Η Πάπισσα Ιωάννα - eBooks4Greeks.gr

ebooks4greeks.gr

Η Πάπισσα Ιωάννα - eBooks4Greeks.gr

Η ΠΑΠΙΑ ΙΩΑΝΝΑ

Εμμανουήλ Ροΐδης

Π ρ ώ τ η ζ κ δ ο ς η 1 8 6 6

Τ υ π ο γ ρ α φ ε ί ο Ι .

Κ α ς ς α ν δ ρ ζ ω σ κ α ι Σ ί α

Ε π ι μ έ λ ε ι α α ν τ ι τ ύ π ο υ

e B o o k s 4 G r e e k s . gr


Η Πάπιζζα Ιωάννα

Η Πάπιζζα Ιωάννα ζεσξείηαη ην

ζεκαληηθόηεξν από ηα έξγα ηνπ Εμμανοσήλ

Ροΐδη θαη έλα από ηα ζπνπδαηόηεξα

ειιεληθά κπζηζηνξήκαηα, ην νπνίν ηειηθά

αθορίζηηκε "ωο αληηρξηζηηαληθόλ θαη

θαθόεζεο". Σν έξγν απηό βξίζεη

παξαπνκπώλ θαη ππνζεκεηώζεσλ θαη είλαη

ζηελ νπζία έλα ζαηπξηθό κπζηζηόξεκα, πνπ

ν ζπγγξαθέαο έξρεηαη ζε ξήμε κε ηελ

θξαηνύζα ινγνηερληθή παξάδνζε, ηνλ

ξνκαληηζκό θαη ηελ ελίζρπζε ηνπ θύξνπο ηεο Εθθιεζίαο.

ε απηό εμηζηνξείηαη ν βίνο ηεο Ισάλλαο, κίαο γπλαίθαο

πνπ θαηάθεξε λα αλαξξηρεζεί ζηελ ηεξαξρία ηεο

Ρσκαηνθαζνιηθήο εθθιεζίαο θαη λα θηάζεη κέρξη θαη ην

αμίσκα ηνπ Πάπα, πξνζπνηνύκελε όηη ήηαλ άληξαο. Ο

Ροΐδης είρε αθνύζεη ηελ ηζηνξία απηή ζηε Γέλνβα, όηαλ

ήηαλ αθόκα παηδί. Μεηά από εθηεηακέλε έξεπλα ζε

βηβιηνζήθεο ζηελ Αζήλα θαη ζηε Γεξκαλία, ζπγθέληξσζε

πινύζην πιηθό γηα ηελ πεξίνδν ζηελ νπνία δηαδξακαηίδεηαη

ην έξγν. Επέκεηλε ηδηαίηεξα ζε απηή ηε δηάζηαζε ηνπ

κπζηζηνξήκαηνο, γη' απηό θαη ην εμέδσζε κε ηνλ

ραξαθηεξηζκό «Μεζαιωνική Μελέηη». Καη πξάγκαηη ην

έξγν είλαη πηζηόηαην ζηελ απεηθόληζε ηεο επνρήο ηνπ - νη

πόιεηο, ηα ηαμίδηα, ηα κνλαζηήξηα, νη ζπλήζεηεο,

απνδίδνληαη κε εμαηξεηηθή αθξίβεηα.

Σν έξγν ελώ παξνπζηάδεη ηα αξλεηηθά ηεο Καζνιηθήο

Εθθιεζίαο, είλαη θαλεξό όηη ε θξηηηθή θαη ε απόξξηςε

απεπζύλνληαη θπξίσο ζηελ Οξζόδνμε. Γηα ην ιόγν απηό

θαη νη αληηδξάζεηο απέλαληί ηνπ ήηαλ ηόζν έληνλεο. ηον

αθοριζμό ηοσ έργοσ ν ζπγγξαθέαο απάληεζε αξρηθά

ρηνπκνξηζηηθά, κε ηηο «Επιζηολέρ ενόρ Αγπινιώηος» κε

ηελ ππνγξαθή Διονύζιος οσρλής (ζηελ εθεκεξίδα Απγή,

Μάηνο 1866) θαη έπεηηα κε ζνβαξό αιιά θαη πην δεθηηθό

ηόλν, κε ην «Ολίγαι λέξειρ ειρ απάνηηζιν ηηρ αθοπιζηικήρ

εγκςκλίος ηηρ ςνόδος».

Έπγα ηος Εμμανοςήλ Ροΐδη:

-Η Πάπηζζα Ιωάλλα

-Ιζηνξία ελόο ζθύινπ

-Ιζηνξία κηαο γάηαο

-Ιζηνξία ελόο αιόγνπ

-Ψπρνινγία πξηαλνύ ζπδύγνπ

-Η κειηά

-Σν παξάπνλν ελόο λεθξνζάπηνπ

-Μνλόινγνο επαηζζήηνπ

-Η ενξηή ηνπ παηξόο κνπ

-Οξέζηεο θαη Ππιάδεο

-Σν μεζηνύπωκα

Μελέηερ-Απθπα-Κείμενα

-Αξηζηνηέιεο Βαιαωξίηεο

-Γελλεζήηω θωο

-Δπηζηνιαί ελόο Αγξηληώηνπ

-Η Δζληθή Βηβιηνζήθε ελ έηεη 1880

-Οιίγαη ιέμεηο εηο απάληεζηλ ηεο

ππ’ αξηζκόλ 5688 εγθπθιίνπ ηεο

Ιεξάο πλόδνπ

-Πάξεξγα, επηκέιεηα. Γ. Ι.

ηακαηόπνπινο

-Πεξί ζπγρξόλνπ ειιεληθήο

πνηήζεωο

-Πεξί ζπγρξόλνπ ελ Διιάδη

θξηηηθήο

-Σα Δίδωια

-Τα Κείμενα

-Το ταξίδι του Ψυχάρη

Ρνΐδεο Δκκαλνπήι


Η Πάπισσα Ιωάννα

ΠΔΡΙΔΧΟΜΔΝΑ

Προλεγόμενα 4

Η Πάπιζζα Ιωάννα - Mέρος A΄ 16

Η Πάπιζζα Ιωάννα - Mέρος Β΄ 35

Η Πάπιζζα Ιωάννα - Mέρος Γ΄ 68

Η Πάπιζζα Ιωάννα - Mέρος Γ΄ 113

Βιβλιογραθία - Πηγές - Προηεινόμενες ζελίδες 148

Ροΐδης Εμμανουήλ


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ΠΡΟΛΕΓΟΜΕΝΑ ΣΗ ΠΡΩΣΗ ΕΚΔΟΕΩ

Ο Ζξφδνηνο έθξηλε θαιφλ λα εθζέζε ελ αξρή ηεο ηζηνξίαο ηνπ ηα αίηηα, άηηλα

παξεθίλεζαλ απηφλ λα δηεγεζή ηα ηξφπαηα ηνπ Μηιηηάδνπ θαη ηνπο ηξαγηθνχο έξσηαο

ησλ ελ Αηγχπησ γπλαηθψλ. Σν θαιφλ ηνχην παξάδεηγκα ηνπ παηξφο ηεο ηζηνξίαο

έζπεπζαλ λα κηκεζψζη θαη νη έπεηηα ηζηνξηθνί, ν Θνπθπδίδεο, ν Σάθηηνο, ν Άγ.

Λνπθάο, ν Γίββσλ θαη ν Γπδψηνο· ψζηε πάζαη αη ηζηνξίαη άξρνληαη ζηεξενηχπσο δηά

ηεο δηθαηνινγίαο ηνπ ηζηνξηθνχ, σο ηα επηθά πνηήκαηα δη’ επηθιήζεσο ηεο Μνχζεο.

Δηο ηνλ ηζηνξηθφλ ηνχηνλ θαλφλα ππνηαζζφκελνο ζπεχδσ θαη εγψ λα εθζέζσ, ίλα κε

θαηεγνξεζψ σο ηδηφηξνπνο ηπκβσξχρνο, ηίλη ηξφπσ έηπρε λα ηαξάμσ ηελ αλάπαπζηλ

ηεο απφ ηνζνχησλ αηψλσλ θεθνηκεκέλεο ελ εηξήλε Παπίζζεο Ησάλλαο.

Σν ζξεζθεπηηθφλ αίζζεκα ήθκαδελ αθφκε ελ ηε Γχζεη (ππήξρνλ δει. άλζξσπνη

ηξψγνληεο αζηαθνχο ηελ Παξαζθεπήλ θαη αζπαδφκελνη ησλ θαινγήξσλ ηελ δψλελ),

φηε πξν εηθνζαεηίαο πεξίπνπ κεηέβελ λήπηνο έηη εηο Ηηαιίαλ. Πνιινχο δε ηνπ έηνπο

κήλαο δηαηξηβψλ θαηά ηελ εθεί θηιάγξαπινλ ζπλήζεηαλ εηο ηελ εμνρήλ θαη πνιιάθηο

θαηά ηαο καθξάο ηνπ θζηλνπψξνπ εζπέξαο, ελψ έξπνλ νη θνριίαη επί ησλ

γπκλσζέλησλ θιεκάησλ θαη εθχνλην ππφ ηαο θαζηαλέαο νη ακαλίηαη, παξαθαζήκελνο

εηο ηελ ππξάλ ησλ ηξπγεηψλ, παξ’ σλ άιιν δελ ήθνπνλ εηκή κφλνλ ζαχκαηα αγίσλ

εηθφλσλ, δξαπεηεχζεηο βξπθνιάθσλ εθ ηνπ ηάθνπ θαη ςπρψλ εθ ηνπ θαζαξηεξίνπ,

είρνλ θαηαληήζεη δηά ηεο αγξνηηθήο εθείλεο επηκημίαο νπσζνχλ δεηζηδαίκσλ• ηνλ δε

Πάπαλ, νλ ήθνπνλ αλνηγνθιείνληα ηελ ζχξαλ ηνπ Παξαδείζνπ, θηιηθψο

ζπλαλαζηξεθφκελνλ κεηά ηνπ Αγ. Πλεχκαηνο, ην νπνίνλ επέηα θαηά πάζαλ πξσίαλ

επί ηνλ ψκνλ ηνπ, θαη πξνηείλνληα ηνπο ηεξνχο πφδαο ηνπ εηο βαζηιείο πξνο

αζπαζκφλ, ελφκηδνλ ηφηε ηεξάζηηφλ ηη θαη κπζψδεο νλ σο αεξφζηαηνλ κεηαμχ

νπξαλνχ θαη γεο κεηέσξνλ.

Δηο ηνηαχηελ επξηζθφκελ πλεχκαηνο δηάζεζηλ, ελ Γελνχε θαηνηθψλ, φηε εμεξξάγε

αίθλεο ε ζπκπάζαλ θινλίζαζα ηελ Ηηαιίαλ ελ έηεη 1848 επαλάζηαζηο. Οη ηεξείο θαη ε

Θξεζθεία ζπκπεξηιήθζεζαλ, σο ζπκβαίλεη θαηά πάληαο ηνπο ελ ηε Γχζεη πνιηηηθνχο

ζπαξαγκνχο, εηο ην θαηά ησλ βαζηιέσλ θαη ηεο ηπξαλλίαο αλάζεκα. Πλεχκα πνλεξφλ

επιαλάην απφ ηηλσλ ήδε εηψλ επί ηεο αηπρνχο ηαχηεο ρεξζνλήζνπ, δπζαξέζθεηαλ,

απείζεηαλ θαη άζβεζηνλ ειεπζεξίαο δίςαλ εηο φιαο ηαο θαξδίαο εκθπζψλ. Έηξηδνλ νη

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 4


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ζξφλνη σο έηνηκνη λα θαηαπέζσζηλ, έηξηδνλ δπλαηψηεξα ησλ βαζηιέσλ νη νδφληεο.

Λέμεηο δπζερείο θαη αζπλήζεηο εηο ηα ηηαιηθά ψηα, ζχληαγκα, εζλνθπιαθή,

ειεπζεξνηππία, θνηλνθηεκνζχλε αληήρνπλ παληαρφζελ σο ερηδλψλ ζπξηγκνί• ε δε

ηπθιή πίζηηο, ε απφ ηνζνχησλ αηψλσλ εηο ηελ πξνο ηνπο ηπθινχο ζπκπάζεηαλ θαη

πεξηπνίεζηλ ζπλεηζηζκέλε, απειαθηίδεην ήδε θαη έληξνκνο έθεπγελ εηο ηα φξε,

άζπινλ δεηνχζα ππφ ησλ ρσξηθψλ ηελ ζηέγελ, θαη εθείλσλ πνιιάθηο θιεηζηήλ θαη

απφξζεηνλ επξίζθνπζα ηελ ζχξαλ. Αιιά ελψ επιαλάην εηο ηα ζθφηε, αλά παλ βήκα

πξνζθφπηνπζα ε αζιία, νη επ' απηήο ζηεξίδνληεο ηελ εμνπζίαλ βαζηιείο εθηλνχλην• ε

απνζηάηηο Γέλνπα επνιηνξθείην, αη βφκβαη έζξαπνλ ησλ νηθηψλ ηαο ζηέγαο, νη δε

δπζηπρείο θάηνηθνη, θνβνχκελνη κε πάζσζηλ φζα θαη αη ζηέγαη ησλ, θαηέθεπγνλ εθεί,

φπνπ ππφ γελ θπιάζζνληαη ηα επζξαπζηφηαηα ησλ ζθεπψλ, αη θηάιαη. Δηο ηνηαχηελ

νηλαπνζήθελ θαηέθπγνλ θαη εγψ κεζνχζεο ηεο λπθηφο κεηά ησλ νηθείσλ θαη

γεηηφλσλ, ειζφλησλ λα δεηήζσζηλ άζπινλ ππφ ηαο πηπράο ηεο ειιεληθήο ζεκαίαο.

Πιείνλεο ή πεληήθνληα, άλδξεο θαη γπλαίθεο, άξρνληεο θαη ηρζπνπψιηζεο, θφκεζζαη

θαη αλζξαθείο ζπλσζνχκεζα ελ ησ ζηελψ εθείλσ ηφπσ κεηαμχ θηαιψλ θαη ζηακλίσλ,

θξνκκχσλ θαη μεξψλ ζχθσλ. Αη ιανθηφλνη ηνπ Λακάξκνξα ζθαίξαη,

απνηπγράλνπζαη ηνπ ηπξαλληθνχ ζθνπνχ ησλ, εθξήκληδνλ απ’ ελαληίαο ηεο

θνηλσληθήο αληζφηεηνο ηα παιαηά πξνπχξγηα, ζπζθίγγνπζαη ηνπο σρξνχο ππεθφνπο

ηνπ εηο δεκνθξαηηθήλ ελ ηξφκσ αδειθφηεηα.

Σάθνπ θαηήθεηα θαη ζηγή επεθξάηεη ελ αξρή εηο ηελ ππφγεηνλ εθείλελ ζπλέιεπζηλ.

Αιιά ε νηθία ήην πεληψξνθνο θαη νη ζφινη ηεο νηλαπνζήθεο ζηεξενί θαη εηο ηαο

ζθαίξαο απξφζηηνη• ψζηε ηα πξφζσπα ησλ πεξί εκέ, άηηλα ήζαλ πξφηεξνλ

σρξνπξάζηλα σο ην παιίνλ ησλ θχθισ θηαιψλ, αλειάκβαλαλ βαζκεδφλ

αλζξσπηλψηεξνλ ρξψκα. Αθφβσο δε ζρεδφλ εθνχνκελ ηνπο επί γεο απαηζίνπο ήρνπο,

βέβαηνη φληεο φηη ν ππεξάλσ εκψλ αησξνχκελνο ζάλαηνο δελ εδχλαην, φζσ θαη αλ

έθππηε, λα θζάζε ηφζν ρακειά. Απνκαθξπλνκέλνπ ηνπ θηλδχλνπ, ειχνλην βαζκεδφλ

νη ζπλέρνληεο ηα ηηαιηθά ζηφκαηα γισζζνδέηαη• ε δε ερψ ηνπ ζφινπ επαλέιεγε

ιφγνπο αζπλαξηήηνπο, ππνζρέζεηο θεξίσλ εηο ηελ Παξζέλνλ, αλδξψλ αληεγθιήζεηο,

Αγίσλ επηθιήζεηο θαη θξηθψδεηο θαηά ηνπ Bombardatore αξάο. Αιιά θαζψο εηο ηνπ

Αξηφζηνπ ηαο κάραο, νπφηαλ δχν θιεηλνί ήξσεο έιζσζηλ εηο ρείξαο, ηαπεηλνχζη ηα

φπια θαη ίζηαληαη ελ ζησπή ηελ πάιελ ζεσξνχληεο νη ινηπνί καρεηαί, νχησ

εζηψπεζαλ αιιεπάιιεινη θαη νη ελ ηε νηλαπνζήθε, φηε ν παιηφο αββάο ηνπ Αγ.

Μαηζαίνπ θαη ν γέξσλ ζπληάθηεο ηεο Γ ε λ ν π ε ζ ν ί α ο ε θ ε κ ε ξ ί δ ν ο, αληηθξχ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 5


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

θαζήκελνη επί αληηκεηψπσλ βαξειηψλ, ήξρηζαλ εξίδνληεο πεξί ειεπζεξίαο θαη

βαζηιέσλ, πεξί πξνφδνπ θαη παπσζχλεο. Σα ππεξάλσ εκψλ δηαδξακαηηδφκελα

θαζίζησλ ηελ ζπδήηεζηλ εθείλελ ππέξ πάζαλ άιιελ επίθαηξνλ, ακθφηεξνη δε νη

αληίπαινη ήζαλ θαιψο πξναιεηκκέλνη εηο ηνηνχηνπο αγψλαο, νη δε αθξναηαί

πεξηεθχθινπλ απηνχο αλνίγνληεο ηα ζηφκαηα θαη ηα ψηα σο νη Καξρεδφληνη ηνλ

Αηλείαλ. Ο κελ δεκνζηνγξάθνο δηεηείλεην φηη φζα επάζρνκελ δεηλά πξνήξρνλην εθ

ηεο επηξξνήο ησλ ηεξέσλ, ν δε Αββάο επέκελε ζεσξψλ ην πεξηξξένλ εκάο αδειθηθφλ

αίκα σο ηιαζηήξηνλ εηο ηνλ Ύςηζηνλ ζπζίαλ. Δλ ηνχηνηο ε λπμ πξνπρψξεη θαη ε

ζπδήηεζηο δελ εθαίλεην εγγίδνπζα εηο ην ηέξκα. Αη γιψζζαη ζπλεζηξέθνλην

επηξάπεινη θαη νμείαη σο κνλνκάρσλ ζπάζαη• εγψ δε ζπλεηζίζαο βαζκεδφλ εηο ηνλ

γισζζφθηππνλ εθείλνλ, ππέθππηνλ βαζκεδφλ εηο αθνπζίαλ λάξθσζηλ, ζηεξίδσλ ηελ

δεθαεηή θεθαιήλ επί ησλ γνλάησλ ηεο γείηνλφο κνπ, φηε παξάδνμα αίθλεο

αθνχζκαηα εδίσμαλ καθξάλ ησλ βιεθάξσλ κνπ ηνλ χπλνλ. Ο νμχρνινο

εθεκεξηδνγξάθνο, ράζαο ηέινο πάλησλ ηελ ππνκνλήλ δηά ην πείζκα ηνπ Αββά, φζηηο

εηο ηα επινγψηεξα επηρεηξήκαηα επέκελελ απνθξηλφκελνο δηά θαινγεξηθψλ ξήζεσλ

θαη απνζπαζκάησλ ηνπ Βνλάιδνπ θαη Γεκαίηξνπ, κεηέβαιε ηαθηηθήλ. Απειπηζζείο λ'

αλνίμε ηνπο νθζαικνχο ηνπ θαινχ εθείλνπ ρξηζηηαλνχ, θνβνπκέλνπ ην θσο σο αη

λπθηεξίδεο ηαο αθηίλαο ηνπ ειίνπ, έπαπζε ζπδεηψλ θαη επερείξεη ήδε λα θαηαζηήζε

ηα είδσια απηνχ βδειπξά θαη γεινία εηο ηνπο παξεζηψηαο. Δθηπιίζζσλ ηεο παπηθήο

ηζηνξίαο ηα ξππαξψηεξα θχιια θαη παλ φλεηδνο θαη πάζαλ θειίδα εθείζελ ζπιιέγσλ

θαηέπηπελ σο ερίδλεο ζχεινλ εηο ην πξφζσπνλ ηνπ πησρνχ ηεξέσο. Παξέζηεζελ εκίλ

Βελέδηθηνλ ηνλ ζ', Γξεγφξηνλ ο' θαη πιβέζηξνλ ηνλ γ', ζπγρξφλνπο Πάπαο,

ηξηθέθαινλ Κέξβεξνλ, αιιήινπο αθνξίδνληαο θαη δη’ αίκαηνο πιεκκπξίδνληαο ηελ

Ηηαιίαλ• ηνλ Εαραξίαλ θαηαδηθάδνληα εηο ηαο θιφγαο ηνπο γεσγξάθνπο, νίηηλεο

εδίδαζθνλ ηελ χπαξμηλ αληηπφδσλ, δηφηη ελ ησ πιήζεη ηεο ζνθίαο ηνπ, ίλα ππάξρσζηλ

αληίπνδεο έπξεπε θαη νη δχν ήιηνη θαη ζειήλε δηπιή λα ππάξρε• ηνλ ηέθαλνλ δ',

αηζρξφλ ηπκβσξχρνλ, εθζάπηνληα ηνλ λεθξφλ ηνπ πξνθαηφρνπ ηνπ Φνξκφζνπ,

ζχξνληα ην ζαπξφλ ζψκα ελψπηνλ ζπλφδνπ θαη ππνβάιινληα απηφ εηο γεινίαλ θαη

βδειπξάλ αλάθξηζηλ• Ησάλλελ ηνλ θβ' θαηαηξίβνληα ηνλ βίνλ εηο αλαδήηεζηλ ηεο

θηινζνθηθήο ιίζνπ θαη ηέινο αλεπξίζθνληα απηήλ δηά ηεο ζπληάμεσο πίλαθνο, ελψ

εζεκεηνχην αθξηβψο ε ηηκή ηεο αθέζεσο παληφο ακαξηήκαηνο, θφλνπ, θινπήο,

βηαζκνχ, θαξκαθείαο ή άιινπ• Ηνχιηνλ ηνλ γ' λένλ Καιιηγνχιαλ, αλαγνξεχνληα ελ

κέζσ πνηεξίσλ θαη γπλαηθψλ ηνλ πίζεθα απηνχ Καξδηλάιηνλ θαη Ησάλλελ ηνλ ηβ',

απινχληα ηνπο ηάπεηαο ηεο Αγ. Σξαπέδεο ππφ ηνπο πφδαο ηεο εξσκέλεο ηνπ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 6


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

κεζχνληα κεη' απηήο εηο ηαο θχιηθαο ησλ κπζηεξίσλ θαη ηέινο δνινθνλνχκελνλ ππφ

ηνπ θαηαθζάζαληνο ζπδχγνπ, ή ππφ ηνπ Γηαβφινπ, σο ζέινπζηλ νη Υξνλνγξάθνη•

αιιά κεηαμχ Γηαβφινπ θαη αηηκαζζέληνο ζπδχγνπ ππάξρεη θνηλφλ ηη

ραξαθηεξηζηηθφλ. Σνηαχηα έιεγελ ν γέξσλ ελ κέζσ βαζείαο ζηγήο, δηαθνπηνκέλεο

ελίνηε ππφ εγγχηεξνλ εθξεγλπνκέλεο ζθαίξαο ή ζηέγεο θαηαπηπηνχζεο. Οη κελ ησλ

αθξναηψλ επνίνπλ ην ζεκείνλ ηνπ ζηαπξνχ, άιινη έθξαζζνλ ηα ψηα θαη αη γπλαίθεο

έθξππηνλ ην πξφζσπνλ εηο ηελ πνδηάλ αιιά ηη έγεηλα εγψ, φηε ν αδπζψπεηνο ξήησξ,

κε αξθνχκελνο εηο ησλ αξξέλσλ Παπψλ ηα αίζρε, ήξρηζε λα δηεγήηαη θαη ηεο

Παπίζζεο Ησάλλαο ηελ ηζηνξίαλ; Πάπα έξσηαο θαη κεηξφηεηαο θαη ελ κέζε αγνξά

ηνθεηφλ!

Μεη’ νπ πνιχ αλέηεηιελ ε εκέξα• αη εθππξζνθξνηήζεηο εξαηψζεζαλ θαη εμέιηπνλ

βαζκεδφλ. Ζ απφξζεηνο Γέλνπα εζπλζεθνιφγεη κεηά ηξηήκεξνλ πνιηνξθίαλ,

παξαδίδνπζα εηο ηνπο φλπραο ηνπ η π ξ ά λ λ ν π, σο εθάινπλ ηφηε ηνλ Βίθησξα, ηνπο

αξρεγνχο ηεο επαλαζηάζεσο, ήηηο κεησλνκάζζε ζηάζηο ηελ επηνχζαλ. Οη εηο

εζλνθχιαθαο κεηεκθηεζκέλνη πξαγκαηεπηαί, νη πςίθσλνη θαη βαξχηνλνη ηνπ

κεινδξάκαηνο, νη ζπνγγίζαληεο ην ςηκκχζηνλ απφ ηεο παξεηάο ησλ, δσζζέληεο

κεζαησληθά μίθε θαη ςάιινληεο «Δ ι ε π ζ ε ξ ί α ή Θ ά λ α - η ν ο» εηο ηαο νδνχο, νη

θνηηεηαί, νη θαπρψκελνη φηη κφλα φπια έρνληεο ηα λνκηθά ή ηαηξηθά βηβιία ησλ ήζαλ

ηθαλνί λα θπγαδεχζσζη ηα ζηίθε ηνπ ηπξάλλνπ, πάληεο νχηνη εμεθαλίζζεζαλ εηο ηελ

πξψηελ αθηίλα ησλ βαζηιηθψλ ινγρψλ σο νη λπθηηθφξαθεο, άκα ν ήιηνο αλαηείιε. Καη

απηαί δε αη Ηηαιίδεο, αη ηνζαχηαο θεληήζαζαη ζεκαίαο θαη ζπκπιέμαζαη ηξηρξφνπο

ηαηλίαο ελζπκνχλην θαη πάιηλ ηα παξαγγέικαηα ηνπ πλεπκαηηθνχ ησλ. Καη νζάθηο

αμησκαηηθφο ηηο εζπάδεην απηάο ελ κέζε αγνξά, έζηξεθνλ θαη ηελ άιιελ πξνο ηελ

χβξηλ παξεηάλ. Μεη' νιίγαο δε εκέξαο θαη εξπζξαί ζεκαίαη θαη ειεχζεξνη χκλνη θαη

αίκα ησλ καξηχξσλ θαη ζθαίξαη θαη εξείπηα είρνλ ιεζκνλεζή. Αιιά ηελ Πάπηζζαλ

εγψ δελ εδπλάκελ λα ιεζκνλήζσ. Σν παξάδνμνλ ηεο ζθελήο, ελ ε ήθνπζα πεξί

απηήο, ην αιιφθνηνλ ηνπ ξήηνξνο ζρήκα, ην ππφγεηνλ, ν ηξφκνο, ε επάλσ ζθαγή,

πάληα ηαχηα θαζίζησλ ηελ εηθφλα εθείλελ αλεμάιεηπηνλ ελ ηε θαξδία κνπ, σο ηα ίρλε

ηνπ ζσηήξνο ελ ησ βξάρσ ηεο Ηνπδαίαο.

Πνιιάθηο έθηνηε κ' επεζθέθζε θαζ’ χπλνπο ε πέλζηκνο ηεο Ησάλλαο ζθηά, ζλεζηγελέο

βξέθνο θξαηνχζεο εηο ηαο αγθάιαο• ηελ δε εκέξαλ εδήηνπλ παληνηνηξφπσο λα κάζσ

ηη πεξί ηεο κνλαδηθήο ηαχηεο εξσίδνο. Ζξψησλ ηνπο δηδαζθάινπο, ηνπο ππεξέηαο,

ηνλ ζθάπηνληα ηνλ αχιαθα ρσξηθφλ θαη ηνλ επαηηνχληα κε νβνιφλ παρχλ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 7


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

Καπνπθίλνλ• νινθιήξνπο δε ψξαο εδαπάλσλ παξά ηνηο βηβιηνθαπήινηο

νζθξαηλφκελνο ηελ θφληλ ζθσιεθνβξψησλ ηφκσλ, επί ηε ειπίδη λ’ αλεχξσ ηεο

Παπίζζεο κνπ ηα ίρλε, άηηλα φκσο κεηά ηνζαχηεο επηκειείαο είρνλ εμαιείςεη νη ηεξείο

ελ Ηηαιία, ψζηε κεηά καθξάλ θαηαδίσμηλ, αθνχ πνιιάθηο αλέθξαμα σο ν ςηηηαθφο ηνπ

Καίζαξνο, «Tempus et labor oleunt», ε πεξηεξγία κνπ νπδέ ςηρίνλ επξίζθνπζα,

απέζαλε ηέινο πάλησλ ηεο πείλεο.

Οιίγα κεηά ηαχηα έηε επξηζθφκελ ελ Βεξνιίλσ νχηε ηεο θαπλνζχξηγγνο νχηε ηνπ

δχζνπ νχηε ησλ δεκνζίσλ ρνξψλ γλσξίδσλ αθφκε ηελ ρξήζηλ, θαη σο εθ ηνχηνπ

άεξγνο θαη κεκνλσκέλνο ελ κέζσ ησλ πνιπαζρφισλ μέλσλ θνηηεηψλ. Ζ πιήμηο θαη ε

αξγία είλαη, σο πνιιάθηο έθηνηε παξεηήξεζα, ηα θπξηψηεξα, ίλα κε είπσ ηα κφλα, ηνπ

έξσηνο ειαηήξηα, ηθαλαί νχζαη ελ ειιείςεη λέσλ θαη η’ αξραία λα αλαδσνγνλήζσζη

πάζε. Σνηνχην ηη ζπλέβε θαη εηο ηεο Παπίζζεο Ησάλλαο ηελ αλάκλεζηλ. Δνξηάζηκφλ

ηηλα πξσίαλ, θαζ’ ελ ν νπξαλφο ηνπ Βεξνιίλνπ ζέισλ, θαίλεηαη, λα δηθαηνινγήζε ην

θείκελνλ ηνπ Μσυζέσο, ήλνηγε ηνπο θαηαξξάθηαο ηνπ, θαηαθπγψλ εηο ηελ έξεκνλ

βηβιηνζήθελ θαη απφ αηζνχζεο εηο άιιελ πεξηθεξψλ ηα ραζκήκαηα θαη ηελ αλίαλ κνπ,

επξέζελ αίθλεο εηο ηελ απέξαληνλ ζηνάλ, έλζα ηα Θενινγηθά ηνπ κεζαηψλνο βηβιία,

πεξηηπιηγκέλα εηο παρχ ζηξψκα ιεπθνχ θνληνξηνχ, σο λεθξνί εηο ηα ζάβαλά ησλ,

θνηκψληαη βαζχλ θαη αλελφριεηνλ χπλνλ. Ζ νζκή ηνπ ηπξνχ ελζπκίδεη ηελ παηξίδα

ησλ εηο ηνπο Διβεηνχο, ε ησλ αρχξσλ ηνλ ζηαχινλ εηο ηνπο φλνπο θαη ε ησλ αλζέσλ

ηελ θηιηάηελ ησλ εηο ηνπο εξαζηάο• παξ’ εκνί ηνπ παιαηνχ ραξηίνπ ε νζκή εμχπληδελ

ακέζσο ηελ αλάκλεζηλ ηεο Παπίζζεο. «Δληαχζα», είπνλ, αηελίδσλ ηνλ θνληζζαιένλ

εθείλνλ ζσξφλ, «θείηαη ηνπ ηνζνχηνλ απαζρνιήζαληφο κε αηλίγκαηνο ε ιχζηο». Καη

ιαβψλ παξά ηνπ βηβιηνθχιαθνο ηελ άδεηαλ λ’ αλνίμσ θαη παλίνλ ίλα ζπνγγίζσ ηαο

επξσηηψζαο εθείλαο κεγαβίβινπο ήξρηζα απφ ηφκνπ εηο ηφκνλ θαη απφ θχιινπ εηο

θχιινλ αλαδεηψλ ηεο εξσίδνο κνπ ηα ίρλε. Σε βνεζεία δε ηεο ζπιινγήο ησλ Rerum

Cermanicarum, ησλ θαηαιφγσλ ηνπ Γνπθξελίνπ θαη ησλ δηαηξηβψλ ηνπ Βαυινπ θαη

παλράηκ εδπλήζελ ελ δηαζηήκαηη νιίγσλ κελψλ

Veterum λolλens monumenta λirorum,

λα δηέιζσ θαη λα ζπλαζξνίζσ εηο δχν παρέα ηεηξάδηα ηα πιείζηα ησλ φζα απφ νθηψ

ήδε αηψλσλ εγξάθεζαλ πξνο ππνζηήξημηλ ή εμφλησζηλ ηνπ ζήιεσο Πάπα. Αιιά

ηνζαχηε ήην ηφηε ε πεξί ηαο ηνηαχηαο έξεπλαο απεηξία κνπ, ψζηε ελαγθαδφκελ

πνιιάθηο λα αλαγλψζσ νιφθιεξνλ θεθάιαηνλ ή θαη ηφκνλ πξηλ αλαπαχζσ ηελ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 8


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

φξαζηλ επί ηνπ δεηνπκέλνπ ρσξίνπ, δηδαζθφκελνο νχησ αθνπζίσο πιείζηαο

πεξηέξγνπο ιεπηνκεξείαο πεξί ηεο ζξεζθείαο, ησλ εζψλ θαη εζίκσλ θαηά ηνπο

ζθνηεηλνχο εθείλνπο αηψλαο.

Σνηαχηε είλαη ε βίβινο γελέζεσο ηεο Π α π ί ζ ζ ε ο Η σ ά λ - λ α ο, ελ επί πέληε

πεξίπνπ έηε αθήθα ππφ ηα πηεζηήξηα ηεο θαληαζίαο κνπ είηα δε,

Venuitomi inanzi

Un che di stampar libri laλora

Dissi stambami questo alta malora {1}

Άκα αξμάκελνο ηεο ζπγγξαθήο επζχο ζπλεζζάλζελ πφζνλ μεξά θαη αηεξπήο ήζειελ

είλαη δηά ηνπο πιείζηνπο ε απιή ηζηνξηθή αθήγεζηο ησλ θαηά Ησάλλαλ, εο θαη απηήλ

ηελ χπαξμηλ αγλννχζηλ νη πνιινί ησλ αλαγλσζηψλ. Πεξηνξίζαο ινηπφλ ην κέξνο

ηνχην ηνπ έξγνπ εηο ηελ Δ η - ζ α γ σ γ ε λ, θαηέζηεζα ην επίινηπνλ ηνπ βηβιίνπ είδνο

ηη δηεγεκαηηθήο εγθπθινπαηδείαο ηνπ κέζνπ θαη ηδίσο ηνπ ελάηνπ αηψλνο.

Υάξηο εηο ηνπο πνηεηάο, ηνπο ζπγγξαθείο θαη ηνπο θαιιηηέρλαο πάζα απφ θηίζεσο ηεο

ζθαίξαο καο επνρή θαη εθάζηε επ’ απηήο ρψξα είλαη κάιινλ ή ήηηνλ εηο πάληαο

γλσζηή. Έθαζηνο αηψλ θαη παο ιαφο θαηέιηπνλ εκίλ κλεκείνλ εηθνλίδνλ ηνπο ηφηε

αλζξψπνπο, νη Δβξαίνη ηελ Γξαθήλ, νη Αηγχπηηνη ηαο ππξακίδαο θαη νη Έιιελεο ηελ

Ηιηάδα. Απφ ηεο Δχαο, εο ηνπο έξσηαο έςαιιελ ν Μσπζήο θαη ν Μίιησλ κέρξη ηεο

Κπκνδνθείαο, εο ηνλ καξηπξηθφλ ζηέθαλνλ έπιεμελ ν αησβξηάλδνο ε άιπζηο είλαη

ζρεδφλ αδηάθνπνο. Δηο πνίαλ επνρήλ δχλαηαη λα αλαηξέμε ή εηο πνίαλ παξαιίαλ λα

πξνζνρζήζε ν νδνηπφξνο ρσξίο λ’ απαληήζε πξφζσπα γλσζηά θαη κεηδηψληα, θίινπο

ηείλνληαο εηο απηφλ ηελ ρείξα; Ραρήι πξνζθέξνπζαλ χδσξ εηο ηα δηςψληα ρείιε ηνπ ή

Ναπζηθάλ νδεγνχζαλ απηφλ ππφ θηιφμελνλ ζηέγελ; Αιιά θαηαβαίλνληεο ηνπ

Πεγάζνπ καο, πξηλ ράζε ηα πέηαιά ηνπ, παξαηεξνχκελ φηη παο ηηο γλσξίδεη ηαο

γελεηάδαο ησλ Παηξηαξρψλ, ηνπο ηξίβσλαο ησλ Διιήλσλ θηινζφθσλ, ηαο θάιαγγαο

ησλ Μαθεδφλσλ, ηαο μαλζάο θελάθαο ησλ εηαηξψλ ηεο Ρψκεο, ηα πνηθηιφζηηθηα

δέξκαηα ησλ αξθηψσλ βαξβάξσλ, ηα θνκβνζρνίληα ησλ ρξηζηηαλψλ καξηχξσλ θαη

φζα άιια πεξηέγξαςαλ νη πνηεηαί θαη ζπγγξαθείο, νπο παξεδφζε ελ ησ ζρνιείσ ή

αλέγλσζελ ελ κεηαθξάζεη. Πνιχ δε γλσζηφηεξνη είλαη νη θαηά ηελ δεπηέξαλ πεξίνδνλ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 9


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ηνπ κεζαηψλνο αλαθαλέληεο ζηδεξφθξαθηνη ήξσεο θαη ιεπρείκνλεο εξσίδεο, νη

Ακαδείο, νη Σξηζηάλνη, νη Λενληνθάξδηνη, νη Σεκπιάξηνη, νη Αβελζεξάγνη, αη

Τνιάλδαη, αη Δξκηλίαη θαη αη Αξκίδαη, σλ ηα ζχκβνια, ηαο παλνπιίαο, ηνπο έξσηαο

θαη ηα θαηνξζψκαηα παο ηηο γλσξίδεη εθ ησλ βηβιίσλ ηνπ Οπαιηεξζθφηνπ, ησλ

ζηίρσλ ηνπ Βίθησξνο Οχγνπ, ησλ ζπιινγψλ ησλ κνπζείσλ θαη ησλ κεινδξακάησλ

ηνπ Ρνζίλνπ θαη Μαγεξβήξνπ. Αιι’ απφ ηνπ έθηνπ κέρξη ηνπ ελδεθάηνπ αηψλνο, απφ

ηνπ ηειεπηαίνπ Ρσκαίνπ απηνθξάηνξνο κέρξη ηνπ πξψηνπ ηππφηνπ, ηίλεο νη επί ηνπ

πιαλήηνπ καο θαηνηθνχληεο; ηη έπξαηηνλ, ηη έηξσγνλ, ηη επίζηεπνλ θαη ηη εθφξνπλ; εηο

ηελ εξψηεζηλ ηαχηελ δχλαηαη λ’ απνθξηζή κφλνο ν εμ επαγγέικαηνο ηζηνξηθφο, ν

αλαιαβψλ ηνλ άραξηλ θφπνλ λα θπιινκεηξήζε ηαο απεξάληνπο ζπιινγάο ησλ

κεζαησληθψλ Υξνλνγξάθσλ, ηα επξσηηψληα πλαμάξηα, ηαο εηο κέγα θχιινλ

δπζπέπηνπο κσξνινγίαο ησλ θαινγήξσλ, ηα ζπγγξάκκαηα ηνπ Καζζηνδψξνπ,

Καηζαξίνπ, Αιθνπίλνπ, Αγ. Αγνβάξδνπ, Ραβάλνπ ηνπ Μαχξνπ θαη κπξία άιια

βηβιία εηο κφλνπο ηνπο ζνθνχο θαη ηνπο ζθψιεθαο γλσζηά, άηηλα νλνκάδεη ν

Μνπξαηφξεο Sterili steppe della letterattura del medio evo ήηνη α - γ φ λ ν π ο ε ξ ή κ

ν π ο η ε ο κ ε ζ ν ρ ξ ν λ ί ν π θ η ι ν - ι ν γ ί α ο. Δηο ηαο εξήκνπο ηαπηάο έηπρε λα

πιαλεζψ αθνινπζψλ ηα ίρλε ηεο Ησάλλαο. Καζψο δε ν πεξηεγεηήο ν επηζθεπηφκελνο

απέρνληαο θαη αβάηνπο ηφπνπο θηιεί λα ιακβάλε εμ εθάζηνπ κλεκείνλ ηη ησλ

πεξηπιαλήζεψλ ηνπ, θχιινλ εθ ηνπ δέλδξνπ ηνπ ζθηάδνληνο ηελ βξχζηλ ηεο εξήκνπ,

φζηξαθνλ εθ παξαιίαο αγλψζηνπ εηο ηνπο λαπζηπφξνπο ή άλζνο ζάιινλ επί απαηήηνπ

θνξπθήο, νχησ θαγψ εμ εθάζηνπ ησλ εηο αησλίαλ ιήζελ θαηαδηθαζζέλησλ εθείλσλ

ηφκσλ απέζπσλ σο ελζχκεκα ρσξίνλ ηη πεξηγξάθνλ έζηκα παξσρεκέλα, αιινθφηνπο

δνμαζίαο, δεκψδεηο πξνιήςεηο, ιείςαλα ηεο εηδσινιαηξίαο θαη είηη άιιν αλεχξηζθνλ

δηαθπγφλ ηελ πξνζνρήλ ησλ λεσηέξσλ ηζηνξηθψλ, νίηηλεο εηο γεληθάο Θεσξίαο

θαηαγηλφκελνη θαη εηο νπδέλ άιιν σο επί ην πνιχ απνβιέπνληεο, εηκή πψο λα

δηθαηνινγήζσζη δηά ηεο ηζηνξίαο ηνπο ζθνπνχο θαη ηαο ηάζεηο ηνπ θφκκαηνο εηο ν

αλήθνπζη, δηά ηνηαχηαο ιεπηνκεξείαο νχηε θαηξφλ έρνπζηλ νχηε ηφπνλ. Δθ ησλ παξ’

απηάο ηαο βνξβνξψδεηο ηνπ κεζαηψλνο πεγάο ζπιιεγέλησλ ηνχησλ ιηζαξηψλ

ζπλήξκνζα ή κάιινλ επεηξάζελ λα ζπλαξκφζσ κσζατθφλ, παξηζηψλ εηθφλα νπσζνχλ

πηζηήλ ηεο δνθψδνπο εθείλεο επνρήο, πεξί εο, θαζφζνλ γλσξίδσ, νπδέλ νπδακνχ

εμεπνλήζε αθφκε βηβιίνλ ηνηο πάζη πξνζηηφλ θαη ελ ηαπηψ επζπλεηδήησο

γεγξακκέλνλ, θαζηζηψλ απηήλ παζίγλσζηνλ θαη θαεηλήλ σο αη Σ χ ρ α η η ν π Σ ε - ι ε

κ ά ρν π ηελ εξστθήλ Διιάδα, νη Μ ά ξ η π ξ ε ο ηελ θαηαξξένπζαλ Ρψκελ θαη ν Η β α

λ φ ε ο ηελ ηππνηηθήλ Αγγιίαλ. Ακέζσο δε ζπλαηζζαλζείο πφζνλ αη δπλάκεηο κνπ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 10


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ήζαλ πξνο ηνηνχηνλ έξγνλ αλεπαξθείο θαη πφζνλ ειαηηνχκελ ησλ ηα ηνηαχηα

επηρεηξεζάλησλ, εθηινηηκήζελ λα κε ειαηησζψ απηψλ ηνπιάρηζηνλ θαηά ηελ

ηζηνξηθήλ αθξίβεηαλ. Δθάζηε ελ ηε Π α π ί ζ ζ ε Η σ ά λ λ α θξάζηο, πάζα ζρεδφλ

ιέμηο, ζηεξίδεηαη επί ηε καξηπξία ζπγρξφλνπ ζπγγξαθέσο. Σα θαινγεξηθά αλέθδνηα

ειήθζεζαλ εθ ησλ ρξνληθψλ ησλ ηφηε Μνλαζηεξίσλ, ηα ζαχκαηα εθ ησλ

κεζαησληθψλ πλαμαξίσλ, ε πεξηγξαθή ησλ ηειεηψλ εθ ησλ επηζηνιψλ ηνπ

Δγηλάξδνπ, ηνπ Αιθνπίλνπ θαη ηεο Δθθιεζ. Ηζηνξίαο ηνπ Γξεγνξίνπ ηνπ

Σνπξνλεζίνπ, αη παξάδνμνη Θενινγηθαί δνμαζίαη εθ ησλ ζπγγξακκάησλ ησλ

ζπγρξφλσλ ζενιφγσλ Αγ. Αγνβάξδνπ, Ηλθκάξνπ, Ραβάλνπ θαη ινηπψλ· πάζα δε

πφιεσο, νηθνδνκήκαηνο, ελδχκαηνο ή θαγεηνχ πεξηγξαθή είλαη θαη εηο απηάο ηαο

ειαρίζηαο ιεπηνκεξείαο αθξηβήο, σο θαηαθαίλεηαη ελ κέξεη εθ ησλ ελ ηέιεη ηνπ

πνλήκαηνο ζεκεηψζεσλ, αο εδπλάκελ επθφισο λα πνιαπιαζηάζσ• αιιά πξηλ ή

θαηαζηήζε ηηο νγθννδέζηεξνλ ην βηβιίνλ ηνπ πξέπεη πξψηνλ λα γλσξίδε αλ ζέιε

αλαγλσζζή ή φρη. Σαχηα δε πάληα αλαθέξσ εληαχζα νπρί πξνο επίδεημηλ

πνιπκαζείαο, αιι' απιψο ίλα δείμσ πφζνλ ζέβνκαη ην θνηλφλ. Ο δε πξνο ηνλ

αλαγλψζηελ νχηνο ζεβαζκφο, φισο πξσηνθαλήο θαη μέλνο σλ παξ’ εκίλ, δηθαηνχηαη,

λνκίδσ, λα ηχρε ηεο ππφ πάλησλ ησλ εμεπγεληζκέλσλ αλζξψπσλ απνλεκφκελεο εηο

ηνπο μέλνπο θηιφθξνλνο ππνδνρήο.

Αιι' ε επζπλεηδεζία, θαίπεξ νχζα αξεηή αμηνζέβαζηνο σο νηθνγελεηάξρεο

πεξηβεβιεκέλνο εζλνθχιαθνο ζηνιήλ, δελ αξθεί φκσο εηο ηνπο αλαγλψζηαο, νίηηλεο

πιελ ηνχηνπ απαηηνχζη παξά ηνπ ζπγγξαθέσο θαη λα κελ απνθνηκίδε απηνχο. Έηη δε

ησλ Διιήλσλ ηα ηππσκέλα θχιια έρνπζη ηελ απηήλ λαξθσηηθήλ επηξξνήλ, ελ θαη ηα

ηνπ πνζθπάκνπ• θαη δηά ηνχην ίζσο νπδέ λα θφςσζηλ απηά ηνικψζηλ νη πιείζηνη,

αιιά παξζέλα θαη άζηθηα θιεξνδνηνχζηλ εηο ηαο επεξρνκέλαο γελεάο ηεο ζπγρξφλνπ

εκψλ θηινινγίαο ηα πξντφληα. Άγγινο ηηο ζπγγξαθεχο, ν Swift, λνκίδσ, δηεγείηαη φηη

νη θάηνηθνη δελ ελζπκνχκαη ηίλνο ηφπνπ είλαη ηνζνχησ απαζείο θαη απξφζεθηνη, ψζηε

νζάθηο απνηείλεηαη ηηο πξνο απηνχο, πξέπεη λα θηππά εθ δηαιεηκκάησλ ηελ θεθαιήλ

ησλ δηά μεξάο θνινθχλζεο, ίλα κε απνθνηκψληαη, ελψ νκηιεί. Σνηνχηνλ ηη

αλζππλσηηθφλ θάξκαθνλ εζθέθζελ θαγψ λα κεηαρεηξηζζψ θαηά ηεο απαΘείαο ηνπ

Έιιελνο αλαγλψζηνπ• ελ ειιείςεη δε θνινθχλζεο επξνζπάζεζα λα εμνξθίζσ ηα

ραζκήκαηα θαηαθεχγσλ αλά πάζαλ ζειίδα εηο απξνζδνθήηνπο παξεθβάζεηο,

ηδηνηξφπνπο παξνκνηψζεηο ή αιινθφηνπο ιέμεσλ ζπγθξνχζεηο• πεξηβάιισλ εθάζηελ

ηδέαλ δη’ εηθφλνο νχησο εηπείλ ςειαθεηήο θαη απηά αθφκε ηα ζνβαξψηεξα ηεο

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 11


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ζενινγίαο δεηήκαηα ζηνιίδσλ δηά θξνζζηψλ, ζπζζάλσλ θαη θσδσλίζθσλ σο πνδηάλ

Ηζπαλήο ρνξεχηξηαο. Ο ηξφπνο νχηνο ηνπ γξάθεηλ, νλ εηζήγαγελ ν Βχξσλ παξά ηνηο

Άγγινηο, ν Heine παξά ηνηο Γεξκαλνίο θαη ν Murger θαη ν Musset εηο Γαιιίαλ,

εθεπξέζε ππφ ησλ Ηηαιψλ πνηεηψλ ηεο παξαθκήο, νίηηλεο απειπηζζέληεο λ'

αλαξξηρεζψζηλ εηο ηα χςε, εθ' σλ ν Γάληεο, ν Πεηξάξρεο θαη ν Σάζζνο είρνλ ζηήζεη

ηελ ζεκαίαλ ησλ, εδήηεζαλ άιιελ ηηλά πεξηζζνηέξαλ νπρί πξνο ηελ δφμαλ αιιά πξνο

ηελ δεκνηηθφηεηα νδφλ. Ζ ηνηαχηε θηινινγία νκνηάδεη ηε αιεζεία ηαο εξσηνηξφπνπο

εθείλαο γπλαίθαο, αίηηλεο, ζηεξνχκελαη θάιινπο ή αξηζκνχζαη πεξηζζφηεξα έηε παξά

νδφληαο, δεηνχζη παληνηνηξφπσο δηά ςηκπζίνπ, κεηδηακάησλ εδππαζψλ πξνζθιήζεσλ

θαη αλνηθηψλ εζζήησλ λα ειθχσζηλ ελ ειιείςεη αγλνχ έξσηνο ηελ επηζπκίαλ ή ηελ

πεξηεξγίαλ ηνπιάρηζηνλ ησλ ζεαηψλ. Σελ ζρνιήλ ηαχηελ νχηε λα επαηλέζσ

πξνηίζεκαη εληαχζα νχηε λα ζπζηήζσ· αιιά δηά ηνηνχηνπ κφλνλ άιαηνο ελφκηζα φηη

ήην δπλαηφλ λ' αξηπζή ην δπζπεπηφηαηνλ πάλησλ ησλ βξσκάησλ, ε κεζνρξφληνο

εθθιεζηαζηηθή Ηζηνξία. Γηάζεκνο ηηο κάγεηξνο, ν Βαηέινο, λνκίδσ, εθαπράην φηη

δχλαηαη λα καγεηξεχζε ηξάγνλ ή θαη πνληηθφλ κεηά ηνζαχηεο ηέρλεο ψζηε λα

ιείρσζηλ νη ηξψγνληεο ηα δάθηπιά ησλ· εγψ δε θαηφξζσκα ζέισ λνκίζεη αλ δη’

νηνπδήπνηε αξηχκαηνο εδπλήζελ λα θαηαζηήζσ νπρί λφζηηκνλ, αιι' απιψο

ππνθεξηφλ θαιφγεξνλ ηνπ κεζαηψλνο.

Πξηλ επηζέζσ ηέινο εηο ηα ήδε καθξά ηαχηα πξνιεγφκελα έπξεπελ ίζσο, γξάθσλ ελ

Διιάδη, λ' απνινγεζψ θαη δηά ηελ πνιιαρνχ ηνπ βηβιίνπ κνπ επηθξαηνχζαλ

ειεπζεξίαλ, φηη δει. σλφκαζα ελίνηε ηα πξάγκαηα δηά ηνπ νλφκαηνο απηψλ, αληί λα

θαηαθχγσ εηο ηαο πεξηθξάζεηο εθείλαο δη’ σλ νη ζεκλνί ζπγγξαθείο ζθεπάδνπζη ηαο

αζέκλνπο ελλνίαο ησλ, σο νη πξψηνη εκψλ γνλείο δηά θχιισλ ζπθήο ηελ γπκλφηεηά

ησλ. Σνχην εδπλάκελ επθφισο λα θαηνξζψζσ αληηγξάθσλ ηαο θηινινγηθάο ζεσξίαο,

φζαο ν Βνιηαίξνο, ν Βχξσλ, ν Κάζηεο θαη νη άιινη πξνέηαμαλ ησλ ηνηνχησλ βηβιίσλ

ησλ. Αιιά θαηά ηελ γαιαηηθήλ παξνηκίαλ comparaison n’est pas raison, θαη έπεηηα

βαξχλνκαη ηελ ηαπηνινγίαλ. Σνχην δε κφλνλ ιέγσ, φηη ηελ ειεπζεξίαλ ηαχηελ

εζεψξεζα αλαγθαίαλ θαη θπζηθήλ εηο ην είδνο ηεο δηεγήζεψο κνπ σο ην άιαο εηο ηελ

ζάιαζζαλ. Ο αλαγλνχο ηελ Α π ξ ε ι η α λ ή λ Π α ξ ζ έ λ ν λ, ηνλ Γ ν λ Ε ν π ά λ ή

ηνπο Ηηαινχο πνηεηάο ηεο ηο' εθαηνληαεηεξίδνο δελ ζέιεη βεβαίσο θαηεγνξήζεη σο

ππέξ ην δένλ γπκλνηξάρεινλ ηελ Η σ ά λ λ α λ, ν δε γλσξίδσλ ηνλ κεζαηψλα, ν

εγθχςαο εηο ηνπο Υξνλνγξάθνπο, ηα πλαμάξηα θαη ηνπο Παηέξαο ηεο Δθθιεζίαο,

ζέιεη εμάπαληνο νκνινγήζεη φηη πξνο ηα ζπγγξάκκαηα απηψλ παξαβαιιφκελνλ ην

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 12


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

αλά ρείξαο νκνηάδεη ηελ παξζέλνλ εθείλελ, ελ σλεηξεχεην ν Άγ. Βαζίιεηνο

«ηζηακέλελ σο ζεκλφλ άγαικα επί ηνπ καξκαξίλνπ ππνβάζξνπ ηεο παξζελίαο,

αθίλεηνλ πξνο πάζαλ θαληαζίαλ ή επαθήλ».

Βαξχηεξνλ ακάξηεκα ζέιεη βεβαίσο κνη θαηαινγηζζή παξά πνιιψλ ε ηφικε κεζ’ εο

αλαθηλψ ηνλ εθθιεζηαζηηθφλ βφξβνξνλ ηνπ κεζαηψλνο παξά ηε ηνηο Γπηηθνίο θαη ελ

Βπδαληίσ, παξεθηξεπφκελνο εληαρνχ θαη εηο παξεθβάζεηο πεξί ηεο παξνχζεο

θαηαζηάζεσο ηεο Δθθιεζίαο καο· αιι’ ν ακεξφιεπηνο αλαγλψζηεο ηνπ βηβιίνπ κνπ

πεξί ηνχηνπ ηνπιάρηζηνλ ζέιεη πεηζζή, φηη νπδ' ίρλνο πνιεκηθήο ηάζεσο ππάξρεη ελ

απηψ. Σα αίζρε ησλ Φξάγθσλ θαη ησλ Αλαηνιηηψλ εθηίζεληαη κεηά ηεο απηήο

απαζνχο ακεξνιεςίαο, αη νπηαζίαη ησλ κεζαησληθψλ ζενιφγσλ θαη ηα φλεηξα ησλ

γεξκαλψλ θαζεγεηψλ εκπαίδνληαη κεηά ηεο απηήο πξνζπκίαο. Οπνπδήπνηε εχξηζθνλ

ην δπλάκελνλ λα παξάζρε αθνξκήλ γέισηνο εδξαηηφκελ απηνχ, αδηαθνξψλ αλ εηο

κνλαζηήξηνλ ππεθξχπηεην ή εηο αθαδεκίαλ, ππφ ην ξάζνλ κνλαρνχ ή ηνλ ηξίβσλα

θηινζφθνπ. Αη απφ θηίζεσο θφζκνπ κέρξηο εκψλ ζξεζθεπηηθαί ή θηινζνθηθαί

παξαδνμνινγίαη εθηίζεληαη κεηά ηεο απηήο απαζείαο, κεζ’ εο ζεκεηνί ν

ζαιαζζνπφξνο ηελ δηεχζπλζηλ ησλ αλέκσλ ελ ησ εκεξνινγίσ ηνπ. Ο Άγ. Βαζίιεηνο,

ν Παζράιεο, θαη ν αησβξηάλδνο ππεξήζπηζαλ ηνλ ρξηζηηαληζκφλ· ν Ληβάληνο, ν

Βνιηαίξνο θαη ν ηξάνπο επεηέζεζαλ θαη' απηνχ ελ νλφκαηη ηεο αλζξσπφηεηαο ή ηεο

θηινζνθίαο· πάληεο δ’ έγξαςαλ κεηά πάζνπο θαη, σο ηζρπξίδνληαη νη ίδηνη, κεηά

πεπνηζήζεσο εηο ηαο ζξεζθεπηηθάο ή θηινζνθηθάο αξράο ησλ. Αιι’ νζάθηο

αλαγηλψζθσ νηνλδήπνηε πεξί ηνηαχηεο χιεο κ ε η ά ζ θ ν π ν χ θ α η π ε π ν η ζ ή ζ ε σ

ο γεγξακκέλνλ βηβιίνλ, επζχο ελζπκνχκαη ην ρσξίνλ ηνπ Ηζηδψξνπ ιέγνληνο πεξί ησλ

ζπγρξφλσλ Θενιφγσλ «Π ε ξ ί π ξ ά γ κ α η α ζ ε ί α θ α η ι φ γ ν π θ ξ ε ί η η ν λ α δ η

α θ σ λ ε ί λ π ξ ν ζ π ν η - ν χ λ η α η π π φ θ η ι α ξ ρ ί α ο ε θ β α ρ ε π φ κ ε λ ν η »

αλεξπζξηάζησο δε νκνινγψ φηη άιινλ ζθνπφλ δελ είρνλ.

