Solarex_Ocak_Subat_2019

istmagmagazin

Solarex Magazine Ocak Şubat 2019 Rev1

News

8

12

14

Panasonic ve Seferoğlu

Elektrik ortaklığında

yeni çatı projesi

“Enerji sektöründe önemli

gelişmeler yaşandı”

CW Enerji, 8 yılda 585

megavat GES’e imza att

22

25

30

Prysmian Kablo kalitesiyle

ses getiriyor

SUOZ Enerji, ikinci güneş

YEKA’sına hazır

Türkiye’de yerli panel

kullanılan ilk lisanslı GES

REKLAM İNDEKSİ

ALKA ........................................................................................................................27

ISOTEC .......................................................................................................................ÖN K.

SOLAREX İSTANBUL .................................................................................................Ö.K.İ/A.K.İ

SUNEL ........................................................................................................................1/ARKA K.

STAUBLI......................................................................................................................13

PHOENIX CONTACT .................................................................................................. 15


Ocak | Şubat 2019

PUBLISHER

İSTMAG MAGAZİN GAZETECİLİK

İÇ VE DIŞ TİC.LTD.ŞTİ.

HÜSEYİN FERRUH IŞIK

GENERAL MANAGER

MEHMET SÖZTUTAN

mehmet.soztutan@img.com

EDITOR

GİZEM YILDIZ

gizem.yildiz@img.com.tr

Beş kıta bir güneş

2018 yılına veda ettiğimiz şu günlerde hava kirliliği ve iklim değişikliği

konuları gündemde yer alıyor. Bu yıl Polonya’da gerçekleştirilen

Birleşmiş Milletler (BM) İklim Zirvesi’nde de enerji verimliliği ve

yenilenebilir enerjinin önemi konuları işlendi. Çağımızın en büyük

tehditlerinden biri olan iklim değişikliğiyle mücadelede güneşi

seçenlerle birlikteyiz.

Firmalar, Türkiye’yi yenilenebilir enerji teknolojilerinin üretim üssü

haline getirecek olan ikinci güneş YEKA’sı için gün saymaya devam

ediyor. 31 Ocak 2019’a kadar devam edecek olan 1000 MW’lık

YEKA ihalesinin başlangıç tavan fiyatı kilovatsaat başına 6,5 dolar/

cent olarak belirlendi. 5 yıl içinde tamamlanacak olan santrallerde

kullanılacak paneller en az yüzde 60 oranında yerli olacak. Merakla

ihale sonuçlarını takip ediyor olacağız.

Yenilenebilir enerji alanında T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Mesleki

ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü, Hayat Boyu Öğrenme Genel

Müdürlüğü ile Uluslararası Güneş Enerjisi Topluluğu Türkiye Bölümü

Derneği (GÜNDER) arasında imzalanan Mesleki Eğitim İşbirliği

Protokolüyle öğretmenlere hizmet içi eğitim ve işbaşı eğitimi faaliyetleri

kapsamında kurslar, seminerler verilecek, enerji teknolojilerine dayalı

okullardaki atölyeler desteklenecek. Mesleki Eğitim öğrencilerine,

GÜNDER üyesi kurum/kuruluşlarda, işletmelerde beceri eğitimi,

staj imkânları, üye iş yerlerinde mezunların istihdam edilmesi ve

yenilenebilir enerji alanında okullarda öğrenim gören öğrencilere

başarı bursu verilmesi sağlanacak. Sektörün gelişimine yönelik

imzalanan bu protokolün olumlu sonuçlar vereceği şüphesiz!

Solarex İstanbul ve Magazine olarak hummalı bir tempoyla

uluslararası fuarları sizler için takip ediyor ve gittiğimiz yerlere

sizlerden haber götürüyoruz. Elinizdeki sayının son sayfasına 2019

yılında takibini gerçekleştireceğimiz fuarların bir listesini ekledik. Bu

fuarlarda yakalayacağımız etkileşimle inanıyoruz ki Solarex İstanbul

fuarı ivmesini arttıracaktır. Solarex İstanbul fuar özel sayımızda

görüşmek üzere,

Güneşli günlerimiz daim olsun…

ADVERTISING MANAGER

YASEMİN ALBAYRAK

yasemin.albayrak@ img.com.tr

FOREIGN RELATIONS

İBRAHİM ARSLAN

ibrahim.arslan@img.com.tr

RESPONSIBLE EDITOR

CÜNEYT AKTÜRK

cuneyt.akturk@img.com.tr

CORPORATE COMMINICATIONS MANAGER

EBRU PEKEL

ebru.pekel@ img.com.tr

CONCEPT DESIGN

FURKAN YALDIZ

furkan.yaldiz@img.com.tr

ACCOUNTING AND FINANCE MANAGER

MUSTAFA AKTAŞ

mustafa.aktas@img.com.tr

SUBSCRIPTION

İSMAİL ÖZÇELİK

ismail.ozcelik@img.com.tr

CTP-PRINTING

İhlas Gazetecilik A.Ş.

Merkez Mahallesi 29 Ekim Cad.

İhlas Plaza No:11 A / 41

Yenibosna - Bahçelievler / İstanbul

Tel: 0 212 454 30 00

HEAD OFFICE

Polat İş Merkezi | Evren Mah. Bahar Cad. No: 3 K: 1

34197 Güneşli- Bağcılar | Istanbul | Turkey

Tel: +90 212 604 50 50 | Fax: +90 212 604 50 51

www.solarexmagazine.com.

e-mail: yasemin.albayrak@img.com.tr

Solarex Magazine yer alan

makalelerdeki fikirler yazarlarına aittir.

Yayınlanan ilanların sorumluluğu reklam verene

aittir. Solarex Magazine’nin bütün yayın hakları

İSTMAG Magazin San. ve Tic. A.Ş.’ye aittir. İki

ayda bir yayınlanır. Yazılar kaynak gösterilmeden

yayınlanamaz.


Fair Reviews

T.C. Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü

Desteğiyle Uluslararası Solarex İstanbul Fuarı’na

Alım Heyeti Geliyor

Uluslararası Solarex İstanbul Fuarı’nda, Ticaret Bakanlığı’nın yurt dışı tanıtım

faaliyetleri kapsamında ihracatın artırılması, ihraç ürünlerinin çeşitlendirilmesi,

ihraç ürünlerine yeni pazarlar bulunması ve pazar paylarının korunması amacıyla

“Alım Heyeti” programı düzenleniyor.

4


Ocak | Şubat 2019

Solarex İstanbul Fuarı’na özel olarak düzenlenen

Alım Heyeti programı, Ticaret Bakanlığı Koordinatörlüğü’nde

ve İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı

Birlikleri (İMMİB) Genel Sekreterliği organizatörlüğünde,

tüm yurt dışı temsilciliklerinden firma

yetkililerinin katılımıyla yapılacak.

04 – 06 Nisan 2019’da, İstanbul Fuar Merkezi’nde

gerçekleştirilecek olan Solarex İstanbul Fuarı’nın

tanıtım çalışmaları dünya genelinde devam ediyor.

Fuar ekibi, 14 – 17 Ocak tarihleri arasında Abu Dabi’de

düzenlenecek olan WFES Energy 2019’da yer

alarak fuarın duyurulması için çalışacak. Hazırlıkları

son hızla devam eden, 12. Uluslararası Solarex İstanbul’a

iştirak edecek firmaların, bir an önce yerlerini

ayırtmaları gerekiyor. Fuar, dünyada ve Türkiye’de

güneş enerjisi üretimine ilişkin çeşitli konuların

tartışılacağı arenaya ev sahipliği yapacak.

Çeşitli güneş enerjisi kaynaklarının ve güneş enerjisi

piyasalarının tüm boyutları ile değerlendirilip, son

gelişmelerin sergileneceği bir ortama ev sahipliği

yapacak fuarda sergilenecek başlıca ürün grupları,

fotovoltaikler, hücreler, modüller, inverterler, ölçme

ve kontrol teknolojileri, şarj cihazları, piller, kablolar,

konnektörler, bağlantı kutuları, güneş takip sistemleri,

montaj sistemleri, kurulum aparatları, bina entegre

çözümleri, “stand alone” sistemler, güneş enerji

santralleri, enerji depolama sistemleri, güneşle

çalışan tüketici ürünleri, waferlar, malzeme ve üretim

ekipmanları, güneş ısı teknolojileri, soğurucular,

kaplamalar, kolektörler, bağlantı parçaları, genleşme

tankları, degazörler, ısı transferi akışkanları,

ölçme ve kontrol teknolojisi, montaj sistemleri, depolama

tankları,

5


News

üretim teknolojileri ve ekipmanları, havalandırma,

soğutma, bina entegre çözümler, ısıl işlem, güneş

termal enerji santralleri, araştırma ve geliştirme departmanları,

test enstitüleri, sektörel basın ve diğer

yayıncılar, eğitimciler, finansçılar, organizasyonlar,

dernekler ve danışmanlardır.

Türkiye başta olmak üzere İngiltere, Almanya, İtalya,

Avusturya gibi Avrupa ülkeleri ile Rusya, Türki Cumhuriyetler,

Orta Doğu, Uzak Doğu ve Kuzey Afrika

ülkelerinden ziyaretçilerin geleceği Solarex İstanbul’u

bu yıl MENA ( Orta Doğu ve Kuzey Afrika ) ülkelerinden

çok sayıda profesyonelin ziyaret etmesi beklenmektedir.

Uluslararası Solarex İstanbul Fuarı’nın partnerleri

artmaya devam ediyor

TAITRA, IBESA, Solar Novus Today, ENF Solar, PV-

TECH, PV TECH POWER, Guangzhou Int’l Solar PV Exhibition,

Inter Solar Europe, Inter Solar North America

PV Magazine, Solar Power International, Energy Taiwan,

The Energy Data, 10Times yanı sıra Africa OGBE,

European – Ukrainian Energy Agency, Solar Ukraine

2019, MESİA, Galder, Ostim ve Turkish in Renewables,

Solarex İstanbul Fuarı’nın partnerleri arasında

yer alıyor. Medya Partnerleri fuarın dünya genelinde

tanıtılması için destek oluyor.

6


Ocak | Şubat 2019

KOSGEB tarafından Solarex İstanbul’a

tam destek

Solarex İstanbul Fuarı’na katılım gösterecek

firma sahiplerinin sınırlı sayıdaki KOS-

GEB desteklerinden faydalanabilmeleri

için, bir an önce başvuruları yapıp, sunulan

desteklerden faydalanmak amacıyla

KOSGEB il temsilciliklerine müracaat etmeleri

gerekiyor. Detaylı bilgileri ve en

yakın il temsilciliklerini öğrenebilmek için

katılımcıların, www.kosgeb.gov.tr adresini

ziyaret etmesi gerekiyor. Başvurular firmaya

özel ekranlardan e-devlet şifreleri

ile yapılıyor. Sisteme ön taleplerin yüklenebilmesi

için beyanname bilgilerinin de

uygulamaya yüklenmiş olması gerekiyor.

Türk Hava Yolları Uluslararası Solarex İstanbul

Fuarı’nın Resmi Hava Yolu olarak

Turkish Conventions kapsamında belirli

rezervasyon sınıflarında indirimli ücretler

sunuyor. Rezervasyon ve biletleme için

https://www4.thy.com/TKC adresinin ziyaret

edilmesi gerekiyor. Fuarın THY Etkinlik

Kodu; “056TKM19”

4 – 6 Nisan 2019 tarihlerinde İstanbul Fuar

Merkezi Yeşilköy’de düzenlenecek Solarex

İstanbul Fuarı; 10:00 – 19:00 ( 6 Nisan’da

10:00 – 18:00) saatleri arasında ziyarete

açık olacak.

7


interview

Panasonic ve Seferoğlu Elektrik

ortaklığında yeni çatı projesi

Proje için 18 bin adet 325 W panel yerleştirilerek 36 bin

metrekare çatı alanında 5,8 MWp kurulu güce ulaşıldı.

Yine Seferoğlu Elektrik’in verilerine göre projenin toplam

yatırım tutarı ise 7.2 milyon dolar olurken, açılışı

yapılan proje ile Yenilenebilir Enerji Kooperatifi hem enerji

tasarrufu sağlayacak hem de 22 bin 294 adet ağaç

kurtarmış olacak. Panasonic HIT ürününün kullanıldığı

dünyadaki en büyük çatı projesi olma özelliğini taşıyan

bu güneş enerjisi uygulaması, aynı zamanda Türkiye

çapındaki en büyük çatı projelerinden biri olup, Türkiye’nin

ilk Yenilenebilir Enerji Kooperatifi projesi ve yine

ülkemizin 743 KOBİ üyeli ilk çok ortaklı GES projesi

olarak da dikkat çekiyor. Çatılarda Seferoğlu Elektrik

tarafından planlanan GES projesi tamamlandığında tesis

gücü 35 MWp’e ulaşacak.

Panasonic ürünlerinin kullanıldığı ve

Türkiye’nin ilk yenilenebilir enerji Kooperatifi’ne

ait çatı projesi enerji üretimine

Kayseri’de başladı…

Türkiye, güneş enerjisi açısından dünyanın en avantajlı

bölgelerinden birinde yer alıyor. Dolayısıyla ülkemizde

yenilenebilir enerji kaynakları arasında önemli bir yeri

bulunan güneş enerjisi alanına yapılan yatırımlar da

her geçen gün artıyor. Bu konuda en önemli adımlardan

biri ise Kayseri’de atıldı. Teknoloji devi Panasonic

- Seferoğlu Elektrik imzası taşıyan ve Panasonic ürünleri

kullanılan dünyadaki en büyük çatı projesi olarak

ifade edilen, Kayseri Mobilyacılar Yenilenebilir Enerji

Kooperatifi Güneş Enerjisi Santrali’nin ilk faz açılışı

gerçekleştirildi.

Proje, tesislerin gündüz tüketiminin yüzde 30’unu

karşılayacak…

En verimli güneş paneli olarak bilinen HIT güneş enerjisi

teknolojisinin mucidi, teknoloji devi Panasonic,

ülkemizde önemli bir projeye imza attı. Kayseri Mobilyacılar

Yenilenebilir Enerji Kooperatifi Güneş Enerjisi

Santrali’nin ilk fazı açıldı. Yatırımı planlayan,

gerçekleştiren, işletme ve bakımını üstlenen Seferoğlu

Elektrik tarafından verilen bilgilere göre; kooperatifin

açılışı yapılan ilk fazı yılda 7,5 GWh elektrik üretimi ile

tesislerin gündüz tüketiminin yüzde 30’unu karşılayacak.

“Proje, dünyaya da örnek olacak…”

Konuyla ilgili bir açıklama yapan Seferoğlu Elektrik

Genel Müdür Yardımcısı Murat Seferoğlu “Panasonic ortaklığında

gerçekleştirdiğimiz bu projenin, sadece ülkemize

değil dünyaya da örnek olacağını düşünüyorum.

Türkiye’nin güneş enerjisi gibi yenilenebilir enerji kaynaklarına

yönelmesi çok önemli. Gerçekleştirilen proje

birçok alanda ilk oldu. İnanıyorum ki bunu başka GES

projeleri de izleyecektir” şeklinde konuştu.

“Türkiye önemli ve potansiyeli yüksek bir ülke…”

Panasonic Eco Solutions Türkiye Genel Müdürü Tatsuya

Kumazawa ise “Panasonic olarak şu ana kadar güneş

enerjisi çalışmaları kapsamında; Türkiye’nin en büyük

güneş takip sistemli tesislerinden olan 4,6 MW’lık ve

Enerji Bakanlığı’ndan enerji verimliliği ödülü almış 500

kWp’lık çatı santrallerinin yapımını başarıyla tamamladık.

Kayseri’de bulunan, Türkiye’nin ilk yenilenebilir

enerji kooperatifine ait 5,8 MWp’lık çatı projesi de

Panasonic’in gücünü ve teknolojisini ortaya koyduğumuz

bir başka değerli proje oldu. Çatı ve arsa üzerine

kurulu farklı şehirlerde farklı tip projelerde de Panasonic

ürünleri tercih edilmeye devam ediyor. Güneş enerjisi

alanında 43 yıllık Ar-GE tecrübemizle, 25 yıllık ürün performans

garantisi veriyoruz. Türkiye bizim için önemli

ve potansiyeli yüksek bir ülke. Avrupa’nın en güneyinde

bulunmakla beraber Türkiye, güneş potansiyeli açısından

günde ortalama 7,2 saat, yılda ise 2 bin 650 saat

güneşlenme saatine sahip durumda. Bu sıcak ve güzel

ülkeye daha birçok güneş enerjisi projeleri kazandırmayı

diliyorum” dedi.

8


interview

Güneş enerjisinde alım teşviki değil,

sadece yeni kapasite istiyoruz

Güneş enerjisi sektörünün 2018 yılında 5

bin MW’ı geçen kapasitesi, panelde yüzde

50’yi, GES’te ise yüzde 75’i aşan yerlilik

oranı ile gücünü ispatladığına dikkat

çeken GENSED ve Smart Energy Başkanı

Halil Demirdağ, “2019 yılında daha da

iyisini yapabiliriz” dedi. Demirdağ, 2018

yılında güneşin en ucuz enerji kaynağı

olduğunu ispatladığını belirtirken “2019

yılında alım teşviki (FİTs) değil, sadece

ve sadece yeni kapasite istiyoruz” dedi.

Türkiye’nin 2019 yılında güneş enerjisinde önemli

başarılara imza attığını vurgulayan Türkiye Güneş

Enerjisi Sanayicileri ve Endüstrisi Derneği (GENSED)

Başkanı Halil Demirdağ, sektörün 2019 yılına ilişkin

beklenti ve hedeflerini paylaştı. Güneş enerjisi sektöründe

yatırımcı ve panel üreticisi kimliği ile sektörün

önde gelen firmalarından olan Smart Energy’nin

Yönetim Kurulu Başkanı da olan Demirdağ, 2019 yılında

Türkiye’nin bu alanda çok daha büyük işleri hayata

geçirebileceğini belirtti.

Kurulu güç 5 yılda 125 kat arttı

Türkiye’nin güneş enerjisi kurulu gücünün, 30 Kasım

2018 itibariyle 4.921 megavat (MW) lisanssız, 82 MW

lisanslı olmak üzere toplam 5 gigavat (GW) sınırını

geçtiğine dikkat çeken Demirdağ, şu değerlendirmeyi

yaptı: “Bu küçükten büyüğe tüm güneş yatırımcıları

ile Türkiye’nin başarısıdır. Gelinen seviye Türkiye’nin

güneş enerjisi kapasitesini 5 yılda 125 kat artırdığını

gösteriyor. 2014 yılında bu rakam sadece 40 MW seviyesindeydi,

2017 yılında 3 bin MW’ı aştık ve 2018

yılında 5 bin MW seviyesini geçtik. 2018 yılında yüzde

50’yi bulan güç artışı yaşadık. Enerji ve Tabii Kaynaklar

Bakanlığımız, rüzgar ve güneş santrallarında 10 yıl

içinde 10 bin MW kurulu güç ilave edilmesi hedefini

ortaya koydu. Biz bugüne kadar olduğu gibi bundan

sonra da üzerimize düşeni yapmayı hazırız.”

