شماره شانزدهم، پاییز و زمستان 1390

wildlife.ir

شماره شانزدهم، پاییز و زمستان 1390

ايراني

يوزپلنگ انجمن داخلي فصلنامه دو براي

محلي جوامع آموزش در

زيستي تنوع از حفاظت بهادران

کالمند-‏ 5

صفحه رايگان

صفحه،‏ 12 1390، زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال سرمقاله

2 صفحه در ادامه ایرانی

پلنگ را

‏»سیمرغ«‏ کرد

شکار 12

صفحه ايران

در تحقيقات چرا نميشود؟

منتهي حفاظت به پيش

چندي - 2 قدوسي آرش و 1 نيا فرهادي محمدصادق شايسته

و اليق مدير زماني که دوستي با سفر حين مقاله-‏

از صحبت بود،‏ ايران شده حفاظت مناطق از يکي چاپ

به معتبر علمي ژورنالهاي از يکي در که شد اي تحصيالت

نامه پايان يک نتيجه مقاله اين رسيدهاست.‏ ايشان

حضور زمان در دقيقا و منطقه همان در تکميلي داشت

اهميت بسيار مزبور منطقه در پژوهش اين بود.‏ آن

نتايج و مقاله محتويات از فراوان عالقه با ايشان و حتي

نويسندگان،‏ گاه هيچ آنکه عجب ميپرسيدند.‏ و

ايشان براي را مقاله که بودند نداده زحمت خود به نسخه

ارسال که هرچند نمايند.‏ ارسال همکارانشان ساير اکثريت

زيرا باشد،‏ راهگشا نميتوانست هم آن انگليسي براي

چنداني فرصت مناطق مسئوالن و نان محيطبا منابع

از بتوانند که اند نداشته انگليسي زبان آموختن نمايند.‏

استفاده اصلي مهر

خبرگزاری عکس:‏


3

صفحه 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 2 صفحه اول

صفحه از ادامه اعالم

زيست محيط سازمان رياست اخيرا سازمان

در پژوهش و مطالعه 800 کرد،‏ کتابخانه

در همگي که گرفته انجام ديگر،‏

عبارت به خورند.‏ مي خاک ها طور

به ها،‏ پژوهش اين از هريک اگر سازمان

براي تومان ميليون 15 ميانگين حداقل

مجموع در باشد،‏ داشته هزينه سالهاي

در تومان ميليارد 12 حدود در

زيستي محيط مطالعات براي اخير طرح

برخي البته است.‏ شده خرج کشور 100

از بيش است ممکن مطالعات و ها باشند

داشته بودجه هم تومان ميليون دهد.‏

مي افزايش را کل هزينه اين که نامه

پايان ها ده ساالنه اين،‏ بر عالوه موضوعات

با کشور در تکميلي تحصيالت مي

پايان به طبيعي منابع با مرتبط تحقيقات

اين اکثر نهايي هدف که رسد محيط

از حفاظت و مديريت به کمک پرسش

ولي است.‏ شده عنوان زيست مطالعات

اين افزوده ارزش که اينجاست ‏»حفاظت)‏Conservation‏(«‏

براي برداري

بهره قطعا است؟ بوده چقدر سو

يک دارد،‏ سو دو اي مطالعه هر از بردار/‏

بهره ديگر سوي و کننده مطالعه شناسي

آسيب به نوشتار اين که مدير با

ميپردازد،‏ رابطه اين نخست بخش براي

را اي زمينه بتواند که آن هدف در

حفاظتي هاي ديدگاه بيشتر تلفيق و آتي بحثهاي نمايد.‏

فراهم ايران در زيستي تنوع مطالعات تنوع

از حفاظت مسئول کسي چه نخست:‏ پرده است؟

زيستي ايران

در زيستي تنوع از حفاظت قانوني و اصلي متولي سايرين

آيا ولي است.‏ زيست محيط حفاظت سازمان آيا

نمايند؟ ايفا حفاظت براي نقشي نمي-توانند(‏ ‏)يا نبايد حفاظت

و دارند برعهده را پژوهش وظيفه تنها محققان هميشه

که البته است؟ زيست محيط سازمان با فقط است

انتقاد بدون معموالً‏ و شيک زيبا،‏ کاري پژوهش،‏ کالم

يک در و مديريت تصميمگيري،‏ اجرا،‏ حاليکه در گسترده،‏

مالي منابع نيازمند دشوار،‏ و سخت ‏»حفاظت«،‏ دستاوردهاي

با گاه حال عين در و ديربازده معموال انتقاد،‏ پر که

شود باعث شايد امر همين است.‏ کننده راضي نهچندان بروند،‏

حفاظت سراغ به کمتر ايراني دانشجويان و محققان بايد

آن براي بايد که انرژياي به نسبت کالم،‏ يک در چون ارزد!‏

نمي کنند،‏ صرف است؟

کدام نهايي هدف چيست؟ هدف دوم:‏ پرده مي

چشم به محققين ميان در امروزه که ديگري مشکل ‏»هدف

است:‏ آن کارکرد و واژه دو جايگاه تعويض خورد،‏ فراموش

گاهي .»Goal نهايي ‏»هدف و »Objective زيستي،‏

محيط مطالعات اکثر نهايي هدف که شود مي مي

کمتر ما است.‏ ‏»حفاظت«‏ بلکه نيست،‏ ‏»مطالعه«‏ پايان

يا ها مطالعات/طرح بيشتر نهايي«‏ ‏»هدف که آموزيم مشکالتي

انبوه ميان از مشکل«‏ يک نمودن ‏»حل ها نامه رو

همين از است.‏ رو روبه آن با زيست محيط که است هاي

ژورنال که هايي بخش مهمترين از يکي در که است ويژه

حساسيت آن روي مقاله يک پذيرفتن براي دنيا معتبر دارند.‏

اي چندان

ميشوند،‏ نوشته ايران در که مقاالتي متاسفانه را

کاربردي نگاهي زيرا يابند،‏ نمي را خود درخور اهميت تمامي

گيرند.‏ نمي نظر در خود نهايي اهداف در ابتدا از وراي

از محققين که هستند آن دنبال به همواره ها ژورنال خود

آماري هاي آزمون و ميداني هاي بررسي مطالعات،‏ عبارت

به و اند داشته را معضلي چه به دادن پاسخ قصد اضافه

از غير مطالعات،‏ اين همه که پرسند مي خود از ديگر،‏ اين

ميکند؟!‏ دوا را طبيعت از دردي چه ما دانش به کردن اين

ذکر به ايران در ما مقاالت اکثر در که است درحالي هاي

يافته براساس که کنيم مي بسنده اي کليشه مضامين ايران

در تحقيقات چرا نميشود؟

منتهي حفاظت به و

است برخوردار زيادي اهميت از گونه/منطقه اين ما،‏ کند،‏

حفاظت آنها از بايد زيست محيط حفاظت سازمان رو

روبه جدي مشکل با آنها بقاي صورت اين درغير داخل

در کسي امروزه که رسد نمي نظر به بود.‏ خواهد لزوم

و اهميت به نسبت زيست محيط سازمان بيرون يا براي

بخواهيم که نباشد واقف گونه-ها/مناطق حفظ نفر/‏

زيادي ميزان و تومان ها ميليون واقعيت،‏ اين تکرار خيل

با که آنجاست پرسش کنيم.‏ هزينه تالش ساعت بقاي

توان مي چطور موانع،‏ و کمبودها مشکالت،‏ عظيم در

که خوبي مثال کرد.‏ تضمين را ذخاير اين بلندمدت 2007

سال در که است اي مقاله دارد،‏ وجود زمينه اين تأثير

درباره Biological Conservation ژورنال در مي

بخوبي ، شده منتشر ها پنگوئن جمعيت بر نينو اِل محوري،‏

حفاظت ديدگاه چنين براساس که دريافت توان جهاني

اي پديده براي منطقي راهکارهاي توان مي چگونه داد.‏

ارائه است،‏ حفاظتگر مديران دراختيار کمتر که متعدد

آماري افزارهاي نرم ورود و آماري علوم پيشرفت با در

گرفته صورت مطالعات اکثر طبيعي،‏ علوم زمينه در درحال

بودن کمي به توصيفي از زيستي،‏ تنوع عرصه محسوب

توجه قابل پيشرفت يک البته که هستند گذار يکي

آماري روشهاي انواع کاربرد طوريکه به شود،‏ مي قول

به البته رود.‏ مي شمار به علمي مقاالت قوت نقاط از در

نيز بيولوژيک،‏ بودن دار معني به بايد ‏»همواره کربس:‏ تواند

مي نيز آمار کرد.«‏ توجه آماري بودن دار معني کنار کشف

به لبه دو شمشيري چون بيانجامد.‏

محققين بيشتر سردرگمي يا و علمي حقايق هدف

بودن روشن با تنها وسيله اين از صحيح استفاده است.‏

امکان-پذير نهايي وجود

نيز هندوستان در مشکل اين زماني علفخواران

جمعيت برآورد براي که داشت روبه

متعدد مشکالت با گوشتخواران و آنها،‏

کنارگذاشتن بجاي ولي بودند،‏ رو براساس

آنها نمودن کاليبره درجهت هندوستان

بهطوريکه برآمدند،‏ خود شرايط بسياري

بکارگيري اصلي قطب شايد امروزه حتي

و آسيا در علمي روشهاي چنين از باشد.‏

دنيا روشهاي

توان مي آيا سوم:‏ پرده محيط

حفظ براي را موجود علمي برد؟

بکار زيست و

کارشناسان اکثر بازخوردهاي از يکي يا

کالس هر از پس ايراني دانشجويان بودن

اجرا قابل ‏»غير آموزشي کارگاه در

شده داده آموزش علمي روشهاي عقيده

است.‏ ايران«‏ محيطي شرايط ارائه

روشهاي که است اين رايج ايران،‏

شرايط در اساتيد،‏ توسط شده در

ما طبيعت زيرا نيستند اعمال قابل ها

شيوه اين که است خاصي«‏ ‏»شرايط تابد.‏

برنمي را روشهاي

که گفت بايد هرچيز از پيش عجيب

قدر آن دنيا در موجود علمي ديگر

کشورهاي خاص فقط که نيستند و

فرضيات اگر اوقات خيلي بلکه باشد،‏ از

پيش خوبي به آنها هاي نيازمندي به

توان مي شوند،‏ مطالعه آنها اجراي مختلف

مقاصد براي را آنها خوبي جمعيت

برآورد روشهاي گرفت.‏ بکار بايد

را وحش حيات مختلف گونه‏‎هاي که

دانست موضوعات اين مهمترين از علمي

هاي گزارش و مقاالت امروزه در

شود.‏ مي منتشر آنها براي فراواني روشها

اين اخير سالهاي در نيز ايران تکميلي

تحصيالت مقاطع در بخصوص شود.‏

مي داده آموزش دانشجويان به استفاده

مورد کشور در ندرت به روشها اين حال،‏ اين با در

روشها اين از استفاده مشکالت از يکي اند.‏ گرفته قرار دليل

‏)به ايران مختلف مناطق در گونه‏‎ها پايين تراکم ايران،‏ طوريکه

به است.‏ ها(‏ زيستگاه پايين توليد يا رويه بي شکار Distance(

اي فاصله برداري ‏»نمونه مانند روشي براي مختلف

منابع در ترانسکت«‏ از استفاده با )Sampling دقيق

نتيجه تا است موردنياز مشاهده 60 حداقل گاهي بيشتر

در اي نمونه حجم چنين که دهد ارائه صحيحي و رو،‏

اين از است.‏ محتمل غير و دسترس از دور ايران مناطق داراي

موارد برخي در ايران در هايي بررسي چنين نتايج بهطوريکه

است،‏ بزرگي اطمينان حدود و معيار انحراف گونه

يک جمعيت روند ارزيابي براي آنها از توان نمي عنوان

به کرد.‏ استفاده مختلف سالهاي در منطقه يک در در

1200، )±500( نخست سال در آهو جمعيت اگر مثال به

800 )±400( سوم سال در و 1000 )±400( دوم سال است،‏

يافته کاهش جمعيت که گفت نميتوان آيد،‏ دست و

ثابت جمعيت سالها اين تمامي در است ممکن بلکه به

عالقمند بيشتر مديران آنکه حال باشد.‏ بوده تغيير بدون زماني

هستند.‏ ها جمعيت افزايش/کاهش از اطالع کسب برآورد

براي که داشت وجود نيز هندوستان در مشکل اين روبه

متعدد مشکالت با گوشتخواران و علفخواران جمعيت کاليبره

درجهت آنها،‏ کنارگذاشتن بجاي ولي بودند،‏ رو بهطوريکه

برآمدند،‏ خود شرايط براساس آنها نمودن از

بسياري بکارگيري اصلي قطب شايد امروزه هندوستان مناطق

باشد.‏ دنيا حتي و آسيا در علمي روشهاي چنين کمتر

که هستند اکوسيستمهايي از کوهستاني و خشک اکوسيستم

به توجهي کم واقع در و اند بوده توجه مورد محققين

حضور عدم دليل به کوهستاني و خشک هاي است.‏

بوده کشورها گونه اين در غربي(‏ ‏)عموما پرداز نظريه شناسي

بوم کالسيک هاي نمونه از رويکردي يا روش اگر به

آن(‏ تکرار و صحيح اجراي صورت ‏)در وحش حيات ايجاب

محيطي شرايط قطعا نيانجاميد،‏ قبولي قابل جواب پذيرد

صورت بازبيني روشها اوليه فرضيات در که ميکند از

اعم وحش،‏ حيات ‏)فعاالن ما وظيفه اين رو همين از و روشهاي

بتوانيم که است دانشجويان(‏ و محققين اساتيد،‏ کار

چاره کنيم.‏ سازگار مناطقي چنين براي را مختلف و است آنها از اجتناب نه علمي روشهاي با سازگاري اعتماد

