Polska - Unia Europejska - Ernst & Young

webapp01.ey.com.pl

Polska - Unia Europejska - Ernst & Young

DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska - Unia Europejska

EU Review

Lipiec 2003

W tym numerze:

Polska

Pomoc finansowa UE

• Sektor żywnościowy 1

• Sapard 4

Harmonizacja prawa

• Ustawa o usługach turystycznych 5

• Ustawa o nabywaniu nieruchomości

przez cudzoziemców 5

• Ustawa o kształtowaniu ustroju

rolnego 6

• Ustawa o ochronie niektórych praw

konsumentów 7

Naszym zdaniem

• Rozwój jednolitego rynku

ubezpieczeniowego w UE a rynek

ubezpieczeń w Polsce 7

Wydarzenia

• Instytucje ochrony konkurencji

wnioskują o wzmocnienie kontroli

nad fuzjami i przejęciami 12

• Infrastruktura transportowa 12

Unia Europejska

• Transport odpadów 13

• Transport lotniczy 14

• Pomoc publiczna dla rybołówstwa 15

• Środki ochrony roślin 15

• Producenci pojazdów 16

• Produkty lecznicze przeznaczone

dla ludzi 16

Perspektywy – tendencje – raporty

• Raporty m.in. nt. prac prezydencji

greckiej UE, rozwoju gospodarczego

Polski po akcesji do UE, stabilizacji

cen przy płynnym kursie

walutowym 18

Statystyczna pigułka 19

Kontakt 20

Oddajemy w Państwa ręce lipcowe wydanie EU Review przygotowane przez dział

Doradztwa Europejskiego firmy Ernst & Young. W bieżącym numerze w rozdziale

o pomocy finansowej UE prezentujemy możliwości uzyskania wsparcia dla sektora

żywnościowego z funduszy strukturalnych i programu przedakcesyjnego Sapard.

Przedstawiamy też nową ustawę o kształtowaniu ustroju rolnego oraz nowelizację

ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Znajdą w nim Państwo

również artykuł dotyczący regulacji rynku ubezpieczeń w Polsce i UE.

Polska

Pomoc finansowa UE dla przedsiębiorstw

Sektor żywnościowy. Inwestycje w sektorze żywnościowym będą dofinansowane

z funduszy strukturalnych w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego

Restrukturyzacja i Modernizacja Sektora Żywnościowego i Rozwój Obszarów

Wiejskich (SPO RiMSŻ ROW), obejmując m.in. inwestycje na rzecz poprawy

przetwórstwa i marketingu produktów rolnych, rozwój i ulepszanie infrastruktury

technicznej związanej z rolnictwem oraz inwestycje w gospodarstwach rolnych.

Typy dofinansowanych inwestycji:

• budowa i remont budynków produkcyjnych, magazynowych i socjalnych,

budynków służących produkcji rolniczej, pomieszczeń kontroli

laboratoryjnej;

• modernizacja urządzeń zaopatrzenia w wodę, urządzeń do odprowadzania

i oczyszczania ścieków oraz urządzeń zaopatrzenia w energię;

• wprowadzanie systemów kontroli jakości, certyfikacji i atestacji

produktów;

• zakup lub instalacja maszyn i urządzeń do produkcji rolnej, przetwarzania

oraz magazynowania i przygotowania produktów do sprzedaży;

• budowa, zakup i instalacja urządzeń do ciśnieniowego nawadniania upraw

(łącznie z ujęciami wody), urządzeń służących ochronie środowiska,

poprawie warunków utrzymania zwierząt i podniesieniu standardów

higienicznych produkcji rolnej;

• zakup aparatury pomiarowej, kontrolnej, sprzętu do sterowania procesem

produkcji i oprogramowania oraz zakup środków transportu;


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

• budowa i modernizacja dróg wewnętrznych na terenie zakładu

prowadzącego działalność powiązaną z rolnictwem i rozwojem obszarów

wiejskich;

• zakup gruntów rolnych wraz z nasadzeniami i naniesieniami, budynków

lub budowli związanych bezpośrednio z produkcją rolniczą, zakładanie

plantacji wieloletnich, wyposażanie pastwisk, zakup zwierząt

hodowlanych (w ramach działania Inwestycje w gospodarstwach rolnych).

W ramach działania Poprawa przetwórstwa i marketingu produktów rolnych

beneficjentami są osoby fizyczne i prawne, których statutowym przedmiotem

działalności jest skup lub przetwórstwo wybranych artykułów rolnych oraz

podmioty zajmujące się zarządzaniem i prowadzeniem rynku hurtowego,

usługowym zamrażaniem i przechowywaniem mięsa oraz pakowaniem i

dystrybucją jaj. Ponadto beneficjentem może być osoba fizyczna i prawna, której

celem jest prowadzenie działalności rolniczej, będąca właścicielem lub dzierżawcą

gospodarstw rolnych położonych na terenie Polski.

Zakres i ramy finansowania w odniesieniu do działania Poprawa przetwórstwa i

marketingu produktów rolnych:

Sektor

Minimalny poziom

pomocy dla jednego

projektu

Przetwórstwo mleka 100 tys. PLN 10 mln PLN

Przetwórstwo mięsa 100 tys. PLN 10 mln PLN

Przetwórstwo zbóż 75 tys. PLN 10 mln PLN

Przetwórstwo owoców i

warzyw

Przetwórstwo ziemniaków

na skrobie i jej pochodne

Przetwórstwo jaj (oraz

centra pakowania i

dystrybucji)

75 tys. PLN 10 mln PLN

75 tys. PLN 3,5 mln PLN

100 tys. PLN 3,5 mln PLN

Przetwórstwo chmielu 75 tys. PLN 3,5 mln PLN

Przetwórstwa miodu 50 tys. PLN 200 tys. PLN

Przetwórstwo lnu i konopi

na cele nieżywnościowe

50 tys. PLN 5 mln PLN

Chłodnictwo mięsa 100 tys. PLN 10 mln PLN

Rynki hurtowe 100 tys. PLN 10 mln PLN

Maksymalny poziom

pomocy dla jednego

zakładu

Zakres i ramy finansowania w odniesieniu do działania Rozwój i ulepszanie

infrastruktury technicznej związanej z rolnictwem:

• do 50% kosztów kwalifikowanych projektu. Górna granica pomocy

finansowej na inwestycję:

• 200 tys. PLN - budowa lub modernizacja dróg

wewnętrznych;

• 120 tys. PLN - budowa lub modernizacja urządzeń

zaopatrzenia w energie, w tym źródeł skojarzonych i

odnawialnych;

All rights reserved - Ernst & Young 2003 2


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

• 80 tys. PLN - budowa lub modernizacja urządzeń do

odprowadzania i oczyszczania ścieków;

• 40 tys. PLN - budowa lub modernizacja urządzeń

zaopatrzenia w wodę.

Procedury ubiegania się o dofinansowanie

Schemat 1 – Obieg dokumentów

Propozycje projektów należy składać do właściwego dla miejsca realizacji

przedsięwzięcia oddziału regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji

Rolnictwa (ARiMR), który dokonuje oceny formalnej wniosków na poziomie

regionalnym i przekazuje listę projektów do centrali ARiMR. Na podstawie

rekomendacji Komitetu Sterującego, który współuczestniczy w przygotowaniu

rankingu projektów, centrala ARiMR dokonuje ostatecznej selekcji i określa kwotę

dofinansowania. Po zatwierdzeniu projektów przez Instytucję Zarządzającą tj.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) są one ponownie przekazywane

do centrali ARiMR, której oddział regionalny podpisuje umowy finansowe z

beneficjentami.

SPO RiMSŻ ROW – Obieg dokumentów

Komitet

Sterujący

Instytucja Zarządzająca

(MRiRW)

Zatwierdzenie projektów

Ranking

projektów

Instytucja Wdrażająca

(na poziomie centralnym)

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Ocena formalna

3

Przekazanie

2

wniosku

decyzji

Ocena

formalna

Instytucja Wdrażająca

(na poziomie regionalnym)

Oddział Regionalny Agencji Restrukturyzacji i

Modernizacji Rolnictwa

Propozycja

przedsięwzięcia 1

Propozycja

przedsięwzięcia

Beneficjent

(np. przedsiębiorstwo)

4

Podpisanie

umowy

Schemat 2 – Przepływ płatności

Pomoc finansowa jest realizowana w formie zwrotu części poniesionych przez

podmiot kosztów kwalifikowanych, do wysokości określonej w umowie.