Unless it were to be a moment merry

Πεξί δε ησλ θξίζεψλ κνπ πεξί ησλ ζεκεξηλψλ ηειεηψλ ηεο νξζνδφμνπ Δθθιεζίαο

ηνχην κφλνλ ιέγσ, φηη νηαηδήπνηε θαη αλ ψζηλ αη ελδφκπρνη ησλ αλζξψπσλ

πεπνηζήζεηο, κία ηηο εμσηεξηθή ιαηξεία ηνπ ζείνπ παληαρνχ θαη πάληνηε εθξίζε

αλαγθαία. Ο απινχο ρξηζηηαλφο εηζέξρεηαη εηο ηελ εθθιεζίαλ, ίλα παξεγνξεζή

ειπίδσλ ηνπο αδάκαληαο θαη ζκαξάγδνπο ηνπ Παξαδείζνπ ηεο Απνθαιχςεσο, ν δε

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 13


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

θηιφζνθνο ζθέπηεηαη εθεί πεξί ηνπ απείξνπ, ηνπ ηδαληθνχ, ηνπ πξννξηζκνχ ηνπ

αλζξψπνπ θαη ησλ άιισλ ηνηνχησλ θηινζνθηθψλ θφκβσλ. Ακθνηέξσλ φκσο ε

δηάλνηα αλπςνχηαη εηο ζεσξίαο αλσηέξαο ησλ επηνπζίσλ πεηξαζκψλ, ακθφηεξνη

εμέξρνληαη εθ ηνπ ηεξνχ εθείλνπ πεξηβφινπ θξείηηνλεο εαπηψλ θαη θαηαλννχληεο ηελ

αιήζεηαλ ησλ ιφγσλ ηνπ Ηεζνχ «Ο π θ ε λ ά ξ η σ κ φ λ σ δ ή ζ ε η α η ά λ - ζ ξ σ π ν

ο». Αιι’ ε ηνηαχηε ιαηξεία, ίλα εθπιεξψλε ηνλ ζθνπφλ απηήο, πξέπεη λα είλαη

ζχκθσλνο πξνο ηαο ηδέαο, ηα ήζε θαη ηα έζηκα ησλ αλζξψπσλ, ηξνπνπνηνχκελα θαζ’

εθάζηελ ππφ ηνπ πξννδεχνληνο ή απιψο κεηαβαιινκέλνπ πνιηηηζκνχ. «Σ ν ζ π ζ η α -

ζ η ή ξ η ν λ» ιέγεη ν ρξηζηηαληθψηαηνο αησβξηάλδνο, «π ξ έ π ε η λ α κ έ λ ε α θ ι φ λ

ε η ν λ, α ι ι ά η α θ ν ζ κ ή κ α η α α π η ν χ λ α κ ε η α β ά ι ι σ λ η α η θ α η ά η α ο ε

- π ν ρ ά ο». Οη Γπηηθνί πεηζζέληεο πξν πνιινχ πεξί ηνχηνπ εθξφληηζαλ λα εμνξίζσζη

ησλ εθθιεζηψλ ησλ παλ ην κε ζπλάδνλ πξνο ηαο ηάζεηο ησλ ζπγρξφλσλ. Ζ δηάξθεηα

ηεο ιεηηνπξγείαο πεξησξίζζε εηο έλ ηέηαξηνλ ηεο ψξαο, αη λεζηείαη είλαη ππνθεξηαί,

νη ηεξείο εμεπγεληζκέλνη, αη εηθφλεο απηψλ εδχλνπζη ηνπο νθζαικνχο θαη ε κνπζηθή

θειεί ηελ αθνήλ ψζηε έθαζηνο δχλαηαη άλεπ κεγάινπ ηηλφο θφπνπ ή αεδίαο λα είλαη

θαιφο ρξηζηηαλφο. Αιι’ εκείο εθξίλακελ θαιφλ λα κείλσκελ πξνζεισκέλνη εηο ηνπο

ηχπνπο ηνπ κεζαηψλνο σο ηα νζηξείδηα εηο ηνλ βξάρνλ. Ζ αθνινπζία καο δηαξθεί δχν

ψξαο σο ε επί ηνπ αγίνπ Βαζηιείνπ, θαη νπδείο αθξνάηαη απηήο· νη ηεξείο εθιέγνληαη

εθ ησλ «π ε ξ η θ α ζ α ξ κ ά η σ λ η ε ο γ ε ο» σο θαηά ηνπο ρξφλνπο ηνπ απνζηφινπ

Παχινπ, θαη νπδείο αθνχεη ηαο ζπκβνπιάο απηψλ· αη λεζηείαη αξκφδνπζηλ εηο

κεγαινζρήκνπο θαινγήξνπο, θαη νπδείο λεζηεχεη· αη εηθφλεο είλαη ηεξαηφκνξθνη θαη

νπδείο αζπάδεηαη απηάο, πεξί δε ηεο εθιεζηαζηηθήο εκψλ ξηλνθσλίαο θξίλσ πεξηηηφλ

λα είπσ ηη εληαχζα. Δθ ηνχησλ πάλησλ ζπκβαίλεη φηη κεηαμχ ησλ άιισλ ρξηζηηαληθψλ

εζλψλ, κφλνη εκείο, αη αλεπηπγκέλαη ηνπιάρηζηνλ παξ’ εκίλ ηάμεηο, ζηεξνχκεζα, δελ

ιέγσ ηεο πίζηεσο, δηφηη ε ζηέξεζηο αχηε θαηήληεζε γεληθφλ δπζηχρεκα, αιιά θαη

πάζεο εμσηεξηθήο ιαηξείαο, ήηηο, σο αλσηέξσ εξξέζε, έρεη θαθείλε ηα θαιά ηεο,

ελζπκίδνπζα ηνλ άλζξσπνλ φηη πιελ ησλ ζαξθηθψλ ππάξρνπζη θαη άιιαη απνιαχζεηο.

Σν θαη’ εκέ νζάθηο εγνλππέηεζα ππφ ηνπο ζφινπο γνηζηθήο εθθιεζίαο, εζπάζζελ

εηθφλα ηνπ Ραθαήινπ ή έηεηλα ην νπο εηο ηεξάλ ηνπ Μνδάξηνπ ή Ρνζζίλε κεισδίαλ,

εζζάλζελ αείπνηε ην ζξεζθεπηηθφλ αίζζεκα αλαγελλψκελνλ ελ ηε θαξδία κνπ θαη,

ιεζκνλψλ ηελ εθθιεζηαζηηθήλ ηζηνξίαλ, «E pur si muove» αλέθξαμα σο Γαιηιαίνο,

ελψ ν εηζεξρφκελνο είο ηηλα ησλ εκεηέξσλ εθθιεζηψλ, πθ’ ελφο κφλνπ

θαηαιακβάλεηαη αηζζήκαηνο, ηεο επηζπκίαο λα εμέιζε. Σελ νξζφηεηα ή ηνπιάρηζηνλ

ηελ αιήζεηαλ πάλησλ ηνχησλ ηπθιφο κφλνλ ή εθνπζίσο ηπθιψηησλ δχλαηαη λ’

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 14


Η Πάπισσα Ιωάννα - Προλεγόμενα

ακθηζβεηήζε. Αλ δε ππάξρνπζη παξ’ εκίλ θξφληκνη άλζξσπνη λνκίδνληεο φηη πξέπεη

λα έρσκελ εθθιεζίαο εξήκνπο θαη θιήξνλ αλαιθάβεηνλ θαη θαηαθξνλεκέλνλ, φηη ε

κχηε είλαη ην θαηαιιειφηαηνλ φξγαλνλ πξνο αλχκλεζηλ ηνπ Τςίζηνπ, ε Κ α- ι ν θ α η

ξ η λ ή εζηθφλ δηά ηαο λεαλίδαο βηβιίνλ θαη ην Δ μ ν - κ ν ι ν γ ε η ά ξ η ν λ η ν π Ν η θ

ν δ ή κ ν π θαηάιιεινλ εγθφιπηνλ ηεξέσο, πεξηκέλσ θαγψ λα θξνληκεχζσ, ίλα

ζπκκεξηζζψ ηελ γλψκελ ησλ. Άιινη πάιηλ, θαίηνη νκνινγνχληεο φηη ηαχηα δελ έρνπζη

θαιψο, δηαηείλνληαη νπρ ήηηνλ φηη πξέπεη λα κέλσζηλ άζηθηα δη’ επγλσκνζχλελ πξνο

ηελ ιπηξψζαζαλ εκάο απφ ηνπ μέλνπ δπγνχ Δθθιεζίαλ, δη’ εο ειπίδνκελ ηάρηνλ ή

βξάδηνλ θαη ηελ πξαγκαηνπνίεζηλ ησλ εζληθψλ εκψλ πφζσλ. Παξάδνμνλ φκσο ηε

αιεζεία είλαη ην είδνο ηνχην ηεο επγλσκνζχλεο, εμ εο αληί λα ζεξαπεχζσκελ ηαο

πιεγάο θαη λα ελδχζσκελ θνζκίσλ ηελ ζψηεηξαλ Δθθιεζίαλ, αθίλνκελ απηήλ

άζηεγνλ θαη πεξηθξνλεκέλελ ππφ ηα θαηεζπηισκέλα ξάθε ηνπ κεζαηψλνο• νη δε

βνπιφκελνη λα κεηαρεηζζψζηλ απηήλ σο φξγαλνλ πνιηηηθψλ ζθνπψλ ιεζκνλνχζη

θαίλεηαη, φηη ν θαηξφο ησλ ζαπκάησλ παξήιζε πξν πνιινχ, θαη νχηε ν ήιηνο ζηακαηά

πιένλ νχηε ηα ρσξίδνληα εκάο απφ ησλ δνχισλ αδειθψλ ηείρε ζέινπζη θξεκληζζή

δηά ηεο ξηλνθσλίαο ησλ ηεξέσλ καο, σο ηα ηεο Ηεξηρνχο εηο ηνλ ήρνλ ησλ ζαιπίγγσλ

ηνπ Ηεζνχ ηνπ Ναπή.

Πάληα ηα αλσηέξσ εμέζεζα πξνο απνθπγήλ παξεμεγήζεσλ θαη νπρί βεβαίσο πξνο

δηθαηνινγίαλ ηνπ βηβιίνπ, φπεξ παξαδίδσ εηο ηελ επηείθεηαλ ησλ αλαγλσζηψλ· ηνηο δε

θξηηηθνίο ελζπκίδσ φηη ελ απηψ πξάγκαηα κφλνλ πεξηέρνληαη θαη γεγνλφηα

ζηεξηδφκελα εηο καξηπξίαο αλακθηζβεηήηνπο• ψζηε νη νξεγφκελνη λα επηθξίλσζη «res

et non verba» πξέπεη θαθείλνη λα κεηαρεηξηζζψζηλ• αη δε αφξηζηνη θαη αζηήξηθηνη

δηακαξηπξήζεηο ελ νλφκαηη ηεο ε ζ η θ ή ο, ε ζ η θ φ η ε η ν ο, ε ζ η θ ν π ν η ή ζ ε σ ο ή

φπσο άιισο θαινχζη ην πξάγκα αη εκέηεξαη εθεκεξίδεο νχ κφλνλ δελ ζεκαίλνπζη

ηίπνηε, αιιά θαη ελζπκίδνπζη ηελ θξάζηλ ηνπ Άγγινπ πνηεηνχ, θαζ’ νλ «κ φ λ ν λ ν η

α λ ή ζ η θ ν η ν κ η ι ν χ ζ η π ε ξ ί ε ζ η θ ή ο».

Έγξαθνλ ελ Αζήλαηο ηε α' Ηαλνπαξίνπ 1867.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 15


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

«Il y a bien de la difference entre rire de la religion,

et rire de ceux qui la profanent par leurs opinions extravagantes».

(Pascal, lettre XI).

Aπό ημο ιέζμο άνπμκηαζ ζοκήεςξ μζ επζημί πμζδηαί· ηαοηό πμζμύζζ ηαζ μζ

ιοεζζημνζμβνάθμζ, όζμζ ηαξ δεηαηόιμοξ ηύπαξ ηςκ Πόνεςκ ηαζ Αναιίδςκ

παναββέθμοζζκ οπμιζζείς εθδιενίδζ κα μκμιάζδ, ανζζημηεθζηή αδεία 1 , επμπμζίαξ·

έπεζηα μ ήνςξ, όηακ εύνδ εοηαζνίακ, εκηόξ ζπδθαίμο ή ακαηηόνμο, επί εοώδμοξ πθόδξ

ή ιαθαηήξ ηθίκδξ δζδβείηαζ ηα πνμδβμύιεκα ηδ ενςιέκδ, επεί εοκήξ ηαζ θζθόηδημξ ελ

ένμκ έκημ.

Ούης εέθεζ μ Λαηίκμξ Ονάηζμξ εκ ηδ Πμζδηζηή· ημύημ ζοκζζηώζζ ηαζ μζ

αζαθζμπώθαζ, μζάηζξ παναββέθθμοζζ αζαθίμκ, μνίγμκηεξ εζξ ημκ ζοββναθέα ημ ιήημξ,

ημ πθάημξ ηαζ ηδκ ύθδκ αοημύ ςξ ημο εκδύιαημξ εζξ ημκ νάπηδκ. Σμζαύηδ ηέθμξ είκαζ

δ ημζκή ιέεμδμξ· αθθ’ εβώ πνμηζιώ κ’ ανπίζς από ηδκ ανπήκ· μ δε αβαπώκ ηδκ

ηθαζζηήκ αηαλίακ δύκαηαζ κ’ ακαβκώζδ πνώημκ ηαξ ηεθεοηαίαξ ημο αζαθίμο ιμο

ζεθίδαξ ηαζ έπεζηα ηαξ πνώηαξ, ιεηαζπδιαηίγςκ μύης εζξ επζηόκ ιοεζζηόνδια ηδκ

απένζηημκ ηαζ θζθαθήεδ δζήβδζίκ ιμο.

Ο ιέβαξ Βύνςκ έθααε ηδκ οπμιμκήκ κ’ αημύζδ ηαξ θθοανίαξ ηςκ βναζώκ ηδξ

εαίθθδξ, ίκα ιάεδ ακ δ ιήηδν ημο ήνςόξ ημο Γμκ Εμοάκ έθεβε θαηζκζζηί ημ Πάηεν

διώκ, ακ ήλεονεκ Δανασηά ηαζ εθόνεζ θζκμύκ οπμηάιζζμκ ηαζ βαθακάξ ηκδιίδαξ.

Δπζεοιώκ ηαβώ κα είπς ης ακαβκώζηδ ημοθάπζζημκ πώξ ςκμιάγεημ ηδξ δνςίδμξ ιμο

μ βεκκήηςν, ακεδίθδζα ημοξ εζξ ιέβα θύθθμκ θήνμοξ ηςκ ιεζαζςκίςκ Ζνμδόηςκ·

αθθ’ μύημξ είκαζ εηεί πμθοώκοιμξ ηαζ πμηζθώκοιμξ, ςξ μ Εεοξ πανά ημζξ πμζδηαίξ ηαζ

μ Γζάαμθμξ πανά ημζξ Ηκδμίξ. Γαπακώκ έηδ ηζκά εζξ πανααμθάξ πεζνμβνάθςκ

δδοκάιδκ ίζςξ κα ιάες, ακ μ βεκκήζαξ ηδκ Ηςάκκακ ςκμιάγεημ Βζθθζαάθδμξ ή

Βαθθαθνείδμξ· αθθ’ αιθζαάθθς ακ ημ ημζκόκ ήεεθε ιε ακηαιείρεζ δζά ημκ ημζμύημκ

ηόπμκ ιμο. Αημθμοεώκ θμζπόκ ημ πανάδεζβια ηςκ ζδιενζκώκ θμβίςκ, μίηζκεξ

θμαμύκηαζ ιήπςξ, ακ έπακμκ ηαζνόκ ακαβζκώζημκηεξ, ήεεθμκ βνάρεζ μθζβώηενα ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 16


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

μύης γδιζώζεζ ημοξ ηε ζοβπνόκμοξ ηαζ ημοξ ιεηά ηαύηα, ελαημθμοεώ ή ιάθθμκ

άνπμιαζ ηδξ ζζημνίαξ ιμο.

Ο ακώκοιμξ θμζπόκ παηήν ηδξ δνςίδμξ ιμο ήημ Άββθμξ ιμκαπόξ· εη ηίκμξ δε

επανπίαξ δεκ δδοκήεδκ κα ιάες, ιδ μύζδξ αηόιδ δζδνδιέκδξ ηδξ Βνεηακκίαξ εζξ

ημιζηάηα πνμξ εοημθίακ ηςκ εζζπναηηόνςκ. Καηήβεημ δε εη ηςκ Δθθήκςκ εηείκςκ

απμζηόθςκ, μίηζκεξ εθύηεοζακ ημκ πνώημκ ζηαονόκ εζξ ηδκ πθμενάκ Ηνθακδίακ, ηαζ

οπήνλε ιαεδηήξ ημο Δνζβεκμύξ ηώημο, όζηζξ πνώημξ εθεύνε ημκ ηνόπμκ ημο

ηαηαζηεοάγεζκ ανπαία πεζνόβναθα, δζ’ ςκ δπάηδζε ημοξ ηόηε θμβίμοξ, ςξ μ

ζιςκίδδξ ημοξ Βενμθζκείμοξ. Σαύηα ιόκα δζέζςζεκ διίκ δ ζζημνία πενί ημο παηνόξ

ηδξ Ηςάκκαξ. Ζ δε ιήηδν αοηήξ εηαθείημ Γζμύεα, ήημ λακεή ηαζ έαμζηε ηαξ πήκαξ

άλςκμξ αανόκμο. Ούημξ ηαηααάξ ηδκ παναιμκήκ ζοιπμζίμο, ίκα εηθέλδ ηδκ

παποηένακ, ςνέπεδ ηαζ ηδξ πμζιεκίδμξ, δκ από ημο μνκζεώκμξ ιεηέθενεκ εζξ ημκ

ημζηώκα. Βανοκεείξ αοηήκ ιεη’ μθίβμκ ηδκ έδςηεκ εζξ ημκ μζκμπόμκ, μ μζκμπόμξ εζξ

ημκ ιάβεζνμκ ηαζ μύημξ εζξ ημκ ποηνμηόνμκ, όζηζξ εοθααήξ ςκ ακηήθθαλε ηδκ κεάκζδα

ιεηά ημο ιμκαπμύ, θααώκ ακη’ αοηήξ μδόκηα ημο αβίμο Γμοηθάημο, ημο γήζακημξ ηαζ

μζίςξ ηεθεοηήζακημξ εκηόξ θάηημο ηζκόξ ηδξ Μενηίαξ. Ούης ελέπεζεκ δ Γζμύεα από

ηδξ ηθίκδξ δεζπόημο εζξ ηαξ αβηάθαξ ηαθμβήνμο, ςξ ηαζ ζήιενμκ εκ Αββθία μζ

ορδθμί πίθμζ από ηςκ ηνμηάθςκ δζπθςιάημο εζξ ηδκ ηεθαθήκ επαίημο· ηαεόηζ εζξ ημκ

εοκμιμύιεκμκ εηείκμκ ηόπμκ πμθθμί ιεκ απμεκήζημοζζ ηδξ πείκδξ, πμθθμί δε

πνμζαάθθμοζζ ηδκ αζδώ δζ’ έθθεζρζκ οπμηαιίζμο, αθθά πάκηεξ βενμοζζαζηαί ηαζ

κεηνμεάπηαζ, ηόιδηεξ ηαζ ρςιμγήηαζ θμνμύζζ πίθμκ ορδθόκ, όζηζξ εεςνείηαζ εηεί ςξ

ημ παθθάδζμκ ηδξ ζοκηαβιαηζηήξ ζζόηδημξ.

Σμ ζοκμζηέζζμκ οπήνλεκ εοηοπέξ. Σδκ ιεκ διένακ πενζήνπεημ μ ιμκαπόξ ημοξ

πένζλ πύνβμοξ, πςθώκ εοπάξ ηαζ ημιαμθόβζα, ημ δε εζπέναξ επέζηνεθεκ εζξ ημ

ηεθθίμκ έπςκ ηαξ πείναξ οβνάξ από ηα θζθήιαηα ηςκ πζζηώκ ηαζ ηδκ πήνακ πθήνδ

άνημο, ηνεάηςκ, πθαημύκηςκ ηαζ ηανύςκ· βεώιδθα δε δεκ οπήνπμκ αηόιδ εκ

Αββθία, αθθ’ εζζήπεδζακ αναδύηενμκ ιεηά ημο ζοκηάβιαημξ πνμξ πνήζζκ ημο

εθεοεένμο θαμύ, όηε επεθεμύζδξ ηδξ ζζόηδημξ, έπαοζακ μζ οπδνέηαζ κα ηνώβςζζ

ηαθά ηνέαηα εζξ ηδκ αοηήκ ηνάπεγακ ιεηά ημο αοεέκημο.

Ζ Γζμύεα άια ήημοε ιαηνόεεκ εζξ ηδκ πεδζάδα ημ άζια ημο επζζηνέθμκημξ

ζογύβμο, έζηνςκε ηδκ ηνάπεγακ· έεεηε δδθ. επί απεθεηήηςκ ζακίδςκ λύθζκμκ

πζκάηζμκ ημζκόκ αιθμηένμζξ, ζζδδνάκ πενόκδκ, ηέναξ αμοαάθμο ςξ πμηήνζμκ ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 17


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

λδνμύξ ηθάδμοξ εζξ ηδκ εζηίακ, ίκα θςηίγδ ημ δείπκμκ· ηα δε πεζνόιαηηνα, αζ θζάθαζ

ηαζ ηα ηδνία ήζακ ηόηε εζξ ιόκμοξ ημοξ επζζηόπμοξ βκςζηά. Μεηά ημ δείπκμκ

ήπθςκμκ μζ κεόκοιθμζ πνμαεζάξ επί ζςνμύ λδνώκ θύθθςκ, επί ηςκ πνμαεζώκ

δπθμύκημ εηείκμζ ηαζ επ’ αοηώκ δαζύιαθθμκ δένια θύημο. ζς δνζιύηενμξ εθύζα

έλς μ αμννάξ, όζς ποηκμηένα ηαηέπζπηεκ δ πζώκ, ηόζς ζθζβηηόηενα εκδβηαθίγεημ ημ

όθαζμκ εηείκμ γεύβμξ, απμδεζηκύμκ μύης πόζς δπαηάημ μ Άβ. Ακηώκζμξ,

ζζπονζγόιεκμξ όηζ ημ ηνύμξ ροπναίκεζ ημκ ένςηα, ηαζ μζ ανπαίμζ Έθθδκεξ, μζ

πανζζηώκηεξ ημκ πεζιώκα ςξ βένμκηα ιζζμβύκδκ.

Σμζαύηαξ δζήβμκ μζ βμκείξ ηδξ Ηςάκκαξ πνοζάξ διέναξ πθενμίζζκ ζαζκόιεκμζ

ιεθέεζζκ 2 , όηε πνςίακ ηζκά, εκώ μ ιμκαπόξ απεηίκαζζεκ εη ηςκ αθεθάνςκ ημκ ύπκμκ

ηαζ εη ηδξ ιαύνδξ βεκεζάδμξ λακεάξ ηζκαξ ηνίπαξ ηδξ βοκαζηόξ ημο, δύμ

Αββθμζάλςκεξ ημλόηαζ βοικμί ηαξ ηκήιαξ ηαζ ημοξ πόδαξ, ιζηνάξ θένμκηεξ αζπίδαξ

ηαζ αεθμπθδεείξ επί ηςκ ώιςκ θανέηναξ, εκεθακίζεδζακ πνμ ηδξ εζζόδμο ηδξ

ηαθύαδξ, πνμζηαθμύκηεξ ημκ μζημδεζπόηδκ εκ μκόιαηζ ημο Δπηάνπμο Δηαένημο κ’

αημθμοεήζδ αοημύξ, θαιαάκςκ ηα πνμξ ιαηνάκ πμνείακ ακαβηαία εθόδζα. Έκηνμιμξ

μ ηαθόβδνμξ ακανηήζαξ ημ δζζάηηζμκ εζξ ημοξ ώιμοξ, θααώκ ηδκ βοκαίηα δζά ηδξ

δελζάξ, ηδκ ααηηδνίακ δζά ηδξ ανζζηενάξ ηαζ ημ εοπμθόβζμκ οπό ιάθδξ δημθμύεδζε

ημοξ ζηοενςπμύξ μδδβμύξ.

Σνεζξ διέναξ ηαζ δύμ κύηηαξ μδμζπμνήζακηεξ δζά θαθαηνώκ μνέςκ ηαζ

ενεζημθύηςκ ημζθάδςκ ηαζ πμθθμύξ ζοκακηήζακηεξ ηαε’ μδόκ ζενςιέκμοξ, οπό ηδκ

επζηήνδζζκ ημλμηώκ έθεαζακ ηδκ ηεηάνηδκ εζξ ηδκ παναεαθάζζζμκ πμθίπκδκ

Γανζάκμνμκ 3 . Μέβα πθήεμξ θαμύ ήημ επί ηδξ πνμηοιαίαξ ζοκδενμζζιέκμκ, επί

ενόκμο πθμενμύ ίζηαημ μ επίζημπμξ Δαμνάημο 4 Βόθζζμξ εοθμβώκ ημοξ πζζημύξ ηαζ

μβηώδεξ ζαλςκζηόκ πθμζάνζμκ εζαθεύεημ εκ ης θζιέκζ, ακοπόιμκμκ κ’ ακαπεηάζδ ημ

ηεηνάβςκμκ ζζηίμκ εζξ ηδκ απόβαζμκ αύνακ. ηε επθδζίαζακ μζ πακηαπόεεκ ηδξ

Αββθίαξ ζηναημθμβδεέκηεξ ιμκαπμί, ελήημκηα ημκ ανζειόκ, μ εοζεαήξ Βόθζζμξ

εκαβηαθζζεείξ αοημύξ ακά έκα ηαζ εβπεζνίζαξ εηάζης δύμ δδκάνζα 5 , «Πμνεύεζεε,

είπε, ηαζ δζδάζηεηε πάκηα ηα έεκδ».

Από ηδξ αβηάθδξ ημο επζζηόπμο ιεηέαδζακ παναπνήια μζ ζενμηήνοηεξ εζξ ηαξ

ζακίδαξ ηδξ ημίθδξ κδόξ ηαζ ιεη’ μο πμθύ έζπζζακ ηα εμθά ηύιαηα ημο βενιακζημύ

πεθάβμοξ, αβκμμύκηεξ πνμξ πμίαξ έπθεμκ όπεαξ εζξ ακαγήηδζζκ ιανηονζημύ ζηεθάκμο

ή θζπανμύ ιμκαζηδνίμο. Αθθ’ εκώ πμκημπμνμύζζκ μύημζ οπό ηδκ ζηέπδκ ημο

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 18


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

ηαονμύ, εέθμιεκ διείξ πθδνμθμνήζεζ ημκ ακαβκώζηδκ ηί παεώκ μ επίζημπμξ

Βόθζζμξ πανέδζδεκ εζξ ημ παθίιαμθμκ ηςκ ηοιάηςκ ημοξ θςζηήναξ ηδξ αββθζηήξ

Δηηθδζίαξ. Αθθά πνμξ ημύημ απμπαζνεηώκηεξ ηδκ κήζμκ ηςκ Βνεηακκώκ αξ

ιεηααώιεκ εζξ ηδκ πώνακ ηςκ Φνάβηςκ.

Ο ιέβαξ Κάνμθμξ, αθμύ πενζέδναιε ηδκ Δονώπδκ εενίγςκ δάθκαξ ηαζ ηεθαθάξ

δζά ηδξ ιαηνάξ ημο ζπάεδξ, αθμύ έπκζλεκ, εηύθθςζεκ ή εζηνέαθςζε ηα ηνία ηέηανηα

ηςκ αλώκςκ, απμηηήζαξ μύης ηδκ οπμηαβήκ ηαζ ημ ζέααξ ηςκ επζγώκηςκ,

ακεπαύεημ ηέθμξ επί ηςκ ηνμπαίςκ ημο εζξ Αηοίζβνακμκ, πόθζκ πενίθδιμκ δζά ηα άβζα

θείρακα ηαζ ηαξ αεθόκαξ. Σα πάκηα εαάδζγμκ ηαη’ εοπήκ εκ ηδ απενάκης

αοημηναημνία· μ ζμθόξ Αθημοίκμξ έθμοεκ εζξ ημ ύδςν ημο ααπηίζιαημξ ημοξ

νοπανμύξ ημο Κανόθμο οπδηόμοξ, έημπηε ηα ηόηηζκά ηςκ βέκεζα ηαζ ηα ιαηνά

μκύπζα ηαζ ακμίβςκ αοημίξ ηδξ ακελακηθήημο ζμθίαξ ημο ημκ εδζαονόκ έηνζαε ημο

εκόξ ηα πείθδ δζά ημο ιέθζημξ ημο ζενμύ θόβμο, έηνεθεκ άθθμκ ιε ηδξ βναιιαηζηήξ

ηαξ νίγαξ ηαζ ηνίημκ εδίδαζηεκ όηζ ηςκ πδκώκ ηα πηενά, δζά ηςκ μπμίςκ ηαείζηα

ηαπύηενα ηα αέθδ, ήζακ ηαζ πνμξ βναθήκ επζηήδεζα.

Ο δ’ εοηοπήξ αοημηνάηςν δζήκοεκ αθνόκηζδαξ διέναξ, ιεηνώκ ηα ςά ηςκ μνκίεςκ

ημο, ηαηημπμζώκ ηα ςνμθόβζα ηαζ ηα ηνάηδ ημο, παίγςκ ιεηά ηςκ εοβαηένςκ ημο ηαζ

ημο εθέθακημξ, μκ έθααε δώνμκ πανά ημο ηαθίθμο Ανμύκ, ηαηαδζηάγςκ εζξ ιζηνόκ

πνόζηζιμκ ημοξ θμκείξ ηαζ θδζηάξ ηαζ απαβπμκίγςκ εζξ ηα δέκδνα ημο ηήπμο ημο όζμζ

ηςκ οπδηόςκ έηνςβμκ ηνέαξ ηδκ Παναζηεοήκ ή έπηομκ ιεηά ηδκ ιεηάθδρζκ.

Αθθ’ εκώ μ εοζεαήξ Κάνμθμξ, όζηζξ, ηαίημζ ιδ ελεύνςκ κα βνάθδ, εβκώνζγεκ

όιςξ ηδκ ηθαζζηήκ ανπαζόηδηα, επακέθεβε ηαε’ εηάζηδκ: Haec mihi Deus otia fecit,

μζ άλςκεξ ακήβεζνμκ πάθζκ ηδκ εναζείακ ηαζ αηηέκζζημκ ηεθαθήκ ηςκ ηαζ

αοείγμκηεξ ηδκ πείνα εζξ ημ αίια μοπί ηαονείςκ, αθθ’ ακενςπίκςκ εοιάηςκ, ώικομκ

εζξ ημκ Tμοίημκα, ημκ Ηνιζκζμύθ ηαζ Ανιίκζμκ ή κ’ απμζείζςζζ ημκ ηανόθεζμκ γοβόκ ή

δζά ημο αίιαημξ αοηώκ κα θονάζςζζ ημο Άθομξ ηαζ Βζζμύνβζδμξ ηαξ όπεαξ. Ήθεεκ,

είδε ηαζ εκίηδζε ηαηά ημ ζύκδεεξ μ άιαπμξ αοημηνάηςν δζά ηδξ θόβπδξ εηείκδξ, δκ

ηαηά ημοξ Δοαββεθζζηάξ εαύεζζεκ μ Ρςιαίμξ ζηναηζώηδξ εζξ ημο ςηήνμξ ηδκ

πθεονάκ, μ δε ανπάββεθμξ Μζπαήθ ειθακζζεείξ ηαε’ ύπκμοξ ης Κανόθς εκαπέεεζεκ

επί ηδξ ηθίκδξ ημο, ίκα ηαηά ημοξ πνμκμβνάθμοξ ακηαιείρδ αοηόκ, δζόηζ ηαζ από

ερδιέκμο ηαζ από ςιμύ ηνέαημξ απέπςκ ηδκ Σεζζαναημζηήκ εημζιάημ ιόκμξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 19


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

Μεηά ηδκ κίηδκ, θμαμύιεκμξ μ άβζμξ αοημηνάηςν ιδ ακαβηαζεή ηαζ πάθζκ οπό

ηςκ αβνζακενώπςκ εηείκςκ κα δζαηόρδ ηαξ εοζεαείξ αοημύ αζπμθίαξ, απεθάζζζεκ ή

πάκηαξ ημοξ κζηδεέκηαξ κα ελμθμενεύζδ ή εηόκηαξ άημκηαξ όθμοξ κα ααπηίζδ.

Οοδείξ πμηέ ζενμηήνολ ηαηώνεςζε πθείμκαξ απίζημοξ εκ αναπεί πνόκς κα

πνζζηζακίζδ· αθθ’ δ εοβθςηηία ημο Φνάβημο ηαηαηηδημύ ήημ αηαηαιάπδημξ.

«Πίζηεοζμκ ή ζε θμκεύς», έθεβεκ εζξ ημκ δεζιώηδκ άλςκα, εζξ μο ηα όιιαηα

ήζηναπηεκ ςξ πεζζηζηώηαημκ επζπείνδια δ ιάπαζνα ημο δδιίμο, ηαζ όθμξ εηείκμξ μ

όπθμξ επήδα εζξ ηδκ ημθοιαήενακ ςξ αζ κήζζαζ εζξ ημοξ θάηημοξ, αθμύ ανέλδ.

Δπεζδή όιςξ, όζς πακημδύκαιμξ ηαζ ακ οπμηεεή δ πίζηζξ, απαζηείηαζ μοπ ήηημκ κα

βκςνίγδ μπςζμύκ ηαζ μ πνζζηζακόξ εζξ ηζ πζζηεύεζ, ζοκδείγεημ ηόηε εκ Δονώπδ, ςξ

ζήιενμκ εκ Οηαΐηδ ηαζ Μαθααάνδ, κα ιακεάκςζζκ μζ κεμαάπηζζημζ είδμξ ηζ

ηαηδπήζεςξ, δκ μζ δεηακείξ ημο Κανόθμο εδίδαζημκ ημοξ άλςκαξ, ηάζζμκηεξ

αοημύξ ηαηά ζεζνάκ ακά δέηα ςξ κεμζοθθέηημοξ ηαζ ναπίγμκηεξ ακδθεώξ, μζάηζξ

πνμζέημπημκ εζξ δοζπνόθενημκ ηζκά θέλζκ ημο «Πζζηεύς». Ούης εθάιαακε δίηδκ μ

Ηδζμύξ πανά ηςκ εζδώθςκ δζ’ όζα έπαεμκ οπ’ εηείκςκ μζ πνώημζ αοημύ μπαδμί, όηε

εηαίμκημ επί Νένςκμξ ή ςπημύκημ επί Γζμηθδηζακμύ, η’ εκηεύεεκ ηςκ Γάθθςκ δ

πανμζιία «Ζ εηδίηδζζξ είκαζ δ δδμκή ηςκ εεώκ» 6 .

Δκόζς ιεκ δζήνηεζ μ πόθειμξ, μζ ζηναηζώηαζ ελδημθμύεμοκ εηπθδνμύκηεξ ένβα

ζενέςκ· αθθ’ αθμύ δζύπαζακ ηα πνάβιαηα ηαζ ελδκηθήεδζακ αζ εεμθμβζηαί βκώζεζξ

ηςκ εςναημθόνςκ εηείκςκ ζενμηδνύηςκ, πάκηεξ ηαζ πνμ πάκηςκ μ αοημηνάηςν

δζεάκεδζακ ηδκ ακάβηδκ ζμαανςηένςκ ηαηδπδηώκ. Αθθά πανά ημζξ Φνάβημζξ

ηαθόβδνμζ ιόκμκ οπήνπμκ ηόηε ηαζ δεζκόηενμζ πενί ηδκ γοεμπμζίακ ή ηδκ δμβιαηζηήκ,

ααπηίγμκηεξ ηα ανέθδ εζξ ημ όκμια ηδξ Παηνίδμξ, ηδξ Θοβαηνόξ ηαζ ηδξ Αβίαξ Πκμήξ,

ζζπονζγόιεκμζ όηζ δ Θεμηόημξ ζοκέθααεκ εη ημο ςηόξ, πνμβεοιαηίγμκηεξ πνμ ηδξ

ιεηαθήρεςξ ηαζ ακαβηάγμκηεξ ημκ δζάημκμκ κα πίδ ημ ύδςν, δζ’ μο έπθοκμκ ηαξ

πείναξ ιεηά ηδκ θεζημονβίακ.

Δζξ ημζμύηςκ δζδαζηάθςκ ηαξ πείναξ μοδ’ αοημύξ ημοξ άλςκαξ εηόθιδζεκ μ

Κάνμθμξ κα ειπζζηεοεή, θμαμύιεκμξ ιδ ακαβηαζεή ιεη’ μθίβμκ κα εηζηναηεύζδ ηαζ

πάθζκ, ίκα κέα είδςθα ηνδικίζδ, ηα ημο Βάηπμο ηαζ ημο Μμνθέςξ. Απμνώκ πενί ημο

πναηηέμο εζοιαμοθεύεδ ημκ Αθημοίκμκ, εζξ μο ημοξ πνδζιμύξ ηαηέθεοβμκ ηόηε μζ

Φνάβημζ, ςξ μζ Έθθδκεξ εζξ ηδκ Ποείακ. Ο Αθημοίκμξ ήημ Άββθμξ, δ δε Αββθία είπε

ηόηε ημ ιμκμπώθζμκ ηςκ εεμθόβςκ, ςξ ζήιενμκ ηςκ αηιμιδπακώκ. Δηεί θμζπόκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 20


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

εζηάθδ πθμίμκ, ίκα θμνηςεή ζενμηήνοηαξ πνμξ ιύδζζκ ηςκ αλώκςκ εζξ ηδξ πίζηεςξ

ηα ιοζηήνζα.

Ζ ζςηήνζμξ εηείκδ ηζαςηόξ ηδξ πνζζηζακμζύκδξ, εθ’ δξ είδμιεκ επζαάκηα ηαζ ηδξ

Ηςάκκαξ ημκ παηένα ιεηά ηδξ βοκαζηόξ, εθένεημ μηηώ διέναξ επί ηςκ οδάηςκ, ηδκ δε

εκάηδκ οπεναάζα ημ ζηόιζμκ ημο Ρήκμο πνμζςνιίζεδ εκώπζμκ ηδξ πόθεςξ

Νμαζμιάβμο, όπμο ηαηά πνώημκ επάηδζακ ημ βενιακζηόκ πώια μζ αβνεοηήνεξ εηείκμζ

ηςκ ροπώκ. Δηείεεκ άθθμζ επί όκςκ, άθθμζ δζά θέιαςκ ηαζ άθθμζ απμζημθζηώξ

ακαηνέλακηεξ εζξ ηαξ πδβάξ ηδξ Λίππδξ, έθεαζακ ηέθμξ ηεηιδηόηεξ ηαζ πεζκαθέμζ εζξ

Παδέαμνκμκ, όπμο εζηήκμο μ Κάνμθμξ εκ ιέζς ζηαονώκ ηαζ αζπίδςκ. Ζ αλςκία

δζεκειήεδ παναπνήια οπό ημο κζηδημύ εζξ ημοξ κεήθοδαξ ηαθμβήνμοξ, ςκ έηαζημξ

έθααεκ εκημθήκ κα ημζιήζδ δζά ημο ηαονμύ πάζακ ηαθύαδκ επανπίαξ ηζκόξ ηδξ

ηαηαηηδεείζδξ πώναξ, ηδξ δε Ηςάκκαξ μ παηήν δζεηάπεδ κα δζεοεοκεή πνμξ κόημκ, ίκα

ηνδικίζδ ημ εκ Δνζζαμύνβδ είδςθμκ ημο Ηνιζκζμύθ, πενί ημ μπμίμκ ζοκήνπμκημ μζ

ηόηε επακαζηάηαζ, ςξ μζ διέηενμζ εζξ ηα Υαθηεία, πνμζθένμκηεξ ακενςπίκμοξ εοζίαξ

ηαζ κέαξ ηαε’ εηάζηδκ παθηεύμκηεξ ζοκςιμζίαξ. Ο ηαθαίπςνμξ ιμκαπόξ, θμνηώζαξ

επί μκανίμο ηδκ βοκαίηα ημο ηαζ ηέζζαναξ ιαύνμοξ ζαλςκζημύξ άνημοξ, ήνλαημ ηδξ

κέαξ μδμζπμνίαξ, ζύνςκ ημ γώμκ εη ημο παθζκμύ ηαζ ιεηά δαηνύςκ εκεοιμύιεκμξ ηαξ

ακαπαύζεζξ ηδξ παηνώαξ ηαθύαδξ.

Οηηώ όθα έηδ επθακήεδ μ παηήν ηδξ Ηςάκκαξ οπό ηα δέκδνα ηδξ Βεζηαθίαξ,

ααπηίγςκ, δζδάζηςκ, ελμιμθμβώκ ηαζ εάπηςκ. Πμθοπαεέζηενμξ δε βεκόιεκμξ ηαζ

αοημύ ημο απμζηόθμο Παύθμο πμθθάηζξ εννααδίζεδ, δεηάηζξ εθζεάζεδ, πεκηάηζξ

εννίθεδ εζξ ημκ Ρήκμκ ηαζ δζξ εζξ ηδκ Άθοκ, ηεηνάηζξ εηάδ, ηνζξ εηνειάζεδ ηαζ ιεε’

όθα ηαύηα επέγδζε ηδ αμδεεία ηδξ Θεμηόημο. Σμκ δε οπμπηεοόιεκμκ όηζ απίεακα

θέβς, παναπέιπς εζξ ηδξ επμπήξ εηείκδξ ηα ζοκαλάνζα, ίκα ιάεδ ηίκζ ηνόπς δ λακεή

Πακαβία οπεζηήνζγεκ δζά ηςκ θεοηώκ αοηήξ πεζνώκ ημοξ πόδαξ ηςκ πζζηώκ ηδξ,

μζάηζξ απδβπμκίγμκημ, έζαδκε ηαξ θθόβαξ ηδξ πονάξ δζά νζπζδίμο εη πηενώκ

Αββέθμο, μζάηζξ εηαίμκημ, ή θύμοζα ηδκ ηοακήκ γώκδκ έηεζκεκ αοηήκ εζξ ημοξ

ηαηαπμκηζγμιέκμοξ, ςξ δ Ηκώ ης Οδοζζεί ημκ πέπθμκ.

Σα ηόζα παεήιαηα δεκ ίζποζακ κα ροπνάκςζζ ημκ γήθμκ ή κ’ αθθμζώζςζζ ημ

θνόκδια ημο αηαιάημο απμζηόθμο· ημ ζώια όιςξ αοημύ ηαηήκηδζε ααειδδόκ

αβκώνζζημκ, αθμύ μζ ιεκ Φνίζμκεξ ης αθήνεζακ ημκ δελζόκ μθεαθιόκ, μζ δε

Λμββμαάνδμζ έημρακ ηα ώηα ημο, μζ Θμονίββζμζ ηδκ νίκα ηαζ μζ ακήιενμζ ηάημζημζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 21


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

ημο Δνηοκίμο δάζμοξ, εέθμκηεξ κα ελμθμενεύζςζζ ηςκ ζενμηδνύηςκ ηδκ βεκεάκ,

εεοζίαζακ πνμ ημο αςιμύ ημο Σμοίημκμξ ηα δύμ ηέηκα ημο ηαζ έπεζηα δζά ηδξ αοηήξ

απακενώπμο ιαπαίναξ απέημρακ αοηώ... πάζακ παηνόηδημξ εθπίδα.

Ζ Γζμύεα, ήηζξ ηαζ ιεηά ηδκ ηεθεοηαίακ ηαύηδκ ζοιθμνάκ έιεζκε πζζηή ης

δηνςηδνζαζιέκς ζογύβς, επεζνάημ πακημζμηνόπςξ κ’ ακαημοθίζδ ηαξ εθίρεζξ ημο.

Οζάηζξ ελοπκώκ ηδκ κύηηα πνμζήθμκεκ εζξ αοηήκ ιεηά ιαηαίμο πόεμο ημκ έκα

απμιείκακηα μθεαθιόκ ηαζ έηθαζε ηδκ ζηένδζζκ ηςκ ηέηκςκ ημο ηαζ ηςκ πνώδκ

δδμκώκ, δζπάγεημ αοηόκ θέβμοζα, «Καε’ διένακ ακάπης θαιπάδα πνμ ηδξ εζηόκμξ»

ημο Αβ. Παηένκμο. Ίζςξ μ πνμζηάηδξ μύημξ ηδξ εοηεηκίαξ εθεύνδ εαύια ηζ, ίκα

απμθαύζςιεκ ηαζ πάθζκ ηέηκα».

Ζ εοπή αύηδ ηδξ ηαθήξ Γζμύεαξ επθδνώεδ ιεη’ μο πμθύ· μοπί θεο! δζά εαύιαημξ

ημο αβίμο Παηένκμο, αθθ’ οπό δύμ ημλμηώκ ημο ηόιδημξ ηδξ Δνθμύνηδξ. Οζ

ηαηόηνμπμζ μύημζ ζοκακηήζακηεξ αοηήκ πανά ηδκ όπεδκ ηδξ Φμύθδαξ απθόκμοζακ

εζξ ημκ ήθζμκ ημκ πζηώκα ημο ακδνόξ ηδξ, όζηζξ ιδ έπςκ άθθμκ εηνύπηεημ ςξ μ

Οδοζζεύξ οπό ζςνόκ λδνώκ θύθθςκ, πενζιέκςκ κα λδνακεή μ πθοεείξ, ήπθςζακ

ηαηείκδκ επί ηδξ πθόδξ ηαζ δζά ηδξ αίαξ ηδ οπεκεύιζζακ ημκ αθδεή επί ηδξ βδξ

πνμμνζζιόκ ηδξ βοκαζηόξ.

Αθμύ ημνεζεέκηεξ ακεπώνδζακ μζ ζηναηζώηαζ, ελήθεε ηδξ ηνύπηδξ μ αηοπήξ

ηαθόβδνμξ ηαζ εκδοεείξ οβνόκ αηόιδ ημ οπμηάιζζμκ απειαηνύκεδ εηείεεκ ιεηά ηδξ

πεπμκδιέκδξ βοκαζηόξ, ηαηανώιεκμξ ημοξ άλςκαξ, μίηζκεξ πθδκ ημο ιανηονζημύ

επέεεζακ ηαζ άθθμκ ζηέθακμκ επί ηδξ θαθαηνάξ ηεθαθήξ ημο.

Δκκέα ιεηά ηαύηα ιήκαξ, εκ έηεζ 818, έηεηεκ δ Γζμύεα εκ Ηββεθπείιδ ή ηαη’ άθθμοξ

εκ Μμβμοκηία, ηδκ ιέθθμοζακ κ’ ανπάζδ ηαξ μονακίμοξ ηθείδαξ Ηςάκκακ. Ο δε παηήν

αοηήξ ή ιάθθμκ μ ζύγοβμξ ηδξ ιδηνόξ, ίκα ζοκδείζδ άια βεκκδεείζα εζξ ημο

πθάκδημξ αίμο ηαξ ηαημοπίαξ, εαάπηζζεκ αοηήκ εζξ ημ ροπνόκ νεύια ηδξ Μεΐκδξ,

όπμο εαύεζγμκ ηαζ μζ αοηόπεμκεξ ηα λίθδ, ίκα ζηθδνόηενα αοηά ηαηαζηήζςζζ.

Πάκηςκ ηςκ δνώςκ ηδκ ημζηίδα ημζιμύζζ ηαη’ έεμξ ανπαίμκ μζ αζμβνάθμζ δζά

ηεναζηίςκ ζδιείςκ πνμαββεθθόκηςκ ηαξ ιεθθμύζαξ ανεηάξ. Ούης κήπζμξ έηζ ςκ

έπκζλε ημοξ δνάημκηαξ μ Ζναηθήξ, μ δε Κνζεγώηδξ ηδκ άνηημκ, αζ ιέθζζζαζ

επεηάεζζακ εζξ ημο Πζκδάνμο ημ ζηόια, μ Παζπάθδξ εθεύνε δεηαεηήξ ηδκ

βεςιεηνίακ, μ ήνςξ ημο Βύνςκμξ αημύςκ ηδκ θεζημονβίακ εζξ ηδξ ηνμθμύ ηαξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 22


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

αβηάθαξ απέζηνεθε ημοξ μθεαθιμύξ από ηςκ εννοηζδςιέκςκ αβίςκ, ίκα πνμζδθώζδ

αοημύξ ιεηά ηαηακύλεςξ επί ηδξ Αβίαξ Μαβδαθδκήξ, δ δε διεηένα δνςίξ δ ιέθθμοζα

εζξ ημ εηηηθδζζαζηζηόκ ζηάδζμκ κα δζαπνέρδ, μοδέπμηε Tεηάνηδκ ή Παναζηεοήκ

δεέθδζε κα αογάλδ, αθθ’ μζάηζξ πνμζεθένεημ αοηή μ ιαζηόξ ηαηά κδζηήζζιμκ

διένακ, απέζηνεθε ημοξ μθεαθιμύξ ιεηά θνίηδξ.

Άβζα θείρακα, ζηαονμί ηαζ ημιαμθόβζα οπήνλακ ηα πνώηα αοηήξ αεύνιαηα. Πνζκ

θοηνώζςζζκ μζ μδόκηεξ, εβκώνζγε ημ Πάηεν διώκ· αββθζζηί, εθθδκζζηί ηαζ θαηζκζζηί,

πνζκ δε αθθάλδ αοημύξ, εαμήεεζ ήδδ ημκ παηένα εζξ ημ απμζημθζηόκ ένβμκ,

ηαηδπμύζα ηαξ μιήθζηαξ αλςκίδαξ. Μόθζξ μηηαεηήξ ήημ, όηε απέεακεκ δ ιήηδν

αοηήξ, δ ηαθή Γζμύεα, ηαζ επί ημο ηάθμο ηδξ ιαηανίηζδμξ απήββεζθεκ επζηήδεζμκ

θόβμκ, ακααάζα επί ηςκ ώιςκ ημο κεηνμεάπημο.

Αθθ’ εκώ δύλακεκ δ Ηςάκκα ηαηά ημ ηάθθμξ ηαζ ηδκ ζμθίακ, μ παηήν αοηήξ,

ηαηααεαθδιέκμξ οπό ηςκ πόκςκ ηαζ ηδξ ζηενήζεςξ ηδξ ζοκηνόθμο, δζεάκεημ ηαξ

δοκάιεζξ ηαε’ εηάζηδκ εθαηημοιέκαξ. Μάηδκ επεηαθείημ ημκ άβζμκ Γήκμκ, ίκα

ζηενεώζδ ημ ηθμκμύιεκμκ αήια ημο, ιάηδκ ακήπηε ηδνία εζξ ηδκ Aβ. Λμοηίακ, ίκα

απμδώζδ εζξ ημκ μθεαθιόκ ημο ηδκ δύκαιζκ κα δζαηνίκδ ηα βνάιιαηα ημο ραθηδνίμο

ηαζ ιάηδκ πανεηάθεζ ημκ άβζμκ Φόνηζμκ, ίκα εκζζπύζδ ηδκ θςκήκ ημο· αζ δε πείνεξ

αοημύ ηόζμκ έηνειμκ, ώζηε διένακ ηζκά πνμζθένςκ ημ ζώια ημο ςηήνμξ εζξ ηδκ

δβμοιέκδκ ημο Μμκαζηδνίμο Bζηενθείθδδξ, ηδκ ςναίακ Γίζθακ, ακηί κα εζζαβάβδ

αοηό εζξ ημ νμδόπνμοκ ζηόια ηδξ πανεέκμο, αθήηε κα ηαηαπέζδ εζξ ηα θεοηά ζηήεδ

ηδξ, άηζκα δ δμύθδ αύηδ ημο Θεμύ είπε πάκημηε βοικά δζ’ ζδζαζηέναξ αδείαξ ημο πάπα

ενβίμο. Σμ ζηάκδαθμκ οπήνλε ιέβα· δ ιεηαθαιαάκμοζα δνοενίαζεκ, αζ ιμκαπαί

εηάθορακ δζά ηςκ πεζνώκ ημ πνόζςπμκ, μζ δε αοηόπεμκεξ ζενείξ ακέηναλακ

Ηενμζοθία! Ηενμζοθία, επακέθααμκ ςξ πζζηή δπώ αζ ιμκάγμοζαζ πανεέκμζ, ηαζ ςξ

Βαηπίδεξ μνιήζαζαζ ηαηά ημο δοζηοπμύξ βένμκημξ απέζπαζακ ηα ζενά ημζιήιαηα

ηαζ ηαηώξ έπμκηα έννζρακ αοηόκ έλς ημο ιμκαζηδνίμο.

Δπί δεηαπέκηε διέναξ επθακάημ μ αηοπήξ απόζημθμξ ιεηά ηδξ Ηςάκκαξ εζξ ηα

ιεηαλύ Φναβηθμύνηδξ ηαζ Μμβμοκηίαξ άλεκα δάζδ, δζακοηηενεύςκ οπό ημ θύθθςια

ηςκ δέκδνςκ ηαζ ζοκηνώβςκ ααθάκμοξ ιεηά ηςκ πμίνςκ ηδξ Βεζηαθίαξ. Αθθ’ δ

ηνμθή αύηδ, ήηζξ ημζμύης παπείξ ηαεζζηά ημοξ ζοκηνόθμοξ ημύημοξ ημο Αβίμο

Ακηςκίμο, ηαηέζηδζε ιεη’ μο πμθύ αοηόκ ηε ηαζ ηδκ εοβαηένα ζζπκμηένμοξ ηςκ επηά

ζηαπύςκ, μοξ είδε ηαη’ όκαν μ Φαναώ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 23


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

Μάηδκ επεζνάεδ μ ηαθόβδνμξ κ’ ακακεώζδ ημ εαύια ημο ζοιπαηνζώημο αοημύ

Αβ. Παηνζηίμο, όζηζξ δζ’ επζηθήζεςξ ηζκμξ ιεηειόνθςζε ημοξ ηνέπμκηαξ εζξ ηα όνδ

ηδξ Ηνθακδίαξ αβνζμπμίνμοξ εζξ θζπανά πμζνμιήνζα, ηαζ ιάηδκ πανεηάθεζ ημοξ

ζπηαιέκμοξ οπενάκς ηδξ ηεθαθήξ ημο αεημύξ, ίκα θένςζζκ αοηώ ηνμθήκ ςξ εζξ ημκ

Άβ. ηέθακμκ. Ζ δε Ηςάκκα ακύρμκεκ εκίμηε οβνά αθέιιαηα πνμξ ημκ παηένα,

ηνάγμοζα «Πεζκώ!». Δκ ανπή ιεκ μ θζθόζημνβμξ βμκεύξ ακαηείκςκ ημοξ ηαηίζπκμοξ

αναπίμκαξ εζξ μονακόκ απεηνίκεημ, ςξ δ Μήδεζα «ηαξ θθέααξ ιμο εέθς ακμίλεζ, ίκα

δζά ημο αίιαηόξ ιμο ζε πμνηάζς». Αθθά ααειδδόκ ημζμύημκ ελήνακεκ δ πείκα ημκ

θάνοββα ηαζ ηδκ ηανδίακ ημο, ώζηε εζξ ημοξ ενήκμοξ ηδξ εοβαηνόξ απεηνίκεημ

θαηςκζηώξ «Πήδα».

Ζ ηίκδζζξ θοπκίαξ ςδήβδζε ημκ Γαθζθαίμκ εζξ ηδκ ηαηαζηεοήκ ημο ςνμθμβίμο, μ

δε πεζκαθέμξ ιμκαπόξ ςδδβήεδ οπό θεοηήξ άνηημο εζξ ακεύνεζζκ κέμο πόνμο γςήξ.

Ηδώκ ιίακ ηςκ πμθοιάθθςκ ημύηςκ εοβαηένςκ ημο πόθμο μνπμοιέκδκ εκ πακδβύνεζ

ηαζ ημκ αοεέκηδκ αοηήξ ανβονμθμβμύκηα ημοξ εεαηάξ, εζηέθεδ κα ιεηαπεζνζζεή ηδκ

πνόςνμκ ζμθίακ ηδξ Ηςάκκαξ, ςξ μ εδνζμηνόθμξ ηδκ όνπδζζκ ηδξ άνηημο, ίκα

πμνίγδηαζ δζ’ αοηήξ ημκ επζμύζζμκ άνηζμκ ηαζ γύεμκ. Γζηαίςξ άνα ζζπονίζεδ μ ζμθόξ

Έναζιμξ, όηζ παξ θνόκζιμξ δύκαηαζ ηαζ παν’ άνηημο πμθθά πνήζζια κα ιάεδ.

Ήνλαημ θμζπόκ κα εημζιάγδ ηδκ εοβαηένακ εζξ ημ κέμκ επάββεθια, ζημζαάγςκ εζξ

ηδκ δεηαεηή ηδξ ημναζίδμξ ηεθαθήκ ηαξ θθοανίαξ, όζαξ μζ ηόηε ζμθμί ςκόιαγμκ

Γμβιαηζηήκ, Γαζιμκμθμβίακ, πμθαζηζηήκ ή άθθςξ πςξ ηαζ εκέβναθμκ επί

ιειανάκδξ, αθ’ δξ απέλεμκ μιδνζημύξ ζηίπμοξ ή επζβνάιιαηα ημο Ημοαεκάθδ. ηε δε

εκόιζζεκ αοηήκ ζηακώξ πνμδθεζιιέκδκ εζξ ημκ ηαθόκ ημύημκ αβώκα, ήνπζζε κα

πενζένπδηαζ ημοξ πύνβμοξ ηαζ ηα ιμκαζηήνζα ηδξ παποπθόμο Βεζηαθίαξ.

Δζζενπόιεκμξ πνμζεηύκεζ εδαθζαίςξ ημκ άνπμκηα, δοθόβεζ ηδκ μζημδέζπμζκακ, έηεζκε

ηαξ πείναξ ή ηδκ γώκδκ πνμξ αζπαζιόκ ημζξ οπδνέηαζξ, είηα δε εημπμεέηεζ ηδκ

Ηςάκκακ επί ηναπέγδξ ηαζ ήνπζγεκ δ πανάζηαζζξ· «Θύβαηεν, δνώηα αοηήκ, ηζ είκαζ

βθώζζα; – Ζ ιάζηζλ ημο αένμξ. – Σζ είκαζ αήν; – Σμ ζημζπείμκ ηδξ γςήξ – Σζ είκαζ

γςή; – Ζδμκή ημζξ εοηοπμύζζ, αάζακμκ ημζξ πηςπμίξ, εακάημο πνμζδμηία – Σζ είκαζ

εάκαημξ; – Απμδδιία εζξ αβκώζημοξ όπεαξ. – Σζ είκαζ όπεδ; – Σμ όνζμκ ηδξ εαθάζζδξ

– Σζ είκαζ εάθαζζα; – Ζ ηαημζηία ηςκ ζπεύςκ. – Σζ είκαζ μζ ζπεύεξ; – Σδξ ηναπέγδξ

ανηύιαηα. – Σζ είκαζ άνηοια; – Καηόνεςια ιαβείνμο.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 24


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

Αθμύ εθ’ ζηακήκ ώνακ ελδημθμύεεζ δ ηαη’ ενςηαπόηνζζζκ επίδεζλζξ βκώζεςκ

πακημδαπώκ, πενί ηε ηδκ εεμθμβίακ ηαζ ηδκ ιαβεζνζηήκ, πνμζεηάθεζ μ παηήν ημκ

πκεοιαηζηόκ ημο θνμονίμο κ’ απμηείκδ εζξ ηδκ παζδίζηδκ δοζηόθμοξ ενςηήζεζξ πενί

μζμοδήπμηε ηθάδμο ηςκ ακενςπίκςκ βκώζεςκ, δ δε Ηςάκκα νίπημοζα ημ άβηζζηνμκ

εζξ ημκ ςηεακόκ ηδξ ικήιδξ ηδξ ακείθηε πάκημηε ηδκ ηαηάθθδθμκ απάκηδζζκ, δκ

οπεζηήνζγε δζ’ εδαθίμο ηδξ Γναθήξ ή ημο Αβίμο Βμκζθαηίμο.

Μεηά ημ ηέθμξ ηδξ ζογδηήζεςξ επήδα εθαθνώξ από ηδξ ηναπέγδξ ηαζ θαιαάκμοζα

ηαξ άηναξ ηδξ πμδεάξ ηδξ ιεηαλύ ηςκ δαηηύθςκ, επανμοζίαγεκ αοηήκ εκ είδεζ δίζημο

εζξ έηαζημκ ηςκ πανεζηώηςκ, επζηαθμοιέκδ δζά βθοηενμύ ιεζδζάιαημξ ηδκ

ιεβαθμδςνίακ ηςκ. Οζ ιεκ έννζπημκ εκηόξ αοηήξ παθημύκ κόιζζια, μζ δε ανβονμύκ,

άθθμζ ςά ηαζ έηενμζ ιήθα· όζμζ δε δεκ είπμκ ηζ κα δώζςζζκ απέεεημκ θίθδια επί ημο

ιεηώπμο ηδξ λακεήξ ζενμδζδαζηάθμο.

Ούης έγδζακ πέκηε αηόιδ έηδ, ηνώβςκηεξ ηαε’ διένακ ηαζ πμθθάηζξ δζξ ηδξ

διέναξ, ηαζ δζακοηηενεύμκηεξ όηε ιεκ οπό ηα δνύζκα θαηκώιαηα ανπμκηζημύ πύνβμο,

μηέ δε οπό ηδκ απύνζκμκ ζηέβδκ δαζμθύθαημξ ή ηοκδβμύ. Οζ πνόκμζ ηαζ δ ακάικδζζξ

ηςκ παεδιάηςκ είπμκ ιεηνζάζεζ μπςζμύκ ημκ γήθμκ ημο απμζηόθμο, ώζηε μοδέκα

επεπείνεζ πθέμκ άημκηα κα ηαηδπήζδ, μοδέκα άκεο ηδξ ζοβηαηαεέζεώξ ημο εαάπηζγε

πθδκ ιόκςκ ηςκ κεηνώκ, όζμοξ ακεύνζζηε ηδκ επζμύζακ ιάπδξ πανά ηαξ όπεαξ ημο

Άθομξ ηαζ ημο Ρήκμο· ηαεόηζ ηαηά ηδκ ηόηε επζηναημύζακ βκώιδκ ηαζ εζξ κεηνμύξ

απμκειόιεκμκ ημ αάπηζζια ήκμζβεκ αοημίξ ηαξ μονακίμοξ πύθαξ.