مناسب،‏ علمي دستاوردهاي با بايد مسير اين در کنند.‏

حمايت آنها بکارگيري از تا شده،‏ جلب مديران چيست؟

محققان آموزش مفقوده حلقه چهارم:‏ پرده کشور

سرتاسر در دانشگاهي مرکز 30 از بيش امروزه تعداد

همين از بيش و زيست محيط رشته آموزش به مقاطع

در شناسي زيست دانشجويان تربيت به دانشگاه کارشناسي

مدرک اخذ براي که هستند مشغول مختلف نظر

به بگذارنند.‏ را دانشگاهي واحد 140 حداقل بايد خود ‏»پيوستگي

زيست،‏ محيط دانشجويان اکثر که رسد مي متعددي

و مستقل ظاهر در واحدهاي متقابل«‏ ارتباط و باعث

همين و نمييابند در خوبي به ميخوانند،‏ که را پراهميتي

واحدهاي کاربرد مثال عنوان به که میشود حيات

به عالقمندان را شناسي اقليم و هواشناسي مانند حيات

با مرتبط واحدهاي تنها زيرا کنند،‏ دقت کمتر وحش میشود.‏

انگاشته مهم رشته اين به عالقمندان براي وحش امروزه

که داري مرتع مانند اهميتي حائز بسيار واحد يا نشده

و شده حفاظت مناطق اصلي هاي چالش از يکي محيط

دانشجويان درميان را اهميت کمترين باشد،‏ مي سوي

از سربار«‏ و ‏»اضافه واحدي را آن و مييابد زيست ميدانند

زيست محيط دانشجويان براي بيابانزدايي گروه اصلي

تفاوتهاي از يکي کرد.‏ پاس آنرا نحوي به بايد که مکرر

کردن مرور طبيعي،‏ منابع رشتههاي با پزشکي رشته مختلف

واحدهاي به مختلف هاي سرکالس پزشکي اساتيد جامع

‏»نگاه به مجبور همواره دانشجويان بهطوريکه است،‏ آن

مشکالت حل براي تالش و بدن به سيستمي«‏ و نگر متنوع

و متعدد واحدهاي هستند.‏ سيستم«‏ يک ‏»درقالب يک

در همه بلکه نبوده موازي خطوط زيست محيط رشته به

واحدي 3-4 درس يک آن و ميکنند تالقي هم با نقطه ها

ترجمه لطف به خوشبختانه که است،‏ ‏»اکولوژي«‏ نام از

مجموعهاي زاده،‏ وهاب آقاي گرانقدر استاد تأليفات و و

دانشجويان دسترس در زمينه اين در علمي منابع بهترين ترجمه

آخرين از يکي بهطوريکه است.‏ گرفته قرار محققين کتاب

بايد شايد را کربس اثر ‏»اکولوژي«‏ نام با ايشان هاي تاريخ

گاه هيچ که کتابي دانست،‏ ها زيستي محيط مقدس چند

رشته يک زيست محيط نميشود.‏ تمام آن مصرف محور

درک و است "Multi-disciplinary" يا بعدي سزايي

به تأثير مختلف ابعاد تمامي ميان اصلي مشترک دارد.‏

آن بعدي چند و مناسب راهکارهاي يافتن براي اکوسيستم

محوري مفهوم ‏»ما زاده،‏ وهاب آقاي قول به به

درخور ي شيوه به را آن عملکرد و فرم يکپارچگي و بسياري

در ما توجه نميدهيم.‏ و نداهايم آموزش فرزندانمان گيري

اندازه افزارهاي نرم و ها تکنيک به بيشتر موارد از مباني

دقيق تفهيم از بيشتر مراتب به خاص پارامتر يک شناسان

بوم انديشههاي با ما دانشجويان است.‏ شناسي بوم حيث

به شناسي،‏ بوم بخش وحدت اصول و جهان بزرگ مقدماتي

آشنايي همبسته،‏ و واحد معرفتي پيکرهي يک باشند...‏

مسلط آن بر کامال اينکه به رسد چه ندارند نيز افزارمند

يک به شدن تبديل جهت در را آنان خود اين و شناس،‏

بوم يک عنوان به آمدن بار بجاي شناختي،‏ بوم يک

به زودتر هرچه که ميکند عالقمندشان و ميدهد سوق اهميت

از آنکه بدون کنند پيدا تسلط خاص ابزار يا تکنيک آنها

نظر مورد سوژه که نظامي مجموعه در آن جايگاه و باشند.«‏

داشته اطالعي است آن از کوچکي جز فقط زيست

و طبيعي منابع هاي رشته دانشجويان اين،‏ بر عالوه دکترا

دوره تا گاه – خود تحصيل دوران طول در شناسي ‏»حفاظت«‏

زمينه در آموزشي واحد کمتر ايران در – ‏)در

کشور در حياتي بسيار مقوله اين و کرده دريافت و

عملي هاي راهکار با مواقع اکثر در مان توسعه(‏ حال نمیشود.‏

توام نيز زمينه اين در کرده تحصيل افراد کاراي ايران

در دانشجويان و محققين از زيادي تعداد متاسفانه تنها

حفاظت،‏ زمينه در متعالي اهدافي داشتن وجود با کرده

بسنده ابتدايي مفاهيم زمينه در تحقيقي انجام به وحش

حيات بر انساني جوامع تاثير يعنی مفقوده،‏ حلقه و را

منابعي چنين به جوامع اين وابستگي و ها زيستگاه و رشته

دنيا هاي دانشگاه اکثر در امروزه گيرند.‏ نمي نظر در تحصيالت

مقاطع در حفاظت«‏ شناسي(‏ زيست يا ‏)و ‏»علوم شناسي

زيست و طبيعي منابع هاي رشته جزو تکميلي مطالعات

و پايه علوم کردن مرتبط با دانشجويان که است،‏ مي

حفاظت در پايدار هايي حل راه اقتصادي-اجتماعي در

زيستي محيط فراوان مشکالت وجود با متاسفانه آموزند.‏ در

شناسي بوم عميق مفاهيم با دانشجويان تنها نه کشور،‏ دنيا

در رايج راهکارهاي با بلکه نشده،‏ عجين تحصيل دوران آشنا

نيز انقراض افزون روز خطرات با مقابله و شناسايي در گونه‏‎ها

نجات زمينه در حياتي هاي گيري تصميم و نشده جامعه

توسط که است مديراني عهده بر تنها ها زيستگاه و شوند.‏

نمي تغذيه علمي صورت به آکادميک نيست!‏

محقق کار پايان تحقيق يک پايان پنجم:‏ پرده دفاع

شد،‏ زده باره اين در مثالي مقدمه در که طور همان نيست،‏

ما کار پايان نقطه مقاله،‏ يک انتشار يا نامه پايان از و

نشاندن کرسي به براي بود خواهد ها تالش سرآغاز بلکه عالقمند

جديترين محقق خود قطعا که چيزي آن از حفظ ها

شب شده سبب که عالقهاي همان است،‏ موضوع آن به اطالعات

آوري جمع براي طبيعت در را سختي روزها و را

تعهد اين محقق،‏ و/يا دانشجو يک عنوان به نمايد.‏ تحمل يافتهها

از نسخه يک کار،‏ پايان در که کنيم ايجاد خود در اداره

الف(‏ اختيار در را مقاله يا گزارش نامه،‏ پايان قبيل از حفاظت

اداره ب(‏ مربوطه،‏ استان زيست محيط حفاظت کل محيط

‏)هاي(‏ پاسگاه ج(‏ و مربوطه شهرستان زيست محيط مقاالت

ارسال که است واضح پر البته دهند.‏ قرار باني فارسي

به آنها ترجمه و بود نخواهد راهگشا انگليسي است.‏

ضروري ارسال از پيش با

خود مطالعه نتايج تسهيم از ما شايد اوقات گاهي درخوشبينانه

و کنيم اجتناب بانان محيط و کارشناسان نماييم.‏

موکول خود مقاله انتشار از بعد به را آن حالت،‏ ترين حالت

خوشبينانهترين در پروسهاي چنين که صورتي در شايد

که درحالي انجامد،‏ مي طول به سال يک از بيش نتايج

که باشد داشته وجود منطقه آن در مشکلي اکنون عمده

بخش حال،‏ درعين باشد.‏ راهگشا بتواند ما مطالعه نمیشود

منتج اي مقاله انتشار به مطالعات و نامهها پايان است

بهتر شايد واقع در گذاشت.‏ اشتراک به را آن بتوان که محققين

اين زيست،‏ محيط سازمان از بيشتر که شود گفته زيرا

شود،‏ گرفته بکار مطالعاتشان نتايج دارند نياز که هستند منتشر

شان مقاله که زماني است ممکن صورت اين غير در کرده

تغيير کامال مطالعه تحت منطقه شرايط شود،‏ می صحبت

مفاهيمي از امروزه آنها منتشرشده مقاله و باشد امروزه

ولي داشتهاند،‏ وجود دور چندان نه زماني در که کند انتشار

عدم عالوه،‏ به مينمايند.‏ مجازي مفاهيمي بيشتر پژوهشهاي

انجام از را محققين ساير تحقيقات،‏ نتايج تکاملي

سير يک ايجاد جاي به و نمي-دارد باز تکراري شايان

شود.‏ مي بدل بازده کم و موازي هايي تالش به علمي مطالعه

نتايج تسهيم از ما شايد اوقات گاهي اجتناب

بانان محيط و کارشناسان با خود به

را آن حالت،‏ ترين درخوشبينانه و کنيم در

نماييم.‏ موکول خود مقاله انتشار از بعد خوشبينانه

در اي پروسه چنين که صورتي مي

طول به سال يک از بيش حالت ترين در

مشکلي اکنون شايد که درحالي انجامد،‏ مطالعه

نتايج که باشد داشته وجود منطقه آن باشد.‏

راهگشا بتواند ما فارسي

علمي(‏ غير يا ‏)و علمي نشريات کمبود است،‏ ذکر اکثر

که است شده باعث وحش حيات و حفاظت زمينه در اينکه

بدون دانشجويي نامههاي پايان و تحقيقاتي طرحهاي کشور،‏

در حفاظت اندرکاران دست يا خود مخاطبان براي محيط

سازمان هاي کتابخانه در باشند،‏ داشته راهکاري دشواري

دليل به ضمنا بخورند.‏ خاک ها دانشگاه يا و زيست چاپ

‏)مشکالت علمي ژورنالهاي در انتشار خاص هاي مقاالت(‏

بازبيني طوالني فرآيند و انگليسي زبان به مقاالت فارسي،‏

به زمينه اين در تخصصي اي مجله وجود عدم و فرصت

هرگز وحش حيات و طبيعي منابع دانشجويان اکثر يافتههايشان

گذاشتن اشتراک به نحوه با تا يابند نمي را اين شوند.‏

آشنا المللي بين علمي مجامع با ايران

در حفاظت مربع آخر:‏ پرده و مي

تالش دنيا سرتاسر در مختلف سازمانهاي ميان،‏ اين در حرکت

حفاظت«‏ ‏»مربع نام با چارچوبي قالب در تا کنند است:‏

زير مراحل شامل که نمايند آن؛

ابعاد با مواجهه و مشکل درک براي پژوهش و ‎1‎‏.تحقيق مشکل؛

اين مختلف ابعاد نمودن باز براي ‎2‎‏.آموزش و

مشارکت تضمين براي ‏)محلي(‏ جوامع نمودن ‎3‎‏.درگير آنها؛

پذيرش بلندمدت.‏

هاي حل راه ‎4‎‏.اجراي آمده،‏

جلو نخست گام تا تنها ايران در محققين اکثر واقع در همين

و هستند چهارم پله در حفاظت مجريان آنکه حال و

محققين سوي از سوم و دوم هاي گام نمودن طي عدم ريشهاي

داليل از يکي حرفهاي ارتباط اين نگرفتن شکل سوي

و سمت به ايران در مطالعات شده باعث که است نوين

عصر در گذشته دهه يک طي رود.‏ پيش کمتر حفاظت اي«،‏

‏»حرفه محيطي زيست غيردولتي سازمانهاي حيات و کرده طي را مياني خانهاي تا داشتهاند تالش گروههايي به

