31.10.2022 Views

lk sayfa jenerik Klasik Akupunktur I

You also want an ePaper? Increase the reach of your titles

YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.

Klasik

Akupunktur I

Dr. Ögr. Üyesi Hamdi DELATİOĞLU

T. C. Demiroğlu Bilim Üniversitesi

Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı

Akupunktur Bilim Dalı

NOBEL TIP KİTABEVLERİ


Sunuş

Bu kitabı neden okumalısınız

Sevgili okur,

Tedavi sanatı (Hekimlik), sağlam, geniş kapsamlı teorik ve pratik bir temel gerektirir. Bilimsel

Çin tıbbının gerçek temelini ve tedavi metodolojilerini arıyorsanız, bu kitap sizin bu ihtiyaçlarınızı

tamamen, karşılayacak bir kitaptır.

Konfüçyüs derki; Sözcükleri doğru ve uygun bir şekilde kullanmak önemlidir. Çünkü onlar size

düşüncelerin gerçek anlamını bulmanızı sağlar. Bu düşünce temelinde, bu kitap ta, Çin tıbbının temel

felsefesinin gerçek anlamını kavramada size yardımcı olacak ve sizi başarıya ulaştıracaktır.

Geleneksel Çin tıbbı, Batı tıbbı gibi bilimsel temele dayalı bir bilimdir. Çin tıbbı, şu anda dünyadaki

alternatif tedavi pazarında dolaşan mistik ve sahte felsefi uygulamaların çok ötesinde, mantık

çerçevesinde bir sistem içeren bir bilimdir.

Çin tıbbı da, Batı tıbbı gibi, bütün tıp bilimlerinde zorunlu ve daima zor bir iş olan tanı (teşhis)

temeli üzerine kurulmuştur. Daha açık bir deyişle, teşhisiniz ne kadar iyi olursa, tedaviniz de o kadar

iyi olur. Teşhis kriterleri belirgin, tam ve kesin değilse, hasta ideal olarak tedavi edilemez.

Bu yeni, aynı zamanda geleneksel olan tıp, Batı tıbbının temel dayanak olarak aldığı, insanın bedensel

ölçülebilir değerlerini teşhis etmesinin yanında, Batı tıbbının otonom sinir sistemi dediği ruhsal

durumları da değerlendiren bir bilimdir. Çin tıbbı bunu yaparak sadece vücuda yönelmeyi değil,

aynı zamanda bizi yaşam duygusunun özüne götüren derin duygusal kavramlara da yaklaşımımızı

sağlar.

Dr. Hamdi Delatioğlu’nu bu yeni tıbbın (TCM), anlaşılması, ilerletilmesi ve uygulanması için yapılan

ortak mesleki çalışmalardan dolayı uzun yıllardan beri tanıyorum. Kendisi Alman-Çin Tıp derneğinin

ve Deutsch-Chinesische Forschungsgemeinschaft für TCM (Sino-German Research Foundation

for TCM)’nin saygın üyesidir ve Türkiye’de, yüksek yetkinliğe sahip, bu uluslararası akupunktur

bilim adamları ağını temsil etmektedirler.

Sıcak kalpli kişiliği, olağanüstü sorumluluk duygusu ve özel yetenekleri, onu, Türkçe dilinde ilk kez

bu kadar kapsamlı bir Akupunktur kitabının, muazzam projesini üstlenmesini zorunlu kıldı. Tecrübelerime

dayanarak bu kitabı Türkçe konuşan tüm meslektaşlarıma tavsiye ediyorum.

Prof. Henry Johannes Greten

Prof at IBA (University of Cooperative Education)

Prof of Porto University (fmr)

v


Preface

Preface

Why you should read this book

Dear Reader,

The art of healing requires a solid and profound theoretical and technical foundation. If you seek

for the actual basis of Scientific Chinese Medicine and its healing methodologies, this book is exactly

what you need.

Confucius said: it is important to keep order in the words, as they enable you to find the proper

order of thoughts. So study this book thoroughly to understand the true meaning of the core termini

of the science of Chinese Medicine, and you will succeed.

I speak of ancient Chinese medical sciences as Chinese Medicine – just like western medicine – is

based on a scientific system. This system is logically accessible far beyond mystical and pseudo-philosophical

practices that are currently overflowing the market of “alternative healing”. Like Western

medicine, also Chinese Medicine is based on the diagnosis – the unavoidable and everlasting challenge

of all medicines. To put it clear: the better your diagnosis is, the better your treatment. Whenever

diagnostic criteria are fluffy, imprecise or deficient, you will not reach the mastership of optimised

therapy in the individual patient in its subtle and delicate individuality.

This new and at the same time ancient medicine includes not only the study of the measurable

hardware of man on which Western medicine is primarily based, but also the steering software that

Western medicine calls the vegetative nervous system. This does not only steer the body, but also

gives us a clear systematic concept of deep emotionality, which may lead us even to the essence of the

sense of living.

I have known Dr Hamdi Delatioglu for decades of collegial and humanistic endeavour for the

understanding, promotion and application of a new kind of medicine. He is respected member of the

German Society of Chinese Medicine as well as the Deutsch-Chinesische Forschungsgemeinschaft

für TCM (Sino-German Research Foundation for TCM), and represent this international network of

acupuncture scientists of high competence in Turkey.