Yerli ve milli enerjinin kaynağı güneş

Türkiye’de en hızlı yerlileşen sektörlerin başında güneş

enerjisinin geldiğini belirten Demirdağ, şöyle konuştu:

“Şu anda panel bazında yüzde 50’den, GES bazında ise

yüzde 75’den fazla yerlilik oranına ulaştık. Kısa sürede

bu seviyeye ulaşmak çok önemli bir başarı, ancak biz

bu oranları hala yeterli görmüyoruz. Bu oranları ne kadar

büyütebilirsek o kadar milli ve yerli oluruz. GES’lerdeki

yerlilik oranını artırmak için panelin hücresini

yapmak kaldı. Şu anda panel yerli, trafo yerli, kesici

yerli, çelik yapılar yerli, kablo yerli. Devletimiz sektöre

güvence verirse sektör hücreyi de yerlileştirecektir.“

2019, güneşin değerinin bilindiği bir yıl olsun

Yeni yıla sayılı günler kala güneş enerjisi sektörünün

2019’a dair beklentilerini paylaşan Demirdağ, sözlerine

şöyle devam etti: “Yatırımların sürmesi ve ülkemize

daha fazla GES kurulabilmesi için yeni kapasiteler

oluşturularak üretici desteklenmeli. Bu sayede, sektör

olarak önümüz açılabilir ve 2019 yılı ve sonrasında da

güneş enerjisi sektöründe kaliteli işler yapmaya devam

edebiliriz. 2019 yılında alım teşviki (FİTs) değil, sadece

ve sadece yeni kapasite istiyoruz. Sektörümüzde, çatı

yatırımlarının artması, yeni kapasitelerin artması,

YEKA (Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları) projelerinin

devam etmesi beklentisi var. İstiyoruz ki, 2019

yılında daha çok ev, daha çok fabrika kendi elektriğini

üretsin, hatta üretmekle kalmayıp komşularına satabilsin,

2019 güneşin değerinin bilindiği bir yıl olsun.”

Enerjide artık dengelerin değiştiğini ifade eden

Demirdağ, açıklamasını şöyle tamamladı: “2018 yılı

gösterdi ki, güneş dünyanın en ucuz enerji kaynağı.

Güneş enerjisi sektöründe verimlilik oranları hızla

artmış durumda. Bu sektöre yatırım yapmak eskisine

nazaran çok daha uygun maliyetlerle mümkün.

Türkiye, yenilenebilir enerjiyi kalkınmasının lokomotifi

olarak kullanan gelişmiş ülkelerin izinden gitmeli

ve doğal kaynaklar konusundaki şansını kullanarak

enerjisini yerin üstünde aramalı. Çünkü güneş enerjisi

sayesinde enerji bağımsızlığımızı kazanabilir,

cari açığımızı kapatabilir ve yeni istihdam alanları

oluşturabiliriz.”

9


News

“Kamu binaları enerji dönüşümünde

öncü bir rol üstlenecek”

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih

Dönmez, Enerji Verimliliği Derneği 5.

Olağanüstü Genel Kurul Toplantısı’nın

açılışında yaptığı konuşmada, Türkiye

ekonomisinin her türlü provokasyon

ve gizli saldırıya rağmen son 16 yıldır

rekor kıran büyümelerle başarılı bir

performans sergilediğini söyledi.

Türkiye’nin bu yüzyıla damgasını vuran ülkelerin

başında geleceğini belirten Dönmez, son 10 yılda birincil

enerji tüketiminin kümülatif olarak yarı yarıya

arttığını ifade etti.

Dönmez, enerji sektöründe üretimden dağıtım ve

iletime dev bütçeli yatırımların hayata geçtiğini, arz

kapasitesini geliştirmenin yanı sıra kaynakların etkin

ve verimli kullanılmasının da çok önemli olduğunu anlattı.

Türkiye’nin enerjide kaynak zengini bir ülke olmadığını

ve yurt dışı kaynaklı her bir ilave enerji kaynağının

ekonomiye yük anlamına geldiğini vurgulayan Dönmez,

şöyle konuştu:

“İhtiyacımız kısa vadede değil, uzun vadeye bakarak

gereken dönüşümü hayata geçirmek. Enerjinin verimli

kullanılması sonucunda oluşan tasarruf ilave bir arz

kaynağı demek. Bu kapsamda verimlilik, en temiz, yerli

ve milli kaynakların başında geliyor. Daha az enerjiyle

daha fazla katma değer almak için enerji verimliliğini

istisnasız uygulamak zorundayız. ‘Kaynakları bu kadar

heba edecek kadar zengin bir ülke miyiz?’ sorusunu

sormamız gerekiyor bu noktada. Enerji yoğunluğumuz

Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü ülkelerinin ortalamasının

üzerinde. Hedefimiz dünyanın en büyük

10 ekonomisinden birisi olmak. O zaman yapılacak

şey çok basit. Enerji yoğunluğumuzu en az küresel

rekabette önde olan ülkeler seviyesine ve hatta daha

da altına çekmek zorundayız. Bunun başka yolu da

yok. Verimli enerji, yüksek katma değer.”

Bakan Dönmez, Türk milletinin tasarruf bilincine sahip

olduğunun ve enerji israfının milletçe önlenerek

hayatın merkezine konulması gerektiğinin altını çizdi.

“Bir koyup üç alacağız”

Bu yıl martta açıklanan Ulusal Enerji Verimliliği Eylem

Planı’na değinen Dönmez, planın birçok sektörü

ilgilendiren 6 alanda toplam 55 eylemi içerdiğini

kaydetti. Dönmez, plan kapsamında 2023’e kadar

enerji verimliliğinde yaklaşık 11 milyar dolar yatırım

gerçekleştirileceğine dikkati çekerek, konuşmasını

şöyle sürdürdü:

“2023’e kadar kümülatif olarak yaklaşık 24 milyon ton

eş değer petrol tasarrufu da gerçekleştirmiş olacağız.

2033’e geldiğimizde ise elde edeceğimiz tasarruf miktarı

yatırım bedelinin yaklaşık üç katı karşılığında,

yani 30 milyar dolarlık bir seviyeye ulaşmış olacak.

Başka bir ifadeyle, bir koyup üç kazanacağız. Binalarda

enerji verimliliği fırsatları daha yüksek. Standarda

uygun yalıtımla yüzde 40’a varan tasarruf sağlanabilir.

Bir hane için yıllık yaklaşık 600 liralık tasarruf anlamına

geliyor bu miktar. Diğer yandan, kış ayları için

ideal iç ortam sıcaklığı 20-23 derece. Oda sıcaklığımızı

bir derece düşürdüğümüzde elde edeceğimiz tasarruf

10


Ocak | Şubat 2019

yüzde 7, yakıt fark etmiyor. 2017’deki enerji verimliliğine

yapılan yatırımlarla yaklaşık 122 milyon dolarlık

bir tasarruf yaptık. Böylece 500 milyon dolarlık

doğal gaz ithalatını da önlemiş olduk. Önümüzdeki

dönem, kamuda enerji verimliliği yatırımlarının finansmanı

için Dünya Bankası ile yaklaşık 200 milyon

dolarlık bir kaynak anlaşmasına da vardık. Bunu inşallah

İller Bankası üzerinden, kamu binalarımızın başta

ısı yalıtımı olmak üzere enerji tasarrufuna dönük

çalışmaları için merkezi idari birimlerin ve belediyelerle

birlikte yerel yönetimler uzun vadeli ve düşük

faizli bu kaynaktan yararlanmış olacak.”

Enerjideki fiyat artışlarını absorbe etmenin en önemli

yollarından birinin enerji verimliliği olduğunu belirten

Dönmez, “Türkiye’nin enerji verimliliğinde hedeflediği

noktaya ulaştıkça yurt dışından ithal edeceği enerji

kaynakları yıllara sari olarak azalacak. Böylece, yurt

dışına ödeyeceğimiz her bir kuruş yurt içinde, yani

vatandaşımızın da cebinde kalmış olacak. Enerjide

tasarruf ekonomisinin hayata geçmesiyle daha müreffeh

bir toplum olma yönünde önemli bir adım atmış

olacağız.” dedi.

“Sanayinin dönüşümü ekonomiyi de dönüştürür”

Türkiye’nin uluslararası rekabet gücünü artırması için

aynı birimdeki enerjiyi rakipleriyle benzer veya daha

düşük maliyette üretmek zorunda olduğunu kaydeden

Dönmez, sanayinin dönüşümünün ekonominin

de dönüşümü olduğunu söyledi. Dönmez, temel

amaçlarının sanayicinin düşük maliyetli, rekabetçi ve

verimli bir üretim altyapısına sahip olması olduğunu

belirterek, “Sanayimizin dönüşümünü kredi ve hibelerle

destekliyoruz. Son 10 yılda verimlilik arttırıcı projeler

kapsamında 154 projeye destek ödemesi yaptık.

Bu projelerin uygulanmasıyla toplamda 67 milyon

liralık bir tasarruf elde edildi. Gönüllü anlaşmalar

yoluyla desteklediğimiz projelerden de ayrıca yaklaşık

4 milyon liralık bir tasarruf söz konusu oldu”

ifadelerini kullandı. Binaların verimlilikte en önemli

alanlardan biri olduğunu dile getiren Dönmez, akıllı

binaların oluşumu ve binaların kendi elektriklerini

üreterek satabilmeleri için bulunan birçok bürokrasiyi

kaldırdıklarını vurguladı. Dönmez, kamu binalarının

bu dönüşümde öncü bir rol üstleneceğini bildirerek,

“Bu konuda bakanlık olarak önemli bir adım atıyoruz.

Bakanlığımıza bağlı bütün binalarımızın etüdlerini

tamamladık. Bu binalarda yaklaşık yüzde 40 seviyesinde

bir enerji verimliliği potansiyeli olduğunu

tespit ettik. Bu anlamda, çalışmalara başladık ve

bayrağı önde taşıyan bir kamu kuruluşu olmayı

hedefliyoruz. Diğer yandan yerel yönetimlerle ilgili

çalışmalarımız da devam ediyor” dedi. Ulaştırma

sektöründeki gelişmeleri de yakından izlediklerine

işaret eden Dönmez, şunları kaydetti:

“Ulaştırma sektöründe son yıllarda önemli değişiklikler

meydana geliyor. Hükümet olarak bunları

yakından takip ediyoruz. Elektrikli araçların kullanılması

ile yaşanan devrim gelecekte artarak devam

edecek. Ulaştırmada enerji verimliliğini artırmak

için düşük emisyonlu, çevre dostu, küçük motor

hacimli, yakıt pilli, elektrikli ve hibrit araçlara

verilen destek devam edecek. Bakanlık olarak

elektrikli ve hibrit araçlar konusunda da öncü

olmak istiyoruz. Kiralama ve satın alma yoluyla

yapılacak yeni araçların temininde yerlilik oranına

haiz elektrikli ve hibrit araçları tercih edeceğiz.

Böylece yüzde 30’lara varan bir tasarruf imkanı

elde edeceğiz. Enerji verimliliği uygulamalarında

vatandaşlarımız en önemli paydaşlarımız arasında.

Enerji verimliliğinin özendirilmesi, bu konudaki

farkındalık ve toplumsal bilincin artırılması maksadıyla

gerek dağıtım şirketleri gerekse de bizler

eğitim ve bilgilendirme faaliyetlerine ağırlık vereceğiz.

Bu anlamda faturaları yeniden düzenledik.

Artık dağıtım şirketleri vatandaşlarımıza bu konuda

yol gösterecek, konut başına tüketimi azaltacak

teşvik ve önerilerin yer alacağı yönlendirici

sistemler geliştirmeye başladı.”

TC Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı

11


News

“Enerji sektöründe önemli gelişmeler yaşandı”

Sabancı Üniversitesi İstanbul Uluslararası

Enerji ve İklim Merkezi’nin (IICEC)

ev sahipliğinde Dünya Enerji Görünümü

2018 Raporu’nun (World Energy Outlook

2018) Türkiye tanıtımının da

yapıldığı enerji konferansı 20 Aralık

2018 Perşembe günü Conrad Hotel Istanbul’da

gerçekleştirildi.

Konferansın açılışında konuşan Sabancı Üniversitesi

Kurucu Mütevelli Heyeti Başkanı Güler Sabancı,

Uluslararası Enerji Ajansı’nın her sene hazırladığı,

dünya liderlerinin ve sektörün başucu kitabı olan

Dünya Enerji Görünümü’nün (World Energy Outlook)

Türkiye lansmanına, IICEC’in bir kez daha ev sahipliği

yapmasından mutlu olduklarını belirtti. Güler Sabancı,

IICEC’in “Uluslararası Araştırma Merkezi” kimliği kazanmaya

yönelik çok önemli adımlar attığını vurguladı.

IICEC Onursal Başkanı Doktor Fatih Birol’un liderliğinde

Uluslararası Enerji Ajansı’nın son üç yılda çok

önemli adımlar attığını söyleyen Güler Sabancı, kazandığı

yeni üyelerin yanı sıra, üye olmayan ülkelerle de

işbirliğini süratle geliştirmesini yakından memnuniyetle

takip ettiklerini belirtti. Türkiye enerji sektöründe

son 16 yılda çok önemli gelişmeler yaşandığını belirten

Güler Sabancı, şunları söyledi:

“Ülkemiz için çok stratejik olan bu sektörü kamu ve

özel sektör, hep birlikte, yoğun gayretlerle, önemli

bir noktaya getirdik. Artan enerji talebinin karşılanmasına

yönelik olarak, büyük bölümü özel sektör

tarafından olmak üzere, sadece elektrik ve doğal

gaz sektörlerinde 100 milyar dolar üzerinde yatırım

gerçekleştirildi. Bunun neticesinde, elektrik sektöründe,

üretim kapasitemiz üç katın üzerinde büyüdü.

Aynı zamanda yerli teknolojiyi de içeren YEKA modeli

ile önemli bir büyüme ve gelişim fırsatı yakalandı.

Dağıtım sektörü tümüyle özelleştirildi. Özel sektör

yatırımları ve verim odaklı operasyonlar neticesinde;

kayıp-kaçak oranlarında, arz kalitesinde, tüketici

memnuniyetinde çok çarpıcı gelişmeler yaşandı.”

“Sektörün sermaye yapısının yeniden gözden geçirilmesine

ve yapılandırılmasına ihtiyaç vardır”

Son dönemde, “Son Kaynak Tedarik Tarifesi” ile ilgili

atılan adımların da piyasanın rekabetçiliği bakımından

önemli rol üstlendiğini söyleyen Güler Sabancı,

şöyle konuştu:

“Tüm bunların üstüne, teknolojinin dönüştürücü etkisi

de sektöre eşsiz fırsatlar sunmaya başladı. Ancak bu

sektörün, daha verimli işlemesi ve tüm paydaşlar için

daha fazla değer oluşturulabilmesi için çok önemli bir

şart var. O da, finansal sürdürülebilirliğin temin edilebilmesidir.

Bugün enerji sektörümüz bu bakımdan zorlu

bir süreçten geçiyor. Enerji sektörümüzü, bütüncül

bir yaklaşım ile mali sürdürülebilirlik bakımından

daha iyi bir noktaya taşımamız gerekiyor. Bunun için

öncelikle, sektörün sermaye yapısının yeniden gözden

geçirilmesine ve yapılandırılmasına ihtiyaç vardır.”

“Elektrifikasyon büyük fırsatlar getiriyor”

Enerji sektörünü daha ileriye taşımanın tüm paydaşların

ortak hedefi olması gerektiğine dikkat çeken

Güler Sabancı, “Çünkü çok çarpıcı olan elektrifikasyon

trendinin fırsatlarını, genç nüfus, artan kentleşme,

ulaşım sektörü ve inovasyon bakış açısıyla etkin şekilde

değerlendirmeliyiz” dedi.

“Enerji sektöründe kadınların rolünü çok önemsiyoruz”

Diğer pek çok alanda olduğu gibi enerjide de sanayiüniversite

işbirliklerini çok önemsediklerini söyleyen

Güler Sabancı, sözlerini şöyle sürdürdü:

“IICEC’te ortaya koyduğumuz yapı ile de öncü uygulamalara

imza atıyoruz. Önümüzdeki dönemde de

yüksek katma değerli, bilgi ve teknoloji yoğun proje

ve işbirliklerine odaklanmaya devam edeceğiz. Bunların

yanında, enerji sektöründe kadınların rolünü de

çok önemsiyoruz. Bu çerçevede Üniversitemizde; IICEC

ve Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları Mükemmeliyet

Merkezimiz (SU Gender) arasında çok önemli

bir işbirliği gelişiyor. Uluslararası Enerji Ajansı’nın

da desteklediği bu önemli platform; enerji alanında

çalışan kadınların global anlamda desteklenmesini

hedefleniyor.”

Güler Sabancı, “Daha güvenli, verimli ve rekabetçi

bir enerji ekosisteminin oluşabilmesi için finansal

sürdürülebilirliği güçlenmiş, odağında teknoloji olan

bir enerji sektörüne ihtiyaç vardır. Böylece, enerjinin

Türkiye’nin ekonomik ve sosyal gelişmesine de katkısı

artacaktır” dedi.

12


Profile

CW Enerji, 8 yılda 585 megavat GES’e imza attı

Türkiye’nin lider güneş paneli üreticisi

CW Enerji, 2018 yılını 585 MW kurulu

güç ile kapattı.

Antalya Organize Sanayi Bölgesi’nde güneş paneli

üretimi gerçekleştiren ve güneş enerji santrallerinin

(GES) yatırım ve teknik danışmanlığı, projelendirme,

sistem tasarımı, santral kurulumları, lisans alımı ve

işletme, ayrıca lisanslı ve lisanssız güneş santralleri

ile ilgili üretim yönetmeliğine uygun olarak projeler

planlama, projelendirme, finans ve uygulama ile genel

bakım konularında hizmet veren CW Enerji, 2018 yılını

585 megavat (MW) güneş enerji santraline imza attı.

2010 yılında Antalya’da kurulan, 2013 yılında bünyesine

güneş paneli üretimini de ekleyerek ticari faaliyetlerine

hız kazandıran firma, Türkiye’de bir sektörün

doğuşuna öncülük ederek, istikrarlı bir büyüme

kaydetti. CW Enerji, kurulduğu 2010 yılından bu yana

200 megavat güneş enerji santrali projesine proje

tasarım ve proje danışmanlık hizmeti verdi. Firma,

2017 yılında 75 megavat, 2018 yılında ise 60 megavat

olmak üzere 2018 yılı Aralık ayı itibariyle Erzurum,

Denizli, Kırşehir, Nevşehir, Manisa, Ankara, Antalya,

Çorum, Batman, Afyon, Elazığ, Uşak, Amasya, Kars,

Çankırı, Osmaniye, Erzincan, Balıkesir, Kütahya, Diyarbakır,

Burdur, Isparta, Tokat ve Mersin illerinde toplam

135 megavat gücünde arazi ve çatı olmak üzere güneş

enerji santralinin yüklenici firması olarak, panel tedariki,

mühendislik ve EPC(uygulama) gerçekleştirip,

anahtar teslimini yapıp, işletmeye hazır hale getirdi.

Firmanın ilave GES projeleri ile ilgili çalışmaları da devam

ediyor.

Ayrıca CW Enerji üretimini gerçekleştirdiği güneş panellerinin

2017 yılında 140 megavat, 2018 yılında ise

110 megavat olmak üzere toplamda 250 megavat

satışını gerçekleştirdi. Avrupa, Balkanlar ve Afrika’da

iş birlikleri gerçekleştirerek 21 ülkeye güneş paneli ve

ekipmanı ihraç eden CW Enerji, 2016 yılında 60 megavat,

2017 yılı sonu itibari ile 450 megavat olan güneş

paneli üretim kapasitesini, 2018 yılı Ekim ayı itibari ile

ise 750 megavat seviyesine ulaştırdı.

Üretim kapasite artışı ile birlikte yurt içi satış bazında

en az yüzde 30, yurt dışı satış bazında en az yüzde 60

büyüme hedefleyen CW Enerji, fabrikanın yıllık üretim

kapasitesinde ise her yıl yüzde 30 büyüme ve buna

bağlı olarak istihdam sayısında da artış amaçlıyor.