Μεηά ημζαύηαξ πενζπθακήζεζξ απεδήιδζε ηέθμξ πάκηςκ μ πμθοπαεήξ βένςκ εζξ

ηαξ αβκώζημοξ εηείκαξ όπεαξ, αθ’ ςκ δεκ οπάνπεζ επζζηνμθή. Ο εάκαημξ ηαηέθααεκ

αοηόκ εζξ ημ ηεθθίμκ ημο ηαθμύ ενδιίημο Ανημύθθμο, όζηζξ ειόκαγε πανά ηδκ όπεδκ

ημο Μαβάκμο 7 πθέηςκ εβηώιζα εζξ ημοξ αβίμοξ ηαζ ηαθάεζα εζξ ημοξ αθζείξ. Ζ

Ηςάκκα, αθμύ έηθεζζε ημκ μθεαθιόκ ημο παηνόξ ηδξ, έεαρεκ αοηόκ αμδεμοιέκδ οπό

ημο αζηδημύ πανά ημ πείθμξ ημο πμηαιμύ, οπό ζηέακ, εζξ δξ ημ ζηέθεπμξ εκεπάναλεκ

επζβναθήκ εκεοιίγμοζακ ηαξ ανεηάξ ημο ιαηανίημο. Καηαπεζμύζα έπεζηα δ δύζηδκμξ

ηόνδ επί ημο πώιαημξ εηείκμο, ημο ηνύπημκημξ ημκ ιόκμκ αοηήξ επί ηδξ βδξ

πνμζηάηδκ, ακέιζλεκ ςξ δ ζύγοβμξ ημο Οεέθθμο αθιονά δάηνοα εζξ ημ ηύια, όπεν

έανεπε ημοξ πόδαξ ηδξ. Αθμύ δε πνμζέθενε ηδκ εοζεαή εηείκδκ ζπμκδήκ επί ημο

παηνώμο ηάθμο απέιαλε ηέθμξ ημοξ ζηεζνεύζακηαξ μθεαθιμύξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 25


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

Ζ θύπδ, δκ αζζεακόιεεα δζά ηδκ ζηένδζζκ θζθηάημο όκημξ, μιμζάγεζ ηδκ εηνίγςζζκ

μδόκημξ· ζθμδνόξ μ πόκμξ, αθθά ζηζβιζαίμξ. Μόκμζ μζ γώκηεξ πνμλεκμύζζκ διίκ

δζανηείξ θύπαξ. Σζξ πμηε έποζε επί ημο ηάθμο ενςιέκδξ ημ ήιζζο, ημ εηαημζηόκ, ημ

πζθζμζηόκ ηςκ δαηνύςκ, αθ’ όζα δζά ηδκ ηαηίακ ηδξ έποκε ηαε’ διένακ; Αθμύ θμζπόκ

απέηθαοζεκ δ Ηςάκκα, έηορεκ επί ημο ύδαημξ, ίκα δνμζίζδ ημοξ ηαίμκηαξ μθεαθιμύξ.

Πνώηδκ ηόηε θμνάκ εκέαθερε ιεηά πνμζμπήξ εζξ ηδκ εκ ης οδάηζ εζηόκα αοηήξ, ημο

ιόκμο εζξ ημκ ηόζιμκ πθάζιαημξ, όπεν ηδ απέιεζκεκ κ’ αβαπά.

Κύπημκηεξ ηαζ διείξ άκςεεκ ημο ώιμο ηδξ, ίδςιεκ ηζ ακηακάηθα ημ νεοζηόκ

εηείκμ ηάημπηνμκ. Πνόζςπμκ δεηαελαεηέξ ιήθμο ζηνμββοθώηενμκ, ηόιδκ λακεήκ ςξ

ηδξ Μαβδαθδκήξ ηαζ αηηέκζζημκ ςξ ηδξ Μδδείαξ, πείθδ ενοενά ςξ πίθμκ

ηανδζκαθίμο, οπμζπόιεκα δδμκάξ ακελακηθήημοξ ηαζ ζηήεδ εύζανηα ςξ πένδζημξ,

πάθθμκηα έηζ οπό ηδξ ζοβηζκήζεςξ. Σμζαύηδκ έαθεπεκ εαοηήκ εκ ης ύδαηζ δ Ηςάκκα,

ημζαύηδκ είδμκ ηαβώ εκ ης πεζνμβνάθς ηδξ Κμθςκίαξ ηδκ εζηόκα ηδξ.

Ζ μπηαζία εηείκδ επνάοκεκ μπςζμύκ ηδξ δνςίδμξ ιμο ημκ πόκμκ, ήηζξ απθςεείζα

επί ηδξ πθόδξ ηαζ ζηδνίλαζα επί ηδξ πεζνόξ ηδκ ηεθαθήκ, ήνλαημ κα ζηέπηδηαζ πώξ

ήεεθε ιεηαπεζνζζεή ημ ηάθθμξ ηαζ ηδκ ζμθίακ ηδξ· ακ ήεεθεκ εκδοεή νάζμκ ή

ακαγδηήζεζ άθθμκ ακηί ημο παηνόξ πνμζηάηδκ. Αθμύ εθ’ ζηακήκ ώνακ ενέιααζεκ

έλοπκμξ, κζηδεείζα οπό ημο ηαύζςκμξ ηαζ ααοηαθςιέκδ οπό ηςκ ηεηηίβςκ,

απεημζιήεδ οπό ηδκ ζηζάκ ηςκ δέκδνςκ, άηζκα πνμεθύθαηημκ αοηήκ από ηαξ αηηίκαξ

ημο δθίμο ηαζ ηα αθέιιαηα ηςκ πενζένβςκ.

Αβκμώ ακ είπεκ ακαβκώζεζ ηαζ ημκ Λμοηζακόκ δ Ηςάκκα, αθθ’ άια έηθεζζε ημοξ

μθεαθιμύξ, είδε ηαηείκδ όκεζνμκ ςξ ημο αιμζαηέςξ. Γύμ βοκαίηεξ εθάκδζακ αοηή

ελενπόιεκαζ ημο ύδαημξ. Ζ ιεκ ημύηςκ είπε βοικά ηα ζηήεδ, άκεδ επί ηδξ ηεθαθήξ

ηαζ ιεζδίαια επί ηςκ πεζθέςκ, δ δε ιαύνμκ νάζμκ, ζηαονόκ επί ημο ζηήεμοξ ηαζ

ηαηάκολζκ επί ημο πνμζώπμο. Αιθόηεναζ ήζακ ςναίαζ, αθθά ηδξ ιεκ ημ ηάθθμξ

εκεεύιζγεκ εοεύιμοξ εμνηάξ, πμηδνίςκ ζοβηνμύζεζξ ηαζ πμνεοηώκ πμδμηνμοζίακ, ηδξ

δε ημ οβνόκ αθέιια ηαξ ιοζηδνζώδεζξ ηςκ ημζκμαίςκ απμθαύζεζξ, αεόνοαα ζοιπόζζα

ηαζ ζζβαθά θζθήιαηα. Σαύηδξ ιεκ ήεεθέ ηζξ επζεοιήζδ κα εκαβηαθζζεή ηδκ μζθύκ εζξ

εμνοαώεδ αίεμοζακ πμνμύ, οπό ηα αθέιιαηα πθήεμοξ εεαηώκ ηαζ ηδκ θάιρζκ ιονίςκ

θαιπάδςκ, εηείκδξ δε κα θύζδ ηδκ γώκδκ εκηόξ ζζςπδθμύ ηεθθίμο εζξ ημ αιθίαμθμκ

θςξ θοπκίαξ ηνειαιέκδξ πνμ ηδξ εζηόκμξ αβίμο.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 26


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

ηε επθδζίαζακ, πνμηνέλαζα δ πνώηδ, «Ηςάκκα», είπε, ζοιπθέημοζα εςπεοηζηώξ

ημοξ δαηηύθμοξ εζξ ημοξ λακεμύξ ηδξ δνςίδμξ ιαξ πθμηάιμοξ, «ζε είδμκ δζζηάγμοζακ

ακ ήεεθεξ πνμηζιήζεζ ημο ηόζιμο ηαξ απμθαύζεζξ ή ημο ιμκαζηδνίμο ηδκ δζοπίακ

ηαζ εοεύξ έδναιμκ, ίκα μδδβήζς ημ άπεζνμκ αήια ζμο εζξ ηδξ αθδεμύξ εοδαζιμκίαξ

ηδκ μδόκ. Δίιαζ δ Aβία Ίδα· μοδεκόξ έιεζκα άβεοζημξ ημο ηόζιμο ηςκ αβαεώκ·

απήθαοζα δύμ ζογύβμοξ, ηνεζξ εναζηάξ ηαζ επηά ηέηκα, πμθθάξ εηέκςζα θζάθαξ

ηαθμύ παναννδκίμο μίκμο, πμθθάξ δζήθεμκ θαζδνάξ αΰπκμοξ κύηηαξ· ημοξ ώιμοξ ιμο

έδεζλα εζξ όθμκ ημκ ηόζιμκ, ηδκ πείνα ιμο έηεζκα εζξ όθα ηα πείθδ, ηδκ ιέζδκ ιμο

έζθζβλακ όζμζ ήλεονμκ πμνόκ ηαζ εκ ημύημζξ ζοκδμλάγμιαζ ηαζ ζοιπνμζηοκμύιαζ

ιεηά ηςκ Αβίςκ. Απήθαοζα δε ηαζ ημύημ θαβμύζα ηαθμύξ ζπεύαξ ηδκ

Tεζζαναημζηήκ, νίραζα ηα ροπία ηδξ ηναπέγδξ ιμο εζξ ηα αδδθάβα ζηόιαηα ηςκ

ζενέςκ ηαζ ηαξ παθαζάξ ιμο εζεήηαξ δςνήζαζα εζξ ηα αβάθιαηα ηδξ Πακαβίαξ.

Σμζμύημκ ηαζ εζξ ζε, ακ αημύζδξ ηαξ ζοιαμοθάξ ιμο, οπόζπμιαζ ιέθθμκ. Δίζαζ

πηςπή, άζηεβμξ ηαζ ναηεκδύηζξ· αθθά ηαβώ, πνζκ βίκς ζύγοβμξ ημο ηόιδημξ

Δηαένημο, εθύζςκ ημκ πεζιώκα εζξ ηα δάηηοθά ιμο, ηαβώ ιόκδκ πενζμοζίακ είπμκ ηα

ηόηηζκά ιμο πείθδ, δζ’ ςκ απέηηδζα πθμύημκ, ηζιάξ ηαζ αβζόηδηα. Θάνζεζ θμζπόκ,

λακεή ιμο Ηςάκκα. Δίζαζ ςναία ςξ άκεμξ θεζιώκμξ, ζμθή ςξ αίαθμξ ημο Ηκηιάνμο,

πακμύνβμξ ςξ αθώπδλ ημο Μαύνμο δάζμοξ. Γζά ημύηςκ δύκαζαζ κ’ απμηηήζδξ πακ

ό,ηζ εοθνόζοκμκ έπεζ μ αίμξ. Αθθά αάδζζμκ ηδκ πεπαηδιέκδκ μδόκ ηαζ άθεξ εζξ ημοξ

ιςνμύξ ηαξ αηνςνείαξ. Δονέ ζύγοβμκ, ίκα ζμζ δώζδ ημ όκμιά ημο ηαζ ζζπακζηά

ζακδάθζα, έπε εναζηάξ, ίκα αζπάγςκηαζ ηα ζακδάθζα ηαύηα, έπε ηέηκα ίκα

πανδβμνώζζ ημ βήναξ ζμο, έπε, ακ εέθδξ, ηαζ ζηαονόκ, ίκα οπ’ αοηόκ ηαηαθεύβδξ,

μζάηζξ αανοκεήξ ημοξ γώκηαξ ή ζε αανοκεώζζκ εηείκμζ. Μόκδ δ μδόξ αύηδ άβεζ εζξ

ηδκ εοηοπίακ· αοηήκ δημθμύεδζα επί ηνζάημκηα έηδ εκ ιέζς ακεέςκ, ζοιπμζίςκ,

ίππςκ ηαζ αζιάηςκ, πενζηοηθμοιέκδ οπό ζογύβμο, όζηζξ ι’ δβάπα, οπό εναζηώκ

ακοικμύκηςκ ημ ηάθθμξ ιμο ηαζ οπδηόςκ εοθμβμύκηςκ ημ όκμιά ιμο· όηε δε ήθεε ημ

πεπνςιέκμκ ηέθμξ, ελέπκεοζα επί ηθίκδξ πμνθονάξ, ιεηαθααμύζα δζά πεζνόξ

ανπζεπζζηόπμο ηαζ οπό ηςκ ηέηκςκ ιμο οπμζηδνζγμιέκδ. Νοκ δε αθόαςξ πενζιέκς

ηδκ διένακ ηδξ ηνίζεςξ οπό ηαθθζιάνιανμκ πθάηα, όπμο αζ ανεηαί ιμο είκαζ ιε

πνοζά βνάιιαηα ηεπαναβιέκαζ».

Ούης ςιίθδζεκ δ αβία Ίδα· ημζαύηαξ θνμκίιμοξ ζοιαμοθάξ ρζεονίγμοζζ ηαζ

ζήιενμκ εζξ ημ μοξ ηςκ εοβαηένςκ αζ πμθύπεζνμζ ιδηένεξ, ειπκέμοζαζ αοηαίξ

ζςηήνζμκ πνμξ ηαξ αδδίαξ ηςκ ιοεμβνάθςκ απμζηνμθήκ. Αθμύ δε ελεηύθζλεκ εηείκδ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 27


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

εζξ ηα όιιαηα ηδξ ημναζίδμξ ημ απαζηνάπημκ ημιαμθόβζμκ ηςκ ημζιζηώκ δδμκώκ,

πνμζήθεεκ δ ναζμθόνμξ αοηήξ ζύκηνμθμξ ηαζ δζά θςκήξ νεμύζδξ δζοπή, ςξ δ πδβή

ημο ζθςάι, ήνλαημ κα θέβδ·

«Δβώ δε, Ηςάκκα, εζιί δ αβία Λζόααα, ηέηκμκ ςξ ηαζ ζο ηδξ Βνεηακκίαξ, ελαδέθθδ

ημο πνμζηάημο ηδξ πώναξ ηαύηδξ Αβ. Βμκζθαηίμο ηαζ θίθδ ημο οπό ημ πώια ημύημ

ακαπαοεέκημξ παηνόξ ζμο.

Σίκα είκαζ ημο ηόζιμο η’ αβαεά, ήημοζαξ πανά ηαύηδξ. Ακαιείλαζα βάιμοξ,

ιδηνόηδηαξ, ένςηαξ ηαζ ίππμοξ ηαηεζηεύαζε δζ’ αοηώκ επίπνοζμκ ηαηαπόηζμκ, όπεν

ζμζ επέννζρεκ, ςξ μζ αθζείξ ημ δόθςια εζξ ημοξ ζπεύαξ. Αθθ’ μύηε ηδκ ηζιήκ μύηε ηα

εθαηηώιαηα ημο ειπμνεύιαημξ ζμζ είπεκ δ εοζοκείδδημξ αύηδ ιεζίηνζα. Δνώηδζμκ

αοηήκ πόζα δζά ηαξ ύανεζξ ημο ζογύβμο έποζε δάηνοα, πόζα δζά ηδκ απζζηίακ

εναζημύ, πόζα επί ηδξ ημζηίδμξ αζεεκμύκημξ ηέηκμο, πόζα πνμ ημο ηαηόπηνμο, όηε

ακηί ηνίκςκ ηαζ νόδςκ ςπνόηδξ ηαζ νοηίδεξ ακηακαηθώκημ. Ούηε θακαηζηαί μύηε

ακόδημζ ήζακ αζ πνώηαζ εηείκαζ πανεέκμζ, αίηζκεξ απμθαηηίζαζαζ ημκ ηόζιμκ

εγήηδζακ δζοπίακ οπό ηδκ ζηέβδκ ιμκαζηδνίμο· αθθ’ εβκώνζγμκ όηζ μζ βάιμζ

πθήεμοζζκ ακίαξ, ήημοζακ ηαξ ηναοβάξ ηςκ βοκαζηώκ, όηε έηζηημκ ή ελοθμημπμύκημ

οπό ημο ζογύβμο, είδμκ ηαξ βαζηέναξ αοηώκ ελμζδδιέκαξ ηαζ ηα ζηήεδ ηςκ βάθαηημξ

απμζηάγμκηα, ειέηνδζακ δε ηαζ ηαξ νοηίδαξ, όζαξ αζ αβνοπκίαζ ηαζ μζ πόκμζ έζηαρακ

επί ημο ιεηώπμο ηςκ.

Σμ αδδέξ εέαια αγώζημο, εβηοιμκμύζδξ ή εδθαγμύζδξ βοκαζηόξ ώεδζεκ διάξ εζξ

ηα ιμκαζηήνζα, ηαζ μοπί αββέθςκ μπηαζίαζ ή όνελζξ λδνμύ άνημο, ςξ δζδβμύκηαζ μζ

ηνμκόθδνμζ αβζμβνάθμζ. Δηεί εύνμιεκ ακελανηδζίακ ηαζ ακάπαοζζκ οπό ζηζενά

ηεθθία, όπμο μύηε ηέηκςκ ηναοβαί μύηε αοεέκημο απαζηήζεζξ μύηε ιένζικα μζαδήπμηε

δζαηόπηεζ ηδκ δζοπίακ ιαξ. Αθθ’ ίκα ιδ ένδιμξ μ ηόζιμξ ηαηακηήζδ, ίκα ιδ αζ

βοκαίηεξ ηνέλςζζκ αενόαζ εζξ ηα ημζκόαζα, δζεζπείναιεκ αθθμηόημοξ πενί ημο αίμο

διώκ θήιαξ, όηζ δζακοηηενεύμιεκ βμκοπεηείξ επί ροπνώκ ιανιάνςκ, πμηίγμιεκ

νάαδμοξ ιέπνζξ μο ακεήζςζζ, ημζιώιεεα επί ζηάηηδξ ηαζ ιαζηζβμύιεκ ημ ζώια

ακδθεώξ. Ούης ηαζ μζ ηζαδδθμπμζμί, ίκα απμιαηνύκςζζ ημοξ πενζένβμοξ, δζαδίδμοζζκ

όηζ θάζιαηα θνζηαθέα ηαζ ανοηόθαηεξ ηαημπμζμί ζοπκάγμοζζ ηα ζπήθαζα, όπμο

παθηεύεηαζ μ κόεμξ πνοζόξ. Μδ θμαδεήξ μύηε ημ επώκοιμκ ημο αβίμο Παπςιίμο

παλζιάδζμκ, ημ μπμίμκ ιόκμκ αζ ακόδημζ ηνώβμοζζκ, μύηε ημκ κοηηενζκόκ ηώδςκα,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 28


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

όζηζξ ηαξ εοήεεζξ ιόκμκ ελοπκά, μύηε ημο εκδύιαημξ διώκ ηδκ πεκζπνόηδηα· ζδέ ηζ

οπό ημ ηναπύ ημύημ ύθαζια οπμηνύπηεηαζ».

Σαύηα θέβμοζα απεηίκαλεκ δ Αβ. Λζόααα από ηςκ ώιςκ ημ νάζμκ ηαζ εθάκδ

εκδεδοιέκδ ανάπκζκμκ πζηώκα ηδξ Κές, αένα ελοθαζιέκμκ, ςξ ςκόιαγμκ αοημύξ μζ

πμζδηαί, οπό ημκ μπμίμκ ημ ζώια αοηήξ έθαιπεκ ςξ βεκκαίμξ μίκμξ οπό ηνύζηαθθμκ

ηδξ Βμδιίαξ.

Κύραζα είηα εζξ ημ μοξ ηδξ ημζιςιέκδξ, «Ηςάκκα», ελδημθμύεδζεκ, απαθύκμοζα

έηζ ιάθθμκ ηδκ θςκήκ «ζμζ οπεζπέεδ ηαζ δδμκάξ δ ακηίγδθόξ ιμο αύηδ· αθθ’

ενώηδζμκ αοηήκ ακ, πενζηοηθμοιέκδ οπό ηαημαμύθςκ αθειιάηςκ αιζβή δζεάκεημ

δδοπάεεζακ, όηε πανεδίδεημ εζξ ημκ εναζηήκ, ηείκμοζα ημ μοξ μοπί εζξ ημοξ βθοηείξ

θόβμοξ ημο, αθθ’ εζξ πάκηα πενί αοηήκ εόνοαμκ, ηαζ ηάηςπνμξ αοηόκ απςεμύζα,

μζάηζξ έηνζγε εύνα ή εηζκείημ θύθθμκ. Δίδεξ πμηέ βαθήκ ακααάζακ επί ηναπέγδξ ηαζ

πίκμοζακ ημο αοεέκημο ημ βάθα; Λμλά ηα αθέιιαηα αοηήξ, ακήζοπα ηα ώηα, μνεαί αζ

ηνίπεξ οπό ημο θόαμο ηαζ έημζιμζ μζ πόδεξ εζξ θοβήκ. Ούης βεύμκηαζ ηαζ αζ ημζιζηαί

αύηαζ δέζπμζκαζ ημο απδβμνεοιέκμο ηανπμύ. Ζιείξ δε μύηε οπό θνμκηίδςκ μύηε οπό

ηαηαζηόπςκ πενζηοηθμύιεκαζ, αθθ’ οπό ημίπςκ ορδθώκ ηαζ δαζώκ πμθοδέκδνςκ,

ηδκ ιεκ διένακ δαπακώιεκ δζαθεβόιεκαζ ςξ μζ ανπαίμζ θζθόζμθμζ πενί δδμκήξ,

μπόηακ δε ζδιάκδ δ ώνα αοηήξ, απμζονόιεεα εζξ ηα ήζοπα διώκ ηεθθία, όπμο εκ

ζζςπή ηαζ ηαηακύλεζ πνμεημζιαγόιεεα εζξ ηδκ απόθαοζζκ ςξ μζ ζππόηαζ εζξ ηδκ

ιμκμιαπίακ. Βοείγμοζαζ εζξ πθζανά ανώιαηα ημκ ηνζπόζαηημκ ημύημκ 8 , μκ μζ ακόδημζ

κμιίγμοζζκ όνβακμκ ηαημπαεείαξ, ηνίαμιεκ δζ’ αοημύ ημ ζώια ιέπνζξ μο ηαηαζηή

οπένοενμκ ςξ νόδμκ, εοαίζεδημκ εζξ πάζακ πνόζραοζζκ ςξ ίππμξ εζξ ημκ

πηενκζζηήνα, θύμιεκ ηδκ ηόιδκ, ηαθύπημιεκ ηαξ αβίαξ εζηόκαξ ηαζ ηαηαηθζκόιεκαζ

ημκ ιεκ πεζιώκα πανά ηδκ θάιρζκ εοεύιμο πονάξ, ημ δε εένμξ πθδζίμκ ακμζηημύ

παναεύνμο, αηνμώιεκαζ ημ άζια ηδξ αδδόκμξ ή ρζεονίγμοζαζ ημ Άζια αζιάηςκ,

παναδζδόιεεα εζξ ιεζθίπζα όκεζνα, ιέπνζξ μο δπήζςζζκ εζξ ημκ δζάδνμιμκ ηα ζακδάθζα

ημο ενπμιέκμο, ίκα ηα μκείναηα ηαύηα εκζανηώζδ. Οζ Aκαημθίηαζ εθεύνμκ ηα δζπθά

ιμκαζηήνζα, όπμο μζ εενάπμκηεξ ημο Τρίζημο ηαζ αζ κύιθαζ ημο Υνζζημύ μζημύζζκ

οπό ηδκ αοηήκ ζηέβδκ, οθ’ εκόξ πςνζγόιεκμζ ημίπμο, αθθ’ διείξ εηεθεζμπμζήζαιεκ

ηςκ Δθθήκςκ ηδκ εθεύνεζζκ, ακμίλαζαζ εζξ ημοξ ημίπμοξ ημύημοξ μπάξ, δζ’ ςκ

αεμνύαςξ ηαζ αηζκδύκςξ δεπόιεεα ημοξ εκ αβίς Βεκεδίηης αδεθθμύξ. Πνώηαζ διείξ

εηαθθζενβήζαιεκ εζξ ημοξ ηήπμοξ ηςκ ημζκμαίςκ ημ δδύπκμοκ πήβακμκ, ημ μπμίμκ

απαθθάηηεζ από ηςκ ηόπςκ ηδξ ιδηνόηδημξ, ηδκ αανύμζιμκ ενείηδκ, ήηζξ ηαεζζηά

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 29


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

αηόνεζηα ηα πείθδ, ηαζ ηδκ μλείακ ηκίδα, ελ δξ μζ διέηενμζ εναζηαί ανύμκηαζ κέαξ

αείπμηε δοκάιεζξ, ςξ μ Ακηαίμξ εη ηδξ βδξ.

Αθθά ιδ κμιίζδξ, Ηςάκκα, όηζ πάκημηε εκηόξ ηεζζάνςκ ημίπςκ πενζμνίγμιεκ ημκ

αίμκ ηαζ εζξ ημζαύηαξ απμθαύζεζξ ηδκ εοδαζιμκίακ. Δκίμηε δ πθήλζξ επένπεηαζ εκ ιέζς

ηδξ ηνοθήξ· μ δνόιμξ ημο δθίμο θαίκεηαζ διίκ αναδύξ δζά ηςκ ηζβηθίδςκ ημο

ηεθθίμο, μζ δε εςναημθόνμζ ζππόηαζ πνμηζιόηενμζ ηςκ ηαθμβήνςκ. Πνμθαζζγόιεκαζ

ηόηε εοζεαή απμδδιίακ εζξ ηάθμκ αβίμο, πενζενπόιεεα ημκ ηόζιμκ, ειααίκμοζαζ εζξ

ηα ακάηημνα ηαζ ηαξ ηαθύααξ, ηα εέαηνα ηαζ ηα θμοηνά ηαζ πακηαπμύ εονίζημοζαζ

θζθόθνμκα οπμδμπήκ, αβηάθαξ ακμζηηάξ ηαζ ιέηςπα πνμζηθζκή. ηε ιεηέαδκ εζξ ηδκ

αοθήκ ημο αοημηνάημνμξ Κανόθμο, εςνηάγμκημ ηαη’ αοηήκ εηείκδκ ηδκ εζπένακ μζ

βάιμζ αοημύ ιεηά ηδξ Ηθδεβάνδδξ. Κόιδηεξ, δέζπμζκαζ, ζππόηαζ ηαζ ζενάνπαζ

ζοκςεμύκημ εκ ηδ αζεμύζδ ημο εκ Αηοζζβνάκς ακαηηόνμο. Οζ ναρςδμί έραθθμκ

ημοξ άεθμοξ ημο ηνμπαζμύπμο κοιθίμο, μζ ιίιμζ ηαζ αζ μνπδζηνίδεξ εηίκμοκ εζξ

βέθςηα δζ’ αθθμηόηςκ ιμνθαζιώκ, μζ ηύαμζ ηαηεηοθίμκημ ηαζ μ μίκμξ εηοηθμθόνεζ

εκηόξ ανβονμπείθςκ πμηδνίςκ. Αθθ’ άια ημ ιαύνμκ ιμο νάζμκ εθάκδ πανά ηδκ

θθζάκ ηδξ εύναξ, άια ημ όκμιά ιμο, «Λζόααα δ δβμοιέκδ! Λζόααα δ αβία!» ήπδζεκ

εκ ηδ αζεμύζδ, πάκηεξ αθήηακ ηύαμοξ, πμηήνζα ηαζ βοκαίηαξ, ίκα εκαηεκίζςζζκ εζξ

ειέ. Οζ ιεκ δζπάγμκημ ηα άηνα ηδξ γώκδξ, μζ δε ηςκ πμδώκ ιμο ηα ίπκδ, ιόκμξ δε μ

αοημηνάηςν ηαξ πείναξ. Ζ ηνζπίκδ ιμο εζεήξ επεζηίαζε ηαζ ηδξ ιεηάλδξ ηαζ ηςκ

αδαιάκηςκ ηαζ ηςκ ερζιιοεζςιέκςκ πανεζώκ ηαζ ηςκ βοικώκ ώιςκ ηδκ θάιρζκ·

ιεηαλύ δε ημο βμκοπεημύξ εηείκμο πθήεμοξ δζέηνζκα ημκ δεηαμηηαεηή Ρμαένημκ,

όζηζξ ακύρμο πνμξ ειέ ηάεοβνα αθέιιαηα ηαζ δκςιέκαξ πείναξ, απθήζηςξ ακαγδηώκ

ημ πνόζςπόκ ιμο οπό ηδκ ηαθύπηνακ.

Αθμύ εηεθείςζεκ δ εμνηή, ςδδβήεδκ οπ’ αοημύ ημο αοημηνάημνμξ εζξ ημκ

θαιπνόηενμκ ηςκ ακαηηόνςκ ημζηώκα, ημζκςκμύκηα ιεηά ημο ηήπμο δζά

οεθμθνάηημο εύναξ. Δλοπκήζαζα πενί ιέζδκ κύηηα ήκμζλα ηδκ εύνακ εηείκδκ, ίκα

ιεηνζάζς ηδκ μζιήκ ηδξ αθόδξ ηαζ ηδξ ζιύνκαξ, δζ’ ςκ αζ αδεθθαί ημο Κανόθμο

είπμκ ανςιαηίζεζ ημκ εάθαιμκ πνμξ ηζιήκ ιμο, ηαζ άκηζηνύ ιμο είδμκ ηαεήιεκμκ οπό

ιδθέακ ημκ Ρμαένημκ, ζηδνίγμκηα επί ηςκ βμκάηςκ ημοξ αναπίμκαξ ηαζ επ’ αοηώκ ηδκ

έθδαμκ ηεθαθήκ ημο, ημοξ δε μθεαθιμύξ απθήζηςξ εζξ ημ πανάεονόκ ιμο

πνμζδθμύκηα. ηε ιε είδεκ, δβένεδ έκηνμιμξ, ίκα θύβδ, αθθά δζ’ εθαθνμύ κεύιαημξ

πνμζεηάθεζα αοηόκ κα εζζέθεδ. Ακαζηζνηήζαξ ηόηε δζ’ εκόξ πδδήιαημξ εονέεδ πνμ

ειμύ βμκοπεηήξ, αθθ’ μύηε κα ιε εββίζδ μύηε θέλζκ κα πνμθένδ, μύηε ημοξ μθεαθιμύξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 30


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

κα ζδηώζδ εηόθια μ δοζηοπήξ κεακίαξ. ηε δε παναιενίζαζα ηδκ ιαηνάκ ηόιδκ ημο

επέραοζα δζά ηςκ πεζθέςκ ημ ιέηςπόκ ημο, θμαμύιεκμξ ιδ δπαηάημ οπό θάζιαημξ

κοηηενζκμύ ερδθάθεζ ηδκ εζεήηα, ηαξ πείναξ ηαζ ηδκ θοηήκ ηόιδκ ιμο, ίκα πεζζεή όηζ

ήιδκ εβώ, όηζ ηδκ αβίακ Λζόααακ είπεκ διίβοικμκ ηαζ ιεζδζώζακ εκώπζμκ αοημύ. Σζξ

ηςκ ημο ηόζιμο δεζπμζκώκ δλζώεδ πμηε ημζαύηδξ θαηνείαξ ηαζ ηίκμξ ηα πείθδ εζξ ηδκ

ημζαύηδκ εοβκώιμκα έηζηαζζκ εαύεζζακ ημκ εναζηήκ;

Γύμ μθμηθήνμοξ ιήκαξ έιεζκα εζξ ημο Κανόθμο ηδκ αοθήκ· όηε δε ημνεζεείζα

ζοιπμζίςκ, πεζναζπαζιώκ ηαζ εμνύαμο απεπαζνέηδζα ηα θζθόλεκα εηείκα ακάηημνα,

αοηόξ μ αοημηνάηςν εηνάηδζε ηδξ όκμο ιμο ημκ παθζκόκ, δ αοημηνάηεζνα ηαζ αζ

δβειμκίδεξ ιε ηαεζηέηεομκ ιεηά δαηνύςκ κα ιείκς, μ δε Ρμαένημξ απέζπα ηαξ ηνίπαξ

οπό ηδξ απεθπζζίαξ. Σμζμύημκ ηαζ εζξ ζε οπόζπμιαζ αίμκ, Ηςάκκα· αιζβείξ πόκμο

δδμκάξ ακηί ηςκ αιθζαόθςκ ημο ηόζιμο απμθαύζεςκ, ακελανηδζίακ ακηί δμοθείαξ,

νάαδμκ δβμοιέκδξ ακηί δθαηάηδξ ηαζ ημκ Ηδζμύκ ακηί εκδημύ ζογύβμο. Ήημοζαξ ηδκ

Ίδακ ζοκδβμνμύζακ οπέν ημο βάιμο, ήημοζαξ ηαζ ειέ οπέν ημο ιμκαζηδνίμο· ιεηαλύ

αοηήξ ηαζ ειμύ έηθελμκ ήδδ, Ηςάκκα».

Ζ εηθμβή δεκ ήημ δύζημθμξ, αθθά ηαζ δζά ηθεζζηώκ μθεαθιώκ δδύκαημ κα βίκδ.

Γζό μοδόθςξ δζζηάζαζα δ ημζιςιέκδ δνςίξ έηεζκεκ αιθμηέναξ ηαξ πείναξ εζξ ηδκ

εύβθςηημκ ναζμθόνμκ, εκώ δ ζύκηνμθμξ αοηήξ ηαηδζποιέκδ ηαζ μοδέκ έπμοζα

ακηεζπείκ δζεθύεημ εζξ ηαπκόκ, ςξ μζ βοκαζηόιμνθμζ εηείκμζ δαίιμκεξ, μίηζκεξ

δζέημπημκ ηαξ εοζεαείξ ιεθέηαξ ημο αβίμο Παπςιίμο, πανεκεέημκηεξ θεοηά ζηήεδ ή

ηόηηζκα πείθδ ιεηαλύ ηςκ μθεαθιώκ ημο ηαζ ημο εοπμθμβίμο.

Ζ δε αβία Λζόααα, αζπαζεείζα ηδκ κέακ πνμζήθοημκ επί ηδξ πανεζάξ, πνμζέεδηεκ

πενζπανήξ: «Ίκα πεζζεώ όηζ δ πνμξ ημκ ιμκαζηζηόκ αίμκ πνμαίνεζίξ ζμο είκαζ

εζθζηνζκήξ, δεκ ζμζ είπμκ μπμίμκ ζμζ επεθύθαηημκ ηνζζέκδμλμκ ιέθθμκ, μπμίακ

αηίιδημκ αιμζαήκ. Ζ ειίναιζξ εβέκεημ ααζίθζζζα ηςκ Αζζονίςκ, δ Μμνβάκδ ηςκ

Βνεηακκώκ ηαζ δ Βαείθδδ ηδξ Γαθθίαξ. Αθθά ζο ζδέ ηζ εέθεζξ βίκεζ, Ηςάκκα!»

Πανάδμλμξ ηόηε μπηαζία, όκεζνμκ εκ μκείνς, εεάιαςζε ηδκ διεηένακ δνςίδα.

Δθάκδ αοηή όηζ εηάεδημ επί ενόκμο ηόζς ορδθμύ, ώζηε δ ηεθαθή αοηήξ, οπό

ηνζπθμύ ημζιμοιέκδ δζαδήιαημξ, ήββζγε ηα κέθδ, θεοηή πενζζηενά ίπηαημ πενί αοηήκ

δνμζίγμοζα δζά ηςκ πηενύβςκ, πμθύξ δε θαόξ ζοκςεείημ πενί ημοξ πόδαξ ημο ενόκμο

βμκοπεηώκ· ηζκέξ ημύηςκ έπαθθμκ ανβονά εοιζαηήνζα, ςκ μζ αηιμί ζοκεποηκμύκημ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 31


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

πενί αοηήκ εζξ εύμζια κέθδ, ηαζ άθθμζ ακαααίκμκηεξ εθ’ ορδθώκ ηθζιάηςκ

δζπάγμκημ εοζεαώξ ημοξ πόδαξ ηδξ.

Έηοπε πμηέ, ηαθέ ιμο ακαβκώζηα, κα μκεζνεοεήξ όηζ ζε απαβπμκίγμοζζκ ή όηζ από

ιένμοξ ορδθμύ πίπηεζξ εζξ αάναενμκ αηαηαιέηνδημκ; Καε’ δκ ζηζβιήκ ζθίββεζ ημκ

ηνάπδθμκ ημ ζπμζκίμκ ή ιέθθεζ ημ ζώια ζμο κα ζοκηνζαή, ελοπκάξ ηαζ εονίζηεζαζ

εκηόξ εενιήξ ηθίκδξ, έπςκ ημκ κοηηζηόκ πίθμκ επί ηδξ ηεθαθήξ ηαζ ημκ ηύκα ζμο

πανά ημοξ πόδαξ. Οοδέκ βθοηύηενμκ ηδξ εβένζεςξ εηείκδξ· ρδθαθείξ ηα ιέθδ ζμο

ηαζ αβάθθεζαζ εονίζηςκ αοηά ζώα, ακμίβεζξ έπεζηα ημοξ μθεαθιμύξ ηαζ ημ

πανάεονμκ, ίκα ιδ ζ’ επζζηεθεή πάθζκ μ ηαηόξ όκεζνμξ. Αθθ’ ακ έηοπε κα ίδδξ

όκεζνμκ ηαθόκ, όηζ ακεύνεξ ηδκ θζθμζμθζηήκ θίεμκ ή βοκαίηα θνόκζιμκ, ηαζ

ελοπκήζδξ ηαε’ δκ ζηζβιήκ ήπθμκεξ ηδκ πείνα εζξ ηα πεζιαζνζηά ηαύηα ηεζιήθζα, ηόηε

όθα ζμζ θαίκμκηαζ δοζάνεζηα ηαζ αδδή. Απςεώκ ηδκ μπθδνάκ πναβιαηζηόηδηα

αοείγεζξ ηδκ ηεθαθήκ οπό ημ εθάπθςια, γδηώκ πακηί ηνόπς κα ζοθθάαδξ ηαζ πάθζκ

ηα θεύβμκηα εηείκα θακηάζιαηα.

Σμζμύηόκ ηζ δζεάκεδ ηαζ δ Ηςάκκα όηε, ελοπκήζαζα ιεηά ηδκ βμδηεοηζηήκ εηείκδκ

μπηαζίακ, εονέεδ άπμνμξ, απνμζηάηεοημξ ηαζ ιόκδ πθδζίμκ ημο κεμζηάπημο ηάθμο

ημο παηνόξ ηδξ. Ο θζθόλεκμξ Ανημύθθμξ πνμζήθεε ιεη’ μθίβμκ, ίκα πνμζθένδ ηδ

μνθακή παναιοείακ ηαζ ηνμθήκ· αθθ’ αύηδ ηαζ ηαξ πανδβμνίαξ ηαζ ηα ακάθαηα πόνηα

απςεήζαζα ημο ηαθμύ αζηδημύ: «Πμίμκ είκαζ, δνώηδζε, ημ πθδζζέζηενμκ

ιμκαζηήνζμκ;» – «Σμ ηδξ Αβ. Βθζενμύνδδξ εκ Μμζαάπδ», απεηνίεδ έηπθδηημξ μ

βένςκ, ηείκςκ ημκ ηνέιμκηα δάηηοθμκ πνμξ ακαημθάξ. – «Δοπανζζηώ», απήκηδζεκ δ

Ηςάκκα, ηαζ ζθίβλαζα ηδξ εζεήημξ ημκ γςζηήνα δημθμύεδζε ηδκ οπμδεζπεείζακ

δζεύεοκζζκ, ζπεύδμοζα εζξ ηαηάηηδζζκ ηςκ αβαεώκ, άηζκα οπεζπέεδ αοηή δ Aβία

Λζόααα. Ο δε εοζεαήξ ενδιίηδξ, αθέπςκ αοηήκ ιεβάθμζξ αήιαζζκ απμιαηνοκμιέκδκ,

ηαηέβναρεκ εζξ ημ διενμθόβζμκ όηζ δζά ηςκ παναηθήζεςκ αοημύ ηα επζζηζάγμκηα ημ

ενδιδηήνζόκ ημο δέκδνα απέηηδζακ ηδκ ζδζόηδηα ημο κα ειπκέςζζκ αηνάηδημκ πνμξ

ημκ ιμκαζηζηόκ αίμκ μνιήκ εζξ πάκηα οπό ηδκ ζηζάκ αοηώκ ακαπαοόιεκμκ.

Ζ Ηςάκκα, ήηζξ εκ ηδ ακοπμιμκδζία αοηήξ μοδέ πενί ηδξ μδμύ εθνόκηζζεκ αηνζαώξ

κα ενςηήζδ, εκ όζς ιεκ μ δνόιμξ δκμίβεημ εοεύξ εκώπζόκ ηδξ έηνεπεκ ςξ δζςημιέκδ

έθαθμξ· αθθά πενζπθεπεείζα ιεη’ μο πμθύ εζξ ζηεκάξ αηναπμύξ ηαζ αδζέλμδα

ιμκμπάηζα ηαηέπεζε ηέθμξ ςξ δ Γήιδηνα πανά ημ πείθμξ θνέαημξ, ίκα πίδ ηαζ ζηεθεή

πενί ημο πναηηέμο. Δκ ημύημζξ δ κολ ελδπθμύημ αζέθδκμξ ηαζ γμθενά επί ημο δάζμοξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 32


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

εζξ δε ημ ζηόημξ εηείκμ εζπζκεήνζγμκ απαζζίςξ ιεηαλύ ηςκ θύθθςκ ηα όιιαηα ηςκ

βθαοηώκ ηαζ ηςκ θύηςκ. Ζ δύζηδκμξ κεάκζξ, ιόκδ εκ ηδ θμαενά εηείκδ ενήις, όηε

ιεκ ζοκεζηέθθεημ αηζκδημύζα πανά ηδκ νίγακ βδναζάξ δνοόξ, όηε δε κέαξ δοκάιεζξ

ακηθμύζα εη ημο θόαμο έηνεπεκ ςξ θάζια κοηηενζκόκ ιεηαλύ ηςκ δέκδνςκ.

Ούης πθακςιέκδ δζέηνζκε ηέθμξ εζξ ημ ποηκόηενμκ ιένμξ ημο δάζμοξ αιοδνόκ ηζ

θςξ, πνμξ μ ηαηδύεοκε ημκ ηθμκμύιεκμκ πόδα ηδξ, εθπίγμοζα κα εύνδ εηεί θζθόλεκμκ

αζηδηήνζμκ ενδιίημο. Αθθ’ ακηί ημύημο εύνε ιόκμκ λύθζκμκ αβαθιάηζμκ ηδξ

Θεμηόημο, εκαπμηεεεζιέκμκ εζξ ημίθςια δέκδνμο, οπό ημ μπμίμκ έηαζε ιία ηςκ

εαοιαζίςκ εηείκςκ θοπκζώκ, ςκ ημ έθαζμκ μοδέπμηε ελδκηθείημ ηαηά ημοξ ηόηε

αβζμβνάθμοξ ή ηαη’ άθθμοξ ακεκεμύημ ηαε’ εηάζηδκ οπό ηςκ αββέθςκ. Πνμ ημο

αβάθιαημξ ημύημο ηαηαπεζμύζα δ Ηςάκκα δοπήεδ εζξ ηδκ Πανεέκμκ, γδημύζα

πνμζηαζίακ ηαζ μδδβόκ, ίκα ελέθεδ ημο πμθοδέκδνμο εηείκμο θααονίκεμο.

Αζ εοπαί αοηήξ εζζδημύζεδζακ· ηνζπθμί όκςκ μβηδειμί απεηνίεδζακ εζξ ηδξ

κεάκζδμξ ηαξ δεήζεζξ ηαζ ιεη’ μο πμθύ εθάκδζακ ηαζ ηα γώα, ηύπημκηα οπό ημ αάνμξ

ηνζώκ πμθοζάνηςκ ηαθμβήνςκ· είπεημ δε ηαζ ηέηανημξ όκμξ ζύνςκ ιμκόηνμπμκ

άιαλακ, εθ’ δξ εθαίκμκημ δύμ επζιήηδ ηζαώηζα, εοζεαώξ δζ’ ανβονμηεκηήημο

οθάζιαημξ ηεηαθοιιέκα. Οζ ηνεζξ μκμαάηαζ ήζακ παηνώμζ ηδξ Ηςάκκαξ θίθμζ, μζ

πακμζζώηαημζ Ραθήβμξ, Λδβμύκμξ ηαζ Ρεβζαάθδμξ, ιεηαημιίγμκηεξ εζξ Μμοθζβπείιδκ 9

ηα ζώιαηα ηςκ Aβίςκ Μανηύνςκ Πέηνμο ηαζ Μανηεθθίκμο, ιεηαλύ ηςκ μπμίςκ

έθααε ηδκ άδεζακ κα ηαεήζδ δ διεηένα δνςίξ επί ηδξ αβζμθόνμο αιάλδξ.

Οζ ηαθμί μύημζ παηένεξ, αθμύ έιαεμκ ηα πενί ηδξ Ηςάκκαξ, δζδβήεδζακ έπεζηα

αοηή όηζ ηαηά δζαηαβήκ ημο δβμοιέκμο αοηώκ Δβζκάνδμο ιεηέαδζακ εζξ Ρώιδκ, ίκα

αβμνάζςζζκ άβζα θείρακα, αθθά ιδ δοκδεέκηεξ κα ζοιθςκήζςζζ πενί ηδξ ηζιήξ

εζζήθεμκ ηδκ κύηηα, μδδβμύιεκμζ οπό αββέθμο ηναημύκημξ θακάνζμκ, εζξ ηδκ

οπόβεζμκ εηηθδζίακ ημο Aβίμο Σζαμονηίμο ηαζ ακμίλακηεξ ημοξ ηάθμοξ ηςκ εηεί

ακαπαομιέκςκ Aβίςκ Πέηνμο ηαζ Μανηεθθίκμο έηθερακ ηα μζηά αοηώκ, άηζκα δζά

ιονίςκ ηζκδύκςκ ηαζ ηόπςκ ηαηώνεςζακ κα ιεηαημιίζςζζκ εζξ Γενιακίακ. Οζ

εηηαθέκηεξ μύημζ Άβζμζ εθαίκμκημ εκ ανπή δοζακαζπεημύκηεξ όηζ εηανάπεδ δ δζοπία

ηςκ· βμενμί ζηεκαβιμί ελήνπμκημ εη ηςκ θενέηνςκ ηαζ άθεμκμκ αίια απέζηαγεκ ελ

αοηώκ ηαε’ εηάζηδκ, ααειδδόκ όιςξ οπεηάβδζακ εζξ ηδκ κέακ ηύπδκ ηςκ, ηαζ

ακαθααόκηεξ ηαξ παθαζάξ αοηώκ έλεζξ εεαοιαημύνβμοκ, εεναπεύμκηεξ πςθμύξ,

ηοθθμύξ ηαζ παναθοηζημύξ, δζώημκηεξ ημοξ πμκδνμύξ δαίιμκαξ ηαζ ιεηααάθθμκηεξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 33


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος A΄

ημκ γύεμκ εζξ μίκμκ, ημοξ ηόναηαξ εζξ πενζζηενάξ ηαζ ημο εζδςθμθάηναξ εζξ

πνζζηζακμύξ.

Σμζαύηα ηαζ άθθα πμθθά δζδβμύκημ μζ πακμζζώηαημζ ηδ Ηςάκκα, επαζκμύκηεξ ηα

εαύιαηα ηςκ αβίςκ ηςκ, ςξ μζ ηίκαζδμζ ηα ηδξ ονίαξ εεάξ· αθθ’ αύηδ εκαύθμοξ έηζ

έπμοζα εζξ ηα ώηα, ηαξ πνοζάξ οπμζπέζεζξ ηδξ αβίαξ Λζόαααξ μθίβμκ πνμζείπεκ εζξ

ηςκ ζοκμδμζπόνςκ ηα ζοκαλάνζα, δζξ δε ηαζ ηνζξ παζιδεείζα απεημζιήεδ ηέθμξ

ιεηαλύ ηςκ Aβίςκ Πέηνμο ηαζ Μανηεθθίκμο. Σμ ίδζμκ θμαμύιεκμζ ιδ έπαεεξ ηαζ ζο,

ακαβκώζηνζα, παναπέιπμιεκ εζξ ημ επόιεκμκ ηεθάθαζμκ ηδκ ελαημθμύεδζζκ ηδξ

θζθαθήεμοξ διώκ ζζημνίαξ.

ΖΜΔΗΩΔΗ

1. να αηςαν. Πνμθεβ. Mανηύν. ζ. 3.

2. Θεμηνίημο, Δζδύθθζα. ΚΕ΄, ζηίπ. 65.

3. Ανπαίμκ όκμια ηδξ Ηανιμύεδξ.

4. Σακύκ Yόνηδξ.

5. Σέζζανα πενίπμο θνάβηα.

6. La vengeance est le plaisir des Dieux.

7. Mein.

8. Kζθίηζμκ.

9. Mulinheim.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 34


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

«Regrettez-vous le temps ou nos vieilles romances ouvraient leurs ailes d’or vers un monde enchante,

ou tous nos monuments et toutes nos croyances portaient le manteau blanc de leur virginite?»

(Musset, Rolla).

Έηοπε πμηέ, ακαβκχζηα ιμο, αθμφ δζήθεεξ ηδκ διένακ ακαβζκχζηςκ ιοεζζηυνδια ηζ

ημο ιεζαζχκμξ, ηα Καημνεχιαηα ημο ααζζθέςξ Ανεμφνμο ή ημοξ Ένςηαξ ημο

Λαβηεθυημο ηαζ ηδξ Γζκέαναξ, κ’ αθήζδξ ημ αζαθίμκ κα ηαηαπέζδ ηαζ ζοβηνίκςκ ηδκ

ηυηε επμπήκ πνμξ ηδκ πανμφζακ κα πμεήζδξ ημοξ πνοζμφξ εηείκμοξ πνυκμοξ, υηε δ

εοζέαεζα, μ παηνζςηζζιυξ ηαζ μ ένςξ επεηνάημοκ επί ηδξ μζημοιέκδξ; ηε ηανδίαζ

πζζηαί έπαθθμκ οπυ εχναηαξ ζζδδνμφξ ηαζ πείθδ εοζεαή δζπάγμκημ ημοξ πυδαξ ημο

Δζηαονςιέκμο; ηε αζ ααζίθζζζαζ φθαζκμκ ημοξ πζηχκαξ ηςκ ζογφβςκ, αζ δε

πανεέκμζ έιεκμκ έηδ μθυηθδνα εζξ ηα δχιαηα ηςκ θνμονίςκ πενζιέκμοζαζ ηδκ

επζζηνμθήκ ημο ικδζηήνμξ; ηε μ ηθεζκυξ Ρμθάκδμξ απεζφνεημ εζξ ζπήθαζμκ ακηζηνφ

ημο πενζηθείμκημξ ηδκ ενςιέκδκ ημο ιμκαζηδνίμο ηαζ εδαπάκα ηνζάημκηα έηδ

εεςνχκ ημ θςξ ημο παναεφνμο ηδξ, μ δε ηυιδξ Ρμαένημξ εηνδικίγεημ απυ πφνβμο

ορδθμφ, ίκα ζχζδ ηδκ ηζιήκ ηδξ εζηειιέκδξ θίθδξ ημο;

Πμθθάηζξ οπυ ημζμφηςκ ακαικήζεςκ εηοηθμθυνδζε εενιυηενμκ ημ αίια ηαζ

οβνάκεδζακ μζ μθεαθιμί ιμο. Αθθ’ υηε αθήζαξ ημοξ ναρςδμφξ εγήηδζα ηδκ

αθήεεζακ οπυ ηδκ ηυκζκ ηςκ αζχκςκ, εζξ ηα πνμκζηά ηςκ ζοβπνυκςκ, ημοξ κυιμοξ ηςκ

ααζζθέςκ, ηα Πναηηζηά ηςκ οκυδςκ ηαζ ηα δζαηάβιαηα ηςκ παπχκ, υηε ακηί ημο

Δνζάνημο ακείθζλα ημκ Βανυκζμκ ηαζ Μμοναηυνδκ ηαζ είδμκ βοικυκ εκχπζυκ ιμο ημκ

ιεζαζχκα, εενήκδζα ηυηε μοπί υηζ πανήθεμκ, αθθ’ υηζ μοδέπμηε ακέηεζθακ επί ηδξ

μζημοιέκδξ ηδξ πίζηεςξ ηαζ ημο δνςζζιμφ αζ πνοζαί εηείκαζ διέναζ. Αίζπδ ιυκμκ ή

βεθμζμβναθίαξ ημ αζαθίμκ ημφημ πενζέπεζ, αθθά ηαφηα εζζίκ αζ πζζηαί, αζ

θςημβναθζηαί μφηςξ εζπείκ εζηυκεξ ηςκ ηυηε ακενχπςκ, υζα δε θέβς, δζ’

αηαηαιαπήηςκ ιανηονζχκ οπμζηδνίγς, ςξ μζ ααζζθείξ ηα δζαηάβιαηα αοηχκ δζά ηδξ

θυβπδξ.

Αθήηαιεκ ηδκ Ιςάκκακ ζοκμδμζπμνμφζακ ιεηά δφμ Αβίςκ, ηνζχκ ιμκαπχκ ηαζ

ηεζζάνςκ υκςκ. Ο δνυιμξ ήημ ζημηεζκυξ ηαζ ακχιαθμξ ςξ ημ φθμξ ηδξ Νέαξ πμθήξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 35


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

χζηε άκενςπμζ ηαζ γχα απέηαιμκ ιεηά δίςνμκ πμνείακ δζά ηςκ δοζαάηςκ εηείκςκ

αηναπχκ. ηε δε δζέηνζκακ ιαηνυεεκ επί ηδξ ημνοθήξ θυθμο ημ ενοενυκ θακάνζμκ

λεκμδμπείμο, εηνάπδζακ πνμξ ημ ζςηήνζμκ εηείκμ θςξ, ςξ μζ ιάβμζ πνμξ ημκ

οπμδεζηκφμκηα ηδκ θάηκδκ ημο ςηήνμξ αζηένα.

Απυ ηςκ πνυκςκ ημο Σαηίημο ιέπνζ ηςκ ηαε’ διάξ δ πμθοθαβία ηαζ πμθοπμζία

είκαζ ημ εακάζζιμκ αιάνηδια ηςκ Γενιακχκ· αθθ’ μζ ιεκ θζθυλεκμζ ηάημζημζ ηδξ

πάθαζ Γενιακίαξ ειέεομκ εκ ηαζξ ηαθφααζξ ηςκ, πνμζθένμκηεξ δείπκμκ ηαζ ζηέβδκ εζξ

ημκ ηεηιδηυηα μδμζπυνμκ, μζ δε ηαθυβδνμζ ημο ιεζαζχκμξ, αθμφ μ Άβ. Βεκέδζηημξ

ακηζηαηέζηδζε ημκ μίκμκ δζά ημο γφεμο επί ηδξ ηναπέγδξ ηςκ ημζκμαίςκ, έγςκ εζξ ηα

ηαπδθεία ςξ μζ ανπαίμζ Έθθδκεξ εζξ ηδκ αβμνάκ. Μάηδκ αζ φκμδμζ ηαζ μ Πάπαξ

Λέςκ ακεεειάηζγμκ ημοξ πςθμφκηαξ ηαζ πίκμκηαξ ημκ μίκμκ ηαζ ιάηδκ μζ θζθυλεκμζ

ενδιίηαζ εεειεθίμοκ αζηδηήνζα εζξ ηαξ θεςθυνμοξ ηαζ ηα δάζδ, πνμζθένμκηεξ ης

μδμζπυνς άιζζεμκ θζθμλεκίακ, πνάζζκα πυνηα, ίκα θάβδ, ηαζ πυνηα λδνά, ίκα

ημζιδεή. Οζ πενζδβμφιεκμζ ζενείξ εζζήνπμκημ ιεκ εκίμηε εζξ ηα ηεθθία ηςκ αζηδηχκ,

υηακ μ ηαζνυξ ήημ ηαηυξ, αθθ’ άια έπαοεκ δ ανμπή, έηνεπμκ εζξ ημ πθδζζέζηενμκ

ηαπδθείμκ. ήιενμκ ηα λεκμδμπεία είκαζ ζοζηδιέκα πάνζκ ηςκ πενζδβδηχκ, ηαηά δε

ημκ ιεζαζχκα πμθθμί ιμκαπμί εβίκμκημ πενζδβδηαί πάνζκ ηςκ λεκμδμπείςκ.

Οζ ηνεζξ πακμζζχηαημζ, αθμφ εημπμεέηδζακ ημοξ υκμοξ εζξ ημκ ζηαφθμκ, ηα

θείρακα ηςκ αβίςκ επί ηδξ ηθίκδξ ημο λεκμδυπμο ηαζ εαοημφξ πνμ ηδξ εζηίαξ, δζυηζ

κφηηεξ εενζκαί δεκ οπάνπμοζζκ εζξ ημκ ηυπμκ εηείκμκ, ήκμζλακ ημοξ νχεςκαξ, ίκα

μζθνακεχζζ ηδκ ηκίζζακ ημο ιαβεζνείμο. Παπεία πδκ εζηνέθεημ οπενάκς

ζπζκεδνζγμφζδξ ακεναηζάξ ηαζ εηένα έαναγεκ εκηυξ ηαθμφ μίκμο ηδξ Ιβηεθπείιδξ.

Η εέα ημο μαεθμφ ηαζ ημ άζια ηδξ πφηναξ δφθνακακ ηδκ ηανδίακ ηςκ ηαθχκ

παηένςκ, μίηζκεξ ηαεήζακηεξ ιεη’ μο πμθφ πενί ιανιανίκδκ ηνάπεγακ δηυκζγμκ ήδδ

ηαξ ιαπαίναξ ηαζ ημοξ μδυκηαξ, ίκα ζπανάλςζζ ηδκ θείακ, υηε αίθκδξ μπθδνά

ακάικδζζξ ήπθςζε ιέθακ κέθμξ επί ηδξ θαζδνάξ υρεςξ ηςκ δαζηοιυκςκ.

«Παναζηεοή!» είπεκ μ Ραθήβμξ, απςεχκ ημ πζκάηζμκ· «Παναζηεοή!» απεηνίεδ μ

Λδβμφκμξ, ηαηαεέηςκ ηδκ πενυκδκ· «Παναζηεοή!» ακέηναλεκ μ Ρεβζαάθδμξ, ηθείςκ

ημ πθαηφ ημο ζηυια, ηαζ πάκηεξ εεεχνμοκ ηαξ πήκαξ ςξ Αδάι ημκ απμθςθυηα

πανάδεζζμκ, ηνχβμκηεξ ακη’ αοηχκ ημοξ υκοπαξ εη ηδξ απεθπζζίαξ.

Οζ ηυηε άκενςπμζ ήζακ ιεκ δζεθεανιέκμζ, ιέεοζμζ, αζεθβείξ ηαζ απαηεχκεξ, αθθά

δεκ είπμκ αηυιδ ηαηακηήζεζ ςξ μζ ζδιενζκμί κα ηνχβςζζ ηνέαξ ηαηά ηαξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 36


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

κδζηδζίιμοξ διέναξ. Δζξ ημκ ηυηε πανάδεζζμκ οπήνπμκ ςξ εζξ ημκ θοιπμκ ηςκ

ανπαίςκ Άβζμζ πνμζηάηαζ ηδξ ιέεδξ 1 , επί δε ηδξ βδξ επίζημπμζ επζηνέπμκηεξ αοηήκ

ηαηά ημ πανάδεζβια ημο Δηηθδζζαζημφ ηαζ ημο ζενμφ Αοβμοζηίκμο· αθθ’ υζηζξ δεκ

εηήνεζ ηαξ κδζηείαξ, ή εηεναοκμφημ οπυ ημο εείμο πονυξ, ςξ μ Γμολ Ρμημθήκμξ, ή

απδβπμκίγεημ οπυ ηςκ δμνοθυνςκ ημο αοημηνάημνμξ.

Η Ιςάκκα βκςνίγμοζα εη πείναξ ηζ εζηί πείκα εθοπείημ ημοξ πεζκχκηαξ

ζοκηνυθμοξ, δεζκή δε μφζα πενί ηδκ ηαγμοζζηζηήκ, επζζηήιδκ, άβκςζημκ εζξ ημοξ

ακαημθίηαξ, ακηζηείιεκμκ δ’ έπμοζα κ’ απμδεζηκφδ ημ ιέθακ θεοηυκ, ηδκ ζεθήκδκ

ηεηνάβςκμκ ηαζ ηδκ ηαηίακ ανεηήκ, επεζνάεδ κ’ ακεφνδ δζ’ αοηήξ ηίκζ ηνυπς

δδφκακημ κα δεζπκήζςζζκ ακαιανηήηςξ. Αθμφ δε επί ζηακήκ χνακ έλοζε ηδκ

ηεθαθήκ, «Βαπηίζαηε», είπε, «ηδκ πήκα ηαφηδκ εζξ ζπεφκ ηαζ θάβεηε αοηήκ αθυαςξ.