His warm-hearted personality, his exceptional sense of responsibility and his exceptional competence

obliged him to undertake the enormous project of the first comprehensive book on this subject

in Turkish language. To the best of my knowledge, I recommend this book to the Turkish-speaking

colleagues,

Prof. Henry Johannes Greten

Prof at IBA (University of Cooperative Education)

Prof of Porto University (fmr)

vi


Önsöz

Doğu tıbbı (Traditional Chinese Medicine-TCM), 2000-3000 yıllık geçmişi olan bir bilimdir.

Batı tıbbının, doğu tıbbını keşfetme süreci ilk kez batı dünyasında, Avrupalıların 1600’lü yıllarda

Çin ile yaptıkları ticaretin ve dolayısıyla bu ülke ile olan ilişkilerinin gelişmesi sonucunda başlamıştır.

Avrupalılar, kısa sürede bu bilimi kabullenmiş, kendi ülkelerinde kullanmaya başlamış ve bu konuda

çeşitli araştırmalar yapmışlardır. Bu çalışmalar sonucunda 1957 yılında Fransız doktor Paul Nogier

dünyada ilk kez kulak akupunkturunu bulmuştur.

1970’li yıllarda Amerikanın, Çin devleti ile siyasal ilişkiye girmesi sonrasında, Doğu tıbbı (TCM)

Amerika’da tanınmış ve ilk başlarda her derde deva diye tanıtılmıştır. Ancak, Doğu tıbbına bu yaklaşım

tarzının yanlışlığı ve bu dönemde, Doğu tıbbı hakkında yeterli bilimsel çalışmalar ve açıklamalar

olmaması nedeniyle, tıp çevreleri tarafından kısa zamanda tepki toplamış ve yasal olarak yasaklanmıştır.

Buna rağmen bu bilimi değerli bulan bilim insanlarının yaptığı çeşitli çalışmalar sonucu,

1980’li yıllarda Doğu tıbbının (TCM, akupunktur) etkinliği ve etki mekanizmaları bilimsel olarak

ispat edilmiş ve Doğu tıbbı (TCM) resmi olarak kabul edilmiştir. Bu tarihten itibaren de, Amerika’da

yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır.

Günümüzde (son 30-40 yıldır), TCM (akupunktur) bütün dünyada çok yaygın olarak kullanılmaktadır.

Amerika ve Avrupada bir çok üniversitede, TCM, temel tıp eğitimi müfredatına girmiştir.

Ayrıca TCM’de bir çok konuda branşlaşma başlamıştır. (Örneğin, pediatrik akupunktur, jinekolojik

akupunktur, ortopedik akupunktur gibi yan dallar oluşturulmuştur.)

Doğu tıbbının (TCM), batı dünyası tarafından zor anlaşılmasının ve geç kabul edilmesinin altında

yatan iki temel neden vardır. Bunlardan birincisi; Doğu tıbbı ile Batı tıbbı arasındaki düşünce ve yaklaşım

tarzı farklılığıdır. Batı tıbbı, anatomik temele dayalı bir bilim iken, Doğu tıbbı fonksiyonel temele

dayalı bir bilimdir. Batı tıbbı, analitik düşünce yapısına sahipken, Doğu tıbbı, sentez edici düşünce

yapısına sahiptir. Bu birbirlerinden çok farklı yaklaşım ve düşünce tarzları (kitabın 1. bölümünde geniş

bir şekilde anlatılacaktır.) Batı tıbbının, Doğu tıbbını anlama ve kabul etme sürecini geciktirmiştir.

Doğu tıbbının (TCM), batı dünyası tarafından anlaşılamamasının veya yanlış anlaşılmasının ve

geç kabul edilmesinin ikinci büyük nedeni de; doğu kültürü ve dili ile, batı kültürü ve dili arasında

çok büyük farklılıkların olmasıdır. Bu farklılık nedeniyle, doğu dilinin, batı diline tercüme edilmesinde

(terminolojide) çok büyük zorluklar yaşanmıştır ve yapılan yanlış tercümeler sonucunda, Doğu

tıbbı, batı dünyası için çok saçma, anlaşılmaz ve kabul edilemez olarak görülmüştür. Ancak daha sonraları

bu diller arasındaki tercüme problemi çözülüp yanlış anlaşılmalar ortadan kaldırılınca, Doğu

tıbbının, batı dünyası tarafından kabulü kolaylaşmıştır.

vii


Önsöz

Batı dilleri ile doğu dilleri arasında çok büyük tezatlıklar, farklılıklar vardır. Batı dilleri, eşyaları,

kişileri, objeleri, olayları, somut ve objektif olarak tarif ederken, doğu dillerinde bunlar soyut olarak

tarif edilir. Yani batı dilleri, analitik kültürleri nedeniyle bir objeyi, şekli ile, farklılıkları ile, tam-kesin

ve tek anlamlı olarak tanımlar. Oysa doğu dilleri sentez edici (birleştirici) ve süreklilik içeren (süreç)

düşünce kültürleri dolayısıyla bir objeyi, bir değişimin, bir sürecin parçası olarak görür, onu ima

eder, onu çağrıştırır ama sabitlemez ve son bir şekil olarak tanımlamaz. Onu muğlak halde bırakır.