Rozliczenie kosztów następuje po zrealizowaniu przedsięwzięcia lub jego etapu, na

podstawie udokumentowania poniesionych kosztów (rachunki, faktury).

Warunkiem realizacji wypłaty jest złożenie wniosku do oddziału regionalnego

Agencji, który potwierdza kwalifikowalność wydatków i przedkłada wnioski o

płatność do centrali ARiMR. Po weryfikacji poniesionych wydatków wniosek

przekazywany jest do Ministerstwa (MRiRW), które dokonuje ich potwierdzenia

wobec Instytucji Płatniczej (Ministerstwo Finansów). Wypłata refundacji następuje

po dokonaniu przez wyżej wymienione instytucje weryfikacji wniosku i jego

zatwierdzeniu przez Instytucję Zarządzającą (MRiRW).

All rights reserved - Ernst & Young 2003 3


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

SPO RiMSŻ ROW - Przepływ płatności

Instytucja Płatnicza

(MF, Dept. Obsługi Funduszy Pomocowych)

Instytucja Zarządzająca

(MRiRW)

Ostateczna

weryfikacja

3

Instytucja Wdrażająca

(na poziomie centralnym)

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

1

Przekazanie

środków

Weryfikacja

dokumentacji

finansowej

2

Instytucja Wdrażająca

(na poziomie regionalnym)

Oddział Regionalny Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji

Rolnictwa

Faktury,

wniosek

o płatność

1

Beneficjent

(np. przedsiębiorstwo, rolnik)

2

Refundacja

Sapard. Zbliża się termin składania wniosków o dofinansowanie na

przedsięwzięcia z zakresu Przetwórstwa i Marketingu Artykułów Rolnych i

Rybnych. Wnioski należy składać od 30 lipca do 29 września 2003 roku.

Wnioski o dofinansowanie inwestycji mogą obejmować m.in. inwestycje z zakresu:

• budowy nowych budynków, jeżeli wejdą one w skład istniejących

przedsiębiorstw przetwórstwa artykułów pochodzenia zwierzęcego lub

owoców i warzyw

• modernizacji budynków zakładów przetwórczych i ich wyposażenia

zgodnie ze standardami sanitarnymi UE;

• modernizacji lub wymiany linii produkcyjnych;

• inwestycji prowadzących do obniżenia szkodliwości emitowanych

ścieków, gazów i pyłów;

• wdrożenia systemu bezpieczeństwa produkcji żywności (HACCP);

• zakupu i instalacji nowych maszyn i urządzeń, włącznie z

oprogramowaniem komputerowym i specjalistycznym sprzętem do

transportu.

Do kosztów inwestycji można zaliczyć również koszty usług doradczych

związanych z przygotowywaniem wniosku i niezbędnej dokumentacji (do 12%

całkowitych kosztów kwalifikowanych projektu).

W ramach programu można uzyskać wsparcie w wysokości:

• do 50% kwalifikowanych kosztów inwestycji;

• do 250 tys. EUR w przypadku przetwórstwa warzyw i owoców;

• do 1 mln 400 tys. EUR w przypadku przetwórstwa artykułów pochodzenia

zwierzęcego.

Przedsiębiorcy kwalifikujący się do otrzymania wsparcia powinni spełniać poniższe

warunki (m.in.):

• udokumentowanie prowadzenia działalności objętej dofinansowaniem co

najmniej od 1 roku;

• zgodność projektu z celami programu;

All rights reserved - Ernst & Young 2003 4


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

• zakończona inwestycja powinna spełniać wymagania sanitarne UE;

• zakład pozostaje pod kontrolą Inspektoratu Sanitarnego;

• w biznes planie wykazana została możliwość utrzymania się przez

podmiot ubiegający się o pomoc finansową na rynku.

Harmonizacja prawa

Ustawa o usługach turystycznych. 8 lipca br. Rada Ministrów przyjęła projekt

nowelizacji Ustawy o usługach turystycznych. Celem nowelizacji jest dostosowanie

polskiego ustawodawstwa do wymogów acquis communautaire w dziedzinie

przepisów dotyczących m.in. swobody zakładania przedsiębiorstw (Art. 43-49

Traktatu o Ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej). Zmiana konieczna jest także w

związku z Ustawą o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich UE

kwalifikacji, która wdrożyła przepisy Dyrektywy Rady 89/48/EEC o ogólnym

systemie uznawania dyplomów szkół wyższych, uzyskanych po ukończeniu co

najmniej trzyletniej nauki i praktyki oraz Dyrektywę Rady UE 92/51/EEC o drugim

ogólnym systemie uznawania wykształcenia i szkolenia zawodowego

uzupełniającym dyrektywę 89/48/EEC.

Projekt nowelizacji ustawy obejmuje przepisami rolników, którzy prowadzą

działalność agroturystyczną. Upoważnia on również wojewodę do:

• udzielenia odmowy, zmiany lub cofnięcia zezwolenia na prowadzenie

działalności organizatora turystycznego przez przedsiębiorcę

zagranicznego posiadającego oddział na terytorium Polski;

• powołania nauczycieli akademickich, specjalizujących się w dziedzinie

turystyki, w skład komisji egzaminacyjnych dla pilotów wycieczek i

przewodników turystycznych.

Ponadto projekt nowelizacji określa kryteria, według których podejmowana jest

decyzja o zmianie zakresu pozwolenia na działalność organizatora turystycznego

lub pośrednika turystycznego. Zakres zadań pilotów wycieczek został poszerzony o

obowiązek:

• przyjmowania od uczestników imprezy turystycznej ewentualnych

reklamacji dotyczących świadczonych im usług;

• wydawania klientowi przez pilota wycieczek potwierdzenia przyjęcia

reklamacji.

Ustawa o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. 8 lipca br. Rada

Ministrów przyjęła projekt nowelizacji Ustawy o nabywaniu nieruchomości przez

cudzoziemców. Celem nowelizacji jest:

• wprowadzenie definicji spółki handlowej jako spółki kontrolowanej

i nabycia "drugiego domu";

• przyspieszenie postępowania administracyjnego 1 oraz wprowadzenie do

ustawy przejrzystych kryteriów wydawania zezwoleń 2 na nabycie

nieruchomości;

• przedłużenie okresów ważności zezwolenia na nabycie nieruchomości (z

jednego roku do dwóch lat) oraz promesy (z sześciu miesięcy do roku);

1 Procedury w ww. zakresie będą się toczyły przed organami Agencji Nieruchomości

Rolnych;

2 Zezwolenie na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wydawane będzie przez Ministra

Spraw Wewnętrznych i Administracji, jeśli nie sprzeciwi się temu Minister Obrony

Narodowej.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 5


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

• zapewnienie naczelnym organom państwa prawa do nadzoru działalności

cudzoziemców przejmujących kontrolę nad spółkami z siedzibami na

terytorium Polski, które są właścicielami lub użytkownikami wieczystymi

nieruchomości na terenie Polski;

• liberalizacja przepisów umożliwiająca pełniejsze zaspokojenie potrzeb

mieszkaniowych cudzoziemców;

• określenie w akcie wykonawczym jakiego rodzaju dokumenty i informacje

powinien przedłożyć cudzoziemiec występujący o wydanie zezwolenia;

• uwzględnienie zobowiązań negocjacyjnych w obszarze "swobodny

przepływ kapitału", związanych z nabywaniem przez cudzoziemców

nieruchomości na terenie Polski 3 .

W projekcie nowelizacji zostały zapisane poniższe okresy przejściowe dotyczące

zakupu nieruchomości przez cudzoziemców, na które Polska uzyskała zgodę

podczas negocjacji akcesyjnych z UE w obszarze Swobodny przepływ kapitału:

• 5 lat (od dnia akcesji) – na zakup przez cudzoziemców nieruchomości w

Polsce (drugie domy, działki letniskowe), tzn. utrzymanie wymogu

uzyskania zezwolenia MSWiA na nabycie ww. nieruchomości;

• 12 lat – na zakup przez cudzoziemców nieruchomości rolno-leśnych w

Polsce.