Türkiye’ye yakın geçmişte ithal edilen güneş enerji

panellerini, yerli kaynaklar ile ülkemizde üreten CW

Enerji, ülkemizin güneş enerji paneli ihtiyacını karşılamakla

birlikte dünyanın dört bir yanına Türk marka

ve standartlarında ürettiği Made in Turkey menşeili

güneş panellerini ihraç etmektedir. Fas’tan Tunus’a,

Gana’dan Almanya’ya, Suriye’den Kosova’ya, Irak’tan

Nijerya’ya kadar dünyanın pek çok ülkesinde güçlü

direk satış partnerliği ağı oluşturarak dünya markası

olma yolunda emin adımlarla ilerleyen CW Enerji,

yaptığı ihracatı yıllık üretim kapasite artışları ile birlikte

2019’da 30, 2020’de 40 ülkeye çıkartmayı hedefliyor.

14


News

Albayrak: 2019 yılı bütçesinin en önemli

özelliklerinden biri tasarruf bütçesi olmasıdır

*Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak,

2019 yılı bütçesinin en önemli

özelliklerinden birinin ‘tasarruf’ olduğunu

açıkladı. 2019 yılında bütçeden en

büyük payın eğitime ayrıldığını açıklayan

Albayrak, “Eğitime ayırdığımız kaynağı

2019’da 161 milyar liraya çıkarıyoruz,

vergi gelirlerinin yüzde 21’ini eğitime

harcayacağız” şeklinde konuştu.

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, TBMM

Genel Kurulu’na hitaben bütçe gelişmelerine ilişkin

sunum yaptı. Bakan Albayrak, tamamlanan bütçe

çalışmalarında emeği geçen herkese teşekkür ederek

konuşmasına başladı. Bakan Albayrak’ın konuşmasından

satır başları şöyle:

* Artan korumacılık tedbirleri ile uluslararası ticaret

hız kazanmaktadır. Son dönemde düşen petrol fiyatları

petrol ihracatçılarını olumsuz etkileyecektir.

*Gelişmiş ülkelerde ekonomik büyümenin hız kesmesi

beklenmektedir. Ekonomiyi canlandırmaya yönelik

16

mali tedbirlerle 2017’de güçlü bir büyüme performansı

elde ettik.

* Türkiye 2018’de de güçlü büyüme seyrini

sürdürmüştür. Yılın 3. çeyreğinde iç talep ivme kaybetmiştir.

Ancak aldığımız tedbirlerle olumsuzlukları en

aza indirdik.

* Finansal istikrarı desteklemek amacıyla döviz likiditesi

için gerekli tedbirler alınmıştır. Finansal piyasalar

üzerindeki etkiler alınan tedbirlerle olumlu şekilde

düzenlenmiştir.

2019’da büyüme beklentisi yüzde 2,8

* Sıkı para ve maliye politikaları ile enflasyon, cari

işlemlerle sürdürülebilir bir büyüme politikası izlenecek.

2018’de 3,8 büyüme beklentimiz 2019’da 2,8

olarak belirlendi.

* 2018 Ağustosta istihdam 29 milyona ulaştı. İşgücü

piyasası politikaları istihdam artışına yansıdı. İşgücü

arzının devam etmesi, ekonomik dengenin belirginleşmesini

öngörüyoruz. 2018’in 2. çeyreğinde tüketici

ve üretici güçlü bir adım izlemiştir. Yeni Ekonomi Programı

sonrasında kur ve faizlerden sonra enflasyonda

da etkisini gösterdi. Kasım ayında 3,61 puan geriledi.

Para ve maliye politikalarındaki güçlü duruşla

destekleyeceğiz.

* KDV ve ÖTV indirimleri ve enerjide zam yapılmamasıyla

enflasyonda güçlü devam edeceğimize inanıyoruz.

YEP’teki 2018 hedefimizi yakalayacağız.

* 2017’de jeopolitik risklere rağmen Kasımda 168,1

milyar dolarla en yüksek değerine, yılsonunda 170 milyar

dolarlık hedef yakalanacaktır. AB’ye yönelik ihracatımız

artış yaşanmıştır. Toplam ihracatımızın yüzde

53’ünü oluşturuyor. Turizmdeki toparlanma cari açığa

da etkisi olmuştur. 2018’in ekimde yıllık 38 milyonla

rekor seviyeye ulaşmıştır. Ekim ve Kasımda da cari fazla

göreceğiz.

* 2018’de işsizlik verisini yüzde 11,3 seviyesinde

öngörüyoruz. Türkiye ekonomisinin zayıf kalmasının

önüne geçilmesi çok büyük önem arz etmektedir. Yüksek

borçlanmayı artıracak, döviz kurunu sabitleyecek

adımlar atmaya devam ediyoruz.

* Türkiye 2002’den beri makro ekonomik politikalarla

örnek gösterilen ülke haline gelmiştir. Kamu borç

yükümüz tarihin en düşük seviyesinde. 2017’de yüzde

28,3 olmuştur. Enflasyonla mücadeleyi desteklerken,

sosyal ihtiyaçları karşılayacak şekilde düzenledik.


Ocak | Şubat 2019

Vergi düzenlemeleriyle enflasyonla mücadeleye katkı

sağlanmıştır.

“Cari açığın 36 milyar doların altında olacağını öngörüyorum”

* Vergisel teşvikler sağlanmış, düzenlemeler hayata

geçirilmiştir. 2018’de cari açığın 36 milyar doların altında

olacağını öngörüyorum. 2017’de yüzde 1,5 olan merkezi

yönetim bütçe oranı, 2019’da yüzde 1,8 olacağını

öngörüyoruz. Genel devlet açığının GSYH oranı 2018’de

yüzde 6 olmasını öngörüyoruz. Gelişmekte olan ülkelere

göre düşük seviyede.

* Türkiye’de kamu borç yükü gelişmekte olan ülkelerin

ortalamasından 11 puan daha düşüktür. 2017 bütçe giderleri

yüzde 5,1 oranında artmıştır. 2018’de personel giderlerinin

200,3 milyar TL, mal hizmet giderleri 69,3 milyar

TL, faiz giderleri 76,4 milyar TL olacağını görüyoruz.

2018’de bütçe açığının 72,1 milyar TL olmasını bekliyoruz.

*Bütçe açığının GSYH’ye oranını 2018’de yüzde 1,9,

2019’da yüzde 1,8 olarak öngörüyoruz. 2019’da bütçe

açığının 80,6 milyar TL olmasını öngörüyoruz. Personel

giderleri 2017’ye göre artarak 293 milyar 678 milyon

TL’ye yükselmiştir. Yüzde 19,3 sosyal güvenlik transferleri.

Enflasyon farkı (emekli ve memur zamları) dahil

zamlarla emeklilere verilen bayram ikramiyeleriyle yüzde

36,5 oranında artış yaşamıştır.

* Gelirden ayrılan paylar 2018’de yüzde 27 artmış, 114

milyar 344 milyon TL’ye yükselmiştir. Faiz oranında ve

dövizdeki yükseliş faiz giderleri yüzde 63,6 artmış, 117,3

milyar TL’ye yükselmiştir.

*2019 yılı bütçesinin en önemli özelliklerinden biri tasarruf

bütçesi olmasıdır.

17


interview

“Supply of 120.000 pcs. of SPE 270 polycrystalline

solar panels to the 32.2 MW Şanlıurfa- Viransehir

Project from SCHMID PEKİNTAŞ”

“SCHMID PEKİNTAŞ’tan 32,2 MW’lık Şanlıurfa-

Viranşehir Projesi’ne 120.000 adet SPE 270

polikristal güneş paneli tedariki”

Schmid Pekintaş has realized 32,2 MW GES

project in Şanlıurfa-Viranşehir together

with Else Energy.

Schmid Pekintaş, Şanlıurfa-Viranşehir’de

32,2 MW’lık GES projesini Else Enerji ile

birlikte hayata geçirdi.

Schmid Pekintaş, on of the first solar panel manufacturers,

produced approximately 120 thousand

panels in a short period of four months for

the GES project of Else Energy located in Şanlıurfa,

Viranşehir. Schmid Pekintaş made a new

investment in order to respond sector demands

more quickly and to produce products for the

projects needed higher technology. We met

with the CEO of Pekintaş Group, Özhan Olcay

and talked about their new term targets. The

impressive 32.2 MW project in Şanlıurfa is the

largest single-piece project in Turkey in 2018.

Türkiye’nin ilk solar panel üreticilerinden biri olan

Schmid Pekintaş, Else Enerji’nin Şanlıurfa Viranşehir’de

hayata geçirdiği arazi üzeri GES projesi

için yaklaşık 120 bin panel üretimini dört ay gibi

kısa bir süre içerisinde gerçekleştirdi. Schmid Pekintaş

sektörden gelen taleplere daha hızlı cevap

vermek ve daha üst düzey teknoloji talep eden

projelere ürün üretmek amacıyla yeni bir yatırım

gerçekleştirdi. Pekintaş Group CEO’su Özhan Olcay

ile bir araya geldik ve yeni dönem hedeflerini

konuştuk. Şanlıurfa’daki 32,2 MW’lık proje Türkiye’de

2018 yılı içerisinde tek parçada yapılan en

büyük proje olarak dikkat çekiyor.

18


Ocak | Şubat 2019

Schmid-Pekintaş bu projenin hangi aşamalarında

yer aldı?

Biz Türkiye’de; kaliteye, teknolojiye ve yeniliklere

öncülük etme misyonu olan, gücüne güvenen,

sektördeki çalışmaları ile benzersiz referanslara

sahip olan bir firmayız. Beyaz et sektöründen

yoğun bir ilgi gördük, soğuk hava depolarında

çatılara da birçok sistem kurduk.

En önemli arazi projemizi ise 2018 yılı içerisinde

Şanlıurfa Viranşehir’de gerçekleştirdik. 32,2

MWp kurulu güce sahip olan bu projenin EPC

sorumluluğunu Else Enerji üstlendi ve verimlilik

anlamında ulaşılan neticelerde, hesaplanan rakamların

üzerine çıkıldı.

Panellerin üretimini ise Schmid Pekintaş olarak

biz gerçekleştirdik. Modüllerin üretimi yaklaşık

dört ay sürdü. Hücreleri, bağlantı kutuları ve

çerçeve teknolojileri itibariyle birçok inovatif

özelliği barındıran ürünler oldu.

Çatı projelerini değerlendirebilir misiniz? Yeni

dönemde bu konuyla ilgili projeler gelecek mi?

1 MW’lık bir çatı projesini kurmak isterseniz,

maksimum 7000 metrekare bir alana ihtiyacınız

oluyor. Bu sebeple çatıların Türkiye’de çok

önemli olduğunu, henüz daha çok bakir olduğunu

ve büyük bir potansiyele sahip olduğunu

düşünüyoruz.

Türkiye’deki çatıların hepsi olmasa da önemli

bir kısmı güneş enerjisi açısından elverişli bir

yapıya sahiptir.

Özellikle endüstriyel çatıların, elektrik ihtiyacını

karşılaması amacı ile yönetmeliklerin pozitif

yönde düzenleneceğini düşünüyoruz. Elbette

bu değişim ile birlikte, sektör de ihtiyacı

olan canlılığı kazanacak.

At which stages was Schmid-Pekintaş involved

in this project?

We are a company with the mission of leading to

quality, technology and innovation. At the same

time, we are a company that has confidence in its

power and has unique references with its work in

the sector. We have seen great interest from the

white meat sector, we have also installed many

systems on the roof of the Cold Storages.

We have finalized our most important land project

in 2018 in Şanlıurfa Viranşehir. Else Energy took

the responsibility of engineering, procurement,

and construction (EPC) of this 32.2 MWp project

and the actual results of efficiency exceeded the

calculated efficieny figures. We as Schmid Pekintaş

produced Solar Modules of this 32,2 Mw Project

in four months. These Solar Modules have many

innovative features in terms of their cells, junction

box and frame technologies.

Can you please also evaluate the roof projects?

Are there any projects related to this subject in

the new period?

If you want to install a 1 MW roof project, you need

a maximum area of 7000 square meters. Therefo

re we believe that the roofs are very important

and there is a great potential in Turkey. In Turkey

not all roofs but an important part of the roofs,

have a suitable structure for solar energy.

We believe that regulations will be arranged in a

positive way especially for industrial roofs to meet

the electricity needs. Of course, with this change,

the sector will also gain the vitality it needs.

19


Do you have GES projects that you have invested in?

We have three GES projects producing electricity in

Isparta, Düzce and Mersin. In 2018, we have focused

on our continuing projects in Macedonia, Iran and Israel.

The planned capacity of our GES project in Iran

will have an installed capacity of 7 MW. Ukraine, South

Africa and Montenegro are the other markets that we

focus on for investment and project purposes.

How many MW installed capacity did you reach in

2018? Can you share your important references

with us?

Schmid Pekintas reached to the total installed capacity

of 120 MW and we used 90 MW of this capacity

as an actual production output. We fulfilled 32

MW of this capacity with this project in Şanlıurfa. In

2018, we have realized our production on a 7/24 basis.

As per high demand to our Solar Panels, we have

made investment to increase the capacity. Our new

production line was commissioned in 2018 and we

give more faster service to our customers. By our

new production line and having our export potential,

we produce high eff. products for higher-level

technological projects.

“We break the price-oriented approach with seminars

and technical support

There are design & production projects in the sector

in order to solve the problems. We are trying to

change the price-oriented demand concept to overcome

this problem by hosting our customers at our

Istanbul head office and Düzce factory and supporting

them with seminars and technical information.

We are trying to create a selective and conscious

community by explaining to all our customers the

truths and necessary considerations for 25 to 30 years

of investments of photovoltaic systems.

Sizin yatırımcılığını üstlendiğiniz GES projeleri

var mı?

Isparta’da, Düzce’de ve Mersin’de yer alan ve

elektrik üretimi yapan üç adet GES projemiz

bulunuyor. 2018 yılında ise Makedonya, İran

ve İsrail’de devam eden projelerimiz üzerine

yoğunlaştık. İran’daki GES projemizin planlanan

kapasitesi 7 MW kurulu güce sahip

olacaktır. Yatırım ve proje amaçlı çalışmaya

devam ettiğimiz diğer pazarlar arasında ise;

Ukrayna, Güney Afrika ve Karadağ yer alıyor.

2018 yılında toplam kaç MW kurulu güce

ulaş- tınız? Önemli referanslarınızı bizimle

paylaşabilir misiniz?

Schmid Pekintaş’ın fabrikasındaki toplam

kurulu gücü 120 MW’a ulaştı ve bu rakamın

90 MW’ını fiilen üretim yapmak suretiyle kullandık.

Hatta Şanlıurfa’da gerçekleştirdiğimiz

projemizde bu kapasitenin 32 MW’ını tek

lokasyonla doldurduk. 2018 yılında da 7/24

esasına göre üretim gerçekleştirdik. Gelen

talepten dolayı kapasite arttırmak için yatırım

gerçekleştirdik. Yeni üretim hattımız

2018 yılında devreye girdi ve müşterilerimize

daha hızlı şekilde hizmet veriyoruz. Yeni üretim

hattımız ile ihracat potansi- yelimizi de

kullanıp daha üst düzey teknolojik projelere

ürün üretip, yüksek verimliliğe sahip ürünler

satıyoruz.

“Fiyat odaklı anlayışı, seminer ve teknik desteklerle

kırıyoruz

Sektörde süregelen sorunları çözme noktasında

tasarım ve üretim projeleri bulunuyor.

Fiyat odaklı talep anlayışını değiştirme gayretindeyiz.

Müşterilerimizi İstanbul merkez

20


Ocak | Şubat 2019

ofiste ve Düzce fabrikada misafir ederek,

seminer ve teknik destekle bu sorunu aşmaya

çalışıyoruz. Bizleri ziyaret eden tüm müşterilerimize

fotovoltaik sistemlerin doğrularını,

25 ila 30 yıllık yatırımlar için nelere

dikkat edilmesi gerektiğini kapsamlı bir şekilde

anlatarak, hem seçici hem de bilinçli

bir topluluk oluşturma gayreti içindeyiz.

“Kalite bizim için çok önemli”

Düzce tesislerinde üretilen modüllerde Almanya

akredite laboratuvarlarında test edilip

onaylanan hammaddeleri kullanıyoruz.

Ürün- lerin tamamı TUV Rheiland tarafından

test ediliyor ve IEC ve EN standartlarına uygunlu-

ğuna dair belgeleri mevcut. Firma

bünyesinde hammadde giriş kontrolünden

modül sevkiya- tına kadar olan tüm kalite

kriterleri ve kontrol basamakları uzman

personel tarafından yapı- larak kayıt altına

alınıyor.

Ayrıca servis hizmetimizin kalitesi TSE tarafından

denetlenmiş ve belgelendirilmiştir.

Tüm bu sertifikalara ek olarak, ISO 9001

kali- te yönetim sistemi, ISO 14001 çevre

yönetim sistemi, OHSAS 18001 İş Sağlığı ve

Güvenliği Yönetim Sistemi’ni entegre bir şekilde

uygula- maktayız. Tüm modüllerimiz

PID Free, Tuz ve Amonyak Korozyonuna dayanıklılık

testlerin- den geçmiş ve sertifikalarını

almıştır.

“Quality is very important to us”

In the modules produced in Düzce facilities, we

use the raw materials tested and approved in Germany

accredited laboratories. All products are

tested by TUV Rheiland as well and we also have

the documents on compliance with IEC and EN

standards. All quality criteria and control steps

from raw material input control to module shipment

are recorded by expert personnel within the

company. In addition, the quality of our service

has been audited and certified by TSE. In addition

to all these certifications, we implement ISO 9001

quality management system, ISO 14001 environmental

management system, OHSAS 18001 Occupational

Health and Safety Management System

in an integrated manner. All our modules have

passed PID Free, Salt and Ammonia Corrosion Resistance

Tests and received their certificates.

”ICCI Energy Award of 2018“

In the 7th ICCI Energy Awards, we as Pekintaş

Group were honored with 2 separate awards

with Aluform Pekintaş Solar Power Plant Project

in the Renewable Energy Power Plants category

and with the main equipment supplier category,

Schmid Pekintaş was awarded as the solar panel

supplier of this project.

“2018 Yılı ICCI Enerji Ödülü”

7. ICCI Enerji Ödüllerinde Pekintaş Grup

olarak Yenilenebilir Enerji Santralleri kategorisinde

“Aluform Pekintaş” Güneş Enerji

Santrali Pro- jesiyle ve Ana Ekipman Tedarikçisi

kategori- sinde de “Schmid Pekintaş”

bu projenin güneş paneli tedarikçisi olarak

2 ayrı ödül ile onurlandırıldık.

Tüm çalışan ve tedarikçilerimizle de bu

ödüllerin mutluluğunu paylaşıyoruz.

21


interview

Prysmian Kablo kalitesiyle ses getiriyor

Prysmian Kablo olarak; sektördeki başarılarımızı

artırmaktan ve “İlk 500 Bilişim Şirketi Türkiye 2017”

araştırmasında 2 dalda birincilik ödülü almaktan dolayı

oldukça mutluyuz. ‘‘Türkiye’yi Yarınlara Bağlıyoruz’’

misyonumuzdan yola çıkarak, Türkiye’nin dijital

dönüşümünü önemsiyor ve çalışmalarımızı bu doğrultuda

sürdürüyoruz.

Fotovoltaik sistemlerde solar kabloların

insan vücudundaki kılcal damarlar gibi

çok kritik görevleri vardır.

Ülkenin ekonomik olarak zor bir dönemden geçtiği

ve çoğu firmanın yatırımlarını askıya aldığı bir

dönemde siz 3 Milyar dolarlık bir yatırımla General

Cable hisselerini satın aldınız. Bu yatırımla ilgili detayları

paylaşır mısınız?

Öncelikle olası bir yanlış anlaşmayı düzeltmek adına

hatırlatmak isterim ki, General Cable hisselerini alan

Prysmian Group’tur, yani Prysmian Kablo olarak bu

büyük grubun Türkiye’deki operasyonunu yürüten biz

değil.