(kesinlik yoktur.) Bu nedenle Çince kelime ve sözcüklerin batı dillerinde, birden fazla anlamları vardır

ayrıca Çince kelimeler cümle içerisinde değişik durumlarda değişik anlamlar içerirler. Cümleye

göre, kelime değişik anlamlara çekilebilinir. Örneğin Çince Shen, kelimesi bulunduğu cümleye göre,

ruhsal-mental aktivite anlamına gelirken bir başka cümlede Kidney anlamına gelir. Kelimlerin elastik

olması durumu, bir kelimenin cümleye göre farklı şekilde yorumlanması, Türkçe dilinde de vardır.

Yukarıda bahsettiğimiz gibi Çin dili, Logocentric bir dil değildir, yani bir objeyi, ait olduğu kesin ve

açıklayıcı özellikleri ile tanımlamaz bunun yerine objeyi, bir sürecin veya olayın geçici durumu olarak

tarif eder. Bu yüzden Çince isimler, genel olarak dil bilgisi kurallarına göre fiil’lerden türetilmişlerdir.

Kesin bir tanımlamadan çok, bir süreci tanımlarlar. Onun için Çin dili ima edici, müphem anlamlar

içeren kelimelerden oluşmuştur. (Doğu kültüründe, gelecek olan, olmuş olandan daha önemlidir.)

Bu yüzden Çince terimleri, tek bir batı dili terimi (sözcük, kelime) ile tanımlamak, tercüme etmek

imkansızdır. Tek bir batı dili kelimesi ile, Çince kelimenin zengin anlamını açıklayabilmek mümkün

değildir. Böyle bire bir tercüme yapıldığında, birçok yanlış anlamlar ortaya çıkar. Bir Çince terimi

doğru olarak tercüme edebilmek için, birçok batı dili terimi (kelimesi) kullanmak gerekebilir.

Bu sebeplerden dolayı Çince terimler, ingilizceye çevrilirken birden fazla kelime ile tercüme edilmişlerdir.

Bu bir yerde yanlış tercümenin önüne geçerken, bir yerde de terminoloji kargaşasına ve

hatta terminoloji anarşisine yol açmıştır. Örneğin Pin Yin terimi (Çince terimin Latin harfleri ile

yazılmış şekli) ile ifade edilen bir Extraordinary meridyen olan, Yin Qiao mai, ingilizce olarak Yin

heel vessel, Yin stepping vessel, Yin stance meridian, Yin bridge meridian, Yin motility vessel, The

sea of Yin Luos gibi isimlerle tanımlanır. Bu tanımlamaların hepsi, bir şekilde Yin Qiao mai’nin bir

özelliğini anlatır, yanlış tanımlamalar değildir. Ancak hem litaretürde, hem klinikte bir terminoloji

kargaşasına yol açar. Bunu önlemek için 1997’te toplanan İnternational Normative Dictionary of

Chinese Medicine (INPCM) kongresinde bazı ingilizce tanımlamalar, ortak (standart) tanımlamalar

olarak kabul görmüş, bazı tanımlamaların da Pin Yin terimi olarak kullanılmalarına karar verilmiştir.

Bu yüzden bir çok ingilizce kitapta kullanılan terminoloji, kısmen ingilizce terimleri, kısmen de Pin

Yin terimleri içermektedir. (Pin Yin terimlere örnek, Jing, Yuan Qi, Xue, Splendor yang, Yang minor,

cun vb. ingilizce terimlere örnek orjinal Qi, Essence vb.)

Bir kitapta farklı terminolojiler kullanmak (kısmen Pin Yin terimi, kısmen İngilizce terimi) biraz

biçimsiz ve uyumsuz bir uygulamadır. Ancak bu yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, Çince kitapları

tercüme ederken yapılması zorunlu olan bir uygulamadır.

Bu nedenle bu kitapta da Pin Yin terimleri ile İngilizce terimleri bir arada kullanıldı. Ayrıca, Çince

terimlerin, ingilizceye tercümeleri sırasında bir anlam kaybına uğradıkları gerçeğini göz önünde bulundurarak

ingilizce terimlerin, Türkçe’ye tercüme edildiklerinde de ayrıca bir anlam kaybına neden

olacağını düşünüldüğü için kitapta ingilizce terimlerde değiştirmeden olduğu gibi kullanıldı. Bu uy-

viii


Önsöz

gulama, biçimsiz bir uygulama olmasına rağmen, yanlış tercümelere ve anlaşılmalara yol açmamak,

uluslararası literatürlerle uygunluğunu sağlamak ve okuyucu için yeni bir terminoloji kargaşası oluşturmamak

için bu yola başvurmanın daha doğru olacağını düşünüldü. Kitabın ilgili, bölümlerinde ve

sözlük kısmında, bu terimleri uygun bir şekilde tanımlamaya, tarif etmeye ve anlamlarını açıklamaya

çalıştım. Kitabı okuduktan sonra, okuyucuların bu terimleri kanıksayıp, algılayıp, yabancılık çekmeyeceklerini

umuyor ve düşünüyorum. Bu amaçla da kitapta bazı kelimeler ve cümleler çok sık olarak

tekrarlandı.

Bu kitabın yazılış amacı, Doğu tıbbının (TCM) temel teorilerini, prensiplerini uygulamalarını

açıklamak ve Doğu ile Batı tıbbı arasındaki görüş farklılıkları nedeniyle oluşan boşluğu ortadan kaldırıp,

Doğu tıbbı ile Batı tıbbı arasında bir köprü kurmaktır. Yani bu kitap, Doğu tıbbının temel kurallarını

ve yaklaşımlarını içeren, onları açıklayan ve Battı tıbbına entegre etmeye çalışan bir kitaptır.

