeler de bulunduğundan, etkili tabla genişliği analiz sırasında programtarafından dolaylı olarak gözönüne alınacaktır. Boyutlandırma için tabla boyutlarınınprogram tarafından belirlenmesini sağlamak için Design Property Data bölümündeo Flange Dimensions Automatic from Slab Property seçeneğini seçiniz.o Cover Top (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm)o Cover Bottom (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm) yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

2625.Menüde DefineColumn Properties... seçeneğini seçiniz.26.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C300X300 yazınız.• Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 300o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 300 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getiriniz.o 2 kez OK düğmesine basınız.

2727.Menüde DefineWall Properties... (Perde kesiti özellikleri) seçeneğini seçiniz.28.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name kutucuğuna P300 yazınız.• Wall Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Thickness kutucuğuna 300 (mm) yazınız.• Include Automatic Rigid Zone Area Over Wall ve Wall Takes Out of PlaneMoment kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• 2 kez OK düğmesine basınız.

2829.Menüde DrawDraw Slabs/Areas seçeneğine tıklayınız veya simgesine tıklayınız.30.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Slab’i seçiniz.• Property bölümünden d200’ü seçiniz.• Edge Drawing Type bölümünde Straight Line (Doğrusal çizgi) seçeneğinin seçiliolduğunu kontrol ediniz.31.Sırasıyla A-1, C-1, C-2, B-2, B-3 ve A-3 akslarının kesişim noktalarına fare ile tıklayınız veklavyede Enter tuşuna basınız.32.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.33.Oluşturulan döşemeye fare sol tuşu ile tıklayarak seçili duruma getiriniz. Ekranın sol altköşesinde 1 Areas, 6 Edges selected yazmalıdır.34.Menüde EditEdit AreasExpand/Shrink Areas seçeneğini seçiniz.35.Ekrana gelen ileti kutusunda Offset Value kutucuğuna 150 yazınız ve OK düğmesine basınız.36.Menüde DrawDraw Columns seçeneğine veyasimgesine tıklayınız.37.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıda gösterildiği şekilde düzenleyiniz.

2938.Sırasıyla A-1, B-1, C-1, B-2, A-2 aks kesişim noktalarına tıklayarak kolonları oluşturunuz.39.Menüde DrawDraw Walls seçeneğine veya simgesine tıklayınız.40.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıda gösterildiği şekilde düzenleyiniz.41.A-3 aksının kesişim noktasının 150mm solundaki noktaya tıklayınız. ( ve simgeleri ilebu bölge yakınlaştırılarak çalışılabilir)42.B-3 aksının kesişim noktasının 150mm sağındaki noktaya tıklayarak veya çalışma ekranının solalt bölümündeki uzunluk (L=3.55) ve açı (θ=0) ile ikinci noktanın belirlenebileceği kutucuklaradeğerler yazılıp Enter tuşuna basarak perde oluşturulabilir.43.Klavyede Esc tuşuna basarak ilk perdenin çizimini tamamlayınız.44. simgesine tıklayarak ekranı eski haline getiriniz.45.Menüde DrawWalls seçeneğine veyasimgesine tıklayınız.46.C-2 aksının kesişim noktasının 150mm üstündeki noktaya tıklayınız. ( ve simgeleri ilebu bölge yakınlaştırılarak çalışılabilir)47.Çalışma ekranının sol alt bölümündeki uzunluk (L=2.7) ve açı (θ=-90) ile ikinci noktanınbelirlenebileceği kutucuklara gerekli değerleri yazıp Enter tuşuna basarak perdeyi oluşturunuz.

3048.Klavyede Esc tuşuna basarak ikinci perdenin çizimini tamamlayınız.49.Menüde DrawDraw Beams/Lines seçeneğine veya simgesine tıklayınız.50.Sırasıyla A-1, B-1, C-1 akslarının kesişim noktalarına ve C aksı üzerindeki perdenin alt kenarorta noktasına tıklayarak kirişleri oluşturunuz. Farenin sağ tuşuna basarak çizimi geçici olaraksonlandırınız.51.Sırasıyla A-1, A-2, A-3 akslarının kesişim noktalarına tıklayarak kirişleri oluşturunuz. Farenin sağtuşuna basarak çizimi geçici olarak sonlandırınız.52.Sırasıyla A-2, B-2, C-2 akslarının kesişim noktalarına tıklayarak kirişleri oluşturunuz. Farenin sağtuşuna basarak çizimi geçici olarak sonlandırınız.53.B-2, B-3 akslarının kesişim noktalarına tıklayarak kirişi oluşturunuz. Klavyede Esc tuşunabasarak çizimi sonlandırınız.54.SAFE programında boyutlandırma sonlu elemanlar çözümü ile elde edilen sonuçlara göre veyastrip (şerit) adı verilen bölgeler oluşturularak yapılabilmektedir. Bu örnekte şeritler oluşturularakboyutlandırma yöntemi kullanılacaktır. Şeritler kolon şeritleri ve orta şeritler olaraksınıflandırılmaktadır. Kolon şeridi, kolon veya perde ekseninin her bir tarafında ayrı ayrı, L 1 /4 veyaL 2 /4 genişlikleri ile tanımlanan şeritlerden dar olanlarının birleştirilmesi ile elde edilmektedir. BuradaL 1 ve L 2 sırasıyla döşemenin incelenen doğrultuda ve incelenen doğrultuya dik doğrultuda mesneteksenleri arasında kalan açıklığı göstermektedir. Kolon şeritleri arasında kalan döşeme parçası ortaşerit olarak tanımlanmaktadır.

31L 1abL2AL2BKolon şeridi genişliğininbelirlenmesia=min( L )1/4;L 2A /4b=min( L /4;L 2B /4 )1ortaşeritkolonşeridiortaşerit55.Hesap şeritlerini oluşturmak için menüde DrawDraw Design Strips seçeneğine veyasimgesine tıklayınız.56.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Strip seçeneğini• Strip Layer bölümünden A seçeneğini• Strip Design Type bölümünden Column Strip seçeneğini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.15• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.8125• End Width Left (m) kutucuğuna 0.15• End Width Right (m) kutucuğuna 0.8125 değerlerini yazınız• Sırasıyla 3 aksı üzerindeki perdenin sol kenar orta noktasına ve sağ kenar ortanoktasına tıklayınız ve klavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile CSA1 adlıkolon şeridi oluşturulmuş olacaktır.57.Draw Design Strips ileti kutusunda,• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.8125• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.8125• End Width Left (m) kutucuğuna 0.8125

32• End Width Right (m) kutucuğuna 0.8125 değerlerini yazınız.• Sırasıyla 2-A aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sol kenar orta noktasına ve 2-B aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sağ kenar orta noktasına tıklayınız veklavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile CSA2 adlı kolon şeridi oluşturulmuşolacaktır.58.Draw Design Strips ileti kutusunda,• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.15• Start Width Right (m) kutucuğuna 1.3125• End Width Left (m) kutucuğuna 0.15• End Width Right (m) kutucuğuna 1.3125 değerlerini yazınız.• Sırasıyla 2-B aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sağ kenar orta noktasına ve2-C aksları kesişim noktası üzerindeki perdenin sağ kenarına dik olarak karşı gelennoktaya tıklayınız ve klavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile CSA3 adlı kolonşeridi oluşturulmuş olacaktır.59.Draw Design Strips ileti kutusunda,• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.8125• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.15• End Width Left (m) kutucuğuna 0.8125• End Width Right (m) kutucuğuna 0.15 değerlerini yazınız.• Sırasıyla 1-A aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sol kenar orta noktasına ve 1-B aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sağ kenar orta noktasına tıklayınız veklavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile CSA4 adlı kolon şeridi oluşturulmuşolacaktır.60.Draw Design Strips ileti kutusunda,• Start Width Left (m) kutucuğuna 1.3125• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.15• End Width Left (m) kutucuğuna 1.3125• End Width Right (m) kutucuğuna 0.15 değerlerini yazınız.• Sırasıyla 1-B aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sağ kenar orta noktasına ve1-C aksları kesişim noktası üzerindeki kolonun sağ kenar orta noktasına tıklayınız veklavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile CSA5 adlı kolon şeridi oluşturulmuşolacaktır.61.Draw Design Strips ileti kutusunda,• Strip Design Type açılır listesinden Middle Strip (Orta Şerit) seçeneğini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna 2.1875• Start Width Right (m) kutucuğuna 2.1875• End Width Left (m) kutucuğuna 2.1875• End Width Right (m) kutucuğuna 2.1875 değerlerini yazınız.

33• Sırasıyla A aksı üzerindeki 3 ve 2 aksları arasındaki kirişin üzerinde bir noktaya ve Baksı üzerindeki 3 ve 2 aksları arasındaki kirişin üzerinde bir noktaya tıklayınız veklavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile MSA1 adlı orta şerit şematik olarakoluşturulmuş olacaktır.• Oluşturulan şeridin sol orta noktasına gelindiğinde ekranda Point yazarak şeriditanımlayan ilk noktaya kenetlenme sağlanacaktır. Bu noktanın üzerine sağ fare tuşuile tıklayınız.• Ekrana gelen Point Object Information kutusunda Geometry bölümüne geçiniz.• Point Global X,Y,Z Coords (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Point Coordinates ileti kutusunda,o Global X Coordinate kutucuğuna -0.15o Global Y Coordinate kutucuğuna 9 yazınız ve iki kez OK düğmesine basınız.• Oluşturulan şeridin sağ orta noktasına gelindiğinde ekranda Point yazarak şeriditanımlayan ilk noktaya kenetlenme sağlanacaktır. Bu noktanın üzerine sağ fare tuşuile tıklayınız.• Ekrana gelen Point Object Information kutusunda Geometry bölümüne geçiniz.• Point Global X,Y,Z Coords (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Point Coordinates ileti kutusunda,o Global X Coordinate kutucuğuna 3.4o Global Y Coordinate kutucuğuna 9 yazınız ve iki kez OK düğmesine basınız.• Böylece oluşturulan ilk orta şerit düzenlenmiş olacaktır.62.Benzer şekilde diğer şeritleri tanımlayınız. Kolon şeritleri arasında kalan bölgeler orta şeritlerioluşturmaktadır. Bu bölgeleri tanımlarken Strip Design Type bölümünü Middle Strip olaraktanımlayınız. Y yönündeki şeritleri tanımlarken de Strip Layer bölümünden B seçeneğini seçiniz.Aşağıdaki tabloda diğer şeritler için gerekli bilgiler verilmektedir.Şerit AdıStrip Design StripType LayerSWL SWR EWL EWR P1 (X,Y) P2 (X,Y)MSA2-1 Middle Strip A 2.1875 2.1875 2.1875 2.1875 -0.15, 3.0 3.4, 3.0MSA2-2 Middle Strip A 1.6875 1.6875 1.6875 1.6875 3.4, 3.0 8.65, 3.0CSB1 Column Strip B 0.15 0.8125 0.15 0.8125 0, -0.15 0, 6CSB2 Column Strip B 0.15 0.8125 0.15 0.8125 0, 6 0, 12.15CSB3 Column Strip B 0.8125 1.3125 0.8125 1.3125 3.25, -0.15 3.25, 6.15

34CSB4 Column Strip B 0.8125 0.15 0.8125 0.15 3.25, 6 3.25, 6CSB5 Column Strip B 1.3125 0.15 1.3125 0.15 8.5, -0.15 8.5, 6.15MSB2-1 Middle Strip B 0.8125 0.8125 0.8125 0.8125 1.625, -0.15 1.625, 6MSB2-2 Middle Strip B 0.8125 0.8125 0.8125 0.8125 1.625, 6 1.625, 12.15MSB1 Middle Strip B 1.3125 1.3125 1.3125 1.3125 5.875, -0.15 5.875, 6.15SWL: Start Width LeftSWR: Start Width RightEWL: End Width LeftEWR: End Width RightP1 ve P2 şeridi tanımlayan noktaların koordinatlarını göstermektedir.63.Şeritleri ekrana getirmek için simgesine basınız veya klavyede Ctrl+W düğmelerinebirlikte basınız.64.Ekrana gelen ileti penceresinde Items Present In View (Görünürdeki elemanlar) bölümündeDesign Strip Layer A kutucuğunu seçili duruma getirin. Bu işlem X yönündeki şeritleri genişlikleriile birlikte göstermek için Design Strip Objects bölümünde Show Width (Genişliği Göster)kutucuğunu da seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.65.Ekrana X yönündeki şeritler gelecektir. Şerit adlarının da ekranda gösterilmesi istenirse DesignStrip Objects bölümünden Labels (Etiket) kutucuğu seçili duruma getirilmelidir. CSA adlı olanlar Xyönündeki kolon şeritlerini, MSA adlı olanlar X yönündeki orta şeritleri göstermektedir.66.Benzer şekilde Y yönündeki şeritler ekrana getirmek için Items Present In View(Görünürdeki elemanlar) bölümünde Design Strip Layer B kutucuğunu seçili duruma getiriniz.

3567.Ekranın sol bölümünde Model Explorer penceresi bulunmaktadır. Eğer bu penceregörünmüyor ise menüde OptionsShow Model Explorer ile pencerenin görünmesini sağlayınız.68.Bu pencerede Objects bölümünde Design Strip Objects yanındaki küçük kutucuğu seçerekalt bölümünün açılmasını sağlayınız. Ağaç liste şeklinde şerit adları gösterilecektir.69.Her şeridin üzerinde farenin sağ tuşuna tıklayınız ve Modify/Show seçeneğini seçerek ilgilişerit hakkındaki bilgi penceresini ekrana getiriniz.70.Ekrana gelen pencerede Rebar Material (Donatı malzemesi) açılır listesinden S420’yi seçinizve OK düğmesine basınız.

3671.Benzer düzenlemeyi tüm şeritler için yineleyiniz.72. simgesine basınız veya klavyede Ctrl+W düğmelerine birlikte basınız. Ekrana gelenpencerede düğmesine ve düğmesine basınız.Yüklerin Tanımlanması:73.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.74.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve G olarak yükleme adını değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız, Q olarak yükleme adını değiştiriniz ve OK düğmesinebasınız.75.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.76.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.• LIVE yazısına çift tıklayınız ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.77.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.78.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.79.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.

37• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1.4 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.6 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.80.Döşemenin üzerine tıklayarak seçili duruma getiriniz.81.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.82.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde G yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 1.2 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.83.Döşemenin üzerine tıklayarak yeniden seçili duruma getiriniz.84.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.85.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 2.0 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.86. düğmesine basarak sistemin 3 boyutlu görünümünü ekrana getiriniz.

3887.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusundaOptions bölümünde Extrude View kutucuğunu, View by Colors of bölümünde SectionProperties kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.88.Ekrana sistemin 3 boyutlu görüntüsü gelecektir.89.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir. Ekranagelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu eleman boyutununyaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.90.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1

39o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 20o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 20o Preferred Bar Size kutucuğuna 10 yazınız.• Min. Cover Beams bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 30o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 30o Preferred Bar Size (Flexure) kutucuğuna 12o Preferred Bar Size (Shear) kutucuğuna 8 yazınız ve OK düğmesinebasınız.91. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.92.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.93.Analiz tamamlandıktan sonra ekrana renk ölçeği şeklinde şekildeğiştirmiş durum bilgilerigelecektir.

4094.Ekranın sol alt bölümünde ilgili yüklemede en büyük ve en küçük yerdeğiştirme değerlerikoordinatları ile birlikte yazılmaktadır. Bu yerdeğiştirmeler elastik çözümden elde edilenyerdeğiştirmelerdir. Gerçek yerdeğiştirmelerin bu değerlerden daha büyük olabileceğiunutulmamalıdır.95.Klavyede F4 tuşuna basarak şekildeğiştirmemiş sistemi ekrana getiriniz.96. düğmesine basınız, ekrana gelen ileti kutusunda Area Objects bölümünden Local Axes(Yerel Eksenler) seçeneğine tıklayınız ve OK düğmesine basınız.97.Bu işlem ekranda döşemelerin yerel eksenlerini gösterilmesini sağlayacaktır.98.Sonlu elemanlar yöntemi ile elde edilen iç kuvvetleri görebilmek için simgesine veyaDisplay Show Slab Forces / Stresses... seçeneğine tıklayınız.99.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination bölümüne ve 1.4G+1.6Q seçeneğinetıklayınız.100.Component (Bileşen) bölümünde M11 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önce Applysonra Close düğmelerine basınız.

41M11 momenti eleman yerel eksenlerine göre 2 ekseni etrafında eğilme oluşturan momenttir.Benzer şekilde M22 momenti eleman yerel eksenlerine göre 1 ekseni etrafında eğilmeoluşturan momenttir. Betonarme sistemlerde M11 momenti 1 yerel ekseni doğrultusundayerleştirilecek eğilme donatısının belirlenmesinde, M22 momenti ise 2 yerel eksenidoğrultusunda yerleştirilecek eğilme donatısının belirlenmesinde kullanılmaktadır.3 32M1112M221

42101.Hesap şeritlerindeki iç kuvvetleri ekrana getirmek için simgesine veya Displaymenüsünde Show Strip Forces seçeneğine tıklayınız.102. Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination (Yük Kombinasyonu) açılır listesinden1.4G+1.6Q seçeneğini seçiniz.103.Component bölümünden Moment seçeneğini seçili duruma getiriniz.104.X yönündeki şeritlerdeki eğilme momenti değerlerini göstermek için Show Forces For TheseStrip Layers bölümünde Layer A seçeneğini seçili duruma getiriniz. Ekranda değerlerin yazılmasınısağlamak için Show Values on Diagram kutucuğunu seçili duruma getiriniz. Sırasıyla Apply veClose düğmelerine basınız.105.Ekrana değerleri ile birlikte şeritlerdeki eğilme momenti diyagramı gelecektir. Fare ilediyagramların üzerinde gezilerek ilgili noktadaki değerler incelenebilir.

43106. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.107.Menüde OptionsWindowsTwo Tiled Vertically seçeneğini seçerek ekranda ikipencere görünmesini sağlayınız.108.Sağdaki pencereye tıklayarak aktif duruma getiriniz.109. simgesine basınız. Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination bölümüne ve1.4G+1.6Q seçeneğine tıklayınız.110.Component (Bileşen) bölümünde M11 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önce Applysonra Close düğmelerine basınız.111.Şeritlerdeki eğilme momentleri şerit genişliğine etkiyen değerler olmakla birlikte, M11 veyaM22 gibi eleman iç kuvvetlerinden elde edilen eğilme momentleri birim genişliğe etkiyen değerlerdir(birimi kNm/m).Örnek: MSA2-2 orta şeridinde moment değeri 46.8kNm, sonlu eleman momet diyagramındabu bölgedeki M11 değerleri ise ortalama 14kNm/m dolaylarındadır. Bu şeridin genişliği 3.375molduğundan sözkonusu moment 14×3.375=47.25kNm/şerit olarak hesaplanmaktadır. Bunagöre, programdan elde edilen şerit moment değeri ile kabul edilebilir mertebede biryaklaşıklığın sağlandığı görülmektedir.

44112.Detaylandırmayı yapmak içindüğmesine basınız veya Run menüsünden Run Detailingseçeneğine tıklayınız. Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.113.Detaylandırma işleminden sonra Model Explorer penceresinde Detailing bölümündeDrawing Sheets-Slab Rebar Plan- Bottom Bars-Bottom Rebar Plan seçeneğine çifttıklanarak döşeme alt donatılarının çizimi ekrana getirilebilir. Benzer şekilde diğer donatı çizimleri dedüzenlenebilir.

45114.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyasimgesine basınız.115.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Strip Base seçeneğini seçiniz.o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcingseçeneğini seçiniz.• Rebar Location Shown bölümünde,o Show Top Rebar (Üst donatıyı göster)

46o Show Bottom Rebar (Alt donatıyı göster) seçeneklerini seçiniz.• Reinforcing Display Type bölümünde Show Rebar Intensity (Area/UnitWidth) (Birim genişlik için gerekli donatı alanı) seçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer A kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Display Options bölümünde Fill Diagram ve Show Values at ControllingStations on Diagram kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.116.Ekranda birim genişlik (1m) için gerekli donatı alanları grafik olarak gösterilecektir.