Dünyanın kablo ihtiyacının büyük bir bölümünü

karşılayan Prysmian Group’un gerçekleştirdiği satın

alma global pazarda oldukça ses getirdi ve bugün dünya

kablo sektöründe açık ara lider konumda. Dünya kablo

sektöründe ideal bir uyum ortaya çıkaran bu birleşme,

sektörün gelecekteki fırsatlarını değerlendirmek ve zorluklarını

karşılamak için iyi bir konumda bulunmamızı

sağlıyor.

2011 yılında Draka ile birleşmesinin ardından Haziran

ayında General Cable hisselerini devraldığını

açıklayan Prysmian Group’un Türkiye operasyonu

Prysmian Kablo, Kurumsal Yönetim Derecelendirme

Notunu 91,76’ya yükseltti. “Kurumsal Yönetim Derecelendirme”

performansında üst üste 8’inci yıl gösterdiği

artış ile bu konudaki istikrarını sürdüren Prysmian

Kablo, 91,76 notu ile İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi’ne

en üst düzeyde dahil edilmeye bir kez daha hak

kazandı. Bilişim 500’den Donanım Alt Kategorileri ve

Bilişim 500 Plus kategorilerinde ödül alan Prysmian

Kablo’nun CEO’su Erkan Aydoğdu, Türkiye’nin dijital

dönüşümünü önemsediklerini ve çalışmalarını bu

doğrultuda gerçekleştirdiklerini kaydetti.

Öncelikle Bilişim 500’den iki dalda ödül aldınız. Bu

konu hakkında neler söylemek istersiniz?

Bu yıl 19’uncusu düzenlenen “İlk 500 Bilişim Şirketi

Türkiye 2017 – Bilişim 500” araştırmasının sonuçlarına

göre “Donanım Alt Kategorileri” ve “Bilişim 500 Plus”

kategorileri olmak üzere 2 dalda birincilik ödülünün

sahibi olduk.

22


Ocak | Şubat 2019

Bu imza neticesinde, dünya kablo sektörüne çok daha

güçlü bir ürün ve hizmet yelpazesi ile inovatif çözümler

sunmaya devam edeceğiz. Sektördeki sağlam

duruşumuz ile ilerlediğimiz başarı yolumuzda daha

güçlü ve sağlam adımlar atacağız. Prysmian Kablo

olarak, böyle büyük bir grubun parçası olmaktan ve bu

süreçler içerisinde yer almaktan dolayı gurur duyuyoruz.

‘Türkiye’yi yarınlara bağlıyoruz’ mottosuyla birçok

proje gerçekleştirdiğiniz enerjik bir yıl geçirdiniz.

Solar sektöründe ürün tedariki noktasında öne

çıkan projeleriniz neydi? Belirlenen hedefleri ne

ölçüde gerçekleştirdiniz?

Tüm dünyada olduğu gibi, Türkiye’de de yenilenebilir

enerji kaynakları her geçen gün daha fazla önem

kazanıyor. Bunlar arasında, güneş enerjisi son yıllarda

yükselen trendi ile dikkat çekiyor. Güneş enerjisi

kapasitesinin artışı da bunun en net göstergesi. Sadece

2018 özelinde değerlendirirsek, bu sene güneş

enerjisi sektörü önümüzdeki senelere hazırlık yapmak

için mola verdi diyebilirim. Biz ülkemizde güneş enerjisinin

geleceği olduğunu düşünüyoruz ve yatırımlarımızı

ve çalışmalarımıza hız kesmeden devam ediyoruz.

Fotovoltaik sistemlerde solar kabloların insan

vücudundaki kılcal damarlar gibi çok kritik görevleri

vardır. Prysmian Kablo olarak, solar kablolarımız ile

hem dünyanın hem de işletmelerin yararına olacak yenilenebilir

endüstri ortağı projeler sunmayı amaçlıyor;

endüstrimize inovatif çalışmalarla katkıda bulunuyoruz.

Bir güneş enerjisi santralinde kullanılan ve dış etkilere

en çok maruz kalan solar kabloların ilgili uluslararası

standartlara uygun olması, uyması gereken şartlar,

kabloların seçim kriterleri ve en önemlisi kalite

sürdürülebilirliği santralin ömrü ve verimliliği açısından

çok önemli.

Almanya’nın test ve belgelendirme kuruluşu VDE

uygunluğu ile sertifikalandıran, EN normlarına uygun

ürünlerimizi Türkiye pazarına da sunuyoruz.

Dünyanın en büyük kablo üreticisi olarak, 2000’li

yılların başından bu yana tüm dünyada güneş enerjisi

kablolarıyla ilgili elde ettiğimiz bilgi birikimini,

tecrübemizi ve kaliteli ürünlerimizi Prysmian

Group olarak Türkiye pazarına da sunmaya devam

ediyoruz.

Ar-Ge merkeziyle inovasyona yatırım

yaptığınızı duyurmuştuk. Yakın zamanda enerji

sektörüne sunmaya hazırlandığınız yeni bir

ürün var mı?

Prysmian Kablo olarak Ar-Ge bizim en önem

verdiğimiz yatırım alanlarımızdan biri. Mudanya’da

bulunan Ar-Ge merkezimiz, Türk kablo

sektörünün ilk ve tek Ar-Ge merkezi olarak öne

çıkıyor. Merkezimiz, 5 bin metrekare alanda 6

bölümden oluşuyor. Ar-Ge merkezimizde; malzeme

teknolojileri laboratuvarı, yanma test laboratuvarı,

enerji kabloları test laboratuvarı ve telekom

ve fiber kabloları test laboratuvarının yanı

sıra tasarım ve inovasyon ofisi ile proses tasarım

ve prototip geliştirme ofisleri bulunuyor. Ar-Ge

Merkezi çalışmalarımıza yıllık yaklaşık 5 milyon TL

ayırıyoruz. Önümüzdeki dönemlerde bu konudaki

yatırımlarımızı yüzde 25 artırmayı hedefliyoruz.

Bugün itibariyle, Mudanya Ar-Ge merkezimizde

uluslararası 1 adet alınmış patentimiz ve 7 adet

patent başvurumuz bulunmaktadır.

2018 yılı başında başladığımız, solar kablo, Rolling

Stock, özel demiryolu kabloları, OGP sektörü

için Enstrümantasyon kabloları, Minitüp fiber optik

kabloları gibi farklı alanlardaki çalışmalarımıza

hız kesmeden önümüzdeki dönemde de devam

etmeyi planlıyoruz.

23


interview

Ayrıca, inovasyon ve gelişime

öncülük ederek, çevreye duyarlı

yeni ürün ve sistemler üzerinde

çalışmaya devam ediyoruz. Her

daim, 35 kişiden oluşan uzman

kadromuz ile yüksek performanslı,

verimliliği ve güvenliği ön

planda tutan inovatif çözümler

üretmeyi sürdürüyoruz.

Ekonomik parametreler ve

enerji ihtiyacı baz alındığında

hedef pazar olarak nitelendirdiğiniz

bir bölge var

mı?

Bizim de bir parçası olduğumuz

Grubumuz genelinde, şu an

itibariyle 50’den fazla ülkede

112 fabrika var. Dolayısıyla

dünyanın her bölgesine hizmet

verme imkanına sahibiz. Ancak

Grubun Türkiye operasyonu

Prysmian Kablo olarak bize

delege pazarlar hem coğrafi

olarak ülkemize yakın hem de

lojistik/gümrük avantajı olan

ülkeler. Dolayısıyla öncelikli

hedefimiz bu pazarlar ve biz

bu pazarlarda aktif olarak yer

alıyoruz. Ancak bize delege olmayan

pazarlardan herhangi

bir talep gelmesi durumunda

da, Grubumuz içerisindeki diğer

fabrikalarla iletişime geçerek

hızlıca hizmet verebiliyoruz. Bu

da bizi her açıdan şanslı kılıyor.

24

24


Profile

Ocak | Şubat 2019

SUOZ Enerji, ikinci güneş YEKA’sına hazır

Üretim altyapımız, global firmalara güneş enerjisi

alanında verdiğimiz know-how ve ar-ge alanında

yaptığımız yeniliklerle biz ikinci YEKA’dan umutluyuz.

Kuşadası’nda hayata geçirdiğimiz 9.3 MW kurulu

güce sahip Lisanssız Güneş Enerjisi Santrali’miz,

Mar Solar panel üretim fabrikasındaki 370 MW üretim

kapasitemiz ve Tier-1 segmentindeki firmalara

gerçekleştirdiğimiz OEM üretimle alanımızda en güçlü

adaylardan biriyiz” dedi.

Türkiye’nin lider güneş paneli üreticisi Mar Solar A.Ş.

Gücünü üretimden alan SUOZ Enerji’nin bünyesindeki

panel üretim firması Mar Solar A.Ş., Kocaeli Organize

Sanayi Bölgesi’nde 8000 metrekare alana kurulu fabrikasında

yaklaşık 300 kişilik istihdamı ile yüksek teknoloji

panel üretimi gerçekleştiriyor. MarSUN marka

yerli panel üretimi ile sektörün en büyük tedarikçisi

haline gelen Mar Solar, Tier-1 segmentinde konumlanan

firmalara gerçekleştirdiği özel üretimle bu alanda

oluşturduğu kalite/güven endeksini de en üste taşıyor.

SUOZ Enerji, Türkiye’nin en büyük ikinci

güneş enerjisi ihalesi Yenilenebilir

Enerji Kaynak Alanları (YEKA 2) için

hazırlıklarını tamamlıyor.

Güneş enerjisi sektöründe güçlü adımlarla büyümesini

sürdüren SUOZ Enerji, yenilenebilir enerji kaynaklarının

desteklenmesi kapsamında hayata geçirilen ve

Türkiye’yi yenilenebilir enerji teknolojilerinin üretim

üssü haline getirecek olan YEKA için gün sayıyor. Şanlıurfa,

Hatay ve Niğde’de toplamda 1000 MWe olarak

açıklanan ikinci YEKA’da, 5 yıl içerisinde tamamlanması

gereken söz konusu projelerde kullanılacak panellerde

%60 oranında yerlilik şartı aranıyor. İhale için

son başvurular 31 Ocak 2019 tarihinde alınacak.

SUOZ Enerji CEO’su Berk Uçuran Çiller, Türkiye’de

YEKA için en yetkin firmalardan biri olduklarını altını

çizerek, “Özellikle Türkiye gibi fosil enerjide dışa

bağımlı gibi bir ülkede bizim güneşe olan inancımız

çok yüksek. Sektörün kısa vadede çok ciddi büyüme

kaydedeceğini öngörerek tüm yatırımlarımızı bu

doğrultuda şekillendiriyoruz.

İleri teknoloji ile donatılan Kuşadası lisanssız

güneş enerjisi santrali

SUOZ Enerji’nin, gruba bağlı Mar Solar Panel Üretim

Fabrikası’nda üretilen panellerle hayata geçirdiği toplamda

9.3 MW kurulu güce sahip Kuşadası lisanssız

güneş enerjisi santrali, normal sistemlere göre %22

daha fazla elektrik üretimine olanak sağlayan hareketli

güneş takip sistemi Array Tracking ve özel izleme

donanımlı MonoPerc panel yapısı ile Türkiye’nin en ileri

teknolojisini kullanıyor. 110 dönüm arazi üzerine

kurulan santralde yıllık 15.7 GWh elektrik üretimi ile

5.000 hanenin elektrik ihtiyacı karşılanabiliyor. Ayrıca

SUOZ Enerji’nin, bünyesindeki panel üretim fabrikası

Mar Solar’da üretilen panellerle kurulan 67 adet santralde

de toplam 220 MW kurulu gücü bulunuyor. Türkiye’nin

dört bir yanında santral projeleri hayata geçiren

firmanın bugüne kadar toplamda gerçekleştirdiği

769.712 adet panel kurulumu ile 307.500 ton CO2

salınımına engel olunuyor.

25

25


News

Garanti Bankası öz tüketimi için ilk güneş enerjisi

yatırımını gerçekleştirdi

Türkiye’de sürdürülebilir bankacılığın

tanıtılması ve uygulanmasında birçok

öncü uygulamasıyla lider olan Garanti

Bankası, 2018 yılında farklı illerdeki

hizmet noktalarında üç adet çatı tipi

güneş enerjisi santrali yatırımı hayata

geçirdi. Garanti, santrallerden üretmiş

olduğu elektriği, öz tüketim amacıyla

hizmet noktalarında kullanarak bu

alandaki yatırımcılara örnek olmayı

hedefliyor.

Gelişmekte olan ülkelerin ilk sosyal bono ihracı, engelli

dostu bankacılık ve Türkiye’nin ilk yeşil kredisi

gibi ürün ve çözümleriyle bugüne kadar müşterilerini

sürdürülebilirlik alanında pek çok fark yaratan ve

yenilikçi uygulamayla buluşturan Garanti Bankası,

kendi bünyesindeki binalarda uyguladığı çevre dostu

uygulamalarla da öne çıkıyor. Banka, Türkiye’de en

geniş kapsamda uygulanan ISO 14001 Çevre Yönetim

Sistemi, LEED sertifikalı Pendik Teknoloji Kampüsü,

2014’te aldığı WWF Yeşil Bina Diploması’ndan sonra

ülkemizde büyük bir potansiyele sahip ancak halen

kapasitesinin oldukça altında kullanılan güneş enerjisi

sağlayan santralleriyle (GES) ilgili çalışmalarına hız

verdi.

Garanti yenilenebilir enerji sektörüne sadece sağladığı

finansmanla değil, kendi binalarının öz tüketimi

amacıyla yatırım yaparak da destek veriyor…

Garanti Bankası 2018 yılında bu alandaki yatırımlarına

hızla başladı. Bu yıl itibariyle üç güneş enerjisi

santrali yatırımını hayata geçiren Garanti, santrallerin

üretmiş olduğu elektriği öz tüketim amacıyla

kullanarak, hizmet sektörü başta olmak üzere

tüm yatırımcılara örnek olmayı hedefliyor. Çatı tipi

güneş enerjisi yatırımları, Bodrum Şubesi (55KW) ve

Sivas Çağrı Merkezi’nde (30KW) elektrik üretimine

başlarken Antalya Akdeniz Şubesi’nde de çok yakın bir

zamanda (8KW) faaliyete geçti.

Teknoloji maliyetlerinin hızla düşmesi ve fiyat dalgalanmalarına

karşı tüketiciyi koruması nedeniyle

güneş enerjisi yatırımlarının son yıllarda cazip hale

geldiğini söyleyen Garanti Bankası Genel Müdür

Yardımcısı Ebru Dildar Edin, yeni GES yatırımlarının ardından

enerji alanındaki sürdürülebilirlik çalışmaları

hakkında da bilgi verdi: “Bugüne kadar yenilenebilir

enerji yatırımlarına sağladığımız finansman tutarı 5

milyar ABD dolarına yaklaştı. 2017 yılında Garanti’nin

finansmanında yer aldığı faaliyetteki güneş, rüzgar ve

hidroelektrik santrali projelerinin azaltımını sağladığı

toplam sera gazı emisyonu, Türkiye için güncel ortalama

şebeke emisyon faktörüne göre 5,4 milyon tCO2e

oldu. Finansman tarafında hayata geçirdiğimiz bu

öncü uygulamaları kendi faaliyetlerimiz kapsamında

da gerçekleştirmeye başladık. Artık yenilenebilir enerjiyi

sadece finanse ederek değil, kendi binalarımızda

kullanım amaçlı yatırım yaparak da destekliyoruz.

26


News

Güneşi seçen mesleki eğitim öğrencilerine yeni imkanlar

Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürü Prof. Dr. Kemal

Varın NUMANOĞLU, Hayat Boyu Öğrenme Genel

Müdürü Mehmet Nezir GÜL ile Uluslararası Güneş Enerjisi

Topluluğu Türkiye Bölümü Derneği (GÜNDER)

Yönetim Kurulu Başkanı Kutay KALELİ’nin katılımlarıyla

26 Aralık 2018 tarihinde Mesleki Eğitim İşbirliği

Protokolü imzalanarak yürürlüğe girdi.

Güneş enerjisinin sürdürülebilir büyümesini sağlamak

için yerli ve milli teknoloji ve üretime öncelik vermesini

amaçlayan işbirliği ile elektrik üretiminde güneş

enerjisinin payının artırılması için enerji, sanayi, istihdam

ve teknoloji politikalarının bütüncül olarak

değerlendirilmesi sağlanacak. 5 GW’ı aşan Türkiye’deki

güneş enerjisi kurulu gücünün, 2023 yılında en az

14 GW, 2030 yılında ise en az 38 GW’a yükselmesini

bekleniyor. Güneş enerjisi kurulu gücünü 4 yılda 100

katına çıkaran ülkemiz, 2017 yılında dünyada güneş

enerjisi kurulu gücünü en çok artıran beşinci ülke oldu.

2017 yılı güneş enerjisi istihdam verilerine göre, Türkiye’de

toplam 50 bin kişi güneş enerjisi sektöründe

çalışıyor.

Bu kapsamda imzalanan, yenilenebilir enerji teknolojileri

alanındaki Mesleki Eğitim İşbirliği Protokolü,

başarılı öğrencilere burs, staj ve beceri eğitimi imkânı

sunulması, alan öğrencilerinin yeterliliklerinin arttırılarak

sektörde istihdamının sağlanması, atölye ve

meslek dersi öğretmenlerine ve öğrencilerine teknolojik

gelişmelerin aktarılması ve sektörde çalışanlara

meslek, geliştirme ve uyum kursları açılarak mevcut

bilgi ve beceri düzeylerini geliştirmeyi hedefliyor.

28

28

T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Mesleki ve

Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü, Hayat

Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ile

Uluslararası Güneş Enerjisi Topluluğu

Türkiye Bölümü Derneği (GÜNDER)

arasında Mesleki Eğitim İşbirliği

Protokolü imzalandı.

Yenilenebilir enerji öğrencilerine staj, burs, iş imkanı

sağlanacak

Yenilenebilir enerji alanında imzalanan protokol ile

öğretmenlere hizmet içi eğitim ve işbaşı eğitimi faaliyetleri

kapsamında kurslar, seminerler verilecek,

enerji teknolojilerine dayalı okullardaki atölyeler

desteklenecek. Mesleki Eğitim öğrencilerine, GÜNDER

üyesi kurum/kuruluşlarda, işletmelerde beceri eğitimi,

staj imkânları, üye iş yerlerinde mezunların istihdam

edilmesi ve yenilenebilir enerji alanında okullarda

öğrenim gören öğrencilere başarı bursu verilmesi

sağlanacak.

Yenilenebilir enerji teknolojileri alanında hazırlanacak

öğretim programı ile öğrenci-öğretmen ve

kursiyerler için ders notu ve eğitim materyallerinin

hazırlanması ve güncellenmesi sağlanacak. Ulusal ve

uluslararası projelere destek sağlayacak olan işbirliği

ile güneş enerjisi konusunda; çalışanlara meslek kursları,

geliştirme ve uyum kursları verilecek. Millî Eğitim

Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü,

Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ve GÜNDER’in

sektörün gelişimine yönelik olarak imzaladıkları, Yenilenebilir

Enerji Teknolojileri alanındaki Mesleki Eğitim

İşbirliği Protokolü ile GÜNDER’in paydaş olduğu

Ulusal Fuar ve Organizasyonlarda, yurt dışı teknik gezi

ve izleme ziyaretlerinde ve yurt içindeki proje faaliyetlerinde

işbirliği hedefleniyor.


FOCUS

Ocak | Şubat 2019

Standart Solar Paneller yerine

Teknolojik Paneller Zamanı

yüzey 200wp-320wp) paneli , Yeşil renk en çok kullandığımız

60 hğcreli standart paneli (260wp-280wp)

Turuncu renk ise düşük kaliteli birinci sınıf olmayan ve

firmaların limitli veya garanti vermedikleri panelleri

temsil etmektedir.