Obywatele UE, którzy chcą prowadzić działalność jako rolnicy indywidualni

(którzy przez co najmniej trzy lata zamieszkiwali oraz dzierżawili grunty jako

osoby fizyczne lub prawne) są zwolnieni z 12-letniego okresu przejściowego. W

województwach: Warmińsko-Mazurskim, Pomorskim, Kujawsko-Pomorskim,

Zachodniopomorskim, Lubuskim, Dolnośląskim, Opolskim i Wielkopolskim ww.

okres zamieszkiwania i dzierżawy jest przedłużony do lat siedmiu. Rolnik

indywidualny, który dzierżawił grunty jako osoba prawna może przenosić na siebie

jako osoba fizyczna prawa przysługujące osobie prawnej z tytułu zawartej umowy

dzierżawy. Do obliczenia okresu dzierżawy poprzedzającego prawo nabycia zalicza

się okres dzierżawy na podstawie umów zawartych jako osoby prawne.

W trzecim roku po akcesji powyższe okresy poddane zostaną przeglądowi Komisji

Europejskiej, na wniosek której Rada może jednomyślnie zdecydować o ich

skróceniu lub zniesieniu.

Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego. 16 lipca br. weszła w życie Ustawa o

kształtowaniu ustroju rolnego. Ustawa odnosi się do podstawowych kwestii, takich

jak: prawo pierwokupu, czy zasady nabywania gruntów rolnych oraz określa

maksymalną powierzchnię gospodarstwa rolnego.

Zgodnie z ustawą w przypadku sprzedaży nieruchomości rolnej prawo pierwokupu

przysługuje dzierżawcy. Umowa dzierżawy musi jednak być zawarta w formie

pisemnej, mieć datę oraz musi być wykonywana co najmniej przez trzy lata.

Ustawa zakłada ponadto, że kiedy właściciel zechce sprzedać nieruchomość rolną

musi zawiadomić o tym dzierżawcę (jeśli umowa trwała co najmniej 3 lata od dnia

jej zawarcia). Jeśli nie ma osoby uprawnionej do pierwokupu, bądź nie chce ona

skorzystać z tej możliwości, wówczas prawo pierwokupu przysługuje Agencji

Nieruchomości Rolnych, działającej na rzecz Skarbu Państwa. Jeżeli ziemia

zostanie sprzedana niezgodnie z przepisami określonymi w ustawie lub bez

3 Zwolnienie obywateli i przedsiębiorców prowadzących działalność w Europejskim

Obszarze Gospodarczym z obowiązku uzyskiwania zezwolenia ma charakter podmiotowy,

zaś wyjątki od tej reguły mają charakter przedmiotowy. Chodzi o wliczanie niektórych

okresów dzierżawy nieruchomości do okresów wymaganych do jej nabycia.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 6


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

zawiadomienia osób uprawnionych do pierwokupu (w określonych przypadkach

również Agencji) transakcja zostaje uznana za nieważną.

Ustawa definiuje m.in. pojęcia:

• gospodarstwa rodzinnego - gospodarstwo rolne prowadzone przez rolnika

indywidualnego, w którym łączna powierzchnia użytków rolnych nie

przekracza 300 ha;

• rolnika indywidualnego - osoba fizyczna, będąca właścicielem lub

dzierżawcą nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni użytków rolnych

nie przekraczającej 300 ha, prowadzącą osobiście gospodarstwo rolne,

posiadającą kwalifikacje rolnicze, zamieszkałą w gminie, na obszarze

której położona jest nieruchomość lub jedna z nieruchomości

wchodzących w skład gospodarstwa;

• kwalifikacji rolniczych – kwalifikacji osoby z wykształceniem rolniczym

co najmniej zasadniczym lub jakimkolwiek wykształceniem średnim lub

wyższym (kwalifikacje rolnicze można też nabyć prowadząc

gospodarstwo rolne lub pracując w gospodarstwie przez co najmniej 5 lat).

Ustawa wprowadza obowiązek posiadania kwalifikacji do prowadzenia

działalności rolniczej.

Ustawa o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za

szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny.1 lipca br. Rada Ministrów

przyjęła projekt zmian do Ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o

odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny. Celem

zaproponowanych zmian w ustawie z 2 marca 2000 roku jest dostosowanie

polskiego ustawodawstwa do acquis communautaire (w szczególności do

Dyrektywy Rady i Parlamentu Europejskiego nr 97/7/EC z 20 maja 1997 o

ochronie konsumentów w umowach zawieranych na odległość).

Projekt ustawy określa:

• termin 10 dni na odstąpienie klienta od umowy zawartej poza lokalem

przedsiębiorstwa lub zawartej na odległość (termin dotyczy również

przypadku, gdy oświadczenie klienta o odstąpieniu od umowy zostało

wysłane pocztą zwykłą lub elektroniczną; do zachowania tego terminu

wystarczy wysłanie oświadczenia przed jego upływem);

• termin 14 dni od odstąpienia klienta od umowy na wzajemny zwrot

otrzymanych świadczeń z zastrzeżeniem, że:

• jeżeli konsument dokonał jakichkolwiek przedpłat, należą mu się

odsetki ustawowe od daty dokonania przedpłaty;

• ustawowe oprocentowanie kwoty wpłaconej tytułem ceny

rozpoczynałoby się piętnastego dnia po odstąpieniu od umowy.

Naszym zdaniem

Rozwój jednolitego rynku ubezpieczeniowego w UE a rynek ubezpieczeń w

Polsce.

W ciągu dekady lat 90. wspólny rynek ubezpieczeń w Unii Europejskiej

charakteryzował się, w przypadku wszystkich państw członkowskich UE, stałym

wzrostem obrotów. Po 11 września 2001 roku wyniki finansowe większości

All rights reserved - Ernst & Young 2003 7


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

towarzystw ubezpieczeniowych w UE uległy pogorszeniu (m.in. z powodu

przeceny aktywów towarzystw ubezpieczeniowych wynikającej z obniżek kursów

akcji, w których firmy lokowały swoje aktywa).

Uregulowania rynku

Funkcjonowanie jednolitego europejskiego rynku ubezpieczeniowego opiera się na

dwóch zasadach:

- swobodzie zakładania przedsiębiorstw w danym kraju UE przez podmioty

z zagranicy;

- swobodzie świadczenia usług przez przedsiębiorstwa z danego kraju na

rzecz klientów z innego państwa członkowskiego UE bez konieczności

ustanawiania tam swoich oddziałów (filii), lub nabycia usług w

przedsiębiorstwach legalnie działających w innych państwach

członkowskich.

W odniesieniu do rynku ubezpieczeniowego Unia Europejska stawia sobie dwa

podstawowe cele:

- jak najszerszy dostęp obywateli UE do usług ubezpieczeniowych w

połączeniu z jak najlepszą ochroną konsumenta (objęcie klientów

- zakładów ubezpieczeń prawną i finansową ochroną np. na wypadek

upadłości firmy ubezpieczeniowej);

- zagwarantowanie zakładom ubezpieczeń, które otrzymały pozwolenie na

działalność w jednym z państw członkowskich UE respektowania go na

całym terytorium UE.

Unia Europejska ustanowiła oddzielne regulacje dla rynku ubezpieczeń na życie

(life insurance) oraz dla rynku pozostałych ubezpieczeń osobowych i majątkowych

(non-life insurance), tak by uwzględnić specyfikę każdego z nich. Na poziomie

wspólnotowym harmonizacja przepisów dotyczących sektora ubezpieczeń nastąpiła

w trzech etapach:

- pierwsze dyrektywy uchwalone w latach 70-tych zniosły restrykcje

dotyczące swobody osiedlania się i zakładania przedsiębiorstw;

- dyrektywy drugiej generacji z przełomu lat 80- i 90-tych ustanowiły

jednolite warunki świadczenia usług ubezpieczeniowych na terytorium

UE;

- trzecie dyrektywy z 1992 roku ustanowiły zasadę wydawania tzw.

jednolitej licencji4.

Ubezpieczenia na życie

Liberalizacja ubezpieczeń na życie rozpoczęła się w UE później niż w przypadku

pozostałych ubezpieczeń osobowych i majątkowych. 5 marca 1979 roku Rada UE

4 Jednolita licencja - licencja jest wydawana przez urząd nadzoru ubezpieczeniowego w

państwie, w którym mieści się siedziba zakładu ubezpieczeń. Zgodnie z dyrektywami

trzeciej generacji przedsiębiorstwo mające siedzibę w którymkolwiek państwie UE ma

prawo sprzedaży swoich usług na obszarze wszystkich państw członkowskich UE, przy

czym podlega tylko kontroli władz kraju swej siedziby (tzw. zasada home country control).