47Kısa süreli ve uzun süreli yerdeğiştirmelerin hesabı:117.SAFE programı ile döşemelerin kısa süreli ve uzun süreli (zamana bağlı) sehim değerlerihesaplanabilmektedir. Bu bölümde bu hesabın nasıl yapılacağı açıklanmaktadır. Öncelikle modeldedeğişiklik yapılacağı için simgesine basarak kilidi açınız.118.Menüde DefineLoad Case... seçeneğine tıklayınız.119.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Case... düğmesine basınız.120.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case Name kutucuğuna KISASURELI yazınız.• Analysis Type bölümünde Nonlinear (Cracked) seçeneğini seçiniz.• Loads Applied bölümünde,o Load Name kolonunda G yüklemesini seçiniz ve Scale Factor kutucuğuna 1yazınız.o Load Name kolonunda Q yüklemesini seçiniz, Scale Factor kutucuğuna 1yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.121.Bu yükleme kısa süreli sehimlerin hesabı için yeterlidir. Uzun süreli sehimlerin hesabındasünme ve rötre etkileri gözönüne alınmalı ve kalıcı yük değerleri ile çözüm yapılmalıdır. Bu örnektehareketli yükün %60’ının kalıcı olarak döşeme üzerinde bulunacağı kabul edilecektir.122.Menüde DefineLoad Case... seçeneğine tıklayınız.123.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Case... düğmesine basınız.124.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case Name kutucuğuna UZUNSURELI-KALICI yazınız.• Analysis Type bölümünde Nonlinear (Long Term Cracked) seçeneğini seçiniz.• Loads Applied bölümünde,

48o Load Name kolonunda G yüklemesini seçiniz ve Scale Factor kutucuğuna 1yazınız.o Load Name kolonunda Q yüklemesini seçiniz, Scale Factor kutucuğuna 0.6yazınız ve OK düğmesine basınız.125.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Case... düğmesine basınız.126.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case Name kutucuğuna KISASURELI-KALICI yazınız.• Analysis Type bölümünde Nonlinear (Cracked) seçeneğini seçiniz.• Loads Applied bölümünde,o Load Name kolonunda G yüklemesini seçiniz ve Scale Factor kutucuğuna 1yazınız.o Load Name kolonunda Q yüklemesini seçiniz, Scale Factor kutucuğuna 0.6yazınız ve OK düğmesine basınız.

49127.Böylece aşağıdaki yüklemeler tanımlanmış olmaktadır. OK düğmesine basarak yük tanımlamaişlemini tamamlayınız.128.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.129.Add New Combo... düğmesine basınız.130.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna GQ-ELASTIK yazınız.• Load Name kolonunda G yüklemesini seçiniz ve Scale Factor kutucuğuna 1 yazınız.• Load Name kolonunda Q yüklemesini seçiniz, Scale Factor kutucuğuna 1 yazınız veOK düğmesine basınız.

50131.Yeniden Add New Combo... düğmesine basınız.132.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna GQ-UZUNSURELI yazınız.• Load Name kolonunda UZUNSURELI-KALICI yüklemesini seçiniz ve Scale Factorkutucuğuna 1 yazınız.• Load Name kolonunda KISASURELI yüklemesini seçiniz ve Scale Factorkutucuğuna 1 yazınız.• Load Name kolonunda KISASURELI-KALICI yüklemesini seçiniz, Scale Factorkutucuğuna -1 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.UZUNSURELI-KALICI G+0.6Q Nonlinear (Long Term Crack)KISASURELI G+Q Nonlinear (Cracked)KISASURELI-KALICI G+0.6Q Nonlinear (Cracked)Böylece, yük birleşiminin son iki bileşeni (KISASURELI)-(KISASURELI-KALICI) ile kalıcı olmayanhareketli yük bölümünün (0.60Q) etkisi gözönüne alınmış olmaktadır.

51133.Ekranın solundaki bölümde simgesine tıklayarak tüm elemanları seçiniz.134.Menüde DesignSlab Design OverwritesFinite Element Based... seçeneğinetıklayınız.135.Ekrana gelen ileti kutusunda Rebar Material açılır listesinden S420 seçeneğini seçiniz ve OKdüğmesine basınız.136.Menüde RunCracking Analysis Options... seçeneğine tıklayınız.137.Ekrana gelen ileti kutusunda Reinforcement Source bölümünde From Finite ElementBased Design seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.

52138.Menüde RunRun Analysis&Design seçeneğini seçerek veya simgesine tıklayarakçözümü başlatınız. Doğrusal olmayan çözümleme ardışık yaklaşım gerektirdiğinden çözümüntamamlanmasını bekleyiniz.139.Çözüm tamamlandığında menüde OptionsWindowsThree seçeneğini seçerek ekranda3 pencere görünmesini sağlayınız.140.Her pencereye tıklayarak aktif duruma getiridikten sonra simgesine tıklayarak ilgilipencerede plan görünümünü ekrana getiriniz.141.Sağ üstteki pencereye tıklayarak bu pencerenin aktif olmasını sağlayınız.142.Menüde DisplayShow Deformed Shape seçeneğine veya simgesine tıklayınız.143.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case bölümünde KISASURELI seçeneğini seçiniz veApply ve Close düğmelerine basınız.144.Sağ alttaki pencereye tıklayarak bu pencerenin aktif olmasını sağlayınız.145.Menüde DisplayShow Deformed Shape seçeneğine veyasimgesine tıklayınız.

53146.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination bölümünde GQ-ELASTIK seçeneğiniseçiniz ve Apply ve Close düğmelerine basınız.147.Soldaki pencereye tıklayarak bu pencerenin aktif olmasını sağlayınız.148.Menüde DisplayShow Deformed Shape seçeneğine veya simgesine tıklayınız.149.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination bölümünde GQ-UZUNSURELI seçeneğiniseçiniz ve Apply ve Close düğmelerine basınız.150.Aktif olan penceredeki yüklemeye ait en büyük ve en küçük yerdeğiştirme değerleri ekranınsol alt bölümünde yazılacaktır. Buradan, sünme ve rötre etkileri ile yerdeğiştirme değerlerinin uzunsüreli yükleme durumunda arttığı görülebilmektedir.151.Menüde DisplayShow Crack Widths... seçeneğine tıklayınız.152.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination açılır listesinden GQ-UZUNSURELIseçeneğine tıklayınız.153.Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

54154.Ekrana uzun süreli yükleme altında, döşeme üzerindeki çatlak dağılımını gösteren grafikgelecektir.

55Örnek 2: İki Doğrultuda Dişli (Kaset) Döşeme10mŞekilde gösterilen kaset döşeme sistemininhesabını yapılacaktır.Malzeme: C25/S420Kolonlar 300mm×300mmKaplama+sıva yükü: 1.5kN/m 2Hareketli yük q=7.5kN/m 2Diş yüksekliği: 400mmDiş gövde genişliği:300mmDiş üzerindeki döşeme kalınlığı:100mm10m0.70mt=0.10m0.30m0.40mSistem Modelinin Oluşturulması:1.File menüsünden New Model Seçeneğine tıklayın veya düğmesine basınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) bölümünde Modify/Show... düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı iletikutusunu ekrana getiriniz. Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarakmetrik sistem birimlerinin kullanılmasını sağlayınız. OK düğmesine basarak ileti kutusunukapatınız.

564.Initial Model bölümünde Waffle Slab (İki Doğrultuda Dişli (Kaset) Döşeme) seçeneğinetıklayınız.5.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Along X Direction (X Yönünde) bölümünde,o Left Edge Distance (X yönünde sol kenarda grid çizgisi dışına taşan döşemeparçası uzunluğu) kutucuğuna 0.15 yazınız.o Right Edge Distance (X yönünde sağ kenarda grid çizgisi dışına taşan döşemeparçası uzunluğu) kutucuğuna 0.15 yazınız.o Number of spans (Açıklık sayısı) kutucuğuna 1 yazınız.o Spacing (Uzunluk) kutucuğuna 10 yazınız.• Along Y Direction (Y Yönünde) bölümünde,o Top Edge Distance (Y yönünde üst kenarda grid çizgisi dışına taşan döşemeparçası uzunluğu) kutucuğuna 0.15 yazınız.o Bottom Edge Distance (Y yönünde alt kenarda grid çizgisi dışına taşan döşemeparçası uzunluğu) kutucuğuna 0.15 yazınız.o Number of spans (Açıklık sayısı) kutucuğuna 1 yazınız.o Spacing (Uzunluk) kutucuğuna 10 yazınız.• Slab Thickness (Plak kalınlığı) bölümünde Specified kutucuğuna 100 yazınız.

57• Column Dimensions (Kolon boyutları) bölümünde,o Column Size (square) kutucuğuna 300 yazınız.o Column Height Below (Kolon boyu) kutucuğuna 3 yazınız.o Model Column Intersection as Stiff Slab kutucuğunu seçili duruma getiriniz.Bu seçenek kolon ile döşemenin kesiştiği bölgede döşeme rijitliğinin arttırılmasınısağlamaktadır.• Load bölümünde,o Dead Load (Additional) (Ek sabit yük) kutucuğuna 1.5o Live Load (Hareketli Yük) kutucuğuna 7.5 yazınız.• Rib Dimensions (Diş boyutları) bölümünde,o Depth (Includes Slab) (Plak ile birlikte toplam diş kalınlığı) kutucuğuna 400yazınız.o Width Top kutucuğuna 300o Width Bottom kutucuğuna 300o Spacing (Dişler arası mesafe) kutucuğuna 1 yazınız.• Drop Panel Dimensions bölümünde Include drop panels kutucuğunu seçili durumdançıkarınız ve OK düğmesine basınız.6.Ekrana aşağıdakine benzer bir görünüm gelecektir.

587.Ekranda boş bir alanda fare sağ tuşuna basarak sıkça kullanılan gösterim ayarları menüsünüekrana getirin. Bu menüden Add/Modify Grids... seçeneğini seçiniz.8.Ekrana gelen Coordinate Systems ileti kutusunda Modify/Show System... seçeneğinetıklayınız.9.Ekrana gelen ileti kutusunda X Ordinate kolonunda boş olan hücreye 2 yazınız. Bu işlemdensonra altta bir boş hücre daha otomatik olarak eklenecektir. Bu hücreye 4 yazınız. Benzerişlemi tekrarlayarak 6 ve 8 koordinatlarına da grid ekleyiniz.10.Benzer işlemi Y yönü için de yineleyiniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

59Malzemelerin Tanımlanması:11.Define Menüsünde Materials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.12.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Material düğmesine basınız.13.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna C25 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 30000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı) kutucuğuna16.7 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.14.Donatı malzemesini tanımlamak için CSA-G30.18Gr400 malzemesine ve Modify/ShowMaterial seçeneğine tıklayınız.15.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0 yazınız.• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 )• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) yazınız ve 2 kez OK düğmesinebasınız.

60Kesitlerin Tanımlanması:16.Menüde Define Beam Properties (Kiriş kesiti tanımlama) seçeneğine tıklayınız.17.Ekrana gelen ileti kutusunda BEAM1’i seçiniz ve Modify/Show Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna B300X400 yazınız.• Beam Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Rebar Material açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Rebar Material Shear açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Analysis Property Data bölümünde,o Beam Shape Type açılır listesinden Rectangular Beam seçeneğini seçiniz.o Web Width at Top kutucuğuna 300 yazınız.o Web Width at Bottom kutucuğuna 300 yazınız.o Depth kutucuğuna 400 yazınız.• Modelde döşemeler de bulunduğundan etkili tabla genişliği program tarafındananalizde dolaylı olarak gözönüne alınmış olacaktır. Boyutlama için tabla boyutlarınınprogram tarafından belirlenmesini sağlamak için Design Property Data bölümünde,o Flange Dimensions Automatic from Slab Property seçeneğini seçiniz.o Cover Top (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm)o Cover Bottom (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm) yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

6118.Menüde DefineColumn Properties... seçeneğini seçiniz.19.Ekrana gelen ileti kutusunda Modify/Show Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C300X300 yazınız.• Material açılır listesinden C25’i seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 300o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 300 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getirinizve 2 kez OK düğmesine basınız.

6220.Define menüsünde Slab Properties seçeneğine tıklayınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda WAFFLE seçeneğini seçiniz ve Modify/Show Propertydüğmesine basınız.22.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna KASET yazınız.• Slab Material açılır listesinden C25’i seçiniz ve OK düğmesine basınız.SAFE programında dişlerin kesit bilgileri döşeme kesiti tanımlanırken programa verilmektedir.Program bu bilgileri kullanarak çözümlemede kullanılacak eşdeğer kesit özelliklerini otomatikolarak oluşturmaktadır.

6323.Ekrana gelen ileti kutusunda STIFF seçeneğini seçiniz ve Modify/Show Property düğmesinebasınız.24.Ekrana gelen ileti kutusunda Slab Material açılır listesinden C25’i seçiniz ve 2 kez OKdüğmesine basınız.25.Menüde DrawDraw Columns seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.26.Kenarlarda grid kesişim noktalarına tıklayarak ve Enter tuşuna basarak kolonları oluşturunuz.Tüm kolonları oluşturduktan sonra klavyede Esc tuşuna basarak kolon oluşturma işlemindençıkınız.27.View menüsünde Set Display Options seçeneğine tıklayınız veya düğmesine basınız.28.Ekrana gelen pencerede,• Area Objects bölümünde Slab Internal Ribs seçeneğini seçili duruma getiriniz veOK düğmesine basınız.29.Ekranda çözümlemede kullanılacak şekilde dişler de gösterilecektir.

64Yüklerin Tanımlanması:30.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.31.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayın ve G olarak yükleme adını değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayın ve Q olarak yükleme adını değiştiriniz ve OK düğmesinebasınız.32.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.33.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayın ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.• LIVE yazısına çift tıklayın ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

6534.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.35.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.36.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1.4 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırdaki Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.6 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

6637.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir.Ekrana gelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu elemanboyutunun yaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.38.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 20o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 20o Preferred Bar Size kutucuğuna 16 yazınız.

67• Min. Cover Beams bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 40o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 40o Preferred Bar Size (Flexure) kutucuğuna 12o Preferred Bar Size (Shear) kutucuğuna 8 yazınız ve OK düğmesinebasınız.39.Şeritleri ekrana getirmek için simgesine basın veya klavyede Ctrl+W düğmelerine birliktebasınız.40.Ekrana gelen ileti penceresinde Items Present In View (Görünürdeki elemanlar) bölümündeDesign Strip Layer A, Design Strip Layer B kutucuklarını seçili duruma getiriniz. Xyönündeki şeritleri genişlikleri ile birlikte göstermek için Design Strip Objects bölümündeShow Width (Genişliği Göster) kutucuğunu da seçili duruma getiriniz ve OK düğmesinebasınız.41.Menüde SelectSelectPropertiesDesign Strip Layers... seçeneğini seçiniz.42.Ekrana gelen ileti kutusunda LayerA, LayerB ve Layer Other seçeneklerini klavyede Ctrltuşu basılı tutularak seçiniz ve OK düğmesine basınız.

6843.Bu işlem program tarafından otomatik olarak oluşturulmuş hesap şeritlerinin seçiminiyapacaktır. Klavyede Delete tuşuna basarak bu hesap şeritlerini siliniz.44.Kullanılacak hesap şeritlerini oluşturmak için menüde DrawDraw Design Strips seçeneğineveya simgesine tıklayınız.45.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Strip seçeneğini• Strip Layer bölümünden A seçeneğini• Strip Design Type bölümünden Column Strip seçeneğini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.5• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.5• End Width Left (m) kutucuğuna 0.5• End Width Right (m) kutucuğuna 0.5 değerlerini yazınız.46.Sırasıyla döşemenin sol kenarının orta noktasının hemen üzerindeki kolonun sol kenar ortanoktasına ve döşemenin sağ kenarının orta noktasının hemen üzerindeki kolonun sağ kenarorta noktasına tıklayınız.tamamlayınız.simgesine basarak hesap şeridini oluşturma işlemini47.DrawDraw Design Strips seçeneğine veya simgesine tıklayınız.48.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Strip seçeneğini• Strip Layer bölümünden A seçeneğini• Strip Design Type bölümünden Middle Strip seçeneğini seçiniz.

69• Start Width Left (m) kutucuğuna 0.5• Start Width Right (m) kutucuğuna 0.5• End Width Left (m) kutucuğuna 0.5• End Width Right (m) kutucuğuna 0.5 değerlerini yazınız.• Sırasıyla A aksı üzerindeki döşeme kenarının orta noktasına yakın bir noktaya ve Baksı üzerindeki döşeme kenarının orta noktasına yakın bir noktaya tıklayınız veklavyede Enter düğmesine basınız. Bu işlem ile orta şerit şematik olarak oluşturulmuşolacaktır.• Oluşturulan şeridin sol orta noktasına gelindiğinde ekranda Point yazarak şeriditanımlayan ilk noktaya kenetlenme sağlanacaktır. Bu noktanın üzerine sağ fare tuşuile tıklayınız.• Ekrana gelen Point Object Information kutusunda Geometry bölümüne geçiniz.• Point Global X,Y,Z Coords (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Point Coordinates ileti kutusunda,o Global X Coordinate kutucuğuna -0.15o Global Y Coordinate kutucuğuna 5 yazınız ve iki kez OK düğmesine basınız• Oluşturulan şeridin sağ orta noktasına gelindiğinde ekranda Point yazarak şeriditanımlayan ilk noktaya kenetlenme sağlanacaktır. Bu noktanın üzerine sağ fare tuşuile tıklayınız.• Ekrana gelen Point Object Information kutusunda Geometry bölümüne geçiniz.• Point Global X,Y,Z Coords (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Point Coordinates ileti kutusunda,o Global X Coordinate kutucuğuna 10.15o Global Y Coordinate kutucuğuna 5 yazınız ve iki kez OK düğmesine basınızo Böylece orta şerit düzenlemesi yapılmış olmaktadır.49.Benzer şekilde Y yönünde de 2 hesap şeridi oluşturunuz. Y yönündeki şeritleri tanımlarken deStrip Layer bölümünden B seçeneğini seçiniz.

70Aşağıdaki tabloda Y yönündeki şeritler için gerekli bilgiler verilmektedir.Strip Design StripŞerit AdıSWL SWR EWL EWR P1 (X,Y) P2 (X,Y)Type LayerMSB1 Middle Strip B 0.5 0.5 0.5 0.5 5, -0.15 5, 10.15CSB1 Column Strip B 0.5 0.5 0.5 0.5 6, -0.15 6, 10.15SWL: Start Width LeftSWR: Start Width RightEWL: End Width LeftEWR: End Width RightP1 ve P2 şeridi tanımlayan noktaların koordinatlarını göstermektedir.50. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.51.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi yapınız.52.Analizden sonra ekrana renk ölçeği şeklinde şekildeğiştirmiş durum bilgileri gelecektir.53.Hesap şeritlerindeki iç kuvvetleri ekrana getirmek için simgesine veya Display menüsündeShow Strip Forces seçeneğine tıklayınız.54. Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination (Yük Kombinasyonu) açılır listesinden1.4G+1.6Q’yu seçiniz.55.Component bölümünden Moment seçeneğini seçili duruma getiriniz.56.X yönündeki şeritlerdeki eğilme momenti değerlerini göstermek için Show Forces For TheseStrip Layers bölümünde Layer A seçeneğini seçili duruma getiriniz. Sırasıyla Apply veClose düğmesine basınız.