Kerem Çilli

Technical Support Engineer / Technicall Renewable Energy

Güneş Enerji Santrallerinde de farklı ve yeni konularda

olduğu gibi, ilk uygulanan ve süregelen yöntemler bir

standart olarak kabul görmüş ve yatırımcılar içinde gidilmesi

gereken tek ve mantıklı yol olarak akıllarda yer

etmiştir. Değişen genel ve teknolojik şartlarla beraber

ihtiyaçlar ve ürünlerde ciddi gelişmeler olmuştur. Bundan

5 yıl öncesine kadar 230Wp veya 240 Wp solar panellerden

bahsederken bugün aynı alanda(m²) 320Wp-330Wp

üretim yapabilen panellerden bahsedebiliyoruz ve bu

paneller güneş enerjisi sistemleri için bugün dahi alıp kullanabileceğimiz

ticarileşmiş ürünlerdir. Yeni nesil panel

teknolojilerinden bahsettiğim yazıma http://www.keremcilli.com/catimiz-icin-hangi-solar-panelini-almaliyiz/

linkinden ulaşabilirsiniz.

Bu noktada, şu soruya cevap aramalıyız halen

alışılagelmiş solar paneller mi kullanılmalı yoksa daha

yüksek verimli yeni nesil ürünler mi ? Aslında bu sorunun

cevabı yatırımcıya göre değişkenlik göstermekle birlikte

, yeni nesil solar panel fiyatların aşağı yönlü hareket ettiğinin

farkında olarak seçim yapmak belki de en doğrusu

olacaktır. Kısaca yeni nesil solar panelleri özetlemek gerekirse;

aynı alanda daha fazla güç üretebilmektir.

Aşağıdaki grafikte Ekim 2017 den Ekim 2018 e Avrupa

piyasasındaki panel teknolojilerinin watt başına fiyatını

göstermektedir. Bordo renk Yüksek verimli solar paneli

(çello,perc,hit,n-type vb.285wp ve üstü ) Siyah renk

tamamıyla siyah olan (all black panel ,çerçeve ve arka

Kaynak : https://www.pv-magazine.com/issue/11-2018/

Solar panel fiyatlarının aşağı yönlü seyri yatırımcılar

için avantaj , verilen garantiler oldukça uzun ama dikkat

çekmek istediğim nokta ise ürününün arkasında duracak

solar panel markaları hangileri? Yukarıda farklı

teknolojilerden bahsettik, Güneş enerjisi santrali kurulacak

fiziki alanı, yatırım maliyeti vb. nedenler, hangi

tip ürünü seçeceğiniz konusunda etkenlerdir ancak en

önemlisi aldığınız markanın sağlam temellere oturmuş ,

ticari hayatını uzun yıllar sürdürebileceğine inandığınız,

herhangi bir problemde satış sonrası hizmetleri ile

“problem ortağı” değil “çözüm ortağı” olacak firmalara

karar vermek, sanırım ürün veriminden de önce karar

vermemiz gerekecek ilk konu başlığı olmalıdır.

29


Profile

Türkiye’de yerli panel kullanılan ilk lisanslı GES

Türkiye’nin önde gelen enerji

şirketlerinden Akfen Yenilenebilir

Enerji’nin yatırımcısı olduğu Konya

MT-Doğal ve Yaysun GES projelerinin

panel tedarikçisi Smart Energy oldu.

Türkiye’nin yerli panel kullanan

ilk lisanslı GES’i olan 24 MW’lık

projenin kurulumu 6 ay gibi kısa bir

sürede tamamlandı. EPC hizmeti

Asunim tarafından sağlanan mega

projede, Smart Energy’nin Gebze’deki

fabrikasında üretilen Phono Solar marka

güneş panelleri tercih edildi.

Güneş enerjisi sektörüne yaptığı yatırımlarla adını duyuran

Smart Energy, Türkiye’nin en önemli güneş enerjisi

projelerine ürettiği yüksek kaliteli güneş panelleri

ile imzasını atmaya devam ediyor. Akfen Yenilenebilir

Enerji’nin yatırımcı rolünü üstlendiği Konya Ereğli’de

kurulan ve yerli panel kullanılan ilk lisanslı GES projesi

olma özelliği taşıyan Konya MT-Doğal ve Yaysun GES

projelerinin panel tedariği Smart Energy tarafından

sağlandı. Projede; Smart Energy’nin Gebze Organize

Sanayi Bölgesi’ndeki fabrikasında üretilen 325 Wp’lik

Polikristal Phono Solar marka, yerli ve premium kaliteye

sahip güneş panelleri kullanıldı.

6 ay gibi kısa bir sürede kurulumu tamamlanarak güneş

enerjisi üretimine başlayan 24 MW’lık projenin EPC

hizmeti Asunim Türkiye tarafından sağlanırken, bakım

ve onarımı da Asunim Türkiye’nin iştiraki, 200

MW’lık portföyü ile bu alanda lider olan Maxima Enerji

tarafından yürütülecek.

Projenin başlangıç aşamasından kabul aşamasına

kadar, Dünya Bankası Kuruluşu Uluslararası

Finans Kurumu (IFC) ve Avrupa İmar ve Kalkınma

Bankası’nın (EBRD) dünya çapında temsilcisi olan

ARUP bağımsız denetim şirketi tarafından üç fazda

gerçekleştirilen denetimlerin başarı ile tamamlandığı

proje hakkında Smart Energy Yönetim Kurulu

Başkanı Halil Demirdağ, şu açıklamaları yaptı:

“Smart Energy olarak hem panel üreticisi hem de

yatırımcı kimliğimiz ile Türkiye’nin en önemli ve

stratejik GES projelerinde yer almaya devam ediyoruz.

Akfen Yenilenebilir Enerji’ye ait Konya Ereğli’de

kurulan lisanslı proje; ürettiğimiz panellerin

sergilendiği büyük projelerden biri olarak hayata

geçti. Ülkemizin yerli panel kullanan ilk lisanslı GES

projesinde üstün kaliteli panellerimiz ile yer almaktan

onur duyuyoruz. Bu önemli projede bizi tercih

ettikleri için hem Akfen Yenilenebilir Enerji’ye hem

de Asunim Türkiye’ye teşekkürlerimizi sunuyoruz.

Güneş enerjisi sektörü oyuncusu olarak Türkiye’de

güneşi daha da büyütmek için hep birlikte çalışmayı

devam edeceğiz.”

2020 yılına kadar yerli ve yenilenebilir enerjide 1000

MW’lık kurulu güce ulaşmayı hedefleyen Akfen Yenilenebilir

Enerji’ye ait bu 2 proje ile 120 bin kişinin

elektrik ihtiyacı karşılanacak. Her biri 12 MW kapasitesinde

olan bu iki santral; 25 yıl boyunca yaklaşık 1

TWh elektrik üreterek, 0.6 milyon ton CO2 (karbondioksit)

emisyonunu da engellemiş olacak.

30


Profile Ocak | Şubat 2019

Solimpeks İhracatın Yıldızları Arası Girdi

Yenilenebilir enerji sektörünün lider

şirketlerinden Solimpeks, İklimlendirme

Sanayi İhracatçıları Birliği tarafından verilen

İhracatın Yıldızları Ödülleri’nde “Nitelikli

Ürün” kategorisinde ödüle layık görüldü.

İlkimlendirme Sanayi İhracatçıları Birliği (İSİB), 2017

yılının İhracatın Yıldızları’nı açıkladı. 18 ayrı kategoride

dağıtılan ödüllerde solar termal alanında Türkiye’nin

en büyük üreticisi olan Solimpeks, “Nitelikli

Ürün” kategorisinde ödüle layık görüldü.

Konuya ilişkin konuşan Solimpeks Türkiye Genel

Müdürü Gazi Çelebi, şunları söyledi: “Dünyanın en

verimli kolektörünün, Türkiye’nin ilk ve tek en verimli

hibrit kolektörünün de üreticisi olarak böyle bir ödüle

layık görülmek bizim için mutluluk kaynağı. 2001 yılında

yüksek verimli güneş kolektörleri üretme hedefiyle

iç pazardan önce dış pazarda faaliyet göstererek

yola çıktık. Bugün geldiğimiz noktada güneş enerjili

ısıtıcılar ve soğutucular, ısı pompaları ve hem elektrik

hem de sıcak suyu aynı anda üreten hibrit panellerin

de yer aldığı ürün gruplarımızla birçok pazarda faaliyet

göstermeye devam ediyoruz. Enerji sektöründe

Türkiye’nin en global şirketi olarak Almanya, İspanya,

Fransa başta olmak üzere 80’den fazla ülkeye

ihracat yapıyor, milyonlarca ailenin evine giriyoruz.

Hedefimizde karbon salınımı olmayan, konforlu bir

şekilde ısınan ve serinleyen, enerji için kullanıcısına

fatura çıkarmayan ev çözümlerini hem Türkiye hem de

dünyada yaygınlaştırmak var.”

31


FOCUS

An automation system to meet all

requirements - Following the sun’s rays

Fotovoltaik konusunda tüm ihtiyaçları

karşılayan otomasyon sistemi

Alpay Samen

Phoenix Contact Elektronik Tic. Ltd. Şti.

B.Sc.Electronics & Telecommunications Engineer

Industry Management & Automation /

Marketing and Technical Support

In recent years, in the southern European countries

of Spain and Portugal, they have experienced

a great deal of investment in regenerative energy.

Alpay Samen

Phoenix Contact Elektronik Tic. Ltd. Şti.

Elektronik & Haberleşme Mühendisi

Endüstri Yönetimi ve Otomasyon/

Pazarlama ve Teknik Destek

Geçtiğimiz yıllarda Güney Avrupa ülkeleri İspanya ve

Portekiz’de yenilenebilir enerjiye büyük yatırımlar

yapıldı. Özellikle fotovoltaik sistemler, çevreyi koruyup

32


Ocak | Şubat 2019

In particular, photovoltaic systems have proven a real

hit, due to the optimum geographical location, in terms

of meeting the rising demand for energy resources

while protecting the environment. ILC 150 ETH compact

controllers from Phoenix Contact enable operating data

from solar panels to be recorded and processed under

economic conditions (lead image).

Acciona S.A., based in the Spanish capital of Madrid, is

not only one of the most important companies in Spain,

but is also a global market leader in the field of infrastructure,

renewable energy resources, water and utilities.

The corporation, which employs more than 30,000

people across the globe, has subsidiaries in over 30

countries on each and every continent. The company is

highly committed to gradually lowering CO2 emissions

and promoting the transition to a low-carbon economy.

In 2010, as a result of its hard work, Acciona was able to

reduce CO2 emissions by 11.30 million tons, which was

an increase of 49% in comparison to the previous year’s

figure.

The Spanish company has made a name for itself thanks

to its profound expertise gained in the development,

construction and operation of photovoltaic (PV)systems.

As such, in Spain and Portugal alone more than

69 MW of solar energy is generated. The vast majority

of the PV systems managed by Acciona are located in

so-called solar gardens, in which several systems are

connected. Around 3,500 people have invested over

€456 million in solar gardens of this kind that feature

a photovoltaic capacity of over 60 MW. In the winter of

2008, Acciona erected one of the largest plants in the

world in Amaraleja in the municipality of Moura, which

enerji kaynaklarına artan talebi karşılama açısından

oldukça önem kazanmıştır. Phoenix Contact ILC 150

ETH kompakt kontrolörleri solar panellerin işletme verilerinin

ekonomik şartlar altında kaydedilip işlenmesini

sağlar (ana resim).

İspanya’nın başkenti Madrid’de yer alan Acciona S.A.

ülkenin en önemli şirketlerinden biri olmasının yanında

altyapı, yenilenebilir enerji kaynakları, su ve şebekelerde

küresel pazar lideridir. 30,000’den fazla çalışanı

olan şirketin her kıtada toplam 30 ülkede değişik ortaklıkları

bulunmaktadır. Firmanın hedefi CO2 emsiyonlarını

düşürmek ve düşük karbon ekonomisine geçişi

sağlamaktır. 2010’da birçok zorlu çalışmanın sonucunda

Acciona CO2 emisyonlarını 11.30 milyon ton azaltmayı

başararak bir önceki yıla göre %49 iyileşme sağlamıştır.

İspanyol şirket fotovoltaik sistemlerin (PV) geliştirilmesi,

yapımı ve işletiminde kazandığı deneyimlerle ismini

duyurdu. Sadece İspanya ve Portekiz’de 69 MW’ın üzerinde

güneş enerjisi üretilmektedir. Acciona’nın yönettiği

PV sistemlerin büyük çoğunluğu birçok sistemin

bağlı olduğu solar tarla adı verilen yerlerde bulunmaktadır.

Yaklaşık 3,500 kişi 60 MW’ın üzerinde fotovoltaik

kapasiteye sahip bu tip solar tarlalarına 456 milyon

€ yatırmıştır. 2008 kışında Güney Portekiz’de yer alan

Amaraleja’da dünyanın en büyük santrallerinden birini

kurdu. Sistem yaklaşık 250 hektarlık alana yayılmış

262,080 fotovoltaik modülü olan 2,520 solar izleyiciye

sahiptir. Bu PV santralinin pik gücü 45.8 MW’tır.

Yüksek performansın anahtarı test sürekliliğidir

Geniş bir alana yayılmış büyük bir PV santralindeki en

büyük zorluk operasyonel veya proses değişkenleri ve

Figure 1: The ILC 150 ETH Inline controller serves as a central acquisition unit for all operating data with its connected I/O modules.

Şekil 1: ILC 150 ETH Inline kontrolör bağlı I/O modülleriyle tüm işletme bilgilerinin merkezi toplama ünitesidir.

33


lies in the Southern Portuguese region of Alentejo. It

comprises 2,520 solar trackers with a total of 262,080

photovoltaic modules that are distributed across approximately

250 hectares. The peak power output by

this PV plant is 45.8 MW.

Continual testing is key to high performance

The main challenge of a large PV plant that is distributed

over a considerable area lies in continually monitoring

operational or process variables as well as an

intelligent error management system. At the Amaraleja

plant, these tasks are handled by the ILC 150 ETH

compact controller from Phoenix Contact (Figure 1). In

order to record and present operating data of the individual

solar panel strings, those responsible opted for

the compact PLC, since Phoenix Contact was able to offer

a modular, flexibly expandable I/O system with IP20

degree of protection in the form of the Inline modular

system. What’s more, the compact controller already

comes equipped with an Ethernet interface that facilitates

networking.

When it comes to operating

a PV system, output

and cost-effectiveness are

paramount, as directly generating

power from solar

energy is currently regarded

as relatively inefficient.

It was for exactly

this reason that the operator

was interested in detecting

any potential weaknesses

in the plant or wearing

of individual modules

in good time. Indeed, any

threatening failures can

be swiftly averted prior

to causing lengthy downtimes

and associated financial

losses. The output

is of course dependent on

several factors, for example,

the power installed,

global insolation, the ambient

temperature or the

efficiency of the inverters

used. All variables are either

readily known or can

be monitored accordingly. When choosing a suitable

monitoring system, it is essential that the data determined

is made readily available to a precise degree. Those

responsible for the large-scale plant in Amaraleja have

requested individual string monitoring on the DC voltage

side, inverter monitoring on the AC voltage side as

well as direct acquisition at various selected locations

to take environmental factors into account.

Cost-effective measurement of DC energy by means

Figure 2: Signal converter for conditioning analog input signals

Şekil 2: Analog giriş sinyallerinin koşullamasını sağlayan sinyal

çevirici

akıllı hata yönetim sisteminin sürekli izlenmesidir.

Amaraleja santralinde bu görevler Phoenix Contact

ILC 150 ETH kompakt tarafından yürütülmektedir

(Şekil 1). Herbir solar panel stringlerinin işletme verilerini

kaydetmek ve sunmak için Phoenix Contact Inline

modular formunda IP20 koruma sınıfında esnek

ve genişleyebilir I/O sistemi sunmaktadır. Dahası

kompakt kontrolör ağ entegrasyonunu kolaylaştıran

Ethernet arayüzüne sahiptir.

Bir PV sisteminin işletiminde kaliteli çıkış ve düşük

maliyet çok önemlidir çünkü güneş enerjisinden direk

elde edilen güç göreceli olarak etkin değildir. İşte

tam olarak bu nedenden ötürü opearatör sistemdeki

potansiyel zayıflıkları ve modüllerin yıpranmalarını

doğru zamada tespit etmeye ilgi duymaktadır. Böylece

arıza tehditleri uzun süreli kesintilere ve finansal

kayıplara neden olmadan giderilebilmektedir. Kaliteli

çıkış tabiki birçok faktöre bağlıdır, örneğin kurulu

güç, genel izolasyon, ortam sıcaklığı veya kullanılan

invertörlerin etkinliği. Tüm değişkenler gerektiği şekilde

izlenebilmektedir,

elde edilen

verilerin en hassas

şekilde okunabilir

olması esastır. Amaraleja’daki

büyük

santralin sorumluları

DC taraftaki

herbir stringin,

AC taraftaki invertörlerin

izlenmesini

ve çevresel

etkileri dikkate

almak için direkt

veri toplanmasını

istemişlerdi.

String izlenmesiyle

DC

enerjinin ekonomik

ölçümü

Modüllerin izlenmesi

ölçümlerin

hassasiyeti ve

maliyeti arasındaki

dengedir.

Teoride modüllerin verimliliği her bir rotor için tek

bir ölçümle belirlenebilmektedir. Alternatif olarak

her modül oransal olarak daha fazla ölçüm ünitesiyle

izlenebilmektedir. İlk yöntem ekonomik olmakla birlikte

hassas değildir, ikinci yöntem ise yüksek hassasiyet

sunarken oldukça pahalıdır (Şekil 2). String izleme

orta yolu bulmanın akılcı bir yoludur çünkü modüller

her rotor için hatlar halinde seri olarak anahtarlanmaktadır

ve her string için üretilen toplam akım test

edilebilmektedir. Akım ya şönt dirençle ya da hall

34


Ocak | Şubat 2019

Şekil 3: Rotor ünitesi başına dört stringe bağlı 8 x 13 modüllü rotor ünitesi

Figure 3: Rotor unit with 8 x 13 modules that are connected to four strings per rotor unit

of individual string monitoring

Module monitoring calls for a compromise between the

precision and expense of measurements. In theory, the

efficiency of all modules can be integrally determined

for each rotor unit with just one measurement. Alternatively,

each module can be individually monitored by

means of proportionally more measuring units. While

the first option is cost-effective, yet lacking precision,

the second proposal is characterized by a high degree

of precision at equally high costs(Figure 2).

Individual string monitoring has proven a wise choice

in terms of finding a middle ground, as the modules

are switched in series line-by-line per rotor unit and

so total current is generated for each string that can

then be tested. The current is recorded either using a

shunt resistor or a hall sensor and Rogowski coil. Both

measuring transducers are an integral part of Phoenix

Contact’s extensive product range. The latter method

proves beneficial due to electrical isolation, meaning

that personnel and the asuring unit are optimally protected

(Figure 3)

Forwarding of AC data with ease via integrated

interfaces

On the supply side, inverters are used, whose operating

parameters must also be monitored. These inclu-

sensör ve Rogowski bobiniyle kaydedilmektedir. Her iki

ölçüm transdüseri de Phoenix Contact’ın kapsamlı ürün

grubu içinde yer almaktadır.