All rights reserved - Ernst & Young 2003 8


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

przyjęła pierwszą Dyrektywę 79/267/EEC 5 , której celem było ustanowienie reguł

niezbędnych dla ułatwienia prowadzenia działalności ubezpieczeniowej na terenie

UE oraz wprowadzenie odrębnych przepisów w odniesieniu do dwóch działów:

- działu I – ubezpieczeń na życie;

- działu II – pozostałych ubezpieczeń osobowych i majątkowych.

Separacja miała na celu zabezpieczenie interesów posiadaczy polis na życie, które

ze względu na długi termin oszczędzania stanowią produkt znacznie różniący się od

pozostałych rodzajów ubezpieczeń. Dyrektywa wprowadziła również obowiązek

specjalizacji dla firm powstałych po jej wejściu w życie. Kolejne dyrektywy 6

uszczegółowiły reguły udzielania zezwoleń na prowadzenie działalności i nadzoru

ubezpieczeniowego.

Pozostałe ubezpieczenia osobowe i majątkowe:

W 1973 roku Rada UE przyjęła Dyrektywę 73/239/EEC, która ustanawia zasady

regulujące wykonywanie swobody osiedlania się (w tym zakładania

przedsiębiorstw) na całym terytorium UE w odniesieniu do towarzystw

sprzedających inne ubezpieczenia niż ubezpieczenia na życie. Na mocy tej

dyrektywy, często określanej jako „liberalizacyjna”, państwa członkowskie UE

zostały zobowiązane do zniesienia restrykcji, które stanowią przeszkodę w

osiedlaniu się w kraju „goszczącym” na takich samych warunkach jak obywatele

tego kraju. Dyrektywa nakazuje również zmienić praktyki administracyjne

powodujące dyskryminację podmiotów innych państw UE.

Trzecia Dyrektywa Rady 92/49/EEC z 18 lipca 1992 roku wprowadziła

koordynację krajowych zasad inwestowania aktywów na pokrycie rezerw

techniczno-ubezpieczeniowych, regulacji dotyczących nadzoru ubezpieczeniowego

oraz inne szczegółowe przepisy odnoszące się do zakładów ubezpieczeń innych niż

na życie.

Dodatkowe regulacje

Ponadto UE przyjęła również tzw. dyrektywy komunikacyjne dotyczące

ubezpieczeń OC pojazdów, gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń,

ubezpieczeń kosztów ochrony prawnej, ubezpieczeń kredytów, poręczeń i

gwarancji, a także pośrednictwa ubezpieczeniowego.

W 1995 r. Komisja Europejska opracowała także projekt dyrektywy dotyczącej

zakładów ubezpieczeń działających w ramach grupy ubezpieczeniowej. Dyrektywa

ta weszła w życie w październiku 1998 r. 7

Wspólne instytucje rynku ubezpieczeniowego

W grudniu 1992 roku KE powołała Komitet Ubezpieczeń, który wspomaga ją we

współpracy z narodowymi organami nadzoru ubezpieczeniowego. Natomiast w

5 Dyrektywa Rady 79/267/EEC z 5 marca 1979 roku w sprawie koordynacji ustaw,

rozporządzeń i przepisów administracyjnych dotyczących podejmowania i prowadzenia

działalności w zakresie bezpośrednich ubezpieczeń na życie.

6 Druga Dyrektywa Rady 90/619/EEC z 8 listopada 1990 roku w sprawie swobodnego

świadczenia usług ubezpieczeniowych oraz Trzecia Dyrektywa Rady 92/96/EEC z 10

listopada 1992 roku w sprawie ustanowienia dokładnych reguł udzielania zezwoleń na

prowadzenie działalności ubezpieczeniowej i nadzoru ubezpieczeniowego.

7 Dyrektywa Parlamentu i Rady 98/78/WE z 27 października 1998 r. dotycząca dodatkowego

nadzoru nad zakładami ubezpieczeń stanowiących część grup ubezpieczeniowych.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 9


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

styczniu 2001 roku uruchomiła sieć łączącą instytucje mające za zadanie chronić

nabywcę usług finansowych, która umożliwia niezadowolonym klientom zakładów

ubezpieczeń mających siedzibę w innym państwie członkowskim UE składanie

zażaleń (tzw. FIN-NET). Sieć działająca na zasadzie arbitrażu ma za zadanie

pomóc klientom, którzy nie są usatysfakcjonowani poziomem zakupionej usługi

ubezpieczeniowej w znalezieniu polubownego rozwiązania problemu.

Kierunki zmian europejskiego rynku ubezpieczeń

Obecnie w Unii Europejskiej trwają prace nad wdrożeniem do 2005 roku Planu

Działania w dziedzinie usług finansowych (Financial Services Action Plan -

FSAP) 8 w celu stworzenia m.in. bezpiecznego i otwartego rynku detalicznych usług

finansowych, a także przejrzystych i skutecznych regulacji dotyczących nadzoru

nad rynkami finansowymi (w tym rynkiem ubezpieczeniowym). Dyrektywy

opracowywane w ramach FSAP uwzględniają sprzedaż usług finansowych na

odległość, a także pieniądz elektroniczny.

KE opracowała projekt nowej, piątej dyrektywy komunikacyjnej (Official Journal

C 227 E/387 z 24 września 2002 roku) mającej na celu modernizację obecnych

regulacji w tej dziedzinie. Według projektu dyrektywy państwa członkowskie UE

będą miały czas do końca 2004 roku na wdrożenie postanowień ww. dyrektywy.

Dyrektywa ma ułatwić zawieranie umów na ubezpieczenia komunikacyjne podczas

tymczasowego pobytu w innych państwach członkowskich UE. Dzięki nowym

przepisom uzyskanie krótkoterminowego ubezpieczenia na pojazdy kupione w

państwie członkowskim innym niż państwo zamieszkania ma być łatwiejsze.

Zdaniem Komisji przepisy te wzmocnią konkurencję na rynku samochodowym w

UE. Projekt dyrektywy zwiększy również ochronę pieszych i rowerzystów

biorących udział w wypadku.

Tymczasem państwa członkowskie UE wciąż nie wdrożyły czwartej dyrektywy

komunikacyjnej (2000/26/EC), choć termin upłynął 20 lipca 2002 roku. W efekcie

KE złożyła w kwietniu 2003 roku pozwy w Europejskim Trybunale

Sprawiedliwości (ETS) przeciw Francji, Luksemburgowi, Włochom, Irlandii,

Portugalii oraz Holandii (w maju 2003 roku).

W KE trwają prace nad nowymi zasadami dotyczącymi wypłacalności zakładów

ubezpieczeń – „Solvency 2”. Obecny system obliczania wskaźników wypłacalności

zakładów ubezpieczeń pochodzi jeszcze z lat 70-tych, chociaż ostatnio był

uzupełniany i poprawiany w ramach pakietu „Solvency 1”. Przyszły system kontroli

wypłacalności zakładów ubezpieczeń w UE powinien być bardziej przejrzysty,

uwzględniać nowoczesne instrumenty finansowe (np. derywatywy) oraz

zmieniające się zasady rachunkowości.

Polskie regulacje dotyczące ubezpieczeń

Polskie ustawodawstwo dotyczące usług ubezpieczeniowych wkrótce będzie

niemal w pełni dostosowane do standardów prawa Wspólnot Europejskich (WE).

Dnia 1 stycznia 2004 roku 9 wejdzie w życie pakiet 4 ustaw dotyczących usług

ubezpieczeniowych (podpisanych przez Prezydenta 18 czerwca br.):

1. Ustawy o działalności ubezpieczeniowej z dnia 22 maja 2003 roku;

2. Ustawę o pośrednictwie ubezpieczeniowym z dnia 22 maja 2003 roku;

8 Financial Services Action Plan (FSAP) – przyjęty a szczycie Rady Europejskiej w

Lizbonie w marcu 2000 roku.

9 Niektóre przepisy ww. ustaw wchodzą w życie z dniem akcesji Polski do UE.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 10


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

3. Ustawę o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu

Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych z dnia

22 maja 2003 roku;

4. Ustawę o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku

Ubezpieczonych z dnia 22 maja 2003 roku.