مناسب،‏ و درخور پژوهشهاي و مطالعات انجام از پس حرکت

آنها نمودن درگير و محلي جوامع آموزش سمت جهت

در گستردهاي فعالیتهاي آنها حال درعين کند.‏ کارشناسان

به خود پژوهشهاي نتايج و دستاوردها ارائه دادهاند

انجام هستند،‏ حفاظت مجريان که بانان محيط و المللي

بين مجامع در انتشار به اقدام مواردي در حتي و محيط

حفاظت سازمان کنار در تا کردهاند تالش و نموده خود

سازماني اهداف مهمترين از را ‏»حفاظت«‏ زيست،‏ مستمرتر

حضوري عاليق،‏ براساس نمايند تالش و ببينند داشته

مختلف مناطق گونه‏‎ها/‏ حفظ براي دانشجو يک از سال

بيست از بيش که است مسيري همان اين باشند.‏ آورده

روي آن به دنيا حفاظتي و تحقيقاتي مراکز اکثر است اثربخشي

به عالقمند همچنان ايران در هم ما اگر و اند اين

در حرکت جز اي چاره هستيم،‏ خود مطالعات نتايج سوق

با ها دانشگاه است،‏ نياز نداريم.‏ منطقي چارچوب آينده،‏

نسل آموزش با حفاظت،‏ سمت به تحقيقاتشان دادن بکارگيري

با بتوانند تا دهند پرورش را کارآمد مديراني کشور،‏

در موجود پژوهشي پشتوانه و علمي روشهاي توجه

با و منظور بدين کنند.‏ انتخاب را صحيح راهکارهاي دانشگاهها

حضور و توجه لزوم انقراضها،‏ خطرناک نرخ به ضروري

پيش از بيش حفاظتي،‏ و کاربردي تحقيقات در مطالعه

که باشيم داشته خاطر به بايد همواره ما نمايد.‏ مي زيرا

مؤثر،‏ حفاظت براي راهکارهايي يافتن براي کنيم مي است.«‏

عمل بلکه علم،‏ نه زندگي نهايي ‏»هدف قدرداني

و تشکر کارگر،‏

رجبعلي زاده،‏ وهاب عبدالحسين آقايان از پايان در بابت

مقانکي محمدي احسان و دهکردي اسالمي مرتضي و

تشکر خود ارزشمند نظرات نقطه ارائه و مقاله خواندن ميشود.‏

قدرداني ------

ايراني

يوزپلنگ انجمن 1- سرزمين

طرح انجمن 2- 3- Modelling the effect of El Nino on the persistence of

small populations: The Galapagos penguin as a case

study, Biological Conservation 137 (2007) 138-148

4- www.wildcru.org


5

صفحه 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 4 صفحه متشكريم

بسيار پژوهشي

فعالیتهاي راستاي در ايراني يوزپلنگ انجمن معنوي

و مالي کمکهاي از همواره خود،‏ آموزشي و برده‏

بهره ايران وحش حيات به عالقهمندان و دوستان زا را خود تشکر تا ميدانیم الزم خود‏ بر اينرو،‏ از است.‏ داریم.‏