Doğu tıbbı (Taoist, sentez edici düşünme) ile Batı tıbbını (analitik şüpheci, sorgulayıcı düşünme)

birleştirme çabaları çok uzun süre önce başlamıştır. Birçok bilim adamı bu yönde çalışmalar yapmıştır.

Avrupada, bu çalışmaların en başında gelen kişisi, Alman profesör Prof Dr. Henry Johannes Greten’dir.

Avrupanın çeşitli üniversitelerinde (Heidelberg, Hamburg, Porto, Torgo verdea) kürsüleri olan

Prof Greten, Doğu tıbbı ile Batı tıbbını birleştiren Heidelberg modelini geliştirmiş ve birçok Doğu tıbbı

teorisini, Batı tıbbı fizyolojisi ve patolojisi ile tanımlamış ve Akupunkturun pratikte çok daha etkili ve

bilinçli kullanılmasını sağlamıştır. Prof. Greten ile yaklaşık 15 yıldır devam eden ilişkilerimiz ve birlikte

yaptığımız çalışmalar, benim bilimsel gelişmeme çok büyük katkılar sağlamıştır. Ayrıca bu kitabın yazımında

bana olan destekleri nedeniyle ona şükran ve teşekkürlerimi sunarım.

Doğu tıbbı ile Batı tıbbını birleştirebilmek için, Doğu tıbbının mantığını ve teorilerini çok iyi

anlamak ve bunları Batı tıbbı ile açıklayabilmek gerekir. Onun için bu kitaptaki amacım, Doğu tıbbı

teorilerini tam ve doğru olarak anlatıp, bunları Batı tıbbı bilgilerimiz doğrultusunda ispatlamak veya

yorumlamak olmuştur.

Doğu tıbbı (TCM) binlerce yıllık geçmişi olan (2000-3000) bir bilim dalıdır. Ancak fosil (ölü) değildir,

yaşayan bir bilimdir ve devamlı değişim ve gelişim içindedir. Bu yüzden günümüzde Doğu ile

Batı tıbbını birleştirme çabaları, sadece Doğu tıbbı teorilerini, Batı tıbbı gözü ile yorumlamak değil,

aynı zamanda, Batı tıbbının bugün eriştiği bilgi düzeyini, Doğu tıbbı teorilerine uygun bir şekilde

uyarlamayı (Doğu tıbbı teorilerini modifiye etmeden ve Doğu tıbbını, Batı tıbbı içinde eritmeden) ve

Doğu tıbbının daha ileriye taşınmasına yardımcı olmayı da amaçlamalıdır.

Bu kitabın ismini Klasik akupunktur olarak koymamın nedeni, bu kitabın temel bir akupunktur

kitabı olması ve Doğu tıbbının temeli olan, klasik ve yerleşmiş TCM teorilerini çok geniş bir şekilde

açıklamayı amaçlamamdır. Çünkü bu teorileri tam olarak bilmeden ve algılamadan Doğu tıbbını uygulamanın

imkanı yoktur.

Klasik demek, tecrübe ile ispatlanmış, standart, örnek olan demektir. Gerçekten de klasik TCM

teorileri ile, pratikte çok büyük paralellikler mevcuttur. Bu kitap çok sayıda klasik akupunktur kitap

bilgilerinin, çeşitli literatürlerin ve bir çok yazarın tecrübelerinin özetlenmesi ve yorumlanması sonucu

oluşturulmuştur.

ix


Önsöz

Tüm akupuktur kitapları, literatür olarak TCM’in 3 temel klasik akupunktur kitabındaki bilgileri

kullanırlar. Bu kitaplar şunlardır: Canon of internal medicine (Nejing), A-B classic of akupuncture&-

moxa ve Classic on medical problems isimli kitaplardır. Bu kitaplar TCM’in temel, klasik kitaplarıdır

Bu kitaptada sık sık tekrarlanan, “TCM’e göre” kelimesi ile başlayan teoriler ve yorumların referansı

da bu kitaplardır.

Kitabın yazım düzeni şöyle oluşturulmuştur.

Kitabın 1. bölümünde, Doğu tıbbı ile Batı tıbbı arasındaki düşünce ve yaklaşım tarzlarındaki farklılıklar

değerlendirilmiş, birbirlerine karşı olan üstünlükleri ve yetersizlikleri tartışılmıştır.

Kitabın 2. bölümünde, Klasik akupunktur teorileri, bugünkü Batı biliminin olanakları ile değerlendirip,

açıklanmaya çalışılmıştır.

Kitabın 3. ve 4. bölümlerinde, klasik akupunkturun temel teorileri geniş bir şekilde açıklanıp, Batı

tıbbı gözü ile yorumlanmıştır.

Kitabın 5. bölümünde, TCM’e göre, hastalıkların etyolojisi ve patolojisi anlatılmış ve Batı tıbbı

gözü ile yorumlanmıştır.