İkinci yöntem personelin ve ölçüm ünitesinin optimum

korumasını sağlayan elektriksel izolasyonu sayesinde

avantajlıdır (Şekil 3)

Entegre arayüzler üzerinden AC bilgilerin kolaylıkla

aktarılması

Besleme tarafında invertörler kullanılmaktadır, bunların

işletme parametreleri de izlenmek durumundadır. Bunlar

arasında tüketilen güç, aktif/görünür güç ve işletme sıcaklığı

yer alır. İnvertör tipine bağlı olarak veri Modbus/RTU

seri arayüz ile doğrudan cihazdan veya modern bileşenler

söz konusuysa Ethernet üzerinden Modbus/TCP ile

okunur. Phoenix Contact’ın 100 serisi Inline kontrolörleri

gibi entegre Ethernet arayüzüne standart olarak sahiptir,

Modbus/TCP cihazları da PLC’ye kolayca bağlanabilir. PC

WORX mühendislik yazılımı kullanıma hazır haberleşme

kütüphaneleri sayesinde programlamayı basitleştirir.

Kütüphaneler ileri proses ve haberleşme desteği

sağlamaktadır

AC ve DC tarafında kaydedilen bilgiler daha sonraki prosesler

için kontrolörde hazırlanmalıdır. Bu amaçla analog

sinyaller Analog Teknoloji kütüphanesiyle uygun fortmatlara

dönüştürülür. Kullanıcı programında bu değerler,

35


de the power consumed, the

real power/apparent power

supplied and the operating

temperature. Depending on

the inverter type, data can be

read directly out of the device

by means of the serial interface

via Modbus/RTU or in the

case of modern components

by means of Ethernet via Modbus/TCP.

As the class 100 Inline

controllers from Phoenix Contact

come with an integrated

Ethernet interface as standard,

Modbus/TCP devices can also

be effortlessly connected to

the PLC. PC WORX greatly facilitates

programming due to

ready-to-use communication

libraries for the engineering

environment.

Libraries support further processing

and communication

The values recorded on the AC

and DC side must be prepared

at the controller for further

processing. It is for this purpose

that analog signals are converted

into the appropriate

format by means of the Analog

Technology library. In the user

program, these values form an

integral part of the calculation algorithms, in order, for

example, to calculate the efficiency of the photovoltaic

system.

In addition, the data determined is saved in a database by

means of an SQL library for subsequent analysis, it is then

correlated and provided to the operator as diagnostic information.

Depending on requirements, the data prepared

can be transmitted for further processing by means

of various communication paths. Measured data can be

stored in a text file such as csv format (Comma Separated

Value), sent as an e-mail using the IT library or via the

FTP (File Transfer Protocol) stored at another server. In

this way, measured data from the PV plant is prepared in

such a way using corresponding software tools that it can

be viewed by the operator online (Figure 4). Presentation

in a web browser proves advantageous, as no special

software tools need to be purchased to visualize the data.

Service personnel can also be notified via SMS of critical

system states such as string failure. The IT library encompasses

the necessary function blocks.

Conclusion

The options described regarding monitoring and diagnosing

a photovoltaic system underline just how versatile

and flexible the automation system from Phoenix Contact

is when it comes to implementing a broad range of tasks.

The widest range of requirements are covered, from

recording sensor signals, to saving the values determined,

right through to visualizing system data. In fact, this

is what appealed to Acciona’s team when utilizing the automation

solution of the ILC 150 ETH compact controller.

Figure 4: Visualization of operating data for a rotor unit

Şekil 4: Rotor ünitesi için işletme verilerinin

görüntülenmesi

örneğin fotovoltaik sistemin verimliliğini hesaplayan

algoritmaların bütünleyici bir parçasını oluşturmaktadır.

Ayrıca belirlenen veriler analiz için SQL veri

tabanında saklanmakta, sonrasında operatöre diyagnostik

bilgi olarak sunulmaktadır.

İhtiyaca göre hazırlanan bilgiler ileri proses için

birçok haberleşme kanalı yardımıyla aktarılabilmektedir.

Ölçülen değerler csv metin dosyası olarak

saklanabilmekte, IT kütüphanesini kullanarak e-posta

olarak yollanabilmekte veya FTP ile başka bir sunucuya

depolanabilmektedir. Bu yolla PV santralinde ölçülen

değerler operatörün online olarak izleyebileceği şekilde

hazırlanmaktadır (Şekil 4). Web tarayıcıda sunulan

bilgiler ekstra bir yazılıma gerek duyulmadığı için

avantajlıdır. Bakım personeli SMS yoluyla kritik sistem

arızalarından haberdar olabilmektedir. IT kütüphanesi

gerekli fonksiyon bloklarını içermektedir.

Sonuç

Bir fotovoltaik sistemin izlenmesi ve diyagnostiği

için tanımlanan seçenekler, birçok işlemin aynı

anda yürütülmesi gereken durumlarda Phoenix Contact

otomasyon sisteminin ne kadar çok yönlü ve

esnek olduğunu göstermektedir. Sensör sinyallerinin

kaydedilmesi, belirlenen değerlerin tutulması, sistem

bilgilerinin görüntülenmesi gibi birçok ihtiyaç karşılanabilmektedir.

Aslında Acciona ekibinin ILC 150 ETH

kompakt kontrolörleri tercih etmesindeki en önemli

unsur da bunlar olmuştur.

36


Ocak | Şubat 2019

Aluminum cables or copper cables?

Alüminyum kablo mu yoksa bakır kablo mu?

Aluminum cables or copper cables?

Türk Prysmian Kablo ve Sistemleri A.Ş.

C a n SAĞKOL

Türk H a ktan Prysmian İş M erkezi Kablo ve No:39 Sistemleri Kat:2 A.Ş. Setüstü- Kabataş-

Can SAĞKOL

İstanbul

Haktan iş Merkezi No:39 Kat:2 Setüstü- Kabataş-İstanbul

Tel: + 90 212 393 Tel: 7755+ 90 212 393 7755

e-posta:

e-mail:

can.sagkol@prysmiangroup.com

can.sagkol@prysmiangroup.com

With the impact of developing technology, investors

With the impact of developing technology, investors are

are looking for different products that are equivalent

looking to existing for different products products in order that to reduce are equivalent their costs. to existing This

products search for in order the cable to reduce sector their is particularly costs. This prominent search for in the

the comparison of aluminum and copper used as a raw

cable sector is particularly prominent in the comparison of

material in cable production.

aluminum and copper used as a raw material in cable

production. Aluminum(Al) and Copper (Cu)

Aluminum is a soft and light metal with a silvery color.

A lIt u mis iestimated n u m ( A l ) athat n d Cthe o p pearth e r ( Cis u ) made up of about 8%

Aluminum aluminum. is a It soft is very and rare light in metal nature. with The a silvery manufacturing

color. It is

estimated process is that very complex the earth and is requires made up a high of amount about 8% of

aluminum.

energy. As

It

a result

is very

of

rare

electrolysis,

in nature.

aluminum

The manufacturing

is obtained

process

with a

is

purity

very

of

complex

99.5%. As

and

the

requires

foreign

a

substances

high amount

in the

of

energy.

aluminum

As a

will

result

reduce

of electrolysis,

the durability

aluminum

of the metal,

is obtained

electrolytic

purification method is applied to prevent this

with a purity of 99.5%. As the foreign substances in the

and to achieve 99.9% pure aluminum.

aluminum will reduce the durability of the metal,

electrolytic purification method is applied to prevent this

and to achieve 99.9% - Basic pure Specifications aluminum. Table -

- Basic Specifications Table -

Copper is a metal that has a reddish brown color and is

found in nature as free or compound. It is one of the most

used metals in the world since ancient times because of its

soft structure and easy processing. Although it is 0.01% in

the earth, it is preferred by mining companies primarily.

The most important point to consider when considering

these two main points is that these features interact with

each other. When we physically compare both metals, the

most prominent point is their weight. Because the specific

g ravity o f a luminum is lower than the specific

g ravity o f copper. Therefore, the physical properties of

the conductors planned to be used gain importance in

weight Alüminyum and dimension. kablo mu yoksa bakır kablo

γ mu?

cu= 8,96

γ

g/ cm3 al= 2,70 g/ cm3

Türk Prysmian Kablo ve Sistemleri A.Ş.

C a n -Specific SAĞKOL Gravity-

Aluminum,

H a ktan iş

with

M erkezi

it’s low

No:39

specific

Kat:2 Setüstügravity,

is

Kabataşapproximately

h a lf a s lighter than İstanbul copper. However, when the

conductivity properties Tel: + 90 are 212 considered, 393 7755 the fact that the

conductivity e -posta: can.sagkol@prysmiangroup.com

o f copper is m u ch b e tter than

Gelişen a luminum teknolojinin or the etkisiyle, resistance yatırımcılar o f a luminum maliyetlerini is h igher

azaltmak than amacıyla that o f mevcut copper, ürünlere means denk that özelliklerde

the p h y sical

Gelişen teknolojinin etkisiyle, yatırımcılar maliyetlerini

olan structure farklı ürün of arayışı the aluminum içerisindeler. conductor Kablo sektörü required için for the

same azaltmak system amacıyla is 15-25% mevcut higher. ürünlere denk özelliklerde olan

bu arayış özellikle kablo üretiminde hammadde olarak

kullanılan When farklı ürün the alüminyum

arayışı conductivity içerisindeler.

ve bakır characteristics Kablo

kıyaslamasında

sektörü of these için

öne

bu two arayış

çıkmaktadır.

metals

are özellikle compared kablo by üretiminde using the hammadde voltage drop olarak formula kullanılan used in the

cable

alüminyum

cross-section

ve bakır kıyaslamasında

calculation;

öne çıkmaktadır.

Alüminyum(Al) ve R Bakır(Cu) = ƿ * l / Shakkında

Alüminyum A l ü m i n y ugümüşümsü m ( A l ) ǷAL v e B= abir k0,02650 ı r renge ( C u ) h asahip, Ω k kmm2/m

ı n dyumuşak a ve hafif

bir metaldir. Yer ǷCU kürenin = 0,01678 yaklaşık Ω %8 mm2/m oranında alümin-

Alüminyum g bir renge sahip, yumuşak ve hafif

bir metaldir. Yer kürenin yaklaşık %8 oranında

yumdan

alüminyumdan

meydana

meydana

geldiği

RAL = RCU

tahmin

geldiği ( R

edilmektedir.

= tahmin U/I ) edilmektedir.

Doğada

serbest Doğada olarak serbest çok olarak nadir

SAL /

çok bulunur.

SCU

nadir

= 1,5792

bulunur. Üretim

≈1,6

Üretim süreci süreci çok karmaşıktır

karmaşıktır ve yüksek ve yüksek miktarda miktarda enerji enerji gerektirir. Elektroliz

sonucu %99,5 saflık -Cable seviyesinde Cross-Section alüminyum Calculation- elde edilir.

Alüminyumun içerisinde yer yer alan alan yabancı yabancı maddeler maddeler me-

çok

T h e a luminum conductor cable cross-section that

talin metalin dayanıklılığını dayanıklılığını azaltacağından, azaltacağından, bunun bunun önüne önüne geçmek

ve %99,9 oranında saf alüminyum elde etmek için

geçmek can be used ve %99,9 in the oranında same system saf alüminyum m u st b elde e a petmek p roximately

için

elektrolitik 1 .6 times saflaştırma the metodu cross uygulanır.

section o f the c o p p e r

elektrolitik

conductor.

saflaştırma

On the

metodu

other

uygulanır.

hand, as for electrical

-Temel Özellikler Tablosuperformance,

(along considering the resistance structure)

topics like dielectric properties, impedance characteristics,

Alüminyum Bakır

Özellikler

Birim

short circuit resistance, and as for physical (Al) performance, (Cu) the

Özgül response Ağırlık to temperature g/cm increase, 3 2,70 fire resistance 8,96 and

Ergime mechanical sıcaklığı strength should be 0 Cconsidered.

660.32 1084.62

Isıl iletkenlik W/(m·K) 237 401

W h e n a short circuit o ccurs, copper conductors

Isı genleşme katsayısı (25°C) µm/(m·K) 23.1 16.5

p rotect their m e chanical strength b e tter than

Elastisite Modülü kN/mm

a luminum conductors. The use 2 70 120

of aluminum may cause

+20

pulling 0 C’de direnç ısı değişim katsayısı 1/

and twisting of the rigid 0 C 0,0040 0,0039

conductors, while it may

+20 0 C’de iletkenlik IACS % 61...62 97...100

+20

cause bending, loosening or compressing of the flexible

0 C’ de özgül direnç nΩ·m 26,50 16,78

conductors.

Çekme Gerilmesi (sert...tavlı) kg/mm 2 180...80 450...240

Kopma uzaması (sert...tavlı) % 2...35 1...35

Properties Unit Aluminum Copper

Specific Gravity g /cm 3 2,70 8,96

Melting Temperature ˚C 660.32 1084,62

Heat Conductivity W / (m.K) 237 401

Coefficient of thermal µm / (m.K) 23.1 16.5

expansion (25˚C)

Elasticity Module kN / mm 2 70 120

Resistance heat

1 / ˚C 0,0040 0,0039

exchange coefficient at

20˚C

Conductivity in 20˚C IACS % 61…62 97…100

Specific resistance at nΩ . m 26,50 16,78

20˚C

Tensile Stress (hardannealed)

kg / mm 2 180…80 450…240

Elongation at break

(hard-annealed)

% 2…35 1…35

Bakır ise kızıl Material bir renge

~ Temel

sahip,

Özellikler Fatigue doğada

Tablosu ~

serbest veya Loop bileşik

strength amount x

olarak bulunan bir metaldir. Yapısının yumuşak olması ve

(N / mm 2 ) 106

kolay işlenebilmesi sebebiyle eski çağlardan bu yana

Al Annealed 20 50

dünyada en çok 37

Semihard

olmasına karşın, madencilik

kullanılan metaller

45

arasındadır. Yer

50

kürede

%0,01 oranında firmalarının

etkile

kıyas

Çünk

ağır

plan

olara

γ

Özgü

olara

özell

a lüm

a lüm

o lm

fizik

o lm

Kabl

form

özell

Aynı

k e si

o lar

elekt

diele

daya

olara

ve m

gerek

K ısa

iletk

koru

ve bü

sıkışt

Al


News

blo

lo

kır

ır

u)

,96

)

4.62

62 01

6.5

20

039

..100 9

00 ,78

...240 8

aştlerini

ş-

e erini olan

olan arayış

rayış anılan

ılan

e hafif

hafif nında

ktedir. ında

edir. ci çok

ktroliz i çok

roliz edilir.

ddeler dilir.

önüne eler

ek üne için

için

Teknik değerlendirme

Alüminyum ve bakırın teknik özelliklerini kısaca iki ana

başlık altında toplayabiliriz.

• Fiziksel özellikler

• Elektriksel performans

Bu iki ana başlığı değerlendirmeye alırken unutmamamız

gereken en önemli nokta, bu özelliklerin birbirleri

ile etkileşim içerisinde olduğudur. Her Her iki metali iki metali fiziksel fiziksel olarak

olarak kıyasladığımızda, öne öne çıkan çıkan en önemli en önemli nokta nokta ağırlıklarıdır. ağırlıklarıdır.

Çünkü Çünkü a alüminyumun ö zgül özgül ağırlığı, ağırlığı, b abakırın k ö öz-

zgül

etkileşim içerisinde olduğudur. Her iki metali fiziksel olarak

kıyasladığımızda, öne çıkan en önemli nokta ağırlıklarıdır.

gül ağırlığından daha d a hdüşüktür. a d Bu Bu sebeple, kullanılması

Çünkü a lüminyumun ö zgül ağırlığı, b a k ırın ö zgül

planlanan iletkenlerin fiziksel özellikleri ağırlık ve ve boyut

ağırlığından d a h a d üşüktür. Bu sebeple, kullanılması

olarak olarak önem önem kazanır.

planlanan iletkenlerin fiziksel özellikleri ağırlık ve boyut

olarak önem γ kazanır.

-Özgül Ağırlıklar-

cu= 8,96 g/ cm3

γ al= 2,70 g/ cm3

γ cu= 8,96 g/ cm3

γ al= 2,70 g/ cm3

..35 40

bileşik 5

leşik ası ve

sı yana ve

ürede ana

rede arının

rının

Copper is a metal that has a reddish brown color and is

found in nature as free or compound. It is one of the

most used metals in the world since ancient times because

of its soft structure and easy processing. Although

it is 0.01% in the earth, it is preferred by mining companies

primarily.

Technical evaluation

The technical features of aluminum and copper can be

summarized under two main headings.

• Physical properties

• Electrical performance

The most important point to consider when considering

these two main points is that these features interact

with each other. When we physically compare both metals,

the most prominent point is their weight. Because

etkileşim Alüminyum içerisinde olduğudur. kablo mu Her iki yoksa metali fiziksel bakır olarak kablo

etkileşim kıyasladığımızda,

the Alüminyum içerisinde

specific gravity kablo olduğudur. öne çıkan

of aluminum mu

en Her mu? önemli

yoksa iki metali nokta

is lower bakır fiziksel ağırlıklarıdır.

than the kablo olarak

specific

gravity of Türk copper. Prysmian Therefore, the physical properties

kıyasladığımızda, Çünkü a lüminyumun öne çıkan ö zgül en önemli ağırlığı, nokta bağırlıklarıdır.

a k ırın ö zgül

Çünkü ağırlığından a lüminyumun d a h a dö üşüktür. mu? Kablo ve Sistemleri A.Ş.

zgül ağırlığı, Bu sebeple, b a k ırın kullanılması ö zgül

of the conductors planned to be used gain importance

ağırlığından planlanan Türk iletkenlerin Prysmian d a h a d üşüktür. fiziksel Kablo C a n ve SAĞKOL

özellikleri Bu Sistemleri sebeple, ağırlık kullanılması

A.Ş. ve boyut

in weight and dimension.

planlanan olarak Hönem ailetkenlerin ktan kazanır. iş M erkezi fiziksel C a n No:39 SAĞKOL özellikleri Kat:2 ağırlık Setüstü- ve Kabataş-

boyut

olarak önem kazanır.

-Specific Gravity-

H a γktan iş M erkezi No:39 İstanbul Kat:2 cu= 8,96

γ Setüstü- Kabataşg/

cm3

cu= 8,96 g/ cm3

al= 2,70 g/ cm3

Tel: İstanbul + 90 212 393 7755 al= 2,70 g/ cm3

e -posta: -Özgül Ağırlıklar-

Tel: + can.sagkol@prysmiangroup.com

90 212 393 7755

Aluminum, with it’s low -Özgül specific Ağırlıklar-

Özgül ağırlığı e -posta: düşük can.sagkol@prysmiangroup.com

olan alüminyum gravity, bakıra is approximately

göre yaklaşık

Özgül half olarak as Gelişen ağırlığı lighter yarı düşük teknolojinin than y a rıya olan copper. dalüminyum a hetkisiyle, a However, h a fiftir. bakıra yatırımcılar when Ancak göre the yaklaşık iletkenlik maliyetlerini conductivity

özellikleri properties yarı ele y a rıya alındığında, are considered, d a h a h abfiftir. a kthe ırın Ancak fact iletkenliğinin

that iletkenlik the con-

olarak

özellikleri ductivity Gelişen azaltmak

a lüminyuma of teknolojinin amacıyla

ele copper alındığında, g ö re is much etkisiyle, mevcut ürünlere

çok better db a hyatırımcılar denk

ka ırın than iyi iletkenliğinin

aluminum o lması maliyetlerini

özelliklerde olan

ya or da the

resistance a lüminyuma azaltmak a lüminyumun farklı ürün amacıyla of aluminum garayışı öd irencinin mevcut çok içerisindeler. is ürünlere dhigher ab ha a k ıra Kablo iyi denk than g öore sektörü özelliklerde lması that d a h of a için ya yüksek copper, bu da olan arayış

means a lüminyumun farklı o lması, özellikle ürün that aynı arayışı the kablo sistem dphysical irencinin içerisindeler. üretiminde için gerekli structure b a kKablo ıra olan hammadde of gsektörü alüminyum ö re the d aluminum aolarak hiçin a yüksek bu iletkenin arayış kullanılan conductor

o lması, fiziksel required aynı y asistem p ısının for için the % gerekli same 1 5 -25 olan system o ranında alüminyum is 15-25% d a iletkenin

h a higher. fazla

özellikle alüminyum

When fiziksel o lması the anlamına

kablo ve üretiminde bakır kıyaslamasında

y aconductivity p ısının gelmektedir.

hammadde öne olarak çıkmaktadır. kullanılan

% 1 characteristics 5 -25 o ranında of dthese a h a two fazla metals

o lması alüminyum

are anlamına compared

ve bakır gelmektedir.

kıyaslamasında

by using the voltage

öne çıkmaktadır.

