İLÂHÎ NİZAM ve İLÂHÎ NİZAM KÂİNAT (Orijinal)

İLÂHÎ NİZAM VE KÂİNAT
bir araya toplanmış hâlleridir. Zira bu hareketler sayesinde husule
gelen manyetik alan, o dağınık maddeleri bir araya toplar.
İşte bu hareketler de hidrojen âleminin ilk hareketleridir ki bir
ruhun o atoma bağlanması icaplarına göre aslî tesirler tarafından
ayarlanmıştır.
Böyle ilk atomlardan müteşekkil sahalar, astronomik âlemin
bütün cisimlerini, kürelerini ve manzumelerini teşkil eden sayısız
nebülöz sahalarının ilk durumlarını meydana getirirler. Böylece
meydana gelmiş olan ilk atoma bir ruh bağlanmış bulunmaktadır.
Diğer tâbirle, bu ruhun bu atoma bağlanmak ihtiyacı,
aslî prensibin icapları ile bu atomun meydana gelmesine sebep
olmuştur. Ve ruhun bu ihtiyacına ait icapları taşıyarak amorf vasata
inen aslî tesir, onun bu atomla irtibatını temin etmiştir.
Demek ki ilk hidrojen atomları böyle birbirine zıt, fakat muvazene
hâlinde bulunan ikişer unsurdan müteşekkil, âlemimizin
en basit hâllerdeki aslî maddelerini teşkil etmektedirler.
* * *
Âlemimizin ilk atomuna, yâni hidrojen atomuna bağlanmış
olan bir ruh; artık o atomun varlık dediğimiz bir ileri safhasının
teşekkül edeceği âna kadar onu bırakmayacaktır. Burada da
mekanik-otomatik bir tekâmül seyri vardır. Yâni hidrojen tekâmülünün
bu birinci kısmındaki ruhlar ilk yakaladıkları iptidaî
hidrojen atomunun, müteakip bütün inkişaf safhalarını pasif
olarak takip etmek suretiyle tekâmüllerine devam edeceklerdir.
Bu sırada onlar hidrojen atomuna hâkim değildirler. Çünkü kendilerinde
böyle bir hâkimiyeti istilzam eden ne sezgi, ne idrak,
ne de hürriyet mevcut değildir. Bunlar henüz muhtelif maddeleri
toplayarak onlardan kendilerine bir varlık meydana getirecek
durumda değildirler. Binaenaleyh bunların tekâmül vetireleri de
aşağı yukarı ilk safhadakiler gibi pasif ve mekaniktir. Arada şu
fark vardır ki amorf vasat safhasında iken varlıklar hiçbir vakit
bir madde üzerinde uzun uzadıya tutunamazlardı. Zira onlar
orada esasen, herhangi bir maddeyi yakalayabilmiş durumda
değil idiler. Onlar, sadece darmadağınık maddeler içinde aslî te-
42