7157.Ekrana değerleri ile birlikte şeritlerdeki eğilme momenti diyagramı gelecektir. Mouse ilediyagramların üzerinde gezilerek ilgili noktadaki değerler incelenebilir.58.Kolonlar arasında olmayan dişin yük aldığı bölge olarak tanımlanan orta şeritte, en büyükaçıklık momenti 111.54 kNm olarak hesaplanmıştır. Kolonlar arasında bulunan dişin yük alanıile tanımlanan kolon şeridinde ise açıklık momenti 105.67 kNm olarak hesaplanmıştır. Buşeritte yaklaşık -45 kNm mesnet momenti oluşmaktadır. Fare ilgili şeridin üzerinde gezdirilerekfarklı noktalardaki değerler okunabilir.59.Detaylandırmayı yapmak için düğmesine basınız veya Run menüsünden Run Detailingseçeneğine tıklayınız.60.Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.

7261.Detaylandırma işleminden sonra Model Explorer penceresinde Detailing bölümündeDrawing Sheets-Slab Rebar Plan- Bottom Bars-Bottom Rebar Plan seçeneğine çifttıklanarak döşeme alt donatılarının çizimi ekrana getirilebilir. Benzer şekilde diğer donatıçizimleri de ekrandan izlenebilir.62.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyasimgesine basınız.63.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,

73o Design Basis açılır listesinden Strip Base seçeneğini seçiniz.o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcingseçeneğini seçiniz.• Rebar Location Shown bölümünde,o Show Top Rebar (Üst donatıyı göster) veo Show Bottom Rebar (Alt donatıyı göster) seçeneklerini seçiniz.• Reinforcing Display Type bölümünde Show Total Rebar Area for Stripseçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer A kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Display Options bölümünde Fill Diagram ve Show Values at ControllingStations on Diagram kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.64.Ekranda X yönünde iki farklı şerit için donatı alanı/şerit genişliği değerleri gösterilecektir. Şeritgenişlikleri ilgili doğrultudaki dişin yük alanı esas alınarak (1.0m) belirlendiğinden bu değerler dişintasarımında kullanılacak donatı alanı olarak değerlendirilebilir.65.M d =111.54 kNm, b=1.0m, h=0.40m, d’=0.03m ve Malzeme C25/S420 olarak diş kesitininhesabı yapılırsa gerekli çekme donatısı alanı A s =852 mm 2 olarak elde edilmektedir. Bu değer ileSAFE programının hesapladığı 847.321 mm 2 değeri birbirine oldukça yakındır.

74Örnek 3: Kirişsiz DöşemeA B C D E4.0m 5.0m 5.0m 4.0m44.0m400X40034.0m24.0m300X300300X3001Şekilde verilen kirişsiz döşeme sisteminin hesabını yapınız.Malzeme C20/S420 Döşeme kalınlığı h=200mmYük: g kaplama+sıva =1.3kN/m 2 q=3.5kN/m 2Sistem Modelinin Oluşturulması:1.File menüsünden New Model Seçeneğine tıklayın veyadüğmesine basınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda DesignCode (Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) bölümünde Modify/Show... düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı iletikutusunu ekrana getiriniz. Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarakmetrik sistem birimlerinin kullanılmasını sağlayınız. OK düğmesine basarak ileti kutusunukapatınız.4.Initial Model bölümünde Grid Only (Yardımcı Çizgiler) seçeneğine tıklayınız.

755.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Number of Grid Lines bölümünde X Direction kutucuğuna 5, Y Directionkutucuğuna 4 yazınız.• Grid Spacing bölümünde X Direction kutucuğuna 4, Y Direction kutucuğuna 4yazınız.6.X yönündeki aks aralıkları eşit olmadığından düzenlenmesi gerekmektedir. Düzenleme içinEdit Grid... düğmesine basınız.7.Ekrana gelen Coordinate System ileti kutusunda Display Grid Data as bölümündeSpacing seçeneğini seçiniz.8.X Grid Data bölümünde B ve C aksının bulunduğu satırdaki uzunlukları 5 olarak değiştirinizve OK düğmesine basınız.9.Ekrana aralıkları düzenlenmiş aks sistemi gelecektir.

76Malzemelerin Tanımlanması:10.Define Menüsünde Materials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.11.Ekrana gelen ileti kutusunda C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/Show Materialdüğmesine basınız.12.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna C20 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 28000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı) kutucuğuna13 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.13.Donatı malzemesini tanımlamak için CSA-G30.18Gr400 adlı malzemeyi seçiniz veModify/Show Material seçeneğine tıklayınız.14.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0 yazınız.• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 )

77• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) değerlerini yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.Kesitlerin Tanımlanması:15.Define menüsünde Slab Properties seçeneğine tıklayınız.16.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.17.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna D200 yazınız.• Slab Material açılır listesinden C20’i seçiniz.• Analyses Property Data bölümünde Type açılır listesinden Slab seçeneğini seçiniz.• Thickness kutucuğuna 200 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.

7818.Menüde DefineColumn Properties... seçeneğini seçiniz.19.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C300X300 yazınız.• Material açılır listesinden C20’yi seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 300o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 300 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getirinizve OK düğmesine basınız.

7920.Ekrana gelen ileti kutusunda yeniden Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C400X400 yazınız.• Material açılır listesinden C20’yi seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 400o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 400 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getirinizve 2 kez OK düğmesine basınız.21.Menüde DrawDraw Rectangular Slabs/Areas seçeneğine veyatıklayınız.22.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Slab seçeneğini seçiniz.• Property bölümünden D200’ü seçiniz.simgesine

8023.A-1 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak E-4 aks kesişimnoktasına tıklayınız ve Enter tuşuna basınız.24.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.25.Menüde DrawColumns seçeneğine veya simgesine tıklayınız.26.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıdaki şekilde düzenleyiniz.27.Sırasıyla A-1, B-1, C-1, D-1, E-1, E-2, E-3, E-4, D-4, C-4, B-4, A-4, A-3, A-2 aks kesişimnoktalarına tıklayarak kenar kolonlarını oluşturunuz.28.Draw Columns ileti kutusunda Property Below kutucuğunu C400X400 olarak seçiniz.29.Sırasıyla B-2, C-2, D-2, B-3, C-3, D-3 aks kesişim noktalarına tıklayarak iç kolonlarıoluşturunuz.30.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.31.Oluşturulan döşemeye fare sol tuşu ile tıklayarak seçili duruma getiriniz. Ekranın sol altköşesinde 1 Areas, 4 Edges selected yazmalıdır.32.Menüde EditEdit AreasExpand/Shrink Areas seçeneğini seçiniz.33.Ekrana gelen ileti kutusunda döşemenin kenar kolonları içine alması amacıyla Offset Valuekutucuğuna 150 yazınız ve OK düğmesine basınız.

8134.SAFE programında boyutlandırma, sonlu elemanlar çözümü ile elde edilen sonuçlara göreveya strip (şerit) adı verilen bölgeler oluşturularak yapılabilmektedir. Bu örnekte şeritleroluşturularak boyutlandırma yöntemi kullanılacaktır. Şeritler kolon şeritleri ve orta şeritler olaraksınıflandırılmaktadır. Kolon şeridi, kolon veya perde ekseninin her bir tarafında ayrı ayrı, L 1 /4veya L 2 /4 genişlikleri ile tanımlanan şeritlerden dar olanlarının birleştirilmesi ile eldeedilmektedir. Burada L 1 ve L 2 sırasıyla döşemenin incelenen doğrultuda ve incelenen doğrultuyadik doğrultuda mesnet eksenleri arasında kalan açıklığı göstermektedir. Kolon şeritleri arasındakalan döşeme parçası orta şerit olarak tanımlanmaktadır.35.X yönündeki hesap şeritlerini oluşturmak için üzerine fare ile tıklayarak döşemeyi seçiniz.36.Menüde EditAdd/Edit Design StripsAdd Design Strips... seçeneğine tıklayınız.37.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Include Middle Strips kutucuğunu seçili duruma getiriniz.• Grid Direction açılır listesinden X seçeneğini seçiniz.• Strip Layer bölümünden A seçeneğini seçiniz.• Strip Width bölümünde Auto seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.

8238.Şeritleri ekrana getirmek için simgesine basınız veya klavyede Ctrl+W düğmelerinebirlikte basınız.39.Ekrana gelen ileti penceresinde,• Items Present In View (Görünürdeki elemanlar) bölümünde Design Strip Layer Akutucuğunu seçili duruma getiriniz.• X yönündeki şeritleri genişlikleri ile birlikte göstermek için Design Strip Objectsbölümünde Show Width (Genişliği Göster) ve Labels kutucuklarını da seçili durumagetiriniz ve OK düğmesine basınız.

8340.Program X yönündeki hesap şeritlerini aşağıdan yukarıya doğru adlandırmaktadır. SA1 hesapşeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresini ekrana getiriniz.41.Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesini seçiniz.• Start Width Right (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Right ve End WidthRight kutucuklarına 0.15 yazınız.• OK düğmesine basarak geometri bilgileri penceresine geri dönünüz.• OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleme işlemini tamamlayınız.42.SA7 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz.43.Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left ve End Width Leftkutucuklarına 0.15 yazınız OK düğmesine basarak geometri bilgileri penceresine geridönünüz.• OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleme işlemini tamamlayınız.

8444.Y yönündeki hesap şeritlerini oluşturmak için döşemeyi seçiniz.45.Menüde EditAdd/Edit Design StripsAdd Design Strips... seçeneğine tıklayınız.46.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Include Middle Strips kutucuğunu seçili duruma getiriniz.• Grid Direction açılır listesinden Y seçeneğini seçiniz.• Strip Layer bölümünden B seçeneğini seçiniz.• Strip Width bölümünde Auto seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.47. simgesine basınız veya klavyede Ctrl+W düğmelerine beraber basınız.48.Ekrana gelen ileti penceresinde,• Items Present In View (Görünürdeki elemanlar) bölümünde Design Strip Layer Bkutucuğunu seçili duruma getiriniz.• Design Strip Layer A kutucuğunu seçili durumdan çıkarınız ve OK düğmesinebasınız.

8549.Program Y yönündeki hesap şeritlerini soldan sağa doğru adlandırmaktadır.50.SB1 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz.51.Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left ve End Width Leftkutucuklarına 0.15 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.52.SB3 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz.53.Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesini seçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Right ve End WidthRight kutucuklarına 1 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.54.SB4 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left, Start WidthRight ve End Width Left, End Width Right kutucuklarına 1.5 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.55.SB5 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getirin. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left, Start WidthRight ve End Width Left, End Width Right kutucuklarına 1 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.56.SB6 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left, Start WidthRight ve End Width Left, End Width Right kutucuklarına 1.5 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.

8657.SB7 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getirin. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left, Start WidthRight ve End Width Left, End Width Right kutucuklarına 1 yazınız• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.58.SB8 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Left, Start WidthRight ve End Width Left, End Width Right kutucuklarına 1 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.59.SB9 hesap şeridinin üzerine farenin sağ tuşu ile tıklayarak ilgili şeridin bilgi penceresiniekrana getiriniz. Ekrana gelen Strip Object Information penceresinde Geometry sekmesiniseçiniz.• Start Width Left (m) kutucuğuna tıklayınız.• Ekrana gelen Edit Strip Widths penceresinde Start Width Right ve End WidthRight kutucuklarına 0.15 yazınız.• 2 kez OK düğmesine basarak ilgili şeridin genişliğini düzenleyiniz.60. simgesine basınız veya klavyede Ctrl+W düğmelerine beraber basınız. Ekrana gelenpencerede önce düğmesine, daha sonra düğmesine basınız.Yüklerin Tanımlanması:61.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.

8762.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve G olarak yükleme adını değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız, yükleme adını Q olarak değiştiriniz ve OK düğmesinebasınız.63.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.64.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayın ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.• LIVE yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.65.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.66.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.67.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1.4 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.6 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

8868.Döşemenin üzerine tıklayarak seçili duruma getiriniz.69.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.70.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde G yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 1.3 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.71.Döşemenin üzerine tıklayarak yeniden seçili duruma getiriniz.72.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.

8973.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 3.5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.74. düğmesine basarak sistemin 3 boyutlu görünümünü ekrana getiriniz.75.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusundaOptions bölümünde Extrude View kutucuğunu, View by Colors of bölümünde SectionProperties kuucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.76.Ekrana sistemin 3 boyutlu görüntüsü gelecektir.

9077.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir. Ekranagelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu eleman boyutununyaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.78.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 20o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 20o Preferred Bar Size kutucuğuna 8 yazınız ve OK düğmesine basınız.

9179. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.80.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.81.Analizin tamamlanmasından sonra ekrana G yüklemesindeki şekildeğiştirmiş durum bilgilerirenk ölçeği şeklinde gelecektir.82. düğmesine basarak 3 boyutlu görünümde şekildeğiştirmiş durumu ekrana getiriniz.83.Ekranın sol alt bölümünde ilgili yüklemede en büyük ve en küçük yerdeğiştirme değerleri,koordinatları ile birlikte yazılmaktadır. Bu yerdeğiştirmeler elastik çözümden elde edilen

92yerdeğiştirmelerdir. Gerçek yerdeğiştirmelerin bu değerlerden daha büyük olabileceğiunutulmamalıdır.84.Klavyede F4 tuşuna basarak veyaekrana getiriniz.simgesine tıklayarak şekildeğiştirmemiş sistemi85. düğmesine basınız, ekrana gelen ileti kutusunda Area Objects bölümünden LocalAxes (Yerel Eksenler) seçeneğine tıklayınız ve OK düğmesine basınız.86.Bu işlem, ekranda döşemelerin yerel eksenlerini gösterilmesini sağlayacaktır.87.Sonlu elemanlar yöntemi ile elde edilen iç kuvvetleri görebilmek için simgesine tıklayınızveya Display Show Slab Forces / Stresses... seçeneğine tıklayınız.88.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Combination bölümünden 1.4G+1.6Q seçeneğinetıklayınız.89.Component (Bileşen) bölümünde M11 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önce Applysonra Close düğmelerine basınız.

9390.M11 momenti eleman yerel eksenlerine göre 2 ekseni etrafında eğilme oluşturan momenttir.Benzer şekilde M22 momenti eleman yerel eksenlerine göre 1 ekseni etrafında eğilme oluşturanmomenttir. Betonarme sistemlerde M11 momenti 1 yerel ekseni doğrultusunda yerleştirilecekeğilme donatısının belirlenmesinde, M22 momenti 2 yerel ekseni doğrultusunda yerleştirilecekeğilme donatısının belirlenmesinde kullanılmaktadır.32M11132M22191. düğmesine basarak XY düzlemindeki görünüme geçiniz.92.Hesap şeritlerindeki iç kuvvetleri ekrana getirmek için simgesine veya Displaymenüsünde Show Strip Forces seçeneğine tıklayınız.93. Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination (Yük Kombinasyonu) açılır listesinden 1.4G+1.6Q seçeneğiniseçiniz.• Component bölümünden Moment seçeneğini seçili duruma getiriniz.

94• X yönündeki şeritlerdeki eğilme momenti değerlerini görmek için Show Forces ForThese Strip Layers bölümünde Layer A seçeneğini seçili duruma getiriniz.• Ekranda değerlerin yazılmasını sağlamak için Show Values on Diagram kutucuğunuseçili duruma getiriniz ve sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.94.Ekrana değerleri ile birlikte şeritlerdeki eğilme momenti diyagramı gelecektir. Fare ilediyagramların üzerinde gezilerek ilgili noktadaki değerler incelenebilir.

9595.Şeritlerdeki eğilme momentleri şerit genişliğine etkiyen değerler olmakla birlikte, M11 veyaM22 gibi eleman iç kuvvetlerinden elde edilen eğilme momentleri birim genişliğe etkiyendeğerlerdir (birimi kNm/m).Örneğin Y doğrultusunda C aksı üzerinde 1-2 aksları arasındaki kolon şeridi açıklığında hesapşeridi eğilme momenti değeri 33.9 kNm, sonlu eleman momet diyagramında bu bölgedeki M22değerleri ortalama 17 kNm/m dolaylarındadır. Bu şeridin genişliği 2m’dir. Program tarafından17×2=34 kNm/şerit olarak hesaplanan şerit moment değeri, yukarıda 33.9 kNm olarakhesaplanan şerit momenti ile yeterli yaklaşıklıktadır.

96Gerek sonlu eleman çözümünden, gerekse hesap şeritleri eğilme momenti diyagramlarından,bir doğrutudaki kolon şeritlerinin, diğer doğrultudaki hesap şeritlerine mesnetlik yapmayaçalıştıkları gözlemlenebilmektedir.Zımbalama Kontrolü:96.Menüde Display Show Punching Shear Design... seçeneğine veya simgesinetıklayınız. Bu işlem zımbalama kontrolünü gerçekleştirecektir. Ekrana zımbalama sonucu oluşankayma gerilmelerinin kapasite gerilmelerine oranları gelecektir.1.0’den küçük olan oranlar zımbalama açısından kritik bölgede gerilmenin kapasiteden küçükkaldığı ve zımbalama güvenliğinin sağlandığını göstermektedir. Değerler kolonlar ve mesnetlerinolduğu noktalarda yazılmaktadır.97.C aksı ile 2 aksının kesişim noktasındaki kolonda bu değer 0.7176 olarak hesaplanmıştır. Bukolona sağ fare tuşu ile tıklayınız.98.Ekrana söz konusu kolon için zımbalama hesabı bilgilerini içeren pencere gelecektir.

97Elde edilen sonucun mertebesini kontrol etmek amacıyla yaklaşık hesap ta yapılabilir.Bu kolonun 4m×5m’lik bir bölgeden yük aldığı varsayılmaktadır. Zımbalama çevresi kenaruzunlukları 0.572m (kolon boyutu+ortalama döşeme kalınlığı) olarak belirlenirse, toplamzımbalama çevresi uzunluğu 2.288m olarak hesaplanır. Hesap yükü p=14.42 kN/m 2 ’dir.Tasarım zımbalama yükü Vpd= (4 ⋅ 5 − 0.572 ⋅ 0.572) ⋅ 14.42 = 283.7kN olarak hesaplanır.Zımbalama dayanımı ise yaklaşık olarak Vpr= 1.00 ⋅ 4 ⋅ 572 ⋅ 172 /1000 = 393kN olarakhesaplabilir. Bu değer, eğilme etkisi gözönüne alınmadığından güvensiz tarafta kalan birdeğerdir. Mertebe olarak sonuç elde edilmek istendiğinden işleme devam edilecektir. ZımbalamaVpd283.7yükünün dayanıma oranından, = = 0.72V 393prelde edilir. Bu değer, SAFE programı ilehesaplanan değere oldukça yakındır.99.Done düğmesine basarak Design Details penceresini kapatınız.100.Detaylandırmayı yapmak için düğmesine basınız veya Run menüsünden RunDetailing seçeneğine tıklayınız. Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.

98101.Detaylandırma işleminden sonra Model Explorer penceresinde Detailing bölümündeDrawing Sheets-Slab Rebar Plan- Bottom Bars-Bottom Rebar Plan seçeneğine çifttıklanarak döşeme alt donatılarının çizimi ekrana getirilebilir. Benzer şekilde diğer donatı çizimleride ekrandan izlenebilir.102.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyadüğmesine basınız.

99103.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Strip Based seçeneğini seçiniz.o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcementseçeneğini seçiniz.• Rebar Location Shown bölümünde,o Show Top Rebar (Üst donatıyı göster) veo Show Bottom Rebar (Alt donatıyı göster) seçeneklerini seçiniz.• Reinforcing Display Type bölümünde Show Rebar Intensity (Area/UnitWidth) (Birim genişlik için gerekli donatı alanı) seçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer A kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Display Options bölümünde Fill Diagram ve Show Values at ControllingStations on Diagram kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

100104.Ekranda birim genişlik (1m) için gerekli donatı alanları grafik olarak gösterilecektir.