Οφης έπναλεκ μ ηαθυξ παηήν ιμο, υηε ζοθθδθεείξ οπυ ηςκ εζδςθμθαηνχκ

δκαβηάζεδ επί απεζθή εακάημο κα θάβδ μθυηθδνμκ ανκίμκ ηδκ παναιμκήκ ημο

Πάζπα. Άθθςξ δε ηα ηε μράνζα ηαζ ηα πηδκά επθάζεδζακ ηαηά ηδκ αοηήκ διένακ,

χζηε δ ζανλ αοηχκ ζοββεκεφεζ».

Σμ επζπείνδια, ακ μοπί ηαθυκ, ήημ ημοθάπζζημκ ηαθχξ ελεονδιέκμκ· έπεζηα δε δ

πείκα, ήηζξ ηαεζζηά κυζηζιμκ ηαζ ημκ λδνυκ άνημκ, έπεζ, θαίκεηαζ, ηδκ ζδζυηδηα κα

εκζζπφδ ηαζ ηα αιθίαμθα ηςκ επζπεζνδιάηςκ, πανά ημζξ εκυνημζξ ημοθάπζζημκ, μίηζκεξ

αεςμφζζ πμθθάηζξ ημοξ θδζηάξ, δζυηζ υηε έπναλακ ημ έβηθδια ήζακ κήζηεζξ πνμ

πμθθμφ. Γζά ημκ αοηυκ θυβμκ έπνεπεκ ίζςξ κ’ αεςχκηαζ ηαζ μζ έκμπμζ αζαζιμφ,

μζάηζξ απμδείλςζζκ υηζ, ηαηά ημκ Θευηνζημκ, «Δίπμκ ακάβηακ».

Ο πάηεν Ραθήβμξ εοπανζζηήζαξ ηδκ Ιςάκκακ δζ’ δπδνμφ θζθήιαημξ επί ηδξ

πανεζάξ, έθααεκ ακά πείναξ πμηήνζμκ φδαημξ ηαζ ηνζξ νακηίζαξ ηαξ πήκαξ είπε ιεηά

ηαηακφλεςξ «In nomine Patris, Filii et Spiritus Sancti, haec erit hodie nobis piscis».

«Αιήκ», απεηνίεδζακ μζ ζφκηνμθμζ αοημφ, ηαζ ιεη’ μο πμθφ ηα μζηά ιυκμκ

απέιεζκακ ηςκ κεμααπηίζηςκ ζπεφςκ. Αθμφ δε εηυνεζακ ηδκ πείκακ, εζηέθεδζακ μζ

ηαθμί παηένεξ κα ζαέζςζζ ηαζ ηδκ δίρακ· ηαευηζ μζ ηυηε ιμκαπμί, ςξ μζ Άνααεξ ηδξ

Υαθζιάξ, πνχημκ έηνςβμκ ιέπνζ πμνηαζιμφ ηαζ έπεζηα εγήημοκ αθιονά ανηφιαηα ηαζ

μίκμκ, ίκα δνμζίγςζζ ηαζ λδναίκςζζ ημκ θάνοββα εκαθθάλ, αιζθθχιεκμζ ςξ μζ

δαζηοιυκεξ ημο Μζενζδάημο ηίξ πνμ ηζκμξ πενζζζυηενμκ κα πίδ.

Η ιέεδ ήημ ηυηε δ εοεδκμηένα ηςκ απμθαφζεςκ· επηά ιυθζξ δδκάνζα εηζιάημ ημ

ιέηνμκ ημο μίκμο, υζηζξ μο ιυκμκ εζξ ηα ηαπδθεία αθθά ηαζ εζξ ηαξ εηηθδζίαξ ηαζ ηαξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 37


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

μδμφξ ηαζ εζξ αοημφξ ημοξ βοκαζηχκαξ έννεε πμηαιδδυκ, μοδυθςξ ακαπαζηζγυιεκμξ

οπυ ηςκ δζαηαβιάηςκ ηςκ παπχκ ηαζ ηςκ οκυδςκ, άηζκα ζοιπανέζονεκ εζξ ημκ

μνιδηζηυκ αοημφ νμοκ, ςξ μζ πείιαννμζ ηα δέκδνα.

Οζ διέηενμζ πακμζζχηαημζ, πνζκ ανπίζςζζ ηδκ πυζζκ, έθααμκ έηαζημξ, ςξ

ζοκδείγεημ ηυηε, ημ υκμια αββέθμο ηζκυξ, μ ιεκ Γαανζήθ, μ δε Μζπαήθ ηαζ μ ηνίημξ

Ρμβμοήθ, είηα ήνλακημ ηεκμφκηεξ ηα ηενάηζκα πμηήνζα εζξ οβείακ μοπί αθθήθςκ ή ηδξ

παηνίδμξ ή ηςκ απυκηςκ θίθςκ ηαηά ηδκ ζοκήεεζακ ηςκ ημζιζηχκ, αθθά ηδξ

Πακαβίαξ, ημο Αβ. Πέηνμο ηαζ πάκηςκ ηςκ ηαημίηςκ ημο Παναδείζμο. Σμζαφηα

επέηαηηεκ δ εοζέαεζα ηςκ πνυκςκ εηείκςκ, ήηζξ ηαζ αοηήκ ηδκ ιέεδκ ηαείζηα

εεάνεζημκ ένβμκ.

Δκ ημφημζξ δ κολ επνμπχνεζ, μ ζηνααμοθάνζμξ 2 είπεκ απμημζιδεή, ημ έθαζμκ ηδξ

θοπκίαξ ηαζ μ μίκμξ ηδξ θαβήκμο ελδκηθμφκημ ηαζ ιυκδ δ έλαρζξ ηςκ ναζμθυνςκ

πνμέααζκεκ αολάκμοζα ακά πακ πμηήνζμκ. Οζ μθεαθιμί αοηχκ εζπζκεδνμαυθμοκ ςξ

μζ ημο Υάνςκμξ, εη δε ημο ζηυιαημξ ελήνπμκημ άκανενμζ ιυκμκ ήπμζ, αθαζθδιίαζ ηαζ

επζηθήζεζξ εζξ ηδκ Πανεέκμκ, ηνμπάνζα ηαζ άζιαηα ααηπζηά. Δκ εκί θυβς ήζακ ηαζ μζ

ηνεζξ μζκμαανείξ ςξ μ Βφνςκ, υηε εζηέπηεημ πενί αεακαζίαξ ροπήξ ή μ Άβ. Άαζημξ,

υηε εζηζπμφνβεζ ημοξ ένςηαξ ηδξ Δφαξ.

Η Ιςάκκα, βκςνίγμοζα υηζ αηυθαζημξ μίκμξ ηαζ οανζζηζηυκ ιέεδ, ςξ έβναθεκ μ

μθμιχκ ηαηαθενυιεκμξ ηαηά ηδξ αημθαζίαξ εκ ιέζς ηνζαημζίςκ βοκαζηχκ ηαζ

επηαημζίςκ παθθαηίδςκ, απεζφνεδ δζφπςξ εζξ ηδκ ζημηεζκμηένακ ημο εαθάιμο

βςκίακ· αθθ’ μοδ’ εηεί εφνεκ επί πμθφ δζοπίακ· ηαευηζ μζ ηαθμί παηένεξ αθμφ

εηυνεζακ ηδκ πείκακ ηαζ ηδκ δίρακ, δζεάκεδζακ ηδκ ακάβηδκ κα εοπανζζηήζςζζ ηαζ

ηδκ έηηδκ εηείκδκ αίζεδζζκ, δζ’ δκ δεκ εφνμκ αηυιδ υκμια μζ θοζζμθυβμζ, μζ δε

αζδήιμκεξ πνμκμβνάθμζ ςκυιαγμκ αοηήκ υνελζκ ςιμφ ηνέαημξ. Γζυ θααυκηεξ, ηαηά

ηδκ ηαθμβδνζηήκ ζοκήεεζακ, ημ άηνμκ ημο νάζμο ιεηαλφ ηςκ μδυκηςκ χνιδζακ ηαηά

ηδξ πμθοπαεμφξ διχκ δνςίδμξ.

Μδ αζαζεήξ κα ενοενζάζδξ ζεική ιμο ακαβκχζηνζα· μ ζζδδνμφξ ηάθαιμξ δζά ημο

μπμίμο βνάθς ηδκ αθδεή ηαφηδκ ζζημνίακ είκαζ αββθζηήξ ηαηαζηεοήξ, εη ηςκ

ενβμζηαζίςκ ημο ιζε, ηαζ ςξ εη ημφημο ζεικυξ ςξ αζ λακεαί εηείκαζ Αββθίδεξ,

αίηζκεξ, ίκα ιδ νοπάκςζζ ηδκ πανεεκζηήκ αοηχκ εζεήηα ορμφζζ αοηήκ ιέπνζ ιέζδξ

ηκήιδξ, δεζηκφμοζαζ εζξ ημοξ δζααάηαξ πθαηείξ πυδαξ εκηυξ δζπάηςκ ζακδαθίςκ·

χζηε μοδείξ ηίκδοκμξ κ’ αημφζδξ παν’ ειμφ υζα πανεέκς θέβεζκ μο ηαθυκ 3 .

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 38


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Η Ιςάκκα δζςημιέκδ οπυ ηςκ ηνζχκ ιμκαπχκ έηνεπε πενί ημκ εάθαιμκ,

οπενπδδχζα ηναπέγαξ ηαζ ηαείζιαηα, ηαζ υηε ιεκ πζκάηζμκ, υηε δε νδηυκ ηδξ Γναθήξ

εηζθεκδμκίγμοζα ηαη’ αοηχκ. Αθθ’ δ ζενά αοηήξ εοβθςηηία ηαζ ηα ζηεφδ ηδξ

ηναπέγδξ ζοκεηνίαμκημ ιαηαίςξ ηαηά ηςκ ιεεφζςκ εηείκςκ, ςξ ηα ηφιαηα ηαηά ηςκ

ανάπςκ. Ήδδ δε ήπθμκμκ επ’ αοηήξ ηαξ πείναξ, υηε δζαηνίκαζα επί ηδξ ηθίκδξ ηα

πενζέπμκηα ηα θείρακα ηςκ αβίςκ ηζαχηζα ηαηέθοβεκ υπζζεεκ αοηχκ, ςξ μ Αίαξ

υπζζεεκ ηδξ αζπίδμξ. Οζ πακμζζχηαημζ μπζζεμδνυιδζακ εκ ανπή έιπνμζεεκ ημο ζενμφ

εηείκμο πνμπονβίμο, ςξ μζ θφημζ πνμ ηςκ πονχκ, δζ’ ςκ πνμθοθάζζμοζζκ μζ πμζιέκεξ

ηαξ ιάκδναξ· αθθά ιεη’ μο πμθφ, θδζιμκήζακηεξ ημκ πνμξ ηα άβζα εηείκα θείρακα

ζεααζιυκ, επφεδζακ ηαηά ηδξ ηθίκδξ, εθ’ δξ δ δφζηδκμξ κεάκζξ έηνειεκ ςξ

ημνοδαθυξ οπυ ημ δίηηομκ ημο ηοκδβμφ.

Η ζφβηνμοζζξ εκηαφεα οπήνλεκ ημζμφης ζθμδνά, χζηε ηαηέπεζεκ δ ηθίκδ ηαζ

ιεη’ αοηήξ αζ εήηαζ ηςκ αβίςκ, ςκ ηα ιανηονζηά μζηά ηαηεηοθίζεδζακ επί ημο

εδάθμοξ. Δκεοιδεείζα ηυηε δ Ιςάκκα υηζ δζά ζζαβυκμξ υκμο επάηαλεκ μ αιρχκ

πζθίμοξ Φζθζζηαίμοξ, εδεήεδ ημο Τρίζημο, ίκα ηναηαζχζδ ηδκ δελζάκ ηδξ, είηα δε

δναλαιέκδ ηαηείκδ ιζαξ ηκήιδξ ημο Αβ. Μανηεθθίκμο ήνλαημ δζ’ αοηήξ κα ηηοπά

ημοξ αζεθβείξ αοηήξ δζχηηαξ. Αθθά ηα ηυηηαθα αοηχκ ήζακ, θαίκεηαζ, ζηθδνυηενα

ηςκ ημο Αβίμο, χζηε ιεη’ μο πμθφ εεναφζεδ ημ υπθμκ ηαζ ελδκηθήεδζακ αζ δοκάιεζξ

ηδξ ζεικήξ διχκ δνςίδμξ, ήηζξ ιεηά πεζζιαηχδδ ακηίζηαζζκ ηαηέπεζε ηέθμξ επί ημο

πεδίμο ηδξ ιάπδξ ηαζ ηθείζαζα ημοξ μθεαθιμφξ οπεηάβδ εζξ ημ πεπνςιέκμκ.

Αθθ’ εκ μονακχ οπήνπμκ ηυηε Άβζμζ ηαζ Άβζαζ οπέν ηςκ εκ ηζκδφκς πανεέκςκ

εαοιαημονβμφκηεξ. Καε’ δκ ζηζβιήκ μ πακμζζχηαημξ Ραθήβμξ, υζηζξ ςξ πνεζαφηενμξ

απήθαοζε ηςκ πνςηείςκ, έηοπηεκ επί ηδκ Ιςάκκακ, εκχ δ δοζχδδξ ηαζ μζκςιέκδ

αοημφ πκμή ειυθοκεκ ήδδ ημ ςπνυκ πνυζςπμκ ηδξ ημναζίδμξ, ηενάζηζμξ αίθκδξ

ιεηαιυνθςζζξ! ακήημοζημκ εαφια έηαιεκ αοηυκ κα μπζζεμδνμιήζδ ιεηά ηνυιμο.

Οφηε εζξ δέκδνμκ, ςξ δ Γάθκδ, είπε ιεηαιμνθςεή δ Ιςάκκα, μφηε εζξ πενζζηενάκ, ςξ

δ Αβ. Γενηνμφδδ, ή εζξ ζηςθδηυανςημκ ζηεθεηυκ, ςξ δ Βαζίκδ εζξ ηαξ αβηάθαξ ημο

Γμι Ρμοπένημο, αθθ’ εη ηδξ πανεεκζηήξ αοηήξ επζδενιίδμξ εθφηνςζεκ αζθκζδίςξ

βεκεζάξ ιαηνά, ποηκή ηαζ δαζεία, ςξ δ επζζηζάγμοζα ηα πνυζςπα ηςκ Βογακηζκχκ

αβίςκ. Οφης έζςγε ηυηε δ Πακαβία ηαξ πανεέκμοξ, μζάηζξ εζηεκμπςνμφκημ οπυ

αακαφζςκ ηαθμβήνςκ, επαβνοπκμφζα ηαηά ημκ Άβ. Ιενχκοιμκ ςξ γδθυηοπμξ

πεκεενά επί ηδξ ηζιήξ ηςκ ζογφβςκ ημο οζμφ ηδξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 39


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Η Ιςάκκα εοπανζζηήζαζα απυ ηανδίαξ ηδκ Πανεέκμκ δζά ηδκ ζςηδνίακ επέιααζζκ

δβένεδ, ηαζ επζζείμοζα ηδκ ιαηνάκ ηδξ βεκεζάδα ςξ ηεθαθήκ Μεδμφζδξ ηαηά ηςκ

πεθμαζζιέκςκ αοηήξ ηαηαδνμιέςκ ελήθεε ημο εαθάιμο. Γζαααίκμοζα δε πνμ ηςκ

ζηαφθςκ έθοζεκ έκα ηςκ υκςκ, εθ’ μο ακααάζα απειαηνφκεδ ημο ιοζανμφ εηείκμο

ηαηαβςβίμο, υπμο εηζκδφκεοζε κα πάζδ ηδκ ιυκδκ πνμίηα, δκ είπε κα πνμζθένδ εζξ

ημκ μονάκζμκ αοηήξ κοιθίμκ. Πενζηηυκ δε κα πνμζεέζς υηζ, πανεθευκημξ ημο

ηζκδφκμο, ηαζ δ βεκεζάξ αοηήξ ζοκδθακίζεδ.

Αζ ζηζαί ηδξ κοηηυξ ηαζ ηα δέκδνα ημο δάζμοξ ήνπζζακ ααειδδυκ κ’ αναζχκηαζ.

Μεη’ μθίβμκ δε δ πθακςιέκδ διχκ δνςίξ εονέεδ εκ ιέζς ενεζημθφημο πεδζάδμξ,

έπμοζα, ςξ μ Άβ. ημφνιδξ, ηαηάθεοημκ μονακυκ οπενάκς ηδξ ηεθαθήξ ηαζ ιαφνμκ

υκμκ ιεηαλφ ηςκ ζηεθχκ ηδξ. Η Ιςάκκα ιδ βκςνίγμοζα ηδκ μδυκ έηνεπεκ υπμο μζ

ηέζζανεξ ημο οπμγοβίμο πυδεξ έθενμκ αοηήκ· αθθ’ ακεονμφζα ιεη’ μο πμθφ ημ νεφια

ηδξ Μεΰκδξ δημθμφεδζε ημοξ εθζβιμφξ ημο νφαημξ, ςξ μ Θδζεφξ ημκ ιίημκ ηδξ

Ανζάδκδξ, ιέπνζξ μο έθεαζε δφμκημξ ημο δθίμο εζξ ημ ηένια ηδξ μδμζπμνίαξ.

Η ιμκή ηδξ Μμζαάπδξ ορμφημ πανά ημοξ πνυπμδαξ απμηυιμο υνμοξ, οπυ ημ

μπμίμκ εημπμεέηδζεκ αοηήκ δ Αβ. Βθζενμφδδ, ίκα ιδ ροπναίκδηαζ μ γήθμξ ηςκ

ηαθμβναζχκ οπυ ηδξ πκμήξ ημο αμννά. Η εζπενζκή πνμζεοπή έθδβε ηαη’ εηείκδκ ηδκ

ζηζβιήκ, αζ δε ιμκάγμοζαζ πανεέκμζ ελήνπμκημ ηδξ εηηθδζίαξ ηναημφιεκαζ εη ηδξ

πεζνυξ ηαζ μιμζάγμοζαζ ημιαμθυβζμκ εη ιαφνςκ ιανβανζηχκ. Ιδμφζαζ ηδκ Ιςάκκακ

πενζεηφηθςζακ αιέζςξ αοηήκ, ενςηχζζ ηίξ ήημ, πυεεκ ήθεε ηαζ ηζ εγήηεζ· αθ’ μο δε

έιαεμκ υηζ επεεφιεζ νάζμκ, ζακδάθζα ηαζ ηεθθίμκ, ςδήβδζακ αοηήκ πνμξ ηδκ

δβμοιέκδκ, ήηζξ εικήζηεοζε ηδκ διεηένακ δνςίδα ιεηά ημο ςηήνμξ, απαθθάλαζα

αοηήκ ηδξ δεηαιήκμο δμηζιαζίαξ πάνζκ ηςκ πνμξ ηδκ ενδζηείακ εηδμοθεφζεςκ ημο

ιαηανίημο παηνυξ ηδξ.

Η Αβ. Βθζενμφδδ αβαπήζαζα παναπνήια ηδκ κέακ ιμκαπήκ, δζυηζ εκκυεζ ημ Πάηεν

διχκ ηαζ εζηαφνμκε ιεηά ηαηακφλεςξ ηαξ πείναξ επί ημο ζηήεμοξ, ηαηέζηδζεκ αοηήκ

θφθαηα ηδξ αζαθζμεήηδξ ημο ημζκμαίμο, πενζεπμφζδξ ελήημκηα επηά ηυιμοξ, πθμφημκ

ιοεχδδ ηαη’ εηείκδκ ηδκ επμπήκ. Η Ιςάκκα, ιυκδ απυ πνςίαξ ιέπνζ εζπέναξ εκ ης

ηεθθίς ηδξ, οπέπεζε ηαηά ηαξ πνχηαξ διέναξ εζξ ηδκ ιμκαζηδνζαηήκ εηείκδκ

παφκςζζκ, ήηζξ ηαηαθαιαάκεζ ηαξ κεήθοδαξ εζξ ηα ημζκυαζα, ςξ δ καοηίαζζξ ημοξ ηαηά

πνχημκ παημφκηαξ επί πθμίμο. Δζζήνπεημ ηαζ ελήνπεημ ημο ηεθθίμο, εηαεάνζγε ηα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 40


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

αζαθία, ημοξ υκοπαξ ηαζ ηδκ ηυιδκ ηδξ, δνίειεζ ημοξ ηυηημοξ ημο ημιαμθμβίμο ηαζ

ειέιθεημ ημκ ήθζμκ ςξ αναδέςξ πνμπςνμφκηα πνμξ ηδκ δφζζκ.

Aζ ζφκηνμθμζ αοηήξ γδθεφμοζαζ ηδκ εφκμζακ, δξ απήθαοε πανά ηδ δβμοιέκδ, ηαζ

θμαμφιεκαζ ιδ ηαηεζηυπεοε ημοξ θυβμοξ ηαζ ηα ένβα ηςκ απειαηνφκμκημ απ’ αοηήξ

ςξ μζ Βναπιάκεξ απυ ηςκ πανζάδςκ. Πμθθάηζξ ηαηά ηδκ χνακ ηδξ δζαζηεδάζεςξ,

εκχ αζ θμζπαί πανεέκμζ δζεζημνπίγμκημ ηαε’ μιίθμοξ εζξ ημκ ηήπμκ θαζδνχξ

δζαθεβυιεκαζ, ειπαίγμοζαζ ηαξ βναίαξ, δζδβμφιεκαζ ηα υκεζνα ηδξ κοηηυξ,

δεζηκφμοζαζ ηα βνάιιαηα ηςκ εναζηχκ, πανααάθθμοζαζ ημ ιήημξ ηςκ πμδχκ ηαζ ημ

πνχια ηςκ πεζθέςκ ή ηδξ ηυιδξ ηςκ, δ Ιςάκκα έιεκε ιυκδ, ςξ μαεθίζημξ εκ ιέζς

πθαηείαξ, ιεηνμφζα ημ φρμξ ηςκ δέκδνςκ ηαζ αζηζςιέκδ ηδκ Αβίακ Λζυααακ, δζυηζ

ακηί δδμκχκ πθήλζκ ιυκμκ ηαζ παζιήιαηα εφνεκ εκ ης ιμκαζηδνίς, ςξ ηαηανχκηαζ

ηαζ μζ ηοπμδζχηηαζ ηαξ εθδιενίδαξ, μζάηζξ ακηί πνοζμφ πέηναξ ιυκμκ ηαζ πονεημφξ

εονίζημοζζκ εζξ ηδκ Καθθζθμνκίακ.

Η πθήλζξ ηαζ δ ανβία είκαζ, κμιίγς, ηα ηονζχηενα εθαηήνζα ηδξ εοζεαείαξ. Δζξ

μονακυκ αηεκίγμιεκ ηυηε ιυκμκ, υηακ δεκ έπςιεκ ηζ κα ηάιςιεκ ή κα εθπίζςιεκ επί

ηδξ βδξ, ηαξ δε αβίαξ εζηυκαξ αζπαγυιεεα, μζάηζξ δεκ έπμιεκ άθθμ ηζ κ’ αζπαζεχιεκ.

Οπςζδήπμηε δ Ιςάκκα, ήηζξ πνυηενμκ ιεηεπεζνίγεημ ηαξ εεμθμβζηάξ αοηήξ βκχζεζξ

ςξ απθμφκ πυνμκ γςήξ, απμζηδείγμοζα ηδκ Γναθήκ ηαζ ημοξ Παηέναξ ςξ δ ηονία

Ρζζηυνδ ημοξ ζηίπμοξ ημο Αθθζένδ, υηε εονέεδ ιυκδ εκηυξ ηςκ ηεζζάνςκ ημίπςκ

πκζβδνμφ ηεθθίμο, ακμφζζμκ εονίζημοζα ηδκ πανμφζακ, ήνλαημ κα ζηέπηδηαζ πενί

ηδξ ιεθθμφζδξ γςήξ.

Πανάδμλμξ δ εκαζπυθδζζξ εζξ κεάκζδα δεηαεπηαεηή. Αθθά ηα ιμκαζηήνζα είκαζ

απ’ αζχκςκ ηα ααζίθεζα ηςκ ζδζμηνυπςκ μνέλεςκ. Οζ Αζβφπηζμζ ηαθυβδνμζ επυηζγμκ

νάαδμοξ ιέπνζξ μο ηανπμθμνήζςζζκ· αζ Άβζαζ ηδξ Οοββανίαξ έηνςβμκ θεείναξ ηαζ μζ

Ηζοπαζηαί έιεκμκ έηδ μθυηθδνα, πνμζδθμφκηεξ ημ αθέιια επί ηδκ ημζθίακ ηςκ, εη

ηδξ μπμίαξ επενίιεκμκ κα ίδςζζκ εηπμνεουιεκμκ ημ θςξ ηδξ αθδεείαξ. Η δε Ιςάκκα,

παναδζδμιέκδ εζξ ιεηαθοζζηάξ ιεθέηαξ, μηέ ιεκ δζδιένεοε ηφπημοζα επί ηςκ

ζοββναιιάηςκ ημο Αβ. Αοβμοζηίκμο, υζηζξ πενζέβναρεκ ςξ αοηυπηδξ ηαξ

απμθαφζεζξ ηςκ ιαηάνςκ ηαζ ηαξ θθυβαξ ηδξ Κμθάζεςξ, μηέ δε πχκμοζα ημοξ

δαηηφθμοξ εζξ ηδκ λακεήκ ηυιδκ ηδξ απέηεζκεκ εζξ εαοηήκ ηαξ ενςηήζεζξ εηείκαξ πενί

ηδξ πανμφζδξ διχκ ηαζ ιεθθμφζδξ οπάνλεςξ, ηαξ μπμίαξ πάκηεξ μζ ηάημζημζ ηδξ

ημζθάδμξ ημο ηθαοειχκμξ απμηείκμοζζκ εζξ εαοημφξ ιεη’ απεθπζζίαξ, μζ δε

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 41


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

πκεοιαηζημί ηαζ εεμθυβμζ απμηνίκμκηαζ εζξ αοηάξ δζ’ οπεηθοβχκ ηαζ ημζκχκ ηυπςκ,

ςξ μζ οπμονβμί εζξ ημοξ μπθδνμφξ εεζζεήναξ.

Πανάδμλα υκεζνα εηάναηημκ ηδξ πηςπήξ ημναζίδμξ ημκ φπκμκ, μοπί πθέμκ δ ηαθή

Λζυααα δδμκάξ ακελακηθήημοξ οπμζπμιέκδ, αθθά δαίιμκεξ επζζείμκηεξ ηέναηα

θμαενά ή άββεθμζ ηναημφκηεξ δζζηυιμοξ νμιθαίαξ· μηέ ιεκ ήθπζγε ηαξ αβαθθζάζεζξ

ημο Παναδείζμο, μηέ δε εθμαείημ ημοξ υκοπαξ ημο Γζααυθμο· επί ιίακ διένακ

επίζηεοεκ εζξ ηαξ αθδεείαξ ημο πνζζηζακζζιμφ απυ ημο Δοαββεθίμο ιέπνζ ηςκ

εαοιάηςκ ημο Αβ. Μανηίκμο ηαζ επί ηνεζξ εδίζηαγε πενί πάκηςκ· άθθμηε έηοπηε ηδκ

ηεθαθήκ εζξ ηδκ επζαανφκμοζακ διάξ εείακ ηαηαδίηδκ ηαζ άθθμηε, ακ είπε πέηναξ,

ήεεθε νίρεζ αοηάξ ηαηά ημο μονακμφ, ίκα ημκ ζπάζδ 4 . Δκ εκί θυβς είπε ηαηαθδθεή

οπυ ηδξ ιμκμιακίαξ εηείκδξ, εζξ δκ οπμπίπημοζζ πάκηεξ, υζμζ ιεη’ εζθζηνζκείαξ

γδηήζςζζ ηδκ θφζζκ ημο ιοζηδνζχδμοξ ηδξ οπάνλεςξ διχκ πνμαθήιαημξ. Σζ είιεεα,

πυεεκ ενπυιεεα, πμία έζηαζ δ ιέθθμοζα διχκ ηφπδ; Tμζαφηα γδηήιαηα, αδζάθοηα εκ

ης ακενςπίκς εβηεθάθς, ςξ μ ηδνυξ εκ ης φδαηζ, επεζνάημ κα θφζδ.

Δκ ημφημζξ δ ηυιδ ηδξ πηςπήξ Ιςάκκαξ έιεκεκ αηηέκζζημξ ηαζ μζ μδυκηεξ ανβμί· μζ

μθεαθιμί ήζακ ενοενμί οπυ ηδξ ατπκίαξ, ημ πνυζςπμκ ςπνυκ ηαζ μζ υκοπεξ ιαφνμζ.

Καηά ημκ ηθεζκυκ Παζπάθδκ, ημζαφηδ πνέπεζ κα ήκαζ επί ηδξ βδξ δ θοζζηή

ηαηάζηαζζξ ημο αθδεμφξ πνζζηζακμφ, γχκημξ δζδκεηχξ ιεηαλφ ημο θυαμο ηδξ

ημθάζεςξ ηαζ ηδξ εθπίδμξ ηδξ ζςηδνίαξ ηαζ ιεηά ζηεκαβιχκ ακαγδημφκημξ εκ ης

ζηυηεζ ηδκ μδυκ ημο Παναδείζμο. Αθθά ηδκ ηαηάζηαζζκ ηαφηδκ, υζς ανζζημηναηζηή

ηαζ ακ ήκαζ, υζς ηαζ ακ ζδζάγδ εζξ ηα έλμπα πκεφιαηα, δεκ ζμζ ηδκ εφπμιαζ, ηαθέ ιμο

ακαβκχζηα· πνμηζιδηέα πάθζκ δ ζθανά ηαζ αιένζικμξ εοζέαεζα ηςκ ηαθχκ εηείκςκ

πνζζηζακχκ, μίηζκεξ ράθθμκηεξ ηνμπάνζα εζξ ημοξ Αβίμοξ ηαζ ηνχβμκηεξ μηηαπυδζα

ηδκ Παναζηεοήκ, πενζιέκμοζζκ αιενίικςξ ηαξ απμθαφζεζξ ημο Παναδείζμο.

Πμθθμί εέθμκηεξ κα επζδείλςζζκ πκεφιαημξ οπενμπήκ ηαθακίγμοζζ ημοξ ιαηανίμοξ

ημφημοξ εκδημφξ, αθθ’ εβχ γδθεφς ηδκ βαθήκδκ ηδξ ροπήξ ηςκ ηαζ ηα ημθθφνζα ημο

ηναπήθμο ηςκ. Ακ Σμφνημξ ηζξ ή πονμθάηνδξ επνυηεζημ κα πνζζηζακζζεή, ήεεθμκ

ζοιαμοθεφζεζ αοηυκ κα πνμηζιήζδ πνμ πάζδξ άθθδξ ηδκ ηαεμθζηήκ Δηηθδζίακ, δξ αζ

ηεθεηαί είκαζ ηυζς ιεβαθμπνεπείξ, δ θεζημονβία ηυζς ζφκημιμξ ηαζ αζ κδζηείαζ ηυζς

πμθφμρμζ, δξ δ ιμοζζηή δδφκεζ ηδκ αημήκ ηαζ αζ εζηυκεξ εοθναίκμοζζ ημοξ

μθεαθιμφξ· πκεοιαηζηυκ δε κα εηθέλδ μοπί άβνζυκ ηζκα Βμζμοέηημκ ή Λαημνδαίνμκ,

βοικυκ ημκ Άδδκ ηαζ ημοξ ηαημίημοξ αοημφ πνμ ηςκ μθεαθιχκ ημο πανζζηχκηα, αθθ’

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 42


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

δδοεπή ηζκα ιαεδηήκ ημο Δζημαάνμο, ίκα επί αηθαγίκμο ηάπδημξ ημκ μδδβήζδ εζξ ηαξ

ιαηανίμοξ ιμκάξ. Αθμφ μ Όρζζημξ, ηαηά ημκ ζενυκ Αοβμοζηίκμκ ηαζ Λαηηάκηζμκ, δεκ

απμζηνέθεηαζ ηαξ ακεδνάξ αηναπμφξ, μζάηζξ αφηαζ μδδβχζζκ διάξ πνμξ αοηυκ, δζαηί

κ’ ακαγδηχιεκ ημκ Πανάδεζζμκ δζ’ αηακεχκ ηαζ ηνζαυθςκ ηαζ κενμανάζηςκ πυνηςκ,

αηνμχιεκμζ έννζκα άζιαηα ηαζ αζπαγυιεκμζ δοζιυνθμοξ εζηυκαξ;

Αθθ’ επακέθεςιεκ εζξ ημ πνμηείιεκμκ ηαζ έζης ημ ζθάθια ηςκ πανεηαάζεχκ ιμο

εζξ ηαξ εζημζζεπηά ηςκ Αεδκχκ εθδιενίδαξ ηαζ ημοξ ηέζζαναξ ηχδςκαξ ηδξ

νςζζζηήξ εηηθδζίαξ, δζαηυπημκηαξ ακά πάζακ ζηζβιήκ ημ κήια ηδξ δζδβήζεχξ ιμο.

Αζ ηαηαί κυζμζ, δ πακχθδξ, δ εοθμβία, μ ένςξ ηαζ ηα ελ αοημφ πδβάγμκηα

επχκοια ηδξ λακεήξ ιδηνυξ ημο πάεδ έπμοζζ ημφημ ημ ηαθυκ, υηζ άπαλ ιυκμκ

οπμηείιεεα εζξ αοηά. Σμζαφηδ ήημ ηαζ δ ιεηαθοζζηή αζεέκεζα ηδξ Ιςάκκαξ. Αθμφ επί

ηνεζξ ιήκαξ έλοζε ηδκ ηεθαθήκ, γδημφζα ημο αθφημο αζκίβιαημξ ηδκ θφζζκ, έηθεζζε

ηέθμξ πάκηςκ ηα αζαθία ηδξ ηαζ ακμίλαζα ημ πανάεονμκ ημο ηεθθίμο ςζθνάκεδ ηα

ανχιαηα ηδξ ακμίλεςξ.

Ο Απνίθζμξ ήββζγεκ εζξ ημ ηέθμξ ηαζ δ θφζζξ πάζα ηαηαπνάζζκμξ, ιεζδζχζα ηαζ

ιονμαυθμξ ςιμίαγε κεάκζδα ζημθζζεείζακ οπυ ειπείνμο εαθαιδπυθμο. Αζ

ακαεοιζάζεζξ ημο έανμξ ειέεομκ ηαξ αζζεήζεζξ ηδξ κέαξ ιμκαπήξ, ήηζξ απυ ηνζχκ ήδδ

ιδκχκ αοεζζιέκδ εζξ ηα ζηυηδ ημο ηεθθίμο ηαζ ηδξ ιεηαθοζζηήξ, δηέκζγε ηαζ

ςζθναίκεημ ιεη’ αολμφζδξ απθδζηίαξ ηδκ πθυδκ ηςκ θεζιχκςκ ηαζ ηςκ ίςκ ηδκ

εοςδίακ.

Μεηαλφ ηδξ ακμίλεςξ ηαζ ηδξ ηανδίαξ διχκ, υηακ ήιεεα εζημζαεηείξ, οπάνπεζ

ηαηά ημοξ πμζδηάξ ηαζ ημοξ ζαηνμφξ ζπέζζξ ηζξ ιοζηδνζχδδξ ηαζ δοζελήβδημξ, ςξ δ

ημο ςηνάημοξ πνμξ ημκ Αθηζαζάδδκ. Οζάηζξ αθέπμιεκ πνάζζκα δέκδνα, ιαθαηήκ

πθυδκ ή ζπήθαζα ζηζενά αζζεακυιεεα εοεφξ ηδκ ακάβηδκ Δφαξ ηζκυξ εκ ης

παναδείζς ημφης. Ο Νένςκ ηαηά ηαξ χναξ ηδξ κμζηαθβίαξ ημο επεεφιεζ κα είπε

ζφιπακ ημ ακενχπζκμκ βέκμξ ιίακ ιυκδκ ηεθαθήκ, ίκα ηδκ απμηυρδ. Γεκ έηοπε πμηέ

ηαεήιεκμξ ημ έαν οπυ ηδκ ζηζάκ πίηομξ ή νμζάξ ηαζ ζο, ακαβκχζηα ιμο, κα

επζεοιήζδξ κα είπμκ αζ βοκαίηεξ πάζαζ εκ ιυκμκ ζηυια, ίκα υθαξ μιμφ ηαξ αζπαζεήξ;

Η Ιςάκκα αζζεακμιέκδ ημ ζηήεμξ ηδξ ακαπάθθμκ ςξ ηα ηφιαηα ηδξ εαθάζζδξ,

ακεικήζεδ ημο μκείνμο ηδξ ηαζ ηςκ εθπίδςκ, οθ’ ςκ ηαηείπεημ, υηε εζζήθεεκ εζξ ημ

ημζκυαζμκ εηείκμ, υπμο εφνεκ ιυκμκ ακίακ, αζαθία παθαζά ηαζ ζηέρεζξ μπθδνάξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 43


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

«Λζυααα! Λζυααα! πυηε εέθεζξ εηηεθέζεζ ηαξ οπμζπέζεζξ ζμο;» ακέηναλε ηέθμξ,

ζείμοζα ηαξ ηζβηθίδαξ ηδξ θοθαηήξ ηδξ ιεη’ απεθπζζίαξ. Αθθ’ αζ ηζβηθίδεξ ήζακ

ζζδδναί, αζ δε πείνεξ ηδξ κέαξ ιμκαπήξ είπμκ βίκεζ δζά ηδξ ανβίαξ θεοηαί ηαζ απαθαί

ςξ μ ηδνυξ ηςκ θαιπάδςκ· δζυ αθήζαζα αοηάξ, ηαζ ιδ έπμοζα εκ ης ηεθθίς μφηε

ζηφθμκ κα δείνδ μφηε ζζκζηά αββεία κα ζπάζδ, έηνορε ιεηαλφ ηςκ πεζνχκ ημ

πνυζςπμκ ηαζ ήνλαημ κα ηθαίδ.

Οοδέκ βθοηφηενμκ ηςκ δαηνφςκ, μπυηακ οπάνπδ πεζν εημίιδ κα ηα ζθμββίζδ ή

πείθδ πνυεοια κα νμθήζςζζ ηδκ ανμπήκ ηαφηδκ ηδξ ηανδίαξ, ςξ μκμιάγμοζζκ αοηά μζ

Ικδμί. Αθθ’ υηακ ηθαίδ ηζξ ιυκμξ, ηα δάηνοα ηυηε είκαζ αθδεή ηαζ πζηνά, ςξ πάζα εκ

ης ηυζις αθήεεζα· πμθφ δε πζηνυηενα, μζάηζξ ενδκχιεκ μοπί ηδκ απχθεζακ αβαεμφ

ηζκυξ επί ηδξ βδξ, αθθά δζυηζ δεκ δοκάιεεα κα απμθαφζςιεκ ημ ακηζηείιεκμκ πνμξ μ

επμθεαθιζχιεκ, ίππμκ, οπμφνβδια ή βοκαίηα.

Κνυημξ αδιάηςκ εζξ ημκ δζάδνμιμκ απέζπαζε ιεη’ μθίβμκ ηδκ Ιςάκκακ ηςκ

εθζαενχκ αοηήξ θμβζζιχκ ηαζ ακμζπεείζδξ ηδξ εφναξ, εζζήθεεκ δ δβμοιέκδ ηναημφζα

εη ηδξ πεζνυξ αβέκεζμκ κεακίζημκ, θένμκηα ημ έκδοια ημο Αβ. Βεκεδίηημο, ημοξ δε

μθεαθιμφξ ιεηά ζεικυηδημξ επί ηςκ ζακδαθίςκ ημο πνμζδθμφκηα.

«Ιςάκκα», είπεκ δ Πνμεζηχζα, πανμοζζάγμοζα ημκ κέμκ ιμκαπυκ εζξ ηδκ

έηεαιαμκ διχκ δνςίδα, «μ δβμφιεκμξ ηδξ Φμφθδαξ Άβ. Ρααάκμξ μ Μαφνμξ, ιέθθςκ

κ’ απμζηείθδ ζενμηήνοηαξ εζξ Θμονίββδκ, γδηεί παν’ ειμφ ηαξ επζζημθάξ ημο Αβ.

Παφθμο, βεβναιιέκαξ δζά πνοζχκ βναιιάηςκ επί πμθοηίιμο ιειανάκδξ, ίκα δζά ηδξ

θάιρεςξ ημο πνοζμφ εαιαχζδ ηα υιιαηα ηςκ απίζηςκ, ειπκέςκ μφης εζξ αοημφξ

πενζζζυηενμκ ζέααξ πνμξ ηαξ αθδεείαξ ημο Δοαββεθίμο. Ο κέμξ μφημξ Βεκεδζηηίκμξ

είκαζ μ Πάηεν Φνμοιέκηζμξ, δζαπνέπςκ, ςξ ηαζ ζο, επί εοζεαεία ηαζ ηαθθζβναθία.

οκενβάζεδηζ ιεη’ αοημφ, ιέπνζξ μο εηηεθεζεή δ παναββεθία ημο αδεθθμφ διχκ

Ρααάκμο. Λάαε πνοζήκ ιεθάκδκ· βναθίδαξ έπεζξ, ηνμθήκ εέθς ζηέθθεζ οιίκ εη ηδξ

ζδίαξ ιμο ηναπέγδξ. Υαίνεηε, ηέηκα ιμο». Σαφηα εζπμφζα ελήθεεκ δ Αβ. Βθζενμφδδ,

ηθείμοζα υπζζεεκ αοηήξ ηδκ εφνακ, ςξ μζ πςνζημί εκ Μμθδαοία, μζάηζξ μ άνπςκ

επζζηέπηεηαζ ηδκ βοκαίηα ηςκ. Αθθ’ δ Αβ. Βθζενμφδδ ήημ εη ηςκ εκανέηςκ εηείκςκ

βοκαζηχκ, ηςκ μπμίςκ μ κμοξ αδοκαηεί κα οπμεέζδ ημ ηαηυκ. Ακ έαθεπε ηαθυβδνμκ

αζπαγυιεκμκ ηζκά ηςκ πανεέκςκ ημο ιμκαζηδνίμο, ήεεθε πζζηεφζεζ υηζ πνάηηεζ

ημφημ, ίκα εοθμβήζδ αοηήκ. Παζδζυεεκ ηαηαημπείζα οπυ ηδξ εοθμβίαξ αεχα ιυκμκ

θζθήιαηα είπε βκςνίζεζ, μοδ’ δδφκαημ κα πζζηεφζδ υηζ οπήνπμκ ηαζ άθθα εζξ ημκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 44


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ηυζιμκ. Άθθςξ ηαηά ημκ αζχκα εηείκμκ μζ μπαδμί ημο Αβ. Βεκεδίηημο, άκδνεξ ηε ηαζ

βοκαίηεξ, έγςκ θφνδδκ ιίβδδκ εκ ημζξ ιμκαζηδνίμζξ, ςξ αζ αδέθθαζ εκηυξ θζάθδξ

φδαημξ. Καηά ηζκαξ πνμκμβνάθμοξ αζ ζπέζεζξ αφηαζ ήζακ αεχαζ, ςξ αζ ημο διεηένμο

Αβ. Αιμφκ, ζοβημζιδεέκημξ δεηαμηηχ υθα έηδ ιεηά ηδξ ζογφβμο ημο, ήηζξ απέεακε

πανεέκμξ· ηαηά ημκ Μμοναηυνδ υιςξ εη ηδξ επζιεζλίαξ ηαφηδξ εβεκκχκημ πμθθάηζξ

ζηάκδαθα ηαζ παζδία. Αθθά ηαφηα εννίπημκημ ζοκήεςξ εζξ ημ νεφια ηδξ Φμφθδαξ.

Οφης εζχγεημ δ ηζιή ηςκ ιμκαζηδνίςκ ηαζ επαπφκμκημ μζ ζπεφεξ.

Σμ κέμκ γεφβμξ, άια έιεζκε ιυκμκ, βκςνίγμκ πυζμκ πμθφηζιμξ είκαζ μ πνυκμξ

ακφρςζε ηαξ πεζνίδαξ ηςκ νάζςκ ηαζ ήνλαημ αιέζςξ ηδξ ενβαζίαξ, ηδξ ακηζβναθήξ

δδθ. ηςκ επζζημθχκ ημο Αβ. Παφθμο.

Δπί δεηαπέκηε διέναξ ήνπεημ ακά πάζακ πνςίακ μ κέμξ ιμκαπυξ εζξ ημ ηεθθίμκ

ηδξ Ιςάκκαξ, υπμο ζοκεζνβάγεημ ιεη’ αοηήξ ιέπνζ ηδξ εζπέναξ. Αθθ’ μ δεηαμηηαεηήξ

εηείκμξ κεακίαξ, παζδζυεεκ αζπμθμφιεκμξ εζξ ακηζβναθάξ εοπμθμβίςκ ηαζ μφηε ηδκ

Γναθήκ ακαβκχζαξ μφηε ημο Αοβμοζηίκμο ηαξ ελμιμθμβήζεζξ μφηε ημκ πενί

Πανεεκίαξ θυβμκ ημο Αβ. Βαζζθείμο ή άθθμ ζενυκ αζαθίμκ, ήημ ςξ εη ημφημο αβκυξ

ηαζ άζπζθμξ ςξ δ πζχκ, εθ’ δξ εηοθίεημ μ Άβ. Φναβηίζημξ, ίκα ηαηαζζβάζδ ημοξ

πεζναζιμφξ ηδξ ζανηυξ· χζηε δ ιεκ ακηζβναθή ηςκ επζζημθχκ ημο Αβ. Παφθμο

πνμχδεοε ηαπέςξ, αζ δε ιεηά ηδξ Ιςάκκαξ ζπέζεζξ αοημφ έιεκμκ ζηάζζιμζ.

Οζάηζξ δ πεζν ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ ήββζγε ηδκ πείνα ημο ή αζ ηυιαζ αοηχκ

ζοκεπθέημκημ, εκχ έηοπημκ επί ηδξ ιειανάκδξ, δζεάκεημ ηδκ ηανδίακ ημο

πάθθμοζακ ςξ ηχδςκα θνμονίμο εκ χνα ηζκδφκμο, αθθ’ μοδ’ αοηυξ δδφκαημ κα είπδ,

ακ πνμξ δελζάκ έπαθθεκ ή πνμξ ανζζηενάκ. Η δε Ιςάκκα ακαβκχζαζα πμθθάηζξ ημκ

Χνζβέκδ, ημκ Υνοζυζημιμκ ηαζ ημοξ ηακυκαξ ημο Νδζηεοημφ εβκχνζγε ηα πάκηα

εεςνδηζηχξ· δδφκαημ ιάθζζηα ηαζ κα ζογδηήζδ πενί ηςκ ημζμφηςκ, ιεηαπεζνζγμιέκδ

ηαξ ηεπκζηάξ εηείκαξ θέλεζξ, αίηζκεξ εζξ ιυκμοξ ημοξ ζαηνμφξ, ηαξ πυνκαξ ηαζ ημοξ

εεμθυβμοξ είκαζ βκςζηαί. Αθθά ιυκδ ιεη’ ακδνυξ ηυηε πνχηδκ θμνάκ εονίζηεημ, δ δε

αιδπακία αοηήξ δφλακε ηαε’ εηάζηδκ, ςξ δ ηςκ Άββθςκ πενζδβδηχκ εκ ιέζς ηςκ

κεηνμπυθεςκ ηδξ Αζβφπημο, ηαξ μπμίαξ ηυζμκ ηαθά εζπμφδαζακ επί ημο πάνημο.

Η εέζζξ ηςκ δφμ κεακίζηςκ ηαηήκηα ηαε’ διένακ ιάθθμκ αθυνδημξ. Οφηε μ

Φνμοιέκηζμξ εβκχνζγε ηζ κα γδηήζδ, μφηε δ Ιςάκκα ηζ πνχημκ κα πνμζθένδ. Δκ

ημφημζξ δ ακηζβναθή επθδζίαγεκ εζξ ημ ηέθμξ· ιυκδ απεθείπεημ δ πνμξ Δαναίμοξ

επζζημθή ηαζ έπεζηα πζηνυξ ηαζ ακαπυθεοηημξ επήνπεημ μ πςνζζιυξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 45


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Πμθθάηζξ δ Ιςάκκα ςξ άθθδ Πδκεθυπδ απέλεε ηδκ κφηηα, υζα ηδκ πνμηεναίακ

είπμκ βνάρεζ. Ο ζφκηνμθμξ αοηήξ εκκυεζ ημ ηέπκαζια, ειάκηεοε ημκ ζημπυκ αοημφ

ηαζ δνοενία ή ελέπειπε ζηεκαβιμφξ, ζηακμφξ κα ηζκήζςζζ ηαξ πηένοβαξ ακειμιφθμο,

αθθ’ εζξ ηαφηα ιυκα πενζςνίγεημ, δ δε διένα πανήνπεημ ςξ αζ άθθαζ, πθήνδξ πυεςκ

ιαηαίςκ ηαζ εθπίδςκ δζαρεοδμιέκςκ. Αθθ’ μφηε ζο, ακαβκχζηα, μφη’ εβχ έπμιεκ

ηυζαξ διέναξ κα πάζςιεκ. Άθθςξ δε βνάθςκ αθδεή ζζημνίακ δεκ δφκαιαζ κα ιζιδεχ

ημοξ πμζδηάξ ή ζοββναθείξ εηείκμοξ, μίηζκεξ ζςνεφμκηεξ παθιμφξ, δάηνοα,

ενοεήιαηα ηαζ άθθα πθαηςκζηά εθυδζα γεοβκφμοζζκ ακά δφμ ημοξ ιεθζννφημοξ

ζηίπμοξ ηςκ, ςξ μζ βεςνβμί εζξ ημ άνμηνμκ ημοξ αυαξ, ή ημνκεφμοζζ πενζυδμοξ

ζηνμββφθαξ ςξ ημοξ ιαζημφξ ηδξ Αθνμδίηδξ. Ο ιέβαξ Γάκηδξ ςκυιαγε ημοξ

ημζμφημοξ ιαζηνςπμφξ, αθθ’ εζξ ειέ μφηε ημ υκμια μφηε ημ επάββεθια ανέζηεζ.

Αθίκςκ θμζπυκ αιθυηενα ηαφηα εζξ ημκ Πθάηςκα, ημκ Οαίδζμκ, ημκ Πεηνάνπδκ ηαζ

ημοξ δαηνοννμμφκηαξ μπαδμφξ ηςκ, εέθς πανζζηά αείπμηε ηδκ αθήεεζακ βοικήκ ηαζ

αηηέκζζημκ, ςξ υηε εη ημο θνέαημξ ελήθεεκ.

Οζ δφμ εναζηαί είπμκ ηεθεζχζεζ ηδκ ακηζβναθήκ ηδξ ηεθεοηαίαξ επζζημθήξ ημο

Απμζηυθμο, μ δε ήθζμξ, μκ μ Γαθζθαίμξ δεκ είπεκ αηυιδ ηαηαδζηάζεζ εζξ αηζκδζίακ,

επέναζκε ηδκ ηαεδιενζκήκ αοημφ πενζζηνμθήκ. Ήημ δ χνα, ηαε’ δκ μζ αυεξ

επζζηνέθμοζζκ εζξ ημκ ζηαφθμκ, μζ δε πνζζηζακμί αζπάγμκηαζ ηδκ Πανεέκμκ δζά ημο

«Υαίνε Μανία». Ο ηχδςκ είπε πνμζηαθέζεζ ηαξ ηαθμβναίαξ εζξ ηδκ εζπενζκήκ

πνμζεοπήκ ηαζ μοδείξ ήπμξ δημφεημ πθέμκ εζξ ημοξ δζαδνυιμοξ ημο ιμκαζηδνίμο.

Η Ιςάκκα εηάεδημ πθδζίμκ ημο παναεφνμο θοθθμθμβμφζα ηυιμκ ηδξ Αβ. Γναθήξ,

μ δε Φνμοιέκηζμξ δηέκζγεκ εκ εηζηάζεζ πνμξ ηδκ ζφκηνμθμκ αοημφ, δκ μ δφςκ ήθζμξ,

δζενπυιεκμξ δζά ηςκ ενοενχκ οαθίςκ ημο ηεθθίμο πενζέζηεθε δζά ηφηθμο

αηηζκμαυθμο, ςξ μζ Ρχζζμζ γςβνάθμζ ηαξ ηεθαθάξ ηςκ Αβίςκ. Η διεηένα δνςίξ

δεηαεπηαεηήξ ηυηε μφζα δεκ ςιμίαγε ηαξ θεοηάξ ηαζ αββεθμιυνθμοξ εηείκαξ

πανεέκμοξ, ηαξ μπμίαξ δεκ ημθιά ηζξ κα εββίζδ, θμαμφιεκμξ ιδ ακμίλςζζ ηα πηενά

ηςκ, μοδέ δδφκαημ πνμξ ηάθοηα νυδμο κα πανααθδεή, αθθά ιάθθμκ πνυξ ημ θοηυκ

εηείκμ ηδξ εενιήξ Παθαζζηίκδξ, ημ μπμίμκ επί ημο αοημφ ηθάδμο μο ιυκμκ εφμζια

άκεδ, αθθά ηαζ μνεηηζημφξ ηανπμφξ πνμζθένεζ εζξ ημκ πεζκχκηα μδμζπυνμκ.

Η ζηζά ημ ηεθθίμο ηαζ δ ηαθή ηνάπεγα ηδξ ιμκήξ είπμκ ζηενεχζεζ ηαξ ζάνηαξ ηαζ

απαθφκεζ ημ δένια ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ, δ δε ηυιδ αοηήξ άπαλ ιυκμκ ραθζδζζεείζα

εηοιαίκεημ ποηκμηένα ή πνυηενμκ επί ηςκ ζηνμββφθςκ χιςκ. Πάκηα ηαφηα ήζακ ηδ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 46


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

αθδεεία μπςζμφκ αηηέκζζηα, απενζπμίδηα ηαζ διεθδιέκα, αθθά ηαηά ημκ πμζδηήκ 5

μφηε μ ηαεανυξ πνοζυξ έπεζ ακάβηδκ πνοζχζεςξ μφηε ημ νυδμκ πνμζεέημο εοςδίαξ

μφηε μ ηνίκμξ ρζιοείμο μφηε δεηαεπηαεηήξ, κμιίγς, κεάκζξ ιφνςκ ηαζ

αμζηνοπζζιάηςκ.

Ο Φνμοιέκηζμξ ελδημθμφεεζ κα ζζςπά, δ δε Ιςάκκα κα ζηνέθδ ηα θφθθα ηδξ

Γναθήξ, μηέ ιεκ ρζεονίγμοζα ιεηαλφ ηςκ μδυκηςκ, μηέ δε εδάθζμκ ηζ ακαβζκχζημοζα

ιεβαθμθχκςξ. Αθθά ιεη’ μο πμθφ έπαοζε κα θοθθμιεηνή ηαζ δζά θςκήξ ιεζθζπίμο,

ςξ κέαξ Ικδήξ επαδμφζδξ υθζκ θανιαηενυκ, ήνλαημ κ’ ακαβζκχζηδ:

«Άζια αζιάηςκ, υ εζηζ αθμιχκ. Φζθδζάης ιε απυ θζθδιάηςκ ζηυιαημξ αοημφ.

Αβαεμί μζ ιαζημί ζμο οπέν μίκμκ ηαζ μζιή ιφνςκ ζμο οπέν πάκηα ηα ανχιαηα·

ιφνμκ εηηεκςεέκ υκμιά ζμο· δζά ηαφηα αζ κεάκζδεξ δβάπδζάκ ζε. Ιδμφ εζ ηαθυξ,

αδεθθζδυξ ιμο, ηαζ ςναίμξ πνμξ ηθίκδ διχκ· ζφζηζμξ ακαιέζμκ ηςκ ιαζηχκ ιμο

αοθζζεήζεηαζ. Δθεέ, αδεθθζδέ ιμο, ελέθεςιεκ εζξ αβνυκ· εονμφζα ζε έλς θζθήζς ζε·

εηεί δχζς ημοξ ιαζημφξ ιμο ζμζ. ηδνίλαηέ ιε εκ ιφνμζξ, ζηζαάζαηέ ιε εκ ιήθμζξ,

υηζ ηεηνςιέκδ αβάπδξ εβχ. Θεξ ιε ςξ ζθναβίδα επί ηδκ ηανδίακ ζμο, ςξ ζθναβίδα

επί ημκ αναπίμκά ζμο. Κναηενά ςξ εάκαημξ αβάπδ· φδςν πμθφ μο δοκήζεηαζ ζαέζαζ

ηαζ πμηαιμί μο ζοβηθφζμοζζκ αοηήκ».

Σαφηα ήημοεκ μ Φνμοιέκηζμξ ηαζ ιδ βκςνίγςκ υηζ ηα ιήθα, μζ ιαζημί ηαζ ηα

θζθήιαηα εηείκα ήζακ πνμθδηζηαί αθθδβμνίαζ εζημκίγμοζαζ ηδκ ιέθθμοζακ ημο

ςηήνμξ πνμξ ηδκ Δηηθδζίακ αοημφ αβάπδκ, δζεάκεημ ηαξ ζάνηαξ ηαζ ηαξ ηνίπαξ ημο

θνζζζμφζαξ οπυ ηδξ επζεοιίαξ, ςξ μ Ιχα οπυ ημο ηνυιμο. Ακά έηαζημκ ζηίπμκ ηδξ

μονακίαξ εηείκδξ επςδήξ επθδζίαγεκ εκ αήια πνμξ ηδκ ακαβκχζηνζακ, ηαηά δε ημ

ηεθεοηαίμκ εδάθζμκ εονίζηεημ πνμ αοηήξ βμκοπεηήξ.

Η Ιςάκκα ακήβεζνε ηυηε ηδκ ηεθαθήκ απυ ημο αζαθίμο ηαζ ηα αθέιιαηα

ακηζηνφζεδζακ ηςκ δφμ εναζηχκ. Οπυηε εονίζηεηαζ ηζξ εζξ ημ πείθμξ ηνδικμφ (ηαζ

ημζαφηδ, κμιίγς, ήημ δ εέζζξ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ) πνέπεζ, θέβμοζζ, κα ηθείδ ημοξ

μθεαθιμφξ, εζ δε ιδ, γαθίγεηαζ ηαζ πίπηεζ· αθθ’ εηείκδ δεκ έηθεζζε ημοξ μθεαθιμφξ,

χζηε έπεζε... ημ αζαθίμκ εη ηδξ πεζνυξ ηδξ ηαζ Quel giorno piu non vi leggero avanti 6 .

Ο ακηζπνυζςπμξ ηδξ Πνςζζίαξ ηαηά ηδκ ιεηά ημ Κνζιασηυκ πυθειμκ εζνήκδκ

εγήηεζ πηενυκ αεημφ, ίκα οπμβνάρδ ημ υκμια ηαζ ημοξ ηίηθμοξ ημο εζξ ηδκ ζοκεήηδκ·

εβχ δε εη ηδξ πηένοβμξ ημο Ένςημξ επεεφιμοκ κα έπς πηενυκ, ίκα δζ’ αοημφ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 47


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

πενζβνάρς ημο κέμο γεφβμοξ ηδκ εθήιενμκ εοδαζιμκίακ. Μμκαλία, δζοπία, άθεμκμξ

ηνμθή, έανμξ πκμαί, μοδέκ έθεζπεκ αοημίξ ελ υζςκ ηαεζζηχζζκ εοδαίιμκαξ ημοξ

εναζηάξ. Η Ιςάκκα απαθθαβείζα πάνζκ ηδξ ακηζβναθήξ απυ ηςκ υνενςκ, ηςκ

ακαβκχζεςκ, πνμζηοκήζεςκ ηαζ άθθςκ ιμκαζηζηχκ αββανεζχκ, δδφκαημ απυ πνςίαξ

ιέπνζ κοηηυξ κα ιέκδ ιεηά ημο ζοκηνυθμο ηδξ. Αθθά ηαίημζ ιεζμφκημξ ημο Ιμοκίμο,

πάθζκ ζφκημιμζ εθαίκμκημ αζ διέναζ εζξ ηα αηυνεζηα ηςκ κεακίζηςκ πείθδ. Πμθθάηζξ

ηαηά ηδκ χνακ ημο εζπενζκμφ ηαεήιεκμζ πθδζίμκ ημο ακμζηημφ παναεφνμο, εκχ μζ

ηχδςκεξ ακηήπμοκ πεκείιςξ, ςξ εζ εενήκμοκ ηδκ εκήζημοζακ διένακ, εζηέκαγμκ

ηαηείκμζ ηαζ, ςξ μ Ιδζμφξ ημο Ναοή, έθεβμκ «ζηήεζ» ης δθίς· αθθ’ μφημξ ιεκ

επμνεφεημ κα θςηίζδ ημοξ ακηίπμδαξ, μζ δε εναζηαί πενζέιεκμκ ηδκ επζμφζακ.