A l ü m i n y u m ( A l ) v e B a k ı r ( C u ) h a k k ı n ddrop a formula

used Kablo

Alüminyum the kesit cable hesabında

g ümüşümsü cross-section kullanılan

bir renge calculation; sahip,

gerilim

yumuşak

düşümü

ve hafif

Kablo Aformülünden l ü m ikesit n y u m ( hesabında Afaydalanarak, l ) v e B a k ı r kullanılan ( C u bu ) h aiki k k ıgerilim nmetalin d a

bir metaldir. Yer kürenin yaklaşık %8 düşümü iletkenlik

oranında

formülünden Alüminyum özellikleri karşılaştırıldığında;

gfaydalanarak, ümüşümsü bir renge bu iki sahip, metalin yumuşak iletkenlik ve hafif

alüminyumdan meydana geldiği tahmin edilmektedir.

özellikleri bir metaldir. karşılaştırıldığında; R Yer = ƿ * kürenin l / S yaklaşık %8 oranında

Doğada serbest olarak çok nadir bulunur. Üretim süreci çok

alüminyumdan meydana geldiği tahmin edilmektedir.

karmaşıktır R ǷAL = ve ƿ yüksek * = l 0,02650 / S miktarda Ω mm2/m enerji gerektirir. Elektroliz

Doğada serbest olarak çok nadir bulunur. Üretim süreci çok

sonucu %99,5 ǷAL ǷCU = saflık 0,02650 = 0,01678

seviyesinde Ω Ω mm2/m mm2/m

alüminyum elde edilir.

karmaşıktır ve yüksek miktarda enerji gerektirir. Elektroliz

Alüminyumun içerisinde yer alan yabancı maddeler

sonucu %99,5 ǷCU RAL saflık = 0,01678 seviyesinde RCU ( R Ω = mm2/m U/I alüminyum ) elde edilir.

metalin dayanıklılığını azaltacağından, bunun önüne

Alüminyumun RAL SAL içerisinde = / RCU SCU = ( yer R 1,5792 = alan U/I ) ≈1,6 yabancı maddeler

geçmek ve %99,9 oranında saf alüminyum elde etmek için

metalin dayanıklılığını azaltacağından, bunun önüne

elektrolitik -Cable SAL saflaştırma / Cross-Section SCU = metodu 1,5792 Calculation-

uygulanır. ≈1,6

geçmek ve %99,9 oranında -Kablo Kesiti saf Hesabı- alüminyum elde etmek için

elektrolitik saflaştırma -Kablo metodu -Temel Kesiti Özellikler Hesabı- uygulanır. Tablosu-

The Aynı aluminum sistemde kullanılabilen conductor cable a lüminyum cross-section iletkenli that kablo can

Aynı be k eused sistemde sitinin, in the kullanılabilen b a same k ır -Temel iletkenli system Özellikler a lüminyum must k aTablosu-

b be k eapproximately iletkenli sitinin y akablo

k laşık 1.6

Alüminyum Bakır

times k eo sitinin, larak the 1 cross ,6 b a katı Özellikler ır section iletkenli o lması of the gk ea rekmektedir. bcopper lo Birim k e sitinin conductor. Öte y a yandan,

k laşık

(Al) On (Cu) the

other o elektriksel larak hand, 1 ,6 performans katı as for o lması electrical

olarak g e rekmektedir. performance,

direnç yapısı Öte ile

(along yandan, birlikte,

Özgül Ağırlık g/cmAlüminyum

3 2,70 Bakır

Özellikler

Birim

8,96 considering

the performans özellikleri, empedans

elektriksel dielektrik

resistance olarak structure) direnç karakteristiği,

topics yapısı (Al)

like ile kısa birlikte, (Cu) devre

Ergime sıcaklığı

0 C 660.32 dielectric 1084.62

Özgül

properties,

dielektrik dayanımı Ağırlık

Isıl iletkenlik özellikleri, gibi özelliklere

impedance

empedans bakılırken, g/cm

characteristics,

karakteristiği, 3 W/(m·K)

fiziksel 2,70

short

237 kısa performans

8,96

circuit

devre 401re-

sistance,

dayanımı olarak

Ergime sıcaklığı

Isı genleşme

ise, gibi sıcaklık

katsayısı özelliklere artışına

(25°C) bakılırken, olan 0 C tepkisi,

660.32

µm/(m·K) fiziksel yangın

23.1 performans

dayanıklılığı

1084.62

16.5

Isıl

and as for physical performance, the response

olarak ve

iletkenlik

Elastisite mekaniksel ise, sıcaklık Modülü artışına dayanımı olan gibi

W/(m·K)

tepkisi, kN/mm

konuların

237

yangın dayanıklılığı

ele alınması

401

to temperature increase, fire resistance 2 70 120

Isı genleşme katsayısı (25°C) µm/(m·K) 23.1and mechanical

16.5

ve gerekmektedir.

mekaniksel +20 dayanımı gibi konuların ele alınması

strength 0 C’de direnç ısı değişim katsayısı 1/

should be considered.

0 C 0,0040 0,0039

Elastisite Modülü

gerekmektedir.

K ısa +20 d e v a n ında, b a kkN/mm ır iletkenler 2 70 120

a lüminyum

When a 0 C’de iletkenlik IACS % 61...62 97...100

+20 short circuit occurs, copper conductors protect

K ısa iletkenlere 0 C’de direnç ısı değişim katsayısı 1/

+20 d e vre ag nö ında, re m ebk a nk ır ik miletkenler 0 C 0,0040 0,0039

u k a v e m e tini a lüminyum d a h a iyi

their

iletkenlere korurlar. mechanical 0 C’ de özgül direnç nΩ·m 26,50 16,78

+20 0 C’de iletkenlik

Alüminyum g ö re

strength

m e kkullanılması, a n ik

better IACS %

m u k a

than 61...62

rijit v e miletkenlerde e

aluminum 97...100

tini d a h a çekme conductors.

+20

Çekme Gerilmesi (sert...tavlı) kg/mm 2 180...80 450...240 iyi

korurlar. ve bükülmelere, 0 C’

Kopma

The de özgül

Alüminyum uzaması

use direnç of esnek (sert...tavlı)

aluminum kullanılması, iletkenlerde may nΩ·m

ise rijit cause 26,50

% bükme, iletkenlerde pulling

2...35 gevşeme and 16,78

çekme veya 1...35

twisting

sıkıştırma bükülmelere, of Bakır the ise gibi rigid kızıl olaylara esnek conductors, bir iletkenlerde renge sebebiyet

Çekme Gerilmesi (sert...tavlı)

ve

~ Temel kg/mm

sahip, while Özellikler

ise verebilir.

2 doğada

Tablosu

180...80

bükme, it may ~

450...240

serbest gevşeme cause bending,

veya bileşik

Kopma uzaması (sert...tavlı) % 2...35 1...35

sıkıştırma loosening olarak gibi or bulunan olaylara compressing Yorulma bir sebebiyet metaldir. mukavemeti of verebilir. the Yapısının flexible yumuşak conductors. olması ve

Bakır Malzeme ise kızıl bir renge

~ Temel Özellikler Tablosu ~ Döngü sayısı x 106

kolay işlenebilmesi Yorulma (N sahip,

mukavemeti

sebebiyle / mm²) doğada serbest veya bileşik

eski çağlardan bu yana

olarak Malzeme bulunan bir metaldir. Yapısının Döngü yumuşak sayısı olması x 106ve

dünyada tavlanmış en çok kullanılan (N / mm²) 20 metaller arasındadır. 50 Yer kürede

kolay Al işlenebilmesi sebebiyle eski çağlardan bu yana

%0,01 tavlanmış oranında olmasına

yarı sert

20 karşın, madencilik

45

50 firmalarının

50

38 dünyada

Al

en çok kullanılan metaller arasındadır. Yer kürede

öncelikle tercih ettiği maden türüdür.

%0,01 yarı oranında

tavlanmış

sert olmasına 45karşın, 62

madencilik 50 firmalarının

300

öncelikle Cu tercih ettiği maden türüdür.

Bakır ise kızıl bir renge sahip, doğada serbest veya bileşik

olarak bulunan bir metaldir. Yapısının yumuşak olması

ve kolay işlenebilmesi sebebiyle eski çağlardan bu

yana dünyada en çok kullanılan metaller arasındadır. Yer

kürede %0,01 oranında olmasına karşın, madencilik firmalarının

öncelikle tercih ettiği maden türüdür.

-Özgül Ağırlıklar-

Özgül Özgül ağırlığı ağırlığı düşük düşük olan -Özgül olan Ağırlıklar-

alüminyum bakıra göre yaklaşık yaklaşık

olarak yarı yarı yarıya y a rıya daha d hafiftir. a h a h aAncak fiftir. iletkenlik Ancak iletkenlik

Özgül ağırlığı düşük olan alüminyum bakıra göre yaklaşık özellikleri

özellikleri

ele alındığında,

ele alındığında,

bakırın iletkenliğinin

b a k ırın iletkenliğinin

olarak yarı y a rıya d a h a h a fiftir. Ancak alüminyuma

iletkenlik

göre

a

çok

lüminyuma

daha iyi olması

g ö re

ya

çok

da

d

alüminyumun

a h a iyi o lması

direncinin

ya da

özellikleri ele alındığında, b a k ırın iletkenliğinin

a lüminyumun d irencinin b a k ıra g ö re d a h a yüksek

bakıra a lüminyuma göre daha g ö yüksek re çok olması, d a h a aynı iyi sistem o lması için ya gerekli da

o lması, aynı sistem için gerekli olan alüminyum iletkenin

olan a lüminyumun alüminyum d iletkenin irencinin fiziksel b a k ıra yapısının g ö re d a h%15-25 a yüksek oranında

o lması, daha aynı fazla sistem olması için gerekli anlamına olan gelmektedir.

alüminyum iletkenin

fiziksel y a p ısının % 1 5 -25 o ranında d a h a fazla

o lması anlamına gelmektedir.

Kablo fiziksel kesit y a hesabında p ısının % kullanılan 1 5 -25 o ranında gerilim düşümü d a h a fazla formülünden

o lması anlamına

Kablo faydalanarak, gelmektedir.

kesit hesabında bu iki metalin kullanılan iletkenlik gerilim özellikleri düşümü

karşılaştırıldığında;

formülünden faydalanarak, bu iki metalin iletkenlik

Kablo kesit hesabında kullanılan gerilim düşümü

özellikleri karşılaştırıldığında;

formülünden faydalanarak, bu iki metalin iletkenlik

özellikleri karşılaştırıldığında; R = ƿ * l / S

R = ǷAL ƿ * l = / S0,02650 Ω mm2/m

ǷAL ǷCU = 0,02650 = 0,01678 Ω mm2/m Ω mm2/m

ǷCU RAL = 0,01678 = RCU Ω ( R mm2/m = U/I )

RAL SAL = RCU / SCU ( R = 1,5792 U/I ) ≈1,6

SAL -Kablo / SCU Kesiti = 1,5792 Hesabı- ≈1,6

-Kablo Kesiti Hesabı-

Aynı sistemde kullanılabilen -Kablo Kesiti Hesabı- a lüminyum iletkenli kablo

Aynı sistemde kullanılabilen alüminyum iletkenli kablo

k e sitinin, b a k ır iletkenli k a b lo k e sitinin y a k laşık

kesitinin, Aynı sistemde bakır kullanılabilen iletkenli kablo a lüminyum kesitinin iletkenli yaklaşık kablo olarak

o larak 1 ,6 katı o lması g e rekmektedir. Öte yandan,

1,6 k e katı sitinin, olması b a k gerekmektedir. ır iletkenli k a b Öte lo k yandan, e sitinin elektriksel

y a k laşık

elektriksel performans olarak direnç yapısı ile birlikte,

performans o larak 1 ,6 olarak katı o lması direnç gyapısı e rekmektedir. ile birlikte, Öte dielektrik

yandan,

dielektrik özellikleri, empedans karakteristiği, kısa devre

özellikleri, elektriksel empedans performans karakteristiği, olarak direnç yapısı kısa devre ile birlikte,

dayanımı gibi özelliklere bakılırken, fiziksel performans dayanımı

dielektrik gibi özelliklere özellikleri, bakılırken, empedans fiziksel karakteristiği,

olarak ise, sıcaklık artışına olan tepkisi, performans kısa devre

yangın dayanıklılığı olarak

ise, dayanımı sıcaklık gibi

ve mekaniksel artışına özelliklere olan dayanımı tepkisi, bakılırken,

gibi yangın fiziksel

konuların dayanıklılığı performans

ele alınması ve

mekaniksel olarak ise, sıcaklık

gerekmektedir. dayanımı artışına gibi olan konuların tepkisi, ele yangın alınması dayanıklılığı gerekmektedir.

ve mekaniksel dayanımı gibi konuların ele alınması

K ısa d e v re a n ında, b a k ır iletkenler a lüminyum

gerekmektedir.

Kısa devre iletkenlere anında, g öbakır re miletkenler e k a n ik m alüminyum u k a v e m e tini iletkenlere

göre korurlar. mekanik Alüminyum mukavemetini kullanılması, daha iyi rijit korurlar. iletkenlerde Alümin-

çekme

d a h a iyi

K ısa d e vre a n ında, b a k ır iletkenler a lüminyum

iletkenlere g ö re m e k a n ik m u k a v e m e tini d a h a iyi

yum ve kullanılması, bükülmelere, rijit esnek iletkenlerde çekme ise bükme, ve bükülmelere,

esnek sıkıştırma iletkenlerde gibi olaylara ise sebebiyet bükme, gevşeme verebilir.

gevşeme veya

korurlar. Alüminyum kullanılması, rijit iletkenlerde çekme

ve bükülmelere, esnek iletkenlerde ise bükme, gevşeme

veya sıkıştırma

gibi olaylara sebebiyet Yorulma verebilir. mukavemeti

veya

sıkıştırma Malzeme gibi olaylara sebebiyet verebilir. Döngü sayısı x 106

(N / mm²)

Yorulma mukavemeti

Malzemetavlanmış 20 Döngü sayısı 50 x 106

(N / mm²)

Al

tavlanmış yarı sert 20 45 50 50

Al

yarı sert tavlanmış 45 62 50 300

Cu

yarı sert 115 300


Bakır elementi, yüksek ergime sıcaklığı sayesinde termo-aktif

Bakır süreçlerde elementi, yüksek meydana e gelen rgime mekaniksel sıcaklığı sayesinde kuvvetlere

termo-aktif

(genleşme,

süreçlerde

büzüşme

meydana

vb.) mekanik

gelen

özelliklerini

mekaniksel

kuvvetlere (genleşme, büzüşme vb.) m e k a n ik

kaybetmeden dayanabilir.

ö zelliklerini kaybetmeden dayanabilir.

İletken malzemelerin seçiminde önemli etkenlerden

İletken malzemelerin seçiminde önemli etkenlerden birisi de

birisi de bağlantı ve eklerdir. Elektriksel bağlantıları etkileyen

bağlantı ve eklerdir. Elektriksel bağlantıları etkileyen dört

ana mekanizma

dört ana mekanizma

vardır. Bunlar:

vardır. Bunlar:

• Oksitlenme

• Oksitlenme

• Galvanik etki

• Soğuk • akış Galvanik / Sünmeetki

• Soğuk akış / Sünme

• Termal genleşme

R = ƿ * l / S

ǷAL = 0,02650 Ω mm2/m

ǷCU = 0,01678 Ω mm2/m

RAL = RCU ( R = U/I

Ocak

)

| Şubat 2019

SAL / SCU = 1,5792 ≈1,6

-Cable Cross-Section Calculation-

T h e a luminum conductor cable cross-section that

can be used in the same system m u st b e a p p roximately

1 .6 times the cross section o f the c o p p e r

conductor. On the other hand, as for electrical

performance, (along considering the resistance structure)

topics like dielectric properties, impedance characteristics,

short circuit resistance, and as for physical performance, the

response to temperature increase, fire resistance and

mechanical strength should be considered.

W h e n a short circuit o ccurs, copper conductors

p rotect their m e chanical strength b e tter than

a luminum conductors. The use of aluminum may cause

pulling and twisting of the rigid conductors, while it may

cause bending, loosening or compressing of the flexible

conductors.

Material

Fatigue

strength

(N / mm 2 )

Loop

amount x

106

yış is very complex a lüminyumun and requires d irencinin a bhigh a k ıra amount g ö re d a hof

a yüksek

. As a result o lması, of electrolysis, aynı sistem için aluminum gerekli olan is alüminyum obtained iletkenin

an

purity of fiziksel 99.5%. As y a p the ısının foreign % 1 5 -25 substances o ranında in d the a h a fazla

o lması anlamına gelmektedir.

um will reduce the durability of the metal,

lytic purification Kablo kesit method hesabında is applied kullanılan to prevent gerilim this düşümü

achieve fif 99.9% formülünden pure aluminum.

faydalanarak, bu iki metalin iletkenlik

da

özellikleri karşılaştırıldığında;

ir.

roperties Unit R = ƿ * l Aluminum / S

Copper

ok

Gravity g /cm 3 2,70 8,96

liz

ǷAL = 0,02650 Ω mm2/m

Temperature ˚C 660.32 1084,62

lir.

ǷCU = 0,01678 Ω mm2/m

nductivity W / (m.K) 237 401

ler

nt of thermal µm / (m.K) RAL = RCU 23.1 ( R = U/I ) 16.5

ne

on (25˚C)

SAL / SCU = 1,5792 ≈1,6

in

y Module kN / mm 2 70 120

-Kablo Kesiti Hesabıce

heat

1 / ˚C 0,0040 0,0039

e coefficient Aynı at sistemde kullanılabilen a lüminyum iletkenli kablo

k e sitinin, b a k ır iletkenli k a b lo k e sitinin y a k laşık

tivity in 20˚C o larak 1 ,6 IACS katı % o lması 61…62 g e rekmektedir. 97…100 Öte yandan,

resistance elektriksel at performans nΩ . m olarak 26,50 direnç yapısı 16,78 ile birlikte,

dielektrik özellikleri, empedans karakteristiği, kısa devre

Stress (hardd)

olarak ise, sıcaklık artışına olan tepkisi, yangın dayanıklılığı

dayanımı gibi kg / mm özelliklere 2 180…80 bakılırken, fiziksel 450…240 performans

on at break ve mekaniksel % dayanımı 2…35 gibi konuların 1…35 ele alınması

nealed) gerekmektedir.

K ısa d e vre a n ında, b a k ır iletkenler a lüminyum

iletkenlere g ö re m e k a n ik m u k a v e m e tini d a h a iyi

korurlar.

- Basic Specifications

Alüminyum

Table

kullanılması,

-

rijit iletkenlerde çekme

is a metal ve bükülmelere, that has a esnek reddish iletkenlerde brown ise color bükme, and gevşeme is veya

sıkıştırma gibi

-Mekaniksel

olaylara sebebiyet

Yorulma

verebilir.

Testi Tablosu-

şik n nature as free or compound. It is one of the most

Yorulma mukavemeti

ve

Malzeme

Döngü sayısı x 106

etals in the world since ancient (N / times mm²) because of its

na

ucture and easy tavlanmış processing. Although 20 it is 0.01% 50 in

de

Al

th, ın it is preferred

yarı

by

sert

mining companies

45

primarily.