101Örnek 4 Plak Döşeme (Elverişsiz Yükleme)A B C D E4.0m 3.5m 4.0m 4.0m300/500D1D2D4h=120mm h=120mmh=250mm5.5m400X400500X300300X50032Şekilde verilen döşeme sistemindeelverişsiz yüklemeleri yaparakgerekli donatı alanlarıbelirlenecektir.Malzeme C30/S420Kirişler: 300/500Kolonlar 300×500 ve 400×400Yükler:Kendi ağırlığı dışındaki döşemeyükleri5.5mD3h=140mmSistem Modelinin Oluşturulması:300mm1g(kN/m 2 )q(kN/m 2 )D1 1.5 3.5D2 1.5 3.5D3 1.5 5D4 1.5 51.File menüsünden New Model Seçeneğine tıklayınız veya düğmesine basınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) bölümünde Modify/Show... düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı iletikutusunu ekrana getiriniz. Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metriksistem birimlerinin kullanılmasını sağlayınız. OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.

1024.Design Preferences (Boyutlandırmada kullanılacak başlangıç ayarları) bölümündeModify/Show (Düzenle/Göster) düğmesine basınız.5.Ekrana gelen ileti kutusunda Min. Cover Slabs (Beton Örtüsü Değerleri) bölümünü seçiniz.6.Clear Cover Top (mm) (Üst donatı net beton örtüsü) değerini 20 olarak değiştiriniz.7.Clear Cover Bottom (mm) (Alt donatı net beton örtüsü) değerini 20 olarak değiştiriniz.8.Preferred Bar Size (Tercih edilen donatı çapı) değerini 10 olarak düzenleyiniz ve OKdüğmesine basınız.9.Initial Model bölümünde Grid Only seçeneğine tıklayınız.

10310.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Number of Grid Lines bölümünde X Direction kutucuğuna 5, Y Directionkutucuğuna 3 yazınız.• Grid Spacing bölümünde X Direction kutucuğuna 4, Y Direction kutucuğuna 5.5yazınız.11.X yönündeki aks aralıkları eşit olmadığından düzenlenmesi gerekmektedir. Düzenleme için EditGrid... düğmesine basınız.12.Ekrana gelen Coordinate System ileti kutusunda Display Grid Data as bölümündeSpacing seçeneğini seçiniz.13.X Grid Data bölümünde B aksının bulunduğu satırdaki uzunlukları 3.5 olarak değiştiriniz veOK düğmesine basınız.14.Ekrana aralıkları düzenlenmiş aks sistemi gelecektir.Malzemelerin Tanımlanması:15.Define Menüsünde Materials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.16.Ekrana gelen ileti kutusunda C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/Show Material düğmesinebasınız.

10417.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna C30 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 32000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı) kutucuğuna20 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.18.Donatı malzemesini tanımlamak için CSA-G30.18Gr400 adlı malzemeyi seçiniz veModify/Show Material seçeneğine tıklayınız.19.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0 yazınız.• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 )• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) değerlerini yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

10520.Define menüsünde Slab Properties seçeneğine tıklayınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.22.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna D120 yazınız.• Slab Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Analyses Property Data bölümünde Type açılır listesinden Slab seçeneğini seçiniz.• Thickness kutucuğuna 120 yazınız ve OK düğmesine basınız.23.Ekrana gelen ileti kutusunda Add Copy of Property düğmesine basınız.

10624.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna D250 yazınız.• Thickness kutucuğuna 250 yazınız ve OK düğmesine basınız.25.Ekrana gelen ileti kutusunda Add Copy of Property düğmesine basınız.26.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna D140 yazınız.• Thickness kutucuğuna 140 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.27.Menüde Define Beam Properties (Kiriş kesiti tanımlama) seçeneğine tıklayınız.28.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna B300X500 yazınız.• Beam Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Rebar Material açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Rebar Material Shear açılır listesinden S420’yi seçiniz.• Analysis Property Data bölümünde,o Beam Shape Type açılır listesinden Rectangular Beam seçeneğini seçiniz.o Web Width at Top kutucuğuna 300 yazınız.o Web Width at Bottom kutucuğuna 300 yazınız.o Depth kutucuğuna 500 yazınız.• Modelde döşemeler de bulunduğundan etkili tabla genişliği program tarafından dolaylıolarak gözönüne alınmış olacaktır. Boyutlandırma için tabla boyutlarının programtarafından belirlenmesini sağlamak için Design Property Data bölümünde,o Flange Dimensions Automatic from Slab Property seçeneğini seçiniz.o Cover Top (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm)o Cover Bottom (to Centroid) kutucuğuna 40 (mm) yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

10729.Menüde DefineColumn Properties... seçeneğini seçiniz.30.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C300X500 yazınız.• Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 500o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 300 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getirinizve OK düğmesine basınız.

10831.Ekrana gelen ileti kutusunda yeniden Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C400X400 yazınız.• Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 400o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 400 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getirinizve 2 kez OK düğmesine basınız.

10932.Menüde DefineWall Properties... (Perde kesiti özellikleri) seçeneğini seçiniz.33.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name kutucuğuna P300 yazınız.• Wall Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Thickness kutucuğuna 300 mm yazınız.• Include Automatic Rigid Zone Area Over Wall ve Wall Takes Out of PlaneMoment kutucuklarını seçili duruma getiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.34.Menüde DrawDraw Rectangular Slabs/Areas seçeneğine veya35.Ekrana gelen Draw Rectangular Slabs/Areas ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Slab’i seçiniz.• Property bölümünden D120’yi seçiniz.simgesine tıklayınız.36.A-2 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak B-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.

11037.B-2 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak C-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.38.Ekrandaki Draw Rectangular Slabs/Areas ileti kutusunda Property bölümünden D140’ıseçiniz.39.A-1 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak C-2 aks kesişimnoktasına tıklayınız.40.Ekrandaki Draw Rectangular Slabs/Areas ileti kutusunda Property bölümünden D250’yiseçiniz.41.C-1 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak E-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.42.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.43.3 Aksı üzerindeki 4 noktayı pencere içine alarak seçiniz.44.Menüde EditMove Points/Lines/Areas... seçeneğine tıklayınız.45.Ekrana gelen ileti kutusunda Delta Y kutucuğuna 0.15 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.

11146.1 Aksı üzerindeki 3 noktayı pencere içine alarak seçiniz.47.Menüde EditMove Points/Lines/Areas... seçeneğine tıklayınız.48.Ekrana gelen ileti kutusunda Delta Y kutucuğuna -0.15 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.49.A Aksı üzerindeki 3 noktayı pencere içine alarak seçiniz.50.Menüde EditMove Points/Lines/Areas... seçeneğine tıklayınız.51.Ekrana gelen ileti kutusunda Delta X kutucuğuna -0.15 (m), Delta Y kutucuğuna 0 yazınız veOK düğmesine basınız.52.E Aksı üzerindeki 2 noktayı pencere içine alarak seçiniz.53.Menüde EditMove Points/Lines/Edges... seçeneğine tıklayınız.54.Ekrana gelen ileti kutusunda Delta X kutucuğuna 0.15 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.55.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.56.Ekrana gelen ileti kutusunda Items Present In View bölümünde Slab (Area) kutucuğunuseçili durumdan çıkarınız ve OK düğmesine basınız. Bu işlem ekranda döşemelerin görünmemesinisağlayacaktır.57.Menüde DrawDraw Beams/Lines seçeneğini seçiniz.58.A aksı üzerinde sırasıyla 1, 2 ve 3 aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.59.B aksı üzerinde sırasıyla 2 ve 3 aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.60.3 aksı üzerinde sırasıyla B, C, D ve E aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağdüğmesine tıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.

11261.1 aksı üzerinde sırasıyla A, C ve D aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.62.2 aksı üzerinde sırasıyla A, B ve C aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.63.C aksı üzerinde sırasıyla 1, 2 ve 3 aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.64.E aksı üzerinde sırasıyla 1, 2 ve 3 aksları ile kesişim noktalarına tıklayınız. Fare sağ düğmesinetıklayarak çizimi geçici olarak durdurunuz.65.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.66.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.67.Ekrana gelen ileti kutusunda Items Present In View bölümünde Slab (Area) kutucuğunuseçili duruma getiriniz, Beam (Line) kutucuğunu seçili durumdan çıkarınız ve OK düğmesinebasınız.68. simgesine basınız ve A-B aksları ile 3 aksının bulunduğu bölgeyi içine alan pencere çizerekgörünümü büyütünüz.69.Menüde DrawDraw Walls seçeneğine veya simgesine tıklayınız.70.Ekrana gelen ileti kutusunda Plan Offset Normal (m) kutucuğuna -0.15 (m) yazınız. Buişlem perdenin çizim için belirlenen noktalara göre 0.15 m dışmerkezliğe sahip olarak yerleştiğinibelirtmektedir.71.Döşemenin sol üst köşesine tıklayınız ve fareyi sağa doğru hareket ettiriniz. Perdenin diğernoktası belirlenirken, program perde görünümünü ve uzunluğunu ekranda göstermektedir.72.Perdenin ikinci noktasını belirtmek için çizim ekranının sol altındaki veri giriş kutucuklarıkullanılacaktır. Burada uznluk ve açı bilgileri girilerek perde kesitinin yerleşimi yapılabilmektedir.Uzunluk olarak 4.3 (m) açı olarak 0 (derece) giriniz ve klavyede Enter tuşuna basınız.

11373.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.74. simgesine tıklayarak tüm görünümü ekrana getiriniz.75.Bir önceki adımda oluşturulan perdeyi pencere içine alarak seçili duruma getiriniz. Ekranın solaltında 6 Points, 1 Areas, 4 Edges selected yazmalıdır.76.Menüde EditReplicate... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Increment, dx kutucuğuna 11.5• Increment, dy kutucuğuna -11• Number of Increments kutucuğuna 1 yazınız ve OK düğmesine basınız.77.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.78.Ekrana gelen ileti kutusunda Items Present In View bölümünde Wall/Ramp Below(Area) kutucuğunu seçili durumdan çıkarınız ve OK düğmesine basınız.

11479.Menüde Menüde DrawDraw Columns seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.80.Ekrana gelen Draw Columns ileti kutusunda,• Property Below açılır listesinden C300X500 seçeneğini seçiniz.• Cardinal Point açılır listesinden 2 (box edge midpoint) seçeneğini seçiniz.• A aksı ile 2 aksının kesişim noktasına yakın döşeme kenar noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.81.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 1 (box corner) seçeneğini seçiniz.• A aksı ile 1 aksının kesişim noktasına yakın döşeme köşe noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.82.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 4 (box edge midpoint) seçeneğini seçiniz.• C aksı ile 1 aksının kesişim noktasına yakın döşeme kenar noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.83.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 10 (centroid) seçeneğini seçiniz.• B ve C aksları ile 2 aksının kesişim noktalarına tıklayarak kolonları oluşturunuz.84.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 6 (box edge midpoint) seçeneğini seçiniz.• C aksı ile 3 aksının kesişim noktasına yakın döşeme kenar noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.85.Draw Columns ileti kutusunda,

115• Cardinal Point açılır listesinden 9 (box corner) seçeneğini seçiniz.• E aksı ile 3 aksının kesişim noktasına yakın döşeme köşe noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.86.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 6 (box edge midpoint) seçeneğini seçiniz.• D aksı ile 3 aksının kesişim noktasına yakın döşeme kenar noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.87.Draw Columns ileti kutusunda,• Cardinal Point açılır listesinden 8 (box edge midpoint) seçeneğini seçiniz.• E aksı ile 2 aksının kesişim noktasına yakın döşeme kenar noktasına tıklayarak kolonuoluşturunuz.88.Menüde ViewShow Grids seçeneğini seçiniz ve gridlerin tekrar görünmesini sağlayınız.89.Draw Columns ileti kutusunda,• Property Below açılır listesinden C400X400 seçeneğini seçiniz.• Cardinal Point açılır listesinden 10 (centroid) seçeneğini seçiniz.• D aksı ile 2 aksının kesişim noktasına tıklayarak kolonu oluşturunuz.90.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.91.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.92.Ekrana gelen ileti kutusunda sırasıyla Reset Defaults ve OK düğmelerine basınız.93.C aksı ile 2 aksı üzerindeki kolonu pencere içine alarak seçili duruma getiriniz.94.Menüde AssignColumn/Brace DataLocal Axis seçeneğine tıklayınız.95.Ekrana gelen ileti kutusunda Angle kutucuğuna 90 yazınız ve OK düğmesine basınız.Yüklerin Tanımlanması:96.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.97.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayın ve G olarak yükleme adını değiştiriniz.

116• LIVE yazısına çift tıklayınız ve yükleme adını Q1 olarak değiştiriniz, Type bölümündeise yük türünü PATTERN LIVE olarak düzenleyiniz.• Add Load Pattern düğmesine basınız. Yükleme adını Q2 olarak değiştiriniz ve Typebölümünde yük türünü PATTERN LIVE olarak düzenleyiniz.• Add Load Pattern düğmesine basınız. Yükleme adını Q3 olarak değiştiriniz ve Typebölümünde yük türünü PATTERN LIVE olarak düzenleyiniz.• Add Load Pattern düğmesine basınız. Yükleme adını Q4 olarak değiştiriniz. Typebölümünde yük türünü PATTERN LIVE olarak düzenleyiniz ve OK düğmesine basınız.98.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.99.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.• LIVE yazısına çift tıklayınız ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q1 yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.100.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.101.Ekrana gelen ileti kutusunda Slab (Area), Wall/Ramp Below (Area), Beam (Line),Column/Brace Below (Line) kutucuklarını seçili durumdan çıkarınız ve OK düğmesine basınız.

117102.Elverişsiz yüklemeleri tanımlamak için döşeme üzerlerinde Panel adı verilen bölgelertanımlanmalıdır. Bu amaçla menüde DrawDraw Rectangular Slabs/Areas seçeneğinetıklayınız veya simgesine tıklayınız.103.Ekrana gelen Draw Rectangular Slabs/Areas ileti kutusunda,• Type of Object bölümünden Slab’i seçiniz.• Property bölümünden NONE seçeneğini seçiniz.104.A-2 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak B-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.105.B-2 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak C-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.106.A-1 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak C-2 aks kesişimnoktasına tıklayınız.107.C-1 aks kesişim noktasına tıklayınız ve fare sol düğmesine basılı tutarak E-3 aks kesişimnoktasına tıklayınız.108.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işlemini tamamlayınız.109.A-B ve 2-3 aksları arasında kalan ilk panelin üzerine tıklayarak seçiniz.110.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.111.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q1 yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 3.5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.

118112.B-C ve 2-3 aksları arasında kalan panelin üzerine tıklayarak seçiniz.113.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.114.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q2 yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz• Uniform Load kutucuğuna 3.5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.115.A-C ve 1-2 aksları arasında kalan panelin üzerine tıklayarak seçiniz.116.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.117.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q3 yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.118.C-E ve 1-3 aksları arasında kalan panelin üzerine tıklayarak seçiniz.119.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.120.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q4 yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.121.Menüde ViewSet Display Options seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.122.Ekrana gelen ileti kutusunda sırasıyla Reset Defaults ve OK düğmelerine basınız.123.Menüde SelectSelectPropertiesSlab Properties... seçeneğini seçiniz.124.Ekrana gelen ileti kutusunda D120, D140, D250 kesitlerini fare sol tuşu basılı tutularak seçinizve OK düğmesine basınız.

119125.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.126.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde G yüklemesini seçiniz.• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 1.5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.127.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.128.Ekrana gelen ileti kutusunda Add Default Design Combos... düğmesine basarak programtarafından ilgili yönetmeliğe ait hazır yük kombinasyonlarının oluşturulmasını sağlayın.129.Ekrana gelen ileti kutusunda PATTCOMBO0 dışındaki tüm yük birleşimlerini seçiniz veDelete Combo düğmesine basarak bu yük birleşimlerini siliniz.130.Modify/Show Combo... düğmesine basarak PATTCOMBO0 yük birleşimine ait içeriğiekrana getiriniz.

120131.Cancel düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.132.Add New Combo... düğmesine basınız.133.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• PATTCOMBO0 yüklemesinin Scale Factor değerini 1.6 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda G yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.4 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

121134.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir.Ekrana gelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu elemanboyutunun yaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.135.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1

122o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 20o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 20o Preferred Bar Size kutucuğuna 10 yazınız.• Min. Cover Beams bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 30o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 30o Preferred Bar Size (Flexure) kutucuğuna 12o Preferred Bar Size (Shear) kutucuğuna 8 yazınız ve OK düğmesinebasınız.136. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.137.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.

123138.Analizin tamamlanmasından sonra ekrana renk ölçeği şeklinde G yüklemesine aitşekildeğiştirmiş durum bilgileri gelecektir.139. düğmesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.140.Menüde DisplayShow Loads... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.141.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name açılır listesinden Q1 seçiniz.• Load Type bölümünde Analysis Model Loads seçeneğini seçiniz.• Ekranda yük değerlerinin yazılmasını sağlamak için Show Loading Valueskutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.

124142.Ekranın sağ alt bölümündekidüğmelerini kullanarak diğer yüklemeler arasındageçiş yapılabilir.143.Menüde OptionsWindowsFour seçeneğine tıklayarak ekranda dört penceregörünümünü sağlayınız.144.Sol üst pencereye tıklayarak aktif hale getiriniz.145.Menüde DisplayShow Deformed Shape... seçeneğini seçiniz veya simgesinetıklayınız.146.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case açılır listesinden Q1 seçiniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız. Ekranda Q1 yüklemesine aitşekildeğiştirmiş durum gösterilecektir.147.Sırasıyla diğer pencerelerde Q2, Q3 ve Q4 yüklemelerine ait şekildeğiştirmiş durumincelenebilir.

125148.Menüde OptionsWindowsOne seçeneğine tıklayarak ekranda tek bir pencereningörünmesini sağlayınız149. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.150.Sonlu elemanlar yöntemi ile elde edilen iç kuvvetleri görebilmek için simgesine veyaDisplay Show Slab Forces / Stresses... seçeneğine tıklayınız.151.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination bölümünden 1.4G+1.6Q seçeneğine tıklayınız.• Component (Bileşen) bölümünde M11 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önceApply sonra Close düğmesine basınız.152.Ekrana gelen renk ölçeği olarak gösterilen sonlu eleman çözümü, döşeme sisteminin Xdoğrultusundaki eğilme momenti değişimini göstermektedir. Gösterilen sonuçlar birim genişliğeetkiyen moment değerleridir. Fare döşeme üzerinde gezdirilerek moment değerleri döşeme üzerindeve ekranın sol alt köşesinde görülebilir. Fare ilgili ekranda döşeme dışında bir noktaya getirildiğindeekranın sol altında en büyük ve en küçük moment değerleri ile bunların oluştuğu yerin koordinatlarıda bilgi olarak verilmektedir.

126153.Y yönündeki birim genişliğe etkiyen eğilme momenti değişimini ekranda göstermek içinyeniden simgesine veya Display Show Slab Forces / Stresses... seçeneğinetıklayınız.154.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination bölümünden 1.4G+1.6Q seçeneğine tıklayınız.• Component (Bileşen) bölümünde M22 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önceApply sonra Close düğmesine basınız.155.Detaylandırmayı yapmak için düğmesine basınız veya Run menüsünden Run Detailingseçeneğine tıklayınız.156.Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.

127157.Bu örnek için detaylandırmada hesap şeritleri (strip) yerine sonlu eleman çözümününkullanılması tercih edileceğinden şerit tanımı yapılmamıştır. Bu nedenle, ekrana bir uyarı mesajıçıkacaktır. Bu ileti mesajında OK düğmesine basarak detaylandırmaya geçiniz.158.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyasimgesine tıklayınız.159.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Finite Element Based seçeneğini seçiniz.