Γέηα αηυιδ διέναξ δζήθεμκ εκηυξ ημο ζηεκμφ εηείκμο ηεθθίμο, βνάθμκηεξ,

ηνχβμκηεξ, αζπαγυιεκμζ ηαζ άθθμ εθάηηςια ιδ εονίζημκηεξ εζξ ημκ ηαζνυκ, υζηζξ ήημ

ςναίμξ, εζιή ιυκμκ υηζ έθεοβε ηαπφξ.

Αθθά ηέθμξ ακέηεζθεκ δ απμθνάξ ημο πςνζζιμφ διένα. Η ακηζβναθή ημο Αβ.

Παφθμο είπε ηεθεζχζεζ πνμ πμθθμφ, μ δε δβμφιεκμξ έπειπεκ εζξ ημκ Φνμοιέκηζμκ

διίμκμκ ηαζ νδηήκ δζαηαβήκ κα επζζηνέρδ εζξ ηδκ ιάκδνακ. Ο δοζηοπήξ κεακίζημξ

ηαηανχιεκμξ ημοξ υνημοξ ημο, ημκ Πνμεζηχηα ηαζ ημοξ αβίμοξ πάκηαξ οπήβε κ’

απμπαζνεηίζδ ηδκ θίθδκ ημο, ηναηχκ εζξ ηαξ πείναξ ημο ηδκ μδμζπμνζηήκ ααηηδνίακ,

αθθά ηα δάηνοα αοημφ δεκ δδφκαημ κα ηναηήζδ. Η Ιςάκκα δεκ έηθαζε, δζυηζ ηζκέξ ηςκ

ζοκηνυθςκ ηδξ ήζακ πανμφζαζ, αζ δε βοκαίηεξ, υζς εοαίζεδημζ ηαζ ακ ήκαζ, ηθαίμοζζ

ιυκμκ υηε ηαζ υπμο πνέπεζ.

Ακ δζζηάγδξ πενί ημφημο, ακαβκχζηα, ενχηδζμκ ημοξ πθμζάνπμοξ ηαζ ηδκ

ζζημνίακ. Η αοημηνάηεζνα Ιμοδίε, αθμφ, ίκα ζχζδ αοηήκ, εηνδικίζεδ απυ ορδθμφ

παναεφνμο μ αηοπήξ Ρμαένημξ, οπεδέπεδ ιεζδζχζα ημκ ζφγοβυκ ηδξ, δ ααζίθζζζα

Μανβυηηα, ίκα δζαζηεδάζδ πάζακ οπμρίακ, εβέθα εκχ ακηζηνφ ηδξ απμηεθαθίγεημ

πάνζκ αοηήξ μ Βμκζθάηζμξ, δ δε ηυιζζζα Κανμφζδ ηαηδζπάζεδ ημκ αδεθονυκ αοηήξ

δεζπυηδκ αζιμζηαβή εη ημο θυκμο ημο πζζημφ θίθμο ηδξ. Οζ πνμκμβνάθμζ ακφικδζακ

ηδκ βεκκαζυηδηα ηςκ ηανηενμρφπςκ ημφηςκ δεζπμζκχκ, αθθ’ εβχ μφηε ηαξ δνςίδαξ

ηαφηαξ εεαφιαζα πμηέ μφηε ηδκ εοαζζεδζίακ ηςκ εοπαεχκ εηείκςκ Αββθίδςκ, αίηζκεξ

πμνεουιεκαζ κ’ αημφζςζζ ηδκ Ρζζηυνδ ζδιεζμφζζκ εζξ ημ πενζεχνζμκ ηδξ Μφνναξ ηαζ

Μδδείαξ, πμφ πνέπεζ κα δαηνφζςζζκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 48


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Αθθ’ άια έιεζκε ηαζ πάθζκ ιυκδ δ Ιςάκκα, δζεάκεδ ημ αάνμξ εηείκμ εζξ ημκ

ζηυιαπμκ, υπεν ηαηαθαιαάκεζ διάξ, αθμφ πμθοθαβήζςιεκ ή πάζςιεκ ιδηένα,

ενςιέκδκ ή πενζμοζίακ.

Καηά ημκ βένμκηα Πθμφηανπμκ ημο αθδεμφξ ένςημξ μοδέ ηδκ ζηζάκ βκςνίγμοζζκ

αζ βοκαίηεξ· εβχ δε θνμκχ ιάθθμκ υηζ μφημξ είκαζ παν’ αοηαίξ πανάζζηυξ ηζξ κυζμξ,

πδβάγμοζα εη ηδξ πθήλεςξ ηαζ ιμκαλίαξ, ςξ αζ θεείνεξ εη ηδξ νοπανυηδημξ. Αζ

βοκαίηεξ ημο ηυζιμο αθ’ εκυξ εζξ άθθμο ακδνυξ ηδκ αβηάθδκ ιεηαααίκμοζαζ ηαε’

εζπένακ (εζξ ημκ πμνυκ εκκμχ) μφηε κα ζηεκάγςζζκ έπμοζζ ηαζνυκ μφηε κ’

αβαπήζςζζκ άθθμ ηζ πθδκ ημο νζπζδίμο ηςκ. Οιμζάγμοζζ ημκ υκμκ εηείκμκ, υζηζξ

έιεκε κήζηζξ εκ ιέζς ηεζζάνςκ ζςνχκ ηνζθοθθίμο, ιδ βκςνίγςκ πμίμκ πνχημκ κα

πνμηζιήζδ. Πζεακυκ κ’ απαηχιαζ, αθθ’ υζαξ ενςημθήπημοξ εβκχνζζα, ήζακ ή

ηαηάηθεζζημζ ή ημναζίδεξ, θνμονμφιεκαζ οπυ αβνφπκςκ βμκέςκ ςξ ηα ιήθα ηςκ

Δζπενίδςκ, ή πμθφπεζνμζ δέζπμζκαζ, ανζειμφζαζ πενζζζυηενα έηδ πανά μδυκηαξ.

Η αεοιία ηδξ πηςπήξ Ιςάκκαξ ιυκδξ ιεηαλφ ηςκ ηεζζάνςκ εηείκςκ ημίπςκ, υπμο

πεεξ αηυιδ ακηήπμοκ ημζμφημζ ενςηζημί υνημζ ηαζ θζθήιαηα, δφλακε ηαε’ διένακ. Ο

Άβ. Αοβμοζηίκμξ, μζάηζξ ειεθαβπυθεζ, εηοθίεημ εζξ ημκ αυναμνμκ ςξ εζξ εφμζιμκ

θμοηνυκ, δ Αβ. Γεκμαέθα εδάηνοε ιέπνζξ μο δκαβηάγεημ κ’ αθθάλδ οπμηάιζζμκ, μ

Άβ. Φναβηίζημξ εκδβηαθίγεημ πζμκμζηεπή αβάθιαηα, δ Αβ. Λζιπακία έζπζγε ηαξ

ζάνηαξ ηδξ δζά ζζδδνμφ ηηεκίμο ηαζ δ Αβ. Λζμοηαίνβηδ έπκζβε πμκηζημφξ. Η δε

διεηένα δνςίξ, θνμκζιςηένα πάκηςκ ημφηςκ, ηαηέηεζημ εζξ βςκίακ ηζκά ημο ηεθθίμο

ηδξ ηαζ δζά νζπζδίμο εη πηενχκ πενζζηενάξ (ηςκ ιυκςκ εειζηχκ εκ ημζξ ιμκαζηδνίμζξ)

επεζνάημ ηα δζχλδ ηαξ ιοίαξ ηαζ ημοξ μπθδνμφξ θμβζζιμφξ.

Η εενιυηδξ ημο Ιμοκίμο ηαείζηα έηζ ηαοζηζηςηένακ ηδκ θφπδκ ηδξ, αζ δε διέναζ

εθαίκμκημ αοηή ιαηναί ςξ δ γςή βένμκημξ εείμο εζξ ημοξ ηθδνμκυιμοξ. Καηά ημοξ

πανμλοζιμφξ ηδξ απεθπζζίαξ ηδξ ηαηέθεοβεκ εκίμηε, ίκα απμιαηνφκδ ηα

πενζηοηθμφκηα αοηήκ μπθδνά θακηάζιαηα, εζξ ηςκ ζοκαλανίςκ ηαξ εοζεαείξ

ζοκηαβάξ, μηέ ιεκ ιαζηζβμοιέκδ δζά ηδξ γχκδξ ηδξ, μηέ δε ανέπμοζα ηαξ ζζκδυκαξ

ηδξ δζά παβεηχδμοξ φδαημξ ή γδημφζα κα πκίλδ ηδκ θφπδκ ηδξ εζξ ημκ μίκμκ ηαηά ηδκ

ζοιαμοθήκ ημο Δηηθδζζαζημφ 7 . Αθθά πάκηα ηα εαοιαημονβά ηαφηα ακηζθάνιαηα

απεηφβπακμκ ηαηά ηδξ αεοιίαξ ηδξ, ηαζ αοηυ αηυιδ ημ αβκυπμνημκ 8 , ημο μπμίμο ιυκδ

δ μζιή ήνηεζ, ηαηά ημοξ αβζμβνάθμοξ ίκα απμδζχλδ ημκ ένςηα ςξ δ ημο πονέενμο

ημοξ ρφθθμοξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 49


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Ο ηαζνυξ, θέβμοζζ, εεναπεφεζ πάζαξ ηαξ πθδβάξ· αθθ’ μοπί, κμιίγς, ημκ ένςηα ηαζ

ηδκ πείκακ· απ’ εκακηίαξ υζς πενζζζυηενμκ ιέκδ ηζξ ζχθνςκ ή κήζηζξ, ημζμφης δ

υνελζξ αοημφ αολάκεζ, ιέπνζξ μο ηαηακηήζδ κα θάβδ ηα οπμδήιαηά ημο, ςξ μζ

ζηναηζχηαζ ημο Ναπμθευκημξ εκ Ρςζζία, ή κ’ αβαπήζδ ηαξ αίβαξ ημο ςξ μζ πμζιέκεξ

ηςκ Πονδκαίςκ.

Δζξ ημζαφηδκ πενίπμο ηαηάζηαζζκ εονίζηεημ ηαζ δ διεηένα δνςίξ, υηε εζπένακ

ηζκά, εκχ εηάεδημ πανά ημ πείθμξ ημο ζπεομηνμθείμο ιμζνάγμοζα ιεθαβπμθζηχξ ημ

δείπκμκ ηδξ εζξ ημοξ ηοπνίκμοξ, επθδζίαζεκ αοηήκ ιοζηδνζςδχξ μ ηδπμονυξ ηδξ

ιμκήξ, ηαζ ζηνέραξ ηφηθς ακήζοπα αθέιιαηα, ςξ αθχπδλ εημζιαγμιέκδ κα εζζέθεδ

εζξ μνκζεχκα, εκεπείνζζεκ αοηή ιοζηδνζςδχξ επζζημθήκ, βεβναιιέκδκ δζ’ ενοενχκ

βναιιάηςκ επί θεπημφ δένιαημξ εκδζζβεκμφξ ανκίμο. Η Ιςάκκα ακαπηφλαζα αοηήκ,

εκ ιέζς ακείκςκ ζηεθάκςκ, ηανδζχκ ηεηνςιέκςκ, αζπαγμιέκςκ πενζζηενχκ,

θθεβμοζχκ θαιπάδςκ ηαζ άθθςκ πενζπαεχκ ζοιαυθςκ, δζ’ ςκ μζ ηυηε εναζηαί

εηυζιμοκ ηαξ επζζημθάξ ηςκ, ςξ παν’ διίκ μζ αναημθυνμζ ημοξ αναπίμκαξ ηαζ ηαξ

ηκήιαξ ηςκ, ακέβκςζε ηα ελήξ: «Φνμοιέκηζμξ ηδ αδεθθή αοημφ Ιςάκκα παίνεζκ εκ

Yρίζης». Χξ δ έθαθμξ επζπμεεί ηαξ πδβάξ ηςκ οδάηςκ, μφης ηαζ δ ροπή ιμο

εδίρδζε πνμξ ζε, αδεθθή ιμο 9 . Θνήκμξ ηαηέθααέ ιε ηαζ φδςν νέμοζζ ηα αθέθανά

ιμο 10 . Σα δάηνοά ιμο είκαζ δ ηνμθή ηδξ διέναξ ηαζ ηςκ κοηηχκ ιμο μ φπκμξ 11 . Ο

πεζκχκ μκεζνεφεηαζ άνημοξ, ηαβχ ζε είδμκ ηαε’ φπκμοξ, Ιςάκκα 12 αθθ’ ελφπκδζα ηαζ

δεκ ζε εφνμκ πθδζίμκ ιμο. Ακααάξ ηυηε ημκ υκμκ ιμο ημκ ιαφνμκ ήθεμκ εζξ ημ

ζηήκςιά ζμο ημ άβζμκ. Πανά ημκ ηάθμκ ηδξ Αβίαξ Βυιιαξ ζε πενζιέκς. Δθεέ,

πενζζηενά ιμο, εηθεηηή ςξ μ ήθζμξ 13 , εθεέ δζά ημο αηηίκςκ ζμο κα επζζηζάζδξ ηδκ

ζεθήκδκ».

Σμζαφηδ ήημ δ επζζημθή ημο Φνμοιεκηίμο. ήιενμκ βνάθμκηεξ πνμξ βοκαίηα

ηαηαηθέπημιεκ ημκ Φυζημθμκ ηαζ ηδκ άκδδκ, μζ δε ηυηε εναζηαί ακηέβναθμκ ημοξ

Φαθιμφξ ηαζ ημοξ Πνμθήηαξ, χζηε αζ επζζημθαί αοηχκ ήζακ θθμβεναί ςξ ηα πείθδ

ηδξ μοκαιίηζδμξ ηαζ δ άιιμξ ηδξ ενήιμο.

Πενί ηδκ πέιπηδκ χνακ ηδξ κοηηυξ, υηε μ ηχδςκ πνμζεηάθεζε ηαξ πανεέκμοξ εζξ

ημκ υνενμκ, δ Ιςάκκα ηναημφζα δζά ηδξ δελζάξ πεζνυξ ηα ζακδάθζα, δζά δε ηδξ

ανζζηενάξ ηδκ ηανδίακ ηδξ, ίκα ηαηαζζβάζδ ημοξ παθιμφξ αοηήξ, ηαηέαδ ηδκ ηθίιαηα

ημο ημζκμαίμο, μθζζεαίκμοζα ζζςπδθχξ ςξ υθζξ επί ηδξ πθυδξ. Η ζεθήκδ, δ πζζηή

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 50


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

αφηδ θαιπάξ ηςκ θαενειπυνςκ ηαζ ηςκ ιμζπαθίδςκ, δκ μζ πμζδηαί ςκυιαζακ αβκήκ

ηαη’ εοθδιζζιυκ ςξ ηαζ ζεικάξ ηαξ Δνζκκφαξ, ακαηείθαζα μζμκμφπς υπζζεεκ ηςκ

επάθλεςκ ηδξ ιμκήξ εθχηζζε ηδκ πμνείακ ηδξ δναπέηζδμξ δνςίδμξ, ήηζξ έζπεοδεκ εζξ

ηδκ ζοκέκηεολζκ, αζπθάβπκςξ ηαηαπαημφζα ηα ζέθζκα ηαζ ηα πνάζα ημο ιμκαζηζημφ

ηήπμο.

Αθμφ επί διίζεζακ πενίπμο χνακ εαάδζγεκ μφης, έθεαζε ηέθμξ εζξ ημ

κεηνμηαθείμκ ζηζαγυιεκμκ οπυ ηοπανίζζςκ ηαζ ζιζθάηςκ ημζμφης ποηκχκ, χζηε

μφηε ημο ακέιμο δ πκμή μφηε ημο δθίμο αζ αηηίκεξ δδφκακημ κα εζζδφζςζζκ εζξ ημ

ζηοενςπυκ εηείκμ εζηζαηυνζμκ ηςκ ζηςθήηςκ.

Ο Φνμοιέκηζμξ είπε δέζεζ ημκ υκμκ ημο εζξ ηθάδμκ δέκδνμο, επζζηζάγμκημξ ημ

ικήια ηδξ Αβ. Βυιιαξ, επί ημο μπμίμο εηάεδημ ακορχκ εζξ ηδκ άηνακ ααηηδνίαξ

ηενάηζκμκ θακάνζμκ, ίκα πνδζζιεφζδ ςξ θάνμξ εζξ ηδκ θζθηάηδκ ημο· άια δε είδε ηδκ

Ιςάκκακ πνμααίκμοζακ ιεηά δεζθίαξ ιεηαλφ ηςκ ηάθςκ, χνιδζε πνμξ αοηήκ ςξ

ηαπμοηίκμξ πνμξ πμζνμιήνζμκ ηαηά ημ ηέθμξ ηδξ Σεζζαναημζηήξ. Αθθ’ μ ηυπμξ δεκ

ήημ ηαηάθθδθμξ δζά ημζαφηαξ θζθμθνμκήζεζξ· δζυ ηνειάζαξ ημ θακάνζμκ εζξ ημ

ηνάπδθμκ ημο υκμο ηαζ επί ηςκ κχηςκ αοημφ ακααάξ ιεηά ηδξ Ιςάκκαξ, έζπεοζε κ’

απμιαηνοκεή ηςκ κεηνςζίιςκ εηείκςκ ζηζχκ.

Σμ δοζηοπέξ γχμκ ηφπημκ οπυ δζπθμφκ θμνηίμκ, αθθά ηαζ οπυ ηεζζάνςκ πηενκχκ

εκεαννοκυιεκμκ, έηθζκε ηα ιαηνά ημο χηα ηαζ ήνλαημ κα ηνέπδ, εηπέιπμκ εκ είδεζ

δζαιανηονήζεςξ μβηδειμφξ ημζμφης δπδνμφξ, χζηε (ηαη’ αλζυπζζημκ αβζμβνάθμκ)

πμθθαί ηςκ ηεημζιδιέκςκ πανεέκςκ, κμιίζαζαζ υηζ ήπδζεκ δ ζάθπζβλ ηδξ Κνίζεςξ,

ελήβαβμκ ηαξ θαθαηνάξ ηεθαθάξ εη ηςκ ικδιείςκ.

Η Ιςάκκα έπμοζα γχκδκ ημοξ αναπίμκαξ ηαζ ζηήνζβια ηα ζηήεδ ημο ηαθμφ

Φνμοιεκηίμο, ακέπκεε ιεη’ απενζβνάπημο αβαθθζάζεςξ ημκ αένα ηςκ αβνχκ. Σμ κέμκ

γεφβμξ οπεναάκ ημ δάζμξ έηνεπεκ ήδδ επί ακμζηημφ πεδίμο θοηεοιέκμο δζά ηνζεήξ ή

ηοάιςκ. Ακαηείθακημξ δε ιεη’ μο πμθφ ημο δθίμο, μ κέμξ ιμκαπυξ, ίκα πνμθοθάλδ

ηδκ ζφκηνμθυκ ημο απυ ηςκ εενζκχκ αηηίκςκ, δκάβηαζε δζά εαοιαημονβμφ

επζηθήζεςξ ιεβάθμκ ηζκά αεηυκ κα απθχζδ ηαξ πηένοβαξ οπενάκς ηδξ ηεθαθήξ ηδξ,

παναημθμοεχκ εκ ηδ πηήζεζ ημο ημ αήια ημο υκμο.

Σμζαφηα εαφιαηα ηαηχνεμοκ μζ ηυηε πνζζηζακμί, ηςκ μπμίςκ δ ηανδία ήημ απθή, δ

πίζηζξ αηιαία ηαζ αζ πνμζεοπαί πακημδφκαιμζ πανά ηδ Πακαβία, εκχ ζήιενμκ μζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 51


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

πμθοιαεείξ, αθθ’ μθζβυπζζημζ ζμθμί ημο αζχκμξ, μζ ηναημφκηεξ δζααήηδκ ηαζ

ιζηνμζηυπζμκ ακηί ζηαονμφ ηαζ ημιαμθμβίμο, βκςνίγμοζζ ιεκ πυζα πηενά έπεζ δ

μονά εηάζημο πηδκμφ ηαζ πυζμοξ ζπυνμοξ πενζηθείεζ δ ηάθολ ηςκ ακεέςκ, αθθ’ μφηε

αεημφξ δφκακηαζ δζ’ εκυξ κεφιαημξ κα ελδιενχζςζζκ μφηε ηαξ αηάκεαξ κα

ιεηααάθςζζκ εζξ ηνίκμοξ δζ’ εκυξ δαηνφμο· πθδκ δε ημφημο οανίγμκηαζ ηαζ οπυ ημο

πακμζζςηάημο αααά Γενίκμο, υζηζξ μκμιάγςκ αοημφξ εζδςθμθάηναξ, δζυηζ

δζαηδνμφζζκ εκ ης πνζζηζακζηχ μονακχ ημκ Δνιήκ ηαζ ηδκ Αθνμδίηδκ 14 ηαζ αεέμοξ,

δζυηζ αθθάζζμοζζ ηα μκυιαηα ηςκ θοηχκ, ακαηνάγεζ ςξ άθθμξ Ιενειίαξ «Ακάεεια!

Ακάεεια! ηαζ πάθζκ ακάεεια εζξ ηδκ πνυμδμκ ηαζ ηδκ επζζηήιδκ».

Μεηά ηεηνάςνμκ δνυιμκ εζηαιάηδζακ μζ δναπέηαζ, ίκα ακαπαοεχζζ πθδζίμκ

ιζηνάξ ηζκμξ θίικδξ, πανά ημ πείθμξ ηδξ μπμίαξ ορμφημ πνμημφ βζβακηζαίμκ άβαθια

ημο Ινιζκζμφθ. Σμ είδςθμκ ημφημ είπε ηνδικίζεζ μ Άβ. Βμκζθάηζμξ δζ’ εκυξ

θοζήιαημξ εζξ ημ αάεμξ ηδξ θίικδξ· αθθ’ μζ ανπαίμζ αοημφ θάηναζ, ηαίημζ βεκυιεκμζ

πνζζηζακμί, δζεηήνμοκ εζξ ημοξ ιοπμφξ ηδξ ηανδίαξ θείρακα ηζκά αθμζζχζεςξ πνμξ

ημκ απμπκζβέκηα αοηχκ πνμζηάηδκ, εζξ μκ ελδημθμφεμοκ κα πνμζθένςζζ δχνα,

νίπημκηεξ ηαη’ έημξ εζξ ημ φδςν πθαημφκηαξ, θαιπάδαξ, ιεθυπδηαξ ηαζ ηονία πνμξ

ιεβίζηδκ πανάκ ηςκ ζπεφςκ, μίηζκεξ δζά ηςκ πνμζθμνχκ εηείκςκ είπμκ βίκεζ παπείξ ςξ

μζ ζενείξ ηδξ Ρέαξ ή ηδξ εκ Λμνέης Πακαβίαξ.

Ο Φνμοιέκηζμξ ηαηαβυιεκμξ ιδηνυεεκ εη ηςκ δνςζηχκ ζοκαβςκζζηχκ ημο

Βζηζηίκδμο, ήημ δεζζζδαίιςκ ςξ βκήζζμκ ηέηκμκ ηδξ αλςκίαξ, δ δε Ιςάκκα ηαίημζ

δεζκή εεμθυβμξ ζοκειενίγεημ ςξ μ ςηνάηδξ ηαξ πνμθήρεζξ ηςκ ζοβπνυκςκ. Οζ

πθείζημζ πνζζηζακμί ηδξ επμπήξ εηείκδξ, αιθζννέπμκηεξ εζζέηζ ιεηαλφ ημο Υνζζημφ

ηαζ ηςκ εζδχθςκ, ςιμίαγμκ ηδκ εκ Υίς εοθααή εηείκδκ βναίακ, ήηζξ ηαε’ εηάζηδκ

ακήπηε ηδνίμκ πνμ ηδξ εζηυκμξ ημο Αβίμο Γεςνβίμο ηαζ έηενμκ πνμ ηδξ ημο

Γζααυθμο, θέβμοζα υηζ ηαθυκ είκαζ κα έπδ ηζξ θίθμοξ πακηαπμφ.

Οζ δφμ θμζπυκ εναζηαί, βμκοπεηήζακηεξ πανά ηδκ υπεδκ ηδξ θίικδξ πνμζέθενμκ

εζξ ημκ Ινιζκζμφθ ηα θείρακα ημο πνμβεφιαημξ, ηνίπαξ ηδξ ηεθαθήξ ηαζ μθίβαξ ηζκάξ

ακαιειεζβιέκαξ ημο αίιαημξ αοηχκ ζηαβυκαξ, ηαεζζηχκηαξ μφης ηδκ έκςζζκ αοηχκ

αζςκίακ ηαζ αδζάννδηημκ ςξ ηδκ ημο Γμοηυξ ηδξ Δκεηίαξ ιεηά ηδξ εαθάζζδξ. Μεηά

δε ηδκ ηεθεηήκ ελήβαβεκ μ Φνμοιέκηζμξ εη ημο δζζαηηίμο ακδνζηήκ ζημθήκ

ηαθμβήνμο, ηδκ μπμίακ πανεηάθεζε ηδκ θίθδκ ημο κα εκδοεή, ίκα βίκδ δεηηή ςξ

κεμθχηζζημξ εζξ ηδκ Μμκήκ ηδξ Φμφθδαξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 52


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

«Οφης», πνμζέεδηεκ ενοενζχκ μ κεακίζημξ, «εέθμιεκ ηαημζηεί ακεκμπθήηςξ εζξ

ημ αοηυ ηεθθίμκ, ηνχβμκηεξ εζξ ημ αοηυ πζκάηζμκ ηαζ αοείγμκηεξ ημκ ηάθαιμκ εζξ ημ

αοηυ ιεθακμδμπείμκ, εκχ, ακ ζ’ εκκμήζςζζκ ςξ βοκαίηα, εέθμοζί ζε ηθείζεζ μζ

πνμεζηχηεξ ιεηά ηςκ άθθςκ ηαηδπμοιέκςκ εζξ ημκ βοκαζηχκα, υπμο ιυκμκ εηείκμζ

έπμοζζ ηδκ άδεζακ κα εζζένπςκηαζ, εβχ δε εέθς απμεάκεζ εζξ ηδκ θθζάκ οπυ ηδξ

απεθπζζίαξ».

Η Ιςάκκα απεπμζείημ ςξ ένβμκ αζεαέξ ηδκ ιεηαιθίεζζκ, ακηζηάζζμοζα εζξ ημο

εναζημφ ηαξ παναηθήζεζξ ημ νδηυκ ηδξ Γναθήξ «μοη έζηαζ ζηεοή ακδνυξ επί βοκαζηί,

μοδ’ εκδφζεηαζ ακήν ζημθήκ βοκαζηείακ», αθθ’ εηείκμξ επέιεκε, ηαζ εζξ ημ εδάθζμκ

ημο Γεοηενμκμιίμο ακηέηαηηεκ ηδκ βκχιδκ ημο Χνζβέκμοξ, ηαε’ μκ αζ βοκαίηεξ

εέθμοζζ ιεηαιμνθςεή εζξ άκδναξ ηαηά ηδκ διένακ ηδξ Κνίζεςξ. Απμηνζεείζδξ δε

ηδξ Ιςάκκαξ υηζ μ Χνζβέκδξ ήημ αζνεηζηυξ ηαζ πθδκ ημφημο εοκμφπμξ, εκεεφιζζεκ

αοηή μ κεακίζημξ ημ πανάδεζβια ηδξ Αβ. Θέηθαξ, αδεθθήξ ημο Απμζηυθμο Παφθμο

ηαζ πθδκ ηαφηδξ ηδκ Αβ. Μανβανίηακ, ηδκ Αβ. Δοβεκίακ, ηδκ Αβ. Μαηνχκακ ηαζ

ηυζαξ άθθαξ αβίαξ, αίηζκεξ ηνφραζαζ οπυ ακδνζηυκ νάζμκ ημ ζχια αοηχκ, ημ θεοηυκ

ςξ πηένοβα αββέθμο, απέηηδζακ ηδκ αβζυηδηα, ζογήζαζαζ ιεηά ηαθμβήνςκ, ςξ

ηαηαηηχζζ ηαζ μζ Σμφνημζ ημκ πανάδεζζμκ, γχκηεξ ιεηαλφ βοκαζηχκ.

Η κευηδξ, ημ ηάθθμξ ηαζ δ πενζπάεεζα ήζακ επζπεζνήιαηα ηαεζζηχκηα

αηαηαιάπδημκ ηδκ εοβθςηηίακ ημο κέμο ηαηδπδημφ, χζηε δ Ιςάκκα ηαηαπαηήζαζα

ιεη’ μο πμθφ οπυ ημοξ ιζηνμφξ πυδαξ ηδξ ηα ηε παναββέθιαηα ηδξ Γναθήξ ηαζ ηδκ

βοκαζηείακ αοηήξ ζημθήκ, εκεδφεδ ημ νάζμκ ηαζ οπεδέεδ ηα ζακδάθζα εηείκα, άηζκα

έιεθθε ιεηά ηζκα έηδ κα ηείκδ πνμξ αζπαζιυκ εζξ ημοξ ιεβάθμοξ ηδξ βδξ πενί ημκ

ενυκμκ ηδξ βμκοπεημφκηαξ.

Αθμφ εηεθείςζεκ δ ιεηαιυνθςζζξ, ςδήβδζεκ αοηήκ μ Φνμοιέκηζμξ εζξ ημ πείθμξ

ηδξ θίικδξ, ίκα ηαημπηνζζεή. Οοδέπμηε είπε ζθίβλεζ ζπμζκίμκ ηδκ μζθφκ ςναζμηένμο

ηαθμβήνμο, ημ δε πνυζςπμκ ηδξ δνςίδμξ ιαξ έθαιπεκ οπυ ημ ιμκαπζηυκ ημοημφθζμκ

ςξ ιανβανίηδξ εκηυξ ημο μζηνάημο. Ο Φνμοιέκηζμξ δεκ δδφκαημ κα ημνεζεή

εαοιάγςκ ημκ αδεθθυκ ημο Ιςάκκδκ, πνμ ημο μπμίμο βμκοπεηήζαξ ςξ εκ εηζηάζεζ

ήνλαημ κα ακοική ηδκ ηαθθμκήκ αοημφ δζά ηζκμξ ηςκ ιοζηζημακαημιζηχκ εηείκςκ

φικςκ, δζ’ ςκ μζ ηαθυβδνμζ ημο ιεζαζχκμξ ελεεείαγμκ ακά εκ ηα ιέθδ ηδξ Πακαβίαξ,

ηαξ ηνίπαξ, ηαξ πανεζάξ, ημοξ ιαζημφξ, ηδκ βαζηένα, ηαξ ηκήιαξ ηαζ ημοξ πυδαξ, ςξ μζ

ζππμηάπδθμζ ηα ηάθθδ ηςκ ίππςκ ηςκ ηαζ μ ηφνζμξ Π. μφηγμξ ηα ηςκ δνςίδςκ ημο.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 53


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Μεηά ημ ηέθμξ ηδξ θζηακείαξ ζππεφζακ ηαζ πάθζκ ημ κέμκ γεφβμξ δζδφεοκε ηα

αήιαηα ημο οπμγοβίμο πνμξ ημ ιμκαζηήνζμκ ηδξ Φμφθδαξ, υπμο έιεθθεκ δ Ιςάκκα κα

ηαηαηαπεή εκ ηδ πμίικδ ημο Αβ. Βεκεδίηημο. Γχδεηα υθαξ διέναξ εδαπάκδζακ μζ

δναπέηαζ, ίκα δζαηνέλςζζ ηαξ ιεηαλφ Μμζαάπδξ ηαζ Φμφθδαξ ηνζάημκηα θεφβαξ,

ακαπαουιεκμζ υπμο εφνζζημκ ζηζάκ, θμουιεκμζ εζξ πάκηα νφαηα ηαζ ημ υκμια αοηχκ

εβπανάζζμκηεξ εζξ ηα δέκδνα, άηζκα εζηίαγμκ ηαξ δδμκάξ ηςκ.

Η εενιυηδξ ημο δθίμο, ηδξ κευηδημξ, ημο ένςημξ ηαζ πνμ πάκηςκ δ εη ηδξ

ζππαζίαξ ηαείζηα ακαβηαίμοξ ημοξ ζοπκμφξ εηείκμοξ ζηαειμφξ. Άθθςξ δε μ

Φνμοιέκηζμξ, βκςνίγςκ αηνζαχξ ηδκ αβζμβναθίακ ηςκ ηυπςκ εηείκςκ, εφνζζηε

πάκημηε εοζεαή ηζκα πνυθαζζκ, μζάηζξ επεεφιεζ κα πεγεφζςζζκ μηέ ιεκ, ίκα

πνμζεοπδεχζζ πνμ ημο δέκδνμο, υπμο δ Αβ. Θέηθα εεενάπεοζε ημκ ηοθθυκ,

νακηίζαζα ημοξ εζαεζιέκμοξ μθεαθιμφξ ημο δζά ηζκςκ ζηαβυκςκ βάθαηημξ εη ηςκ

πανεεκζηχκ αοηήξ ιαζηχκ, μηέ δε, ίκα θζθήζςζζ ημ πχια, υπμο έννεοζε ημ αίια ημο

Αβ. Βμκζθαηίμο ηαζ ελ εηάζηδξ ζηαβυκμξ εαθάζηδζεκ ςξ εη ημο Αδχκζδμξ ιία

ακειχκδ.

Η Ιςάκκα ζοβηαηέααζκε ιεζδζχζα εζξ ημο εναζημφ ηαξ αζηήζεζξ, μζ δε πμζιέκεξ ηαζ

βεςνβμί εεαφιαγμκ ημ ηάθθμξ ηαζ ηδκ εοζέαεζακ ηςκ δφμ ημοημοθμθυνςκ

κεακίζηςκ, ζπεφδμκηεξ μζάηζξ απήκηςκ αοημφξ κα αθαζνέζςζζ ημοξ ηνζβχκμοξ

πίθμοξ ηαζ αιζθθχιεκμζ ηζξ πνχημξ κα αζπαεή ηαξ πείναξ ηςκ ή κα πνμζθένδ αοημίξ

άνημκ, ιογήενακ, γφεμκ ηαζ μπχναξ. Άθθμηε πάθζκ απήκηςκ διζβφικμοξ

ηθααδκμφξ, μίηζκεξ δζδηχκημ ςξ μζ ηάθαιμζ πανά ηαξ υπεαξ ηςκ νοάηςκ,

απαζημφκηεξ θυνμκ δζααάζεςξ πανά ηςκ μδμζπυνςκ ηαζ νίπημκηεξ εζξ ημ φδςν ημοξ

δοζηνμπμφκηαξ. Αθθά ημφημοξ απειάηνοκεκ μ Φνμοιέκηζμξ δζά ηνμπανίμο ηζκυξ εζξ

ημκ Άβ. Μζπαήθ, υπεν έηνεπεκ αιέζςξ εζξ θοβήκ ημοξ αιθζαίμοξ εηείκμοξ θδζηάξ, ςξ

δ θςκή ημο πμίνμο ημκ εθέθακηα.

Πνςίακ δε ηζκά, εκχ οπυ ηδκ ζηζάκ βδναζάξ δνουξ ακεπαφεημ ημ πανζηςιέκμκ

γεφβμξ επί ηςκ ενςηζηχκ δαθκχκ ημο ή ιάθθμκ επί ηνζθοθθίςκ (δζυηζ αζ δάθκαζ εζξ

Γενιακίακ δεκ αθαζηάκμοζζκ εζιή ιυκμκ επί ηδξ ηεθαθήξ ηςκ δνχςκ) πνμζήθεμκ

δφμ βοκαίηεξ, δεδειέκμκ έπμοζαζ ημκ πυδα δζ’ εθαθνάξ αθφζμο, ερζιοεζςιέκαξ ηαξ

πανεζάξ ηαζ ιυκμκ έκδοια ηδκ θοηήκ ηυιδκ ηςκ. Αφηαζ ήζακ αιανηςθαί,

ηακμκζζεείζαζ οπυ ημο πκεοιαηζημφ κα οπάβςζζ βοικαί ηαζ αθοζυδεημζ εζξ

πνμζηφκδζζκ ημο ηάθμο ημο Αβ. Μανηεθθίκμο, ίκα ελαβμνάζςζζ ηαξ αιανηίαξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 54


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Αζ εοζεαείξ αφηαζ απμδδιίαζ εβίκμκημ ζοκήεςξ πενί ηα ηέθδ ημο έανμξ ή ηαξ

ανπάξ ημο εένμοξ, υηε δ εενιμηναζία επέηνεπε ηδκ παναδείζζμκ εηείκδκ ζημθήκ. Αζ

πθείζηαζ ηςκ Μαβδαθδκχκ ημφηςκ βκςνίγμοζαζ υηζ δ πνυζραοζζξ ηςκ ζενχκ

θεζράκςκ έιεθθε ιεη’ μθίβμκ κα απμπθφκδ απ’ αοηχκ πάζακ ηδθίδα, μοδυθςξ

ζοκεζηέθθμκημ κα πμθθαπθαζζάγςζζ ηαε’ μδυκ ηαξ αιανηίαξ, γδημφζαζ θζθμλεκίακ

πανά ηςκ πςνζηχκ ηαζ εθέδ πανά ηςκ μδμζπυνςκ ηαζ αιθμηένμοξ ακηαιείαμοζαζ δζά

ημο κμιίζιαημξ εηείκμο, δζ’ μο επθήνςζε ημκ καφθμκ ηδξ δ Αβ. Μανία δ Αζβοπηία· δ

δε αδάιεζμξ αοηχκ εκδοιαζία ηαείζηα ζοκεπείξ ηαζ πνμπείνμοξ ηαξ ημζαφηαξ

ζοκαθθαβάξ.

Αζ δφμ θμζπυκ πνμζηοκήηνζαζ, ιδ δοκάιεκαζ κα ιακηεφζςζζκ ηζ οπυ ημ νάζμκ ηδξ

Ιςάκκαξ οπεηνφπηεημ, επθδζίαζακ επζηαθμφιεκαζ μθίβα ηζκά δδκάνζα, ακηί ηςκ

μπμίςκ οπέζπμκημ κ’ ακμίλςζζκ εζξ ημοξ δφμ κεακίζημοξ ηαξ πφθαξ ημο μονακμφ εζξ

ημκ ιέθθμκηα ηαζ ηαξ αβηάθαξ ηςκ εζξ ημκ πανυκηα αίμκ.

Ο Φνμοιέκηζμξ, έπςκ πνμ εαοημφ ηδκ Ιςάκκακ εχναηα αζθαθή ηαηά πακηυξ

πεζναζιμφ, απχεδζε δζά ημο ζπμζκίμο ηδξ γχκδξ ημο ηαξ ακαζδείξ πνμηάζεζξ ηςκ

θοζζγχκςκ εηείκςκ ζεζνήκςκ, αθ’ ςκ απειαηνφκεδ ζθίββςκ ηδκ θίθδκ ημο εζξ ηαξ

αβηάθαξ, ςξ μζ αζηδηαί ημκ ηαονυκ, μζάηζξ επεζνάγμκημ οπυ ημο δαίιμκμξ ηδξ

ζανηυξ. Αθθ’ μζ ιεκ άβζμζ εηείκμζ ενδιίηαζ, εκχ απέζηνεθμκ ιεηά ηνυιμο ημκ έκα

μθεαθιυκ απυ ημο δαίιμκμξ, πνμζήθμοκ ημκ άθθμκ εζξ αοηυκ ιεη’ επζεοιίαξ άια ηαζ

θνίηδξ, ςξ κήζηζξ Ιμοδαίμξ εζξ πμζνμιήνζμκ, μ δε Φνμοιέκηζμξ, υζηζξ ςξ βκήζζμκ

ηέηκμκ ηδξ Γφζεςξ ιεηεπεζνίγεημ ηδκ απυθαοζζκ ςξ ακηζθάνιαημκ ηαηά ηδξ

επζεοιίαξ, απέζηνεθεκ άκεο ηυπμο αιθμηένμοξ ημοξ μθεαθιμφξ.

Οζ διέηενμζ άβζμζ αβνοπκμφκηεξ, ιαζηζβμφιεκμζ ηαζ κδζηεφμκηεξ, ιέπνζξ μο ημ

ζηυια ηςκ επθδνμφημ ζηςθήηςκ, ιυθζξ ηαηχνεμοκ κα ηαηαζηείθςζζ ημοξ ςνοβιμφξ

ηδξ ζανηυξ, παθαίμκηεξ κοπεδιενυκ ηαηά δζααυθςκ εκδεδοιέκςκ ιμνθήκ βοκαζηείακ

ηαζ αοηάξ ηαξ υνκζεαξ ηαζ ηαξ αίβαξ απμιαηνφκμκηεξ ηςκ αζηδηδνίςκ, ςξ

επζηζκδφκμοξ εζξ ηδκ δοζαάζηαηημκ ζςθνμζφκδκ ηςκ, εκχ μζ Φνάβημζ, αθμφ δζά

ιζηνάξ ηζκυξ εοζίαξ ηαεδζφπαγμκ ημκ έλανπμκ ηδξ αζεθβείαξ, δδφκακημ έπεζηα εκ

δζοπία ηαζ βαθήκδ ροπήξ κα θνμκηίζςζζ πενί ηδξ ζςηδνίαξ ηςκ, ιδ ακαβηαγυιεκμζ

κα δζαηυπηςζζκ ακά πάζακ ζηζβιήκ ηαξ πνμζεοπάξ ηςκ, ίκα εηδζχλςζζκ, ςξ μ Άβζμξ

Ακηχκζμξ, ημκ πεζναζιυκ δζά ροπνμθμοζίαξ. Καηά ημκ ζμθυκ Ανπζβέκδκ δ εβηνάηεζα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 55


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

είκαζ ημ ζθμδνυηενμκ ηςκ αθνμδζζίςκ θανιάηςκ· ηαθχξ θμζπυκ έπναηημκ μζ

Φνάβημζ ελμνίγμκηεξ ηα ημζαφηα θάνιαηα εη ηςκ ιμκαζηδνίςκ.

Ο ήθζμξ θςηίζαξ ηδκ ιαηνμηένακ ημο έημοξ διένακ είπε δφζεζ πνμ πμθθμφ, υηε μζ

δφμ μδμζπυνμζ, οπεναάκηεξ ηα πενζθνάζζμκηα ηδκ ιμκήκ ηδξ Φμφθδαξ εζαεζιέκα

δθαίζηεζα, επάηδζακ ηέθμξ πάκηςκ ηαξ ιμκαζηδνζαηάξ βαίαξ. Η κολ ήημ αζέθδκμξ

ηαζ βθοηεία, ηαζ ιυκμζ μζ αζηένεξ εηαημπηνίγμκημ εζξ ημ νεφια ηδξ Φμφθδαξ· αθθ’

εθ’ υζμκ επθδζίαγμκ μζ κεακίζημζ πνμξ ηδκ ιμκήκ, δζέηνζκμκ ιεηαλφ ηςκ δέκδνςκ

ενφεδια ςζεί ιεβάθδξ ηζκυξ πονηασάξ. Αθχπεηεξ, έθαθμζ ηαζ αβνζυπμζνμζ βζβακηζαίμζ

έθεοβμκ πένζλ αοηχκ ιεηά ηνυιμο, ηα δε κοηηενζκά πηδκά ακεγήημοκ ημ ζηυημξ ηδξ

θςθεάξ αηάηηςξ οπενάκς ηδξ ηεθαθήξ ηςκ πηενοβίγμκηα. Η Ιςάκκα ζοκεζθίββεημ

ηνέιμοζα εζξ ηα ζηήεδ ημο ζοκηνυθμο ηδξ, ηαζ αοηυξ δε μ υκμξ έηεζκεκ ακδζφπςξ ηα

χηα, πνμπςνχκ ιεηά πενζζηέρεςξ ηαζ δεζθίαξ ςξ ζηναηζχηδξ ημο πάπα εζξ ημ πον

ηςκ ιαπχκ. ηήθαζ πονυξ, κέθδ ηαπκμφ, ήπμξ ηςδχκςκ ηαζ αζιάηςκ, ακαεοιζάζεζξ

θζαάκμο ηαζ ιαβεζνείμο πνμζέααθμκ ιεη’ μο πμθφ ημοξ μθεαθιμφξ, ηα χηα ηαζ ηδκ

νίκα ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ, δξ ημ εάιαμξ ηαζ μ ηνυιμξ δφλακμκ ακά πακ αήια, μοδ’

ίζποε κα ηαεδζοπάζδ αοηήκ δ εοεοιία ημο Φνμοιεκηίμο, υζηζξ εζξ ηαξ ζοπκάξ αοηήξ

ενςηήζεζξ απεηνίκεημ δζά ηαβπαζιχκ ηαζ θζθδιάηςκ.

Ηιείξ δε ιδ δοκάιεκμζ κα δχζςιεκ ηδκ αοηήκ απάκηδζζκ, ηαθή ακαβκχζηνζα,

εέθμιεκ ζε πθδνμθμνήζεζ υηζ δ διένα ή ιάθθμκ δ κολ εηείκδ ήημ δ εζημζηή ηεηάνηδ

Ιμοκίμο, ηαε’ δκ πνμ μηηαημζίςκ εηχκ δ ηεθαθή ημο Αβ. Ιςάκκμο πνμζεθένεημ ςξ

αιμζαή ηδξ μνπήζεςξ εζξ ηδκ εοβαηένα ηδξ Ηνςδζάδμξ, υπςξ ζήιενμκ ακεμδέζιδ εζξ

ηδκ Έζθεν ή ηδκ Σαθζυκδκ. Σα μζηά ημο Αβίμο εηηαθέκηα οπυ ημο Αβ. Αεακαζίμο

πενζήθεμκ ηαηά ηδκ ηυηε ζοκήεεζακ ηδκ μζημοιέκδκ άπαζακ εαοιαημονβμφκηα, δ δε

ηεθαθή είπε ιεηαημιζζεή οπυ ηζκμξ Γάθθμο ηαθμβήνμο ελ Αθελακδνείαξ εζξ Γαθθίακ·

ηαευηζ μζ Φνάβημζ ημο ιεζαζχκμξ ήνπαγμκ απυ ηςκ εηηθδζζχκ ηδξ Ακαημθήξ ηα

θείρακα ηςκ αβίςκ, ςξ μζ απυβμκμζ αοηχκ ηα ζοκηνίιιαηα ηδξ ανπαίαξ ηέπκδξ.

Γάηηοθμξ ημο Αβ. ενβίμο ή ηκήιδ ηδξ Αβ. Φεανςκίαξ επςθμφκημ ηυηε πμθφ

αηνζαυηενα ή ζήιενμκ ηεθαθή ημο Δνιμφ ή αναπίςκ ηδξ Αθνμδίηδξ· ημο δε Αβ.

Ιςάκκμο ημ ηνακίμκ ηαηαηεεέκ εκ ηδ ιμκή ημο Αβ. Αββεθή επνδζίιεοεκ ημζξ

ηαημίημζξ πνμξ εεναπείακ ημο πονεημφ, ςξ ζήιενμκ δ ηζκίκδ.

Η θήιδ ηδξ εαοιαημονβμφ εηείκδξ ηεθαθήξ ελδπθχεδ ααειδδυκ ηαε’ άπαζακ ηδκ

Γφζζκ, ηαη’ έημξ δε ακήπημκημ πακηαπμφ εζξ ηζιήκ ημο Αβίμο πμθοάνζειμζ ποναί, πενί

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 56


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ηαξ μπμίαξ εοςπμφκημ ηαζ επυνεομκ μζ πζζημί, ςξ μζ πνυβμκμζ αοηχκ πενί ημοξ

πονζμφξ ηςκ Παθδθίςκ. Η εεά Πάθδξ είπε θδζιμκδεή πνμ πμθθμφ, αθθ’ μζ ανπαίμζ

αοηήξ θάηναζ ελδημθμφεμοκ αβαπχκηεξ ημκ μίκμκ, ημκ πμνυκ ηαζ ηαξ εοεφιμοξ

αβνοπκίαξ, ηαζ εκ εθθείρεζ εεχκ πνμζέθενμκ εζξ ημοξ ιαηνμπχβςκαξ ηαζ

ιζηνμπίηςκαξ Αβίμοξ ημο πνζζηζακζημφ παναδείζμο ηδκ πανιυζοκμκ θαηνείακ ηςκ

βοικχκ ηαζ αβεκείςκ ηαημίηςκ ημο Οθφιπμο.

Η πακήβονζξ εονίζηεημ εζξ ηδκ αηιήκ, υηε εζζήθεμκ μζ δφμ μδμζπυνμζ εζξ ηδκ

αοθήκ ημο ιμκαζηδνίμο. Οζ ιεκ ηςκ ιμκαπχκ πνμζέεεημκ δέζιαξ απφνςκ ηαζ

ηεκςεέκηα αανέθζα εζξ ηδκ πονάκ, μζ δε ακορμφκηεξ ηα ηνάζπεδα ηςκ νάζςκ επήδςκ

οπενάκς ηδξ ζενάξ θθμβυξ, ηαηαθεφβμκηεξ εζξ θάηημκ πθήνδ φδαημξ, μζάηζξ έδαηκε

ημ πον ηαξ βοικάξ ηκήιαξ ηςκ· έηενμζ ςνπμφκημ πενί ηαξ πονάξ, ςξ μ Γαοίδ πενί ηδκ

Κζαςηυκ, ή ηαηαηείιεκμζ επί ηδξ πθυδξ εαφεζγμκ ηαξ πενυκαξ εζξ ηαξ πφηναξ ηαζ ηα

πμηήνζα εζξ ημοξ πίεμοξ· άθθμζ πάθζκ ηναημφκηεξ θθέβμκηα δαοθυκ έηνεπμκ πενί ημκ

ηήπμκ ακαγδημφκηεξ ζενάηζμκ πνμξ θοβάδεοζζκ ηςκ δαζιυκςκ ή ηεηνάθοθθμκ

ηνζθφθθζμκ, ημ μπμίμκ ηαείζηα ηα ηαηαπευκζα πκεφιαηα οπμηεθή ης ακεονίζημκηζ

ημζμφημκ θοηυκ ηαηά ηδκ κφηηα εηείκδκ.

Οζ εφεοιμζ ιμκαπμί οπεδέπεδζακ ιεηά ηναοβχκ πανάξ ημκ επζζηνέθμκηα αδεθθυκ

ηαζ ηδκ Ιςάκκακ, δκ πανμοζζάζεκ αοημίξ ςξ μνθακυκ ζοββεκή ημο οπμηεθή ημο

Γμοηυξ Ακζζβίγμο, εονίζημκηα αανείακ ηδκ άθοζζκ ημο δμφθμο ηαζ επζεοιμφκηα κα

ακηαθθάλδ αοηήκ ακηί ηαθμβδνζημφ ζπμζκίμο. «Dignus, Dignus est intrari in nostro

Sancto Corpori!» απεηνίεδζακ μιμθχκςξ μζ Βεκεδζηηίκμζ, ζοιπαναζφνμκηεξ ηδκ

κεμθχηζζημκ εζξ ηαξ ηαπείαξ πενζδζκήζεζξ ημο ηοηθείμο πμνμφ, υζηζξ πενζεζηνέθεημ

ςξ πμθφηνζημξ υθζξ πενί ηδκ ορδθμηένακ ηςκ πονχκ.

Η Ιςάκκα άια εζζεθεμφζα εζξ ημ ιμκαζηήνζμκ εδζδάζηεημ κα πμνεφδ. Αθθά ηαηά

ημκ ηαζνυκ εηείκμκ μ πμνυξ, μκ απαβμνεφμοζζ ζήιενμκ μζ πκεοιαηζημί ςξ εθεφνεζζκ

ημο αηακά, μοδέκ είπε ημ αζεαέξ ή ακηίενδζημκ, αθθ’ ήημ απθχξ πνμζεοπή βζκμιέκδ

δζά ηςκ πμδχκ ςξ μζ ραθιμί δζά ηςκ πεζθέςκ, αιθυηενμζ δε εθεονέεδζακ οπυ ημο

πνμθδηάκαηημξ Γαοίδ, χζηε ζοββεκεφμοζζκ ςξ βκήζζα ηέηκα ημο αοημφ παηνυξ.

Οζ αζηένεξ ςπνίςκ εζξ ημκ μονακυκ ηαζ αζ ποναί εζαήκμκημ επί ηδξ βδξ, υηε μ

ηχδςκ δκάβηαζε ημοξ μζκμαανείξ ηαζ κοζηάγμκηαξ ζοιπυηαξ κ’ αθήζςζζ ημκ πμνυκ ή

ημκ πίεμκ, ίκα δνάιςζζκ εζξ ημκ υνενμκ. Σδκ πνςίακ εηείκδκ, ςξ ζοκέααζκε πάκημηε

ηδκ επζμφζακ εμνηήξ, αανφδπμζ νμβπαζιμί ακηήπδζακ ακηί φικςκ οπυ ημοξ ευθμοξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 57


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ηδξ εηηθδζίαξ, ηαζ εη ημφημο, θέβμοζζ, πανέιεζκεκ εζξ ημοξ ηαθμβήνμοξ δ ζοκήεεζα

ημο κα ράθθςζζ ηαζ έλοπκμζ υκηεξ δζά ηςκ ιοηηήνςκ. Η ζοκήεεζα αφηδ, ελμνζζεείζα

ηςκ εηηθδζζχκ ηδξ Γφζεςξ ιεηά ηδξ εμνηήξ ημο κμο ηαζ ηςκ άθθςκ βμηεζηχκ

θεζράκςκ ημο ιεζαζχκμξ, ηαηέθοβε παν’ διίκ, υπμο δζαηδνείηαζ αηέναζμξ ηαζ

αηιαία, ηαεζζηχζα ηαε’ διένακ ενδιμηένμοξ ημοξ καμφξ, ροπνμηένακ ηδκ εοθάαεζακ

ηαζ εθαθνυηενα ηα εθέδ ηςκ μνεμδυλςκ.

Αζ ενδζηείαζ μιμζάγμοζζ ηαξ βοκαίηαξ. Αιθυηεναζ εκυζς ήκαζ κέαζ μφηε

ηαθθςπζζιχκ πνήγμοζζκ μφηε ρζιοείμο, ίκα πενζηοηθχκηαζ οπυ θαηνεοηχκ

πνμζηθζκχκ, εημίιςκ ηαζ ηδκ γςήκ οπέν αοηχκ κα εοζζάζςζζκ, ςξ μζ πνχημζ

πνζζηζακμί ηαζ μζ εναζηαί ηδξ Αζπαζίαξ· αθθ’ άια βδνάζςζζκ ακάβηδ κα

ηαηαθφβςζζκ εζξ ημ θφημξ ηαζ ηα ημζιήιαηα, ίκα επ’ μθίβμκ αηυιδ δζαηδνήζςζζ

ημοξ αναζμοιέκμοξ εζαζχηαξ.

Η ιεκ Pςιασηή Δηηθδζία εκκμήζαζα ημφημ, εοεφξ άια είδε ροπναζκυιεκμκ ημκ

γήθμκ ηςκ πζζηχκ, ηαηέθοβεκ εζξ ημοξ γςβνάθμοξ ηαζ ημοξ βθφπηαξ, ςξ δ Ήνα εζξ ημκ

ηεζηυκ ηδξ Αθνμδίηδξ, ίκα ηαθφρδ ηαξ νοηίδαξ ηαζ εκδφζδ ηδκ βοικυηδηά ηδξ, δ δε

ακαημθζηή ηαίημζ πνεζαοηένα ηδξ αδεθθήξ ηδξ είηε εη πεκίαξ είηε ελ οπενδθακείαξ

επέιεζκε εέθμοζα κα εθηφδ ημοξ πζζημφξ δζ’ εννίκςκ αζιάηςκ ηαζ ζοκςθνοςιέκςκ

εζηυκςκ. Η εοθάαεζα ελέθζπεκ πνμ πμθθμφ εη ηδξ μζημοιέκδξ, αθθ’ αζ εζηυκεξ ημο

Ραθαήθμο ηαζ δ θςκή ηςκ Λαημνδαίνςκ ή ηςκ εοκμφπςκ ημο πάπα εθηφμοζζκ αηυιδ

πνμζηοκδηάξ οπυ ημοξ ευθμοξ ημο Αβ. Πέηνμο ηαζ ημο Πακεέμο, εκχ διείξ άπαλ

ιυκμκ ημο έημοξ πμνεουιεεα θνάζζμκηεξ ηα χηα εζξ ηδκ εηηθδζίακ.

Άια εηεθείςζεκ μ υνενμξ, έζπεοζεκ μ Φνμοιέκηζμξ κα λεκαβήζδ ηδκ Ιςάκκακ εζξ

ημ κέμκ αοηήξ ηθςαίμκ. Η ιμκή ηδξ Φμφθδαξ ςιμίαγε ιάθθμκ θνμονίς ή ιάκδνα

ιμκαπχκ. Τρδθά δθαίζηεζα, ηςκ μπμίςκ ημοξ ηναηήναξ είπε ζαήζεζ μ Άβ. ημφνιδξ

δζά ζηαβυκςκ ηζκχκ δβζαζιέκμο φδαημξ, πενζέθναζζμκ αοηήκ πακηαπυεεκ, ημ δε

νεφια ημο μιςκφιμο νφαημξ επνδζίιεοεκ ςξ ηάθνμξ ημο ιμκαζηζημφ ημφημο

θνμονίμο, ζηεθμιέκμο δζά πφνβςκ ηαζ επάθλεςκ μδμκηςηχκ.

Οζ ηυηε μπαδμί ημο Αβ. Βεκεδίηημο πθδκ ημο μίκμο ηαζ ημο φπκμο δβάπςκ κ’

ακαιεζβκφςκηαζ ηαζ εζξ ηαξ πμθζηζηάξ πάθαξ ημο αζχκμξ, μζάηζξ δε ηαηεδζχημκημ οπυ

ηζκμξ ζζπονμφ, ςπονμφκημ υπζζεεκ ηςκ ηεζπχκ ημο ημζκμαίμο, ςξ μζ εθδιενζδμβνάθμζ

υπζζεεκ ηςκ άνενςκ ημο οκηάβιαημξ. Ο ιέβαξ Κάνμθμξ είπεκ ελδιενχζεζ μπςζμφκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 58


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ηα ήεδ ηςκ ανεζιακίςκ ηαθμβήνςκ, αθαζνέζαξ αοημίξ πάκηα ηα υπθα πθδκ ηςκ

πκεοιαηζηχκ, αθθ’ αζ ιμκαί δζεηήνμοκ αηυιδ ηδκ θζθυιαπμκ αοηχκ ζημθήκ.

Η Ιςάκκα επεζηέθεδ ηαηά ζεζνάκ ηα ηεθθία, ημ ζπμοδαζηήνζμκ ηςκ κεμθφηςκ, ημ

εζηζαηυνζμκ ημζιμφιεκμκ οπυ ηεναημιυνθςκ αβαθιάηςκ ηςκ δχδεηα Απμζηυθςκ,

ηαξ οπμβείμοξ εζνηηάξ, έκεα μζ ηαημί ηαθυβδνμζ εεάπημκημ γχκηεξ, ηαζ ηέθμξ ηδκ

αζαθζμεήηδκ, υπμο ελήημκηα βναθείξ εζνβάγμκημ κοπεδιενυκ, μζ ιεκ απμλέμκηεξ

ανπαία πεζνυβναθα, μζ δε ηαηαβνάθμκηεξ επί ημο μφηςξ εημζιαζεέκημξ πάνημο ηαξ

αεθήζεζξ ημο Αβ. Βααφθα ηαζ ηδξ Αβ. Πνίζηαξ ακηί ηςκ άεθςκ ημο Ηναηθέμοξ ηαζ

ημο Ακκίαα. Ο δε ηήπμξ ήημ διεθδιέκμξ, δζυηζ μζ ηαθμί παηένεξ μθίβμκ εθνυκηζγμκ

πενί ακεέςκ ηαζ απεζηνέθμκημ ηα θαπακζηά, ςξ ηαηανβμφκηα πμθφηζιμκ ηυπμκ εκ ης

ζημιάπς, πνμηζιχκηεξ ηα ζηήεδ ηςκ πδκχκ ηαζ ημοξ ιδνμφξ ηςκ πμίνςκ, ημοξ

μπμίμοξ πανςιμίαγμκ πνμξ ηα νδηά ηδξ Γναθήξ, ηα εκ μθίβαζξ θέλεζζ πμθθήκ

πενζέπμκηα μοζίακ.

