Views
8 months ago

reklamc__305_l__305_ktez

iii. Tamamlama

iii. Tamamlama Psikologların nesne algılaması konusunda keşfettikleri birkaç örgütleyici süreç daha vardır. Bunlardan biri olan tamamlama eğilimi, insanların görsel dünyalarını uyarımdaki boşlukları doldurarak örgütlemelerine ve böylece de kopuk parçalar yerine bütün bir nesne algılamalarına yol açar. Bu durum şekil 2.2’de; üstte ve ortada olan şekillerin sırasıyla, daire ve kare olarak algılanmalarına yol açar. Alttaki şekli de, yine kopuk çizgiler yerine bir nesne olarak görürüz. Çoğu insanlar bu şekli at üstünde bir adam olarak görürler. 62 Şekil 2.2 Salvador Dali’nin Paranoiac Yüz resmi yan yatmış bir insan yüzünü andırmaktadır. 63 (resim-13) Oysa ki daha yakın plandan incelendiğinde, resmin çöl ortamında birlikte oturan zenci insanlardan oluştuğu görülmektedir. 64 (resim-14) . 62 Karakaş, a.g.e., s. 268 63 Kirsten Bradbury, Essential Dali, Dempsey Parr, Londra, 1999, s. 78 64 A.g.e., s. 66

. Algıyı Etkileyen Faktörler i. Dikkat Algının en belirgin özelliklerinden biri seçici oluşudur. Belirli bir anda, insanın duyu organları anlatılamayacak kadar fazla sayıda uyarıcı ile bombardıman edilebilir. Ancak bu zaman sürecinde insan beyni tüm uyarıcılardan sadece birkaçını bilinç seviyesinde belirgin olarak algılar. Örneğin, soğuk bir akşam üstü Giants Stadyumunda bir Amerikan futbol maçı izliyorsunuz. Takımlar topu ilerletmek için hücum halindeyken, dikkatiniz top taşıyıcısında odaklanmıştır ve onun hareketlerini dikkatle izlersiniz. Dikkatinizin sınır alanında, saldırı çizgisindeki karmakarışık oyuncular yer alır. Ancak maçı seyrederken, maç dışında bir sürü uyarıcıyla da bombardıman edilirsiniz. Ayaklarınız üşüyor olabilir, son yediğiniz sosisli sandviçten ötürü midenizden rahatsız edici uyarılmalar gelebilir ve yanınızda oturan adam size doğru sert purosunun dumanlarını üflüyor olabilir. Maç devam ettiği sürece bunların farkında olmazsınız. Ancak, devre arasında, ayaklarınızın soğuktan uyuşmuş olduğunu, o sosisli sandvici yemenin bir hata olduğunu,ve sigara dumanındaki kokunun neredeyse tadılabilecek kadar kuvvetli olduğunu fark edersiniz. 65 ii. Ruhsal Durum Kişinin ruhsal durumu da algılamayı etkiler. Örneğin, kişi eğer aç ise yiyecek görüntülerini daha çabuk algılar. 66 . 65 Karakaş, a.g.e., s. 273 66 Sutherland, a.g.e., s. 31