128o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcingseçeneğini seçiniz.• Reinforcing Direction and Location bölümünde Direction 1 – Bottom Rebarseçeneğini seçiniz ve sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.160.Ekranda X yönünde birim genişlik için gerekli donatı alanları renk ölçeği olarak gösterilecektir.M d =13.7 kNm, b=1.0m, h=0.14m ve Malzeme C25/S420 olarak hesap yapılırsa gerekli çekmedonatısı alanı A s =355 mm 2 olarak elde edilmektedir. Bu değer ile SAFE programı ile hesaplanan399mm 2 değeri birbirine yakındır.161.D aksı ile 2 aksının kesiştiği kolon için zımbalama kontrolü yapılması gerekmektedir. Diğerkolonlar, kirişler ile bağlı olduğundan bu elemanlarda zımbalama kontrolüne gerek yoktur. MenüdeDisplay Show Punching Shear Design... seçeneğine veya simgesine tıklayınız. Bu işlemzımbalama kontrolünü gerçekleştirecektir. Ekrana zımbalama sonucu oluşan kayma gerilmelerininkapasite gerilmelerine oranları gelecektir. 1.0’den küçük oranlar zımbalama açısından kritikbölgelerdeki kayma gerilmelerinin, kayma kapasitelerinden küçük kaldığını ve zımbalamagüvenliğinin sağlandığını göstermektedir.Not: N/C (Not Calculated), ilgili noktada zımbalama güvenliği kontrolünün yapılmadığı anlamınagelmektedir.

129Örnek 5 Elastik Zemine Oturan Sürekli TemelAB1400x400400x4000.70m0.70mN 1M1N 2M20.40m1.25 6.0 1.258.50m1.40mMalzeme C30 E c =3.2×10 7 kN/m 2 Zemin yatak katsayısı K o =20000kN/m 3Zemin grubu (C)Yükleme N 1 [kN] N 2 [kN] M 1 [kNm] M 2 [kNm]G 382.6 428.6 35.6 47.9Q 154.0 263.4 22.7 32.5E -106.3 121.8 57.4 65.9Verilen yüklemeler altında, elastik zemine oturan sürekli temelin hesabı yapılacaktır.Sistem Modelinin Oluşturulması:1.File menüsünden New Model Seçeneğine tıklayınız veya düğmesine basınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.

1303.Units (Birimler) düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı ileti kutusunu ekrana getiriniz veekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metrik sistem birimlerininkullanılmasını sağlayınız. Daha sonra OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.4.Initial Model bölümünde Combined Footing (Birleştirilmiş temel, sürekli temel) seçeneğinetıklayınız.5.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Along X Direction bölümünde,o Left Edge Distance kutucuğuna 1.25o Right Edge Distance kutucuğuna 1.25• Along Y Direction bölümünde,o Top Edge Distance kutucuğuna 0.7o Bottom Edge Distance kutucuğuna 0.7 yazınız.• Load Spacing and Size bölümünde,o X Direction kutucuğunu seçili duruma getiriniz.o Spacing kutucuğuna 6o Load Size (square) kutucuğuna 400 yazınız.• Load Values Load 1 bölümünde,o P (Dead) kutucuğuna 382.6

131o P (Live) kutucuğuna 154o My (Dead) kutucuğuna 35.6o My (Live) kutucuğuna 22.7• Load Values Load 2 bölümünde,o P (Dead) kutucuğuna 428.6o P (Live) kutucuğuna 263.4o My (Dead) kutucuğuna 47.9o My (Live) kutucuğuna 32.5 değerlerini yazınız.• Properties bölümünde,o Footing Thickness kutucuğuna 400o Subgrade Modulus kutucuğuna 20000 yazınız ve OK düğmesine basınız.6.Ekrana aşağıdakine benzer bir görüntü gelecektir.Malzemelerin Tanımlanması:7.Define Menüsünde Materials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.8.Ekrana gelen ileti kutusunda C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/Show Material düğmesinebasınız.9.Ekrana gelen pencerede,• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 32000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2

132• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5 yazınız.• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı) kutucuğuna20 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.10.Donatı malzemesini tanımlamak için CSA-G30.18Gr400 malzeme adını seçiniz veModify/Show Material seçeneğine tıklayınız.11.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 )• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) değerlerini yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

13312.Define menüsünde Slab Properties seçeneğine tıklayınız.13.Ekrana gelen ileti kutusunda FOOTING seçneğine tıklayınız ve Modify/Show Propertydüğmesine basınız.14.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna TEMEL yazınız.• Slab Material açılır listesinden C30’u seçiniz.• Analyses Property Data bölümünde Type açılır listesinden Footing ve Thicknesskutucuğunda 400 yazmaktadır. Bu değer, başlangıçta sürekli temel şablonukullanılarak girilen bilgilere göre program tarafında otomatik olarak tanımlanmıştır.• OK düğmesine basınız.

13415.Ekrana gelen ileti kutusunda TEMEL kesitine ek olarak STIFF adında bir kesit tanımı dabulunmaktadır. Bu kesit program tarafından kolon yüklerinin etkitileceği bölgede kullanılacak rijit birkesit özelliği olarak oluşturulmuştur. İstenirse Modify/Show Property... düğmesine basarak kesitözellikleri incelenebilir. OK düğmesine basarak kesit tanımlama işlemini tamamlayınız.16.Temel üzerinde farenin sağ tuşuna basınız.17.Ekrana temel bilgilerini içeren ileti kutusu gelecektir. Temelin zemin özelliği (Soil Property)olarak SOIL1 adında zemin özelliği kullanılmaktadır. Bu özellik başlangıçta sürekli temel şablonukullanılarak verilen bilgilerden zemin yatak katsayısı değerini içermektedir. OK düğmesine basarakileti kutusunu kapatınız.18.Zemin özelliğini değiştirmek veya incelenmek isterseniz, menüde DefineSoil SubgradeProperties... seçeneğini seçiniz.

13519.Ekrana gelen ileti kutusunda SOIL1 özelliğini seçerek Modify/Show Property... düğmesinebasınız.20.Ekrana gelen ileti kutusundaki Subgrade Modulus değeri zeminin yatak katsayısıdır. 2 kezOK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.Yüklerin Tanımlanması:21.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.22.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve G olarak yükleme adını değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız ve Q olarak yükleme adını değiştiriniz.• Add Load Pattern düğmesine basınız. Yükleme adını E olarak değiştiriniz, Typebölümünde yükleme türünü QUAKE olarak düzenleyiniz ve OK düğmesine basınız.23.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.24.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

13625.A aksı ile 1 aksının kesiştiği noktaya tıklayarak bu noktayı seçili duruma getiriniz.26.Menüde AssignLoad DataPoint Loads seçeneğine tıklayınız.27.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name açılır listesinden E seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna -106.3 yazınız.• My kutucuğuna 57.4 yazınız ve OK düğmesine basınız.28.B aksı ile 1 aksının kesiştiği noktaya tıklayarak bu noktayı seçili duruma getiriniz.29.Menüde AssignLoad DataPoint Loads seçeneğine tıklayınız.30.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name açılır listesinden E seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 121.8 yazınız.• My kutucuğuna 65.9 yazınız ve OK düğmesine basınız.31.Etkitilen yükleri kontrol etmek amacıylagetiriniz.simgesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana

13732.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.33.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.34.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1.4 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırdaki Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.6 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve OK düğmesine basınız.35.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.36.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna G+Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• Load Name bölümünde G yüklemesinin Scale Factor değerini 1 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırdaki Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz.37.Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OKdüğmesine basınız.38.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.39.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna G+Q+E yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• Load Name bölümünde G yüklemesinin Scale Factor değerini 1 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz.• Load Name kolonunda üçüncü satırda E yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz.

138• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve OK düğmesine basınız.40.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.41.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna G+Q-E yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• Load Name bölümünde G yüklemesinin Scale Factor değerini 1 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Load Name kolonunda üçüncü satırda E yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini -1 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetirinizve 2 kez OK düğmesine basınız.

13942.Menüde RunAutomatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir.Ekrana gelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu elemanboyutunun yaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.43.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 60o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 60

140o Preferred Bar Size kutucuğuna 16 yazınız ve OK düğmesine basınız.44. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.45.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.46.Analizin tamamlanmasından sonra ekrana renk ölçeği şeklinde G yüklemesine aitşekildeğiştirmiş durum bilgileri gelecektir.47.Menüde DisplayShow Reaction Forces... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.48.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination açılır listesinden G+Q seçeneğini seçiniz.• Type of Reactions bölümünde Soil Pressures seçeneğini seçiniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

14149.Seçilen boyutların uygun olması için ekrana gelen pencerede mutlak değerce en büyük zemingerilmesinin, zeminin güvenlik gerilmesinden küçük olması gerekmektedir. Ekranın sol altında zemingerilmesi değeri olarak Max=-62.75 kN/m 2 ve Min=-221.39 kN/m 2 yazmaktadır. En büyük değerolan 221.39kN/m 2 , zeminin güvenlik gerilmesi olan 250 kN/m 2 ’den küçüktür. Ayrıca, en küçükgerilme pozitif değerli olmadığından zeminde ayrılma ortaya çıkmadığı görülmektedir. Zemindeayrılma (zemin gerilmesinin çekme olarak hesaplanması durumu) olması durumunda, çözülenproblem doğrusal olmayan problem haline dönüşmekte ve ardışık çözüm gerektirmektedir. SAFEprogramı bu tür sistemlerin de çözümünü yapabilmektedir. Bu örnekte böyle bir durum ortayaçıkmadığından doğrusal çözüm sonuçları ile devam edilecektir.50.Ekranın sağ alt bölümündekidüğmelerini kullanarak G+Q+E ve G+Q-E yükbirleşimlerinde de zemin güvenlik gerilmesinin aşılıp aşılmadığı kontrol edilmelidir.Not: Deprem Yönetmeliği 2007’ye göre bölüm 6.3.2.1’de temel zemini olarak (A), (B) ve (C)gruplarına giren zeminlerde, statik yüklere göre tanımlanan zemin güvenlik gerilmesinin depremdurumunda en fazla %50 arttırılabileceği belirtilmektedir.51. düğmesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.

14252.Modeli oluşturmaya şablon kullanılarak başlandığından hesap şeritlerini program otomatikolarak oluşturmaktadır. Hesap şeritlerindeki iç kuvvetleri ekrana getirmek için simgesineveya Display menüsünde Show Strip Forces seçeneğine tıklayınız.53. Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination (Yük Kombinasyonu) açılır listesinden 1.4G+1.6Q’yu seçiniz.• Component bölümünden Moment seçeneğini seçili duruma getiriniz.• X yönündeki şeritlerdeki eğilme momenti değerlerini göstermek için Show ForcesFor These Strip Layers bölümünde Layer A seçeneğini seçili duruma getiriniz• Show Values on Diagram kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve sırasıyla Apply veClose düğmelerine basınız.54.Ekrana 1.4G+1.6Q tüklemesinde X yönündeki moment diyagramı gelecektir.55.Detaylandırmayı yapmak için düğmesine basınız veya Run menüsünden Run Detailingseçeneğine tıklayınız.56.Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.57.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyasimgesine tıklayınız.

14358.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Strip Based seçeneğini,o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcingseçeneğini seçiniz.• Rebar Location Shown bölümünde,o Show Top Rebar (Üst donatıyı göster) veo Show Bottom Rebar (Alt donatıyı göster) seçeneklerini seçiniz• Reinforcing Display Type bölümünde Show Total Rebar Area for Stripseçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer A kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Display Options bölümünde Fill Diagram ve Show Values at ControllingStations on Diagram kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

14459.Ekranda X yönünde donatı alanı/şerit genişliği değerleri gösterilecektir.60.M d =397 kNm, b=1.4m, h=0.40m, d’=0.06m ve Malzeme C30/S420 olarak temel kesitininhesabı yapılırsa gerekli çekme donatısı alanı A s =3482mm 2 olarak elde edilmektedir. Bu değer ileSAFE programı ile hesaplanan 3580mm 2 değeri birbirine yakın mertebededir.61.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.62.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Reinforcing Display Type bölümünde Show Number of Bars of Size seçeneğiniseçiniz.• Top Bar Size açılır listesinden 16 seçeneğini, Bottom Bar Size açılır listesinden 16seçeneğini seçiniz ve sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.63.Ekrana X doğrultusunda gerekli donatı adet ve çap bilgileri gelecektir. (18-16, 18 adet φ16donatı anlamındadır)

145Örnek 6: Kalıp Planı Çizimi Üzerinden Hesap Modeli OluşturulmasıDwg veya dxf uzantılı dosya oluşturabilen bir çizim programı kullanılarak kalıp planı hazırlanmış ise budosya SAFE programında alt katman olarak kullanılarak hesap modeli hızlı bir şekildeoluşturulabilmektedir. Bu örnekte, yukarıdaki şekilde gösterilen kalıp planı çiziminin SAFE programınaaktarılması ve hesap modelinin oluşturulması aşamaları açıklanacaktır.Çizimin SAFE Programına Akatarılması ve Sistem Modelinin Oluşturulması:1.SAFE programını çalıştırınız.2.File menüsünden Import.DXF/.DWG Architectural Plan... seçeneğini seçiniz.3.Ekrana gelen ileti kutusunu kullanarak çizimin bulunduğu dosyayı açınız.

1464.Aktarılan çizim oluşturulurken uzunluk birimi olarak cm kullanılmış olduğundan, ekrana gelenArchitectural Plan Import ileti kutusunda CAD Drawing Units açılır listesinde cm seçeneğiniseçiniz ve OK düğmesine basınız.5.Ekrana, aktarılan çizim görünümü gelecektir. Önceden hazırlanmış çizimlerdeki perde, kolon,döşeme ve boşlukların, kapalı çoklu çizgi (polyline) komutu kullanılarak çizilmiş olmasıgerekmektedir. Farklı elemanların farklı katmanlarda çizilmesi de çalışmayı kolaylaştıracaktır.6.İlk olarak kolonlar oluşturulacaktır. Menüde OptionsArchitectural Plan Options...seçeneğine tıklayınız.

1477.Ekrana gelen ileti kutusunda önce Deselect All düğmesine basınız, daha sonra COLUMNkatmanında Visibility kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.8.Ekranda yalnızca kolonlar görünecektir. simgesine 3 kez kez tıklayarak daha uzaktan birgörünümü ekrana getiriniz.9.Hesap modelindeki perdelerin oluşturulması için menüde DrawDraw Columns seçeneğineveya simgesine tıklayınız.10.Klavyede Shift tuşuna basılı tutarak tüm kolonları pencere içine alınız ve hesap modelindekikolonlarını oluşturunuz.11.Klavyede Esc tuşuna basarak kolon oluşturma işlemini tamamlayınız.12.Menüde OptionsArchitectural Plan Options... seçeneğine tıklayınız.13.Ekrana gelen ileti kutusunda önce Deselect All düğmesine basınız, daha sonra WALLkatmanında Visibility kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.

14814.Ekranda kolonlar ile birlikte WALL katmanındaki perde dış çizgileri görünecektir. simgesinebir kaç kez tıklayarak perdelere daha yakın bir görünümü ekrana getiriniz.15.Hesap modeli için perdelerin oluşturulması için menüde DrawDraw Walls seçeneğini seçinizveya simgesine tıklayınız.16.Klavyede Shift tuşuna basılı tutarak perdeleri pencere içine alınız. Her bir perdeyi teker tekerpencere içine almak, daha kontrollü bir hesap modeli elemanı oluşturmayı sağlayacaktır.17.Klavyede Esc tuşuna basarak perde oluşturma işlemini tamamlayınız.18.Menüde OptionsArchitectural Plan Options... seçeneğine tıklayınız.19.Ekrana gelen ileti kutusunda önce Deselect All düğmesine basınız, daha sonra SLABkatmanında Visibility kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.20. simgesine basarak normal görünümü ekrana getiriniz.21.Ekranda kolonlar, perdeler ile birlikte SLAB katmanındaki döşeme dış çizgileri görünecektir.22.Hesap modelindeki perdelerin oluşturulması için menüde DrawDraw Slabs/Areasseçeneğini seçiniz veyasimgesine tıklayınız.

14923.Klavyede Shift tuşuna basılı tutarak fare imlecini döşeme sınır çizgisi üzerine getiriniz. Döşemedış çizgisi kalınlaşıp ekranda Arch. Area yazısı çıktığında farenin sağ tuşuna basınız.24.Ekrana gelen menüde Add SAFE Area seçeneğini seçiniz.25.Klavyede Esc tuşuna basarak döşeme oluşturma işlemini tamamlayınız.26.Menüde OptionsArchitectural Plan Options... seçeneğine tıklayınız.

15027.Ekrana gelen ileti kutusunda önce Deselect All düğmesine basınız, daha sonra OPENINGkatmanında Visibility kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.28.Hesap modelinde boşlukların oluşturulması için menüde DrawDraw Slabs/Areasseçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.29.Ekrana gelen ileti kutusunda Type of Object açılır listesinden Opening seçeneğini seçiniz.30.Klavyede Shift tuşuna basılı tutarak fare imlecini boşluk sınır çizgisi üzerine getiriniz. Döşemedış çizgisi kalınlaşıp ekranda Arch. Area yazısı çıktığında fare sağ tuşuna basınız.31.Ekrana gelen menüde Add SAFE Area seçeneğini seçiniz.32.Benzer işlemi tüm döşeme boşluğu alanları üzerinde tekrarlayınız.33.Klavyede Esc tuşuna basarak boşluk oluşturma işlemini tamamlayınız.34.Menüde OptionsArchitectural Plan Options... seçeneğine tıklayınız.35.Ekrana gelen ileti kutusunda önce Deselect All düğmesine basınız, daha sonra AKSkatmanında Visibility kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.

15136.Gridlerin oluşturulması için menüde DrawDraw Grids seçeneğini seçiniz veyasimgesine tıklayınız.37.Klavyede Shift tuşuna basılı tutarak tüm modeli pencere içine alınız ve grid çizgilerinioluşturunuz.38.Klavyede Esc tuşuna basarak grid oluşturma işlemini tamamlayınız.39. simgesine basarak Set Display Options ileti kutusunu ekrana getiriniz. Bu iletikutusunda Options bölümündedüğmesine basınız.kutucuğunu seçili durumdan çıkarınız ve OK40. simgesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.41. simgesine basarak Set Display Options ileti kutusunu ekrana getiriniz. Bu iletikutusunda Options bölümünde Extrude View kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OKdüğmesine basınız.42.Bu aşamadan sonra malzeme özellikleri ve yüklemeler düzenlenebilir ve hesap modeli çözümehazır duruma getirilebilir.

152Örnek 7: ETABS Programından Döşeme Bilgisi AktarılmasıHerhangi bir binanın döşeme ve temel bilgileri, CSI firmasının bina türü sistemlerin çözümü içingeliştirdiği ETABS programından, daha ayrıntılı çözüm ve detaylandırma amacıyla SAFE programınaaktarılabilmektedir. Bu örnekte aşağıdaki şeklilde ETABS programındaki hesap modeli gösterilenbinaya ait tipik bir kat ve temel sisteminin SAFE programına nasıl aktarılacağı açıklanacaktır.ETABS Programından Veri Akatarılması ve Sistem Modelinin Oluşturulması:1.ETABS programında modelin oluşturulması ve çözümün yapılması işleminden sonra menüdeFileExportSave Story as SAFE v12 .f2k Text File... seçeneğine tıklayınız.2.Ekrana gelen SAFE V12 Export Options ileti kutusunda,• Story to Export açılır listesinden STORY1 seçeneğini seçiniz. Bu durumda, birincikat döşemesi SAFE programına aktarılacaktır.

153• SAFE programında yalnzıca döşemenin düşey yük hesabı yapılması amaçlandığındanExport Floor Loads Only seçeneğini seçiniz.• Aktarılacak yüklemeleri seçmek için Load Cases to Export bölümünde Select Casesdüğmesine basınız ve ekrana gelen ileti kutusunda G ve Q yüklemelerini seçiniz.• 2 kez OK düğmesine basınız ve ekrana gelen ileti kutusunda dosyaya bir ad vererekkaydediniz.3.Dosyayı kaydettikten sonra SAFE pogramını çalıştırınız.4.File menüsünden ImportSAFE .F2K File... seçeneğini seçiniz.5.Ekrana gelen ileti kutusunu kullanarak kaydedilen dosyayı açınız.