W odniesieniu do stanu harmonizacji polskiego ustawodawstwa z zakresu usług

ubezpieczeniowych z acquis communautaire, to obowiązująca ustawa dotycząca

działalności ubezpieczeniowej (Ustawa z 28 lipca 1990 r. o działalności

ubezpieczeniowej (Dz. U. z 1996 r. nr 11, poz. 62 z późn. zm.) dokonała w zasadzie

pełnej implementacji dyrektyw ubezpieczeniowych pierwszej generacji 10 , nie

zawiera natomiast dyrektyw ubezpieczeniowych trzeciej generacji 11 dotyczących w

ogólnym zarysie zasad jednolitej licencji.

Do najważniejszych zmian, które pakiet czterech ustaw wprowadzi w życie należą:

- przepisy dotyczące swobodnego świadczenia usług ubezpieczeniowych i

jednolitej licencji (mają obowiązywać od dnia akcesji Polski do UE);

- nowe zasady prowadzenia gospodarki finansowej przez zakłady

ubezpieczeń;

- zniesienie wymogu domicylu dla agentów i brokerów;

- objęcie ochroną ubezpieczeniową z tytułu ubezpieczenia OC posiadaczy

pojazdów na terytorium państw Wielostronnego Porozumienia

Gwarancyjnego (w tym całej UE).

- większe oparcie nadzoru ubezpieczeniowego na zasadzie nadzoru

finansowego;

- wzmocnienie uprawnień Rzecznika Ubezpieczonych.

Pakiet ustaw ubezpieczeniowych nie uwzględnia jeszcze zmian wprowadzonych

dyrektywą Rady i Parlamentu Europejskiego 2002/87/EC z 16.12.2002 r. dotyczącą

dodatkowego nadzoru nad instytucjami kredytowymi, zakładami

ubezpieczeniowymi i przedsiębiorstwami inwestycyjnymi tworzącymi grupę

finansową oraz zmieniającą dyrektywy Rady 73/239/EWG, 79/267/EWG,

92/49/EWG, 92/96/EEC, 93/6/EWG i 93/22/EWG oraz dyrektywy 98/78/WE i

2000/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Official Journal L 035, 11/02/2003

p. 0001 - 0027). Dyrektywa ta reguluje m.in. kwestie związane z zarządzaniem

ryzykiem w grupach finansowych (w tym ubezpieczeniowych), wskazuje

konieczność wprowadzenia ścisłej koordynacji nadzoru nad grupami finansowymi,

których działalność nadzorowana jest przez różne instytucje (np. grupy bankowoubezpieczeniowe),

jak również zmienia niektóre przepisy obowiązujące obecnie w

odniesieniu do grup prowadzących działalność jednego rodzaju.

10 Dyrektywy pierwszej generacji stanowiły zaledwie konieczny etap przejściowy i

przygotowawczy do jednolitego rynku ubezpieczeniowego na terenie UE charakteryzującego

się pełną swobodą handlu.

11 Dyrektywy trzeciej generacji (trzecie dyrektywy), wydane w 1992 roku, a dotyczące

ubezpieczeń nie na życie oraz w zakresie ubezpieczeń na życie zakończyły zapoczątkowany

poprzednimi dyrektywami proces budowy jednolitego rynku ubezpieczeniowego (Trzecia

Dyrektywa Rady 92/49/EWG z 18 lipca 1992 r. w sprawie koordynacji ustaw, rozporządzeń

i przepisów administracyjnych dotyczących ubezpieczeń bezpośrednich innych niż

ubezpieczenia na życie, zmieniająca Dyrektywy 73/239/EWG i 88/357/EWG oraz

Dyrektywa 92/96/EWG z 10 listopada 1992 r. w sprawie koordynacji ustaw, rozporządzeń i

przepisów administracyjnych dotyczących bezpośrednich ubezpieczeń na życie oraz

zmieniająca dyrektywy 79/267/EWG i 90/619/EWG.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 11


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

Wydarzenia

Instytucje ochrony konkurencji wnioskują o wzmocnienie kontroli nad

fuzjami i przejęciami. 26 czerwca br. Międzynarodowa Sieć Ochrony Konkurencji

(International Competition Network) przyjęła listę rekomendacji i opublikowała

raport, których celem jest poprawa kontroli nad połączeniami przedsiębiorstw.

Organizacja ta, powołana do życia w 2001 r. przez 14 organów

antymonopolowych, z udziałem UE, liczy dziś 80 członków.

Aby wzmocnić nadzór nad połączeniami przedsiębiorstw, nie obciążając ich

jednocześnie kosztami, członkowie ICN przyjęli siedem rekomendowanych

praktyk, zgodnie z którymi organy antymonopolowe powinny:

- badać transakcję tylko wówczas gdy ma ona realny wpływ na ich

narodowy rynek;

- przyjąć jasne i obiektywne progi wartości transakcji, powyżej których

wymagane jest zgłoszenie do organów antymonopolowych;

- dopuścić elastyczność w odniesieniu do terminów zgłoszenia;

- wymagać wyłącznie informacji niezbędnych z punktu widzenia

przeprowadzenia prawidłowej oceny przypadku;

- zapewnić przewidywalność terminów na wydanie opinii, a także

wykluczyć opieszałość postępowań;

- zapewnić przejrzystość prawa, procedur oraz indywidualnych decyzji;

- dokonywać okresowego przeglądu systemu kontroli fuzji i przejęć.

Przyjęte rekomendacje nie są dla państw członkowskich formalnie wiążące, jednak

są powszechnie stosowane jako podstawa prowadzenia polityki konkurencji.

Komisja Europejska jest jedną z „modelowych” instytucji antymonopolowych z

punktu widzenia ICN. Podczas okresowego przeglądu regulacji dotyczących fuzji i

przejęć obowiązujących w UE Komisja zaproponowała państwom członkowskim

odejście od wymogu jednotygodniowego wyprzedzenia dotyczącego notyfikacji

transakcji. Unijny mechanizm kontroli połączeń przedsiębiorstw, już dziś uważany

za jeden z najlepszych na świecie - głównie ze względu na przejrzystość i jasne

określenie terminów, stałby się w ten sposób w całości zgodny z rekomendacjami

ICN.

Infrastruktura transportowa. 30 czerwca br. grupa ekspertów powołanych przez

Komisję Europejską zaproponowała zmiany w planie wdrażania transeuropejskiej

sieci transportowej 12 oraz propozycje usprawnienia wspólnotowych instrumentów

finansowych wspierających projekty infrastrukturalne na terenie UE.

12 Lista projektów inwestycyjnych w dziedzinie transportu realizowanych w ramach rozwoju

transeuropejskiej sieci transportowej została przyjęta podczas szczytu Rady Europejskiej w

Essen w dniach 9-10 grudnia 1994 roku i załączona jako załącznik do konkluzji ww. szczytu.

Konkluzje Rady Europejskiej w Essen w dniach 9-10 grudnia 1994 roku znajdują się na

stronie:

http://www.europa.eu.int/rapid/start/cgi/guesten.kshp_action.gettxt=gt&doc=DOC/94/4|0|A

GED&lg=EN&display=

All rights reserved - Ernst & Young 2003 12


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

Grupa ekspertów dokonała analizy ponad 100 projektów infrastrukturalnych, które

będą realizowane w UE oraz krajach przystępujących do niej i wybrała 22 projekty

priorytetowe. Koszt wszystkich projektów sieci transeuropejskiej do 2020 roku ma

wynieść 600 mld EUR, z czego wartość rocznych inwestycji zawartych w

projektach przedstawionych przez grupę roboczą ma sięgnąć 235 mld EUR, co

stanowi 0,16 % PKB. W przypadku 18 projektów prace powinny rozpocząć się

przed 2010 rokiem.

Spośród 22 priorytetowych projektów, Polska uczestniczyłaby w czterech:

- autostrada Gdańsk-Katowice-Brno / Żilina-Wiedeń;

- linia kolejowa Helsinki-Tallinn-Kowno-Warszawa;

- specjalistyczna towarowa linia kolejowa Gdańsk-Bydgoszcz-Katowice-

Zwardoń;

- międzynarodowe logistyczne centrum transportowe w Sławkowie,

połączone z rosyjską siecią kolejową.

Ponadto przedstawiono pakiet propozycji dotyczących instrumentów finansowych.