اعالم عزیزان این و

زیستی تنوع دفتر طبیعی،‏ محیط محترم معاونت آسیایی،‏

یوزپلنگ از حفاظت پروژه و وحش حیات شهید

دانشگاه زیست محیط دوستداران کانون زیست،‏

محیط حفاظت سازمان پرس،‏ سبز رجایی،‏ تهران،‏

اصفهان،‏ استانهای زیست محیط کل اداره‏ لرستان،‏

کرمان،‏ سمنان،‏ شمالی،‏ خراسان زنجان،‏ شهرستانهای

زیست محیط اداره‏ یزد،‏ و مازندران دورود،‏

خرانق،‏ چالوس،‏ جاجرم،‏ الیگودرز،‏ الشتر،‏ ماهنشان،‏

بیدگل،‏ و آران اردکان،‏ گرمسار،‏ راور،‏ محیطبانان

و سرپرست نورآباد،‏ و نائین مهریز،‏ کوه،‏

سیاه و کویر خجیر،‏ ملی پارکهای محترم درهانجیر،‏

انگوران،‏ وحش حیات پناهگاههای حفاظتشده

مناطق و میاندشت و نائین عباسآباد استانداری

کالمند-بهادران،‏ و شمالی مرکزی البرز مهریز،‏

شهرستان پرورش و آموزش و فرمانداری یزد،‏ مجموعه

کارکنان و مدیریت خرانق،‏ فرمانداری صنعتی

گروه گلستان،‏ کاخ تاریخی فرهنگی همکاران

پرسپولیس،‏ کاشی شرکت ایرانخودرو،‏ سیدی،‏

مجید ذوالفقاری،‏ علیرضا کتابدار،‏ خانه شیرخورشیدی،‏

محبوبه شاکرحسینی،‏ احمد یشایایی

کیارش حیدری،‏ فریبرز افشار،‏ کتایون اخبار

رسيد

ايراني«‏ ‏»پلنگ نمايش به نوبت اولين

از نيم و سال يک از بيش - حسيني زواران صفورا ميگذرد.‏

يوزپلنگي«‏ ‏»دردسرهاي نمايش اجراي اجرا

25 از بيش تاکنون که عروسکي نيمه نمايشي و

است داشته ايران مختلف شهرهاي و روستاها در ميدهد.‏

ادامه خود فعاليت به همچنان مثبت

بازخوردهاي به توجه با ايراني يوزپلنگ انجمن گرفت

تصميم يوزپلنگ،‏ نمايش اجراي از شده دريافت انقراض

خطر معرض در گوشتخوار ديگر سراغ به پلنگ

جمعيت سوم دو برود.‏ ايراني،‏ پلنگ ايران،‏ و

ميکند زندگي ايران در آسياست،‏ غرب در که ايراني طبق

دنياست.‏ در جانور اين سنگرگاه مهمترين ايران 30

حداقل ساليانه ايران در متاسفانه رسمی آمارهای مسئله

‏)اين ميشوند کشته انسان توسط پلنگ تا‎50‎ گزارش

و شده کشته بيشتري تعداد که است درحالي پلنگ

يک حداقل هفته هر ديگر،‏ عبارت به نميشوند(.‏ ترس

اهلي،‏ دامهاي به آسيب از ترس دليل به ايران در غيره

و پوست فروش قدرتنمايي،‏ انسان،‏ به آسيب از ناآگاهي

کشتارها اين از بسياري پايه ميآيد.‏ در پا از جوامع

براي آموزشي برنامههاي اجراي لزوم و است از

بيش ايراني پلنگ زندگي محل به نزديک انساني ميشود.‏

احساس پيش زمينه

در تاثيرگذار و جذاب آموزشي شيوههاي از يکي است.‏

نمايش«‏ ‏»روش زيستي تنوع و محيطزيست اجراي

فيلم،‏ پخش با ميتوان نمايش اجراي کنار در پوسترهاي

و بروشورها توزيع بازي،‏ انجام مسابقه،‏ و

محيطبانان ميان گروهي گفتگوهاي انجام و آموزشي نمود.‏

کمک آموزشي غناي به محلي مردم سال

تابستان ابتداي از ايراني«‏ ‏»پلنگ نمايش طراحي خود

اجراهاي اولين اميدواريم و است شده آغاز 1390 انجام

به لرستان استان درروستاهاي سال،‏ پایان تا را رساند.‏

اردکان

کوه سياه در ها يوزپلنگ پايش منطقه

در يوزپلنگ پايش و مطالعه خاني-‏ قلي نويد همکاري

با اردکان،‏ کوه سياه ملي پارک و شده حفاظت و

آسيايي يوزپلنگ از حفاظت پروژه ايراني،‏ يوزپلنگ انجمن اين

در شد.‏ آغاز يزد استان زيست محيط حفاظت کل اداره نصب

با شده،‏ شروع جاري سال ارديبهشت از که مطالعه و

تحليل و منطقه مختلف نقاط در اي تله هاي دوربين منطقه

در يوزپلنگ جمعيت شده،‏ گرفته هاي عکس بررسي شد.‏

خواهد زده تخمين محيط

که بود گذشته سال بار نخستين منطقه،‏ اين در تايي

4 خانواده يک از دستي بصورت شدند موفق بانان از

ديگر بار 3 بعدي اقدامات در کنند.‏ عکاسي يوزپلنگ و

اوليه هاي بررسي شد.‏ عکاسي منطقه اين در يوزپلنگ گذشته

هاي سال که ماده يوز يک داد نشان ها خال تطابق بود،‏

شده عکاسي آن از انجير دره وحش حيات پناهگاه در ترتيب

بدين است.‏ آمده اردکان سياهکوه به زایمان برای ايران

در - قرباني بهنام گونه

هشت تاکنون راسوسانان

خانواده از شناسايي

)Mustelidae( بدني

با راسو از که شده تا

گرمي 25 وزن و کشيده کيلوگرم

34 وزن با رودک اغلب

است.‏ شده تشکيل راسوسانان

خانواده اعضاي در

و انفرادي بصورت بسيار

زيستگاهي شرايط کنند.‏

مي زندگي متفاوت زندگي

آب در که شنگ از رودک

تا گرفته کند مي زميني

زير زندگي که دارد.‏

اعضاي

وضعيت مورد در جامعي مطالعات ايران در تاکنون نقصان

و کمبود اين است.‏ نگرفته صورت خانواده اين با

تا داشت آن بر را ايراني يوزپلنگ انجمن اطالعات،‏ اطالعات

بانک تهيه و راسوسانان تحقيقاتي تيم تشکيل تحقيقات

براي را اوليه قدمهاي ايران،‏ در راسوسانان يوزپلنگ

جديد زيستگاه عنوان به اردکان کوه سياه منطقه شد.‏

مطرح پیش از بیش آسيايي هاي پايش

مدت بلند هدف راستاي در و دليل همين به جمعيت

بروي مطالعه آسيايي،‏ هاي يوزپلنگ جمعيت اوليه،‏

هاي تالش در شد.‏ آغاز منطقه اين در ها يوزپلنگ پستاندار

گونه 10 از اند شده موفق اي تله هاي دوربين روباه

روباه،‏ شاه گرگ،‏ شامل که کنند عکاسي منطقه جبير،‏

بز،‏ و کل ميش،‏ و قوچ وحشي،‏ گربه کاراکال،‏ شني،‏ باشند.‏

مي خرگوش و تشي جمعيت

مناسب،‏ توپوگرافي داشتن با کوه سياه منطقه مناسبي

زيستگاه کم،‏ انساني تعارض و گياهخواران باالي عکس

ثبت براي تالش رود.‏ مي شمار به يوزپلنگ براي اين

در آن با مرتبط های گونه و يوزپلنگ از بيشتري هاي دارد.‏

ادامه منطقه ايران

در سانان راسو وضعيت ارزيابي براي

دقيقتر و وسيعتر وضعيت

نمودن مشخص در

خانواده اين اعضاي اين

بردارد.‏ کشور سراسر پيش

سالهاي از پژوهشها انجام

پراکنده صورت به دوم

نيمه از اما شد،‏ مي منسجم

شکل 90 سال گام

در گرفت.‏ خود به تري نقشه

کردن روز به نخست،‏ خانواده

اعضاي پراکنش اولويت

در راسوسانان است.‏

گرفته قرار مطالعات ايراني

يوزپلنگ انجمن پژوهش،‏

اين است اميدوار براي

را مطالعاتي مبناي اين

اعضاي زيستي وضعيت از تري دقيق هاي بررسي ياري

به راه،‏ اين در و آورد بدست گوشتخواران از خانواده است.‏

نيازمند کارشناسان و عالقمندان همه يوزپلنگ

و پلنگ ويژه به زيستي تنوع از حفاظت براي محلي جوامع آموزش بهادران

کالمند-‏ شده حفاظت منطقه در به

بهادران کالمند-‏ شده حفاظت منطقه - ببرگير سيما بز،‏

و کل آهو،‏ چون ارزشي با و مهم هاي گونه داشتن دليل يوزپلنگ،‏

پلنگ،‏ بور،‏ زاغ هوبره،‏ ايراني،‏ گور ميش،‏ و قوچ عین

در است.‏ برخوردار بااليي زيستي تنوع از ... و کاراکال شکار

به شروع خصوص به ( شکار و جاده چون عواملي حال بهادران(‏

کالمند-‏ شده حفاظت منطقه در روستاها جوانان اين

در زيستي تنوع روي پيش تهديدات مهمترين زمره در پيش

از بيش آموزش به نياز دليل،‏ همين به هستند.‏ منطقه شده

حفاظت منطقه نزديکي ديگر سوي از ميشد.‏ احساس باعث

بافق،‏ کوه شده حفاظت منطقه به کالمند-بهادران تا

است شده منطقه دو اين ميان اکولوژيک ارتباطي وجود کالمند-بهادران

يوزپلنگ جمعيت است محتمل که جايي پروژه

به توجه با باشد.‏ بافق يوزپلنگ جمعيت به وابسته شده

حفاظت منطقه در ايراني يوزپلنگ انجمن آموزشي فرهنگي

هاي شباهت و 1387( تا 1384 سال ‏)از بافق کوه جوامع

آموزش مهريز،‏ شهرستان و بافق شهرستان مردم کالمند-بهادران،‏

شده حفاظت منطقه در ساکن محلي الزم

بود.‏ خواهد بافق آموزشي پروژه کننده تکميل و ادامه برنامه

مالي،‏ هاي محدوديت وجود دليل به است ذکر به شد.‏

انجام دانشآموزان سني گروه براي تنها آموزشي هاي گذشت؟

چه بهادران کالمند-‏ روستاهاي در يزد،‏

استان زيست محيط کل اداره با کار،‏ ابتداي در گفتگوهاي

مهريز،‏ شهرستان فرمانداري و پرورش و آموزش جمعآوري

و منطقه شناسايي سپس شد.‏ انجام اوليه تعداد

مدارس،‏ تعداد روستاها،‏ تعداد جمله از پايه اطالعات گرفت.‏

صورت ... و معيشتي وضعيت مشاغل،‏ دانشآموزان،‏ پسرانه

و دخترانه دبيرستان و راهنمايي مدارس نهايت در پسرانه

و دخترانه روزي شبانه راهنمايي مدرسه و بهادران کلي

طور به شدند.‏ انتخاب هدف مدارس عنوان به سريزد و

آموز دانش 340 حدود مدرسه،‏ 6 آموزشي پروژه اين در کارکنان

آشنايي از پس گرفتند.‏ قرار پوشش تحت معلم 35 فعالیتهاي

با مهريز شهرستان زيست محيط حفاظت اداره معرفي

و ايراني يوزپلنگ انجمن توسط شده انجام آموزشي زيست

محيط اداره پرسنل با همانديشي کارگاه يک طرح،‏ بهادران

و کالمند شده حفاظت منطقه و مهريز شهرستان کارکنان

درصد 90 از بيش که جلسه اين در شد.‏ برگزار داشتند،‏

حضور منطقه محيطبانان و زيست محيط اداره راه‏

و منطقه مشکالت منطقه،‏ ارزشهاي همچون مسائلي بحث

مورد معضالت،‏ کاهش منظور به پيشنهادي حلهاي گرفت.‏

قرار گفتگو و برگزار

منتخب مدارس در آموزشي کارگاه دو ادامه،‏ در با

آموزان دانش آشنايي هدف با يک،‏ شماره کارگاه در شد.‏ 3

در آموزشي مطالب زيستي،‏ تنوع و زيست محيط مفاهيم تنوع

و کوچک جانوران تنوع بزرگ،‏ جانوران تنوع ايستگاه؛ نقش

و اثر اکوسيستم،‏ مفهوم با آشنايي شدند.‏ ارائه گياهان و

يوزپلنگ با آشنايي گونه،‏ يک حذف اثرات اجزا،‏ از يک هر تهديد

عوامل و منطقه مهم گوشتخوار دو عنوان به پلنگ هم

بودند.‏ 2 شماره کارگاه موضوعات ترين اصلي آنها آموزان

دانش و معلمان بيشتر چه هر آشنايي براي چنين،‏ و

آن زيستي تنوع شناخت و منطقه با منتخب مدارس 5 مجموع در محيطبانان،‏ کاري دشواريهاي با آشنايي علمی