Kitabın 6, 7, 8, ve 9. bölümlerinde, Organ fizyolojisi, patolojisi, organlara ait meridyenler ve akupunktur

noktalarının lokalizasyonları, etki mekanizmaları ve endikasyonları tarif edilip geniş bir şekilde

hem Doğu tıbbı hem de Batı tıbbı açısından yorumlanmıştır.

TCM organ fizyolojisi, patolojisi, organlara ait meridyenlerin ve akupunktur noktalarının hepsinin

aynı bölümde hep birlikte ele alınıp açıklanması, okuyucunun hem organ fizyolojisi ve patolojisini

hem de meridyen sistemini ve akupunktur noktalarının etkinliğini daha iyi anlayabilmesine olanak

sağlayacağı düşüncesi ile yapılmıştır.

Bu bölümlerde akupunktur noktalarının hem Pin Yin, hem de İngilizce isimleri yazılmış, ve bu

isimlerin anlamları anlatılmıştır. Sonra akupunktur noktasının lokalizasyonu tarif edilmiştir. Eğer

noktanın meridyen üzerinde spesifik bir özelliği varsa o belirtilmiş ve sonra da akupunktur noktasının

etkinliği tanımlanmıştır. (akupunktur noktalarının etkinliği tarif edilirken sadece Doğu tıbbı

teorilerine göre etkinlikleri tanımlanmıştır).

Daha sonra akupunktur noktasına ait, semptomlar ve endikasyonlar tanımlanmış ve bu endikasyonlar,

sadece Batı tıbbına ait klinik bulgular olarak tarif edilmiştir.

Burada dikkat edilmesi gereken nokta şudur; akupunktur tedavisinde, akupunktur noktasının

Doğu tıbbına göre etkinliği göz önüne alınmadan, sadece Batı tıbbı ile tarif edilen endikasyonları

tedavi etmeye kalkmak yanlışlığına düşmemek gerekir. Tedavide esas olan, akupunktur noktasının

etkinliğidir, diğer semptom ve endikasyonların değerlendirilmesi ve tedavisi ikincil amaçtır.

Daha sonraki açıklamalar kısmında, akupunktur noktalarının bu etkileri ve endikasyonları hem

Doğu tıbbı hem de Batı tıbbı açısından değerlendirilip yorumlanmıştır. Bu yaklaşımla akupunktur

noktalarının etkinlikleri, Batı tıbbı gözü ile (fizyolojik olarak) açıklanmaya çalışılmıştır. Ayrıca açıklamalar

kısmında, noktanın endikasyonları ile ilgili hastalıkların tedavisinde kullanılan akupunktur

nokta kombinasyonları da verilmiştir. Bu yaklaşım tarzının, akupunktur noktalarının etkinliğini ve

akupunktur tedavisinin mantığını anlamada, Batı dünyası hekimleri için çok faydalı olacağını düşünüyorum.

x


Önsöz

Kitabın sözlük kısmında, kitapta kullanılan, gerek Pin Yin gerekse İngilizce terimler, hem Doğu

hem de Batı tıbbı gözü ile değerlendirilip geniş bir şekilde açıklamıştır.

Doğu tıbbının son 30-40 yılda, Batı dünyasında çok yaygın olarak kabul görmesinin altında yatan,

en büyük nedenlerinden biri, Batı tıbbının tedavilerinde yetersiz kaldığı çeşitli hastalıkların (kronik

inflamatuvar hastalıklar, oto-immün hastalıklar, nörolojik disfonksiyon hastalıkları, fonksiyonel hastalıklar,

cerrahi gerektirmeyen ağrılar, mikrovasküler hastalıklar vb.) Doğu tıbbı ile çok etkili bir şekilde

tedavi edilebilmesidir. Ayrıca, Doğu tıbbı tedavi yönteminin (Akupunktur) kolaylığı, ucuzluğu

ve çok az yan etkisinin olması, batı dünyasında kullanımını arttırmıştır.

Akupunktur tedavisini etkin olarak kullanabilmek için, doğru endikasyon, doğru tanı ve doğru

tedavi uygulaması şarttır. Bunlar doğru olarak uygulanmadığı zaman, tedaviden bir sonuç alınamaz.

Bu durum hem hastada hem de akupunktur uygulamasını yapan hekimde bir hayal kırıklığına neden

olur. Bunu önlemenin tek yolu Doğu tıbbını ve prensiplerini doğru ve tam olarak öğrenmek ve

uygulamaktan geçer. Ben de bu kitabın, bu amaca hizmet edeceğini ve Türkiyede, Doğu tıbbı ile ilgilenen

hekimlere rehber olacağını umuyor ve diliyorum. Bu tedavi yönteminin yaygınlaşmasının hem

hastalara yardım etme açısından, hem de ülkenin sağlık giderlerini azaltma açısından büyük katkılar

sunacağını düşünüyorum.

Son olarak bu kitabın yazılımında en az benim kadar emeği olan, otuz yıllık çalışma arkadaşım,

T.C Demiroğlu Bilim Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim dalı, Akupunktur Bilim

dalı bölüm başkanı Dr. Öğr. Üyesi Nihal ŞANLI HAMZAOĞLU’na sonsuz şükran ve teşekkürlerimi

sunarım ayrıca Akupunktur konusunda bizi her zaman teşvik eden, destekleyen ve yardımlarını eksik

etmeyen Prof. Dr. Azmi HAMZAOĞLU’na en içten dileklerimle teşekkür ederim.