Ich celem jest wspieranie projektów infrastrukturalnych w dziedzinie transportu w

ramach Partnerstwa Publiczno-Prywatnego (PPP), funduszy strukturalnych lub za

pomocą długoterminowych pożyczek Europejskiego Banku Inwestycyjnego.

Usprawnienie instrumentów finansowych ma na celu zwiększenie rentowności

realizowanych inwestycji poprzez wydajniejsze zarządzanie transportem.

5 lipca br. Rada UE (z udziałem państw kandydujących) przedstawiła projekt ram

finansowych i prawnych w odniesieniu do transeuropejskiej sieci transportu

(Transeuropean Transport Network (TEN-T)), obejmujący m.in.:

- zarezerwowanie w następnym okresie finansowym odpowiednich

środków budżetowych z przeznaczeniem na priorytetowe projekty

infrastrukturalne w transporcie;

- zwiększenie nakładów pomocy wspólnotowej dla projektów

transgranicznych (z 10% na co najmniej 20% kosztów projektu);

- rozwijanie nowych form wsparcia i zwiększanie roli Europejskiego

Banku Inwestycyjnego;

- wspieranie projektów realizowanych w modelu PPP poprzez tworzenie

ram legislacyjnych w zakresie m.in. praw koncesyjnych,

odpowiedzialności prawnej uczestników projektu typu PPP i nowych

gwarancji pożyczkowych;

- stworzenie Funduszu Wzajemnych Gwarancji na bazie budżetu UE i przy

wsparciu państw zaangażowanych w realizowane projekty;

- wzmocnienie i instytucjonalizacja współpracy międzypaństwowej w

ramach w/w wytycznych, na poziomie finansowym i operacyjnym

(subsydiowanie szczególnie wrażliwych regionów);

- ustalenie wspólnych metod oceny projektów transgranicznych.

Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie internetowej:

http://europa.eu.int/comm/ten/transport/revision/hlg_en.htm

Unia Europejska

Transport odpadów (w tym odpadów niebezpiecznych). 1 lipca br. Komisja

Europejska przedstawiła poprawki do Rozporządzenia Rady 259/93/EEC z 1

lutego 1993 roku w sprawie transportu odpadów (w tym odpadów

niebezpiecznych) na terenie UE oraz poza jej obszar w myśl zasady, że transport

All rights reserved - Ernst & Young 2003 13


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

odpadów podlega kontroli na każdym etapie, tzn. łącznie z udokumentowaniem

końcowej fazy (odzysku lub unieszkodliwienia odpadów). Zaproponowane

poprawki KE mają na celu ograniczenie ilości niekontrolowanych przewozów

odpadów niebezpiecznych.

Rozporządzenie dotyczy wszystkich typów odpadów (niezależnie od ich

przeznaczenia), jak również środków transportu za pomocą, których są

przewożone (drogą lądową, kolejową, morską, powietrzną). Według propozycji

KE procedury kontroli transportu odpadów zostaną uproszczone w celu wdrożenia

międzynarodowych postanowień w zakresie transportu odpadów (zgodnie z

postanowieniami Konwencji Bazylejskiej).

Projekt nowego rozporządzenia:

- uchyla wyjątki od obowiązku pisemnego zgłoszenia transportu odpadów

niezależnie od ich stopnia zagrożenia i przeznaczenia;

- wprowadza konieczność uzyskania pozwolenia na transport odpadów po

wcześniejszym pisemnym zgłoszeniu wraz z dołączonym listem

przewozowym w odniesieniu do odpadów niebezpiecznych

przeznaczonych do unieszkodliwienia;

- wprowadza uproszczenie procedur transportu niegroźnych odpadów (np.

szkło, papier) przeznaczonych do recyklingu;

- obliguje administrację publiczną krajów członkowskich UE do

stosowania się do przewidzianych ustawowo terminów w celu uniknięcia

opóźnień transportu odpadów.

Projekt rozporządzenia jest dostępny na stronie internetowej:

http://www.europa.eu.int/comm/environment/waste/shipments/index.htm

Transport lotniczy. 3 lipca br. Parlament Europejski przyjął zmiany

Rozporządzenia Rady 295/91/EEC regulującego wspólne zasady systemu

odszkodowań dla pasażerów, którym odmówiono przyjęcia na pokład w

regularnych przewozach lotniczych (w przypadku tzw. overbookingu, czyli

sprzedaży większej liczby biletów niż przewidywana liczba miejsc w samolocie na

dany przelot). W zależności od długości trasy, ustalono trzy przedziały wysokości

odszkodowania:

- do 1,5 tys. km - 250 EUR odszkodowania;

- do 3,5 tys. km - 400 EUR;

- powyżej 3,5 tys. km - 600 EUR.

Jeżeli operator linii lotniczych przewiduje, że przelot opóźni się, będzie miał

obowiązek zapewnić pasażerom darmowe posiłki, a w razie konieczności – także i

nocleg (wraz z kosztami transportu między lotniskiem a miejscem noclegowym).

Dotyczy to następujących sytuacji:

- dwugodzinne opóźnienie przy długości trasy do 1,5 tys. km;

- trzygodzinne opóźnienie przy przelocie w obrębie UE i przy długości trasy

ponad 1,5 tys. km;

- czterogodzinne opóźnienie w przypadku pozostałych przelotów.

Pojęcie „organizatora wycieczki” w świetle Rozporządzenia ma zostać

ograniczone. Ponadto, każdy organizator wycieczki lub strona trzecia, która

poniosła koszty lub stratę w wyniku działań operatora linii lotniczych również ma

prawo do zwrotu kosztów lub odszkodowania. Podobne prawa do odszkodowania

All rights reserved - Ernst & Young 2003 14


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

zostaną prawdopodobnie zagwarantowane także dla pasażerów korzystających z

innych środków transportu.

Przewidywane jest wprowadzenie dłuższego okresu przejściowego na wejście

nowych przepisów w życie. Tym samym przewoźnicy będą mogli dostosować do

nich broszury reklamowe i umowy.

Pomoc publiczna dla rybołówstwa. 9 lipca br. Komisja Europejska przyjęła

projekt rozporządzenia przewidującego wyłączenie z obowiązku notyfikacji KE

większości pomocy publicznej w sektorze. Celem projektu jest uproszczenie

istniejących zasad i ich dostosowanie do nowych ram prawnych polityki

rybołówstwa, przyjętej w grudniu 2002 roku (ww. wyłączenie jest tym samym

zgodne ze zmianami wprowadzonymi do Finansowego Instrumentu Wspierania

Rybołówstwa w grudniu 2002 roku).

Projekt rozporządzenia przewiduje wyłączenie z obowiązku notyfikacji KE

pomocy publicznej w sektorze rybołówstwa w odniesieniu do wsparcia:

- reklamy i promocji produktów sektora rybnego;

- działań grup producentów sektora rybnego;

- ochrony i rozwoju zasobów wodnych;

- modernizacji i wsparcia technicznego sektora rybnego;

- modernizacji urządzeń portowych do obsługi połowów ryb;

- złomowania kutrów rybackich;

- działań o charakterze społeczno-ekonomicznym w sektorze rybnym;

- inwestycji na rzecz przetwórstwa produktów rybnych i działań

marketingowych;

- akwakultury i rybołówstwa śródlądowego.

Zatwierdzenie ostatecznej wersji rozporządzenia przez Komisję Europejską

planowane jest na pierwszą połowę 2004 roku.

Środki ochrony roślin. 8 lipca br. Komisja Europejska ogłosiła, że wkrótce

zakończy przegląd substancji aktywnych, używanych do produkcji środków

ochrony roślin, które zostaną wycofane z obrotu na Jednolitym Rynku

Europejskim. KE zapowiedziała, że dodatkowo 110 substancji aktywnych

stosowanych w produkcji środków ochrony roślin, (w tym w środkach

owadobójczych, grzybobójczych oraz w środkach przeciw chwastom) zostanie

wycofanych z rynku do grudnia br. Wpisuje się to w nowe podejście KE dotyczące

kryteriów oceny substancji stosowanych w obrocie środkami ochrony roślin.

Wspomniane 110 substancji stanowi uzupełnienie 320 preparatów, które miały być

wycofane z rynku do lipca 2003 roku. Wraz z 20 preparatami, które poddane

zostały indywidualnej ocenie Komisji, z wynikiem negatywnym, około 450

substancji zostanie wycofanych z obrotu. Oznacza to, iż w 2003 r. liczba

preparatów na rynku zmniejszy się o ponad 50% w stosunku do stanu z 1993 roku.