بازدیدهای اين در شد.‏ برگزار منطقه از علمي بازديد زيست

محيط حفاظت اداره فعالیتهاي از خالصهاي ابتدا در

و شد ارائه کالمند منطقه بان محيط توسط شهرستان مشاهدات

ثبت ‏»دفترچه عنوان تحت دفترچههايي ادامه،‏ يوزپلنگ

انجمن آموزشي تيم توسط که زيستي«‏ تنوع که

آنجا از گرديد.‏ توزيع بود،‏ شده چاپ و طراحي ايراني مردم

روي پيش مشکالت ترين عمده از آبي منابع کمبود منطقه

آبي منابع مورد در توضيحاتي است،‏ منطقه اين در عضو

دشتکاني،‏ آقاي توسط زيرزميني آب سطح کاهش و نیز،‏

يزد آبخيزداري تحقيقات مرکز و دانشگاه علمي هيأت شد.‏

ارائه دو

دوربين از استفاده با پرندگان و خرگوش آهو،‏ مشاهده ردپا،‏

و سرگين ويژه به حيوانات نمايه شناسايي چشمي،‏ گيري

قالب نحوه طور همين و ها آن غذايي رژيم بررسي و

تکثير سايت از پايان در شد.‏ انجام منطقه در ردپا از با

هايي فيلم و آمده عمل به بازديد ايراني گور پرورش که

اميد اين با شد.‏ مي داده نمايش وحش حيات موضوع بتواند

وحش حيات از فيلمبرداري و عکاسي مشاهده،‏ لذت شود.‏

شکار لذت جايگزين حيات

با آموزان دانش بيشتر آشنايي براي است ذکر به الزم مرتبط

هاي کتاب با مدارس کتابخانه منطقه،‏ و ايران وحش به

همچنين شد.‏ تجهيز زيست محيط و وحش حيات با دهکردی

اسالمی مرتضی عکس:‏ به

( شکار و جاده چون عواملي جوانان

شکار به شروع خصوص حفاظت

منطقه در روستاها زمره

در بهادران(‏ کالمند-‏ شده روي

پيش تهديدات مهمترين منطقه

اين در زيستي تنوع به

نياز دليل،‏ همين به هستند.‏ احساس

پيش از بيش آموزش ميشد.‏

يک

کتابها اين مطالعه به دانشآموزان تشويق منظور شد.‏

برگزار کتابخواني مسابقه پاياني:‏

جشنواره شد

آغاز 1388 سال ماه اسفند از آموزشي طرح اين اجراي هفته

بزرگداشت همايش در شرکت با 1390 خرداد در و اداره

توسط که همايش اين در يافت.‏ پايان زيست،‏ محيط مشاور

شد،‏ برگزار يزد استان زيست محيط حفاظت کل کل

اداره مديريت زيست،‏ محيط حفاظت سازمان فرهنگي کل

اداره طبيعي محيط معاون يزد،‏ استان زيست محيط شهرستان

مقامات و مسئولين يزد،‏ استان زيست محيط و

شکارچيان و منطقه اهالي از تعدادي همراه به مهريز،‏ يوزپلنگ

انجمن همايش اين در داشتند.‏ حضور دامداران يوزپلنگي«،‏

‏»دردسرهاي نمايش اجراي بر عالوه ايراني،‏ تاکنون،‏

81 سال از خود آموزشي فعالیتهاي از گزارشي روستاهاي

و بافق شهر مانند يزد،‏ استان مختلف مناطق در اطراف

روستاهاي بافق،‏ کوه شده حفاظت منطقه اطراف با

که کرد ارائه را ... و انجير دره وحش حيات پناهگاه شد.‏

همراه مخاطبان استقبال


صفحه 7

سال ششم،‏ شماره 16، پاییز و زمستان 1390

صفحه 6 سال ششم،‏ شماره 16، پاییز و زمستان 1390

جشنواره ‏“روز حفاظت از يوزپلنگ”‏

پنج ساله شد

عکس:‏ اکبر نعمتی

عکس:‏ آرتین هویدایی

ارائه اطالعات به بازدیدکنندگان در غرفه انجمن یوزپلنگ ایرانی

پازل بزرگی که تصویر آن از کاشی های کاخ گلستان اقتباس شده بود

عکس:‏ آرتین هویدایی

ياسمن حسن بيگي - ‏»پنجمين جشنواره روز حفاظت

از يوزپلنگ«‏ در روزهاي 16 تا 18 شهريور ماه 1390 در

مجموعه فرهنگي-تاريخي گلستان واقع در ميدان 15

خرداد تهران برگزار شد.‏ به دليل اهميت تاريخي محل

برگزاري و حضور چشمگير گروههاي فعال در عرصه محيط

زيست و حيات وحش که بيش از 15 گروه شرکت کننده

را شامل ميشدند،‏ جشنواره‏ امسال حال و هواي ديگري

داشت.‏

مراسم افتتاحيه اين جشنواره با حضور خبرنگاران و

ميهماناني از سازمان حفاظت محيط زيست،‏ ادارات کل

حفاظت محيط زيست استانهاي يزد،‏ کرمان،‏ اصفهان،‏

سمنان،‏ خراسان شمالي و تهران ‏)استانهاي داراي زيستگاه

يوزپلنگ(‏ و نمايندگان تشکلهاي محيط زيستي برگزار

شد.‏ در اين مراسم پرده خواني يوزپلنگ به عنوان يکي از

ابزارهاي آموزشي براي مخاطبان اجرا شد.‏ در برنامه امسال

برای اولین بار از همياران طبيعت نمونه در زيستگاه هاي

يوزپلنگ قدرداني شد.‏ ‏»رحمت اهلل مظفري«‏ از کرمان،‏

‏»عيسي رجبي«‏ از سمنان،‏ ‏»کمال اخوان«‏ از خراسان

شمالي،‏ ‏»محمد بهشتي«‏ از اصفهان،‏ ‏»طاهر محبي«‏ از

تهران و ‏»محمد جعفرپور«‏ از يزد،‏ همياران طبيعت نمونه

بودند.‏ همچنين از ‏»فريبرز حيدري«‏ به عنوان ‏»عکاس

نمونه«‏ و ‏»مجتبي رمزي«‏ به عنوان ‏»هنرمند نمونه«‏

به خاطر سال ها فعاليت داوطلبانه در زمينه حفاظت از

يوزپلنگ،‏ قدرداني شد.‏

انجمن يوزپلنگ ايراني در جشنواره امسال نيز فعالیتهاي

متنوعي را ارائه کرد.‏ در غرفه انجمن يوزپلنگ ايراني بازديد

کنندگان ميتوانستند درباره وضعيت يوزپلنگ و ديگر

گوشتخواران ايران اطالعاتي به دست بياورند،‏ با انجمن

و فعالیتهاي آن آشنا شوند و براي شرکت در تورهاي

آموزشي حيات وحش ثبت نام کنند.‏ يکي از فعالیتهاي

جديد اين جشنواره که بسيار مورد توجه بازديدکنندگان

قرار گرفت،‏ اختصاص غرفهاي به نوجوانان عضو انجمن

بود تا فعالیتهاي آموزشي طراحي شده توسط خودشان

را به مخاطبان ارائه دهند.‏ از ديگر فعالیتها ميتوان به

غرفه نقاشي،‏ بازي يوز و پله،‏ بازي نجات يوز،‏ بازي بدن

من-بدن يوز،‏ جدول يوزپلنگي،‏ راديو يوز،‏ پرده خواني،‏ پازل

با تصاوير کاشي هاي کاخ گلستان و طومارهاي يوزپلنگ

در تونل زمان اشاره کرد.‏ در بخش قصه گويي،‏ کارشناسان

و متخصصان قصه گويي حضور داشتند و داستانهای

متنوعي درباره حفاظت از طبيعت و حيوانات،‏ به خصوص

يوزپلنگ،‏ براي کودکان نقل ميکردند.‏

در کنار جشنواره امسال نمايشگاه عکسي با موضوع ‏»شکار

در دوره ناصرالدين شاه«‏ به همت مسئولين کاخ گلستان،‏

در محل عکسخانه برگزار شد.‏

گروههاي شرکت کننده در جشنواره پنجم عبارت بودند

از:‏ انجمن يوزپلنگ ايراني،‏ خبرگزاري سبزپرس،‏ کانون

دوستداران محيط زيست دانشگاه شهيد رجايي،‏ وب سايت

ديدبان حقوق حيوانات،‏ انجمن خزنده شناسان پارس،‏

طبيعت پژوهان زيما،‏ وب سايت پستانداران ايران،‏ کانون

پرنده نگري طرالن،‏ کانون آواي ارسباران،‏ موسسه توسعه

پايدار هرمد،‏ موسسه حيات وحش ميراث پارسيان،‏ انجمن

تنوع زيستي و ذخاير ژنتيکي آريانپات،‏ موسسه آواي

طبيعت پايدار،‏ کلينيک دامپزشکي حامي حيوانات،‏ آتلیه

تخصصی عکاسی حیوانات،‏ انجمن کوير نوردي شهرستان

بشرويه و رستوران گياهي زمين.‏ هر يک از گروه هاي

شرکت کننده در جشنواره،‏ فعالیتهاي متنوعي را به

مخاطبان عرضه مي کردند.‏

جشنواره امسال با حمايت مجموعه فرهنگي تاريخي کاخ

گلستان،‏ گروه صنعتي ايران خودرو،‏ شهرداري تهران و سازمان

فرهنگي هنري شهرداري تهران برگزار شد.‏

يکي از ويژگيهاي جشنواره‏ امسال نمايش وابستگي

ميراث طبيعي با ميراث فرهنگي و تاريخي بود.‏ با وجود

گرماي هوا،‏ امسال نيز شاهد حضور فعال بازديدکنندگان،‏

از تمام ردههاي سني بوديم،‏ مردمي که اگر به درستي با

طبيعت و حيات وحش کشور آشنا شوند ميتوانند نقش

بسيار مهمي در حفظ آن ايفا کنند.‏

عکس:‏ بهنام قربانی

پرده خوانی یوزپلنگ،‏ با روایتی تازه و حال و هوایی متفاوت

عکس:‏ آرتین هویدایی

بازدید از غرفه ها

فعالیتهای زیست محیطی ایران خودرو

ایران خودرو با توسعه فناوری مدرن قوای محرکه

و کاهش مصرف سوخت،‏ گامهایی را نیز در جهت

کاهش آلودگی و توسعه پایدار برداشته است.‏

حمایت از گونه جانوری یوزپلنگ ایرانی یکی از

رویکردهای این گروه برای حفظ محیط زیست

است.‏

دبیر جشنواره حفاظت از یوزپلنگ آسیایی،‏ ضمن تقدیر

از ایران خودرو به دلیل حمایتهای زیست محیطی

گفت:‏ ‏»در حال حاضر نشریات،‏ بروشورها و سی دیهای

آموزشی این انجمن توسط ایران خودرو منتشر میشود.‏

معتمد معاون تولید تندر نیز در این باره اظهار داشت:‏

‏»ایران خودرو به عنوان یک بنگاه اقتصادی معتبر و بزرگ،‏

انتظارهایی را بر میانگیزد که کامال طبیعی است.‏ از این رو

حمایت از حرکتهای اجتماعی و زیست محیطی مورد توجه

قرار گرفته است.‏

وی در ادامه گفت:‏ ‏»یک اتفاق نظر جمعی پشت این موضوع

وجود دارد.‏ اخیرا نیز با انجمن حامیان زمین در مورد حفظ

‏»گاندو«‏ تنها تمساح رودخانهای ایران که تنها تمساح پوزه

کوتاه دنیاست،‏ همکاریهایی

آغاز شده است.‏

معاون تولید تندر از یک

حرکت فرهنگی دیگر خبر داد

که همانا حمایت از جشنواره

فیلم رشد است.‏ وی در این

باره گفت:‏ ‏»این جشنواره در

سطح جهانی برگزار میشود

و خیلی با سابقه است.‏ ساالنه

پانزده میلیون نفر فیلمهای

جشنواره رشد را میبینند.‏

حامیان نیز میتوانند در

بخشهای مختلف فیلم یا

در فاصله بیم نمایشها،‏

آرمانهای خود را عرضه

کنند.‏ این مورد را به روابط عمومی منتقل کرده ایم که

از این طریق پیگیری میشود.«‏

عکس:‏ اکبر نعمتی

عکس دسته جمعی همکاران و غرفه داران در آخرین ساعات جشنواره-‏ متاسفانه تعدادی از دوستان در این لحظه حضور نداشتند


9

صفحه 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 8 صفحه مقدمه

گونه

4 زيستگاه ايران فالت گاوسانان

تيره از شاخص همکاران

و ‏)کرمي است گونه

3 آنها از ‎2008‎‏(،که وحش

حيات پناهگاه در زيست

ايران مرکز در قميشلو از

عبارتند که مينمايند Gülden-

ايراني آهوي (

و

قوچ 1780(، städt Nasonov(

اصفهاني ميش Erzle-(

بز و کل و 1910( دوم

گونه دو 1777(. ben گروه

پرجمعيتترين معرف ايران

در شکاري پستانداران اين

والدز‎1977‎‏(.‏ ( هستند مهمي

غذايي منبع گونهها مانند

خواراني گوشت براي يوزپلنگ

ايراني،‏ پلنگ به

خاکستري گرگ و آسيايي ‏)ضيايي‎1387‎‏،‏

ميروند شمار 2010(.

همامي و نيا فرهادي سمداران

اين عالوه،‏ به زيستگاهها،‏

برخي در معموال مورد

منطقه جمله از معدود

از يکي که ما مطالعه که

است کشور در زيستگاهها قانوني

صورت به ميشود،‏ صادر پروانه ايراني آهوي شکار براي زيادي

تعداد در سمان زوج اين که وجودي با ميشوند.‏ شکار پويايي

درباره ميشوند يافت ايران شده حفاظت مناطق از است.‏

دسترس در اندکي اطالعات آنها جمعيت شناسي منطقه

هر در جمعيتها پوياييشناسي درباره جزئي اطالعات وحش

حيات کوچک جمعيتهاي احياي و حفاظت براي پارامترهاي

برآورد 2001(. همکاران و ‏)اِنک است ضروري براي

آنها مير و مرگ عوامل تعيين و زوجسمان جمعيتي ميباشد

نياز مورد شکارگران و طعمهها مناسب مديريت همکاران‎2010‎‏(.‏

و ‏)آريال به

نزديک که قميشلو ملي پارک و وحش حيات پناهگاه در به

داشته،‏ قرار حفاظت تحت رسمي صورت به دهه چهار مطالعات

وجود اين با آن،‏ شکار قابل گونههاي براي خصوص است.‏

گرفته صورت منطقه اين فون درباره اندکي علمي 3

براي علمي پايه اطالعات که بوده آن هدف مطالعه اين در قوچ

ايراني،‏ آهوي قبيل از منطقه اين در موجود گاوسان گونه شناختي

جمعيت دادههاي ما شود.‏ تدوين بز و کل و ميش و تصويري

تا نموديم آناليز و گردآوري را منطقه اين زوجسمان دهيم

ارائه آنها شناختي جمعيت پارامترهاي از شده تفکيک براي

شکاري حيوانات جمعيت پايش با رابطه در ميتواند که اين

از همچنين باشد.‏ استفاده قابل تصميمگيران و مديران رابطه

در سيستماتيکي گزارش بتواند که ميرود انتظار مطالعه آسيا

فراوان سمداران برخي از پايه جمعيتي پارامترهاي برخي با دهيم.‏

ارائه مطالعه

مورد منطقه 89.813

مساحت با قميشلو ملي پارک و وحش حيات پناهگاه است.‏

شده واقع اصفهان استان در آباد نجف نزديکي در هکتار است

ايران حفاظت تحت مناطق قديميترين از يکي پناهگاه اين گرديده

معرفي شده حفاظت منطقه عنوان به 1343 سال در که ملي

پارک به منطقه اين امن محدوده 3 1386، سال در و است از

باالتر متر 2700 تا 1700 از منطقه ارتفاعي دامنه يافت.‏ ارتقا 11/5

ترتيب به آن ساالنه بارش و دما ميانگين و بوده دريا سطح و آب دارای قميشلو ميباشد.‏ ميليمتر 188 و سانتيگراد درجه 1385(.

صفت ‏)درويش است خشک و معتدل هواي ايران

مرکز قميشلو،‏ در زوجسمان سني و جنسي ساختار همامي،‏

محمودرضا نيا،‏ فرهادي محمدصادق زوارئی،‏ حسيني فاطمه اميدي

مريم و دانيالي رحمان كرمي،‏ محمود زيستگاههای

از يکی قميشلو اصفهان

ميش و قوچ ارزش با جنسی

نسبت وجود اين با است به

زيادی اريبی ميشها و قوچ نظر

به که دارد،‏ ميشها سمت برنامههای

در مهمی بسيار نکته میآيد

حساب به وريتی ميش

و قوچ گونه ارزش با و مهم زيستگاههاي از يكي قميشلو روباه

و شغال کفتار،‏ بز،‏ و کل و آهوي بر عالوه است.‏ اصفهان حيات

پناهگاه همچنين ميکنند.‏ زندگي منطقه اين در نيز و

معروف زيستگاههاي از يکي قميشلو ملي پارک و وحش است.‏

ايران در خاکستري گرگ شده شناخته روشها

و مواد پناهگاه

در 1388 بهار تا 1386 خرداد از ميداني مطالعات منظور

به شد.‏ انجام قميشلو ملي پارک و وحش حيات مستقيم

مشاهدات طي دادهها جمعيتي پارامترهاي برآورد ميان

از پيمايش قابل مسيرهاي که آنجا از شدند.‏ گردآوري و قوچ مشاهده ميگرفت،‏ صورت کوهستاني بخشهاي اکثر حال،‏

عين در بود.‏ پذير امکان نقليه وسايط از بز و کل و ميش براي

مشرف نقاط و ارتفاعات از بود،‏ پذير امکان که جا هر در در

شد.‏ کشي دوربين کوهستاني سمداران شدن رويت بهتر 295

آنها کل طول که شد پيموده ترانسکت 47 مجموع بود.‏

کيلومتر پيمايش

موتورسيکلت و خودرو با بار دو ماه هر ترانسکتها شامل

شده مشاهده گروه هر به مربوط جزئيات ‏شدند.‏ و

جنسي ساختار گونه،‏ استفاده

با مکان و سني دوچشمي

دوربينهاي از جنسيت

‏شد.‏ ثبت 12*42 وجود

عدم يا وجود اساس بر و

اندازه و آهوان براي شاخ ميش

و قوچ براي شاخ شکل ‏)ضيايي‎1387‎‏(.‏

شد تعيين تمامي

ميان در دوقلوزايي ‏)آهوي

است غالب زوجسمان بالنک

و کينگزوود ايراني:‏ والدز

ميش:‏ و قوچ ، 1996، روبرتز

بز:‏ و کل 1976، 1387(.

ضيايي و 1966 مطالعه

منظور به بنابراين شاخصي

ما گونهها،‏ توليدمثل اساس

بر را مادهها زادآوري از و

بالغ مادههاي تعداد شمارش گله

هر در آنها همراه برههاي در

گرفتيم.‏ نظر در شده رويت تولد

مطالعه،‏ مورد منطقه اواسط

از معموال نوزادان خرداد

اواسط تا ارديبهشت ما

بنابراين ميشود.‏ مشاهده نخستين

طي را برهها تعداد متوالي

سال دو طي تابستان کرديم.‏

ثبت 1387 و 1386 همراهي

را ميش هر بره تعداد چه که اين تشخيص که آنجا از که

گروههايي داخل در افراد تنها است،‏ دشوار بسيار ميکند در

آنکه به توجه با شد.‏ گرفته نظر در نکرده فرار و بوده آرام بره

وابستگي برهها،‏ آمدن دنيا به از پس ماههاي نخستين طول که

طور ‏)همان هستند مادر کنار در برهها و بوده زياد مادر و شد(،‏

گزارش موفلونها در 1988 همکاران و کيوچي توسط رسيد.‏

حداقل به مادر هر همراه برههاي تعداد در ابهام گونه هر با

دوربين از استفاده با زوجسمان گلههاي اکثر از ما عالوه به تعيين

و رايانه روي بعدي بررسيهاي منظور به ديجيتالي،‏ زوم کردیم.‏

عکسبرداري قلو/دوقلو تک برههاي صحيحتر چه هر آزمون

از جنسها،‏ سمت به اريبي ميزان برآورد منظور به واريانس

تجزيه آزمون از استفاده با شد.‏ استفاده مربع کاي آناليزهاي

شد.‏ مقايسه فصول‏ بين گروهها اندازه تغييرات نيز داري

معني سطح با و 17 نسخه SPSS افزار نرم در آماري گرفت.‏

انجام 0/05 نتايج

شد

مشاهده قميشلو در سمدار 7467 ميداني مطالعات طي بعد

‏)‏‎69‎درصد(،‏ نسبت بيشترين ايراني آهوي تعداد اين از که سهم

کمترين بز و کل سپس و ‏)‏‎29‎درصد(‏ ميش و قوچ آن از داشتند.‏

مشاهدات ميان در را ‎2‎درصد(‏ از ‏)کمتر ايراني

آهوي از

که شد مشاهده گله 574 در آهو 5170 مجموع در 776

تعداد شدند.‏ جنسيت تعيين راس 1122 تعداد اين 31:69

جنسي نسبت که شد شمارش نر 346 و ماده داشت

اريبي مادهها سمت به معناداري طور به که بود آهوان

گله اندازه ميانگين ,14.440=χ2( df=1, ≥p )0.001 طي

در گروهها کوچکترين شد.‏ محاسبه )SE=0.57( 9.1 تا

حتي آنها،‏ بزرگترين و ,3.1=x( بهار)‏SE=0.28‎ فصل شدند.‏

ثبت ,15.51=x( زمستان)‏SE=2.3‎ طي در عدد،‏ 150 طول

در .)1 ‏)شكل )ANOVA=15.468, df=3, p≤0.001( زايمان

از پس فصل نخستين که مطالعه سال دو هر تابستان هک برههايشان همراه به مادهها بار 170 درمجموع ميباشد،‏ تنها

1386، سال در رسيدند.‏ ثبت به بودند،‏ قلو تک عمدتا اين

که بودند بره دو داراي شده مشاهده مادرهاي درصد 13 يافت.‏

کاهش صفر عدد به 1387 سال تابستان و بهار در رقم ميش

و قوچ شد

مشاهده ميش و قوچ گله 138 ميداني،‏ مطالعات طول در جنسيت

تعيين فرد 582 از بودند.‏ فرد 2170 از متشکل که برآورد

15:85 جنسي نسبت و بودند ميش راس 494 شده،‏ گلهها

اندازه ميانگين ,49.000=χ2(. df=1, )0.000=p شد بهار

در گروهها کوچکترين که بود )SE=1.87( 15/72 مشاهده

پاييز در آنها بزرگترين و ,5.64=x( SE=0.88( x=23.45, SE=5.05) (ANOVA=4.465,

شد),‏df=3‎ تنها

خانوادگي،‏ گروه 66 اکثر 2(. شماره p≤0.005‎‏()نمودار )90%,

1387( و )1386 تابستان نخستين طي بره يک مشاهده

دوقلو برههاي با مادر 6 تنها و داشتند خود با 60=n( 1387(.