Dr. Hamdi DELATİOĞLU

xi


Yazar Hakkında

2019 - TC. Demiroğlu Bilim Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı

Akupunktur Bilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi

2011 - 2019 İstanbul Şişli Florence Nightingale Hastanesi Akupunktur Kliniği

2009 - 2011 Porto Ünivesitesi Akupunktur Master Eğitim Pogramı

2009 -2010 Vakıf Gureba Eğitim ve Araştırma Hastanesi Akupunktur Kliniği

2006 -2008 Heidelberg School Of Chinese Medicine Akupunktur Eğitimi

1992 -2010 Vakıf Gureba Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim

Dalı Başasistanı

1987 -1991 Haseki Eğitim ve Araştıma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı

Asistanı

1976 -1983 Haceteppe Üniversitesi Sivas Tıp Fakültesi (Cumhuriyet Üniversitesi)

1973 -1976 Antakya Lisesi

xiii


İçindekiler

Bölüm 1

Doğu ve Batı Tıbbının Karşılaştırılması . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

Doğu ve batı tıbbı. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

Batı tıbbının mantığı ve tarihçesi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1

Doğu tıbbının mantığı ve tarihçesi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3

Anatomik (somatik) temele dayalı tıp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

Causal-Analitik yaklaşım tarzı . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

Fonksiyonel temele dayalı tıp. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7

Inductive (tümevarım) ve Synthetic (Sentez, birleştirme) yaklaşım tarzı . . . . . . . . . . . . . . . 8

Bölüm 2

Akupunktur (TCM) Etki Mekanizmaları ve

Olası Bilimsel Açıklamaları. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15

Meridyenler ve Akupunktur noktaları teorisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15

1. Akupunktur noktalarının anatomik yapısı . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15

2. Akupunktur noktalarının histolojik özellikleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18

3. Akupunktur noktalarının, fizyolojik özellikleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19

Vücuttaki elektriksel ileti sistemi (Meridyenler) ile ilgili teoriler . . . . . . . . . . . . . . . . . 35

1. Fasya teorisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35

2. Perinöral ileti ağı teorisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36

3. Vasküler-interstisyel sıvı iletimi teorisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36

Meridyenler ve akupunktur noktaları teorisinin yorumu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38

Akupunkturun etki mekanizmasının yorumu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39

1. Termoelektrik fenomen (Seebeck effect) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39

2. Bimetalik etki (Bimetalik mikro batarya) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40

3. Elektron transfer etkisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40

xv


İçindekiler

Bölüm 3

TCM Teorileri (TCM’in filozofisi) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45

Yin-Yang teorisi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45

Yin-Yang arasındaki etkileşim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50

1. Opposition (zıt etki) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50

2. İnterdependence (birbirine bağımlı- birbirine muhtaç olma) . . . . . . . . . . . . . . 51

3. Mutual Consumption (birbirini karşılıklı olarak tüketme) . . . . . . . . . . . . . . . . 51

4. İnner Transformation (Yin ve Yang’ın birbirine dönüşmesi) . . . . . . . . . . . . . . . 52

Tai Chi Sembolü . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53

Beş Faz teorisi (Five Phases theory) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 55

Wood fazın özellikleri ve ilişkili olduğu parametreler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56

Fire fazın özellikleri ve ilişkili olduğu parametreler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57

Earth fazın özellikleri ve ilişkili olduğu parametreler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57

Metal fazın özellikleri ve ilişkili olduğu parametreler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58

Water fazın özellikleri ve ilişkili olduğu parametreler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59

Correspondence system . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61

Beş Faz arasındaki dinamik etkileşimler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62

1. Beş Faz arasındaki fizyolojik etkileşimler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62

a. Üretim siklusu (Sheng Cycle) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62

b. Kontrol edici siklus (Ke Cycle) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 63

Mother -Child ilişkisi, Tonifikasyon point, Sedasyon point, Faz (Phase) point . . . . . . 64

2. Beş Faz arasındaki patolojik etkileşimler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66

a. Aşırı kontrol siklusu (Overacting Cycle) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66

b. Saldırı siklusu (İnsulting Cycle) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67

YİN-YANG teorisi ile BEŞ FAZ teorisinin BİRLEŞTİRİLMESİ . . . . . . . . . . . . . . . . . . 69

Bölüm 4

Doğu Tıbbında, Vücut Morfolojisi ve Fonksiyonları. . . . . . . . . . . 75

Doğu tıbbı, vücut morfolojisi ve fonksiyonları. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75