Πενζβνάρακηεξ ηδκ θςθεάκ εέθμιεκ ήδδ πνμζπαεήζεζ κα ζηζαβναθήζςιεκ ηαζ

ηδκ εζηυκα ηςκ εκ αοηή εκμζημφκηςκ. Σα ιμκαζηζηά ηάβιαηα ημζμφημκ

επμθθαπθαζζάζεδζακ ηαζ ηυζμκ πμζηίθα ηαηήκηδζακ ηα μκυιαηα ηαζ ηα ζπήιαηα ηςκ

ηαθμβήνςκ, ηςκ Θεαηίκςκ, Ρεημθθέηςκ, Κανιδθζηχκ, Ιςακκζηχκ, Φναβηζζηάκςκ,

Καπμοηίκςκ, Καιαθδμφθςκ, ακοπμδήηςκ, ζακδαθμθυνςκ, βεκεζδηχκ, ηεηανιέκςκ,

θεοπεζιυκςκ, ιαονμθυνςκ ηαζ άθθςκ, χζηε μ πενζχκοιμξ γςμθυβμξ Βυνκμξ 15

επεζνάεδ πνμξ απμθοβήκ ζοβπφζεςξ κα ηαηαηάλδ αοημφξ εη ηςκ ηονζςηένςκ

βκςνζζιάηςκ ηαηά βέκδ ηαζ είδδ ηαηά ημ ζφζηδια ημο Λζκκαίμο, ςξ πνμξ ηα γχα ηαζ

ηα θοηά.

Ακμίβμκηεξ θμζπυκ ηδκ Λζκκασηήκ ηαφηδκ Μμκαπμθμβίακ εζξ ηδκ θέλζκ

Βεκεδζηηίκμξ εονίζημιεκ ημκ ελήξ επζζηδιμκζηυκ μνζζιυκ ημο είδμοξ ημφημο ηςκ

ναζμθυνςκ «... πνυζςπμκ αβέκεζμκ, ηνακίμκ εβηεηανιέκμκ, πυδεξ ζακδαθμθυνμζ·

θένεζ έκδοια ιαηνυκ, ιέθακ, πμδήνεξ, ιακδφακ ηαηαπίπημκηα ιέπνζ πηενκχκ

…ηνχγεζ ηνζξ ή ηεηνάηζξ ηδξ διέναξ ηαζ ιεζμφζδξ ηδξ κοηηυξ δζά θςκήξ

αναβπχδμοξ, αναδείαξ... παιθαβεί· κδζηεφεζ ζπακίςξ».

Σμζαφηα ήζακ ηα ηονζχηενα παναηηδνζζηζηά· πθδκ δε ημφηςκ μζ Βεκεδζηηίκμζ ηδξ

Γενιακίαξ εθυνμοκ ενναιιέκδκ εζξ ημ ημοημφθζμκ ιζηνάκ εζηυκα ηδξ Πακαβίαξ, ίκα

πνμθοθάηηδ ηαξ ηεθαθάξ ηςκ απυ ημοξ πμκδνμφξ θμβζζιμφξ ηαζ ηαξ θεείναξ· ηα δε

πνυζςπα αοηχκ πμθφ ςιμίαγμκ ηα παθίιρδζηα ιμκαζηδνζαηά πεζνυβναθα, εκ μζξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 59


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

οπυ ηα εοζεαή ηνμπάνζα ημο ιεζαζχκμξ δζαθαίκμκηαζ εζζέηζ ενςηζημί ζηίπμζ ημο

Ακαηνέμκημξ ηαζ ηδξ απθμφξ.

Σεηνάηζξ ηδξ διέναξ έηνςβμκ μζ ηαθμί παηένεξ· ακηί αμοηφνμο ιεηεπεζνίγμκημ

πμίνζκμκ άθεζιια ηαζ ημοξ δαηηφθμοξ ηςκ ακηί πενυκδξ, μζ δε αιανηήζακηεξ

εηζιςνμφκημ ζηενμφιεκμζ αθείιιαημξ επί ηζκαξ εαδμιάδαξ, ςξ παν’ διίκ ηδξ

ιεηαθήρεςξ. Γζξ ημο ιδκυξ ελονίγμκημ, ηδκ ιεβάθδκ Παναζηεοήκ έπθοκμκ υθμζ ημοξ

πυδαξ ηαζ ηνζξ ημο έημοξ μζ παπφηενμζ αοηχκ εθθεαμημιμφκημ, ίκα ηαηαζηείθςζζ ηαξ

αηαεάνημοξ μνέλεζξ, ή ηαη’ άθθμοξ πνμκμβνάθμοξ, ίκα πνμθάαςζζ ηδκ απμπθδλίακ.

Οζ πθείζημζ ήζακ αβνάιιαημζ, ηζκέξ υιςξ εκκυμοκ ημ Πάηεν διχκ ηαζ άθθμζ

εβκχνζγμκ ηαζ κα βνάθςζζκ· εζξ ημφημοξ δε επμνδβείημ, ςξ εζξ ημοξ ήνςαξ ημο

Οιήνμο, δζπθαζία ιενίξ εζξ ηδκ ηνάπεγακ ηαζ μίκμξ ακηί γφεμο. Πάκηεξ δβίαγμκ ηδκ

διένακ ημο αααάημο, επεζδή δε δεκ είκαζ αηνζαχξ βκςζηυκ ηαηά πμίακ διένακ

ηεθεζχζαξ μ Θευξ ημκ ηυζιμκ ακεπαφεδ 16 , θμαμφιεκμζ ιδ οπμπέζςζζκ εζξ ηζ θάεμξ,

έιεκμκ ανβμί μθυηθδνμκ ηδκ εαδμιάδα· δ ηνάζζξ ηέθμξ ηςκ ηαθμβήνςκ εηείκςκ ήημ

ημζμφης νςιαθέα, χζηε μζ πθεζυηενμζ αοηχκ απέεκδζημκ υνεζμζ ςξ μζ Ρχζζμζ

ζηναηζχηαζ, ημοξ μπμίμοξ πνέπεζ, θέβμοζζ, κα ςεήζδ ηζξ ιεηά εάκαημκ, ίκα

ηαηαπέζςζζκ.

Πμζιήκ ηδξ ημοημοθμθυνμο ηαφηδξ αβέθδξ ήημ ηυηε μ ηθεζκυξ Άβ. Ρααάκμξ μ

Μαφνμξ, ημο μπμίμο δ ικήιδ πενζείπε πθείμκα ζονηάνζα αθ’ υζα ενβαζηήνζμκ

θανιαημπχθμο. Ο ζμθυξ δβμφιεκμξ, δζαπθεφζαξ υθαξ ηαξ εαθάζζαξ, εθ’ υζςκ

ήιεζε πμηέ μ πενζδβδηήξ, ήημ ηάημπμξ υθςκ ηςκ ηε γςζχκ ηαζ ηεημζιδιέκςκ

βθςζζχκ, πθδκ δε ημφηςκ εβκχνζγε ηδκ Αζηνμθμβίακ, ηδκ Μαβείακ, ημ Κακμκζηυκ

δίηαζμκ ηαζ ηδκ Μαζεοηζηήκ, εθεονχκ ιάθζζηα ιδπακήκ ηζκά, δζ’ δξ εααπηίγμκημ εκ ηδ

ημζθία ηδξ ιδηνυξ μζ ηομθμνμφιεκμζ πνζζηζακμί, ίκα δζαθφβςζζκ μφης εκ πενζπηχζεζ

απμαμθήξ ηα ζημηεζκά ααζίθεζα, υπμο πθακχκηαζ μζ ααάπηζζημζ παίδεξ, ςξ μζ άηαθμζ

εζδςθμθάηναζ πανά ηαξ υπεαξ ηδξ ηοβυξ.

ηε δε εζζήθεεκ δ Ιςάκκα εζξ ηδκ Μμκήκ ηδξ Φμφθδαξ, μ Άβ. Ρααάκμξ βδνάζαξ

ήδδ ηαζ πάζπςκ οπυ δοζπερίαξ εκδζπμθείημ πενί ηδξ ζςηδνίαξ ημο, ηνχβςκ ιυκμκ

πυνηα, ςξ μ Νααμοπμδμκυζμν ηαηά ηα ηεθεοηαία έηδ ημο αίμο, υηε δδθ. ιεηειμνθχεδ

εζξ ηαφνμκ, ηαζ ζοκεέηςκ ςδάξ εζξ ηζιήκ ημο Tζιίμο ηαονμφ. Δηάζηδ ηςκ ςδχκ

εηείκςκ ζοκέηεζημ εη ηνζάημκηα ζηίπςκ ηαζ έηαζημξ ζηίπμξ ελ ζζανίειςκ βναιιάηςκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 60


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

δζαηεηαβιέκςκ εκ ζπήιαηζ ζηαονμφ, ςξ ηα ααηπζηά άζιαηα ηςκ Γάθθςκ πμζδηχκ εκ

ζπήιαηζ θζάθδξ ή αανεθίμο.

Η ακηζβναθή ηςκ ανζζημονβδιαηίςκ ημφηςκ απήηεζ έιπεζνμκ ηαθθζβνάθμκ, μοδείξ

δε δδφκαημ ηαηά ημφημ κα δζαβςκζζεή πνμξ ημκ Φνμοιέκηζμκ ηαζ ημκ κέμκ αδεθθυκ

Ιςάκκδκ. Δζξ ημφημοξ θμζπυκ εκεπζζηεφεδ μ ναζμθυνμξ οικςδυξ ημοξ πμζδηζημφξ

ζηαονμφξ ημο, ίκα πθδνςεή δ πνμθδηεία ημο Φνμοιεκηίμο εζπυκημξ: «Θέθμιεκ

αοείγεζ ημκ ηάθαιμκ εζξ ημ αοηυ ιεθακμδμπείμκ».

Οζ εοδαίιμκεξ εναζηαί μιμζάγμοζζ ημοξ εοηοπείξ θαμφξ, μίηζκεξ δεκ έπμοζζκ

ζζημνίακ· ηςκ δε διεηένςκ ιμκαπχκ μ αίμξ έννεεκ αηφιακημξ ηαζ βαθδκζαίμξ οπυ ηδκ

ζηζάκ ημο ιμκαζηδνίμο, ςξ ημ νεφια ηδξ Φμφθδαξ οπυ ηαξ ζηζαγμφζαξ βδναθέαξ

αζβείνμοξ.

Δζηέθεδξ πμηέ, ακαβκχζηα ιμο, πυζς βθοηφ ηαζ ακαπαοηζηυκ ήεεθεκ είκαζ

ενςιέκδ θένμοζα ακδνζηήκ εκδοιαζίακ ηαζ εζξ ζε ιυκμκ απμηαθφπημοζα ηα

εέθβδηνά ηδξ; Οφηε ηδκ γδθίακ ήεεθεξ βκςνίγεζ μφηε ηαξ ιονίαξ εηείκαξ αηάκεαξ,

αίηζκεξ ηαηά ημκ Άβ. Βαζίθεζμκ ηαεζζηχζζκ ενβαζηήνζα μδοκχκ ηαξ βοκαίηαξ. Η

αννεκζηή αοηήξ ζημθή ήεεθε θνμονεί αοηήκ πμθφ αζθαθέζηενμκ ή ηα ηθείενα ηςκ

ημονηζηχκ βοκαζηχκςκ ηαζ αζ πνμθοθαηηζηαί εηείκαζ γχκαζ, δζ’ ςκ αζθαθίγμοζζκ μζ

Ιηαθμί ηαξ ζογοβζηάξ ηηήζεζξ ηςκ απυ πάζδξ επζδνμιήξ.

Πθδκ δε ημφημο μφηε οπυ αζέικςκ αθειιάηςκ ήεεθε ιμθφκεζεαζ ημ πνυζςπμκ

ηδξ θζθηάηδξ ζμο μφηε ηα χηα αοηήξ οπυ θυβςκ αημθάζηςκ ή αζ πείνεξ οπυ

πνμζραφζεςκ. Αθθ’ αφηδ ήεεθεκ είκαζ αβκή ηαζ άζπζθμξ, ςξ δ πηένολ ηςκ αββέθςκ

ηαζ δ ζδακζηή εηείκδ πανεέκμξ, ηδκ μπμίακ ςκεζνεφεημ μ Άβ. Βαζίθεζμξ ζζηαιέκδκ ςξ

ζεικυκ άβαθια επί ημο οπμαάενμο ηδξ πανεεκίαξ ηδξ ηαζ αηίκδημκ πνμξ πάζακ

θακηαζίακ ηαζ επαθήκ. Οζ γδθυηοπμζ ζηεκαβιμί ημο Σζαμφθθμο ηαζ ημο Βφνςκμξ αζ

αθαζθδιίαζ ηαηά ηςκ βοκαζηχκ ήεεθμκ ζμζ είκαζ αηαηάθδπημζ, ςξ μζ ενήκμζ ημο

Ιενειίμο εζξ ημκ μοδέπμηε ενδκήζακηα.

Σμζαφηδ ήημ δζά ημκ Φνμοιέκηζμκ δ Ιςάκκα, νυδμκ άκεο αηακεχκ, μράνζμκ άκεο

μζηχκ, βαθή άκεο μκφπςκ· κδπζυεεκ ζογήζαζα ιεη’ ακδνχκ μφηε ζδζμηνμπίαξ είπεκ

μφηε ηα ενάζιζα εηείκα εθαηηχιαηα, ηα μπμία ηαεζζηχζζ ηαξ εοβαηέναξ ηδξ Δφαξ

θμαενςηέναξ ηαζ αοηχκ ηςκ εζνήκςκ, αίηζκεξ ιυκμκ απυ ηδξ γχκδξ ηαζ ηάης ήζακ

υθεζξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 61


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Δπηά έηδ είπμκ πανέθεεζ απυ ηδξ εζζυδμο ηςκ κεακίζηςκ εζξ ηδκ Μμκήκ ηδξ

Φμφθδαξ ηαζ δ Μμίνα ελδημθμφεεζ ηθχεμοζα εζξ αοημφξ πνοζμτθάκημοξ διέναξ, δ

δε ζπέζζξ ηςκ έιεκε ιοζηζηή ηαζ ακεκυπθδημξ ςξ ιανβανίηδξ εζξ ημοξ ιοπμφξ ηδξ

εαθάζζδξ, μοδ’ ήημ ηίκδοκμξ κ’ ακαηαθοθεή πμηέ μ δυθμξ· ηαευηζ μοδείξ πνμ ηςκ

ηαονμθμνζχκ Φνάβημξ εθνυκηζζε πμηέ κα ενεοκήζδ, ηζ οπεηνφπηεημ οπυ ηαξ

πμθοπθυημοξ θνάζεζξ ημο Πθάηςκμξ ή ηαξ πηοπάξ ακδνζημφ πζηχκμξ. Μυκμξ μ

ημονεφξ ηδξ ιμκήξ δζηεζεφεημ εκίμηε πνμξ ημκ αδεθθυκ Ιςάκκδκ, υηε μφημξ

πνμζέθενε ιεζδζχκ εζξ ημ λονάθζμκ πανεζάκ αβέκεζμκ ηαζ θείακ ςξ θίικδκ εκ χνα

κδκειίαξ.

Αθθά πθδκ ηδξ Ιςάκκαξ οπήνπε, δοζηοπχξ, εζξ Φμφθδακ ηαζ άθθμξ αβέκεζμξ

ιμκαπυξ, μ πάηεν Κμναίκμξ, μκ πάκηεξ απέθεοβμκ ςξ ημ επχκοιμκ αοημφ δοζμίςκμκ

πηδκυκ 17 . Ο δοζηοπήξ μφημξ Βεκεδζηηίκμξ δνάζεδ κέμξ ςκ ηδξ ακερζάξ ημο

επζζηυπμο ηδξ Μμβμοκηίαξ, πανά ης μπμίς οπδνέηεζ ςξ δζάημκμξ ηναηχκ ηδκ μονάκ

ηδξ πμνθφναξ ημο ηαηά ηαξ ηεθεηάξ ηαζ πίκςκ ημ φδςν, δζ’ μο δ αοημφ Αβζυηδξ

έπθοκε ηαξ πείναξ ιεηά ηδκ ιεηάθδρζκ. Η κεάκζξ ήκμζλε ηα χηα ηαζ ιεη’ μο πμθφ ηαξ

αβηάθαξ εζξ ημκ ένςηα ημο κέμο δζαηυκμο, αθθ’ μ ιζηνμθυνμξ αοηήξ ηδδειχκ

ζοθθααχκ κφηηα ηζκά ημοξ κεακίζημοξ ηυπημκηαξ απδβμνεοιέκμοξ ηανπμφξ εζξ ημκ

ηήπμκ ηδξ επζζημπήξ, ηδξ ιεκ ακερζάξ ημο έημρε ηδκ ηυιδκ, ημκ δε Κμναίκμκ, αθμφ

ηαηέζηδζε... μοδέηενμκ, έζηεζθεκ έπεζηα εζξ ηδκ ιμκήκ ηδξ Φθμφδαξ, ίκα ηθαφζδ ηδκ

αιανηίακ. Ο κέμξ ιμκαπυξ εενήκεζ ηαηά ηαξ πνχηαξ διέναξ ηδκ απχθεζάκ ημο, ςξ δ

εοβάηδν ημο Ιεθεάε ηδκ πανεεκίακ ηδξ, αθθ’ μ ηαζνυξ έηθεζζε ηέθμξ ημο ζχιαημξ ηαζ

ηδξ ροπήξ ημο ηαξ πθδβάξ, ααειδδυκ δε ηαηήκηδζε κα ηαηαθνμκή ηαξ βοκαίηαξ,

πνμζηαθχκ ημοξ ζοκηνυθμοξ ημο κ’ απμηηήζςζζκ αζθαθχξ δζ’ μιμίαξ εοζίαξ ημκ

Πανάδεζζμκ, ςξ δ αηνςηδνζαζεείζα αθχπδλ ημο ιφεμο ζοκεαμφθεοε ηαξ άθθαξ

αθχπεηαξ κα ηυρςζζ ηαηείκαζ ηδκ μονάκ ηςκ.

Σμζαφηδκ δζήβε θζθμζμθζηήκ γςήκ μ ηαθυξ Κμναίκμξ, ακαπθδνχκ ηδκ ζηένδζζκ

ημο απδβμνεοιέκμο ηανπμφ δζά ηαθχκ ηνεάηςκ ηαζ ηδξ πνμζδμηίαξ ημο Παναδείζμο,

υηε διένακ ηζκά θααχκ δζαηαβήκ κα ηοκδβήζδ ημοξ πμθζμνημφκηαξ ηδκ αζαθζμεήηδκ

ημο δβμοιέκμο ζηυνμοξ, εφνεκ εηεί ιεηάθναζζκ ημο πενί Πανεεκίαξ θυβμο ημο Αβ.

Βαζζθείμο. Ακμίλαξ ημ αζαθίμκ ημφημ, εκ ς ήθπζγε κα εφνδ κέαξ αθμνιάξ, ίκα δμλάζδ

ημκ Όρζζημκ υηζ απεηυπδ αοηχ πακ ιέζμκ απςθείαξ, έπεζε ηαηά ηαηήκ ημο ηφπδκ εζξ

ημ πςνίμκ εηείκμ, υπμο μ άβζμξ επίζημπμξ Καζζανείαξ ζοιαμοθεφεζ ηαξ ζεικάξ

πανεέκμοξ άννεκα ζχιαηα ηακ εοκμφπςκ δ θοθάηηεζεαζ, δζυηζ ηαεχξ μ αμοξ, ημο

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 62


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

μπμίμο απεηυπδζακ ηα ηέναηα, δζαιέκεζ μοπ ήηημκ εη θφζεςξ ηεναηζζηήξ ηαζ πθήηηεζ

υζμοξ απακηά δζά ημο ιένμοξ εηείκμο ηδξ ηεθαθήξ, υπμο ηα ηέναηα οπήνπμκ πνζκ,

μφης ηαζ μζ απμηεηιδιέκμζ, θθεβυιεκμζ οπυ εηηυπμο ιακίαξ δφκακηαζ αηυιδ...

Αθθ’ εκηαφεα παναπέιπς ημκ ακαβκχζηδκ εζξ ηδκ πναβιαηείακ ημο αβίμο, ίκα

εφνδ ημ ηέθμξ ηδξ θνάζεςξ. Καηά ημοξ ηνζηζημφξ επί αζπίδμξ θαίκεηαζ βναθείζα ημο

Σάζζμο δ Ιενμοζαθήι, ημο δε Αβ. Βαζζθείμο δ πανεεκζηή πναβιαηεία επί ημο

ζηήεμοξ ηαθήξ ηζκυξ πανεέκμο θαίκεηαί ιμζ βεβναιιέκδ.

Σμ ακάβκςζια εηείκμ ηαηεεμνφαδζε ημκ απυ ημζμφηςκ εηχκ δζοπάζακηα

ηαθυβδνμκ. Οζ υθεζξ, μζ δνάημκηεξ, μζ θφημζ, μζ πάκεδνεξ ηαζ η’ άθθα γχα, δζ’ ςκ

εζημκίγμοζζκ μζ εεμθυβμζ ηα πάεδ, ελφπκδζακ αενυα ηαζ ήνλακημ κα ςνφςκηαζ ηαζ κα

δάηκςζζ ηδκ μονάκ ηςκ εζξ ημοξ ιοπμφξ ηδξ ηανδίαξ ημο, ήηζξ ηαηέζηδ ηαζ πάθζκ

αημίιδημκ εδνζμηνμθείμκ. Ο Ανπζιήδδξ αεααηπεοιέκμξ οπυ ηδξ πανάξ έηναγεκ

«Δφνδηα!» ιεηά ημο πνμαθήιαημξ ηδκ θφζζκ, μ δε ιμκαπυξ πενζέηνεπεκ ηαξ ζημάξ ημο

ιμκαζηδνίμο ηνάγςκ «Γφκαιαζ!» ιεβάθδ ηδ θςκή.

Απυ ηδξ διέναξ εηείκδξ ηαηεθήθεδ οπυ παναδυλμο ιμκμιακίαξ, δκ μφηε δ ιάζηζλ

μφηε δ λδνμθαβία μφηε δ ροπνμθμοζία μφηε άθθδ ηζξ ημο ηαθμβδνζημφ θανιαηείμο

ζοκηαβή δδοκήεδ κα εεναπεφζδ. θμξ έκεμοξ οπυ ηδξ εεμθμνήημο εοβθςηηίαξ ημο

εείμο Βαζζθείμο εηνάηεζ κοπεδιενυκ ηδκ αίαθμκ εζξ ηαξ αβηάθαξ, ςξ κέα ιήηδν ημ

πνςηυημημκ ηέηκμκ, ηαζ μηέ ιεκ δζπάγεημ, μηέ δε ακηέβναθεκ ή απεζηήεζγε ηαξ ζενάξ

εηείκαξ ζεθίδαξ· μζάηζξ δε έαθεπε βοκαίηα, έηνεπε πνμξ αοηήκ ςξ δζραθέα έθαθμξ

πνμξ ηδκ πδβήκ ηδξ ενήιμο, ίκα θάαδ πείνακ ηςκ θυβςκ ημο Αβίμο. Αθθ’ αζ λακεαί

ηυναζ ηδξ αλςκίαξ απέθεοβμκ αοηυκ, ηαίημζ απμηεηιδιέκμκ, ηαηά ηαξ θνμκίιμοξ

ζοιαμοθάξ ημο επζζηυπμο Καζζανείαξ· κμιίγς δε υηζ ηαζ άκεο ημφηςκ μθίβαζ ελ

αοηχκ, βκςνίγμοζαζ ηαξ εθθείρεζξ ημο ήεεθμκ ημκ πενζιέκεζ.

Σμζμφημξ ήημ μ ιέθθςκ κα ηυρδ ημ πνοζμφκ κήια, δζ’ μο δ εφκμοξ Μμίνα

ζοκένναπηε ηςκ δφμ εναζηχκ ηαξ διέναξ, ηαεζζηχζα ημκ αίμκ αοηχκ ημιαμθυβζμκ

ζηζθπκχκ ηαζ αιχιςκ ιανβανζηχκ. Καηά πάζακ κφηηα ζοκήνπμκημ μ Φνμοιέκηζμξ

ηαζ δ Ιςάκκα εζξ ζπήθαζυκ ηζ εββφξ ημο ιμκαζηδνίμο, ζενυκ ημ πάθαζ ης Πνζάπς. Ο

εευξ εηείκμξ εθαηνεφεημ αηυιδ εκ Γενιακία οπυ ημ υκμια ημο Αβ. Βίημο, αζ δε

ηεθεηαί αοημφ δεκ είπμκ ιεηααθδεή. Σα πείθδ ηςκ πνζζηζακχκ βοκαζηχκ

ελδημθμφεμοκ γδημφκηα παν’ αοημφ υ,ηζ εγήημοκ ηαζ αζ άζεικμζ εζδςθμθάηνζδεξ,

δδμκάξ ή εοηεηκίακ, μ δε ηαθυξ Άβζμξ ζπακίςξ εηχθεοεκ εζξ ηαξ ημζαφηαξ δεήζεζξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 63


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Αθθά ηα αβάθιαηα αοημφ ακζδνφμκημ ζοκήεςξ οπυ ηδκ ζηζάκ ακδνζημφ ιμκαζηδνίμο·

ηαζ ημφημ, ςξ θέβμοζζ ηζκέξ ηαηυβθςζζμζ ζζημνζημί, ηαείζηα αεααίακ ηςκ

πνμζηοκδηνζχκ ηδκ επζηοπίακ.

Δζξ ημ αάεμξ ημο ζενμφ ημφημο ζπδθαίμο, υπζζεεκ ημο λοθίκμο αβάθιαημξ ημο

αβίμο, είπε πθέλεζ ημ κέμκ γεφβμξ ηδκ θςθεάκ ημο, δζ’ εουζιςκ θφθθςκ ηοηίζμο,

δενιάηςκ αθχπεημξ ηαζ απαθχκ οθαζιάηςκ ηδξ Ακαημθήξ, ακαηεεέκηςκ οπυ ηςκ

εοζεαχκ δεζπμζκχκ ηδξ αλςκίαξ· οπενάκς δε ηδξ ημζηίδμξ αοηχκ εηνέιακημ

ζηζθπκμί ζηαθαηηίηαζ, βθχζζαζ ηαπκζζηαί, λδνμί ζπεφεξ, αζημί βεκκαίμο μίκμο ηδξ

Μμζέθθδξ ηαζ άθθα εδχδζια, εζξ ηα μπμία ηαηέθεοβμκ μζ κεακίζημζ, μζάηζξ απδφδςκ

ράθθμκηεξ ηνμπάνζα εζξ ηζιήκ ημο Αβ. Βίημο· ηαευηζ δ πνμξ ημκ άβζμκ ημφημκ

εοαθάαεζα, ςξ ηαζ δ ηδξ Αθνμδίηδξ, ροπναίκεηαζ άκεο ηςκ δχνςκ ηδξ Γήιδηνμξ ηαζ

ημο Βάηπμο.

Δηεί εονίζημκημ απμθνάδα ηζκά κφηηα μζ δφμ εναζηαί απμθαφμκηεξ πάκηςκ ηςκ

αβαεχκ, εκχ μ αδεθθυξ αοηχκ Κμναίκμξ, ιδ δοκάιεκμξ πνμ πμθθμφ κα εφνδ φπκμκ,

εβηαηαθείπμκηα, ςξ μζ πανάζζημζ, ημοξ δοζηοπμφκηαξ, επθακάημ ςξ θοηάκενςπμξ εζξ

ημοξ αβνμφξ δζδβμφιεκμξ ηα αάζακά ημο εζξ ηδκ ζεθήκδκ. Αθθά ηαζ αφηδ αανοκεείζα,

θαίκεηαζ, ηα ιμκυημκα πανάπμκα ημο πηςπμφ ναζμθυνμο εηνφαδ υπζζεεκ ιαφνςκ

κεθεθχκ ηαζ ιεη’ μθίβμκ ποηκαί ζηαβυκεξ ανμπήξ δκάβηαζακ ημκ θάηνζκ ημο ιεβάθμο

Βαζζθείμο κα γδηήζδ άζοθμκ εζξ ημ ζενυκ ημο Αβ. Βίημο.

Η θεπηή άιιμξ, δζ’ δξ ήημ εζηνςιέκμκ ημ έδαθμξ ημο ζπδθαίμο, ίκα ιδ

πθδβυκςκηαζ μζ απαθμί πυδεξ ηςκ πνμζηοκδηνζχκ, αίηζκεξ ιυκμκ ακοπυδδημζ

δδφκακημ κα εζζέθεςζζκ εηεί, απέηνορε ηςκ αδιάηςκ ημο ημκ ήπμκ, χζηε

πνμοπχνδζεκ απαναηήνδημξ ιέπνζ ημο ημζθχιαημξ, υπμο μζ δφμ εναζηαί ακεπαφμκημ

εζξ ηαξ αβηάθαξ αθθήθςκ ηαζ ημο Μμνθέςξ. Ο ημζηχκ εθςηίγεημ οπυ θοπκίαξ

ηαζμφζδξ πνμ ηδξ εζηυκμξ ημο πνζζηζακζζεέκημξ Πνζάπμο, δ δε Ιςάκκα, διίβοικμξ ςξ

εεά ημο Οθφιπμο ηαζ ςναία ςξ εηείκαζ πανίζηα εζηυκα ημζμφης εεθηηζηήκ, χζηε πνμ

αοηήξ ηαζ μ Άβ. Αιμφκ ήεεθε θδζιμκήζεζ ημοξ υνημοξ ημο ηαζ μ Χνζβέκδξ ηδκ

ζοιθμνάκ ημο ηαζ αοηυξ, κμιίγς, μ Θειζζημηθήξ ημ ηνυπαζμκ ημο Μζθηζάδμο. Ο δε

Πάηεν Κμναίκμξ, θδζιμκήζαξ ηαηείκμξ ημκ εηεί παναηείιεκμκ Φνμοιέκηζμκ, χνιδζε

κα οπμαάθδ εζξ ηδκ αάζακμκ ηδξ πείναξ ηα θοζζμθμβζηά εεςνήιαηα ημο επζζηυπμο

Καζζανείαξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 64


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

Αθθ’ μ Άβ. Βίημξ επνμζηάηεοε ημκ φπκμκ ηςκ οπυ ηδκ ζηέπδκ ημο ακαπαομιέκςκ

εναζηχκ· μοδ’ δδφκαημ κ’ ακεπεή κα ιζακεχζζ ηα ιοζηήνζά ημο οπυ παιενπμφξ

εοκμφπμο. ηε δε είδεκ αοηυκ επζαάθθμκηα αοεάδδ πείνα επί ηδξ ημζιςιέκδξ δμφθδξ

ημο, αζ πανεζαί αοημφ δνοενίαζακ οπυ ηδξ μνβήξ, ςξ αζ ηδξ εκ Λςνέης Πακαβίαξ,

μζάηζξ αζπάγμκηαζ αοηήκ αζεαή πείθδ, δ ηεθαθή ημο εζείζεδ απεζθδηζηχξ ηαζ ημ

έθαζμκ ηδξ θοπκίαξ ακέαναζε ιεε’ μνιήξ.

ηαβχκ ημο γέμκημξ ημφημο εθαίμο ελφπκζζε ημκ Φνμοιέκηζμκ, επί ηδξ πανεζάξ ημο

ηαηαπεζμφζα· αοηυξ δε εβενεείξ είδε ηδκ ζφκηνμθυκ ημο διζημζιςιέκδκ έηζ ηαζ

παθαίμοζακ ηαηά ημο επζηεζιέκμο αοηή παηνυξ Κμναίκμο ςξ ηαηά ηαημφ μκείνμο. Ο

Φνμοιέκηζμξ ήημ μλφεοιμξ, ςξ βκήζζμξ απυβμκμξ ημο Βζηζηίκδμο ηαζ νςιαθέμξ ςξ

Γενιακυξ ηαθυβδνμξ, εζεζζιέκμξ κα ιεηαπεζνίγδηαζ ημοξ βνυκεμοξ ςξ επζπεζνήιαηα

ηαηά πάζακ ζογήηδζζκ, έζης ηαζ εεμθμβζηήκ. Γζυ, ιδ πνμκμηνζαήζαξ εζξ πενζηηάξ

ελδβήζεζξ, εδνάλαημ ημο ζπμζκίμο ηδξ γχκδξ, ημ μπμίμκ ήνλαημ κα ορμφηαζ ηαζ κα

ηαηαπίπηδ επί ηςκ κχηςκ ημο αεθίμο Κμναίκμο, ςξ δ ιάζηζλ ημο Ιδζμφ επί ηδξ

νάπεςξ ηςκ ειπμνεομιέκςκ εζξ ημκ Ναυκ.

Δκ ημφημζξ δ Ιςάκκα εβενεείζα έζπεοδε κα ηνφρδ οπυ ημ νάζμκ ηα αίηζα ηδξ

ένζδμξ, εκχ μζ δφμ ηαθυβδνμζ ελδημθμφεμοκ βνμκεμημπμφιεκμζ ηαζ ημ αίια ήνπζγε κα

νέδ, αθθ’ εοηοπχξ ιυκμκ εη ηδξ ιφηδξ· ιεηά δε πεζζιαηχδδ πάθδκ ηαηχνεςζε ηέθμξ

μ Κμναίκμξ κα δζαθφβδ ηαηχξ έπςκ ηαξ πείναξ ημο πανςνβζζιέκμο ακηζπάθμο,

αθίκςκ αοηχ ηδκ ημοημφθακ ημο ςξ μ Ιςζήθ ηα ιάηζα εζξ ηδκ βοκαίηα ημο Πεηεθνή.

Αθθ’ εζξ ημφημ ιυκμκ πενζμνίγεηαζ, κμιίγς, δ ιεηαλφ αοημφ ηαζ ημο οζμφ ημο Ιαηχα

μιμζυηδξ.

Οζ δφμ εναζηαί ιείκακηεξ ιυκμζ επί ημο πεδίμο ηδξ ιάπδκ δηέκζγμκ πνμξ αθθήθμοξ

ιεη’ αδδιμκίαξ, αέααζμζ υκηεξ υηζ μ λοθμημπδεείξ εηείκμξ ζάηονμξ ήεεθε πνμδχζεζ

ηα απυηνοθα ημο ζπδθαίμο ηςκ, ςξ δζεζάθπζζε ηαζ μ Ααμφ ηα ηδξ Δθθάδμξ, ίκα

εηδζηήζδ ηδκ παεμφζακ νάπζκ ημο. Έπνεπε θμζπυκ πνμξ απμθοβήκ ηδξ εζνηηήξ ηαζ ηδξ

λδνμθαβίαξ κ’ απμπαζνεηήζςζζκ ακεπζζηνεπηεί ηδκ θζθυλεκμκ εηείκδκ ζηέβδκ, υπμο

ημζαφηαξ δζήβαβμκ εοθνμζφκμοξ διέναξ εκ αβία ακαπαφζεζ ηαζ ανβία απμθαφμκηεξ

αθθήθςκ ηαζ πάκηςκ ηςκ αβαεχκ.

Σα έηδ ηαζ δ ηνοθή είπμκ ιεηνζάζεζ ημ θζθμηίκδοκμκ ηςκ δφμ ιμκαπχκ, μίηζκεξ

ιεηά θνίηδξ ακεθμβίγμκημ ημοξ ηυπμοξ ηαζ ηαξ ζηενήζεζξ ημο πθάκδημξ αίμο,

ζοιιενζγυιεκμζ ηδκ βκχιδκ ημο Αβ. Ακηςκίμο, ηαε’ μκ ηα ιμκαζηήνζα είκαζ δζά ημοξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 65


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ηαθμβήνμοξ ςξ δ εάθαζζα δζά ημοξ ζπεφαξ, ηαζ ςξ εηείκμζ απυθθοκηαζ ελενπυιεκμζ

ημο φδαημξ, μφης ιαναίκμκηαζ ηαζ μζ ιμκαπμί αθίκμκηεξ ηα ημζκυαζα.

Δζξ ημζαφηαξ πανεδίδμκημ ιεθαβπμθζηάξ ζηέρεζξ, υηε μ ηχδςκ ημο υνενμο

εκεεφιζζεκ αοημίξ ημκ επζηείιεκμκ ηίκδοκμκ. Η κολ ήημ ζημηεζκή ηαζ μζ ζηαφθμζ

εββφξ, εκ αοημίξ δε έγδ αηυιδ μ ηαθυξ εηείκμξ υκμξ, υζηζξ πνμ επηά εηχκ είπε

ιεηαημιίζεζ εζξ Φμφθδακ ηδκ Ιςάκκακ. Ο παηνζάνπδξ μφημξ ηδξ ηαθμβδνζηήξ θάηκδξ,

ηαηάθεοημξ ήδδ οπυ ημο βήναημξ, ακεπαφεημ πενζηοηθμφιεκμξ οπυ ηςκ απμβυκςκ

ημο ηαζ οπυ δειάηςκ ηνζθοθθίμο. Σμφημκ θφζακηεξ μζ δναπέηαζ ηαζ πενζηοθίλακηεξ

πνμξ απμθοβήκ εμνφαμο ηα πέηαθά ημο δζά ζηοπίμο, ςξ μζ πεζναηαί ηαξ ηχπαξ ηςκ

αηαηίςκ ηςκ, ελήθεμκ ηςκ ηεζπχκ ηδξ ιαηανίαξ εηείκδξ ιμκήξ, ηνέιμκηεξ ιδ μ

ζφκηνμθμξ αοηχκ ελοπκίζδ δζά ηδξ θςκήξ ημο ημοξ γχκηαξ, ςξ ελήβεζνε πνμ

επηαεηίαξ ημοξ κεηνμφξ εη ηςκ ικδιείςκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 66


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Β΄

ΗΜΔΙΧΔΙ

1. O Άβ. Mανηίκμξ ηαζ δ Aβία Λζμοηαίνβδ.

2. Ξεκμδυπμξ.

3. Δονζπίδ. Ονέζηδξ. ζηίπ. 26.

4. Σμ ζηενέςια εκμιίγεημ ηυηε ηνοζηάθθζκμκ.

5. Tμκ αζηζπήνμκ.

6. Γάκημο Κυθαζζξ, άζια Δ΄.

7. Γίδεηε ιέεδκ ημζξ εκ θφπαζξ ηαζ μίκμκ πίκεζκ ημζξ εκ μδφκαζξ.

8. Άβκμξ, Agnus castus.

9. Φαθιυξ ΜΑ΄, εδ. 2.

10. Ιενειίμο Κεθ. Θ΄, εδ. 18.

11. Φαθιυξ ΟΘ΄, εδ. 6.

12. Hζαΐμο Κεθ. ΚΘ΄, εδ. 8.

13. Άζια αζι. Κεθ. Α΄, εδ. 5.

14. Tμοξ πθακήηαξ δδθ.

15. Baron Born.

16. Ίδε Οζημκυιμο Δπίηνζζζκ ηαηά Βάιαα, ζ. 146.

17. Corvus, ελ μο ημ Corvinus, ζδιαίκεζ θαηζκζζηί ηυναλ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 67


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

But the fact is that I have nothing plann’d

Unless it were to be a moment merry.

(Byron, Don Juan, Canto IV).

Aβαπάξ, ακαβκχζηα ιμο, ημκ ηαθυκ μίκμκ; Ακ ης υκηζ ημκ αβαπάξ, ιζζείξ αεααίςξ

ημοξ αζοκεζδήημοξ εηείκμοξ ηαπήθμοξ, μίηζκεξ ελ αζζπνμηενδείαξ κμεεφμοζζ ημ ηαθυκ

ημφημ πμηυκ, ακαιζβκφμκηεξ φδςν, ααθάξ ή δδθδηήνζα ηαζ ακηί εείμο κέηηανμξ

ακμφζζμκ ή καοηζχδεξ πμηυκ πνμζθένμκηεξ εζξ ηα δζρχκηα ζμο πείθδ. Σμζμφημζ

ηάπδθμζ οπήνλακ απ’ αζχκςκ μζ ιεηενπυιεκμζ ηδκ θνμφνδζζκ ηαζ δζακμιήκ ημο

«βεκκαίμο μίκμο ηδξ πίζηεςξ», ςξ ςκυιαγε ηδκ ενδζηείακ μ ζμθυξ Αθαίκμξ, δ δε

ιεηαλφ ηαπήθςκ ηαζ ζενέςκ, πνζζηζακζζιμφ ηαζ αανεθίμο πανμιμίςζζξ ακήηεζ εζξ ηζκά

φκμδμκ ημο εκάημο αζχκμξ· χζηε αζ εηθνάζεζξ ιμο, ακ υπζ εοβεκείξ, είκαζ

ημοθάπζζημκ «Κακμκζηαί».

Έθεβμκ θμζπυκ υηζ, ηαεχξ μ βκήζζμξ μζκμπυηδξ αδεθφηηεηαζ ημοξ κμεεφμκηαξ ημκ

μίκμκ, μφης ηαζ μ ηαθυξ πνζζηζακυξ απμζηνέθεηαζ ημοξ ακαιζβκφμκηαξ εζξ ηδκ

ενδζηείακ, ίκα ηαηαζηή επζηενδεζηένα, ηαξ πακημίαξ ηδξ ηεηανιέκδξ ή πμθοιάθθμο

ηεθαθήξ ηςκ εθεονέζεζξ, ηα εαφιαηα ηςκ εζηυκςκ, ημοξ εεμφξ ηδξ εζδςθμθαηνείαξ

ιεηδιθζεζιέκμοξ εζξ αβίμοξ, ηαξ πνμζηοκήζεζξ, ηα εζζζηήνζα ημο Παναδείζμο, ηα

άβζα θείρακα, ηα ημιαμθυβζα ηαζ άθθα ζεναηζηά ειπμνεφιαηα, δζ’ ςκ ημ επάββεθια

ηςκ Απμζηυθςκ ηαηέζηδ ηαζ αοηήξ ηδξ ζαηνζηήξ ηαζ μκεζνμηνζζίαξ αβονηζηχηενμκ.

Παζδζυεεκ δβάπςκ ηδκ Υδιείακ· ημ δε αζαθίμκ ιμο ημφημ είκαζ πδιζηή ηζξ ιυκμκ

ακάθοζζξ ημο ενδζηεοηζημφ μίκμο, δζ’ μο μζ θαμί ηδξ Γφζεςξ επμηίγμκημ ηαηά ημκ

ιεζαζχκα οπυ ναζμθυνςκ ηαπήθςκ.

Πάκηα ηα ηαημπμζά γχα, μζ υθεζξ, αζ ζθήηαζ, μζ ηχκςπεξ ηαζ μ ζημνπίμζ βίκμκηαζ

ημζμφης ιάθθμκ θανιαηενά ηαζ ηαημήεδ, υζς γχζζ πθδζζέζηενμκ ημο δθίμο. Μυκμζ

μζ ζενείξ ελαζνμφκηαζ, μίηζκεξ εζξ ιεκ ηαξ ακδθίμοξ πχναξ ηδξ Γφζεςξ απέηηδζακ

μλείξ υκοπαξ ηαζ ζμαυθμοξ μδυκηαξ, εκ δε ηδ Ακαημθή ηαηήκηδζακ ααειδδυκ

ααθααείξ ηαζ πεζνμήεεζξ ςξ αζ εβπέθεζξ ηςκ Κςπαΐδμξ· χζηε αθμφ μφηε ηνχβμκηαζ, ςξ

εηείκαζ, μφηε δάηκμοζζκ, ςξ μζ Φνάβημζ, αθθ’ δζφπςξ ηαζ ηζιίςξ ιεηένπμκηαζ ημ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 68


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

επάββεθιά ηςκ, ζηαονμημπμφκηεξ, εοιζάγμκηεξ, ααπηίγμκηεξ ηαζ ελμιμθμβμφκηεξ,

αιανηία ήεεθεκ είκαζ κα πεζνάλδ ηζξ ημοξ αηάημοξ ημφημοξ ηθδνμκυιμοξ ηδξ

ααζζθείαξ ηςκ Οονακχκ. Σαφηα ζμζ είπμκ, ακαβκχζηα, ίκα ζε πείζς πενί ηδξ

μνεμδμλίαξ ιμο· ήδδ δε επακένπμιαζ εζξ ημοξ ήνςάξ ιμο.

Μεηά ημκ εάκαημκ ημο Μεβάθμο Κανυθμο μφηε ηαποδνμιζημί ζηαειμί μφηε

πςνμθφθαηεξ ή αζηοκμιία οπήνπε πθέμκ εκ Γενιακία· μζ δε ζαλςκζημί ίππμζ ήζακ,

ςξ ηαζ, ημζμφης παπείξ ηαζ αναδοηίκδημζ, χζηε μθίβμκ εθμαμφκημ μζ διέηενμζ

δναπέηαζ ηδκ ηαηαδίςλζκ. Άθθςξ δε ημ οπμγφβζμκ αοηχκ ήημ εη ηςκ παναζδιμθυνςκ

εηείκςκ γχςκ, ηςκ ηαηαβμιέκςκ απυ ημο ιαηανίμο υκμο, μκ ακέαδ μ Ηδζμφξ, υηε

εζζήθεεκ εζξ Ηενμζυθοια, ηαζ επί ηδξ νάπεςξ ημο μπμίμο έιεζκεκ εβηεπαναβιέκμκ

ηαηά ημκ ιεβάθμκ Αθαένημκ, ημ ζδιείμκ ημο ηαονμφ, ςξ δ εζηχκ ημο εείμο

πνμζχπμο επί ημο πέπθμο ηδξ Βενμκίηδξ.

Οζ ημζμφημζ υκμζ, δζαηνζκυιεκμζ δζά ιαφνδξ ζεζνάξ δζαηειμιέκδξ ζηαονμεζδχξ

ηαηά ιέζμκ ηδξ νάπεςξ, εηαθμφκημ ζηαονμθυνμζ ηαζ δδφκακημ, πνείαξ ηοπμφζδξ, ηαζ

πνμξ αοημφξ ημοξ ίππμοξ ηαζ ημοξ ηφκαξ κα δζαβςκζζεχζζ ηαηά ηδκ ηαπφηδηα,

επνδζίιεομκ ηαηά ημκ ιεζαζχκα εζξ ιυκμοξ ημοξ δβμοιέκμοξ ηαζ ζενάνπαξ. Ζ βεκεά

αοηχκ ελέθζπε ααειδδυκ εκ Δονχπδ, αθθά δζαηδνείηαζ αηυιδ αιζβήξ ηαζ αηιαία εζξ

Αίβοπημκ ηαζ Παθαζζηίκδκ, υπμο, ακ οπάβδξ, ακαβκχζηα, εέθεζξ ζδεί αοημφξ θένμκηαξ

πνοζμηεκηήημοξ παθζκμφξ ηαζ ηνχβμκηαξ αναζημφξ ηοάιμοξ εκηυξ πμνθονχκ

αββείςκ.

Δπί ημζμφημο οπμγοβίμο έηνεπμκ αζθαθχξ μζ δναπέηαζ, ςξ μ Δνοενυξ Πεζναηήξ επί

ημο οπμπηένμο πθμίμο ημο, ζηνέθμκηεξ εζξ ημκ κμοκ ιφνζα πενί ημο ιέθθμκημξ αίμο

ζπέδζα. Ο ήθζμξ, ακαηείθαξ ιεη’ μθίβμκ εενιυξ ηαζ ακέθεθμξ υπζζεεκ ηςκ ημνοθχκ

ημο Βζαναζηείκμο, ςνίιαζε ηαξ εκ ηδ ηεθαθή αοηχκ ακαθοείζαξ ζδέαξ. Απεθάζζζακ

θμζπυκ κα πενζέθεςζζκ επί ημο υκμο ηςκ ηδκ μζημοιέκδκ, γδημφκηεξ θζθμλεκίακ πανά

ημζξ ζζπονμίξ, ηείκμκηεξ ηαξ πείναξ εζξ ηα πείθδ ηςκ πζζηχκ ηαζ αθίκμκηεξ εζξ άθθμοξ

ηδκ θνμκηίδα κα πνζζηζακίζςζζ ημοξ απίζημοξ. Ήνλακημ δε ηςκ πενζπθακήζεςκ

δζεοεοκυιεκμζ εζξ Μμβμοκηίακ, ίκα πανεονεεχζζκ εζξ ηδκ ηεθεηήκ ηδξ ζοιθζθζχζεςξ

ημο αοημηνάημνμξ Λμοδμαίημο ιεηά ηςκ οζχκ ημο.

Αθθ’ υηε ιεηά ηνζήιενμκ πμνείακ έθεαζακ εζξ ηδκ πυθζκ ηαφηδκ, πέκεζιμζ

ραθιςδίαζ ηαζ ηχδςκεξ μπθδνμί ακηήπμοκ πακηαπυεεκ ακηί εοεφιςκ αζιάηςκ· ακηί

δε ηδξ ηκίζζδξ μπηχκ ηνεάηςκ κεηνχζζιμζ θζαάκμο ακαεοιζάζεζξ ειυθοκμκ ηδκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 69


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

αηιμζθαίνακ. Ο δοζηοπήξ Λμοδμαίημξ μ Δοζεαήξ ή μ Δοήεδξ (ηα δφμ ηαφηα επίεεηα

απεδίδμκημ αοηχ αδζαθυνςξ ςξ ζοκχκοια 1 ) είπε παναδχζεζ ηδκ πνμηεναίακ εζξ ημκ

Πθάζηδκ ηδκ άπμθμκ ροπήκ ημο, «οβπςνχ, θέβςκ, ημοξ οζμφξ ιμο, ςξ ζοβπςνεί ηαζ

μ ηαηάδζημξ ημοξ δδιίμοξ»· ημ δε ζχια αοημφ εζφνεημ εζξ ηδκ ηεθεοηαίακ ηαημζηίακ

οπυ ηεζζάνςκ ιαφνςκ ίππςκ, μίηζκεξ κήζηεζξ υκηεξ απυ ηδξ πνμηεναίαξ εαάδζγμκ

ιεθαβπμθζηχξ, ςξ μζ ημο Ηππμθφημο, ιεηαλφ δζπθήξ ζεζνάξ θαιπαδδθυνςκ ζενέςκ,

ακοικμφκηςκ ηαξ ανεηάξ ημο ιαηανίημο· ηαευηζ μ Λμοδμαίημξ είπε ηθδνμδμηήζεζ ηδ

Δηηθδζία ηδκ ανδδκίακ, ηδκ Κφνκμκ ηαζ ζηεθίακ, αίηζκεξ υιςξ ηαηεπυιεκαζ οπυ

ηςκ αναηδκχκ ηαζ Δθθήκςκ ακήημκ αοηχ, υζς ζήιενμκ δ Κφπνμξ ηαζ ηα

Ηενμζυθοια εζξ ημκ ααζζθέα ηδξ Ηηαθίαξ. 2 Αθθ’ μπςζδήπμηε δ ηαθή αοημφ πνμαίνεζζξ

ήημ αλία επαίκςκ, εοιζάιαημξ ηαζ θζηακεζχκ.

Οζ διέηενμζ ιμκαπμί ηαηααζαάζακηεξ ημ ημοημφθζμκ επί ημο πνμζχπμο

ζοκεαάδζζακ ιεηά ημο ιαηανίημο ηδκ μδυκ εηείκδκ, ήηζξ ηαηά Βίςκα είκαζ παζχκ δ

μιαθςηένα (δζυηζ ηαζ δζά ηθεζζηχκ μθεαθιχκ εονίζημιεκ αοηήκ) είηα δε

απειαηνφκεδζακ εκ ζζςπή απυ ηςκ ηεζπχκ ηδξ πεκεδθμνμφζδξ Μμβμοκηίαξ.

Μεηά ημκ εάκαημκ ημο εοζεαμφξ Λμοδμαίημο μ αήν ηδξ Γενιακίαξ δεκ ήημ πθέμκ

ςξ πνυηενμκ οβζεζκυξ δζά ημοξ πκεφιμκαξ ηςκ ναζμθυνςκ, ςκ πμθθμί ήνπζζακ κα

ιεηακαζηεφςζζκ, ςξ ηαηαθείπμοζζ ηαζ ηαζ μζ πμδαθβμί Άββθμζ ηδκ Νίηαζακ ιεηά ηδκ

πνμζάνηδζζκ αοηήξ εζξ ηδκ Γαθθίακ, θέβμκηεξ υηζ ζηαθζηυκ ηαζ μοπί βαθαηζηυκ αένα

δζεηάπεδζακ κ’ ακαπκέςζζκ οπυ ημο ζαηνμφ.

Οζ οζμί ημο Κανυθμο δζεθζθμκείημοκ δζά ηςκ υπθςκ ηδκ παηνζηήκ ηθδνμκμιίακ, μ

δε πνεζαφηενμξ αοηχκ Λμεάνζμξ, εέθςκ κα πνμζεθηφζδ ημοξ άλςκαξ, ιεηεπεζνίζεδ

ςξ μζ παν’ διίκ οπμονβμί ιέζα δζαθεμνάξ, επζηνέπςκ εζξ αοημφξ κ’ ακεβείνςζζ ηαζ

πάθζκ πνμβμκζηά είδςθα, πνμζθένμκηεξ εκίμηε ςξ ζθαζηζηήκ εοζίακ πνμξ ηςκ

παηνχςκ αςιχκ αδζάηνζηυκ ηζκα ζενμηήνοηα ή παπφκ Βεκεδεηηίκμκ. Καηυβθςζζζμζ

δέ ηζκεξ πνμκμβνάθμζ πνμζεέημοζζ ιάθζζηα υηζ μ αεευθμαμξ Λμεάνζμξ ηαηεζηεφαγεκ

εκηυξ ηςκ ακαηηυνςκ είδςθα ημο Ηνιζκζμφθ ηαζ Σμοΐημκμξ, άηζκα έπειπεκ ςξ

δζαθθαηηζηά δχνα εζξ ημοξ άλςκαξ ηαζ Θμονζββίμοξ, ςξ ζηέθθμοζζ ηαζ ζήιενμκ μζ

αζμιήπακμζ Άββθμζ εζξ ηαξ απμζηίαξ ηςκ αβάθιαηα ζκδζηχκ ή αοζηναθζαηχκ εζδχθςκ,

βθοθέκηα εκ ημζξ ενβμζηαζίμζξ ημο Λμκδίκμο οπυ εοζεαχκ Πμονζηακχκ ηαζ

Κμοαηένςκ, θμνηυκμκηεξ επί ημο αοημφ πθμίμο ςξ ακηζθάνιαημκ ηαζ δέιαηά ηζκα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 70


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ζενχκ Γναθχκ ηδξ Βζαθζηήξ Eηαζνείαξ· χζηε ηα ηε είδςθα ηαζ ηα Δοαββέθζα

εοπθμμφζζκ εκ εζνήκδ οπυ ηδκ ζηέπδκ ηδξ αββθζηήξ ζδιαίαξ.

Αζ δζεκέλεζξ ηςκ ηθδνμκυιςκ ημο Λμοδμαίημο ηαηέζηδζακ ιεη’ μο πμθφ ηυπμκ

δοζμίηδημκ ηδκ Γενιακίακ. Ο δοζηοπήξ ηςκ εναζηχκ υκμξ πνμζέημπηεκ ακά πακ

αήια ηαηά πηςιάηςκ ή ςθίζεαζκεκ εζξ αζιαηχδδ έθδ· ζπακίςξ δε εονίζηςκ ηνζεήκ,

πθυδκ ή θφθθα ηαηήκηδζε κ’ αθέεδ αηάκεαξ ηαζ αάημοξ οπυ ημοξ κδζηζημφξ ημο

μδυκηαξ. Δκ ημφημζξ μ πεζιχκ επήνπεημ, πεζιχκ ζαλςκζηυξ, ημζμφης απυημιμξ ηαζ

δνζιφξ, χζηε ηαζ αοημί μζ ηυναηεξ απέεκδζημκ ηδξ πείκδξ, ιδ δοκάιεκμζ κα ζπίζςζζ

ηαξ ζάνηαξ ηςκ πηςιάηςκ, απμθζεςεέκηςκ οπυ ημο ρφπμοξ.

Οζ δοζηοπείξ δναπέηαζ επθακχκημ ςξ άζηεβα ζηνμοεία επί ηδξ πζυκμξ,

ηαηανχιεκμζ ημκ δηνςηδνζαζιέκμκ εηείκμκ ζάηονμκ, υζηζξ δκάβηαζεκ αοημφξ κα

εβηαηαθείρςζζ ηδκ εενιήκ αοηχκ ηαζ εφμζιμκ θςθεάκ. Ο θυαμξ ηςκ επενχκ ηαζ δ

δνζιφηδξ ημο πεζιχκμξ είπμκ ροπνάκεζ ηδκ θζθμλεκίακ ηςκ αλχκςκ, χζηε ιάηδκ ςξ

επί ημ πμθφ έηνμομκ μζ δφμ ιμκαπμί ηαξ εφναξ ηςκ ηαθοαχκ ηαζ ημζκμαίςκ. Άθθμηε

ιεκ μοδ’ απάκηδζζξ εδίδεημ αοημίξ, άθθμηε δε πνμέηοπηεκ εη ιζηνάξ εονίδμξ

ζαλςκζηή ηζξ ηεθαθή ενοενά οπυ ημο ρφπμοξ ή ηάηςπνμξ οπυ ημο ηνυιμο,

παναηζκμφζα ημοξ ζηέηαξ εζξ ελαημθμφεδζζκ ημο δνυιμο ηςκ, ζπακίςξ δε πεζν ηζξ

εοζπθαβπκζηςηένα ηδξ ηεθαθήξ έννζπηεκ αοημίξ ςξ εθυδζμκ ηειάπζμκ ιέθακμξ άνημο

ή λδνμφ ζπεφμξ. Οφης επθακχκημ επί δφμ μθμηθήνμοξ ιήκαξ, παναημθμοεμφκηεξ ςξ

μζ ηυναηεξ ηα ίπκδ ηςκ ζηναηεοιάηςκ, ίκα εενιακεχζζκ εζξ ηδκ θθυβακ διζζαέζημο

πονάξ ή βθείρςζζ ηα ηυηηαθα εβηαηαθεζθεείζδξ ηναπέγδξ. Ήθεε δε διένα, ηαε’ δκ

αηεκίγμκηεξ ιεηά θευκμο ημοξ εχαξ ζπανάζζμκηαξ ηα πηχιαηα ζηναηζςηχκ ηζκςκ

ημο Λμεανίμο, εκχ δ πείκα εζπάναζζε ηαηείκςκ ηα ζπθάβπκα, ςξ μ βορ ηα ημο

Πνμιδεέςξ, εδζηαίςζακ ζπεδυκ ηδκ βκχιδκ ημο ζμθμφ Υνοζίππμο, υζηζξ ιεηαλφ

ηςκ άθθςκ εδίδαζηε ημοξ ιαεδηάξ υηζ ήημ εειζηή ηαζ δ κεηνμθαβία.

Ζ Ηςάκκα οπεηάζζεημ αβμββφζηςξ εζξ ηαξ ημζαφηαξ ηαθαζπςνίαξ, οπμιέκμοζα ηδκ

πείκακ ηαζ ημ ρφπμξ, ςξ δ ηάιδθμξ ηδξ ενήιμο ηδκ εενιυηδηα ηαζ ηδκ δίρακ. Οφηε

ζηεκαβιυξ μφηε πανάπμκμκ ελήνπεημ πμηέ ηςκ ςπνχκ πεζθέςκ ηδξ, δζ’ ςκ εζθυββζγεκ

εκίμηε ηα δάηνοα ημο ζοκηνυθμο, θααυκημξ πμθθάηζξ αθμνιήκ κα εοθμβήζδ ηδκ

ζηζβιήκ, ηαε’ δκ δθίεοζεκ εζξ ημ νεφια ηδξ γςήξ ημο ημκ λακευκ εηείκμκ ιανβανίηδκ.

Ο παναηηήν ηςκ βοκαζηχκ πνμξ ιυκμκ ημκ παθηυκ εηείκμκ ηδξ Κμνίκεμο δφκαηαζ κα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 71


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

πανααθδεή, υζηζξ ζοκέηεζημ εη ιονίςκ εηενμβεκχκ ζημζπείςκ, εκ μζξ υιςξ οπήνπε

ηαζ άδμθμξ πνοζυξ.

Οφης κδζηεφμκηεξ, δαηνφμκηεξ, πανδβμνμφιεκμζ, θοζχκηεξ εζξ ηα δάηηοθά ηςκ

ηαζ δζεοεοκυιεκμζ πάκημηε πνμξ κυημκ, ςξ αζ πεθζδυκεξ ηαζ αζ θεζζζηαί Αββθίδεξ,

οπενέαδζακ ηαξ πζμκμζηεπείξ ενήιμοξ ηςκ Βαοανχκ, δζέπθεοζακ ηδκ θίικδκ ηδξ

Κςκζηακηίαξ ηαζ εφνμκ ηέθμξ θζθμλεκίακ εζξ ηδκ ιμκήκ ημο Αβ. Γάθθμο, δξ μζ ηαθμί

ιμκαπμί πνμζέθενμκ αοημίξ άζοθμκ ηαηά ηςκ θφηςκ ηαζ ηςκ ζηναηζςηχκ ημο

Λμεανίμο.