50

Al Annealed 20 50

Semihard

45 50

tavlanmış 62 300

Cu Annealed 62 300

Cu

Semihard

115 300

yarı sert 115 300

~ Mekaniksel Yorulma Testi Tablosu ~

i c a l e v a l u a t i o n

-Mekaniksel Yorulma Testi Tablosu-

Alüminyum iletkenler titreşim, çatlama ve kırılmalara

-Mechanical Fatigue Test Tablena

hnical features bakır A lüminyum iletkenler of aluminum kadar iletkenler dayanıklı and titreşim, copper değildir. can Mekaniksel

çatlama be v e Aluminum conductors are not as durable as copper

rized under yorulma, k ırılmalara two main tekrarlanan headings.

b a k ır yükleme iletkenler ve boşaltma k a d a r streslerine

d a y a n ıklı A luminum conductors a re n o t a s d u rable a s

conductors to vibration, cracking and breakages. Mechanical

conductors fatigue occurs to when v ibration, exposed to repeated cracking loa-a n d

maruz

d eğildir.

kalındığında

Mekaniksel

ortaya

yorulma,

çıkar

tekrarlanan

ve mikroskobik

yükleme

çatlaklara

sebep olabilir. Bu çatlaklar, zamanla kritik boyuta b reakages. ding and unloading Mechanical stresses fatigue and occurs may cause when microscopic

exposed to

ve

Physical properties

copper

boşaltma streslerine maruz kalındığında ortaya çıkar ve

Electrical mikroskobik performance çatlaklara sebep olabilir. Bu çatlaklar, zamanla

ız ulaşabilir ve büyük kopmalara yol açabilirler.

repeated cracks. loading These cracks and unloading can reach critical stresses extents and over may time cause

kritik boyuta ulaşabilir ve büyük kopmalara yol açabilirler.

ile an Kablo Termal ve Sistemleri iletkenliklerini A.Ş. incelediğimizde Head Office ise, akım altında and can lead to large Branch breaks.

Şube Ömerbey Mah. Bursa Asfaltı Cad.

oluşan ısı, bakır iletken tarafından çok daha hızlı dağıtılır.

Bu durum, örneğin 34427 herhangi Kabataş T - İstanbul bir +90 motorun 224 2703000 aşırı akım / F +90 224 2703030 T +90 212 3937700 / F +90 212 3937762

microscopic When No: we cracks. 51 examine These Haktan the cracks thermal İş can Merkezi conductivity, reach critical No: 39 extents the K: heat 2 Setüstü Thermal exp

rsa Asfaltı Cad. No: 51

Haktan İş Merkezi 16941 No: 39 K: Mudanya 2 Setüstü - Bursa formed under the current 34427 Kabataş is distributed - İstanbul much faster by

Bursa

over time and can lead to large breaks.

connection p

0 / F +90 224 2703030 Termal iletkenliklerini T +90 incelediğimizde 212 3937700 the copper conductor. This is an important feature in

çekmesi sırasında oluşan ısının www.prysmiangroup.com.tr

/ F +90 212 ise, 3937762 a k ım a ltında When Termal we examine genleşme: the Yük thermal altında conductivity, ısınmakta olan the bakır-bakır,

h e a t

or cable lu

oup.com.tr

transferinde önemli bir

o luşan ısı, b a k ır iletken tarafından çok d a h a h ızlı formed the pirinç-bakır transfer u n d e of r veya the heat, current kablo for example, pabucu is d istributed during ile yapılan the movercur-

rent noktalarında draw b y the of any copper motor. gevşeme conductor. Preferring gözlenmezken, This a is smaller an important diameter

alüminyum contact res

u ch bağlantı conductors c

özelliktir. d ağıtılır. İletkenin Bu durum, daha örneğin küçük çaplı herhangi olarak bir seçilmesi,

motorun aşırı faster

ısının akım yüzeye çekmesi daha sırasında kısa bir oluşan yoldan ısının hızlı transferinde olarak aktarılmasını

özelliktir. sağlar. İletkenin d a h a k ü çük çaplı o larak seçilmesi, overcurrent

önemli bir feature for iletkenlerde the in conductor the transfer termal allows of genleşmedeki heat, the for heat example, yüksek to be transferred during farklar the zaman quickly

içerisinde to the

potential, t

draw

surface

of g any e vşemeye in a

motor.

shorter

P referring sebep way. oa labilir. smaller Temas connection

ısının yüzeye d a h a k ısa b ir y o ldan h ızlı o larak d iameter direncinin for the artması, conductor aşırı ısınmayı allows the ve ark heat potansiyelinin

to be

resistant t

aktarılmasını sağlar. -Ergime Sıcaklıkları-

transferred q u ickly -Melting to the surface Temperatures-

in a shorter w a y .

(because t

thermal ef

Ergime sıcaklığı (Cu) = 1084,62 °C / 1357,77 °K

Ergime sıcaklığı (Al) = 660,32 °C / 933,47 °K

-Ergime Sıcaklıkları-

Oksitlenme: Bağlantı noktasında metal-metal temasının

-Mechanical Fatigue Test Table-

artmasını, dolayısıyla yangın riskini arttırır. B a k ır ile

yapılan ek b ağlantıları, a lüminyum ek

b ağlantılara g ö re d a h a g ü çlü, k o rozyona d a h a

fazla d a y a n ıklı, soğuk a k ışa v e termal e tkilere

d a h a a z d u y a rlı o ldukları için d a h a g ü v e nilir v e

-Melting Temperatures-

Thanks

u zun

to

ömürlüdür.

its high melting temperature, the copper element

can to its withstand h igh m ethe lting mechanical temperature, forces the that copper occur in

Thanks

element thermo-active M o n can taj Yapısı w ithstand processes ve Mthe a liyet (expansion, mechanical forces contraction, that occur etc.)

in without thermo-active Kablolar losing ister its processes alüminyum mechanical (expansion, ister properties.

bakır contraction, olsun, montaj etc.) sırasında

wOne ithout dönüş other losing noktalarında important its m e chanical factor art arda in properties.

the bükülmelere selection of veya conductive

other kuvvetlerine

çekme

One materials important maruz

is the factor connections

kalırlar. in the Bu selection bükülmeler,

and joints. of conductive

iletkenin

There

fiziksel

are

materials olarak zorlanmasına sebep olmaktadır. Bununla başa

four main is the mechanisms connections affecting and joints. electrical There are four connections.

main

mechanisms çıkmak affecting için, iletkenin electrical esnek connections. bir yapıya These are: sahip olması

These are:

gereklidir. Uluslararası T S E N 6 0 2 2 8 üretim standartına

• Oxidation • Oxidation

göre hazırlanmış olan kablolar dört sınıfa ayrılır.

• Galvanic • Galvanic effect effect

• Cold


flow

Sınıf

/

1:

Creep

Katı iletkenler

• Cold flow / Creep

• Sınıf 2. Örgülü iletkenler

• Thermal expansion

• Sınıf 5: Bükülgen iletkenler

39

Oxidation: Oxide, which causes reduction in the metal-tometal

contact or increased contact resistance at

• Sınıf 6: Bükülgenliği Sınıf 5’den daha fazla iletkenler.

the

Y

D

Y

D

Y

D

Y

D

Installatio

Whether the

subjected to

points durin

to be physi

conductor m

are prepared

production s

• Class 1:

• Class 2:

• Class 5:

• Class 6:

While the u

permitted f

conductors,

6, o n ly the

this is that th


News

• Thermal expansion

Oxidation: Oxide, which causes reduction in the metal-to-metal

contact or increased contact resistance at

the connection point, consists of sulfide or inorganic

films. This effect may cause the contact surface to

warm up and increase the temperature at the connection

point, resulting in malfunction. In contrast to

aluminum, copper joints rarely overheat and do not

require any surface preparation or usage of antioxidant

compounds.

Galvanic effect: When aluminum and copper come

into contact with each other, aluminum can physically

lose its structural property by electrolytic effect. The

connection point is both mechanically and electrically

deteriorated due to a reduction of the contact surface

or corrosion. For this reason, an aluminum conductor

used in conjunction with equipment and accessories

such as contact seals, bimetallic termination or use of

special equipment needs implementation of a series of

insertion techniques.

Cold flow / Creep: Pressure is applied to create a good

connection structure and to ensure high contact of

the conductors. This operation may cause the metal to

“flow”, therefore to deform. While this effect is mostly

seen in aluminum conductors, the effect for a copper

conductor, which is more rigid, is so less that it is not

significant. When the conductor is under stress, the

deformation of metal depending on the level, duration

and temperature of the stress, is called “creep”. Both

cold flow and creep lead to decreased contact pressure,

increased joint resistance, and thus, overheating.

Aluminum creeps more than copper, faster and at

lower temperatures.

Thermal expansion: While no relaxation is observed

at the connection points made with copper-copper,

brass-copper or cable lugs which thermal expansion of

aluminum conductors can cause loosening over time.

Increased contact resistance increases the overheating

and arc potential, thus increasing the risk of fire. Joint

connections with copper are stronger, more resistant

to corrosion, more reliable and durable (because they

are less sensitive to cold flow and thermal effects) than

aluminum joint connections.

Installation Structure and Cost

Whether the cables are aluminum or copper, they are

subjected to successive bending or pulling forces at

turning points during installation. These bends cause

the conductor to be physically forced/strained. To cope

with this, the conductor must have a flexible structure.

The cables which are prepared according to the international

TS EN 60228 production standard are divided

into four classes.

• Class 1: Solid conductors

• Class 2: Stranded conductors

40

• Termal genleşme

Oksitlenme: Bağlantı noktasında metal-metal temasının

azalmasına veya temas direncinin artmasına sebep

olan oksit, sülfit veya inorganik filmlerden meydana gelir.

Bu etki temas yüzeyinin ısınmasına ve bağlantı noktasındaki

sıcaklığın artmasına neden olarak arızalanmaya

sebep olabilir. Alüminyumun aksine, bakır bağlantılar

nadiren aşırı ısınır ve yüzey hazırlığı ya da oksit önleyici

bileşiklerin kullanılması gerekmez.

Galvanik etki: Alüminyum ve bakır birbirleri ile temasa

geçtiklerinde alüminyum, elektrolitik etki ile yapısal

özelliğini fiziksel olarak kaybedebilir. Temas yüzeyinin

azalması veya korozyon gibi sebeplerle, bağlantı noktası

hem mekaniksel hem de elektriksel olarak bozulur.

Bu nedenle, kontak contaları, bimetal sonlandırma veya

özel teçhizat kullanımı gibi ekipman ve aksesuarlar ile

birlikte kullanılan alüminyum iletken bir dizi ekleme

tekniğine ihtiyaç duymaktadır.

Soğuk akış / Sünme: İyi bir bağlantı yapısı oluşturabilmek

ve iletkenlerin yüksek temas sağlaması için basınç

uygulanır. Bu işlem, metalin “akmasına” yani deforme

olmasına neden olabilir. Bu etki daha çok alüminyum

iletkenlerde görülür iken, daha sert bir yapıya sahip

bakır iletken için etkisi önemli olmayacak kadar azdır.

İletken stres altında iken, stresin seviyesi, süresi ve sıcaklığına

bağlı olarak oluşan plastik deformasyonuna

“sünme” denir. Hem soğuk akış hem de sünme, temas

basıncında azalmaya, artan ek direncine ve dolayısıyla

aşırı ısınmaya yol açar. Alüminyum, bakırdan daha fazla,

daha hızlı ve daha düşük sıcaklıklarda süner.

Termal genleşme: Yük altında ısınmakta olan bakır-bakır,

pirinç-bakır veya kablo pabucu ile yapılan bağlantı

noktalarında gevşeme gözlenmezken, alüminyum iletkenlerde

termal genleşmedeki yüksek farklar zaman

içerisinde gevşemeye sebep olabilir. Temas direncinin

artması, aşırı ısınmayı ve ark potansiyelinin artmasını,

dolayısıyla yangın riskini arttırır. Bakır ile yapılan ek

bağlantıları, alüminyum ek bağlantılara göre daha güçlü,

korozyona daha fazla dayanıklı, soğuk akışa ve termal

etkilere daha az duyarlı oldukları için daha güvenilir

ve uzun ömürlüdür.

Montaj Yapısı ve Maliyet

Kablolar ister alüminyum ister bakır olsun, montaj sırasında

dönüş noktalarında art arda bükülmelere veya

çekme kuvvetlerine maruz kalırlar. Bu bükülmeler,

iletkenin fiziksel olarak zorlanmasına sebep olmaktadır.

Bununla başa çıkmak için, iletkenin esnek bir yapıya

sahip olması gereklidir. Uluslararası TS EN 60228 üretim

standartına göre hazırlanmış olan kablolar dört sınıfa

ayrılır.

• Sınıf 1: Katı iletkenler

• Sınıf 2. Örgülü iletkenler

• Sınıf 5: Bükülgen iletkenler

• Sınıf 6: Bükülgenliği Sınıf 5’den daha fazla iletkenler.

1. ve 2. sınıf iletken üretimi için hem alüminyum hem de

bakır malzemenin kullanılmasına izin verilir iken, 5. ve

6. sınıf iletken üretimi için sadece bakır kullanılmasına

izin verilir. Bunun sebebi ise, bakırın esnek yapıya uygun


Ocak | Şubat 2019

olmasıdır. Aynı standart, alüminyum iletkenlerde yeterli mukavemetin

sağlanması amacıyla minimum boyut olarak, 10

mm² ve üzerindeki kesitlerde üretilmesine izin vermektedir.

TS EN 60228 ve TS EN 50565-1 standartlarında izin verilen

bükme yarıçapları, kablo çapının 2 katı ile 15 katı arasında

değişkenlik gösterebilir. Ancak aynı akım taşıma kapasitesindeki

kablolar için, alüminyum kablo daha büyük kesitli

olacağından, daha geniş bir bükme açısı ile döşenmesi kaçınılmaz

olacaktır.

Enerji tasarrufu ve CO2 emisyonu yönünden ele aldığımızda,

elektrik ve ısıyı en iyi ileten metaller arasında, bakır öne

çıkmaktadır. Bakırın özdirencinin düşük olması, kullanıldığı

cihaz ve ünitelerde enerji performansının iyileştirilmesinde

önemli ölçüde rol oynarken, enerji tasarrufu sağlayarak üretilen

CO2 gazı emisyonunun azalmasına da katkıda bulunur.

Kurulum, işletme ve bakım maliyetleri değerlendirildiğinde,

alüminyumun yatırım maliyeti her ne kadar bakıra göre

daha uygun olsa da bu metallerin bakım masrafları, kurulum

ekipmanları, imalat masrafları ve kurulum işçiliği gibi

konular toplam maliyete dahil edildiğinde, alüminyumun

sağlamış olduğu maliyet avantajı ortadan kalkmış gibi olmaktadır.

İlgili karşılaştırma tablosu örneğinde, aynı akım taşıma

kapasitesine sahip olan alüminyum ve bakır kablonun, yazımızda

da bahsettiğimiz teknik değerlerinin birbirleri ile

karşılaştırılması görülmektedir. Bu tabloya göre alüminyum

iletken kullanılması durumunda;

Kablo toplam çapı %17 artmakta,

İletken çapı %27 artmakta,

Bükme yarıçapı %17 artmakta,

Sevk makara boyutu %8 artmakta,

İletkenlik direnci %3,8 artmakta,

İletken kayıpları %4,1 artmakta,

Ekran kayıpları %40 artmaktadır.

Bu sebeple, alüminyum kablonun bakır kabloyla kıyaslaması

yapılırken sadece satın alma maliyeti değil, teknik şartların

işletmenin yapısına uygunluğu ve işletme maliyetlerine olan

ya da olabilecek etkisinin de göz önünde bulundurulması

gerekmektedir.

A lüminyum ve Bakır kablo karşılaştırma örneği

OG ALÜMİNYUM - BAKIR KABLO TEKNİK KARŞILAŞTIRMA

İletken Bakır Alüminyum

İletken Kesidi mm2 240 400

Kablo Tipi 2XSY 1X240/ 25 A2XSY 1X400/ 35

Gerilim Uo/ U 18/ 30 18/ 30

Kablo Katmanları

CU/XLPE/ CWS/ PVC ALU/XLPE/ CWS/ PVC

Geometrik Parametreler

İletken çapı (yaklaşık) mm 18.1 23

Kablo çapı (yaklaşık) mm 42 49

Kablo ağırlığı (yaklaşık) kg/ km 3403 2688

Minimum bükme yarıçapı mm 630 735

Maksimum izin verilen çekme kuvveti

(iletkenden çekme başlığı)

Sevk makarası boyut (Sevk 1000m)

N

m

12000

2.2

12000

2.6

Elektriksel Parametreler

DC direnci 20° ohm/ km 0.0754 0.0778

AC direnci 90° ohm/ km 0.0977 0.1014

Kapasite mF/ km 0.236 0.285

Reaktansı ohm/ km 0.111 0.105

Kayıplar

İletken (her faz için) W/ m 24.19 25.19

Ekran W/ m 0.909 1.27

Toplam (3 faz için) W/ m 75.3 79.38

İletken maksimum kısa devre akımları kA/ 1sn 34.3 37.6

Akım Taşıma Kapasitesi * A 497 498

İletilen Güç MVA 25.8 25.9

*Toprak öz dirençi 1.2km/W, Toprak Sıcaklığı 20C, Topraklama her iki uçtan Solid olarak, Direk olarak toprağa gömülü, Döşeme derinliği 1m ve yükleme faktörü 1 dir.

İlgili karşılaştırma tablosu örneğinde, aynı akım taşıma

kapasitesine sahip olan alüminyum ve bakır kablonun,

yazımızda da bahsettiğimiz teknik değerlerinin birbirleri ile

• Class 5: Flexible conductors

•Class 6: Conductors with flexibility more than Class 5.

While the use of both aluminum and copper materials

is permitted for the production of Class 1 and Class 2

conductors, for the production of conductors of class 5

and 6, only the usage of copper is allowed. The reason

for this is that the copper is flexible. The same standard

allows production only in sections of 10 mm² and above

as minimum dimension in order to provide sufficient

strength in aluminum conductors.

The permitted bending radius in the TS EN 60228 and

TS EN 50565-1 standards may vary from 2 times to 15

times the cable diameter. However, for cables with the

same current carrying capacity, it would be inevitable

to install it with a larger bending angle as the aluminum

cable would have a larger cross section.

When we look at energy savings and CO2 emissions,

among the metals that transmit the electricity and heat

best, copper stands out. The low resistance of copper

plays a significant role in improving the energy performance

of the devices and units in which it is used, and

contributes to the reduction of CO2 gas emissions produced

by saving energy.

Considering the cost of installation, operation and maintenance,

the investment cost of aluminum is more

favorable than copper, but when the cost of maintenance

of these metals, installation equipment, manufacturing

costs and installation labor are included in the

total cost, the cost advantage of aluminum is almost

eliminated.

In the comparison table example, comparison of the

technical values (which we mentioned in our article)

of aluminum and copper cables, which have the same

current carrying capacity, can be seen. If aluminum conductor

is used according to this table;

Cable total diameter increases by 17%,

Conductor diameter increases by 27%,

Bending radius increases by 17%,

Drum size increases by 18%,

Conductivity resistance increases by 3.8%,

Conductor losses increase by 4.1%,

Display losses increase by 40%.

For this reason, when comparing the aluminum cable

with the copper cable, not only the cost of purchasing

should be taken into consideration, but also the suitability

of the technical conditions to the structure of the

enterprise and the effect it has or might have on the

operating costs.

41


News

SOLAREX İSTANBUL 2019 KATILIMCI LİSTESİ

TEŞEKKÜRLER

42


Ocak | Şubat 2019

43


News

|Power Conversion Products

44


Ocak | Şubat 2019

45


News

R

V V V

M Z K

HEAVY INDUSTRY

46


Ocak | Şubat 2019

47

More magazines by this user
Similar magazines