1546.Aktarılan bilgiler ile SAFE hesap modeli otomatik olarak oluşturulacaktır.7.Menüde DefineMaterials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.8.Ekrana gelen ileti kutusunda Materials bölümünde MAT1 seçeneğine tıklayınız ve Modify/ShowMaterial düğmesine basınız.9.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Material Name kutucuğuna C25 yazınız.• Material Display Color (Malzeme gösterim rengi) bölümünde Changedüğmesine basarak malzeme için bir gösterim rengi seçiniz ve 2 kez OK düğmesinebasınız.

15510.Ekrana gelen ileti kutusunda Materials bölümünde MAT2 seçeneğine tıklayınız veModify/Show Material düğmesine basınız.11.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Material Name kutucuğuna S420• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0 yazınız.• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.12. simgesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.

15613. simgesine basarak Set Display Options ileti kutusunu ekrana getiriniz. Bu ileti kutusundaView by Colors of: bölümünde Material Properties kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OKdüğmesine basınız. Bu işlem, ekranda elemanların kullandıkları malzeme özelliği renkleriylegösterimini sağlamaktadır. Tüm elemanların C25 malzeme özelliği renginde olup olmadığınıkontrol ediniz.14.Menüde FileSave seçeneğini seçerek veyaveriniz ve kaydediniz.simgesine tıklayarak dosyaya uygun bir ad15. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.16.Döşeme üzerine sağ fare tuşuyla tıklayarak bilgi penceresini ekrana getiriniz.17.Ekrana gelen ileti kutusunda Loads sekmesine tıklayınız. G ve Q yüklemelerinde döşemeyeetkiyen yük bilgileri gösterilecektir. OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.18.SAFE programı grid çizgilerini esas alarak elverişsiz yüklemelerin otomatik olarak tanımlanmasınaolanak sağlamaktadır. Bu amaçla ETABS programından aktarılan grid bilgileri her bir döşemeninsınırlarından geçecek şekilde düzenlenecektir.19.Çalışma ekranının boş bir alanında fare sağ tuşuna basarak açılan menüde Add/Modify Grids...seçeneğine tıklayınız.20.Ekrana gelen ileti kutusunda Modify/Show System... düğmesine basınız.21.X Grid Data bölümünde C aksının bulunduğu satırı seçili duruma getiriniz. (C yazan hücreninsolundaki bölüme tıklayarak tüm satır seçili duruma getirilebilir.)

15722.Klavyede Delete düğmesine basarak bu aksın silinmesini sağlayın.23.Benzer silme işlemini X Grid Data bölümünde E yazan, Y Grid Data bölümünde 2 ve 4 yazansatırlara da uygulayınız.24.X Grid Data bölümünde Grid ID kolonunda aks adlarını sırasıyla A, B, C, D ; Y Grid Databölümünde Grid ID kolonunda aks adlarını sırasıyla 1, 2, 3, 4 olarak düzenleyiniz ve 2 kez OKdüğmesine basınız.25.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.26.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonununda sol fare tuşunu basılı tutarak EXP ve EYNarasında fareyi sürükleyiniz. Bu dört yükleme seçili duruma geldikten sonra Delete Load Patterndüğmesine basarak siliniz. Silinen yüklemeler ETABS programında tüm binanın yatay yük hesabıiçin tanımlanmış yüklemelerdir.27.Add Load Pattern düğmesine basarak yeni bir yükleme oluşturunuz. Yükleme adınıQELVERISSIZ, türünü (Type) AUTO PATTERN LIVE olarak düzenleyiniz. OK düğmesinebasarak ileti kutusunu kapatınız.

15828.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğini seçiniz.29.Ekrana gelen ileti kutusunda, elverişsiz yükleme için programın türü Linear Multi-Step Static(Çok adımlı doğrusal statik) olan yüklemeyi otomatik olarak oluşturduğu görülmektedir. OKdüğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.30.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.31.Ekrana gelen ileti kutusunda ETABS programında tüm yapı için kulanılan yük birleşimleri listesigörünecektir. DUSEY yük birleşimi dışındaki tüm yük birleşimlerini Delete Combo düğmesinebasarak siliniz.32.DUSEY yük birleşimini seçiniz ve Modify/Show Combo... düğmesine basınız.33.Ekrana gelen ileti kutusunda Q yüklemesinin bulunduğu açılır listeden yüklemeyi QELVERISSIZolarak değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

15934.Menüde RunAutomatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ile programınotomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir. Ekrana gelen iletikutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu eleman boyutunun yaklaşıkdeğeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.35.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusunda• Code bölümünde,o Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.o Phi Tension Controlled kutucuğuna 1o Phi Compression Controlled kutucuğuna 1

160o Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.• Min. Cover Slabs bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 20o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 20o Preferred Bar Size kutucuğuna 10 yazınız.• Min. Cover Beams bölümünde,o Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 30o Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 30o Preferred Bar Size (Flexure) kutucuğuna 12o Preferred Bar Size (Shear) kutucuğuna 8 yazınız ve OK düğmesinebasınız.36. simgesine basarak ve uygun bir ad vererek dosyayı kaydediniz.37.Menüde RunRun Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.38.Analizin tamamlanmasından sonra ekrana renk ölçeği şeklinde G yüklemesine ait şekildeğiştirmişdurum bilgileri gelecektir.

16139. düğmesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.40.Menüde DisplayShow Loads... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.41.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name açılır listesinden QELVERISSIZ’i seçiniz.• Load Type bölümünde Analysis Model Loads seçeneğini seçiniz ve OK düğmesinebasınız.42.Ekranın sağ alt bölümündekidüğmelerini kullanarak elverişsiz yüklemeyi oluşturanhareketli yüklerin farklı konumları arasında geçiş yapılabilir. Program, boyutlandırma yapmaküzere, bu yüklemelerden elde edilen en elverişsiz pozitif ve negatif momentleri, DUSEY adlı yükbirleşiminde G yüklemesi ile birleştirmektedir.

16243.Sonlu elemanlar yöntemi ile elde edilen iç kuvvetleri görebilmek için simgesine veyaDisplay Show Slab Forces / Stresses... seçeneğine tıklayınız.44.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination bölümünden DUSEY ve yanındaki açılır listeden Max seçeneğinetıklayınız.• Component (Bileşen) bölümünde M11 seçeneğini seçili duruma getiriniz ve önceApply sonra Close düğmesine basınız.45.Ekrana gelen renk ölçeği olarak gösterilen sonlu eleman çözümü, döşeme sisteminin Xdoğrultusundaki eğilme momentlerinin en büyük değerlerini göstermektedir. Gösterilen sonuçlarbirim genişliğe etkiyen moment değerleridir. Fare, döşeme üzerinde gezdirilerek moment değerleridöşeme üzerinden ve ekranın sol alt köşesinden izlenebilir.Not: Yükleme birleşimi elverişsiz yükleme içerdiğinden Max seçeneği değer olarak en büyükdeğerleri göstermektedir. Pozitif momentler için bu diyagram boyutlandırma değeri olarakdeğerlendirilebilir. Negatif momentin boyutlandırma değerleri Min seçeneği kullanılarakyapılmalıdır.46.Detaylandırmayı yapmak için düğmesine basınız veya Run menüsünden Run Detailingseçeneğine tıklayınız.47.Ekrana gelen ileti kutusunda OK düğmesine basınız.

16348.Bu örnek için detaylandırmada hesap şeritleri (strip) yerine sonlu eleman çözümü tercihedildiğinden şerit tanımı yapılmamıştır. Bu nedenle ekrana bir uyarı mesajı çıkacaktır. Bu iletimesajında OK düğmesine basarak detaylandırmaya geçiniz.49.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.50.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Finite Element Base seçeneğinio Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcingseçeneğini seçiniz.• Reinforcing Direction and Location bölümünde Direction 1 – Bottom Rebarseçeneğini seçiniz ve sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

16451. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.52.X yönünde birim genişlik için gerekli donatı alanları ekranda renk ölçeği olarak gösterilecektir.

165Örnek 8: Ard Germeli Döşeme1 2 3 4 5 6 7 8A4.85m 8.5m 4.85m 3.65m 2.5 2.5 6.0mB4.85mCDE4.85m3.65m6.0m8.5mFMalzeme: C35Döşeme kalınlığı h: 200mmKolonlar 300mm×300mmPerde kalınlığı 250mmArd germe öz ağırlığın %60-%80’ini dengeleyecek şekilde uygulanacaktır.Ardgerme kablolarının alanı 100mm 2Uygulanan Gerilme: 1488 MPaToplam Gerilme Kaybı: 279 MPaX yönünde band şeklinde kablolar, Y yönünde yayılı kablolar kullanılacaktır. Y yönündeki kablolarınaralığı 965mm olarak düzenlenecektir.Ard germe uygulanarak genel olarak döşeme kalınlığında %30’a varan bir azalma sağlanabilmektedir.Bu da döşeme sabit yük ağırlığının azaltılarak daha ekonomik çözüm elde edilebilmesine olanaksağlamaktadır.Sistem Modelinin Oluşturulması:1.Menüde FileNew Model... seçeneğine tıklayınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.

1663.Units (Birimler) düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı ileti kutusunu ekrana getiriniz. Ekranagelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metrik sistem birimlerininkullanılmasını sağlayınız ve OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.4.Initial Model bölümünde Grid Only seçeneğine tıklayınız.5.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde,• Number of Grid Lines bölümünde X Direction kutucuğuna 8, Y Directionkutucuğuna 8 yazınız.• Grid Spacing bölümünde X Direction kutucuğuna 4.85, Y Direction kutucuğuna4.85 yazınız.6.Aks adlarını düzenlemek için Grid Labels düğmesine basınız.7.Ekrana gelen ileti kutusunda,

167• X Grid bölümünde,o Beginning X ID kutucuğuna 1 yazınız.o Label Left to Right seçeneğini seçiniz.• Y Grid bölümünde,o Beginning Y ID kutucuğuna A yazınız.o Label Top to Bottom seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız8.X ve Y yönündeki aks aralıkları eşit olmadığından düzenlenmesi gerekmektedir. Düzenleme içinEdit Grid... düğmesine basınız.9.Ekrana gelen Coordinate System ileti kutusunda Display Grid Data as bölümünde Spacingseçeneğini seçiniz.10.X Grid Data bölümünde,• 2 aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 8.5• 4 aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 3.65• 5 ve 6 aksının bulunduğu satırdaki uzunlukları 2.5• 7 aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 6 olarak değiştiriniz.11.Y Grid Data bölümünde,• F aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 6• E aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 3.65• C aksının bulunduğu satırdaki uzunluğu 8.5 olarak değiştiriniz ve OK düğmesinebasınız.

16812.Ekrana aralıkları düzenlenmiş aks sistemi gelecektir.13.Menüde FileSave seçeneğini seçerek veya simgesini tıklayarak dosyaya uygun bir adveriniz ve kaydediniz.14.Menüde DefineMaterials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.15.Ekrana gelen ileti kutusunda Materials bölümünde C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/ShowMaterial düğmesine basınız.16.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Material Name kutucuğuna C35 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 33000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı)kutucuğuna 23 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.

16917.Öngerme kablosu malzemesini tanımlamak için Add New Material... düğmesine basınız.18.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Material Name kutucuğuna OngermeKablosu yazınız.• Material Type bölümünde Tendon seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 77• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 196500• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 1700 (N/mm 2 )• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 1900 (N/mm 2 ) yazınız ve 2 kez OKdüğmesine basınız.

17019.Menüde DefineSlab Properties... seçeneğine tıklayınız.20.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property... düğmesine basınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna D200 yazınız.• Slab Material açılır listesinden C35’i seçiniz.• Analyses Property Data bölümünde Type açılır listesinden Slab seçeneğini seçiniz.• Thickness kutucuğuna 200 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.

17122.Menüde DefineTendon Properties... seçeneğini seçiniz.23.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.24.Ekrana gelen Tendon Property Data ileti kutusunda,• Property Name kutucuğuna KABLO yazınız.• Material Type açılır listesinden OngermeKablosu seçeneğini seçiniz.• Strand Area kutucuğuna 100 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.25.Menüde DefineColumn Properties... seçeneğini seçiniz.26.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name Kutucuğuna C300X300 yazınız.• Material açılır listesinden C35’i seçiniz.• Column Section Dimensions bölümünde,o Column Shape açılır listesinden Rectangular (dikdörtgen) seçeneğiniseçiniz.

172o Parallel to 2-Axis kutucuğuna 300o Parallel to 3-Axis kutucuğuna 300 yazınız.o Kolon uçlarında çok büyük değerlerin çıkmasını engellemek amacıyla IncludeAutomatic Rigid Zone Area Over Column seçeneğini seçili hale getiriniz.• 2 kez OK düğmesine basınız.27.Menüde DefineWall Properties... (Perde kesiti özellikleri) seçeneğini seçiniz.28.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Property düğmesine basınız.• Property Name kutucuğuna P250 yazınız.• Wall Material açılır listesinden C35’i seçiniz.• Thickness kutucuğuna 250 (mm) yazınız.• Include Automatic Rigid Zone Area Over Wall ve Wall Takes Out of PlaneMoment kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• 2 kez OK düğmesine basınız.

17329.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.30.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve yükleme adını G olarak değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız ve yükleme adını Q olarak değiştiriniz.• Add Load Pattern düğmesine basınız.o Load bölümüne ARDGERME-SON yazınız.o Type bölümünden PRESTRESS-FINAL seçeneğini seçiniz .• Add Load Pattern düğmesine basınız.o Load bölümüne ARDGERME-AKTARMA yazınız.o Type bölümünden PRESTRESS-TRANSFER seçeneğini seçiniz ve OKdüğmesine basınız.31.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.32.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.

174• LIVE yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.33.Menüde DrawSlabs... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.34.Ekrana gelen Draw Slabs/Areas ileti kutusunda,• Type of object açılır listesinden Slab’i seçiniz.• Property açılır listesinden D200’ü seçiniz.35.Sırasıyla A-1 (A aksı ile 1 aksının kesişim noktası), A-8 , D-8, D-4, F-4, F-1 noktalarına tıklayınızve son noktada Enter tuşuna basarak döşeme oluşturma işlemini tamamlayınız.36.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işleminden çıkınız.37.Döşemenin üzerine sol fare tuşuna basarak seçili duruma getiriniz.38.Menüde EditEdit AreasExpand/Shrink Areas... seçeneğne tıklayınız.39.Ekrana gelen ileti kutusunda Offset Value kutucuğuna 150 (mm) yazınız ve OK düğmesinebasınız. Bu durumda, kolonları da içine alacak şekilde döşeme boyutları büyüyecektir.

17540.Menüde DrawDraw Columns seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.41.Ekrana gelen Draw Columns ileti kutusunda,• Type of Object bölümünde Column seçeneğini• Property Below bölümünde C300X300 seçeneğini• Property Above bölümünde C300X300 seçeneğini seçiniz.• Height Below [m] kutucuğuna 3• Height Above [m] kutucuğuna 3 yazınız.42.A aksı ile 1 aksının kesişim noktasına tıklayarak kolonu oluşturunuz.43.Sırasıyla B-1, A-2, B-2, F-1, F-2, F-3, F-4, A-5, B-5, D-5, A-8, B-8, C-8, D-8 aks kesişimnoktalarına tıklayarak diğer kolonları oluşturunuz.44.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işleminden çıkınız.45.Menüde DrawSnap Options... (Kenetlenme seçenekleri) seçeneğine tıklayınız.46.Ekrana gelen ileti kutusunda Snap To bölümünde Line Ends and Midponts (Çizgilerin uç veorta noktalarına kenetlenme), Perpendicular Projections (dik izdüşümler) ve Intersections(kesişim) kutucuklarını seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.47.Menüde DrawWalls seçeneğineveya simgesine tıklayınız.48.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıdaki şekilde düzenleyiniz.

17649.Ekrana gelen Draw Walls ileti kutusunda,• Type of Object bölümünde Wall seçeneğini• Property Below bölümünde P250 seçeneğini• Property Above bölümünde P250 seçeneğini seçiniz.• Wall Height Below [m] kutucuğuna 3• Wall Height Above [m] kutucuğuna 3 yazınız.50.C aksı ile 1 aksının kesişim noktasının solundaki döşeme kenarı ile aks çizgisinin kesişimnoktasına tıklayınız. C aksı ile 2 aksının kesişim noktasına tıklayınız. Klavyede Enter tuşunabasarak perdeyi oluşturunuz. Daha kolay seçim için bölgeyi simgesine basarak pencere içinealabilir ve daha yakından bir görünüm elde edebilirsiniz.51.C-3 ile C-4 aks kesişim noktalarına tıklayınız. Klavyede Enter tuşuna basarak ikinci perdeyioluşturunuz.52.E aksı ile 1 aksının kesişim noktasının solundaki döşeme kenarı ile aks çizgisinin kesişimnoktasına tıklayınız. E aksı ile 2 aksının kesişim noktasına tıklayınız. Klavyede Enter tuşunabasarak perdeyi oluşturunuz.53.E-3 aks kesişim noktasından E-4 aks kesişim noktasının sağındaki döşeme kenarını dik olarakkesen noktaya tıklayınız. Klavyede Enter tuşuna basarak perdeyi oluşturunuz.54.B-3 aks kesişim noktasından A-3 aks kesişim noktasının üstündeki döşeme kenarını dik olarakkesen noktaya tıklayınız. Klavyede Enter tuşuna basarak Y yönündeki ilk perdeyi oluşturunuz.55.E aksı üzerinde 3-4 aksları arasındaki perdenin orta noktasından, C aksı üzerinde 3-4 akslarıarasında kalan perdeye dik olan perde gövdesini çiziniz ve Klavyede Enter tuşuna basınız.56.C-6 aks kesişim noktasından D-6 aks kesişim noktasının altındaki döşeme kenarını dik olarakkesen noktaya tıklayınız. Klavyede Enter tuşuna basarak perdeyi oluşturunuz.57.B-7 aks kesişim noktasından A-7 aks kesişim noktasının üstündeki döşeme kenarını dik olarakkesen noktaya tıklayınız. Klavyede Enter tuşuna basarak perdeyi oluşturunuz.58.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işleminden çıkınız.59.Menüde DrawDraw Rectangular Slabs/Areas seçeneğine tıklayınız.60.Ekrana gelen ileti kutusunda Type of Object açılır listesinden OPENING seçeneğini seçiniz.

17761.C-3 aks kesişim noktasına ve D aksının perde gövdesini kestiği noktaya tıklayınız.62.6 aksı ile A aksının kesişim noktasının üzerindeki döşeme kenarından 7 aksı üzerinde A-B aksıarasında kalan perdenin orta noktasına tıklayarak ikinci döşeme boşluğunu oluşturunuz.63.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işleminden çıkınız.64.Menüde DrawDraw Design Strips seçeneğine veya simgesine tıklayınız. Bu örnekteşeritler, Ard-Germe kablolarının yerleşiminde kullanılacaktır.65.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Strip Layer açılır listesinde A seçeneğini• Strip Design Type açılır listesinden Column Strip seçeneğini seçiniz.• Şerit genişlikleri daha sonra otomatik olarak belirleneceğinden herhangi bir değişiklikyapılmasına gerek yoktur.66.A-1 ve A-6 aks kesişim noktalarına tıklayarak ilk şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarakçizimi askıya alınız.67.A-7 ve A-8 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.