Οζ δφμ εναζηαί δημζιάγμκημ ήδδ κα ζηήζςζζ ημοξ πεκάηαξ ηςκ οπυ ηδκ ζενάκ

εηείκδκ ηαζ απυνεδημκ ζηέβδκ, υηε πενίενβυξ ηζξ ηαθυβδνμξ, εεςνχκ ιεηά πνμζμπήξ

ηδκ Ηςάκκακ, πανεηήνδζεκ υηζ ηα χηα αοηήξ ήζακ οπυηνδηα, εη δε ηδξ

παναηδνήζεςξ ηαφηδξ ηαναπεείξ ζοκέθααεκ αιέζςξ παναδυλμοξ οπμκμίαξ ηαζ

επζεοιίαξ. Ήνηεζ δ άηνα εήθεμξ ςηίμο κα ηανάλδ ηδκ δζοπίακ ηςκ ηυηε ιμκαπχκ, ςξ

ηαζ ζήιενμκ ιυκδ δ μζιή βοκαζηείαξ επζζημθήξ ανηεί κα ακαζηαηχζδ υθμοξ ημοξ

ηαημίημοξ ημο Αβ. νμοξ. Ζ δε Ηςάκκα θμαμοιέκδ ηαξ πεναζηένς ακαηαθφρεζξ ηαζ

απαζηήζεζξ ημο Οζίμο Παηνυξ ηαηέπεζζε ημκ Φνμοιέκηζμκ κ’ αθήζςζζκ αοεδιενυκ

ηδκ ιάκδνακ ηςκ πενζένβςκ εηείκςκ Δθαεηχκ.

Απυ ημο Αβ. Γάθθμο ιεηέαδζακ εζξ Σίβονμκ ηδκ ανπαζμηάηδκ εκ Δθαεηία πυθζκ,

μκμιαζηήκ δζά ηδκ δφκαιζκ ηςκ ηαημίηςκ ηαζ ημο ναηίμο ηδξ, εηείεεκ δε εζξ

Λοηένκακ, υπμο εζζήθεμκ δζά κοηηυξ, ίκα εαοιάζςζζ ημ ηενάζηζμκ θακάνζμκ, ημ

μπμίμκ ηαηά ημοξ πνμκμβνάθμοξ ημζαφηδκ επέπεε θάιρζκ, χζηε ηαείζηα αμνάημοξ

ημοξ αζηέναξ ηαζ μναημφξ ημοξ θάηημοξ, εζξ μοξ έπζπημκ πνυηενμκ, ςξ μ Μζθήζζμξ

θζθυζμθμξ, μζ πθείζημζ ηςκ μδμζπυνςκ.

Απυ Λοηένκδξ δζεοεφκεδζακ εζξ Αοεκηζηυκ, ηδκ πνςηεφμοζακ ηςκ πάθαζ

Δθμοδηίςκ, έκεα είδμκ ηα ίπκδ ηςκ οπμδδιάηςκ ημο Αηηίθα εβηεπαναβιέκα επί

ζηθδνμφ ανάπμο ςξ ηα ημο Ηδζμφ εκ ης υνεζ ηςκ Δθαζχκ, ηαζ εηείεεκ εζξ έδμοκμκ,

υπμο εφνμκ αηάηζμκ, δζ’ μο ηαηέπθεοζακ ημκ Ρμδακυκ ιέπνζ ημο Λμοβδμφκμο.

Σμ πθμζάνζμκ εηείκμ ακήηεκ εζξ Δαναίμοξ ειπυνμοξ ιεηαααίκμκηαξ εζξ

Μαζζαθίακ, ίκα πςθήζςζζ πνζζηζακμφξ δμφθμοξ εζξ ημοξ αναηδκμφξ ηδξ Ηζπακίαξ.

Καηά ημοξ πνυκμοξ εηείκμοξ μζ απυβμκμζ ημο Ηζναήθ ακηί κα ηαηαπζέγςκηαζ ήζακ

πακημδφκαιμζ ηαηά ηδκ ιεζδιανζκήκ Γαθθίακ. Οζ Αοημηνάηςν, δακεζγυιεκμξ ηαε’

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 72


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

εηάζηδκ πανά ημφηςκ ιεβάθα πμζά, επθήνμκε ημοξ ηυημοξ ημο πνέμοξ ημο επζηνέπςκ

αοημίξ κα πνμζδθοηίγςζζ ημοξ οπδηυμοξ ημο, ςξ ακεπυιεεα ηαζ διείξ ηαξ αδεθθάξ

ημο Δθέμοξ, ηαξ Γναθάξ ηδξ Βζαθζηήξ Eηαζνείαξ, ηαξ μπηαζίαξ ημο Αβαεαββέθμο, ηςκ

αβαεαββεθζζηχκ ηαξ πνοζάξ πνμζδμηίαξ ηαζ άθθαξ ηςκ ηνζχκ Δββοδηνζχκ ιαξ

εθεονέζεζξ. Οζ δε Δαναίμζ ημο Λμοβδμφκμο ιεηεπεζνίγμκημ ηα πανά ημο

Αοημηνάημνμξ αβμναζεέκηα δζαηάβιαηα ςξ μδυκηαξ, ίκα ηαηαηνχβςζζ δζ’ αοηχκ

ημοξ πνζζηζακμφξ, θμκεφμκηεξ ημοξ πμίνμοξ ηςκ, ηθέπημκηεξ ηα παζδία, ακαβηάγμκηεξ

ημοξ δμφθμοξ αοηχκ κα αβζάγςζζ ημ άαααημκ ηαζ κα ενβάγςκηαζ ηδκ Κονζαηήκ,

πςθμφκηεξ ςξ ηηήκδ ημοξ απεζεμφκηαξ ή ααπηίγμκηαξ ηα ηέηκα ηςκ, ηαζ αοηάξ αηυιδ

ηςκ ανπζενέςκ ηαξ παθθαηίδαξ επζπεζνμφκηεξ εκίμηε κα εαναΐζςζζκ.

Οζ δοζηοπείξ επίζημπμζ έζηεθθμκ πνμξ ημκ Αοημηνάημνα ακαθμνάξ επί

ακαθμναίξ, μζ δε Δαναίμζ ζάηημοξ επί ζάηημζξ. Αθθ’ εζξ ιεκ ημοξ πνχημοξ μοδ’

απεηνίκεημ μ ιμκάνπδξ, εζξ δε ημοξ Ημοδαίμοξ έπειπε ζηναηζχηαξ, ίκα θνμονχζζ ημοξ

μίημοξ ηςκ ηαζ ακαβηάγςζζ ημοξ πνεχζηαξ εζξ απυηζζζκ ηδξ μθεζθήξ, ηαεχξ

θοθαηίγμοζζ ηαζ ζήιενμκ πνζζηζακμί ηθδηήνεξ ημο Ρμζίθδμο ημοξ μθεζθέηαξ. Αδίηςξ

θμζπυκ ηαηδβμνμφιεκ ημκ πανυκηα αζχκα ςξ θζθμπνδιαηχηενμκ ηςκ πανεθευκηςκ. Ο

πνοζυξ οπήνλεκ ακέηαεεκ μ ιυκμξ ζεααζηυξ εκ ης ηυζις Θευξ, πνμθήηαζ δε αοημφ

μζ Δαναίμζ· ηαη’ εηείκδκ δε ιάθζζηα ηδκ επμπήκ ηαζ αοηυ ημ Δοαββέθζμκ εβνάθεημ δζά

πνοζχκ βναιιάηςκ, ίκα ηαηαζηή ζεααζηυκ.

Μεηαλφ ηςκ επζααηχκ ημο πθμζανίμο οπήνπε ηαζ βένςκ ηζξ νααίκμξ, μκυιαηζ

Ηζαπάν, υζηζξ ίκα κα δζαζηεδάζδ ηαηά ημκ δζάπθμοκ επεπείνδζε κα πνμζδθοηίζδ ημοξ

κέμοξ εηείκμοξ ηαθμβήνμοξ, γδηχκ κα θάαδ παν’ αοηχκ μ αζοκείδδημξ ημημβθφθμξ

ηδκ ροπήκ ηςκ ακηί καφθμο. Ήνλαημ θμζπυκ δζδβμφιεκμξ εζξ ημοξ κεακίζημοξ υηζ μ

Ηδζμφξ ήημ πμηαπυξ ηζξ Δαναίμξ, υζηζξ δζδαπεείξ ηδκ εαοιαημονβίακ οπυ βυδηυξ

ηζκμξ, ηαθμοιέκμο Ηςάκκμο Βαπηζζημφ, είπεκ οπμζπεεή εζξ ηδκ εοβαηένα ημο

αοημηνάημνμξ Σζαενίμο κα ηαηαζηήζδ αοηήκ ιδηένα άκεο ακδνζηήξ ιεζμθααήζεςξ,

δ δε κεάκζξ αημθμοεήζαζα ηαξ ζοκηαβάξ αοημφ έηεηε θίεμκ ακηί παζδίμο· δζμ

εοιςεείξ μ Αοημηνάηςν πανήββεζθε ης Πζθάης κα ζηαονχζδ ημκ αβφνηδκ, ημο

μπμίμο ημ ζχια ηαθέκ πθδζίμκ οδναβςβείμο πανεζφνεδ ηδκ κφηηα οπυ ημο

πθδιιονήζακημξ φδαημξ, ηαζ εη ημφημο πνμήθεεκ δ εζξ ηδκ ακάζηαζζκ πεπμίεδζζξ

ηςκ Ναγςναίςκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 73


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Αθμφ ημζαφηαξ ηαζ άθθαξ αθαζθήιμοξ θθοανίαξ ελήιεζεκ εη ημο ιζανμφ αοημφ

ζηυιαημξ μ ανςιμθυβμξ εηείκμξ Δαναίμξ, ήνλαημ έπεζηα κα πθέηδ εζξ ημκ εευκ ημο

Ηζναήθ ζηέθακμκ εη κεθεθχκ ηαζ αζηένςκ. Πανέζηδζεκ αοηυκ ηαεήιεκμκ επί

άνιαημξ ζονμιέκμο οπυ ηεζζάνςκ πακεήνςκ, ςξ ημ ημο Βάηπμο, ηναημφκηα εζξ ηδκ

δελζάκ πζθζυπδποκ ζφνζββα, δζ’ δξ εκεθφζα ηαξ εκημθάξ ημοξ εζξ ημ μοξ ηςκ

Πνμθδηχκ, ηίηημκηα εη ηδξ ηεθαθήξ μπθμθυνμοξ δαίιμκαξ, ςξ μ Εεοξ ηδκ πάκμπθμκ

Αεδκάκ, θζθζηχξ ζοκακαζηνεθυιεκμκ ιεηά ηςκ βναιιάηςκ ημο αθθααήημο, άηζκα

ήζακ άββεθμζ πηενςημί, ηαζ αθέεμκηα δζά ηεναζηίαξ ιοθμπέηναξ ημ ιάκκα, δζ’ μο

ηαηεζηεοάγεημ μ άνημξ ηςκ ηαημίηςκ ημο Παναδείζμο.

Οζ δφμ κεακίζημζ μηέ ιεκ εβέθςκ αηνμχιεκμζ ηαξ νααζκζηάξ εηείκαξ ηεναημθμβίαξ,

μηέ δε, θμαμφιεκμζ ιδ αζ αθαζθδιίαζ εηείκαζ αοείζςζζ ημ πθμίμκ εζξ ημοξ ιοπμφξ ηςκ

ηοιάηςκ, ερζεφνζγμκ ςξ ακηζθάνιαημκ ηνμπάνζυκ ηζ εζξ ημκ Άβ. Μεδάνδμκ, υζηζξ, ςξ

μ Πμζεζδχκ, πανά ημζξ ανπαίμζξ ηαζ μ Άβ. Νζηυθαμξ παν’ διίκ, ελήβεζνε ηυηε ηαζ

ηαηδφκαγε ηα ηφιαηα ηςκ οδάηςκ.

Υάνζκ ημο ηνμπανίμο εηείκμο ηαζ ηδξ κδκειίαξ ημ πθμζάνζμκ πνμζςνιίζεδ

εοηοπχξ ηδκ επζμφζακ εζξ Λμφβδμοκμκ, υπμο ήδνεοε ηυηε μ Άβ. Αβμαάνδμξ, μ ιυκμξ

ηςκ αβίςκ, ημο μπμίμο ηαβχ ήεεθμκ αζπαζεή ιεηά ζεααζιμφ ημ ηνάζπεδμκ ηδξ

εζεήημξ. Οφημξ εδυλαγεκ υηζ, αθμφ μ Ηδζμφξ είκαζ αζχκζμξ ηαζ πακηαπμφ πανχκ,

πάκηεξ μζ ηα παναββέθιαηα αοημφ αημθμοεήζακηεξ είηε πνμ ηδξ εκακενςπήζεςξ

αοημφ εβεκκήεδζακ είηε ιεη’ αοηήκ, είηε εβκχνζζακ αοηυκ είηε υπζ, ήζακ πνζζηζακμί

ηαζ κυιζιμζ ηθδνμκυιμζ ηδξ ααζζθείαξ ηςκ Oονακχκ· απεζηνέθεημ ηδκ εζξ ηαξ αβίαξ

εζηυκαξ απμδζδμιέκδκ θαηνείακ, κμιίγςκ αζέαεζακ ηδκ οπυ ακενςπίκδκ ιμνθήκ

πανάζηαζζκ αΰθμο εευηδημξ ηαζ δζδάζηςκ υηζ μζ πνχημζ πνζζηζακμί δζεηήνμοκ ηαξ

εζηυκαξ ημο Ηδζμφ, ηςκ Απμζηυθςκ ηαζ ηςκ Μανηφνςκ ςξ ηα μιμζχιαηα ακενχπςκ,

ημοξ μπμίμοξ εβκχνζζακ ηαζ δβάπςκ, υπςξ διείξ ζήιενμκ ηαξ θςημβναθίαξ ηςκ

απυκηςκ θίθςκ, ηαζ μοπί ςξ ακηζηείιεκα δεζζζδαίιμκμξ θαηνείαξ.

Πθδκ δε ημφηςκ βεθμίμκ εκυιζγεκ μ ηαθυξ Δπίζημπμξ ημ κα πζζηεφςιεκ, υηζ μ

Όρζζημξ οπδβυνεοζεκ εζξ ημοξ Πνμθήηαξ ηαηά θέλζκ ηαξ Γναθάξ, ςξ μ Άββεθμξ ηα

απμθεέβιαηα εζξ ημκ υκμκ ημο Βαθαάι· απέηνεπε ημοξ πζζημφξ απυ ηςκ

πνμζηοκήζεςκ, ηα δε εθέδ αοηχκ δζέηαηηε κα δίδςκηαζ εζξ ημοξ πηςπμφξ ηαζ μοπί εζξ

ηαξ εηηθδζίαξ, αιανηίακ κμιίγςκ, εκχ ημζμφημζ πέκδηεξ ζηενμφκηαζ παθημφ πνμξ

αβμνάκ άνημο, κα δίδδηαζ πνοζυξ εζξ ημοξ ζενείξ, ίκα ακάπηςζζ ηδνία εκ πθήνεζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 74


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ιεζδιανία ή ημζιχζζ ηαζ αοημφ ηα είδςθα ηςκ καχκ 3 ή ηςκ παθθαηίδςκ ηςκ ηα

ζηήεδ.

Σμζαφηαξ πνζζηζακζηάξ ή ιάθθμκ αζςκίμοξ αθδεείαξ εδίδαζηεκ μ ηαθυξ εηείκμξ

ζενεφξ ημο Τρίζημο, ηαξ μπμίαξ ακ είπε ηδνφλεζ αναδφηενμκ, ήεεθε ηαή ςξ μ Οφζζμξ

ή νζθεή άηθαοζημξ ηαζ άηαθμξ επί ανάπμο ςξ μ Καΐνδξ. Αθθά ηαηά ηδκ επμπήκ

εηείκδκ μζ ζενείξ ηδξ Γφζεςξ εκαζπμθμφιεκμζ απμηθεζζηζηχξ εζξ ηδκ ηναζπάθδκ ηαζ

ανβονμθμβίακ δεκ είπμκ αηυιδ ηαηαθδθεή οπυ ηδξ ιακίαξ ημο κα δζηάγςζζ ηαζ

ηαίςζζκ ακενχπμοξ. Ακ δε εκ ιέζς ηδξ βεκζηήξ εηείκδξ αιαεείαξ ηαζ δζαθεμνάξ

επήνπεημ εζξ ηζκά ελ αοηχκ δ ζδζυηνμπμξ υνελζξ κα γήζδ εκανέηςξ ή κα μιζθήζδ

θμβζηχξ, έηνςβακ εηείκμζ ηδκ ιενίδα ημο ηαθμφ ημφημο ακενχπμο, βεθχκηεξ δζά ηδκ

ακμδζίακ ημο ηαζ αθίκμκηεξ ιάθζζηα εζξ αοηυκ ημ ηίηθμκ ημο αβίμο, υζηζξ απεκέιεημ

ηυηε αθεζδχξ εζξ ημοξ ζενείξ, ςξ ζήιενμκ ημ ελμπχηαημξ εζξ ημοξ ζαηνμφξ.

Σμζμφημξ ήημ μ Αβμαάνδμξ, αδάιαξ εκ ιέζς παθίηςκ, ηφηκμξ εκ ιέζς ημνάηςκ,

ζηίθαςκ εκ ης ζηυηεζ ημο εκάημο αζχκμξ ςξ ιανβανίηδξ εζξ ηδκ νίκα πμίνμο 4 .

Απακηήζαξ αοηυκ, εκχ ιεηά ηυπμο ηαζ αδδίαξ ακεηίκμοκ ηδκ ηυπνμκ ημο ιεζαζχκμξ,

δεέθδζα κ’ ακαπαοεχ επί ηζκαξ ζηζβιάξ πθδζίμκ ημο, ςξ μ ηεηιδηχξ Άναρ πανά ηδκ

πδβήκ ηδξ ενήιμο. Δζξ ημζμφημκ δε άκδνα ζοζηέθθεηαί ηζξ ζπεδυκ κα απμκείιδ ημκ

βεθμίμκ ηαζ ηαηεζπζθςιέκμκ ηίηθμκ ημο Αβίμο, ςξ αζζπφκμκηαζ ηαζ παν’ διίκ μζ ηίιζμζ

άκενςπμζ κα θένςζζ ημκ ζηαονυκ ημο ςηήνμξ.

Ο Φνμοιέκηζμξ επμνεφεδ ιεηά ηδξ Ηςάκκαξ κ’ αζπαζεή ηαξ πείναξ ημο ηαθμφ

επζζηυπμο. Οζ ηυηε πενζδβδηαί, άια έθεακμκ εζξ λέκδκ πυθζκ, εγήημοκ ηδκ ηαημζηίακ

ημο Ανπζενέςξ, ςξ ζήιενμκ ημ Πνμλεκείμκ. Δηεί πανέδζδμκ ηαξ ζοζηαηζηάξ

επζζημθάξ ηςκ ηαζ ελδημφκημ μδδβίαξ ή αμδεήιαηα πνμξ ελαημθμφεδζζκ ηδξ

μδμζπμνίαξ, ακηί ηςκ μπμίςκ πνμζέθενμκ ζοκήεςξ ης Δπζζηυπς ζενά ηζκά θείρακα

ηςκ αβίςκ ημο ηυπμο ηςκ· ηαευηζ ήηιαγε πανά ημζξ ηυηε πνζζηζακμίξ δ ζοκήεεζα κα

ηάικςζζ ζοθθμβάξ αβίςκ θεζράκςκ πάζδξ πχναξ ηαζ επμπήξ, ςξ πένοζζκ εκ Αεήκαζξ

δ ηςκ βναιιαημζήιςκ.

Οζ διέηενμζ μδμζπυνμζ πμθθά έπμκηεξ κα γδηήζςζζ ηαζ μοδέκ κα πνμζθένςζζκ εζξ

ηδκ αοημφ αβζυηδηα, επανμοζζάζεδζακ πνμ αοημφ, ενοενζχκηεξ ηαζ ζοκεζηαθιέκμζ,

ςξ αζ θζιχηημοζαζ πήναζ ηςκ ημονημιάπςκ δνχςκ ιαξ εζξ ηα πνυεονα ηςκ

αοθμδμφθςκ. Αθθ’ μ Άβ. Αβμαάνδμξ εζεζζιέκμξ ςξ μζ πκεοιαηζημί ηαζ ζαηνμί κα

ελεηάγδ κεθνμφξ ηαζ ηανδίαξ εβκχνζγε ηαζ κα δζαηνίκδ ηδκ οπυ ηα νάηδ ηεηνοιιέκδκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 75


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

αλίακ. Πνμζηαθέζαξ εζξ ηδκ θζηήκ ημο ηνάπεγακ ημ πμθοπαεέξ εηείκμ γεφβμξ,

εεαφιαζε ηςκ κέςκ ζοκδαζηοιυκςκ ημ ηάθθμξ, ηδκ ζμθίακ ηαζ ηδκ αδεθθζηήκ

ζημνβήκ, πανέααθεκ αοημφξ πνμξ ημκ Κάζημνα ηαζ Πμθοδεφηδκ ηαζ, υηε

ακεπχνδζακ, έδςηεκ αοημίξ ηαθάξ ζοιαμοθάξ, κέα οπμδήιαηα, ηδκ εοπήκ ημο ηαζ

πνήιαηα πνμξ ελαημθμφεδζζκ ηδξ μδμζπμνίαξ.

Καηαπθεφζακηεξ ηαζ πάθζκ ημκ Ρμδακυκ έθεαζακ μζ μδμζπυνμζ ιεηά ελαήιενμκ

πθμοκ εζξ Ανεθαηίακ, ηδκ ηθεζκήκ πμηέ ηαεέδνακ ημο Μεβάθμο Κςκζηακηίκμο, κοκ δε

πενζχκοιμκ δζά ηα ζφηα ηαζ ηαξ πανεέκμοξ ηδξ, αίηζκεξ μθείθμοζζκ, ςξ ηαζ μζ

αββθζημί ίππμζ, ηδκ ηαθθμκήκ ηςκ εζξ ηδκ ιεηά ηςκ Ανάαςκ επζιεζλίακ. Οζ δφμ

πενζδβδηαί, αθμφ εεαφιαζακ ηα ενείπζα ημο αοημηναημνζημφ μίημο, ηδκ Μδηνυπμθζκ,

ημ αιθζεέαηνμκ ηαζ ημκ μαεθίζημκ, δζεάκεδζακ ηδκ ακάβηδκ κα θνμκηίζςζζ ηαζ πενί

ημο ζημιάπμο ηςκ, υζηζξ ήημ πνμ πμθθμφ ηεκυξ, ςξ μ καυξ ηδξ Αεδκάξ, πνμ ημο

μπμίμο εονίζημκημ ηαη’ εηείκδκ ηδκ ζηζβιήκ.

Γζεοεφκεδζακ θμζπυκ πνμξ ημ εηεί βοκαζηείμκ ιμκαζηήνζμκ, ημ ανπαζυηαημκ ηςκ

εκ Γαθθία, υπεν εζφζηδζεκ μ Άβ. Καζζάνζμξ ηαηά ημκ έηημκ αζχκα, βνάραξ, ςξ

θέβμοζζ, δζά ημο αίιαημξ αοημφ ημκ ηακμκζζιυκ, ςξ μ Γνάηςκ ημοξ κυιμοξ ημο ηαζ μ

Δννίημξ μ Γ/ ηαξ εζξ ηδκ ενςιέκδκ ημο επζζημθάξ. 5 Ο ηακμκζζιυξ μφημξ ήημ ζηθδνυξ

ηαζ ηναπφξ ςξ ημ νάζμκ ημο αβίμο ζοκηάηημο. Δζξ μοδέκα λέκμκ είηε άκδνα είηε

βοκαίηα ήημ ζοβπςνδηή δ είζμδμξ ημο ημζκμαίμο, εζξ δε ηαξ ιμκαπάξ μοδέ ηδκ

ηεθαθήκ κα πνμαάθθςζζκ επεηνέπεημ εζξ ηαξ εονίδαξ· υζαζ δε ελ αοηχκ έθμομκ ημ

ζχια, εηηέκζγμκ ηαξ ηνίπαξ ηαζ εδείηκομκ βεθχζαζ ημοξ μδυκηαξ ή ααδίγμοζαζ ημοξ

πυδαξ, ειαζηζβμφκημ δζά αμοκεφνςκ ή εννίπημκημ αθοζυδεημζ εζξ οπμβείμοξ θοθαηάξ.

Αθθ’ εζξ ημζμφημοξ κυιμοξ αδφκαημκ ήημ κα οπμηαπεχζζκ επί πμθφ αζ θζθήδμκμζ

ηυναζ ηδξ εενιήξ Πνμαζββίαξ. Αζ δφζηδκμζ πανεέκμζ ειαναίκμκημ εκ ηςκ ημζκμαίς ςξ

θοηά εκ ηδ εήηδ αμηακζημφ, ιέπνζξ μο ηαηαπαηήζαζαζ οπυ ηα ζακδάθζά ηςκ ηδκ

βναίακ αοηχκ δβμοιέκδκ ηαζ ημοξ εδνζχδεζξ ηακμκζζιμφξ ημο Αβ. Καζζανίμο,

ακέηηδζακ ιεηά ηδξ εθεοεενίαξ ημ πνχια ηαζ ηδκ γςδνυηδηά ηςκ.

Έηημηε εηοαενκχκημ ζοκηαβιαηζηχξ, ακεβείναζαζ εέαηνμκ εκ ηδ ιμκή,

ελενπυιεκαζ αοηήξ δζξ ηδξ εαδμιάδμξ ηαζ κδζηεφμοζαζ, μζάηζξ επυκμοκ ημοξ μδυκηαξ.

ηε δε επεπείνδζεκ μ εοζεαήξ Λμοδμαίημξ κα επακαβάβδ ηαξ απμπθακδεείζαξ ηαφηαξ

αικάδαξ οπυ ημκ γοβυκ ημο Αβ. Βεκεδίηημο, εηείκαζ απεηνίεδζακ εκ πθδεμφζδ

οκυδς υηζ εζξ ιυκδκ ηδκ δβμοιέκδκ ηςκ επνεχζημοκ οπαημήκ, ηαξ δε κδζηείαξ ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 76


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηδκ αβκυηδηα έιεθθμκ ιεκ κα θοθάηηςζζ ηαηά ημ δοκαηυκ, αθθ’ μφηε δζ’ υνημο μφηε

δζ’ οπμζπέζεςκ μζαζδήπμηε έζηενβμκ κα οπμπνεςεχζζ, θμαμφιεκαζ, ςξ έθεβμκ, ιδ

εζξ ημ αιάνηδια ηδξ ζανηυξ πνμζεέζςζζ ηαζ ηδκ επζμνηίακ. Σμζαφηδ ήημ δ ηυηε

ηαηάζηαζζξ ηςκ πθείζηςκ εκ Δονχπδ πανεεκμηνμθείςκ, άηζκα πανεεκμθεμνεία

ςκυιαγεκ μ Άβ. Πέηνμξ Γαιζακυξ.

Ο ήθζμξ θδζιμκήζαξ, ςξ ζοιααίκεζ πμθθάηζξ εκ Πνμαζββία, υηζ ήημ αηυιδ πεζιχκ,

εεένιαζκε ιεζμονακχκ ηαξ πθάηαξ ηδξ αοθήξ ημο ιμκαζηδνίμο, υηε

επανμοζζάζεδζακ πνμ ηδξ εζζυδμο αοημφ μζ δφμ μδμζπυνμζ. Ζ εονςνυξ έννεβπε

πθδζίμκ ηδξ ακμζηηήξ πφθδξ, δκ οπεναάκηεξ μζ ηοπμδζχηηαζ ηαζ επί ζηζβιάξ ηζκάξ

πθακδεέκηεξ οπυ ενήιμοξ ζημάξ ηαζ ζζςπδθμφξ δζαδνυιμοξ, έθεαζακ ηέθμξ εζξ ημ

οπκςηήνζμκ, υπμο ηαηά ηδκ ζοκήεεζακ ηςκ εενιχκ ηυπςκ ειεζδιανίαγμκ αζ ιμκαπαί

πανεέκμζ. Φάεζκα παναπεηάζιαηα πνμεθφθαηημκ απυ ημο ιεζδιανζκμφ δθίμο ηα

αθέθανα ηςκ ημζιςιέκςκ, ημ δε διίθςξ ηαείζηα έηζ πανζεζηέναξ ηαξ ναζμθυνμοξ

εηείκαξ Αθνμδίηαξ.

Μεηαλφ ηςκ κοιθχκ ημφηςκ ημο Ηδζμφ οπήνπμκ, ςξ ηαζ εζξ ημκ βοκαζηχκα ημο

μοθηάκμο, πακηυξ έεκμοξ ηαζ πάζδξ πνμζάξ πανεέκμζ· ενοενυιαθθμζ ηυναζ ηδξ

Δθαεηίαξ, θεοηαί ςξ ημ βάθα ηςκ αζβχκ ηςκ ηαζ βαθήκζμζ ςξ ηδξ παηνίδμξ ηςκ αζ

θίικαζ, ηαζ κεμθχηζζημζ αναηδκαί, ιεθακυηνζπεξ ςξ μ άκεναλ ηαζ εενιαί ςξ εηείκμξ,

θζθμιεζδείξ Γαθάηζδεξ ηαζ μνεζίηνμθμζ πμζιεκίδεξ ηςκ Πονδκαίςκ.

Ο ημζηχκ ημο ημζκμαίμο ςιμίαγε ημοξ αμηακζημφξ εηείκμοξ ηήπμοξ, εζξ μοξ άκεδ

πακημία δζαθένμκηα ηαηά ημ πνχια, ηδκ μζιήκ ηαζ ηδκ παηνίδα, αθθ’ αδεθθά ηαηά ημ

ηάθθμξ, εάθθμοζζκ αζπιάθςηα εκηυξ οαθίκδξ θοθαηήξ. Ζ ιεκ ηςκ ημζιςιέκςκ,

ηαηεπυιεκδ οπυ δδοπαεμφξ μκείνμο ειεζδία, ζηδνίγμοζα επί ημο αναπίμκμξ ηδκ

θθέβμοζακ πανεζάκ, εκχ ηα ηεηαναβιέκα ζηήεδ ηδξ δζεθαίκμκημ οπυ ημκ θεοηυκ

πζηχκα ςξ δ ζεθήκδ υπζζεεκ κέθμοξ, δ δε, ςπνά ηαζ ζοκςθνοςιέκδ, ςιμίαγεκ

άβαθια ηδξ ημζιςιέκδξ Λφπδξ, αθέπμοζα ίζςξ ηαε’ φπκμοξ ηαξ υπεαξ ηδξ παηνίδμξ

ή ηδξ ιδηνυξ ηδξ ηα πείθδ, εηένα εθαίκεημ ηείκμοζα αβηάθαξ εζξ ημκ μονάκζμκ αοηήξ

ικδζηήνα. Αθθ’ αζ πθείζηαζ εημζιχκημ δζφπςξ ηαζ ημζιίςξ ςξ μζ Φαναχ εκηυξ ηδξ

ιεβάθδξ ποναιίδμξ, ηζκέξ ιάθζζηα ηαζ έννεβπμκ, αθθ’ αφηαζ ήζακ βναίαζ

μκεζνεουιεκαζ ηδκ ιαηανζυηδηα ημο παναδείζμο.

Οζ δφμ εναζηαί εθδζιυκμοκ ηδκ πείκακ ηςκ, εαοιάγμκηεξ ηα πμζηίθαξ εηείκαξ

πνμζςπμπμζήζεζξ ημο Μμνθέςξ, υηε ήπδζεκ αίθκδξ δ θςκή ημο ανβονμφ αθέηημνμξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 77


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

δζ’ μο εημζιείημ ημ ςνμθυβζμκ ημο ημζηχκμξ, ανζζημφνβδια ανααζηήξ ηέπκδξ,

δςνδεέκ οπυ ημο αναηδκμφ δβειυκμξ θζθμλεκδεέκημξ εκ ηδ ιμκή, υπμο εφνε ηαηά

ηαξ ηαηάξ βθχζζαξ υθαξ ηςκ ακαηηυνςκ ημο ηαξ απμθαφζεζξ. Δζξ ημκ ήπμκ εηείκμκ

πθήεμξ μθεαθιχκ ιαφνςκ, ηοακχκ, θαζχκ ή ηαζηακμπνυςκ, απμηζκάλακηεξ ημκ

φπκμκ ήζηναρακ ςξ αζηένεξ εζξ ημ διίθςξ ημο εαθάιμο, πνμζδθμφιεκμζ ιεηά

πενζενβείαξ επί ηςκ δφμ απνμζδμηήηςκ λέκςκ.

Αζ ιμκαπαί ηςκ πνυκςκ εηείκςκ μφηε ζεικυηοθμζ ήζακ μφηε δεζθαί, ηςκ δε

διεηένςκ δνχςκ δ υρζξ μοδέκ ημ θμαενυκ, απ’ εκακηίαξ μ ιεκ αδεθθυξ Φνμοιέκηζμξ

ήημ εφπνμοξ ηαζ αηιαίμξ ςξ θείνζμκ ηδξ Οθθακδίαξ, μ δε Ηςάκκδξ ςξ ίμκ θεζιχκμξ

εφπανζξ ηαζ ηνοθενυξ. Αζ ιμκάγμοζαζ πανεέκμζ, αβαπχζαζ ηα άκεδ ςξ πάκηεξ μζ

θοθαηζζιέκμζ, ζοκςεμφκημ θεοηαί ηαζ εμνοαχδεζξ ςξ ηα ηφιαηα ηδξ εαθάζζδξ πενί

ημοξ κέμοξ ιμκαπμφξ, ενςηχζαζ ηίκεξ ήζακ ηαζ πςξ εθφηνςζακ εζξ ημκ ημζηχκά ηςκ.

Αθμφ δε δοπανίζηδζακ ηδκ πενζενβίακ ηςκ, εθνυκηζζακ κα ημνέζςζζ ηαζ ηςκ λέκςκ

ηςκ ηδκ πείκακ, πνμζηαθμφζαζ αοημφξ κα ζοβηαείζςζζκ εζξ ηδκ ηνάπεγακ ημο

δεζθζκμφ, υπμο ηαηά πνχημκ εβεφεδζακ ηα ηέηκα εηείκα ηδξ Άνηημο ημο βθοηείξ ηδξ

ιεζδιανίαξ ηανπμφξ, ηα ζφηα ηαζ ηαξ ζηαθίδαξ εηείκαξ, πενί ςκ δνχηα δ ζμθή

Ηςάκκα, θείπμοζα ηα πείθδ ηαζ ημοξ δαηηφθμοξ, ακ ηαφηα ήζακ μ βθοηφξ ημο θςημφ

ηανπυξ.

Σνεζξ ιήκαξ ακεπαφεδζακ μζ δφμ εναζηαί ιεηαλφ ηςκ θζθμλέκςκ πανεέκςκ, εζξ

ηαξ μπμίαξ ζοκεπχνμοκ μζ ηακυκεξ κα έπςζζ παν’ αοηαίξ ηδπμονμφξ ηαζ

πκεοιαηζημφξ, ίκα ηοαενκχζζ ηαξ ροπάξ ηςκ ηαζ πμηίγςζζ ημοξ ιμκαζηζημφξ ηήπμοξ

ηςκ, ςξ έθεβμκ μζ ηαθμί πνμκζημβνάθμζ, μίηζκεξ αεααίςξ δεκ ειάκηεομκ πυζςκ

πανελδβήζεςκ ηαζ νοπανχκ θμβμπαζβκίςκ αθμνιήκ έιεθθε κα δχζδ εζξ ημοξ επενμφξ

ηδξ ενδζηείαξ δ θνάζζξ αφηδ, ήηζξ πζαζημφ ιυκμκ ζπήιαημξ φθδκ πανέπεζ εζξ ημκ

άηαημκ ηάθαιυκ ιμο. Σα πάκηα εαάδζγμκ εκ ανπή ηαη’ εοπήκ· αιθυηενμζ επάποκμκ

ηαζ εθδζιυκμοκ ηδκ παηνίδα ηςκ οπυ ημκ βθοηφκ μονακυκ ηδξ Πνμαζββίαξ, οθ’ μκ

θδζιμκμφζζ ζήιενμκ ηαζ μζ Υίμζ ηδκ ιμζπμαυθμκ κήζμκ ηςκ. πμο ηαθυκ, εηεί

παηνίξ, έθεβεκ μ Δονζπίδδξ. 6

Πακηαπμφ θφεηαζ ημο θςημφ μ ιεθζδδήξ ηανπυξ, οπυ πακημίαξ πνμζθενυιεκμξ

ιμνθάξ εζξ ηςκ εκδηχκ ηα αηυνεζηα πείθδ, ςξ ενυκμξ εζξ ημοξ ααζζθείξ ηαζ ςξ ηαθή

πανεέκμξ εζξ ημοξ εναζηάξ, ςξ πνοζυξ εζξ ημοξ ειπυνμοξ ηαζ ςξ επεοθδιήζεζξ εζξ

ημοξ ηεπκίηαξ· ηαζ εζξ αοηάξ αηυιδ ηςκ αμοκχκ ηαξ πζμκμζηεπείξ ημνοθάξ ηαζ ηαξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 78


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

άιιμοξ ηδξ ενήιμο εαθάζηακε πνυηενμκ μ θςηυξ, υηε μζ ενδιίηαζ εγήημοκ εηεί

αβζυηδηα ηαζ μζ δμφθμζ εθεοεενίακ, αθθά ζήιενμκ ηαηήκηδζε θοηυκ ηδπαίμκ ςξ ημ

πνάζμκ, ηαζ δζά ημφημ ίζςξ ελχνζζακ αοηυκ ημο Δθζηχκμξ μζ πμζδηαί.

Δθέβμιεκ θμζπυκ υηζ μζ δφμ ιμκαπμί εονυκηεξ ηαζ πάθζκ ηαξ ακαπαφζεζξ ηςκ

επάποκμκ ηαζ έγςκ εοπανζζηδιέκμζ εζξ ηδκ βοκαζηείακ ιάκδνακ. Αθθά ιεη’ μο πμθφ

ηαηεθήθεδ δ Ηςάκκα οπυ αβκχζημο ηζκυξ ηαζ θμαενάξ αζεεκείαξ. Αζ πανεζαί αοηήξ

ηαείζηακημ ημίθαζ ςξ αζ κήεξ ηςκ Απαζχκ, μζ δε μθεαθιμί εμθμί ηαζ αθαιπείξ ςξ μζ

αζηένεξ ηδκ πνςίακ· ακηί ηνμθήξ έηνςβε ημοξ υκοπάξ ηδξ ηαζ ακηί κα ημζιάηαζ

εζηέκαγεκ υθδκ ηδκ κφηηα.

Ο ζφκηνμθυξ ηδξ δεκ έπαοεκ ενςηχκ αοηήκ ηζ έπεζ, αθθ’ αφηδ δζά δαηνφςκ ιυκμκ

ηαζ βμββοζιχκ απεηνίκεημ, μζάηζξ δε επθδζίαγε κα ηδκ αζπαζεή, ακηί ηδξ πανεζάξ

έζηνεθε ηδκ νάπζκ, ηαζ πυηε ιεκ ηδκ αδεθθήκ Μάνεακ, πυηε δε ηδκ μζίακ Βαείθδδκ ή

άθθδκ ηζκά πανεέκμκ έζηεθθεκ αοηυκ κα θζθήζδ. Ο ηαθυξ Φνμοιέκηζμξ εζεζζιέκμξ κα

οπαημφδ εζξ πάζαξ ηδξ θίθδξ ημο ηαξ πνμζηαβάξ έηνεπε κα εηηεθέζδ ηδκ

παναββεθίακ, αθθ’ υηε επέζηνεθε κα γδηήζδ ηδκ αιμζαήκ ηδξ πνμεφιμο οπαημήξ,

φανεζξ ακηί εοπανζζηζχκ ηαζ υκοπαξ ακηί πεζθέςκ εφνζζηε παν’ αοηήκ μ δοζηοπήξ

κεακίαξ.

Πενζβνάραξ ηα ζοιπηχιαηα πενζηηυκ κμιίγς κα μκμιάζς ηδκ κυζμκ. Ζ εέζζξ ηδξ

πηςπήξ δνςίδμξ ιμο ήημ ημζμφημκ ιάθθμκ μζηηνά, ηαε’ υζμκ ηδημιέκδ οπυ

αημζιήημο γδθείαξ δεκ δδφκαημ ηακ κ’ απμδχζδ ηα ίζα εζξ ημκ εναζηήκ, αθθ’ ήημ

άμπθμξ οπυ ηδκ ακδνζηήκ αοηήξ ζημθήκ ςξ ηίβνζξ εκηυξ ζζδδνμφ ηθςαίμο. Αζ ιμκαπαί

ζοκεζχνεομκ εζηαζίαξ επί εζηαζζχκ ςξ μζ βίβακηεξ υνδ επί μνέςκ, γδημφζαζ κα

ιακηεφζςζζκ οπυ ηίκμξ αθθμηυημο ιακίαξ ηαηείπεημ μ λακευξ ηαζ ςναίμξ εηείκμξ

ηαθυβδνμξ, υζηζξ μο ιυκμκ απέθεοβε ηαξ εςπείαξ ηςκ ςξ μζ θοζζχκηεξ ηφκεξ ημ

φδςν, αθθά ηαζ ηαηά ημο ζοκηνυθμο ημο ςνβίγεημ, μζάηζξ ημκ έαθεπε ιεη’ αοηχκ

ζοκμιζθμφκηα.

Καηά ηαξ ανπάξ ημο πανυκημξ αζχκμξ πάζαζ αζ κυζμζ απεδίδμκημ εζξ ενεεζζιυκ

ημο ζημιάπμο ηαζ οπυ ημ υκμια βαζηνίηζδμξ εεεναπεφμκημ ακελαζνέηςξ δζά αδεθθχκ

οπυ ημο αζιμαυνμοξ Βνμοζζαίμο, ηαηά δε ημκ έκαημκ αζχκα πάκηα ηα ηε ροπζηά ηαζ

ζςιαηζηά πάεδ απεδίδμκημ εζξ ηδκ εκμίηδζζκ ηςκ δαζιυκςκ, ηαε’ ςκ ιυκμκ

θάνιαημκ οπήνπμκ μζ ελμνηζζιμί ηαζ ηα θείρακα ηςκ αβίςκ. Ζ εεμθμβία ηαζ ζαηνζηή,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 79


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

εη ηςκ μπμίςκ πενζιέκμιεκ ηδξ ροπήξ ηαζ ημο ζχιαημξ διχκ ηδκ ζςηδνία, είκαζ αζ

ιυκαζ επζζηήιαζ αζ οπμηείιεκαζ, ςξ ηα εκδφιαηα, εζξ ημκ ζονιυκ.

ζα μζ πνυβμκμζ διχκ επίζηεομκ, μκμιάγμιεκ ζήιενμκ ιοεμθμβίακ, ηαζ αοημί δε

μζ ζαηνμημονείξ ειπαίγμοζζ ημο Γαθδκμφ ηαζ Παναηήθζμο ηαξ ζοκηαβάξ. Κφνζμξ μίδε

ηζ ηαζ μζ απυβμκμζ διχκ εέθμοζζ θέβεζ, ακαβζκχζημκηεξ ηα πενί Υνςιζδνχζεςξ 7

οπμικήιαηα ηδξ ζαηνζηήξ αηαδδιίαξ ηςκ Πανζζίςκ ή ημ πενί αζπίθμο ζοθθήρεςξ ηδξ

Αβ. Άκκδξ δίπθςια ημο πάπα Πίμο, ηζ δε ηαζ πενί εαοιάηςκ ηδξ Περίκδξ ηαζ ηδξ εκ

Σήκς εαοιαημονβμφ εζηυκμξ;

Μμκαπζημφ ζοιαμοθίμο βεκμιέκμο, απεθαζίζεδ κα ζηαθή πνμξ ίαζζκ μ αδεθθυξ

Ηςάκκδξ εζξ ημ εκ Αβία Βχιδ ζπήθαζμκ ηδξ Αβ. Μαβδαθδκήξ, υπμο είπε αθαζηήζεζ

δέκδνμκ, ημο μπμίμο δ μζιή εδίςηε ηυηε ημοξ δαίιμκαξ ηαζ εεενάπεοε ημοξ ηοθθμφξ,

ςξ μ ηαπκυξ ηςκ ζπεφςκ ηαηά ημοξ πνυκμοξ ημο Σςαίη. 8 Ο ηαθυξ Φνμοιέκηζμξ

ακααζαάζαξ επί ημο πζζημφ οπμγοβίμο ηδκ δαζιμκζγμιέκδκ θίθδκ ημο δζεοεφκεδ ιεηά

αανοεοιίαξ πνμξ ημ άβζμκ ζπήθαζμκ, ζηνέθςκ πμθθάηζξ ηδκ ηεθαθήκ πνμξ ηα μπίζς

ηαζ ηαηανχιεκμξ ημοξ εοκμφπμοξ ηαζ ημοξ δαίιμκαξ, μίηζκεξ ελχεμοκ αοηυκ εζξ κέαξ

ηαε’ εηάζηδκ παναθίαξ, ςξ δ ανά ημο Ηδζμφ ημκ Ημοδαίμκ ζακδαθμπμζυκ.

Ζ γδθεία, υηακ δεκ ήκαζ κυζμξ ζδζμπαεήξ ή ζοκηαβιαηζηή, 9 ςξ δ εεζζεδνία εκ

Δθθάδζ, είκαζ ιεκ πάκημηε ηαηή ηαζ μπθδνά αζεέκεζα, αθθ’ έπεζ ηαζ ημ ηαθυκ υηζ

εοεφξ παφεζ, άια εηθείρςζζ ηα οπμεάθπμκηα αοηήκ αίηζα, ςξ δ καοηία ηςκ

εαθαζζμπθυςκ, άια ζηαιαηήζδ ημ πθμίμκ. Οφηςξ δζφπαζε ηαζ μ ααζακίγςκ ηδκ

διεηένακ δνςίδα ηαηυηνμπμξ δαίιςκ, άια δ πανμοζία ηςκ ακηζγήθςκ ηδξ έπαοζε κ’

αημκίγδ ημοξ υκοπαξ ηαζ ημοξ μδυκηαξ ημο. Πνζκ θεάζςιεκ εζξ ημ ήιζζο ημο δνυιμο,

είπεκ ήδδ ακαθάαεζ δ Ηςάκκα ηδκ υνελζκ ηαζ ηδκ εοεοιίακ ηδξ, χζηε μθίβμκ έιεκε κα

πνάλδ πνμξ εκηεθή αοηήξ ίαζζκ δ αβία.

Αθζπεέκηεξ ιεηά ηνζήιενμκ πμνείακ εζξ ημοξ πνυπμδαξ ημο υνμοξ, επί ηδξ ημνοθήξ

ημο μπμίμο δκμίβεημ ημ ζπήθαζμκ, ήνλακημ μζ ιμκαπμί κ’ ακαααίκςζζκ επζπυκςξ ηδκ

απυημιμκ ακςθένεζακ, αημθμοεμφιεκμζ οπυ ημο υκμο ηςκ, υζηζξ κδζηεφςκ ηαζ

ηνέπςκ απυ ηδξ πνμηεναίαξ έζεζε ιεθαβπμθζηχξ ηδκ ηεθαθήκ ημο, ςξ εζ εαανφκεημ

ηδκ αεθίακ ημο γςήκ. Οζ πνχημζ βμκείξ ημο δοζηοπμφξ ημφημο γχμο έθαβμκ ίζςξ

ηαηείκμζ ζηάπεζξ ηζκάξ απδβμνεοιέκδξ ηνζεήξ είξ ηζκα βςκίακ ημο Παναδείζμο, μζ δε

απυβμκμζ αοηχκ απμηίμοζζκ ςξ ηαζ διείξ ημο πνμβμκζημφ αιανηήιαημξ ημκ θυνμκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 80


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Μεηά δίςνμκ ακάααζζκ επάηδζακ ηέθμξ πάκηςκ μζ ηνεζξ πνμζηοκδηαί επί

δεκδνμθφημο μνμπεδίμο, υπμο δ λακεή εοβάηδν ηδξ Γεκκδζανέε έηθαοζεκ επί

ηνζάημκηα έηδ ηαξ αιανηίαξ ηδξ. Δκ ιέζς ημο ζπδθαίμο ημφημο εθαίκεημ θάηημξ

ζηαθείξ εζξ ημκ ανάπμκ οπυ ηςκ δαηνφςκ ηδξ αβίαξ, άηζκα ιεηειμνθμφκημ

ηαηαπίπημκηα εζξ ιανβανίηαξ, μοξ δζέκειεκ δ ενδιίηζξ εζξ ημοξ πηςπμφξ· εββφξ δε ημο

θάηημο ημφημο ακεπαφεημ ημ ζχια αοηήξ, εκαπμηεεέκ εηεί οπυ ηςκ Aβίςκ Λαγάνμο,

Σνμθίιμο ηαζ Μαλζιίκμο, εθευκηςκ ηαηείκςκ εζξ Γαθθίακ, υπμο ηαηέθοβμκ ηυηε μζ

πνμβεβναιιέκμζ ιαεδηαί ημο Ηδζμφ, ςξ ζήιενμκ μζ μπαδμί ημο Μαγίκδ εζξ ηδκ

ιεβάθδκ Βνεηακκίακ. Δφμζιμκ ηαζ αεζεαθέξ δεκδνφθθζμκ εζηίαγε ημκ ηάθμκ,

ζδιαίκμκ εζξ ημοξ πνμζηοκδηάξ πμφ έπνεπε κα βμκαηίζςζζ.

Πνμ αοημφ ηθίκακηεξ ημ βυκο μζ εναζηαί ήνλακημ ηαπεζκή ηδ θςκή ηαζ ηδ ηανδία

κα ράθθςζζ ημ ηνμπάνζμκ ηδξ αβκζζεείζδξ εηείκδξ εηαίναξ, ηδξ μπμίαξ ηα

αιανηήιαηα ηαηέζηδζακ πθείμκαξ βοκαίηαξ αιανηςθάξ παν’ υζαξ δ ιεηάκμζα ηδξ

αβίαξ. Πάκηεξ θζθμηζιμφιεεα κα μιμζάζςιεκ ηαηά ηζ ημοξ ιεβάθμοξ άκδναξ,

ιζιμφιεκμζ ηα εθαηηχιαηα αοηχκ, μζάηζξ αδοκαημφιεκ κα ιζιδεχιεκ ηαξ ανεηάξ.

Πμθθμί έβζκακ ιέεοζμζ, ίκα έπςζί ηζ ημζκυκ ιεηά ημο Αθελάκδνμο, μζ δε αοθζημί ημο

ιεβάθμο Λμοδμαίημο αθήνμοκ ημοξ μδυκηαξ ηςκ, ίκα μιμζάζςζζ ης ιμκάνπδ. Αθθά

ηδξ ςναίαξ Μαβδαθδκήξ ηα παναπηχιαηα ηαζ δ αβζυηδξ ιονζάηζξ πθείμκαξ είθηοζακ

ιζιδηάξ. Αζ μθίβαζ απμιείκαζαζ ηαθαί πνζζηζακαί ηαφηδκ έπμοζζκ είδςθμκ ηαζ

πνυηοπμκ ηδξ γςήξ ηςκ, δάηκμοζαζ ημκ απδβμνεοιέκμκ ηανπυκ, εκυζς έπμοζζκ

αθδεείξ μδυκηαξ, ηαζ έπεζηα πνμζθένμοζαζ ης Θεχ ηαξ νοηίδαξ ηαζ ηαξ θεκάηαξ ηςκ

ςξ ακηίηζιμκ ημο Παναδείζμο.

Δκχ επεηαθμφκημ μζ δφμ πνμζηοκδηαί ηαξ πάνζηαξ ηδξ αβίαξ, μ υκμξ, υζηζξ είπεκ

αημθμοεήζεζ αοημφξ εζξ ημ ζπήθαζμκ, γδηχκ άζοθμκ ηαηά ημο δθίμο, ςζθναίκεημ ημ

επί ημο αβίμο ηάθμο δεκδνφθθζμκ ιεη’ αολμφζδξ επζεοιίαξ. Σμ δοζηοπέξ γχμκ πνμ

πμθθμφ είπε βεοεή πθςνάξ ηνμθήξ, αθθά θααυκ ιμκαζηδνζαηήκ ακαηνμθήκ εβκχνζγε

κα ζέαδηαζ ηα άβζα, δεζκή δε ζοκεηνμηείημ εκ ηδ ηανδία ημο πάθδ ιεηαλφ πείκδξ ηαζ

εοζεαείαξ. Οζ μθεαθιμί αοημφ οβναίκμκημ, μζ νχεςκεξ δζεζηέθθμκημ, ήκμζβε ηαζ

πάθζκ έηθεζε ημ ζηυια, θείπςκ εθαθνχξ ηα εφμζια εηείκα θφθθα δζά ημο άηνμο ηδξ

βθχζζδξ ςξ εναζηήξ ηαξ πείναξ ηδξ ημζιςιέκδξ θίθδξ ημο, θμαμφιεκμξ ιδκ ηδκ

ελοπκίζδ. Αθθά ηεθεοηαίμκ πακηυξ άθθμο αζζεήιαημξ οπενίζποζεκ δ πείκα· ηθίκαξ ηα

ιαηνά αοημφ χηα ηαηά ηδκ ζοκήεεζακ ηςκ μιμίςκ ημο, μζάηζξ εημζιάγμκηαζ κα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 81


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

πνάλςζζκ ακμδζίακ, ηυζς ζθμδνχξ έζεζζε δζά ηςκ μδυκηςκ ημ εαοιαημονβυκ εηείκμ

δεκδνφθθζμκ, χζηε εηνζγςεέκ έιεζκεκ εζξ ημ αέαδθμκ αοημφ ζηυια ακδνηδιέκμκ.

Οζ εναζηαί αθέπμκηεξ ακανπαγυιεκμκ ημκ αςιυκ, πνμ ημο μπμίμο πνμζδφπμκημ,

δβένεδζακ ιεηά θνίηδξ πνμζδθμφκηεξ έκηνμια αθέιιαηα επί ημο ζενμζφθμο

οπμγοβίμο ηαζ έηζ εκηνμιχηενα εζξ ημ άθεμκμκ αίια, ημ μπμίμκ απέζηαγεκ εη ηδξ

νίγδξ ημο θοημφ, εκχ εη ηδξ ακμζπεείζδξ μπήξ δημφμκημ ζηεκαβιμί βμενμί ςξ μζ ημο

Πμθοδχνμο, υηε απέζπα μ Αζκείαξ ηα εη ημο ζχιαημξ αοημφ αθαζηήζακηα αέθδ, εκ

ιέζς δε αοηχκ ακηήπδζε πέκεζιμξ βοκαζηεία θςκή, ημζαφηα εζξ ημ θαίιανβμκ γχμκ

ηαηανςιέκδ «Δη ηδξ ηανδίαξ ιμο ηαζ μοπί ελ ακαζζεήημο ημνιμφ νέεζ ημ αίια ημφημ.

Δπζηαηάναημξ ζο μ ζπανάλαξ αοηήκ· εέθεζξ ηφπηεζ οπυ αανφ θμνηίμκ ηαζ ηνχβεζ

λφθμκ πάζαξ ηαξ διέναξ ηδξ γςήξ ζμο».

Απυ ηδξ διέναξ εηείκδξ οπυηεζκηαζ μζ υκμζ εζξ δζπθήκ ςξ μζ Ημοδαίμζ ανάκ.

Αιθυηενμζ δζεζπανιέκμζ ακά πάζακ ηδκ βδκ, οανζγυιεκμζ, ναπζγυιεκμζ ηαζ

πενζθνμκμφιεκμζ πθδνυκμοζζ πθήκ ημο επζαανφκαξ πακηυξ διάξ πνμβμκζημφ ηαζ

δεοηένμο αιανηήιαημξ ηδκ δίηδκ, μζ ιεκ ηδξ εεμηημκίαξ, μζ δε ηδξ ζενμζφθμο

θαζιανβίαξ. Ο δε παναίηζμξ ηδξ δεοηέναξ ηαφηδξ πηχζεςξ υκμξ, δοζηοπέζηενμξ

βεκυιεκμξ ηαζ αοημφ ημο Αδάι, μοδέ κα πςκεφζδ επνυθεαζε ημκ απδβμνεοιέκμκ

ηανπυκ, αθθά ηαηαθδθεείξ οπυ θμαενχκ ζπαζιχκ απέδςηε εοεφξ ημ πκεφια ςξ μ

Ογάξ πανά ηδκ ηζαςηυκ ημο Τρίζημο. Έηημηε δε μζ ηοθθμί, πςθμί, δαζιμκζγυιεκμζ ηαζ

παναθοηζημί ηδξ Πνμαζββίαξ, υζμζ εεεναπεφμκημ πνυηενμκ οπυ ημο δέκδνμο ηδξ

Μαβδαθδκήξ, πνμζένπμκηαζ ηαη’ έημξ εζξ ημ ιένμξ, υπμο ηείκηαζ ηα άηαθα μζηά ημο

αθακίζακημξ ημ εαοιαημονβυκ αοηχκ θάνιαημκ, ηαζ εηεί ιονίαξ ζςνεφμοζζ ηαηά

ηδξ ικήιδξ ημο ηαηάναξ ηαζ ιονίαξ επί ηδξ νάπεςξ ηςκ απμβυκςκ ημο πθδβάξ.

Οζ δφμ πνμζηοκδηαί, ηςκ μπμίςκ αζ ηνίπεξ ήζακ μνεαί οπυ ηδξ θνίηδξ, μζ δε

μδυκηεξ ζοκεηνμφμκημ ςξ ηνμηάθζα Iζπακήξ πμνεοηνίαξ, ηαηεηοθίζεδζακ εη ημο

υνμοξ μνιδηζημί ςξ κζθμζηζαάδεξ ηςκ Πονδκαίςκ, μοδ’ εζηαιάηδζακ, ιέπνζξ μο

δζέηνζκακ ιαηνυεεκ ηα βθαοηά φδαηα ηδξ Μεζμβείμο. Ακαπαοεέκηεξ ηυηε επί ηζκαξ

χναξ οπυ ηδκ ζηζάκ θδβμφ εαάδζζακ ηαζ πάθζκ δζ’ υθδξ ηδξ κοηηυξ, ημ δε πνςί

εζζήθεμκ εζξ Σμοθχκα, εκαφθμοξ έηζ έπμκηεξ εζξ ηα χηα ηδξ Μαβδαθδκήξ ηδκ

μκμηηυκμκ ανάκ ηαζ ημο δοζηοπμφξ οπμγοβίμο ηςκ ημοξ επζεακαηίμοξ μβηδειμφξ.

Ο θζιήκ ηδξ Σμοθχκμξ ήημ ένδιμξ πθδκ ιυκδξ εκεηζηήξ ηζκυξ ηνζήνεςξ, ήηζξ

ιεηαημιίζαζα ελ Αθελακδνείαξ εζξ Δκεηίακ ημ ζχια ηαζ ημ ζδζυπεζνμκ Δοαββέθζμκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 82


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ημο Αβ. Μάνημο, έπθεοζεκ έπεζηα εζξ ηαξ αηηάξ ηδξ Πνμαζββίαξ πνμξ αβμνάκ

ακδναπυδςκ, ιεθθυκηςκ κ’ ακηαθθαβχζζκ εζξ ημοξ θζιέκαξ ηδξ Ακαημθήξ ακηί

θζαάκμο, αάιααημξ ηαζ αβίςκ θεζράκςκ.

Οζ πνυκμζ εηείκμζ ήζακ μ πνοζμφξ ηδξ ζςιαηειπμνίαξ αζχκ. Δκεημί, Αιαθθίηαζ,

Πζζακμί ηαζ Γεκμοήκζζμζ πενζέηνεπμκ ςξ ηανπανίαζ ηδκ Μεζυβεζμκ, αιζθθχιεκμζ ηζξ

πνμ ηίκμξ πενζζζμηένμοξ κ’ αβμνάζδ ακενχπμοξ πανά ηςκ μπθανπδβχκ ηαζ θδζηχκ,

μίηζκεξ ιεηά ημκ εάκαημκ ημο Κανυθμο εθοιαίκμκημ ηδκ Γαθαηίακ ηαζ Ηηαθίακ,

ιεηενπυιεκμζ ημ επάββεθιά ηςκ εθεοεένςξ ηαζ ακεκμπθήηςξ ςξ ζήιενμκ εκ Αηηζηή.

Αθθ’ εηείκμζ ημοθάπζζημκ ακηί κα θδζηεφςζζ ηαζ ημοξ ζοββεκείξ αηυιδ, γδημφκηεξ

θφηνα, ήκαπημκ πονάκ πανά ηδκ υπεδκ ηδξ εαθάζζδξ, ίκα εζδμπμζήζςζζ ημοξ

παναπθέμκηαξ αβμναζηάξ, εζξ μοξ επχθμοκ αοεδιενυκ ημκ αζπιάθςημκ, ςθεθμφκηεξ

ιάθθμκ ακηί κα αθάπηςζζ ημο ηθδνμκυιμοξ.