1. Yaşamsal faktörler (öğeler) teorisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75

I. Qi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76

A. Qi’nin tanımı . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76

B. Vücutta Qi’nin kaynakları ve sentezi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78

xvi


İçindekiler

C. Qi’nin tipleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79

D. Qi’nin fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83

E. Qi’nin hareketleri ve hareket yönleri (Qi mekanizması) . . . . . . . . . . . . . . . . . 85

F. Qi’nin patolojileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 87

II. blood (Xue) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 88

A. blood (Xue)’ın kaynağı ve sentezi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 88

B. blood (Xue)’ın fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89

C. blood (Xue)’ın internal organlarla ilişkisi. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 89

D. blood (Xue) -Qi ilişkisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91

E. blood (Xue) patolojileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 92

III. Vücut sıvıları (Jin-Ye) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93

A. Vücut sıvılarının oluşumu, vücutta dağılımı ve vücuttan atılımı . . . . . . . . . . . . . 93

B. Vücut sıvılarının fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94

C. Vücut sıvılarının sınıflandırılması . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95

D. Vücut sıvıları ile Qi arasındaki ilişki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95

E. Vücut sıvılarının, blood (Xue) ile ilişkisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 96

F. Vücut sıvılarının patolojileri. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 96

IV. Jing (Essence) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97

1. Prenatal Essence (Conjenital Essence) (Pre Heaven Essence) . . . . . . . . . . . . . 97

2. Postnatal Essence (Post Heaven Essence) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98

A. Essence (Jing)’nin fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98

B. Essence (Jing)’nin Qi ve blood (Xue) ile ilişkisi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99

V. SHEN (Spirit) (Mind) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99

2. MERİDYEN VE KOLLATERALLER TEORİSİ (JİNG LUO) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102

Meridyen ve kollateraller sisteminin fonksiyonları ve özellikleri . . . . . . . . . . . . 103

A. Meridyen ve kollateral sistem (Jing-Luo system) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 107

1. 12 Primer Meridyen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110

a. Meridyen çiftleri bağlantıları (Meridian pairs) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110

b. Meridyen aks bağlantıları (Six Meridians) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111

c. Meridyen siklusu bağlantıları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113

Meridyen siklusları (Meridyenlerin rotaları) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113

1. Ventral meridyen siklusu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113

2. Dorsal meridyen siklusu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114

3. Lateral meridyen siklusu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114

Meridyen Saati . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 115

2. 12 Divergent Meridyen (12 Distinct Meridians) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116

3. Eight Extraordinary Meridyen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 118

xvii


İçindekiler

4. 15 Luo-connecting Meridyen (Luo mai) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120

5. 12 Tendinomüsküler Meridyen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121

6. 12 Cutaneus bölge . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123

B. Akupunktur Noktaları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124

Akupuktur noktalarının temel özellikleri. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126

I. Five Shu Point’ler (Five Transporting Points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 126

1. Jing-Well point’ler (Puteal points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128

2. Spring-Ying point’ler (Effusory points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 130

3. Shu-Stream point’ler (İnductory points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131

4. Jing-River point’ler (Transitory points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132

5. He-Sea point’ler (Conjuctory points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 132

II. Five Element Point’ler. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 135

III. Yuan (Source) Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137

IV. Lou-connecting Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 138

V. Xi-cleft Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141

VI. Front-Mu-Back-Shu Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143

VII. Hui-Meeting Point’ler (Eight influentinal points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149

VIII. Lower-Sea Point’ler. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 150

IX. Confluent Point’ler (Opening points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151

X. Window of Heaven Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 152

XI. Four Seas Point’ler . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154

XII. Five Command Point’ler (Master Points) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155

XIII. Sun-Si-Miao’nun Thirteen Ghost Point’leri. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 155

Akupunktur Noktalarının Lokalizasyonlarını Belirleme ve Akupunktur Tedavisini

Uygulama Yöntemleri, İğneleme Teknikleri ve Tipleri

A) Akupunktur noktalarının lokalizasyonlarını belirleme yöntemleri . . . . . . . . . . 157

1. Anatomik yaklaşım. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157

2. Orantısal ölçüm yöntemi (cun metodu) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 158

3. Elektriksel aletler kullanılarak akupunktur noktalarının

lokalizasyonlarının belirlenmesi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162

B) Akupunktur tedavisini uygulama yöntemleri

ve iğneleme teknikleri ve tipleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162

I. Akupunktur iğnesi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162

1.1. Akupunktur iğne tipleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162

1.2. İğneleme tekniği . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165

1.3 Akupunktur iğneleme tipleri (tonifikasyon-dispulsiyon) . . . . . . . . . . . . . . . 167

xviii


İçindekiler

II. Moxa. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169

III. Cupping . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169

IV. Elektro Akupunktur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170

V. Lazer Akupunktur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 170

Akupunktur Tedavisinin Komplikasyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 171

Akupunktur Tedavisinin Kontrendikasyonları. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 172

3. İNTERNAL ORGAN TEORİSİ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173