17868.B-1 ve B-8 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.69.C-1 ve C-8 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.70.E-1 ve E-4 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.71.F-1 ve F-4 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.72.Sırasıyla, D aksı - Perde gövdesi kesişim noktası ve D-8 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridioluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimi askıya alınız.73.Y yönündeki yayılı ardgerme kablolarının oluşturulmasında kullanılmak üzere Y yönünde kolonşeritleri oluşturulacaktır. Bu şeritlerin genişlikleride daha sonra düzenleneceğinden değiştirilmesinegerek bulunmamaktadır. Draw Design Strips ileti kutusunda Strip Layer bölümünde Bseçeneğini seçiniz.74.A-1 ile F-1 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.75.A-2 ile F-2 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.76.A-3 ile F-3 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.77.A-4 ile F-4 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.78.A-5 ile D-5 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.79.A-6 ile D-6 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.80.A-7 ile D-7 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.81.A-8 ile D-8 aks kesişim noktalarına tıklayarak şeridi oluşturunuz. Fare sağ tuşuna basarak çizimiaskıya alınız.82.Klavyede Esc tuşuna basarak çizim işleminden çıkınız.

17983.Menüde SelectSelectPropertiesDesign Strip Layers... seçeneğini seçiniz.84.Ekrana gelen ileti kutusunda Layer A ve Layer B seçeneklerini seçiniz ve OK düğmesinebasınız.Not: Klavyede Ctrl tuşu basılı tutularak çoklu seçim de yapılabilir.85.Ekranın sol altında 15 adet şerit seçili (15 Design Strips selected) şekline yazı çıkacaktır.86.Menüde EditAdd/Edit Design StripsEdit Strip Widths... seçeneğine tıklayınız.87.Ekrana gelen ileti kutusunda Auto Widen Entire Strip seçeneğini seçiniz ve OK düğmesinebasınız.88.Menüde SelectSelectPropertiesDesign Strip Layers... seçeneğini seçiniz.89.Ekrana gelen ileti kutusunda yalnızca Layer A seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.90.Menüde EditAdd/Edit TendonsAdd Tendons in Strips... seçeneğine tıklayınız.91.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Layout Type açılır listesinde Banded (Bant şeklinde yerleşim) seçeneğini seçiniz.• Band Width kutucuğuna 0 yazınız. Bu işlem ile her banddaki toplam kablo sayısınıprogram hesaplayacaktır.

180• Ard-Germe kabloları parabol şeklinde yerleştirileceğinden Vertical Profile bölümündeParabola seçeneğini seçiniz.• Precompression Level bölümünde,o Maximum kutucuğuna 2o Minimum kutucuğuna 0.85 yazınız.• Self Load Balancing Ratio bölümünde,o Maximum kutucuğuna 0.8o Minimum kutucuğuna 0.6 yazınız ve OK düğmesine basınız.92.Menüde SelectSelectPropertiesDesign Strip Layers... seçeneğini seçiniz.93.Ekrana gelen ileti kutusunda yalnızca Layer B seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.94.Menüde EditAdd/Edit TendonsAdd Tendons in Strips... seçeneğine tıklayınız.95.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Layout Type açılır listesinde Distributed (Yayılı şekilde yerleşim) seçeneğini seçiniz.• Tendon Spacing (Kablo aralığı) kutucuğuna 965 yazınız.• Ard-Germe kabloları ters parabol şeklinde yerleştirileceğinden Vertical Profilebölümünde Reverse Parabola seçeneğini seçiniz.• Precompression Level bölümünde,o Maximum kutucuğuna 2o Minimum kutucuğuna 0.85 yazınız.• Self Load Balancing Ratio bölümünde,o Maximum kutucuğuna 0.8o Minimum kutucuğuna 0.6 yazınız ve OK düğmesine basınız.

18196.B aksı üzerindeki ardgerme kablosuna fare sağ tuşu ile tıklayınız. Ekrana İlgili eleman bilgileriniiçeren ileti kutusu gelecektir.97.Geometry bölümünde Span 1 kutucuğuna tıklayarak kablo profilinin görünümünü ekranagetiriniz.98.Ekrana gelen Tendon Vertical Profile ileti kutusunda Span Data bölümünde Current Spandeğerini kutucuğun sağındaki aşağı ve yukarı ok kutucuklarını kullanarak Span 3 (3. açıklık)değerine getirin.99. simgesine basarak mesnet silme işlemine başlayınız. Ekrana gelen Remove Support FromSpan 3 ileti kutusunda Right Support seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.

182100.Ekrana gelen Tendon Vertical Profile ileti kutusunda Span Data bölümünde Current Spandeğerini kutucuğun sağındaki aşağı ve yukarı ok kutucuklarını kullanarak Span 4 (4. açıklık)değerine getiriniz.101. simgesine basarak mesnet silme işlemine başlayınız. Ekrana gelen Remove SupportFrom Span 5 ileti kutusunda Right Support seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.102.Ekrana kablo düşey profilinin yeniden düzenlenmiş hali gelecektir. OK düğmesine basarak iletikutusunu kapatınız.103.Tendon Object Information ileti kutusunda Assignments bölümüne geçiniz.

183104.İlgili bant genişliğinde 13 adet kabloya gereksinim olduğu Number of Strands kutucuğundanbelirlenebilmektedir. Tür olarak Unbonded (Aderanssız) sistem öngörülmektedir.105.Tendon Object Information ileti kutusunda Loads bölümüne geçiniz.106.Bu bölümde ardgerme için uygulanan kuvvet, gerilme kaybı gibi bilgiler bulunmaktadır.

184107.Gerekli durumda Tendon Jacking Stress kutucuğuna tıklanarak değişiklikler yapılabilir.108.OK düğmesine basarak ilgili pencereyi kapatınız.109.4 Aksının sağında döşeme dışına taşan kabloyu seçiniz ve klavyede Delete tuşuna basaraksiliniz.110.Silinen kablonun hemen sağındaki kabloyu seçiniz.111.Menüde EditReplicate seçeneğine tıklayınız.112.Ekrana gelen ileti kutusunda Increment, dx kutucuğuna -0.965 yazınız ve OK düğmesinebasınız.

185113.Sistemin yeni görünümü aşağıdaki şekilde olacaktır.114.Fare yardımı ile döşemenin üzerine tıklayarak döşemeyi seçili duruma getiriniz.115.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.116.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde G yüklemesini• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 1.7 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.

186117.Menüde SelectGet Previous Selection... seçeneğine tıklayarak veya düğmesinebasarak döşemeyi yeniden seçili duruma getiriniz.118.Menüde AssignLoad DataSurface Loads... seçeneğine tıklayınız.119.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name bölümünde Q yüklemesini• Direction açılır listesinden Gravity seçeneğini seçiniz.• Uniform Load kutucuğuna 3.5 (kN/m 2 ) değerini yazınız ve OK düğmesine basınız.120.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir. Ekranagelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu eleman boyutununyaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.121.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.122.Analizin tamamlanmasından sonra ekrana renk ölçeği şeklinde G yüklemesine aitşekildeğiştirmiş durum bilgileri gelecektir.123. düğmesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.

187124.Elde edilen iç kuvvetleri görebilmek için simgesine tıklayınız veya Display Show SlabForces / Stresses... seçeneğine tıklayınız.125.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case bölümünden ARDGERME-AKTARMA seçeneğine tıklayınız.• Component Type bölümünde Stresses Top Face (Üst yüzde gerilmeler) seçeneğiniseçiniz.• (Bileşen) bölümünde S11 seçeneğini seçili duruma getiriniz (1 yerel eksenidoğrultusundaki gerilmeler) ve önce Apply sonra Close düğmelerine basınız.126. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.

188127.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.128.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Strip Base seçeneğinio Display Type açılır listesinden Flexural Stress Check – Long Termseçeneğini seçiniz.• Stress Type Shown bölümünde,o Compressive (Basınç) seçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer B kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.129.Ekranda, oluşan basınç gerilmeleri gösterilecektir.

130.Bu gerilmelerin ilgili yüklemedeki sınır gerilme değerlerini aşıp aşmadığı kontrol edilmelidir.189

190Örnek 9: Radye Temel HesabıA B C0.8m3.2m 3.6m 0.8m211.2m 3.2m 0.8mS1 S2 S1S3 S4 S3Şekilde gösterilen 50 cm kalınlığındaki Radye Temelin aşağıdaki tabloda verilen düşey yüklere görehesabı yapılacaktır. Zemin yatak katsayısı C z = 20000 kN/m 3 dir.Kolonlar 400mm×400mmDüşey YüklerKolon G (kN) Q (kN)S1 400 200S2 1000 500S3 480 240S4 1200 600Sistem Modelinin Oluşturulması:1.Menüde FileNew Model... seçeneğine tıklayınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı ileti kutusunu ekrana getiriniz.Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metrik sistem birimlerininkullanılmasını sağlayınız ve OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.

1914.Initial Model bölümünde Base Mat seçeneğine tıklayınız.5.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde Plan Dimensions bölümünde,• Along X Direction bölümünde,o Left Edge Distance kutucuğuna 0.8o Right Edge Distance kutucuğuna 0.8o Number of Spans kutucuğuna 2o Spacing kutucuğuna 3.2 yazınız.• Along Y Direction bölümünde,o Top Edge Distance kutucuğuna 0.8o Bottom Edge Distance kutucuğuna 1.2o Number of Spans kutucuğuna 1o Spacing kutucuğuna 3.2 yazınız.• Load bölümünde,o Typical Point Load (Dead) kutucuğuna 400o Typical Point Load (Live) kutucuğuna 200o Load Size (square) kutucuğuna 400• Properties bölümünde,• Mat Thickness kutucuğuna 500• Subgrade Modulus kutucuğuna 20000 yazınız.• OK düğmesine basarak modeli oluşturunuz.6.Menüde EditGrid DataAdd/Modify Grids... seçeneğine tıklayınız.7.Ekrana gelen ileti kutusunda Modify/Show System... düğmesine basınız.8.Ekrana gelen Coordinate System ileti kutusunda Display Grid as bölümünde Spacingseçeneğini seçiniz.

1929.X Grid Data bölümünde B aksında X Spacing (m) hücresindeki değeri 3.6 olarak değiştirinizve 2 kez OK düğmesine basınız.10. C aksındaki kolonları ve radye temelin sağ kenarını içine alarak bir seçim işlemi yapınız.Ekranın sol alt bölümünde 17 Points, 2 Areas, 8 Edges şeklinde seçilen elemanların adediyazacaktır.11.Menüde EditMove Points/Lines/Areas... seçeneğine tıklayınız.12.Ekrana gelen ileti kutusunda Delta X kutucuğuna 0.4 yazınız ve OK düğmesine basınız. Budurumda, seçilen nesneler pozitif X yönünde 0.4 m hareket ettirilecektir.13.Sistemin yeni geometrisi aşağıdaki şekilde olacaktır.

19314.Menüde FileSave seçeneğini seçerek veya simgesine basarak dosyaya uygun bir adveriniz ve kaydediniz.15.Menüde DefineMaterials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.16.Ekrana gelen ileti kutusunda Materials bölümünde C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/ShowMaterial düğmesine basınız.17.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Material Name kutucuğuna C30 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 25 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 32000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı)kutucuğuna 20 (N/mm 2 ) yazınız ve OK düğmesine basınız.

19418.Donatı malzemesini tanımlamak için CSA-G30.18Gr400 seçeneğine tıklayınız veModify/Show Material düğmesine basınız.19.Ekrana gelen pencerede,• Material Name kutucuğuna S420 yazınız.• Material Type bölümünde Rebar seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume kutucuğuna 0• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 200000• Minimum Yield Stress, Fy kutucuğuna 365 (N/mm 2 )• Minimum Tensile Stress, Fu kutucuğuna 365 (N/mm 2 ) yazınız ve 2 kez OK düğmesinebasınız.

195Yüklerin Tanımlanması:20.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayınız ve yükleme adını G olarak değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız, yükleme adını Q olarak değiştiriniz ve OK düğmesinebasınız.22.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.23.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,DEAD yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kutucuğunaG yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.LIVE yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kutucuğunaQ yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.

19624.Menüde OptionsWindowsTwo Tiled Vertically... seçeneğine tıklayınız.25.Sağdaki pencerede 3 boyutlu görünüm ekrana gelecektir. Eğer gelmediyse bu pencereyetıklayarak aktif hale getiriniz ve düğmesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.26.Menüde DisplayShow Loads... seçeneğine tıklayınız.27.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Pattern Name açılır listesinden G yüklemesini seçiniz.• Show Loading Values kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.28.Ekranda düğüm noktalarında G yüklemesine ait yük değerleri gösterilecektir.29.Plan görünümünün bulunduğu ekranda B-2 aks kesişim noktasına tıklayarak noktayı seçiliduruma getiriniz.30.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.31.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan G seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 1000 yazınız ve OK düğmesine basınız.32.Sırasıyla A-1 ve C-1 aks kesişim noktalarına tıklayarak bu noktaları seçili duruma getiriniz.33.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.34.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan G seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 480 yazınız ve OK düğmesine basınız.35.B-1 aks kesişim noktasına tıklayarak noktayı seçili duruma getiriniz.36.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.37.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan G seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 1200 yazınız ve OK düğmesine basınız.

19738.B-2 aks kesişim noktasına tıklayarak noktayı seçili duruma getiriniz.39.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.40.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan Q seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 500 yazınız ve OK düğmesine basınız.41.Sırasıyla A-1 ve C-1 aks kesişim noktalarına tıklayarak bu noktaları seçili duruma getiriniz.42.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.43.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan Q seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 240 yazınız ve OK düğmesine basınız.44.B-1 aks kesişim noktasına tıklayarak noktayı seçili duruma getiriniz.45.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.46.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name kutucuğundan Q seçeneğini• Options bölümünde Replace Existing Loads seçeneğini seçiniz.• Gravity (-Z) kutucuğuna 600 yazınız ve OK düğmesine basınız.47.3 boyutlu görüntünün bulunduğu ekranı aktif hale getiriniz.48.Menüde DisplayShow Loads seçeneğine tıklayınız.49.Ekrana gelen ileti kutusunda Show Loading Values kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OKdüğmesine basınız.50.Ekranın sağ alt bölümündeetkiyen yük değerleri kontrol edilebilir.düğmelerine basılarak G ve Q yüklemeleri altında

19851.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.52.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.53.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna G+Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz ve OK düğmesine basınız.

19954.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.55.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna 1.4G+1.6Q yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesini seçerek Scale Factor değerini 1.4 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1.6 olarak düzenleyiniz.• Design Selection bölümünde Strengh (Ultimate) kutucuğunu seçili durumagetiriniz ve OK düğmesine basınız.56.Böylece 2 adet yük birleşimi tanımlanmış olacaktır. OK düğmesine basarak ana menüyedönünüz.

20057.Menüde OptionsWindowsOne seçeneğini seçerek ekranda tek pencere görünmesinisağlayınız.58.Menüde ViewSet Display Options... seçeneğine veya simgesine tıklayınız.59.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Items Present In View bölümünde Design Strip Layer B kutucuğunu seçiliduruma getiriniz.• Design Strip Objects bölümünde Labels ve Show Width kutucuklarını seçiliduruma getiriniz.• OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.60.Ekrana Y doğrultusundaki hesap şeritleri genişlikleri gösterilerek ve adları yazılarak gelecektir.61.MSB2 şeridinin üzerine fare sağ tuşu ile tıklayarak bilgi ileti kutusunu ekrana getiriniz. Ekranagelen Strip Object Information ileti kutusunda Geometry bölümünde Start WidthRight(m) kutucuğuna tıklayınız.62.Ekrana gelen Edit Strip Widths ileti kutusunda,• Start Width Right (m) kutucuğuna 1.2• End Width Right (m) kutucuğuna 1.2 yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.

20163.Ekrana hesap şeridi genişliklerinin düzenlenmiş hali gelecektir.64.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir.Ekrana gelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu elemanboyutunun yaklaşık değeri) kutucuğuna 0.5 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.

20265.Design menüsünde Design Preferences... seçeneğini seçiniz. Ekrana gelen ileti kutusundaCode bölümünde,• Design Code olarak ACI318-08 seçeneğini seçiniz.• Phi Tension Controlled kutucuğuna 1• Phi Compression Controlled kutucuğuna 1• Phi Shear kutucuğuna 1 yazınız.Min. Cover Slabs bölümünde,• Clear Cover Top (mm) kutucuğuna 60• Clear Cover Bottom (mm) kutucuğuna 60• Preferred Bar Size kutucuğuna 16 yazınız.

20366.Zımbalama çevreleri kenar ve köşe kolonlar için elverişsiz olacak şekilde aşağıdaki gibibelirlenebilir. Bu durumda zımbalama çevresi iç kolonlar için belirlenen şekilde ortayaçıkmaktadır.67.Tüm kolonları pencere içine alarak seçili duruma getiriniz.68.Menüde DesignPunching Check Overwrites... seçeneğine tıklayınız.69.Ekrana gelen ileti kutusunda Location Type açılır listesinden Interior seçeneğini seçiniz.

20470.Perimeter bölümünden Specified Perimeter seçeneğini seçiniz ve Specify düğmesinebasınız.71.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıdaki şekilde doldurunuz ve 2 kez OK düğmesine basınız. Buişlem ile ortalama yararlı yüksekliğin d ort =424mm olarak seçildiği durumda zımbalamaçevresini oluşturan bölge geometrisi tanımlanmaktadır. Zımbalama çevresi kenar uzunluğu heriki doğrultu için 824mm (Kolon boyutu+d ort =400+424=824mm) olarak ortaya çıkmaktadır.Tablodaki değerler kolon orta noktasını başlangıç noktası kabul ederek zımbalama çevresinioluşturan bölgenin köşe noktalarının koordinatlarını göstermektedir.

20572.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.73.Menüde Display Show Punching Shear Design... seçeneğine veya simgesinetıklayınız. Bu işlem zımbalama kontrolünü gerçekleştirecektir. Ekrana zımbalama sonucuoluşan kayma gerilmelerinin kapasite gerilmelerine oranları gelecektir.74.Kolonların olduğu noktalarda gösterilen 1.0’den küçük oranlar, zımbalama açısından kritikbölgelerde, oluşan kayma gerilmelerinin kapasiteden küçük kaldığını ve zımbalamagüvenliğinin sağlandığını, 1.0’den büyük olan oranlar ise zımbalama güvenliğininsağlanmadığını göstermektedir. Bu örnek için döşeme kalınlığı arttırılarak zımbalama güvenliğisağlanacaktır.75. simgesine basarak kilidi açınız. Analiz sonuçlarının silineceğine ilişkin ekrana gelen iletikutusunda OK düğmesine basınız.76.Menüde DefineSlab Properties... seçeneğine tıklayınız.77.Ekrana gelen ileti kutusunda MAT seçeneğini seçiniz ve Modify/Show Property düğmesinebasınız.78.Ekrana gelen Slab Property Data ileti kutusunda Thickness kutucuğuna 600 yazınız ve 2kez OK düğmesine basınız.

20679.Tüm kolonların orta noktasındaki noktaları seçili duruma getiriniz.80.Menüde DesignPunching Check Overwrites... seçeneğine tıklayınız.81.Perimeter bölümünden Specified Perimeter seçeneğini seçiniz ve Specify düğmesinebasınız.82.Ekrana gelen ileti kutusunu aşağıdaki şekilde doldurunuz ve 2 kez OK düğmesine basınız. Buişlem ile (kesit yüksekliği arttırıldığından ortalama yararlı yükseklikte artmıştır) d ort =524mmolarak seçildiği durumda zımbalama çevresini oluşturan bölge geometrisi tanımlanmaktadır.Zımbalama çevresi kenar uzunluğu her iki doğrultu için 924mm (Kolonboyutu+d ort =400+524=924mm) olarak ortaya çıkmaktadır.