Zgodnie z aktualnym podejściem producent ma obowiązek gromadzenia

dokumentacji potwierdzających właściwości produktów ochrony roślin.

Producenci są zobowiązani dostarczyć kompletny zestaw informacji do

odpowiednich instytucji krajowych, jak i do Europejskiego Urzędu ds.

bezpieczeństwa żywności. Substancje są dopuszczone do obrotu do momentu

zakończenia procedury oceniającej i podjęcia decyzji o ich statusie

bezpieczeństwa. Komisja zamierza podjąć decyzje co do wszystkich substancji

podlegających procedurze oceny przed końcem 2008 roku. Tym samym

ukończony zostanie proces harmonizacji procedur dopuszczania substancji

aktywnych w pestycydach będących w obrocie na terenie UE.

Ważne jest by użytkownicy, hurtownicy i sprzedawcy detaliczni środków ochrony

roślin orientowali się, które z ich produktów mogą ulec wycofaniu z obrotu w celu

All rights reserved - Ernst & Young 2003 15


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

uniknięcia magazynowania materiałów. Producenci, których to dotyczy powinni

sprawdzić w odpowiedniej instytucji krajowej stan dopuszczenia do obrotu

każdego ze stosowanych przez nich produktów.

Dyrektywa Rady 91/414/EWG z dnia 15 lipca 1991 roku dotycząca wprowadzania

do obrotu środków ochrony roślin ustanawia zharmonizowany system

dopuszczania do obrotu substancji aktywnych stosowanych w pestycydach na

terenie UE.

Więcej informacji znajduje się na stronie internetowej:

http://www.europa.eu.int/rapid/start/cgi/guesten.kshp_action.gettxt=gt&doc=IP/0

3/957|0|RAPID&lg=EN&display=

Producenci pojazdów. 20 czerwca br. Komisja Europejska przyjęła projekt

dyrektywy nakładający na producentów wszelkich pojazdów samochodowych

obowiązek montowania w nich pasów bezpieczeństwa. Dotychczas obowiązek ten

dotyczył wyłącznie samochodów osobowych. Od lipca 2004 roku montaż pasów

na wszystkich siedzeniach będzie wymagany również w autokarach, minibusach,

samochodach dostawczych, ciężarówkach itd. Szacuje się, że powyższa regulacja

obejmie około 2 miliony samochodów rocznie.

W ostatnich miesiącach Parlament Europejski wraz z Radą przyjął dyrektywę

2003/20/WE nakładającą na kierowców obowiązek używania pasów

bezpieczeństwa oraz używania zabezpieczeń dostosowanych dla dzieci poniżej 3

roku życia. Państwa członkowskie mają termin do 9 maja 2006 roku na

dostosowanie swojego prawa do wymogów w/w dyrektywy.

Produkty lecznicze przeznaczone dla ludzi. 1 lipca br. Komisja Europejska

przedstawiła propozycję zmian w Dyrektywie 2001/83/WE o produktach

leczniczych przeznaczonych dla ludzi. Proponowana poprawka ma uregulować

wykorzystanie w lekach substancji pochodzących z ziół. Planowane jest dodanie

do słowniczka definicji miedzy innymi leku ziołowego oraz tradycyjnego leku

ziołowego, a także rozdziału 2a dotyczącego tradycyjnych leków ziołowych.

Po konsultacjach z Parlamentem Europejskim Komisja proponuje m.in. stworzenie

nowego systemu rejestracji dla leków ziołowych. Rejestracja uproszczona objęłaby

tradycyjne leki ziołowe. Według definicji zawartej w art. 1 ust. 29 w związku z art.

16a oraz art. 16c ust. 4 Dyrektywy tradycyjne leki ziołowe musiałyby spełnić

warunek 30 lat obecności na rynku, z czego przynajmniej 15 lat na rynku

wspólnotowym. Komisja proponuje również, by wszystkie leki ziołowe miały

oznaczenie.

Za ocenę i kontrolę wprowadzanych na rynek preparatów odpowiedzialny ma być

Komitet ds. Ziołowych Produktów Leczniczych (stanowiący część Europejskiej

Agencji ds. Kontroli Leków), który zostałby ustanowiony na mocy art. 16h

znowelizowanej Dyrektywy.

Serwis informacyjny Ernst & Young o prawie Wspólnot Europejskich i

harmonizacji prawa w Polsce, dostępny jest pod adresem

www.prawoeuropejskie.pl

Plan dotyczący dopuszczalności handlu emisją gazów cieplarnianych w

ramach WE. 2 lipca br. Parlament Europejski przyjął rezolucję dotyczącą

Dyrektywy ustanawiającej plan dopuszczalności handlu emisją gazami

cieplarnianymi z instalacji przemysłowych (Dyrektywa Rady 96/61/EC). Parlament

Europejski podtrzymał swoje stanowisko co do rozszerzenia zasad

All rights reserved - Ernst & Young 2003 16


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

zaproponowanych przez Komisję na wszystkie gazy cieplarniane (a nie tylko na

dwutlenek węgla). Parlamentarzyści domagali się również objęcia działaniem

nowej legislacji większej liczby sektorów przemysłu niż to przewidziano w

projekcie. Wśród innych poprawek dyskutowanych przez Parlament znalazła się

sprawa podziału zezwoleń na emisję gazu cieplarnianego pomiędzy państwa

członkowskie, jak również kwestia istnienia górnego limitu liczby zezwoleń

wydawanych przez państwa członkowskie.

Celem przyświecającym twórcom dyrektywy jest zapewnienie wprowadzenia przez

UE własnych zasad dopuszczalności handlu emisją gazów cieplarnianych na długo

przed terminem opracowania międzynarodowych reguł, które, zgodnie z

Protokołem z Kioto, mają zostać ustalone w 2008 r. Dyrektywa pozwoli stworzyć

rynek handlu emisją gazów cieplarnianych w UE w drodze wprowadzenia systemu

zezwoleń dopuszczających emisje gazów cieplarnianych z instalacji

przemysłowych. Zezwolenia miałyby być przyznawane przez władze narodowe

państw członkowskich UE. Wprowadzenie planu w życie pozwoliłoby zmniejszyć

koszt osiągnięcia celów dotyczących dopuszczalnej emisji gazu cieplarnianego

postawionych przed UE w Protokole z Kioto o 1,3 mld EUR rocznie. Plan

wszedłby w życie w dwóch etapach: okres próbny objąłby lata 2005-2007, a drugi

etap: lata 2008-2012.

Porozumienie w sprawie odpowiedzialności za zanieczyszczenie środowiska

naturalnego. Komisja Europejska przyjęła porozumienie osiągnięte 14 czerwca

br. przez ministrów ochrony środowiska krajów UE w sprawie Dyrektywy

96/61/WE dotyczącej odpowiedzialności za zanieczyszczenie środowiska

naturalnego. Dyrektywa jest oparta na zasadzie „zanieczyszczający płaci” i ma na

celu zarówno zapobieganie, jak i naprawianie szkód wyrządzonych w środowisku

naturalnym. W przypadku bezpośredniego zagrożenia szkodą wymaga ona działań

zapobiegawczych, z kolei gdy szkoda została wyrządzona, podmiot, który ją

spowodował ma obowiązek naprawienia szkody na własny koszt.

Dyrektywa stosowana będzie do szerokiego zakresu szkód wobec środowiska i

zagrożeń szkodą, włączając w to przypadki wyszczególnione w Aneksie I do

Dyrektywy 96/61/WE dotyczącej zintegrowanego zapobiegania i kontroli

zanieczyszczeń, jak również do innych działań przemysłowych. Gdy przepisy

Dyrektywy nie są przestrzegane, organizacje pozarządowe maja prawo domagać

się działań ze strony odpowiednich władz.