1. Five Zang organın özellikleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174

2. Six fu organın özellikleri. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174

3. Six Extraordinary fu organın özellikleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174

Bölüm 5

Doğu Tıbbında (TCM) Hastalıkların Etyolojisi ve Patolojisi . . . 181

A. Eksternal patojenik faktörler. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183

1. Wind (Feng) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186

2. Cold (Han) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189

3. Damp (Shi) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190

4. Heat (Re) ve Fire (Huo) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192

5. Dryness (Zao) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 194

6. Summer-Heat (Shu) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196

B. İnternal patojenik faktörler (The Seven Emotions) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 198

1. Anger (kızgınlık) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200

2. Joy (aşırı sevinç) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200

3. Grief (keder-üzüntü) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201

4. Worry (endişe-aşırı düşünce) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201

5. Fear (korku) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201

C. İnternal veya Eksternal olmayan patojenik faktörler (yaşam tarzı) . . . . . . . . . . 203

1. Diyet, aşırı çalışma, aşırı istirahat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 203

2. Fiziksel travma . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205

xix


İçindekiler

Bölüm 6

LUNG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 207

A. Lung Orb (Lung Fonksiyonel Ünitesi) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 207

I. Lung organ fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208

II. Lung Orb’un, Beş Faz teorisine göre ilişkileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 212

B. Lung Meridyenleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216

I. Lung Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216

II. Lung Divergent Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220

III. Lung Luo-Connecting Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221

IV. Lung Tendinomüsküler Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 223

Lung Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 225

Lu-1 ZHONGFU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 226

Lu- 2 YUNMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229

Lu-3 TIANFU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 231

Lu-4 XIABAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 233

Lu-5 CHIZE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 235

Lu-6 KONGZUI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239

Lu-7 LIEQUE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 241

Lu-8 JINGQU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 245

Lu-9 TAIYUAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 247

Lu-10 YUJI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 250

Lu-11 SHAOSHANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253

Bölüm 7

Large İntestine . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 255

A. Large Intestine Orb . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 256

Large intestine organ fonksiyonları ve patolojileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 257

B. Large Intestine Meridyenleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 258

I. Large Intestine Primer Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 258

II. Large Intestine Divergent Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 263

III. Large Intestine Luo-connecting Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 265

IV. Large Intestine Tendinomüsküler Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 267

Largeintestine Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 269

Ll-1 SHANGYANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 270

Ll-2 ERJIAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273

xx


İçindekiler

Ll-3 SANJIAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 275

Ll-4 HEGU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277

Ll-5 YANGXI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 282

Ll-6 PIANLI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 285

Ll-7 WENLIU. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287

LI-8 XIALIAN. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289

Ll-9 SHANGLIAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 291

LI- 10 SHOUSANLI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292

Ll-11 QUCHI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 294

Ll-12 ZHOULIAO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297

Ll-13 SHOUWULI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299

Ll-14 BIANO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301

Ll-15 JIANYU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 303

Ll-16 JUGU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 305

Ll-17 TIANDING . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 307

Ll-18 FUTU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 308

Ll-19 KOUHELIAO. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310

Ll-20 YINGXIANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 312

Bölüm 8

SPLEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 315

A. Splen Orb (Splen Fonksiyonel Ünitesi) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 315

I. Splen organ fonksiyonları . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 316

II. Splen Orb’un Beş Faz teorisine göre ilişkileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 320

B. Splen Meridyenleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325

1. Splen Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 325

2. Splen Divergent Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332

3. Splen Luo-connecting Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 334

Splen Great Luo-connecting Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 336

4. Splen Tendinomüsküler Meridyeni. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 337

Splen Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 339

Sp-1 YINBAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 340

Sp-2 DADU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 343

Sp-3 TAIBAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 345

Sp-4 GONGSUN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348

Sp-5 SHANGQIU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 352

Sp-6 SANYINJIAO. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 355

xxi


İçindekiler

Sp-7 LOUGU. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 360

Sp-8 DIJI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 362

Sp-9 YINLINGQUAN. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 364

Sp-10 XUEHAI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 367

Sp-11 JIMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 370

Sp-12 CHONGMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372

Sp-13 FUSHE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 374

Sp-14 FUJIE. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 376

Sp-15 DAHENG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 378

Sp-16 FUAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 380

Sp-17 SHIDOU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 382

Sp-18 TIANXI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 384

Sp-19 XIONGXIANG. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386

Sp-20 ZHOURONG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 388

Sp-21 DABAO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 390

Bölüm 9

STOMACH . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 393

A. Stomach Orb. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 394

Stomach Organ fonksiyonları ve patolojileri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .394

B. Stomach Meridyenleri . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 396

I. Stomach Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .396

II. Stomach Divergent Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .402

III. Stomach-Luo-Connecting Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .404

IV. Stomach Tendinomüsküler Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .406

Stomach Primer Meridyeni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408

St-1 CHENGQI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .409

St-2 SIBAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .411

St-3 JULIAO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .413

St-4 DICANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .415

St-5 DAYING . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .417

St-6 JIACHE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .418

St-7 XIAGUAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .420

St-8 TOUWEI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 422

St-9 RENYING . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .424

St-10 SHUITU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .427

St-11 QISHE . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .428

xxii


İçindekiler

ST-12 QUEPEN. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 429

St-13 QIHU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 431

St-14 KUFANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 433

St-15 WUYI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 434

St-16 YINGCHUANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .435

St-17 RUZHONG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .436

St-18 RUGEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .437

ST-19 BURONG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .439

St-20 CHENGMAN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 441

St-21 LIANGMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 442

St-22 GUANMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 444

St-23 TAIYI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 446

St-24 HUAROUMEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 448

St-25 TIANSHU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 449

St-26 WAILING . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 452

St-27 DAJU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 453

St-28 SHUIDAO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 455

St-29 GUILAI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 457

St-30 QICHONG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459

St-31 BIGUAN. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 462

St-32 FUTU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 464

St-33 YINSHI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 465

St-34 LIANGQIU. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 467

St-35 DUBI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 469

St-36 ZUSANLI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 470

St-37 SHANGJUXU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .476

St-38 TIAOKOU. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 479

St-39 XIAJUXU. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 481

St-40 FENGLONG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .483

St-41 JIEXI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 487

St-42 CHONGYANG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .490

St-43 XIANGU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .492

St-44 NEITING . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .494

St-45 LIDUI. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 497

KAYNAKLAR . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 499

PİN-YİN SÖZLÜK. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 501

SÖZLÜK . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .505

DİZİN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 517

xxiii

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!