207Tablodaki değerler kolon orta noktasını başlangıç noktası kabul ederek zımbalama çevresinioluşturan bölgenin köşe noktalarının koordinatlarını göstermektedir.83.Menüde Run Run Analysis & Design seçeneğine tıklayarak yeni duruma ait analiz veboyutlandırma işlemini başlatınız.84.Menüde Display Show Punching Shear Design... seçeneğine veya simgesinetıklayınız. Bu işlem zımbalama kontrolünü gerçekleştirecektir. Ekrana yine zımbalama sonucuoluşan kayma gerilmelerinin kapasite gerilmelerine oranları gelecektir. Değerlerin 1.0’denküçük olup olmadığını kontrol ediniz.85.Şekildeğiştirmiş durumu ekrana getirmek için simgesine tıklayınız. Ekrana gelen iletikutusunda Load Combination açılır listesinden G+Q seçeneğini seçiniz ve sırasıyla Apply veClose düğmelerine basınız.

20886.Ekrana renk ölçeği şeklinde şekildeğiştirmiş durum bilgileri gelecektir. G+Q yük birleşiminde enbüyük yerdeğiştirme değeri -8.697mm olarak elde edilmiştir.87.Menüde DisplayShow Reaction Forces... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.88.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination açılır listesinden G+Q seçeneğini• Type of Reactions bölümünde Soil Pressure seçeneğini seçiniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

20989.En büyük gerilme değeri olarak 173.95 kN/m 2 değeri hesaplanmıştır. Tüm değerler negatifolduğu için zeminden ayrılma ortaya çıkmamaktadır. Ayrıca, Winkler Hipotezi uyarınca, gerilmediyagramı ile yerdeğiştirme diyagramlarının benzer olduğu gözlemlenmektedir. En büyükyerdeğiştirme değeri yatak katsayısı ile çarpılarak en büyük zemin gerilmesi değeri eldeedilebilir (8.697×20000/1000=173.95kN/m 2 ).90.Menüde ViewSet Display Options... seçeneğine veyasimgesine tıklayınız.

21091.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Items Present In View bölümünde Design Strip Layer A kutucuğunu seçiliduruma getiriniz.• Items Present In View bölümünde Design Strip Layer B kutucuğunu seçilidurumdan çıkarınız.• Design Strip Objects bölümünde Labels ve Show Width kutucuklarını seçiliduruma getiriniz.• OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.92. simgesine basarak şekildeğiştirmemiş görünümü ekrana getiriniz.93.Ekrana X doğrultusundaki hesap şeritleri genişlikleri gösterilerek ve adları yazılarak gelecektir.94.Hesap şeritlerindeki iç kuvvetleri ekrana getirmek için simgesine veya Display menüsündeShow Strip Forces seçeneğine tıklayınız.95.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination (Yük Kombinasyonu) açılır listesinden 1.4G+1.6Q seçeneğiniseçiniz.• Component bölümünden Moment seçeneğini seçili duruma getiriniz.• X yönündeki şeritlerdeki eğilme momenti değerlerini göstermek için Show Forces ForThese Strip Layers bölümünde Layer A seçeneğini, ekranda değerlerin yazılmasınısağlamak için de Show Values on Diagram kutucuğunu seçili duruma getiriniz.Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

21196.Ekrana değerleri ile birlikte şeritlerdeki eğilme momenti diyagramı gelecektir. Fare ilediyagramların üzerinde gezilerek ilgili noktadaki değerler incelenebilir. Şeritlerdeki eğilmemomentleri, şerit genişliğine etkiyen değerlerdir.97.Menüde DisplayShow Slab Design seçeneğini seçiniz veyasimgesine tıklayınız.98.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Choose Display Type bölümünde,o Design Basis açılır listesinden Strip Based seçeneğini

212o Display Type açılır listesinden Enveloping Flexural Reinforcementseçeneğini seçiniz.• Rebar Location Shown bölümünde,o Show Top Rebar (Üst donatıyı göster) veo Show Bottom Rebar (Alt donatıyı göster) seçeneklerini seçiniz• Reinforcing Display Type bölümünde Show Rebar Intensity (Area/UnitWidth) (Birim genişlik için gerekli donatı alanı) seçeneğini seçiniz.• Choose Strip Direction (Şerit yönünü seçiniz) bölümünde Layer A kutucuğunuseçili duruma getiriniz.• Display Options bölümünde Fill Diagram ve Show Values at ControllingStations on Diagram kutucuklarını seçili duruma getiriniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız. Bu işlem X yönündeki şeritlerde birimgenişlikte gerekli donatı alanlarını gösterecektir. Benzer işlemler diğer doğrultuda datekrarlanabilir.

213Örnek 10: Büyük Dışmerkezliğe Sahip Tekil Temel2.50m0.750.75300mmx300mm1.50mYX1.25m 1.25mŞekilde gösterilen 50 cm kalınlığındaki tekil temelde G+Q+E yüklemesi altında oluşacak en büyükzemin gerilmesi belirlenecektir. Zemin yatak katsayısı C z = 10000 kN/m 3 dir. İlgili yüklemelere ait yükdeğerleri aşağıdaki tabloda verilmiştir.N (kN) M x (kNm) M y (kNm)G 250 --- ---Q 150 --- ---E --- 120 150Sistem Modelinin Oluşturulması:1.Menüde FileNew Model... seçeneğine tıklayınız.2.Ekrana gelen New Model Initialization (Yeni Model Oluşturma) ileti kutusunda Design Code(Boyutlandırma için kullanılacak yönetmelik) olarak ACI318-08 seçeneğine tıklayınız.3.Units (Birimler) düğmesine basarak birimlerin ayarlanacağı ileti kutusunu ekrana getiriniz.Ekrana gelen ileti kutusunda Metric Defaults düğmesine basarak metrik sistem birimlerininkullanılmasını sağlayınız ve OK düğmesine basarak ileti kutusunu kapatınız.4.Initial Model bölümünde Single Footing seçeneğine tıklayınız.

2145.Ekrana gelen bilgi girişi penceresinde Plan Dimensions bölümünde,• Along X Direction bölümünde,o Left Edge Distance kutucuğuna 1.25o Right Edge Distance kutucuğuna 1.25• Along Y Direction bölümünde,o Top Edge Distance kutucuğuna 0.75o Bottom Edge Distance kutucuğuna 0.75• Load Size kutucuğuna 300• Load bölümünde,o P (Dead) kutucuğuna 250o P (Live) kutucuğuna 150• Properties bölümünde,o Footing Thickness kutucuğuna 500o Subgrade Modulus kutucuğuna 10000 yazınız.• OK düğmesine basarak modeli oluşturunuz.6.Sistem geometrisi aşağıdaki şekilde olacaktır.

2157.Menüde FileSave seçeneğini seçerek veya simgesine basarak dosyaya uygun bir adveriniz ve kaydediniz.8.Menüde DefineMaterials (Malzeme) seçeneğine tıklayınız.9.Ekrana gelen ileti kutusunda Materials bölümünde C30 seçeneğine tıklayınız ve Modify/ShowMaterial düğmesine basınız.10.Ekrana gelen ileti kutusunda• Material Name kutucuğuna C20 yazınız.• Material Type bölümünde Concrete seçeneğine tıklayınız.• Weight per Unit Volume (Birim hacim ağırlığı) kutucuğuna 0 (kN/m 3 )• Modulus of Elasticity, E kutucuğuna 28000 (N/mm 2 )• Poisson’s Ratio, U kutucuğuna 0.2• Coefficient of Thermal Expansion, A kutucuğuna 1E-5• Specified Concrete Compressive Strength, f’c (Beton basınç dayanımı)kutucuğuna 13.3 (N/mm 2 ) yazınız ve 2 kez OK düğmesine basınız.

216Yüklerin Tanımlanması:11.Menüde DefineLoad Patterns... seçeneğine tıklayınız.12.Ekrana gelen ileti kutusunda Load kolonunda,• DEAD yazısına çift tıklayın ve yükleme adını G olarak değiştiriniz.• LIVE yazısına çift tıklayınız ve yükleme adını Q olarak değiştiriniz.• Add Load Pattern düğmesine basarak yeni bir yükleme oluşturunuz.• LPAT1 yazısına çift tıklayınız ve E olarak yükleme adını değiştiriniz, Type bölümündeQUAKE seçeneğini seçiniz ve OK düğmesine basınız.13.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.14.Ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Name kolonunda,

217• DEAD yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna G yazarak adını değiştiriniz ve OK düğmesine basınız.• LIVE yazısına çift tıklayınız, ekrana gelen ileti kutusunda Load Case Namekutucuğuna Q yazarak adını değiştiriniz ve 2 kez OK düğmesine basınız.15.Kolonun ortasındaki noktaya tıklayarak seçili duruma getiriniz.16.Menüde AssignLoad DataPoint Loads... seçeneğine tıklayınız.17.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Name açılır listesinden E yüklemesini seçiniz.• Mx kutucuğuna 120• My kutucuğuna 150 yazınız ve OK düğmesine basınız.18.Menüde OptionsWindowsTwo Tiled Vertically... seçeneğine tıklayınız.19.Sağdaki pencerede 3 boyutlu görünüm ekrana gelecektir. Eğer gelmediyse bu pencereyetıklayarak aktif hale getiriniz ve düğmesine basarak 3 boyutlu görünümü ekrana getiriniz.20.Menüde DisplayShow Loads... seçeneğine tıklayınız.21.Ekrana gelen ileti kutusunda,

218• Load Pattern Name açılır listesinden G yüklemesini seçiniz.• Show Loading Values kutucuğunu seçili duruma getiriniz ve OK düğmesine basınız.22.Ekranda düğüm noktalarında G yüklemesine ait yük değerleri gösterilecektir.23.3 boyutlu görüntünün bulunduğu ekran aktif hale getirilerek ve ekranın sağ alt bölümündeedilebilir.düğmelerine basarak G, Qve E yüklemeleri altında etkiyen değerler kontrol24.Menüde DefineLoad Combinations... seçeneğine tıklayınız.25.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Combo... düğmesine basınız.26.Ekrana gelen Load Combination Data ileti kutusunda,• Load Combination Name kutucuğuna G+Q+E yazınız.• Combination Type açılır listesinden Linear Add seçeneğini seçiniz.• G yüklemesinin Scale Factor değerini 1 olarak değiştiriniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda Q yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz.• Load Name kolonunda ikinci satırda E yüklemesini seçiniz.• Scale Factor değerini 1 olarak düzenleyiniz ve OK düğmesine basınız.

21927.Böylece gerilme kontrolünün yapılacağı yük birleşimi tanımlanmış olacaktır. OK düğmesinebasarak Load Combination ileti kutusunu kapatınız.28.Menüde Run Automatic Slab Mesh Options... seçeneğini seçiniz. Bu seçenek ileprogramın otomatik olarak oluşturacağı sonlu eleman ağının boyutları düzenlenmektedir.Ekrana gelen ileti kutusunda Approximate Maximum Mesh Size (En büyük sonlu elemanboyutunun yaklaşık değeri) kutucuğuna 0.125 (m) yazınız ve OK düğmesine basınız.

22029.Menüde Run Run Analysis seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.Analiz tamamlandıktan sonra ekrana renk ölçeği şeklinde şekildeğiştirmiş durum bilgilerigelecektir.30.Menüde OptionsWindowsOne seçeneğine tıklayarak ekranda tek pencere görünümünegeçiniz.31. simgesine basarak plan görünümünü ekrana getiriniz.32.Menüde DisplayShow Reaction Forces... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.33.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Combination açılır listesinden G+Q+E seçeneğini• Type of Reactions bölümünde Soil Pressure seçeneğini seçiniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

22134.Temelin sol üst kenarındaki zemin gerilmesi değeri 115.86kN/m 2 olarak hesaplanmıştır. Bu,zeminde çekme gerilmesi olması anlamı taşımakta ve fiziksel olarak zeminden ayrılmadurumuna karşı gelmektedir.35.Bu örnekte çözüm, zeminden ayrılma problemi olarak doğrusal olmayan analiz seçeneği ileyeniden yapılacaktır.36. düğmesini tıklayarak ve OK düğmesine basarak örneği kilitli durumdan çıkarınız.37.Menüde DefineLoad Cases... seçeneğine tıklayınız.

22238.Ekrana gelen ileti kutusunda Add New Case... düğmesine basınız.39.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Case Name kutucuğuna GQE_NL yazınız.• Loads Applied bölümünde,o Load Name kolonunda G yüklemesini seçiniz ve Scale Factor hücresine 1yazınız.o Load Name kolonunda Q yüklemesini seçiniz ve Scale Factor hücresine 1yazınız.o Load Name kolonunda E yüklemesini seçiniz ve Scale Factor hücresine 1yazınız.• Analysis Type bölümünde Nonlinear (Allow Uplift) seçeneğini seçiniz ve 2 kez OKdüğmesine basınız.40.Menüde Run Run Analysis seçeneğine tıklayarak analizi başlatınız.Analiz tamamlandıktan sonra ekrana renk ölçeği şeklinde şekildeğiştirmiş durum bilgilerigelecektir.41.Menüde DisplayShow Reaction Forces... seçeneğini seçiniz veya simgesine tıklayınız.42.Ekrana gelen ileti kutusunda,• Load Caseaçılır listesinden GQE_NL seçeneğini• Type of Reactions bölümünde Soil Pressure seçeneğini seçiniz.• Sırasıyla Apply ve Close düğmelerine basınız.

22343.Zemin gerilmesi olarak ayrılmanın olduğu bölgede 0 değeri gösterilecektir. En büyük zemingerilmesi ise temelin sağ alt köşesinde 346.4kN/m 2 olarak elde edilmiştir.

KAYNAKLAR:1. TS500 Betonarme Yapıların Tasarım Ve Yapım Kuralları Şubat 2000, TürkStandardları Enstitüsü2. Building Support Structures Analysis and Design with SAP2000 Software, W.Schueller, Computer and Structures, Berkeley, USA, 2008.3. Betonarme Yapılar, Z. Celep, 2009, İstanbul4. Seismic and Wind Design of Concrete Buildings, S. K. Ghosh, D. A. Fanella, ICC,2004.5. Seismic Design using Structural Dynamics, S. K. Ghosh, J. Kim, ICC, 2009.6. SAFE Watch&Learn Videos, CSI, 2011.7. CSI Analysis Reference Manual For SAP2000, ETABS, SAFE and CsiBridge, CSI, 2011.

DİZİNAACI318-08.................................................20, 160Add/Modify Grids ............................................ 192Architectural Plan............................................ 146Architectural Plan Import................................. 147Architectural Plan Options................................ 148Ard Germe ..................................................... 166Automatic Rigid Zone Area Over Column........... 173Automatic Slab Mesh Options........................... 202BBand Width.............................................. 181Banded.................................................... 181Beam......................................................... 25Beam Shape Type ...................................... 25Beams/Lines .............................................. 30CClear Cover ................................................ 21Column...............................................26, 176Column Shape............................................ 26Column Strip ............................................ 178Combination Type .................................... 199Concrete Compressive Strength................. 195Coordinate System ..................................... 22DDesign ..................................................... 203Design Code ............................................ 203Design Preferences................................... 203Design Strip Layer ...................................... 34Draw Design Strips................................... 178Draw Wall................................................ 177DWG ....................................................... 146DXF ......................................................... 146EEdit Menüsü.................................................7Edit Strip Widths ...................................... 180ETABS .................................................... 153Expand .................................................... 175Expand/Shrink Areas .................................. 28Extrude View............................................ 152FFile Menüsü .................................................5Footing Thickness..................................... 215GGrid........................................................... 21Grid Çizgileri ................................................3IImport .....................................................146Increment ................................................185Increment, dx...........................................114Increment, dy...........................................114KKoordinat Sistemleri ..................................... 2LLoad Cases...............................................196Load Combinations ...................................199Load Patterns ..................................... 36, 196MMaterials ....................................................23Mimari Plan..............................................146Minimum Tensile Stress.............................195Minimum Yield Stress ................................195Model Explorer............................................. 4Modulus of Elasticity .................................195NNonlinear (Allow Uplift) .............................223Number of Increments ..............................114OOffset Value ...............................................28Opening ...................................................177PParabola...................................................181Perimeter ......................................... 205, 207Plak Döşeme..............................................20Point Loads ..............................................198Precompression Level................................181Punching Check Overwrites ............... 204, 207Punching Shear Design..............................206RRadye Temel............................................191Rebar................................................. 35, 195Rectangular Slabs .....................................177Replicate .......................................... 114, 185Ribs ...........................................................63Run Analysis & Design................... 39, 70, 187SSet Display Options...................................152Show Reaction Forces ...............................223Show Slab Design .....................................189Shrink ......................................................175

Single Footing .......................................... 214Slab........................................................... 24Slab Internal Ribs....................................... 63Snap........................................................ 176Soil Pressure ............................................ 221Strip .......................................................... 34Strip Object Information ........................... 201Strips....................................................... 180Subgrade Modulus.................................... 215Surface Loads .......................................... 187TTendon..................................... 172, 181, 182Tendon Jacking Stress .............................. 185Tendon Object Information ....................... 184UUniform Load ........................................... 186Uplift........................................................223VVertical Profile ..........................................181View Menüsü ............................................... 8WWaffle ........................................................62Waffle Slab.................................................56Wall ................................................... 27, 177Walls..........................................................29Windows ..................................................197ZZemin gerilmesi ........................................224Zeminden ayrılma .....................................222

Günay Özmen / gunayozmen@hotmail.com1934 yılında İstanbul'da doğmuştur. Orta öğrenimini Kabataş Lisesi'nde tamamladıktan sonra1956 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi'nden mezun olmuştur. Aynı yılİ.T.Ü. İnşaat Fakültesi Yapı Statiği Kürsüsüne Asistan olarak girmiş 1963 yılında Doktor,1968'de Doçent 1973'te de Profesör olmuştur. 1964-1965 yılları arasında Norveç veİngiltere'de bilimsel incelemelerde bulunmuştur. Üniversitedeki eğitim ve araştırmaçalışmalarının yanı sıra, Bilgi İşlem Merkezi Müdürlüğü ve Dekan Yardımcılığı gibi yönetimgörevlerini de yürütmüş ve çeşitli mühendislik kuruluşlarına danışmanlık yapmıştır. 1984yılında kendi isteğiyle öğretim üyeliği görevinden emekliye ayrılmıştır. Emekli olduktan sonrada, İ.T.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsünün İnşaat ve Mimarlık Lisans Üstü Eğitim Programlarında"Bilgisayar Uygulamaları'' ile ilgili dersler vermiştir. Halen çeşitli kuruluşlara verdiğidanışmanlık hizmetlerinin yanı sıra İ.T.Ü. İnşaat Fakültesi’nde bazı araştırma projeleriniyürütmektedir.Engin Orakdöğen / orak@itu.edu.tr1963 yılında Lüleburgaz'da doğmuştur. İlk ve orta öğrenimini sırasıyla Gümüşpala İlkokulu veİstanbul 50. Yıl Avcılar İnsa Lisesi'nde tamamladıktan sonra 1979 yılında İstanbul TeknikÜniversitesi İnşaat Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümüne girmiştir. 1983 yılında mezunolan Engin Orakdöğen aynı yıl Fen Bilimleri Enstitüsünde yüksek lisans eğitimi yapmayahak kazanmış ve 1985 yılında Yapı Anabilim Dalı Yapı Statiği Çalışma Grubunda AraştırmaGörevlisi olarak çalışmaya başlamıştır. Yüksek Lisansını 1986 yılında, Doktorasını 1994yılında tamamlayan ve 2000 yılında Doçent, 2009 yılında Profesör ünvanı alan EnginOrakdöğen, halen aynı bölümde Öğretim Üyesi olarak çalışmaktadır.Kutlu Darılmaz / darilmazk@itu.edu.tr1971 yılında Fethiye'de doğmuştur. Orta öğrenimini İzmir Bornova Anadolu Lisesi'nde, lisansöğrenimini İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümündesürdürmüştür. Yüksek lisans ve doktora öğrenimini aynı fakültenin Yapı Analizi veBoyutlandırma Bölümünde tamamlamıştır. İ.T.Ü. İnşaat Fakültesinda öğretim üyesi olarakçalışmaktadır.