Porozumienie zawarte przez ministrów zawierało dwustopniowy system

bezpieczeństwa finansowego, którego pierwszym stopniem mają być działania

skierowane na rozwój instrumentów i rynków bezpieczeństwa finansowego. Aby

zagwarantować ubezpieczenie na pokrycie szkody, włączone powinny być także

mechanizmy finansowe dotyczące przypadków niewypłacalności. Drugi stopień

systemu jest przewidziany do wprowadzenia pięć lat po wejściu dyrektywy w

życie, kiedy to Komisja ma przedstawić raport na temat potrzeby i wykonalności

obowiązkowego systemu ubezpieczeniowego. Ministrowie uzgodnili także

przypadki, kiedy państwo członkowskie może mieć prawo obrony lub powołać się

na okoliczności łagodzące, jak również przypadki posiłkowej odpowiedzialności

państwa, gdy nie jest możliwe pociągnięcie do odpowiedzialności samej firmy.

All rights reserved - Ernst & Young 2003 17


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

Wykorzystanie funduszy strukturalnych w sektorze usług łączności

elektronicznej. Około 10 mld EUR zostało przeznaczone na działania stymulujące

rozwój infrastruktury i usług w sektorze telekomunikacji w ramach programów

rozwoju regionalnego na lata 2000-2006, współfinansowanych przez fundusze

strukturalne. Działania te wynikają ze strategii zapisanej w Planie Działania

„eEurope 2005” przyjętym przez Radę Europejską na posiedzeniu w Sewilli w

2002 r. Komisja Europejska opracowała projekt wytycznych ustanawiających

ogólne kryteria mające pomóc regionom w ocenie i selekcji projektów

inwestycyjnych w sektorze usług łączności elektronicznej. Główne cele

wytycznych Komisji Europejskiej to:

• zachęcenie władz lokalnych i regionalnych do zaangażowania się w

projekty, które wpisują się w regionalną strategię rozwoju z

uwzględnieniem specyfiki regionu;

• neutralność w wyborze technologii, która miałaby być współfinansowana

z funduszy strukturalnych;

• zapewnienie nie dyskryminującego i nie naruszającego zasad uczciwej

konkurencji dostępu do sieci elektronicznych.

Zgodnie z wytycznymi Komisji Europejskiej fundusze strukturalne powinny

wspomagać regiony we wzmacnianiu strony popytowej społeczeństwa

informacyjnego (Information Society). W szczególności chodzi tu o wsparcie

zdolności firm i instytucji do skutecznego wykorzystania technologii informacyjnokomunikacyjnych

(Information and Communication Technologies – ICT). Według

wytycznych Komisji Europejskiej, zastosować można kilka rozwiązań:

- modernizacja sektora publicznego w celu zapewnienia masy krytycznej

liczby użytkowników ICT w administracji publicznej,

- stymulacja popytu w sektorze prywatnym,

- finansowanie zawartości sieci telekomunikacyjnych, włączając w to e-

government, a w szczególności usług lokalnych i regionalnych, tak aby

zwiększyć popyt na technologie oparte na stałych łączach,

- podnoszenie kwalifikacji ludności regionu w odniesieniu do

wykorzystania technologii opartych na stałych łączach.

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR), który miałby być głównym

instrumentem wsparcia inicjatyw w sektorze usług łączności elektronicznej,

mógłby w szczególności wspomagać lokalne i regionalne władze w działaniach na

rzecz wprowadzenia administracji on-line i udostępnienia tych usług swoim

obywatelom. EFRR mógłby np. współfinansować tworzenie punktów

elektronicznego dostępu do usług administracyjnych w urzędach miejskich lub

wspomagać rozwój łączności komunikacji elektronicznej w ramach społeczności

lokalnych. Wsparcie z EFRR powinno być ograniczone do otwartej infrastruktury

tj. instalacji i wyposażenia, które jest dostępne, zgodnie z zasadą niedyskryminacji,

dla wszystkich operatorów i dostawców usług łączności.

Perspektywy – tendencje - raporty

Raport Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej podsumowujący prace

prezydencji greckiej Unii Europejskiej (1 stycznia - 30 czerwca 2003 r.) podkreśla,

że na okres przewodnictwa greckiego przypadło podpisanie Traktatu Akcesyjnego

i początek procesu jego ratyfikacji, a także zapoczątkowanie włączania krajów

przystępujących do udziału w pracach instytucji UE.

http://www.biuletyn.ukie.gov.pl/ba.nsf/0/4DEF849196D554CDC1256D5E00376D

37

All rights reserved - Ernst & Young 2003 18


DORADZTWO

EUROPEJSKIE

Polska – UE

EU Review

Lipiec 2003

Ernst & Young

ul. Emilii Plater 53

00-113 Warszawa

tel. (22) 557 70 00

fax (22) 557 70 01

eu.advisor@pl.ey.com

EU Review jest bezpłatnym biuletynem

przygotowywanym przez Dział Doradztwa

Europejskiego firmy Ernst & Young.

Informacje zawarte w niniejszym biuletynie są

prawidłowe i aktualne w czasie, kiedy są

kierowane do publikacji. Nie powinny one

jednak stanowić podstawy do podejmowania

decyzji inwestycyjnych.

Analiza BRE Bank – CASE nr 66 dotyczący rozwoju gospodarczego Polski po

akcesji do UE przewiduje, że w latach 2005 –2007 polska gospodarka może

osiągnąć około 5% wzrost gospodarczy. Przyspieszenie wzrostu gospodarczego w

tym okresie będzie związane nie tylko z pozytywnymi skutkami członkostwa w

UE, lecz również ze spodziewaną poprawą wyników gospodarczych państw

zachodnioeuropejskich.

http://www.case.com.pl/upload/publikacja_plik/877847_bre66.pdf

Raport Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (European Court of

Auditors) dotyczący systemu ustalania wysokości unijnych subsydiów

eksportowych na towary rolne. Raport wskazuje, że Komisja Europejska nie

zawsze dysponuje najpełniejszymi i najbardziej aktualnymi informacjami

dotyczącymi sytuacji na rynkach poszczególnych artykułów rolnych. Poprawa

wykorzystania informacji przyczyniłaby się do bardziej adekwatnego ustalania

stawek subsydiów.

http://www.eca.eu.int/EN/rs/2003/rs09_03en.pdf

Raport Europejskiego Banku Centralnego (European Central Bank) dotyczący

porównania efektywności sektora publicznego wskazuje, że kraje o

rozbudowanym sektorze publicznym wykazują wyższą redystrybucję dochodów.

http://www.ecb.int/pub/wp/ecbwp242.pdf

Raport Europejskiego Banku Centralnego (European Central Bank) dotyczący

stabilizacji cen w przypadku utrzymywania płynnego kursu walutowego. W wielu

krajach obawa przed uwolnieniem kursu walutowego jest nieuzasadniona.

Eksperci EBC wskazują, że w otwartej gospodarce mniejszego państwa o wysokiej

mobilności kapitału różnica pomiędzy płynnym kursem walutowym a kursem

kształtowanym przez interwencje Banku Centralnego praktycznie nie istnieje.

http://www.ecb.int/pub/wp/ecbwp241.pdf

Raport Deutche Bank Research dowodzi, że wspólny rynek finansowy Unii

Europejskiej skorzystałby znacząco na wprowadzeniu bardziej spójnego nadzoru i

regulacji go dotyczących. Dlatego też rynek finansowy UE potrzebuje powołania

wspólnego Europejskiego Urzędu Usług Finansowych (European Financial

Services Authority).

http://www.dbresearch.de/PROD/999/PROD0000000000060268.pdf;jsessionid=15

04%3A3f12b78c%3A1f61ef6e9e4a4cd7

STATYSTYCZNA

PIGUŁKA

Polska Strefa euro UE-15

Inflacja [%](VI’03/VI’02) 0,8 2,0 1,8

Stopa bezrobocia [%]

17,8

(VI’2003)

8,8

(V’2003)

8,1

(V’2003)

Produkcja przemysłowa [%]

7,8

(VI’03/VI’02)

-1,3

(V’03/V’02)

-1,8

(V’03/V’02)

PKB [%](I kw. 2003 r.) 2,2 0,8 1,1

Stopy procentowe: [%]

- lombardowa

- referencyjna

- depozytowa

6,75

5,25

3,75

3,0

2,0

1,0

All rights reserved - Ernst & Young 2003 19


ERNST & YOUNG

ERNST & YOUNG

www.ey.com/pl

www.ey.com/pl/euadvisory

© 2002 Ernst & Young

© 2003 Ernst & Young

All Rights Reserved.

All Rights Reserved.

Ernst & Young is

Ernst & Young is

a registered trademark.

a registered trademark.

More magazines by this user
Similar magazines