سال در مورد 2 و 1386 سال در مورد )4 شدند بز

و کل و

شده مشاهده کمتر ديگر،‏ گونه دو با مقايسه در بز و کل طوري

به ميداد،‏ تشکيل را ما مشاهدات از کوچکي نسبت مشاهدات

ميان در شد.‏ رويت گله 11 در فرد 127 که مشاهده

نيز بز و کل از فردي 70 گروه يک گرفته صورت حذف

استثنايي گروه اين محاسبات،‏ انجام براي که شد 5.70

در وبز کل گروه اندازه ميانگين صورت اين در گرديد.‏ 66

جنسيت شديم موفق ما شد.‏ محاسبه )SE=1.44( جنسي

نسبت که کنيم تعيين را ماده،‏ 40 و نر 26 فرد،‏ بود

معنادار تفاوت فاقد و بوده 40:60 معادل آمده بدست همراه

بز تابستان طي بار ,2.970=χ2( df=1, )0.085=p )16=n(

درصد 73 تعداد اين از که شد مشاهده برههايشان با هيچ

بهار در داشتند.‏ همراه بره دو برههاي بقيه و بره يک تنها نشد.‏

مشاهده برهاي بحث

تغييرات

داراي سمان زوج قميشلو ملي پارک و پناهگاه در تا

بهار در کوچکترين از مختلف فصول در گروه اندازه در

تغييرات هستند.‏ زمستان و پاييز در گروهها بزرگترين توسط

شکار انسان،‏ حضور از ناشي است ممکن گروه اندازه اندازه

عالوه به باشد.‏ بوده توليدمثل فصل يا گوشتخواران نيز

علوفه‏ کيفيت و توزيع،کميت تأثير تحت است ممکن گروه توزيع

با و فقير گياهي پوشش که داده نشان مطالعات باشد.‏ حمايت

را وحش حيات بزرگ جمعيتهاي نميتواند لکهاي 1990(.

اِدج اولسون-‏ و اِدج 1981، ‏)ويلسون کند ابتداي

از قميشلو در آن اوج که زوجسمان زادآوري فصل طي براي

ماه همان اواخر تا بز و کل و ميش و قوچ براي ارديبهشت گونه

هر از اجتناب و دوري منظور به معموال مادهها ميباشد،‏ آهو جداگانه

امن،‏ مناطق گوشتخواران،‏ يا انسان از ناشي مزاحمت مختلف

فصول در ايراني آهوي گروههاي اندازه 1: شماره نمودار قميشلو

وحش حيات پناهگاه در گله

از و کرده انتخاب زايمان جهت را دسترسي قابل کمتر و بنگز

1998، همکاران و کيوچي 1387، ‏)ضيايي ميشوند جدا جداگانه

خود برههاي با همراه معموال آنها 2005(. همکاران و ‏)تورن

ميپيوندند گله به زايمان از پس روز چند و کرده زندگي دوره

اين که داد نشان ما مشاهدات البته که 1979(، همکاران و واچر

هوايي مطالعات با ما مطالعه نتايج است.‏ طوالنيتر آهوان در دارد

مطابقت صعودي عربستان الهراه هرات در گونه همين درباره کوچک

گروههاي و زمستان ماههاي طي در بزرگ گلههاي که منتشرنشده(.‏

گزارش ‏)واچر،‏ ميشوند ديده سال اوقات بقيه در و

بز و کل براي گروهها اندازه در مشابهي فصلي تغييرات است

شده گزارش ايران در خجير ملي پارک در ميش و قوچ بزرگتر

گلههاي 1380(. بلداجي صفيان 1380، ‏)توحيدي دشتهايي

در حتي و پايينتر ارتفاعات در اغلب ميش و قوچ شدهاند.‏

ديده شدهاند متمرکز آن در آبي منابع بيشتر که قلو

دو برههاي غالبيت بر مبني قبلي مطالعه يک خالف بر ما

1996(، بالنک و ‏)کيونگزوود دار گواتردار آهوهاي ميان در قلوها

تک با مقايسه در دوقلوها از کوچکي نسبت شاهد تنها رسيد.‏

صفر به 1387 تابستان در که بوديم 1386 تابستان در ايران،‏

شرق شمال در مياندشت،‏ وحش حيات پناهگاه در در

شدند ديده دوقلو برههاي همراه به مادهها از ‎22‎درصد طي

که مطالعهاي اساس بر منطقه،‏ در مادهها بقيه که حالي بره

يک تنها شد،‏ انجام 1389 سال در تولد از پس اول هفته 4 نشده(.‏

منتشر گزارش همکاران،‏ و نيا ‏)فرهادي داشتند همراه اطالعات

ميش و قوچ در گروه اندازه بر موثر فاکتورهاي درباره در

اصفهاني ميشهاي و قوچ ميان در است.‏ دست در اندکي دوبره

ميشها از ‎10‎درصد تنها قميشلو وحش حيات پناهگاه از

که ميرود انتظار طبيعي طور به البته که داشتند همراه بعد

ماه 4 زادآوري زمينه مادر مطالعه انجام زمان که آنجا علت

به ميتوانستند دوقلوها از تعدادي بود،‏ برهها تولد از باشند.‏

يافته کاهش قلو تک به مختلف مير و مرگ عوامل ميش

برههاي بقاي ميزان که داده نشان مطالعات عالوه،‏ به همکاران

و است)آوان بوده ‎55‎درصد تنها پاکستان پنجاب نتايج

در قلوزايي تک جهت در منفي اريبي بنابراين 2008(. و

قوچ روي )1976( والدز مطالعه در است.‏ محتمل بسيار ما قلوزايي

سه نمونه يک و دوقلوزايي ‎40‎درصد ايران،‏ ميشهاي از

پس جنينها آزمايش اساس بر نتيجه اين اما شد،‏ گزارش ميشهاي

و قوچ در بود.‏ آمده بدست حامله ميشهاي شکار همکاران

و ‏)آوان بودند دوقلو تولدها از ‎19‎درصد تنها پنجاب پاکستان

در که داده گزارش نيز )1977( شالر 2008(. ميشود.‏

ديده تولدها ‎10‎درصد از کمتر در دوقلوزايي قوچ

با مقايسه در بز و کل ميان در دوقلوها باالي نسبت طعمه

شکارگري فشار دهنده نشان ميتواند آهو و ميش و برههاي

که است شده گزارش باشد.‏ اخير گونه دو بر خواران گرگها

توسط ويژه به ايتاليا شمال به شده معرفي موفلون آناليز

و 1994( ‏)کيوچي ميشوند شکار و شده انتخاب ملي

پارک و وحش حيات پناهگاه در گرگها سرگينهاي در

ميش و قوچ و آهو بيشتر حضور از نشان نيز قميشلو حال

در همکاران،‏ و زوارئي ‏)حسيني دارد بز و کل با مقايسه مطالعه

طي شديد خشکسالي زياد،‏ احتمال به ولي نگارش(.‏ پايين

زادآوري اصلي عامل 1387، سال بهار در ويژه به ما،‏ در

مطالعاتي نيز اين از پيش است.‏ منطقه در پستانداران اين زادآوري

موفقيت و اقليمي عوامل ميان همبستگي خصوص بز

و کل و 1998( همکاران و الدوووا ‏)پِرِه ايراني آهوي در است.‏

گرفته صورت 1990( اِدج اولسون-‏ و ‏)اِدج که

دارد اريبي مادهها سمت به گونهها تمام در جنسي نسبت داليل

يافتن ولي ميرسد.‏ سطح باالترين به ميش و قوچ در ميش

و قوچ جمعيت در مادهها پايين توجه قابل نسبت اصلي چين،‏

در )2008( آيلي و شالر دارد.‏ الزم را بيشتري تحقيقات نسبت

)Ovis ammon polii( مارکوپولو ميش و قوچ براي نرها

کم تعداد اين که کردند ثبت را ‏)نر:ماده(‏ 22:100 جنسي در

است.‏ بوده ديگر مناطق به نرها مهاجرت بيانگر احتماالً‏ بود.‏

55:100 تاجيکستان در جنسي نسبت مقايسه،‏ پارامترهاي

مداوم طور به که ميشود پيشنهاد پايان در زيرا

گيرد،‏ قرار پايش مورد منطقه اين در داران سم جمعيتي خاصي

اهميت از که جمعيتي روندهاي ميتواند دادهها اين دهد.‏

نشان را هستند برخوردار کارآمد و موثر حفاظت براي ساليانه

صورت به حداقل آهو جمعيت اندازه اگر درضمن برای

کارامدتري مديريتي برنامههاي بتوان شايد شود،‏ پايش نمود.‏

تدوين گونه این قدرداني

و تشکر زيست

محيط حفاظت کل اداره از ايراني يوزپلنگ انجمن مطالعات

انجام در پشتيباني و حمايت خاطر به اصفهان احمدرضا

آقاي از ميآيد.‏ عمل به تشکر و تقدير صحرايي خاطر

به فرهمند مريم و کرماني مريم خانمها زاده،‏ الهيجان مطالعات

انجام در الزم مجوزهاي اخذ و مقدمات به کمک بانان

محيط از نهايت در ميشود سپاسگزاري صحرايي همراهي

و همکاري خاطر به قميشلو وحش حيات پناهگاه ميشود.‏

قدرداني و تشکر صحرايي مطالعات طي در آنها است:‏

زير مقاله ترجمه باال متن Fatemeh Hosseini-Zavarei, Mohammad S. Farhadinia,

Mahmoud-Reza Hemami, Mahmoud Karami,

Rahman Daniali and Maryam Omidi. 2010. Sex-age

structure of bovids in Ghameshlou, Central Iran

Zoology in the Middle East 51: 3-8.

مختلف

فصول در ميش و قوچ گروههاي اندازه 2: شماره نمودار قميشلو

وحش حيات پناهگاه در


11

صفحه 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 1390

زمستان و پاییز 16، شماره ششم،‏ سال 10 صفحه 1

محيطبانان

با با

محيطبان شکوهي جواد 11

حدود که است تجربهاي حفاظت

مناطق در سال کرده

خدمت مختلف شده منطقه

در اکنون هم و در

‏)واقع اردکان سياهکوه مسئول

عنوان به يزد(‏ استان خدمت

مشغول منطقه،‏ متاهل

1356، متولد است.‏ و

پسر يک فرزند،‏ دو داراي و نيز

پدرش است.‏ دختر يک خود

با را او و بود محيطبان مختلف

مناطق و طبيعت به پيدا

شغل اين براي زيادي انگيزه دليل همين به ميبرد.‏ از

خودش گفته به شد.‏ حرفه اين وارد زياد عالقهي با و کرد نگاه

و ميکند سربلندي احساس است محيطبان يک اينکه دهنده

انرژي بسيار شغل‏ اين به نسبت را اطرافيانش و اقوام را

کارش نيز فرزندانش و همسر همچنين ميداند.‏ مثبت و انرژي

تمجيدهايشان و تعريف با و ميدانند خود مباهات باعث ميدهند.‏

او به سختيها تحمل براي مضاعفي در

محيطبان يک رسالت و وظيفه است،‏ معتقد شکوهي جواد و

باشد رويه بي صيد و شکار از جلوگيري بايد اول درجهي براي

البته که و...‏ اراضي تخريب از جلوگيري بعد،‏ درجات در خود

بايد خوب محيطبانِ‏ يک اهداف،‏ اين کمال به دستيابي کارش

در خللي تا دارد نگه استوار ايماني،‏ و علمي لحاظ از را نشود.‏

وارد آباد«‏

‏»مهدي و ‏»مهريز«‏ ‏»کالمند«،‏ مناطق در به‏‎حال تا وي خدمت

يزد اردکان منطقه در حاضر حال در و است کرده‏ کار ميکند.‏

آسيايي«،‏

‏»يوزپلنگ مانند شاخصي جانوران منطقه اين در روباه«،‏

‏»شاه شني«،‏ ‏»روباه شني«،‏ ‏»گربهي ‏»کاراکال«،‏ ميش«‏

و ‏»قوچ و بز«‏ و ‏»کل ‏»جبير«،‏ ، ‏»گرگ«‏ ‏»کفتار«،‏ دارند.‏

وجود انگيزهاش

و مسرت باعث که اتفاقاتي و صحنهها جمله از شير

مشاهده همچنين است،‏ کاراکال و يوز ديدن ميشود دارد.‏

دوست بسيار را زايمان فصل در بزغالهها و برهها خوردن نيز

خطراتي همواره شده حفاظت منطقه در کردن کار اما شکارچيان

و مجرمين با برخورد خطرات اين از يکي دارد.‏ بار

دو يکي هفتهاي ‏)اردکان(‏ منطقه اين در ميگويد،‏ او است.‏ تالشهايي

تمام با و ميکند برخورد شکارچيان و مجرمين با به

نتيجه امکانات،‏ کمبود دليل به متاسفانه ميشود که هرچه

است اميدوار او نيست.‏ دلخواه چندان آمده دست تا

کنند مجهز تجهيزات عاليترين به را محيطبانان زودتر همچنين

دهد.‏ ثمر همکارانش و دوستان دريغ بي تالشهاي اين

را افتاده اتفاق برايش پيش وقت چند که را حادثهاي کمين

جاده در همکارش با همراه که ميکند تعريف طور مشاهده

موتور بر سوار را شکارچي يک ناگهان بودند،‏ زده دست

ميبرد.‏ خود با را حيواني الشه که حالي در ميکنند نزديک

او به وقتي ميروند.‏ دنبالش موتور با و ميشوند کار به جلو

الستيک دو هر سمت به تيراندازي به شروع ميشوند،‏ شکارچي

موتور داشتند انتظار آنها ميکنند.‏ موتور عقب و ميدهد،‏

ادامه خود راه به همچنان شکارچي اما شود سرنگون شکارچي

ميکنند وارد او به که فشارهايي با سرانجام اينکه تا و

جواد کند.‏ فرار و بيندازد را شکارش الشه ميشود ناچار تأسف

کمال در و ميرسانند شکار سر بر را خود همکارش بود.‏

ماهه جبير‎6‎ يک شده شکار حيوان که ميبينند ايمان

و عالقه به شدن محيطبان براي است معتقد جواد براي

محيطبان يک عنوان به و است نياز راسخ عزمي و قلبي سالمت

آرزوي قلب صميم از کشور مناطق تمام در همکارانش مشکالتي

مسئوالن عنايت با است اميدوار و دارد شادکامي و خصوص

به دارد،‏ وجود بانان محيط کردن کار مؤثر براي که مرتفع

است محيطبانان اغلب گير گريبان که مالي مشکالت شود.‏

به

قم استان در پاالس گربه حضور بار اولين براي طي

فردو روستاي چوپانان از يکي توسط رسيد.‏ ثبت از

خبر قم استان در کهک باني محيط پاسگاه با تماسي مامورين

شد.‏ داده بخش کوههاي در پلنگ توله 4 مشاهده ثبت

تصاوير مشاهده و محل در حضور از پس زيست محيط کردند

تأييد روستا نوجوانان از يکي همراه تلفن توسط شده است.‏

بوده پاالس گربه توله حيوان آن که و

قمصر شده حفاظت منطقه در مستقر بانان محيط به

موفق زيست محيط ياران هم همکاري با برزک،‏ در

که حيوان شدند.اين پاالس گربه توله يک کشف چشم

ناحيه از مصدوميت دچار کالغ چندين با درگيري اثر زيست

محيط اداره تحويل درمان و معاينه جهت بود شده گرديد.‏

کاشان 2

و

شهرضا شهرستانهاي در مستقر بانان محيط نيروي

و اطالعات اداره ، قضائيه قوه همکاري با سميرم،‏ سه

شکارچيان دستگيري به موفق ، منطقه انتظامي و

ادوات زيادي تعداد متخلفان اين از شدند.‏ قهوهاي خرس آنان

پرونده و شد ضبط و کشف مجاز غير سالح و جرم آثار شد.‏

قضائي مقامات تحويل 3

باني

محيط سر و زيست محيط حفاظت يگان ماموران به

موفق کنترل و گشت عمليات پي در سفلي طارم سفلي

طارم کلج(‏ ‏)دربند در پلنگ سه از تصويربرداري ماموران

گذشته سال دو در که است بار دومين اين شدند.‏ منطقه

اين در پلنگ از برداري فيلم به موفق حفاظت،‏ يگان از

اجرايي ماموران و مردمي مکرر گزارشهاي و شدهاند منطقه

اين که است آن از حاکي منطقه در پلنگ مشاهده حال

در و نادر گونه اين براي مناسبي زيستگاه و مامن است.‏

کشور در انقراض 5

4

خبر

چه کنار و گوشه از پرس

سبز عکس:‏ خرس

يک به

که قهوهاي تحريک

دليل از

يکي اهالي اطراف

روستاهاي درگير

مردم با سراب ماموران

توسط و بود،‏

شده محاصره اکيپ

اعزام وجود با محيط

سازمان ويژه بيهوش

براي زيست بازگرداندن

و کردن طبيعت،‏

دامان به آن شکارچيان

توسط خودسرانه

روستا بومي شد.‏

کشته شهرستان

توابع از آباد«‏ ‏»منصور روستاي اهالي توانستند

و کردند مشاهده را پاالس گربه يک رفسنجان آنکه

از پس کنند.‏ برداري فيلم و برداري عکس آن از زيست

محيط اداره و رفسنجان«‏ طبيعت دوستداران ‏»گروه منصور

روستاي در وحشي گربه نوعي حضور از رفسنجان شدند

روستا عازم کارشناسان از گروهي يافتند،‏ اطالع آباد از

شده تهيه فيلمهاي و عکسها مشاهده به موفق تنها که شدند.‏

گربه اين جثه

بزرگ گوشتخوار يک وضعيت و شناسي بوم بررسي ايران

غرب در سياه هاي گرگ سرزمين زنجان،‏ انگوران عنوان

به گرگ - جعفرزاده فرشيد بسيار

سانان سگ خانواده عضو بزرگترين شناخت

این است.‏ آشنا انساني جوامع براي موجب

که است رنگ پر آنقدر آشنایی و تاريخي

فرهنگ و ادبيات در حتي گرگ شده رنگ

پر حضوري جهان مختلف نقاط مردم نگرش

وجود بهواسطه ولی باشد.‏ داشته گونه

اين به نسبت انساني جوامع منفي ذهنها

در گرگها از که تصويري همواره است

زيانکار گونه يک تصوير ميگيرد شکل بين

از است بهتر انسان بهتر بقاي براي که )Canis

lupus( خاکستري گرگ برود.‏ شناخته

باال سازگاري توان با گونهاي وسيعي

محدوده در که بهطوري ميشود از

زيستگاهها انواع در و شمالي نيمکره از ايران

در ميشود.‏ ديده عربستان تا آالسکا کشور

نقاط تمامي در تقريبا گونه اين نيز بسياري

برخورد گسترده حضور اين متعاقب و ميشود ديده اين

رغم علي ولي دارد.‏ کشور سطح در انساني جوامع با سالهاي

در که پژوهشهایی و پراکنش گسترده محدوده است

رسیده انجام به یا و شده آغاز اينگونه روي بر اخير گونه

اين زيستي وضعيت مختلف جنبههاي از ما شناخت يوزپلنگ

انجمن توسط که مطالعهاي در است.‏ اندک بسيار حفاظت

سازمان وحش حيات دفتر همکاري با و ايراني در

زنجان استان زيست محيط کل اداره و زيست محيط پناهگاه

در Lynx lynx سياهگوش شناسي بوم با رابطه صورت

1390 بهار تا 1388 پاييز از انگوران وحش حيات يک

عنوان به نيز خاکستري گرگ زيستي وضعيت گرفت در

که گرفت قرار ارزيابي مورد سياهگوش براي رقيب گونه ميشود.‏

اشاره آنها به اجمال به ادامه سياه!‏

گرگهاي سرزمين انگوران،‏ که

شد گرفته نوبت 10 در گرگ از تصوير 12 انگوران،‏ در نکته

است بوده رنگ سياه گرگهاي از )%30( آن مورد 3 معدود

از عکسها اين که است اين مورد اين در اهميت با گذشته

در است.‏ ايران در سياه گرگ حضور مستند موارد است.‏

داشته وجود سياه گرگ مشاهده از گزارشهايي صرفا طول

در انگوران در شده مشاهده گرگهاي از %4.76 صورت

مطالعات اساس بر بودهاند.‏ رنگ سياه نيز مطالعه متنوعي

عوامل مجموع در دنیا،‏ مناطق سایر در گرفته رنگهاي

بروز در سن،‏ و محيطي استرسهاي ژنتيک،‏ شامل هستند.‏

موثر سياه تا سفيد از گرگها مختلف غذايي

رژيم منظور

به شده آوری جمع سرگينهاي بررسي اين در منطقه

در گرگها استفاده مورد غذايي رژيم شناسايي دادند

نشان‏ نتايج گرفتند.‏ قرار آناليز و بررسي مورد انگوران از

ترتيب به گرگها انگوران،‏ وحش حيات پناهگاه در که جوندگان

خرگوش،‏ اهلي،‏ دام بز،‏ و کل ميش،‏ و قوچ گراز،‏ ماده

نوع 41 حاوي سرگينها ميکنند.‏ تغذيه پرندگان و سرگين

هر در غذايي ماده 2/05 ميانگين با مختلف،‏ غذايي گونه

8 وجود دهنده نشان سرگينها تحليل و تجزيه بود.‏ مورد

غذايي آيتمهاي عنوان به که بود جانوران از مختلف مشخص

بررسي اين در همچنين ميگرفتند.‏ قرار استفاده بسامد

با گراز منطقه اين در گرگها اصلي غذاي که شد و

%30 با اهلي دام گراز،‏ از بعد است.‏ بوده %45 حضور گرگ

بعدي انتخابهاي %25 حضور بسامد با ميش و قوچ با

گراز نيز مصرفي زيتوده لحاظ از ميشدند.‏ شامل را انگوران

در گرگها توسط مصرفي گونه مهمترين %63/20 اهلي

دام و %19/83 با ميش و قوچ آن از پس و است بوده در

ميدهند.‏ تشکيل را بعدي مصرفي با‎14/36‎‏%طعمههاي انگوران

منطقه در آمده بهدست گرگ سرگينهاي %70 مصرف

از بااليي درصد که است داشته وجود گياهي مواد تصور

خالف بر انگوران منطقه در گرگها براي

اهلي دامهاي از موارد بيشتر در غالب،‏ نميکنند.‏

استفاده خود غذايي نيازهاي تأمين ترجيح

گرگها که ميآيد نظر به اينطور وحشي

طعمههاي از امکان حد تا ميدهند که

است معني اين به اين و نمايد استفاده در

حاضر اهلي دامهاي برنده بين از گرگها منطقهنيستند.‏

بزرگ

گوشتخوار يک بهعنوان گرگ براي را گياهي مواد به

گرگ براي چیزخواری همه رژيم اين ميدهد.‏ نشان جثه توانايي

از نشان سگسانان خانواده عضو بزرگترين عنوان دارد.‏

زيستي مختلف شرايط در بقا براي گرگ توجه قابل گرگها

اجتماعي زندگي فعاليتهاي

معموالً‏ و است اجتماعي موجودي گرگ گرگها

تعداد نشانميدهند.‏ گله قالب در را خود اجتماعي بيشتر

در ولي است متغير فرد 25 تا 2 بين گله هر در اندازه

به بسته دارند.‏ حضور گله هر در قالده 7 حداکثر موارد زيستگاه

آن در تولهها مير و مرگ ميزان و اصلي طعمه حيات

پناهگاه در ميکند.‏ تغيير گرگ گله هر افراد تعداد داران

سم به گرگها حمالت کل %56 انگوران،‏ وحش سازگار

از نشان که گرفته انجام تکي گروههاي يا افراد توسط در

زيستن براي انگوران منطقه گرگهای جمعیت شدن گرگهاي

دستههاي ميانگين دارد.‏ کوچک گروههاي قالب %53/65

است.‏ )SE=0/23( 2 انگوران در شده مشاهده ولي

بوده تکي بهطور شده مشاهده گرگ دستههاي کل از ندرت

به و بوده متغير فرد 3 تا 1 بين دستهها اندازه معموالً‏ دسته

بزرگترين ميرود،‏ باالتر تعداد اين از است.‏

بوده فرد 6 بررسيها،‏ طي شده مشاهده مختلف

فصول در گرگ دستههاي بزرگي گرگها

مشخصا و است فرد 2 پيرامون عموماً‏ در

را بزرگتري دستههاي زمستان و پاييز در ميدهند.‏

تشکيل انگوران انسان

و گرگ مردماني

بهويژه و انسان همواره که آنجايي از زندگي

وحش حيات زيستگاههاي جوار در که حيات

از حفاظت در روشني نقش ميکنند در

گرفته صورت مطالعه‏ در دارند وحش حيات

به نسبت مردم نگرش انگوران،‏ منطقه اين

در گرفت.‏ قرار ارزيابي مورد نيز وحش اطراف

روستاهاي از خانوار 100 با سنجش شد.‏

مصاحبه انگوران وحش حيات پناهگاه گرگ

الشه نفر 65 شوندگان مصاحبه ميان از تعداد

اين بودند.‏ شده کشته مختلفي داليل به که ديدهاند اين

تلفات باالي ميزان دهنده نشان گرگ الشه مشاهده نشان

که ميباشد محلي مردم با برخورد در خصوص به گونه منطقه

اين در انسان و گرگ بين بسيار تعارض بروز دهنده نداشتند

دوست را گرگ اصال شوندگان مصاحبه %52 است.‏ آسيب

خودشان به هم کرده حمله آنها گلههاي به هم چون ميگفتند

و داشتند دوست خيلي را گرگ %16 ميرساند.‏ منطقه

در بايد و است طبيعت حيوانات از يکي هم گرگ آن

به نسبت و نداشته نظري نيز %7 و باشد داشته وجود بودند.‏

تفاوت بي ميدهد

نشان پژوهش اين در آمده بدست نتايج مجموع بيشتر

در غالب،‏ تصور خالف بر انگوران منطقه در گرگها خود

غذايي نيازهاي تأمين براي اهلي دامهاي از موارد گرگها

که ميآيد نظر به اينطور نميکنند.‏ استفاده استفاده

وحشي طعمههاي از امکان حد تا ميدهند ترجيح برنده

بين از گرگها که است معني اين به نمايدواين صورت

در معموال و نيستند منطقه در حاضر اهلي دامهاي روی

آنها از استفاده به طبيعي طعمههاي کاهش و نابودي اندازه

وحشی های طعمه که آنجایی از انگوران در ميآورند.‏ گرگ

شده کوچک های دسته ندارند،برای بزرگی چندان تغذیه

برای وحشی های طعمه از استفاده منطقه این های یافتن

ادامه صورت در ولی باشد.‏ می نخست انتخاب همچنان طعمه

کاهش همچنین و گرگ های دسته شدن کوچک خواهد

تغییر شرایط این منطقه این در گرگ وحشی های نخست

انتخاب به تبدیل اهلی های دام که طوری به کرد صرفا

که گرگهايي کشتن رو همين شوند.از هامی گرگ از

بسياري در هستند انسانها آزار و دامها کشتار به متهم بلکه

نميگردد وارده آسيبهاي کاهش باعث تنها نه موارد موجب

گله،‏ يک راس عنوان به آلفا گرگ کشتن صورت در گرگ

بين تعارض افزايش نهایت در و گله آن شدن متالشي موارد

از بسياري در است يادآوري به الزم ميشود.‏ انسان و اين

و نيست آن به وآسيب گله به حمله عامل گرگي واقع در زا مانده جا دامهاي به بهويژه که هستند ولگرد سگهاي مي-گردند.‏

تلفات بروز موجب و کرده حمله شده گم و گله انساني

جوامع بين در موجود منفي ذهنيت بهواسطه ولي و

وحش حيات سوي به اتهام انگشت آسيب مشاهده از پس اين

در ميشود.‏ دراز گرگ سمت به ابتدا در مشخص بهطور گرگ

با رابطه در بيشتري پژوهشهاي است ضروري راستا و

گيرد صورت کشور در گونه اين مختلف زيستگاههاي در نگرش

اصالح به اقدام آمده دست به نتايج اساس بر ادامه در حذف

و نابودي کشتار،‏ از تا شود گونه اين به نسبت مردم شود.‏

جلوگيري کشور سطح در گونه اين تدريجي 6

7

پرس

سبز عکس:‏ در

بافت شهرستان شاه(‏ ‏)کوه ارتفاعات در کوهنوردان دليل

به که يافتند را پلنگي الشه کرمان استان غرب در

کوهنوردان است.‏ شده کشته مسموم الشه از تغذيه را

روباه يک و طاليي عقاب يک الشه پلنگ،‏ اين الشه کنار دليل

به و حيوان اين الشه از تغذيه از پس که يافتهاند نيز زمينه

اين در تحقيقات شدهاند.‏ کشته مسموميت شدت است.‏

شده آغاز کرمان

زیست محیط حفاظت کل اداره عکس:‏


کرد

تصاحب را فجر فيلم جشنواره بلورين سيمرغ وحش،‏ حيات مستند يک بار نخستين برای کرد

شکار را سيمرغ ايرانی،‏ پلنگ مستند

که رسيد پايان به درحالی فجر فيلم جشنواره امين سی بلورين

سيمرغ کسب به موفق ايرانی"‏ پلنگ ‏"درجستجوی که

است بار نخستين برای اين گرديد.‏ مستند فيلم بهترين چنين

کسب به موفق وحش حيات زمينه در مستند فيلم يک همه

به را موفقيت اين ايرانی،‏ يوزپلنگ انجمن و شده مقامی گويد.‏

می تبريک ايران وحش حيات و طبيعت به عالقمندان از

گروه يک تالش داستان ايرانی"‏ پلنگ ‏"درجستجوی مستند در

ايرانی پلنگ يافتن برای سال 6 طی انجمن اين محققين کنندگي

تهيه به که باشد می البرز جنگلی و کوهستانی مناطق و

ايراني يوزپلنگ انجمن توسط اميري،‏ اهلل فتح کارگرداني و نظامی

باقر است.‏ شده توليد تصوير ستاک فيلمسازي موسسه اين

بار نخستين برای 1384 سال در نيا فرهادی محمدصادق و متعددی

های پژوهش مدت اين در و نمودند آغاز را مطالعه گوزنها

انواع همچنين و ای قهوه خرس ايرانی،‏ پلنگ درباره نيما

دهکردی،‏ اسالمی مرتضی دادند.‏ انجام منطقه اين در اهلل

فتح و نظامی باقر حاضری،‏ مسعود جنتی،‏ احسان عسکری،‏ فيلم

اين مختلف بخشهای کشاندن تصوير به مسئوليت اميری تدوين

را فيلم اين دوست محمدی مجيد و داشتند برعهده را اثر

20 جشنواره،‏ به شده ارسال مستند اثر 103 ميان از نمود.‏ پلنگ

جستجوي ‏"در مستند که يافتند راه مسابقه بخش به و

کارگرداني بهترين پژوهش،‏ بهترين بخش سه در ايراني"‏ سيمرغ

نهايتا و شد سيمرغ دريافت نامزد مستند،‏ فيلم بهترين توليد

حمايت با اثر اين کرد.‏ تصاحب را مستند فيلم بهترين سيماي

مرکز سفارش به و تبرستان شبکه مازندران سيماي است.‏

شده تهيه استانها با

همزمان 1390 سال در ارزشمندی مقام چنين کسب شک

بدون ايرانی،‏ يوزپلنگ انجمن تأسيس سالگرد دهمين است.‏

مؤسسه اين عمر نخست دهه پايان در اتفاق بزرگترين اعضای

و پرسنل منسجم همکاری مرهون موفقيت اين انجمن

اين حاميان و مشاوران همکاران،‏ حمايتهای و انجمن دارند.‏

و داشته نقش بزرگ اتفاق اين در همه و باشد می حيات

پناهگاه درباره فيلمی رساندن پايان به حاضر،‏ درحال مستندسازی

بخش کار دستور در نايين آباد عباس وحش دارد.‏

قرار ايرانی يوزپلنگ انجمن 2011

آفتاب فرزندان زيستي محيط فستيوال در شرکت قفقاز

حوزه در حفاظتي شبکه يک ايجاد جهت در تالشي است

ايراني يوزپلنگ انجمن داخلي خبرنامه يوزنامه،‏ انجمن

اين فعالیتهاي پيرامون اطالعرساني براي که وحش

حيات‏ گونههاي ساير و يوزپلنگ درباره هيئت

تالش نهايت ميگردد.‏ توزيع و تهيه کشور در بهصورت

را خبرنامه اين تا است آن بر تحريريه کارشناسان،‏

استادان،‏ دانشجويان،‏ اختيار در دوفصلنامه ،هار ن اي ‏در و ه داد‏ قرار ‏دان عالقهمن و ‏طبانان محي ‏ديران،‏ م هستيم.‏

شما همفکري و همياري نيازمند‏ سردبير:‏

پوررمضانی

محسن آرايي:‏

صفحه ميرزاده

حميدرضا شماره:‏

اين همکاران دهکردی

اسالمی مرتضی امیدی

مریم امیری

اله فتح ببرگیر

سیما برادراني

كامبيز جعفرزاده

فرشید حسنبیگی

یاسمن زوارئی

حسینی فاطمه حسینی

زواران صفورا شعربافی

المیرا فرهادینیا

محمدصادق قدوسی

آرش قربانی

بهنام خانی

قلی نوید امیری

اله فتح عکس:‏ شمال

در کوچک کشوري ارمنستان،‏ - شعربافي الميرا داشته،‏

ايران با مشترکي فرهنگي سابقه که ايران،‏ غربي Sunchild(

زيست محيط فستيوال سومين شاهد امسال اين

پايتخت ايروان در مهر 26 تا 22 از که بود )Festival حفاظت

بنياد توسط فستيوال اين گرديد.‏ برگزار کشور با

و )FPWC( فرهنگي هاي سرمايه و وحش حيات از ود هر خارجي و داخلي سازمانهاي و ارگانها حمايتهاي عمومي

آگاهي افزايش آن هدف و شده برگزار يکبار سال فرهنگها

بين همکاري محيط-زيستي،‏ مسائل مورد در به

کمک جهت مختلف بحثهاي براي انگيزه ايجاد و زيستي

محيط مشکالت براي خالقانه راهحلهاي تدوين جوان

نسل شرکت بر تاکيد با قفقاز منطقه و ارمنستان در ارائه

2- مستند فيلم 1- بخش سه در فستيوال اين است.‏ NGOها

بين از زيستي محيط موضوع با تحقيقي پروژه افراد

براي زيستي محيط موضوع با تحقيقي پروژه ارائه 3- در

گزينه بهترين به و داده ترتيب اي مسابقه سال،‏ 16 زير شد.‏

اهداء جوايزي بخش هر ايراني

يوزپلنگ انجمن کارشناسان از نفر دو دوره اين در این

در شرکت برای فيلم نمايش و کنفرانس بخشهاي در نقش

روي بر که کنفرانس بخش در شدند.‏ دعوت جشنواره وحش

حيات از حفاظت در اصلي مجريان و مدني جامعه بين

مؤسسات از افرادي داشت،‏ تمرکز جنوبي قفقاز در مؤسسات

و World Land Trust، Alertis همچون المللي ها

NGO داشتند.‏ حضور ارمنستان از هايي NGO و تنوع

اهميت مورد در و پرداخته فعالیتهايشان ارائه به فلور

و فون باالي تنوع داراي که قفقاز محدوده زيستي انقراض

لبه در تنوع اين از بااليي درصد متاسفانه و بوده کرده

بحث حفاظتي استراتژيهاي و تهديدات دارند،‏ قرار پرداختند.‏

نظر تبادل به و بخش

کارشناسان از شعربافي الميرا کنفرانس اين در طول

در آن فعالیتهاي و انجمن معرفي به پژوهش از

حفاظت مورد در نيز مطالبي همچنين و پرداخته سالها داد.‏

ارائه NGOها نقش و ايران در وحش حيات زيست،‏

محيط بخش سه در رقابت فيلم نمايش بخش در بخش

در که بود نوجوانان ساخته فيلمهاي و وحش حيات فتح

ساخته کسوف”‏ در ‏“زندگي مستند فيلم حيات-وحش نمايش

به انجمن،‏ سازي مستند بخش مدير اميري،‏ اله شد.‏

گذاشته به

خسرو گاه ذخيره از نيز بازديدي فستيوال اين طول در عمل

به باال اکولوژيکي ارزش داراي مناطق از يکي عنوان آمد.‏

برقراري

جهت هايي برنامه چنين اهميت گرفتن نظر در با تنوع

داراي که قفقاز محدوده کشورهاي بين در ارتباط اين

در شرکت هستند،‏ اي مشابه مشکالت و زيستي اطالعات

تبادل براي تالشي عنوان به توان مي را فستيوال ايجاد

جهت در قفقاز حوزه کشورهاي بين تجربيات و کسب

جهت دانست.‏ محدوده اين در حفاظتي شبکه يک لينک

اين به توانيد مي فستيوال اين از بيشتر اطالعات http://festival.sunchild.org

نماييد.‏ مراجعه چاپ:‏

ایرانخودرو

صنعتی گروه زيست

دولتي غير سازمان يک ايراني،‏ يوزپلنگ انجمن براي

1380 سال از که است انتفاعي غير و مستقل محيطي،‏ ميکند.‏

فعاليت ايراني يوزپلنگ بازماندههاي آخرين حفظ از:‏

عبارتند‏ انجمن اين اهداف بهويژه

وحش،‏ حيات مورد‏ در پژوهش و مطالعه 1( آن

با مرتبط بومهاي زيست و يوزپلنگ سطح

ارتقاي منظور به عمومي افکار تنوير 2( وحش

حيات زيست،‏ محيط مورد‏ در جامعه آگاهي يوزپلنگ

و و

يوزپلنگ بهویژه وحش،‏ حيات از حفاظت 3( آن‏

زيستگاههاي فعالیتهاي

و انجمن مورد‏ در بيشتر اطالعات کسب براي بگيريد:‏

تماس ما با آن )021( 88005926

تلفن/فکس:‏ 09128111423

– 4 همراه:‏ پستی:‏

نشانی 14155-8549

پستی صندوق تهران،‏ قلب،‏

مرکز روبروی شمالی،‏ کارگر خيابان تهران،‏ دفتر:‏ نشانی 5 واحد‏ دوم،‏ طبقه 134، پالک شکراهلل،‏ خيابان info@wildlife.ir

الکترونيک:‏ پست www.wildlife.ir

سايت:‏ وب

More magazines by this user
Similar magazines