Οζ ζενείξ ακεεειάηζγμκ ιεκ εκίμηε ημοξ ιεηενπμιέκμοξ ημ ημζμφημκ ειπυνζμκ, αθθά

ηαζ εδέπμκημ παν’ αοηχκ πνοζμηεκηήημοξ ζημθάξ, πμθφηζια ανχιαηα,

θζεμζημθίζημοξ ζηαονμφξ ηαζ άθθα ηδξ αζμιδπακίαξ ηςκ πνμσυκηα, ςξ ηαηαθένμκηαζ

ηαζ ζήιενμκ μζ Άββθμζ ιαονυθζθμζ ηαηά ηδξ δμοθείαξ, ακαιζβκφμκηεξ εζξ ημ ηέζμκ

αοηχκ ζάηπανζκ ηαζ νχιζ, ημκ ζδνχηα ηαζ ημ αίια ηςκ ιαφνςκ. Καηαί δε ηζκεξ

βθχζζαζ δζεενφθμοκ ιάθζζηα υηζ πμθθμί ηςκ αλζςιαηζηχκ ηδξ παπζηήξ αοθήξ, εκ μζξ

ηαζ μ ιέβαξ ηδνζιμκάνζμξ, ήημζ αοθάνπδξ, ζοκέδεμκ ιοζηζηάξ ιεηά ηςκ ανπζθδζηχκ

ζπέζεζξ, ζοκηεζκμφζαξ εζξ πθμοηζζιυκ ηαζ δζαηυζιδζζκ ηδξ Δηηθδζίαξ.

Σμ πθμίμκ ήημ έημζιμκ πνμξ απυπθμοκ, εζξ δε ηδκ παναθίακ εονίζηεημ

πνμζδειέκμκ αηάηζμκ, ακαιέκμκ ηδκ επζζηνμθήκ ημο πθμζάνπμο, πμνεοεέκημξ εζξ

ακηάιςζζκ ημο ακηαπμηνζημφ αοημφ Ημοδαίμο, ίκα ζοιπθδνχζδ ημ θμνηίμκ. Μεη’ μο

πμθφ εθάκδ μ ηίιζμξ μφημξ εαθαζζζκυξ αημθμοεμφιεκμξ οπυ μηηχ καοηχκ,

ηναημφκηςκ ιάζηζβα εκ ηδ δελζά, δζά δε ηδξ ανζζηενάξ ζπμζκίμκ, εζξ ημο μπμίμο ηδκ

άηνακ ήζακ δεδειέκμζ ακά δφμ ςξ ηνοβυκεξ εζξ ηδκ αβμνάκ μζ κεςζηί αβμναζεέκηεξ

δμφθμζ δεηαέλ ημκ ανζειυκ, εκκέα άκενςπμζ ηαζ επηά βοκαίηεξ· είπμκ δε άκενςπμζ

ηαζ μοπί άκδνεξ, δζυηζ ηαη’ εηείκδκ ηδκ επμπήκ διθζζαδηείημ αηυιδ ακ ακήημοζζκ εζξ

ημ ακενχπζκμκ βέκμξ αζ βοκαίηεξ, μζ δε ανκμφιεκμζ αοηαίξ ηδκ ακενςπυηδηα

επνυηεζκμκ ημοξ ηναβζημφξ αοηχκ ένςηαξ εκ Αζβφπης ηαζ ημοξ ζππζημφξ εκ Θεζζαθία,

ηδκ βκχιδκ ημο Ανζζημηέθμοξ, ηδκ ηαηίακ ηςκ, ηδκ εοβαηένα ημο Ανζζημλέκμο, ήηζξ

είπε πυδαξ υκμο, ηαζ ημ εδάθζμκ ημο Σςαίη.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 83


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Ο πθμίανπμξ ήημ Ραβμογαίμξ, αθζεφξ ηαζ εζδςθμθάηνδξ ηαηά ηδκ κευηδηά ημο,

υζηζξ ιοδεείξ ηδξ πίζηεςξ ηα ιοζηήνζα δεέθδζε κα ιζιδεή ημκ Απυζημθμκ,

βεκυιεκμξ ςξ εηείκμξ αθζεφξ ακενχπςκ, μοξ δββίζηνμκε ηαζ επχθεζ ςξ πνυηενμκ ημοξ

ζπεφαξ. Παναηδνήζαξ ημοξ δφμ εναζηάξ, μίηζκεξ πενζεζθζβιέκμζ εζξ ηα νάζα ηςκ

εηάεδκημ ιεθαβπμθζημί ςξ καοαβμί επί ηςκ ααειίδςκ ηδξ απμαάεναξ, εζηέθεδ υηζ

ηαθυκ ήεεθεκ είκαζ κα παναθάαδ επί ημο πθμίμο ημοξ δφμ εηείκμοξ μπαδμφξ ημο Αβ.

Βεκεδίηημο, ίκα αμδεχζζ ημκ δήιζμκ εζξ ηδκ δζαηήνδζζκ ηδξ εοηαλίαξ ιεηαλφ ηςκ

δεζιίςκ, απεζθμφκηεξ εζξ ημοξ ιειρζιμζνμφκηαξ ηαξ θθυβαξ ηδξ Κμθάζεςξ ςξ

εηείκμξ ηδκ αβπυκδκ. Ο πμθφπεζνμξ εηείκμξ καφηδξ ήημ ζοβπνυκςξ ηαζ ααεφξ

πμθζηζηυξ, εκκμήζαξ, ςξ μζ ηυηε ααζζθείξ, υηζ δζά ιυκμκ ηςκ ζενέςκ ηαζ δδιίςκ

ηαείζηακηαζ μζ άκενςπμζ εοάβςβμξ αβέθδ, πνμζθένμοζα εοπεζεή νάπζκ εζξ ηδκ

ημονάκ.

Οζ δοζηοπείξ κεακίζημζ βεοεέκηεξ παζχκ ηςκ πζηνζχκ, υζαζ επί ηδξ λδνάξ

αθαζηάκμοζζκ, εδέπεδζακ πνμεφιςξ ημο ακδνμηαπήθμο ηαξ πνμηάζεζξ, εθπίγμκηεξ κα

εφνςζζ ηέθμξ ακάπαοζζκ ιεηαλφ ηςκ ηοιάηςκ ςξ μ Νχε εκ ηδ Κζαςηχ, εζξ δκ μοδέκ

πμκδνυκ επεηνάπδ κα εζζέθεδ πθδκ ιυκςκ ηςκ ηίβνεςκ, υθεςκ, ζημνπίςκ ηαζ ηςκ

θεεζνχκ, υζαζ εονέεδζακ εζξ ημο Παηνζάνπμο ηδκ βεκεζάδα. Δκ ημφημζξ αζ ηχπαζ

έζπζγμκ ημ ηφια ηαζ ιεη’ μο πμθφ καφηαζ, ακδνάπμδα, πθμίανπμζ ηαζ ιμκαπμί επάημοκ

ηαξ ζακίδαξ ημο Αβ. Πμνηανίμο, δζυηζ ημζμφημκ έθενεκ υκμια ημ εοζεαέξ εηείκμ

ζηάθμξ.

Οζ εναζηαί εηάεζζακ επί ζςνμφ ζπμζκίςκ πανά ηδκ πνχνακ εεςνμφκηεξ ηα

θεφβμκηα πανάθζα ηδξ πθμενάξ Πνμαζββίαξ. Ζ γδθεία είπεκ ακαγςπονήζεζ ημκ ένςηα

ηδξ Ηςάκκαξ, αζ δε ζδζμηνμπίαζ αοηήξ ημκ ημο Φνμοιεκηίμο· χζηε ζοκεζθίββμκημ πνμξ

αθθήθμοξ, απμθαφμκηεξ ηςκ δδμκχκ ηδξ ζοιθζθζχζεςξ ηαζ ιονία πθάηημκηεξ ζπέδζα

πενί ημο ιέθθμκημξ αίμο. Σμ πθμίμκ έιεθθε κα πθεφζδ εζξ Αθελάκδνεζακ, αθθ’ εηείκμζ

εζηυπμοκ κ’ απμαχζζκ εζξ Αεήκαξ ηαζ εηεί ιεηαλφ ηςκ ζηδθχκ ημο Πανεεκχκμξ ηαζ

ηςκ δαθκχκ ημο Ηθζζζμφ κα πθέλςζζ ηδκ κέακ θςθεάκ ηςκ.

Ο εεηυξ παηήν ηδξ Ηςάκκαξ ηαηαβυιεκμξ, ςξ είπμιεκ, ελ Δθθήκςκ είπε δζδάλεζ ηδξ

ζογφβμο ημο ηδκ εοβαηένα ηςκ πνμβυκςκ αοημφ ηδκ βθχζζακ ηαζ ζζημνίακ, χζηε μζ

ιζηνμί πυδεξ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ ακεζηίνηςκ οπυ ηδξ πανάξ, ιέθθμκηεξ ιεη’ μθίβμκ

κα παηήζςζζ ημ πχια, υπεν εηάθοπηε ημο Πενζηθέμοξ ηαζ ηδξ Αζπαζίαξ ηδκ ηυκζκ,

ημ δε οπμηζεέιεκμκ αοηήξ εθθδκζηυκ αίια ακέαναγεκ εζξ ηα θθέααξ ηδξ ςξ ημ φδςν

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 84


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ημο Ημνδάκμο, υηε εαοείζεδ εκ αοηχ ημ ζχια ημο ςηήνμξ. Δκ ημφημζξ ημ πθμίμκ

πανέπθεεκ ήδδ ηαξ ιμζπμαυθμοξ αηηάξ ηδξ Αβ. Μανβανίηαξ. Ζ διένα ήημ

οπυεενιμξ, μ ήθζμξ έθαιπεκ υπζζεεκ κεθχκ βαθαηημπνυςκ, ςξ ημ πνυζςπμκ κέαξ

Σμονηίζζδξ οπυ ηαξ πηοπάξ ημο βζαζιαηίμο, δ εάθαζζα εημζιάημ ςξ επίζημπμξ ιεηά

ημ βεφια ηαζ θεοημί βενακμί εηαλείδεομκ ηαηείκμζ εζξ ημκ μονακυκ.

Οοδέκ βθοηφηενμκ, υηακ μ ηαζνυξ είκαζ ημζμφημξ, ή κα εονίζηεηαί ηζξ επί ημο

ηαηαζηνχιαημξ ςηοπυνμο κδυξ, πενζιέκςκ ιεηά ημ πνυβεοια ημο βεφιαημξ ηδκ

χνακ, ζηδνίγςκ ηδκ ηεθαθήκ επί ηςκ βμκάηςκ ηδξ ενςιέκδξ ημο ηαζ ιεη’ εηείκδξ

εαοιάγςκ ημο μονακμφ, ηδξ βδξ ηαζ ηςκ οδάηςκ ηαξ ηαθθμκάξ. Ο ζηυιαπμξ ηαζ δ

ηανδία πνέπεζ κα ήκαζ εοπανζζηδιέκα, ίκα δδοκχιεεα εαοιάγμκηεξ ηδκ θφζζκ· άθθςξ

μ ήθζμξ θαίκεηαζ διίκ, ειμί ημοθάπζζημκ, ιδπακή πνμξ ςνίιακζζκ ηςκ πεπυκςκ, δ

ζεθήκδ θακάνζμκ ηςκ ηθεπηχκ, ηα δέκδνα ηαφζζιμξ φθδ, δ εάθαζζα αθιονυκ

νεοζηυκ ηαζ δ γςή ακμφζζμξ ςξ κενυαναζημξ ημθμηφκεδ.

Μεηά ηνζήιενμκ πθμφκ πνμζςνιίζεδ ημ πθμίμκ εζξ ημκ θζιέκα ηδξ Αθενίαξ,

πνςηεομφζδξ ηδξ κήζμο Κφνκμο, υπμο απέαδ ημ πθήνςια, ίκα οδνεφζδ,

ζοκαπέαδζακ δε ηαζ μζ ιμκαπμί, ίκα πμνεοεχζζκ εζξ πνμζηφκδζζκ ηςκ εκ ηδ κήζς

πακζέπηςκ ηαζ ηαε’ υθδκ ηδκ μζημοιέκδκ μκμιαζηχκ θεζράκςκ· ηαευηζ εηεί

θοθάηεηηαζ δ νάαδμξ ημο Μςτζέςξ, αχθμί ηζκεξ ηδξ βδξ, δζ’ δξ επθάζεδ μ Αδάι, δ

πθεονά ημο απμζηυθμο Βανκάαα, θζάθδ πενζέπμοζα ζηαβυκαξ ηζκάξ βάθαηημξ ηδξ

Θεμηυημο, ηειάπζμκ πακίμο οπυ ηςκ αβίςκ αοηήξ πεζνχκ ελοθαζιέκμκ ηαζ άθθαζ

ηζκέξ μοπ ήηημκ ζεναί ηαζ πνςηυηοπμζ ανπαζυηδηεξ, ηαξ μπμίαξ έηζ ηαζ ζήιενμκ

δφκαηαζ κα πνμζηοκήζδ μ εοζεαήξ πενζδβδηήξ.

Σδκ επζμφζακ, πκεφζακημξ ζθμδνυηενμκ ημο ακέιμο, οπενέαδζακ ηδκ κήζμκ

ανδχ, ηδκ ηαηά ημοξ πμζδηάξ πενίθδιμκ δζά ημοξ ηονμφξ ηδξ ηαζ ηδκ απζζηίακ ηςκ

ηαημίηςκ, ηδκ δε ηνίηδκ διένακ ηαηαπεζυκημξ αοημφ… Αθθ’ εβχ ιέηνζμξ ςκ

ημθοιαδηήξ δεκ δφκαιαζ κα παναημθμοεήζς ηα ίπκδ ημο θένμκημξ ηδκ δνςίδα ιμο

πθμίμο ςξ ημ αήια ημο ιαηανίημο υκμο ηδξ. Άθθςξ δε αζ καοηζηαί πενζβναθαί, ηα

ηφιαηα, ηα ζπμζκία, δ πίζζα ηαζ ηα καοάβζα, ηαηήκηδζακ ηεηνζιιέκαζ ςξ ηα

οπμδήιαηα βναιιαημημιζζημφ, πνμλεκμφζαζ καοηίακ εζξ ημκ ακαβκχζηδκ, ςξ δ

ηίκδζζξ ημο πθμίμο εζξ ημκ εαθαζζμπυνμκ, εηηυξ ιυκμκ ακ πανεζζαπεχζζ πανίεκηά

ηζκα επεζζυδζα πείκδξ ή ακενςπμθαβίαξ. Γζυ παναπέιπμκηεξ ημοξ μνεβμιέκμοξ πνμξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 85


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηζιςνίακ ηςκ εζξ ηαξ βαθαηηχδεζξ πενζβναθάξ ημο Π. μφηζμο, εκ αζξ μοδ’ δ

εθαπίζηδ πμζδηζηή πκμή ηανάζζεζ ημκ ζζβαθυκ αζβζαθυκ, βεθχκηα βάθα υθμκ,

εέθμιεκ πθδνμθμνήζεζ ημοξ θμζπμφξ ακαβκχζηαξ, υηζ μζ διέηενμζ ήνςεξ

παζιδεέκηεξ, ειέζακηεξ, ααοηαθδεέκηεξ οπυ ηςκ ηοιάηςκ ηαζ υζα άθθα εζξ ημοξ

ηαλζδεφμκηαξ ζοιααίκμοζζ παευκηεξ, έθεαζακ εοηοπχξ ιεηά δίιδκμκ πθμοκ εζξ

Κυνζκεμκ, ηαηεί απμαάκηεξ δζδοεφκεδζακ δζά Μεβάνςκ εζξ Αεήκαξ οπυ ηδκ μδδβίακ

κέμο ηζκυξ Έθθδκμξ δμφθμο μκυιαηζ Θεςκά, θζθμδςνδεέκημξ αοημίξ οπυ ημο

πθμζάνπμο.

Ο ήθζμξ ακέηεθθεκ υπζζεεκ ημο Τιδηημφ ζηζθπκυξ ηαζ ακέθεθμξ ςξ μ ςνζιάζαξ ηα

ιήθα ηδξ Δδέι, υηε μζ ηνεζξ μδμζπυνμζ παναιείρακηεξ ημ Πμζηίθμκ εζζήθεμκ εζξ ηδκ

πυθζκ ημο Αδνζακμφ. Πθήεμξ Αεδκαίςκ ζοκέννεμκ πακηαπυεεκ εζξ ηαξ εηηθδζίαξ, ίκα

πακδβονίζςζζ ηδκ «Κονζαηήκ ηδξ Ονεμδμλίαξ» ήημζ ηδξ ακαζηδθχζεςξ ηςκ αβίςκ

εζηυκςκ· οπυ ημφηςκ θενυιεκμζ εζζήθεμκ μζ ηνεζξ μδμζπυνμζ εζξ ημ Θδζείμκ, υπεν

ήημ πνζζηζακζηή εηηθδζία, αθζενςιέκδ ης Αβ. Γεςνβίς. Ο πνζζηζακζζιυξ ηαηέπκζλε

ηδκ εζδςθμθαηνείακ ηαζ εκ ημφημζξ ημ άηαημκ ημφημ εφια ηαηέζηδζε ημκ θμκέα ημο

βεκζηυκ ηθδνμκυιμκ, ηθδνμδμηήζακ αοηχ ημοξ καμφξ, ηαξ ηεθεηάξ, ηα εοζίαξ, ημοξ

ιάκηεζξ, ημοξ ζενείξ ηαζ ημοξ μκεζνμηνίηαξ.

Σαφηα πάκηα παναθααυκηεξ μζ πνζζηζακμί ιεηεζπδιάηζζακ μπςζμφκ πνμξ πνήζζκ

ηςκ, ςξ μζ θμβμηθυπμζ ηαξ λέκαξ ζδέαξ, μκμιάζακηεξ εηηθδζίαξ ημοξ καμφξ, ημοξ

αςιμφξ εοζζαζηήνζα, ηαξ πμιπάξ θζηακείαξ ηαζ ημοξ εεμφξ Αβίμοξ. Άβ. Νζηυθαμκ ημκ

Πμζεζδχκα, ημκ Πάκα Άβ. Γδιήηνζμκ ηαζ Απυθθςκα ημκ Άβ. Ζθίακ· αθθ’ εζξ ημφημοξ

πνμζήνηδζακ μζ ζενείξ, ίκα ημοξ ηαηαζηήζςζζ ζεααζημηένμοξ, ηαζ ιαηνζάκ βεκεζάδα,

ςξ αζ πνμαβςβμί ηδξ Ρχιδξ λακεήκ θεκάηδκ εζξ ηαξ οπμηνυθμοξ ηςκ, ίκα εθηφςζζ

πθείμκαξ πεθάηαξ. Αθθ’ επακέθεςιεκ εζξ Αεήκαξ.

Μεηά ημκ εάκαημκ ημο ιζανμφ Θεμθίθμο, υζηζξ έημπηε ηαξ πείναξ ηςκ γςβνάθςκ

ηαζ ήθεζθε δζ’ αζαέζημο ηαξ αβίαξ εζηυκαξ, ςξ αζ ηνμθμί ημοξ ιαζημφξ ηςκ δζ’ αθυδξ,

ίκα αδδζάγςζζκ αοημφξ ηα εδθάγμκηα ανέθδ, μζ δοζηοπείξ ακαημθίηαζ ζηενμφιεκμζ

απυ έκδεηα ήδδ εηχκ ηαξ εζηυκαξ δζεάκμκημ εη ηδξ ιαηνάξ εηείκδξ ζηενήζεςξ ημκ

πνμξ αοηάξ πυεμκ δζπθαζζαζεέκηα. Πακηαπυεεκ ηαηέααζκμκ εη ηςκ μνέςκ μζ οπυ ημο

ηονάκκμο πνμβναθέκηεξ μνευδμλμζ ιμκαπμί ηαζ γςβνάθμζ· ηαηά ηζκαξ ιάθζζηα

αβζμβνάθμοξ, μο ιυκμκ μζ γχκηεξ ζοκέννεμκ αενυμζ εζξ ηαξ εηηθδζίαξ, αθθά ηαζ

πμθθμί ηςκ κεηνχκ ιανηφνςκ δβένεδζακ εη ηςκ ικδιείςκ, ίκα πανεονεεχζζκ εζξ ηδκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 86


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

πανιυζοκμκ εηείκδκ ηεθεηηήκ, ηαε’ δκ ςιίθμοκ μζ εζηυκεξ ηαζ εζηίνηςκ μζ άκεναηεξ

οπυ ηδξ πανάξ εκ ημζξ εοιζαηδνίμζξ.

Αθθά ηαζ αοημί μζ αβνζχηαημζ ηςκ εζημκμηθαζηχκ ιεηεηνάπδζακ αίθκδξ εζξ

εενιμφξ εζημκμθάηναξ, άια ημκ εεμιίζδημκ Θευθζθμκ δζεδέπεδ δ εεμδχνδημξ

Θεμδχνα 10 . Οζ βμκείξ εηυθθςκ ηαξ ηνίπαξ ηςκ ηέηκςκ ηςκ εζξ ηα εζημκίζιαηα, μζ

ιμκαπμί πνμζέθενμκ αοημίξ ηδκ ηυιδκ ηςκ εοζίακ, αζ δε βοκαίηεξ απμλέμοζαζ ηα

ααθάξ ηςκ εζηυκςκ ςξ αζ πνυβμκμζ αοηχκ ημκ θαθθυκ ημο Πνζάπμο ακειίβκομκ αοηάξ

ςξ εηείκαζ εζξ ημ φδςν ηαζ έπζκμκ· ηαζ αοημί δε μζ ζενείξ εηυθιδζακ πμθθάηζξ δζά

ημζμφηςκ ααθχκ κα κμεεφζςζζ ημκ ζενυκ μίκμκ ηδξ ιεημοζζχζεςξ. Δζξ δε ηαξ

Αεήκαξ, ηδκ ηθαζζηήκ ηαφηδκ ηαεέδνακ ηςκ εζδχθςκ, ημζμφημξ ηαηήκηδζεκ μ γήθμξ

ηςκ πζζηχκ, χζηε μ επίζημπμξ δκαβηάζεδ κα ζηεπάζδ δζ’ οέθςκ ηαξ εζηυκαξ, ίκα ιδ

ελαθείθςκηαζ εη ηςκ πμθθχκ θζθδιάηςκ, ηαηακηχζαζ ιεη’ μθίβαξ διέναξ ςπναί ηαζ

αθακείξ, ςξ δ επί ημο νζκμιάηηνμο ηδξ Πνμοκίηδξ εζηχκ ημο ςηήνμξ.

Καηά ημοξ κμιζημφξ εηάζηδ ηαηάπνδζζξ βεκκά κέμκ ηζκά κυιμκ, εκ δε ηδ

Δηηθδζία ημο Υνζζημφ μνευδμλμκ δυβια βεκκάηαζ ελ εηάζηδξ αζνέζεςξ. Ζ

παναθμνά ηςκ Δζημκμιάπςκ εβέκκδζε ηδκ Δζημκμθαηνείακ, μ Τζυξ ηαηέζηδ

Οιμμφζζμξ ης Παηνί εζξ πείζια ηςκ Ανεζακχκ, δ Πακαβία ςκμιάζεδ Θεμηυημξ πνμξ

ακαίνεζζκ ηςκ αθαζθδιζχκ ημο Νεζημνίμο, μ δε Πάπαξ Πίμξ μ ε΄, ίκα ηζιςνήζδ ημοξ

πενί ηδξ απνάκημο ζοθθήρεςξ ηδξ Θεηυημο αζεαείξ δζζηαβιμφξ ηςκ μθζβμπίζηςκ

οπδηυςκ ημο, επέααθεκ αοημίξ ςξ άνενμκ πίζηεςξ ηαζ ηδξ ιδηνυξ αοηήξ ηδξ

εεμπνμιήημνμξ Άκκδξ ηδκ αιυθοκημκ εβηοιμζφκδκ. Σζξ μίδε πμία κέα ηαθά εέθμοζζ

αθαζηήζεζ ηαζ εη ηδξ αθαζθήιμο αίαθμο ημο Ρεκάκ, ήηζξ ηαηά ημκ πακμζζχηαημκ

αααάκ Κνεθζένμκ «πμθφ ήδδ ςθέθδζε ηδκ ενδζηείακ, δμφζα αθμνιήκ» εζξ αοηυκ ηαζ

ημοξ ζοκηνυθμοξ ημο κ’ απμδείλςζζ «θαεζκήκ» ηδκ Αθήεεζακ ςξ ημ θςξ ημο «δθίμο».

Οζ εναζηαί εζζεθευκηεξ ιεηά ημο οπδνέημο εζξ ημ Θδζείμκ ιυθζξ δδοκήεδζακ κα

ημπμεεηδεχζζκ εζξ ζηεκυπςνυκ ηζκα βςκίακ ημο πθήεμκημξ καμφ. Καη’ εηείκδκ ηδκ

πνςσακ εθεζημφνβεζ αοηυξ μ επίζημπμξ Αεδκχκ Νζηήηαξ, ζηίθαςκ ςξ κευημπμκ

θθςνίμκ οπυ ηδκ ηαηάπνοζμκ αοημφ εκδοιαζίακ. Σα δφμ ηαφηα ηέηκα ηδξ Άνηημο

εεαφιαγμκ ηδκ πμθοηέθεζακ ημο εενάπμκημξ ημο Θεμφ εηείκμο, υζηζξ εδίδαζηε ηδκ

πηςπείακ, οπμζπυιεκμξ ακη’ αοηήξ ιεηά εάκαημκ εζξ ημοξ πζζημφξ πανάδεζζμκ

εζηνςιέκμκ δζά πνοζίμο, ζαπθείνςκ, ζιανάβδςκ ηαζ αιεεφζηςκ. Αθθ’ μζ ηυηε

ανπζενείξ επνμηίιςκ ήδδ ημ ζήιενμκ ςυκ ιάθθμκ ηδξ αφνζμκ υνκζεμξ, αθίκμκηεξ εζξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 87


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ημοξ δζαδυπμοξ ηςκ ηοκζηχκ αζηδηάξ ηα εζπζζιέκα νάζα, ημοξ θεείναξ ηαζ ημοξ

ζιανάβδμοξ ημο Παναδείζμο, εηείκμζ δε ζενμονβμφκηεξ ηαηάπνοζμζ εκηυξ ηςκ αοηχκ

εηείκςκ καχκ, υπμο ηαηά Πθμφηανπμκ μοδείξ εζδςθμθάηνδξ εηυθια κα εζζέθεδ

θένςκ πνοζίμκ.

Δκ ημφημζξ μ Θεςκάξ, υζηζξ είπε πνδιαηίζεζ ηακδδθάπηδξ, έηοπηε πνμξ ημ ςηίμκ

ηδξ Ηςάκκαξ ελδβχκ αοηή ηδξ παν’ διίκ θεζημονβίαξ ηαξ ηεθεηάξ· υηζ δδθ. πμζμφζζκ μζ

Aκαημθίηαζ ημ ζδιείμκ ημο ηαονμφ δζά ηςκ ηνζχκ δαηηφθςκ, δδθμφκηςκ ηδκ Αβ.

Σνζάδα, θένμοζζ δε πνχημκ αοημφξ πνμξ ημ ιέηςπμκ εζξ ακάικδζζκ ηδξ εκ ης μονακχ

μζημφζδξ Θευηδημξ, είηα δε πνμξ ηδκ ημζθίακ, ίκα δδθχζςζζκ υηζ μζ Ηδζμφξ ηαηέαδ

εζξ Άδδκ, πνμξ ημ δελζυκ χιμκ, δζυηζ εη δελζχκ ημο Παηνυξ εηάεζζεκ μ Τζυξ, ηαζ

ηέθμξ πνμξ ανζζηενάκ, ίκα απμιαηνφκςζζκ απυ ηδξ ηανδίαξ ηςκ ημκ αηακάκ.

Μεηά ηαφηα ελήβδζεκ αοηή ημ υκμια ηαζ ηδκ πνήζζκ εηάζημο ιένμοξ ηδξ ζενάξ

πακμπθίαξ ημο θεζημονβμφκημξ, ηδξ γχκδξ, «ήηζξ γχκκοζζκ αοηυκ ζζπφζ», ημο

επζβμκαηίμο, υπεν είκαζ ςξ νμιθαία επί ημκ ιδνυκ ημο 11 , ημο θεθμκίμο, ημο μπμίμο ηα

ηνίβςκα ζδιαίκμοζζκ ημκ Ηδζμφκ Υνζζηυκ, ημκ αηνμβςκζαίμκ ηδξ Δηηθδζίαξ θίεμκ,

ηαζ ηδξ θυβπδξ, δκ εκέπδβε πθαβίςξ μ ζενεφξ εζξ ημκ άνημκ ηδξ πνμεέζεςξ εζξ

ακάικδζζκ ηδξ αοεζζεείζδξ οπυ ημο Ρςιαίμο ζηναηζχημο εζξ ηδκ πθεονάκ ημο

ςηήνμξ.

Δκχ έθεβε ηαφηα μ Θεςκάξ, μ θεζημονβχκ έημπηε ηαζ δεφηενμκ άνημκ, μκ

ιεηέααθθεκ εζξ «ζχια ηδξ Πανεέκμο», ηδξ μπμίαξ ηδκ πναβιαηζηήκ πανμοζίακ εκ

ημζξ ιοζηδνίμζξ επίζηεομκ μζ ηυηε ακαημθίηαζ, αθμφ ιάθζζηα διένακ ηζκά, εκχ

ελεθχκεζ μ ζενεφξ ημ «Δλαζνέηςξ ηδξ Πακαβίαξ Απνάκημο», ιεηειμνθχεδ αίθκδξ μ

άνημξ ηδξ πνμεέζεςκ εζξ μναηήκ Πανεέκμκ, ηναημφζακ ημκ Τζυκ εζξ ηαξ αβηάθαξ. Οζ

δε θμζπμί άνημζ ηαεζενχεδζακ εζξ ημκ Άβ. Ηςάκκδκ ημκ Βαπηζζηήκ, ημοξ πνμθήηαξ,

ημοξ ιάνηοναξ ηαζ ημοξ άθθμοξ αβίμοξ· ιεηά ημφημοξ εβέκεημ ικεία ηαζ ηςκ γχκηςκ

ήημζ ημο ανπζεπζζηυπμο, ηςκ ζενέςκ, ηςκ εοενβεηχκ ηδξ Δηηθδζίαξ ηαζ άθθςκ· αθμφ

δε πάκηεξ έθααμκ ηδκ ακήημοζακ ιενίδα ημο εοιζάιαημξ, ςξ πνυηενμκ εκ ης αοηχ

καχ ηαηά ηδκ εμνηήκ ημο Θδζέςξ, εεοιίαζεκ μ Γζάημκμξ ηδκ Aβίακ Σνάπεγακ ηαζ

ημκ Αζηενίζημκ, ιεηά δε ηαφηα εράθδ ημ «εη ααεέςκ» ηαζ έπεζηα...

Αθθά πενζηηυκ κμιίγς, ακαβκχζηα, κα αηνμαζεχιεκ ιέπνζ ηέθμοξ ηδκ

θεζημονβίακ, ήηζξ άθθςξ ήημ ςξ ηαζ ζήιενμκ αογακηζκή, ηαζ ημζαφηδ ηαηά ημο

Καεμθζημφξ εέθεζ δζαιέκεζ πνμξ ηζιςνίακ ημο ζπίζιαημξ εζξ άπακηαξ ημοξ αζχκαξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 88


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ακεπίδεηημξ εηπμθζηίζεςξ ηαζ πνμζημθθδιέκδ εζξ ημοξ ηφπμοξ ημο ιεζαζχκμξ, ςξ ημ

μζηνείδζμκ εζξ ημκ ανάπμκ.

Οζ δε Γενιακμί εεαφιαγμκ ημ ιήημξ ηδξ αηεθεοηήημο εηείκδξ ζενμονβίαξ, ήηζξ ήημ

επζημιή ηδξ επζημιήξ ηδξ οκάλεςξ ημο Αβ. Ηαηχαμο, αθθά ηαζ μζ απυβμκμζ ημο

Πενζηθέμοξ εεεχνμοκ ιεη’ απμνίαξ ημοξ δφμ εηείκμοξ λέκμοξ, ςξ μ θοζζημσζημνζηυξ

πενίενβυκ ηζ ημο γςσημφ ααζζθείμο πνμσυκ, ιδ δοκάιεκμζ κα ζοιαζαάζςζζ ημ νάζμκ

ηςκ ιεηά ημο αβεκείμο πνμζχπμο ηαζ ηδξ αναπείαξ ηυιδξ. Άια δε εηεθείςζεκ δ

ηεθεηή ηαζ έθααεκ έηαζημξ ημ ακηίδςνμκ, εζπδιαηίζεδ πενί ηα δφμ ηέηκα ηδξ Γφζεςξ

πμθοηέθαθμξ ηφηθμξ πενζένβςκ, ελεηαγυκηςκ αοημφξ απυ ημνοθήξ ιέπνζ ηςκ πμδχκ

ηαζ πάκηςκ ενςηχκηςκ, πυεεκ ήζακ ηαζ πχξ ιμκαπμί υκηεξ δεκ δζπφκμκημ κα

ηυπηςζζ ηα βέκεζά ηςκ ηαζ, ημ απμηνμπαζυηαημκ, κα θμνχζζκ εζχαναημκ, υπεν

εεεςνείημ οπυ ηςκ ακαημθζηχκ ηαθμβήνςκ ςξ αζοβπχνδημξ ιαθεαηυηδξ.

Ζ Ηςάκκα ηαζ μ Θεςκάξ ιυθζξ επνυθεακμκ απμηνζκυιεκμζ εζξ ηαξ πακημίαξ ηαφηαξ

ενςηήζεζξ, εκχ δ πενζζθίββμοζα αοημφξ ακενςπίκδ άθοζμξ ηαείζηαημ ημζμφης

ζηεκή, χζηε ηαζ δ ακαπκμή αοηχκ ήνπζγε κα ζηεκμπςνήηαζ, μζ δε Φνμοιέκηζμξ, υζηζξ

μφηε εθθδκζηά εκκυεζ μφηε είπε πμθθήκ οπμιμκήκ, επεζνάημ ήδδ κ’ ακμίλδ δίμδμκ δζά

ηςκ βνυκεςκ, υηε ηαθή ηφπδ πνμθεάζαξ μ επίζημπμξ δθεοεένςζεκ αοημφξ,

επζπθήλαξ ημ πμίικζμκ δζά ηδκ αδζαηνζζίακ ημο. Παναθααχκ έπεζηα ημοξ δφμ λέκμοξ

επί ημο ανπζεναηζημφ θμνείμο ημο, ααζηαγμιέκμο οπυ μηηχ κεμθςηίζηςκ

Βμοθβάνςκ, μίηζκεξ οπδνέημοκ ςξ ίππμζ ηδκ Αοημφ Μαηανζυηδηα, ιεηέθενεκ αοημφξ

εζξ ηδκ πανά ημοξ πνυπμδαξ ηδξ Αηνμπυθεςξ επζζημπήκ, υπμο πμθφμρμκ ζοιπυζζμκ

είπεκ εημζιαζεή πνμξ πακδβονζζιυκ ηδξ ακαζηδθχζεςξ ηςκ εζηυκςκ.

Ζ ηνάπεγα ήημ εζηνςιέκδ εζξ ημκ ηήπμκ οπυ ηδκ πνάζζκμκ ζηζάκ βδναζάξ

πθαηάκμο ηαζ έηοπηεκ οπυ ημ αάνμξ ηςκ ζηαικίςκ ηαζ ηνεάηςκ, ςκ αζ ακαεοιζάζεζξ

ακειζβκφμκημ ιεηά ηδξ μζιήξ ηςκ ακεέςκ. Μεη’ μο πμθφ δε ήνπζζακ κα θεάκςζζ ηαζ

μζ ζοκδαζηοιυκεξ. Ο πθείζημζ ημφηςκ ήζακ μνευδμλμζ ηαθυβδνμζ, ηαηαθοβυκηεξ εζξ

ηα ζπήθαζα ηαζ ηα υνδ επί ηδξ Δζημκμιαπίαξ, ίκα ιδ ακαβηαζεχζζκ οπυ ημο

Θεμθίθμο κα πηφζςζζκ επί ηςκ ζενχκ εζηυκςκ ή κα κοιθεοεχζζ ηαθμβναίακ εκ ιέζδ

αβμνά.

Οζ ηαθμί μφημζ ενδιίηαζ είπμκ ηαηακηήζεζ άβνζμζ ηαζ θμαενμί ηδκ υρζκ εη ηδξ

ιαηνάξ αοηχκ ιεηά ηςκ εδνίςκ ζοκμζηήζεςξ, εκ αοημίξ δε δζεηνίκμκημ μ Πάηεν

Βαηεαίμξ, εη ημο ζηυιαημξ ημο μπμίμο ελήνπμκημ ζηχθδηεξ δζά ηδκ οπεναμθζηήκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 89


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

κδζηείακ, μ Αεακάζζμξ, υζηζξ μοδέπμηε έκζρε ημ πνυζςπμκ ή ημοξ πυδαξ ημο μοδ’

έθαβε ιαβεζνεοιέκμκ θαβδηυκ, δζυηζ μζάηζξ έαθεπε ημ πνυζηαζνμκ πον ημο

ιαβεζνείμο εκεοιείημ ημ άζαεζημκ πον ηδξ Κμθάζεςξ ηαζ έηθαζε, ηαζ μ Μεθέηζμξ ημο

μπμίμο ημ ζχια εηαθφπηεημ απυ ηεθαθήξ ιέπνζ πμδχκ οπυ έθημοξ πμκδνμφ ςξ ημο

Ηχα. Αθθ’ μ ιεκ Ηχα ελέεημ πνμξ ακαημφθζζζκ δζ’ μζηνάημο, μ δε υζζμξ Μεθέηζμξ,

μζάηζξ έπζπηε ηαηά βδξ ζηχθδλ εη ηςκ πθδβχκ ημο, εθάιαακεκ αοηυκ ηαζ ημκ έεεηε

πάθζκ εζξ ημκ ηυπμκ ημο, ίκα έπδ ημοξ πυκμοξ ηδξ ζανηυξ πενζζζμηένμοξ ηαζ ηαξ

αιμζαάξ εζξ ηδκ ροπήκ ημο πανμιμίςξ.

Μεηά ημφημοξ πνμζήθεεκ μ πάηεν Παθκμφηζμξ, υζηζξ αοεζζιέκμξ αείπμηε εζξ

μονακίμοξ εηζηάζεζξ ηυζς μθίβμκ εθνυκηζγε πενί ηςκ επζβείςκ, χζηε δζρήζαξ έηοπε

πμθθάηζξ κα πίδ ακηί φδαημξ ημ έθαζμκ ηδξ ηακδήθαξ ημο, μ υζζμξ Σνφθςκ, μοδέπμηε

θμνέζαξ ηαεανυκ οπμηάιζζμκ, αθθά πάκημηε ηα άπθοηα ημο δβμοιέκμο ημο, μ

ενδιίηδξ Νίηςκ, υζηζξ οπμπεζχκ εζξ ηδκ αιανηίακ ηδξ ζανηυξ εηθείζεδ πνμξ

ιεηάκμζακ εζξ κεηνμηαθείμκ, υπμο έιεζκε ηνζάημκηα έηδ, ημζιχιεκμξ υνεζμξ ςξ μζ

ίππμζ ηαζ ηνχβςκ ιυκμκ ηα πυνηα, άηζκα εαθάζηακμκ εη ηδξ βδξ πμηζγμιέκδξ οπυ ηςκ

δαηνφςκ ημο.

Kαηυπζκ ημφηςκ ήθεμκ ηαζ άθθμζ μνεζκμί ηαθυβδνμζ, ζηδνίγμκηεξ δζά ιαηνάξ

νάαδμο ημ αναδφ ηαζ ηθμκμφιεκμκ αήια ηςκ. Σζκέξ ημφηςκ ήζακ ςξ ανπαία

αβάθιαηα δηνςηδνζαζιέκμζ, πάκηεξ δε ακελαζνέηςξ νοπανμί, θεεζναθέμζ ηαζ

ακοπυθμνμκ μζιήκ κδζηείαξ, αβζυηδημξ ηαζ ζηυνδςκ απμπκέμκηεξ. Ζ ηαθαίπςνμξ

Ηςάκκα ςπζζεμδνυιεζ ιεηά θνίηδξ εκχπζμκ ηςκ αδεθονχκ εηείκςκ πνμσυκηςκ ημο

ακαημθζημφ θακαηζζιμφ, μηέ ιεκ ηδκ νίκα ηδξ θνάζζμοζα, μηέ δε ηθείμοζα ημοξ

μθεαθιμφξ, δζζηάγμοζα ακ ήζακ εηείκμζ ακενχπζκα υκηα ηαζ αημοζίςξ ακαπμθμφζα

υζα ακέβκςζε πανά ημζξ ανπαίμζξ πενί ηςκ ηοκμηεθάθςκ ηαζ πζεδηακενχπςκ ή εκ

ημζξ ζοκαλανίμζξ πενί ηςκ αηφνςκ, μίηζκεξ ζοκέγςκ ιεηά ημο Αβ. Ακηςκίμο εζξ ηαξ

ενήιμοξ ηδξ Θδααΐδμξ, δζαθεβυιεκμζ ιεη’ αοημφ πενί εεμθμβίαξ.

Αθθ’ μζ δοζχδεζξ ηαζ ζηςθδηυανςημζ εηείκμζ ζηεθεημί, δζ’ μοξ απυθαοζζξ ηαζ

απχθεζα, Κυθαζζξ ηαζ ηαεανζυηδξ ήζακ θέλεζξ ζοκχκοιμζ, μζ ιμκαπμί, θέβς,

ακαπςνδηαί, ενδιίηαζ ηαζ αζηδηαί εηείκμζ, ςκ ιυκδ δ ακάικδζζξ δζεβείνεζ ζήιενμκ

ημκ μίηημκ ή ηδκ θνίηδκ, είπμκ ιεβάθδκ οπυθδρζκ επί ηδξ ααζζθείαξ ηδξ εοζεαμφξ

Θεμδχναξ, ςξ μζ αιαλδθάηαζ επί Μζπαήθ ημο β΄, μζ πίεδημζ επί ημο πάπα Ημοθίμο ηαζ

μζ θμζηδηαί ηςκ Υαοηείςκ επί ηδξ διεηέναξ ιεζμααζζθείαξ· μ δε θζθυδμλμξ ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 90


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

αοθζηυξ επίζημπμξ Νζηήηαξ δκαβηάγεημ κα πενζπμζήηαζ αοημφξ, ςξ μζ παν’ διίκ

οπμρήθζμζ αμοθεοηαί κα δίδςζζ ηδκ πείνα εζξ ηα πενζηαεάνιαηα ηδξ αβμνάξ ηαζ ημοξ

ηαημφνβμοξ ηςκ μνέςκ.

Πθδκ δε ημφηςκ, ηςκ ηαθμβήνςκ δδθ., ήζακ πνμζηεηθδιέκμζ εζξ ηδκ ηνάπεγακ ημο

επζζηυπμο δφμ δζδάζηαθμζ εθθδκζηχκ βναιιάηςκ, είξ αζηνμθυβμξ ηαζ ηνεζξ εοκμφπμζ

ηδξ αογακηζκήξ αοθήξ, ημιίζακηεξ εζξ Αεήκαξ ημ αοημηναημνζηυκ δζάηαβια ηδξ

ακαζηδθχζεςξ ηςκ εζηυκςκ.

Αθμφ πάκηεξ μφημζ έθααμκ εέζζκ ηαζ απδββέθεδ ημ «θάβμκηαζ πέκδηεξ», ηυραξ μ

Νζηήηαξ ηειάπζμκ άνημο πνμζέθενεκ αοηυ εκηυξ ανβονμφ δίζημο εζξ ηδκ εζηυκα ηδξ

Πακαβίαξ, ήηζξ ηαηά ηα ζοιπυζζα ηςκ ηυηε εοζεαχκ πνζζηζακχκ εθάιαακε πάκημηε

ηδκ πνχηδκ ιενίδα, ςξ δ εοβάηδν ηδξ Ρέαξ 12 πανά ημζξ ανπαίμζξ. Mεηά ηαφηα

εθνυκηζζεκ μ επίζημπμξ ηαζ πενί ηςκ ζοκδαζηοιυκςκ ημο, αοείζαξ ηδκ ιάπαζνακ εζξ

ηδκ ημζθίακ παπέμξ ενζθίμο, ελ δξ ακμζπεείζδξ δζεπφεδ αιέζςξ εοθνυζοκμξ

ζημνυδςκ, ηνμιιοδίςκ ηαζ πνάζςκ μζιή, δζ’ ςκ ημ γχμκ εηείκμ ήημ ιεηά εαοιαζηήξ

ηέπκδξ ςκεοθεοιέκμκ. Μεηά ημ ενίθζμκ πανεηέεδζακ ζπεφεξ δζά πααζανίμο δνηοιέκμζ

ηαζ έπεζηα πνυααημκ ιεηά ιέθζημξ ηαζ ηοδςκίςκ.

Ζ Ηςάκκα ζοκεζεζζιέκδ εζξ ηα απθά ηαζ αηανφηεοηα θαβδηά ηδξ ηυηε Γενιακίαξ,

υπμο ηαζ αοηά ηα ζοιπυζζα ήνπζγμκ ηαζ εηεθείμκμκ ςξ εκ ηδ Ηθζάδζ δζά ρδηχκ

ηνεάηςκ, εαφεζγε ημ πενυκζμκ ιεηά δζζηαβιμφ ηαζ δοζπζζηίαξ εζξ ηα πμθφπθμηα

εηείκα πνμσυκηα ηδξ αογακηζκήξ ιαβεζνζηήξ, ςξ μζ Δονςπαίμζ πενζδβδηαί εζξ ηα

φπμπηα ιαβεζνεφιαηα ηςκ αεδκασηχκ λεκμδμπείςκ· υηε δε εβεφεδ ημκ ιεηά πίζζδξ,

βφρμο ηαζ νδηίκδξ ζοβηεναζιέκμκ μίκμκ ηδξ Αηηζηήξ, απέζηνερε ιεηά ηνυιμο ηα

πείθδ, θμαδεείζα ιδ μζ Αεδκαίμζ εηείκμζ πνμζέθενμκ αοηή ηχκεζμκ, ςξ εζξ ημκ

ςηνάηδκ, ή υλμξ ιεηά πμθήξ, ςξ μζ Δαναίμζ εζξ ημκ Ηδζμφκ.

Ο βείηςκ ηδξ ιμκαπυξ πνμζέθενεκ ςξ απμγδιίςζζκ έηενμκ πμηήνζμκ· αθθά ηαζ

ημφημ πνμολέκδζεκ έηζ ιείγμκα εζξ ηδκ διεηένακ Γενιακίδα αδδίακ, πθήνεξ μκ

ηαθμβδνζημφ ηζκμξ πμημφ, ηαθμοιέκμο ααθακίμο 13 , υπεν εθεφνε πζεακχξ μ Άβ.

Ακηχκζμξ, ανάζαξ ημο πμίνμο ημο ηαξ ααθάκμοξ, ηαζ ημ μπμίμκ ζχγεηαζ αηυιδ εκ ημζξ

ζπμθείμζξ ηδξ Δθθάδμξ, παναηζεέιεκμκ ακηί ηαθέ εζξ ημοξ δοζηοπείξ οπμηνυθμοξ. Δκί

θυβς δ ηε Ηςάκκα ηαζ μ Φνμοιέκηζμξ εηάεδκημ εζξ ηδκ πμθφμρμκ εηείκδκ ηνάπεγακ

κήζηεζξ ηαζ δζραθέμζ, ςξ μζ Φνάβημζ πνέζαεζξ εζξ ηα ζοιπυζζα ημο Νζηδθυνμο,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 91


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ιέπνζξ μο εοζπθαβπκζζεείξ αοημφξ μ θζθυλεκμξ Νζηήηαξ δζέηαλε κα παναηεεχζζκ

μπηαί ηνοβυκεξ, ιέθζ ημο Τιδηημφ ηαζ άδμθμξ μίκμξ ηδξ Υίμο.

Δζξ ηδκ εέακ ημο πενζέπμκημξ ημ εείμκ εηείκμ πμηυκ ενοενμφ ζηαικίμο, αζ γμθεναί

υρεζξ ηςκ ηαθχκ αζηδηχκ ήζηναρακ οπυ ηδξ πανάξ ςξ μ Άδδξ, υηε ηαηέαδ εζξ αοηυκ

μ Ηδζμφξ, πάκηεξ δε έηεζκακ ιεηά πνμεοιίαξ ημ πμηήνζμκ εζξ ημ πνμθονμφκ κέηηαν ηδξ

παηνίδμξ ημο Οιήνμο, απμδεζηκφμκηεξ μφης υηζ δ ακενςπίκδ θφζζξ οπυηεζηαζ ιεκ ςξ

ηαζ αζ εβηοιμκμφζαζ βοκαίηεξ εζξ ζδζμηνυπμοξ μνέλεζξ, δοκαιέκδ κ’ αβαπήζδ ημ

ααθάκζμκ, ηδκ νοπανυηδηα, ημοξ πμίνμοξ ηαζ ημκ νδηζκίηδκ, αθθ’ άια ημ αθδεέξ ηαζ

άδμθμκ ηαθυκ οπυ μζακδήπμηε ιμνθήκ επζθάιρδ, εοεφξ ζηνέθεηαζ πνμξ εηείκμ ςξ δ

ιαβκήηζξ πνμξ ημκ πυθμκ ηαζ μζ δαζηοιυκεξ ημο Νζηήηα πνμξ ημ ζηαικίμκ ηδξ Υίμο.

μθζζηαί ιμζ θαίκμκηαζ μζ ζζπονζγυιεκμζ υηζ έηαζημξ θαυξ ή ηαζ άκενςπμξ έπεζ

ίδζυκ ηζκα ηφπμκ ημο ηαθμφ ηαζ ρεοδήξ πανμζιία πενί μνέλεςκ μοδείξ θυβμξ. 14 Δη ηδξ

αοηήξ γφιδξ είκαζ πεπθαζιέκα πάκηςκ ηςκ απμβυκςκ ημο Αδάι ηα υιιαηα, ηα χηα

ηαζ ηα πείθδ· «είξ άνημξ ηαζ έκ ζχια μζ πμθθμί εζιέκ» 15 ηαζ εζξ πάκηαξ ανέζημοζζκ αζ

πανεέκμζ ηδξ Κζνηαζίαξ, μζ αδάιακηεξ ηςκ Ηκδζχκ, μζ ίππμζ ηςκ Ανάαςκ, αζ ζηήθαζ

ημο Πανεεκχκμξ, αζ ζηαθοθαί ηδξ Κςκζηακηζκμοπυθςξ, μζ πυδεξ ηςκ Ηζπακίδςκ, μ

πάβμξ εκ χνα εένμοξ, ηα ζηαθζηά άζιαηα ηαζ μζ μίκμζ ηδξ Γαθθίαξ· ηαζ αοημί δε μζ

ιαφνμζ ηδξ Αθνζηήξ πνμηζιχζζ ηαξ θεοηάξ βοκαίηαξ ιάθθμκ ή ηαξ Αζεζμπίδαξ.

Ακ εζξ ηζκά ηςκ διεηένςκ εηηθδζζχκ εκεθακίγεημ Πακαβία ηζξ ημο Ραθαήθμο ή

ακηήπεζ αίθκδξ ζενά ηζξ ημο Ρμζζίκδ ή Μμγάνημο ιεθςδία, πνμξ ηαφηαξ, κμιίγς,

ήεεθμκ ζηναθή ηα αθδεχξ μνευδμλα υιιαηα ηαζ ηα χηα, άλζμζ δε ημο μκυιαημξ

ζπζζιαηζηχκ ήεεθμκ είκαζ μζ πνμηζιήζακηεξ ηαξ αογακηζκάξ ιαονμβναθίαξξ ηαζ

νζκμθςκίαξ.

Ο Νζηήηαξ εηένκα ημοξ δαζηοιυκαξ ημο, απαββέθθςκ ημ εδάθζμκ ηςκ Πανμζιζχκ,

«Πίκεηε μίκμκ, μκ εηέναζα οιίκ 16 », μζ δε ιμκαπμί έηεζκμκ ημ πμηήνζμκ, ράθθμκηεξ ημ

ημο Ζζαΐμο «Γεφηε θάαςιεκ μίκμκ ηαζ μζκμθθοβήζςιεκ ιέεδκ 17 » πνζκ δε πίςζζκ,

έηθεζμκ εοζεαχξ ημοξ μθεαθιμφξ ηαηά ηδκ νδηήκ δζαηαβήκ ημο μθμιχκημξ,

απαβμνεφμκημξ εζξ ημοξ μζκμπυηαξ κα εεςνχζζ ημκ μίκμκ, πνζκ πίςζζκ αοηυκ, 18 ςξ μ

Μςάιεε εζξ ημοξ Σμφνημοξ ηαξ ζογφβμοξ ηςκ, πνζκ κοιθεοεχζζ. Σμ κα ιεεφδ ηζξ

εοηυθςξ, ζδιείμκ υηζ δεκ είκαζ ιέεοζμξ, ςξ ηαζ ημ κα επζεοιή υζαξ αθέπεζ βοκαίηαξ

απυδεζλζξ ζςθνμζφκδξ· ηςκ δε ηαθχκ εηείκςκ αζηδηχκ αζ ηεθαθαί, αίηζκεξ απυ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 92


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ημζμφηςκ πνυκςκ ιυκμκ ηδξ πνμζεοπήξ ηαζ ηςκ μονακίςκ εηζηάζεςκ ηδκ δεζηήκ

ιέεδκ εβκχνζγμκ, ήνπζζακ ιεη’ μθίβμκ κα βονίγςζζκ ςξ δ βδ πενί ημκ ήθζμκ.

Αθθά ηαζ ιεεοζιέκμζ υκηεξ ιυκμκ πενί αβίςκ πναβιάηςκ ςιίθμοκ μζ υζζμζ εηείκμζ

ενδιίηαζ. Καεχξ δε μζ βένμκηεξ αβςκζζηαί παίνμοζζ δζδβμφιεκμζ ιεηά ημ δείπκμκ ηαξ

ιάπαξ ηαζ ηα ηνυπαζά ηςκ, μφης ήνπζζακ ηαηείκμζ κα ακοικχζζ ηα εαφιαηα ηαζ ηαξ

αεθήζεζξ ηςκ· μ ιεκ υηζ θζθεοεείξ οπυ πηςπμφ ακενχπμο, ιδ έπμκημξ άθθμ κα

πνμζθένδ αοηχ πθδκ μθίβδκ θαηήκ, εθφηεοζεκ εζξ ηα βέκεζα ημο λεκίγμκημξ ηυηημκ

ζίημο, μ μπμίμξ ημζμφημκ επμθθαπθαζζάζεδ, χζηε μ ηαθυξ εηείκμξ άκενςπμξ ζείςκ

ηδκ βεκεζάδα εβέιζζε πεκηήημκηα ζάηημοξ ζίημο· μ δε δζδβήεδ υηζ ηαηά δζαηαβήκ ημο

δβμοιέκμο εθφηεοζεκ εζξ ημκ ηήπμκ ηδξ ιμκήξ ηδκ πμζιακηζηήκ αοημφ νάαδμκ, ήηζξ

πμηζγμιέκδ ηαε’ διένακ δζ’ φδαημξ ηαζ δαηνφςκ ιεηά ηνεζξ πνυκμοξ εαθάζηδζε ηαζ

έδςηε ηυζς πμθθμφξ ηαζ πακημίμοξ ηανπμφξ, ιήθα, νμδάηζκα, ζφηα ηαζ ζηαθοθάξ,

χζηε ελ αοηχκ επμνηάζεδζακ υθμζ μζ αδεθθμί ημο· μ δε υζζμξ Νίηςκ ζζηυνδζεκ υηζ

ηνςεείξ ηδκ ηανδίακ οπυ πυεμο κα ίδδ ηδκ έκδμλμκ ςναζυηδηα ηδξ Πακαβίαξ,

εκήζηεοε ηαζ πνμζδφπεημ κδπεδιενυκ, ιέπνζξ μο εοζπθαπκζζεείζα αοηυκ δ εθεήιςκ

Πακηάκαζζα εκεθακίζεδ εκχπζυκ ημο ιε ημζαφηδκ ςναζυηδηα ηαζ θάιρζκ, χζηε

εαιαςεείξ έιεζκε ιμκυθεαθιμξ, ήεεθε δε ιείκεζ ηαζ ηοθθυξ, ακ δεκ επνυθεακε κα

ηθείζδ ημκ έκα μθεαθιυκ.

Μεηά ημφημοξ έθααε ημ θυβμκ μ υζζμξ Παβηνάηζμξ, μο δ νάαδμξ έηαικε ηαξ

πέηναξ κα αθαζηάκςζζ ηνίκα, μ Αεδκαίμξ ενδιίηδξ Αζβίδζμξ, ημο μπμίμο δ ζηζά

εεενάπεοεκ υζμοξ επεζηίαγεκ αζεεκείξ, χζηε μζάηζξ επεζηέπηεημ ηαξ μδμφξ ηςκ

πυθεςκ, ειάπμκημ μζ πάζπμκηεξ πενί αοηήξ ςξ μζ ανπαίμζ πενί υκμο ζηζάξ, μ Βαηείαξ,

ημκ μπμίμκ ακηί κα ηαίςζζκ εδνυζζγμκ αζ θθυβεξ, ςξ ημοξ Οθθακδμφξ ημ πζπένζ.

Σμζαφηα ηαζ άθθα εαοιάζζα δζδβμφκημ μζ ηαθμί αζηδηαί, πίκμκηεξ μίκμκ ηδξ Υίμο

εζξ οβείακ ηδξ μνεμδυλμο ηαζ θζθηάηδξ δεζπμίκδξ ηςκ Θεμδχναξ. Καζ ιδ κμιίζδξ,

ακαβκχζηα, υηζ ελδιιέκςκ ηαθμβήνςκ μπηαζίαζ ή ζοκαλανζζηχκ θδνήιαηα εζζί

ηαφηα· απ’ εκακηίαξ, είκαζ εαφιαηα αοεεκηζηά ηαζ οπυ ηδξ Δηηθδζίαξ

ακεβκςνζζιέκα, ηα μπμία παξ μνευδμλμξ πνεςζηεί ηαηά ημκ ηακυκα ηδξ πακζέπημο

μζημοιεκζηήξ εκ Νζηαία ζοκυδμο κα «δέπδηαζ πίζηεζ μθμρφπς», ακ δε πεζναεή ςξ

«αδφκαηα κα δζααάθδ ή ηαηά ημ δμημφκ κα πανελδβήζδ, Ακάεεια έζης!»

Δκχ μζ αζηδηαί ςιίθμοκ πενί εαοιάηςκ, μ Νζηήηαξ δζεθέβεημ ιεηά ηςκ δφμ

αεκεδζηηίκςκ ηαζ ηςκ αογακηζκχκ εοκμφπςκ πενί δμβιαηζηήξ. Δκ πνχημζξ δνχηδζε

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 93


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηδκ Ηςάκκακ ηί εδμβιάηεομκ μζ ζμθμί ηδξ Γφζεςξ πενί ηδξ Δοπανζζηίαξ 19 , ακ δδθαδή

πζζηεφμοζζκ υηζ μ άνημξ ηαζ μίκμξ ιεηααάθθμκηαζ ης υκηζ εζξ ζχια ηαζ αίια ημο

ςηήνμξ ή εεςνμφζζκ αοηήκ ςξ ζφιαμθμκ ηαζ εζηυκα ημο εείμο ζχιαημξ. Σμ γήηδια

εηείκμ απδζπυθεζ ηυηε ηα πκεφιαηα ςξ ζήιενμκ ημ Aκαημθζηυκ, δ δε Ηςάκκα

αβκμμφζα ηδκ πενί ημφημο βκχιδκ ημο λεκίγμκημξ, απεηνίεδ δζπθςιαηζηχξ υηζ ηαεχξ

μ ήθζμξ είκαζ εκ ης μονακχ, δ δε θάιρζξ ηαζ εενιυηδξ αοημφ επί ηδξ βδξ, μφης ηαζ ημ

ζχια ημο εη δελζχκ ημο Παηνυξ ηαεδιέκμο Υνζζημφ εονίζηεηαζ εκ ης άνης ηαζ μίκς

ηδξ ιεηαθήρεςξ. Αθθ’ δ ιεηαθμνζηή αφηδ απάκηδζζξ δεκ δοπανίζηδζε ημκ Νζηήηακ,

υζηζξ πζζηεφςκ εζξ ηδκ «πναβιαηζηήκ πανμοζίακ» ελήβδζεκ εζξ ηδκ Ηςάκκακ υηζ μ

άνημξ ηαζ μίκμξ είκαζ αοηυ ημ κεηνυκ ζχια ημο ςηήνμξ, μ δε ζηυιαπμξ διχκ μ

ηάθμξ αοημφ, εζξ ημκ μπμίμκ εκηαθζάγεηαζ οπυ ημο ζενέςξ, αθθά ιεη’ μθίβμκ ακίζηαηαζ

ελ αοημφ, ςξ ηαζ ιεηά ηδκ ηαφνςζζκ ακέζηδ μ Ηδζμφξ ηνζήιενμξ εη ηάθμο.

Μεηά ηαφηα δνχηδζεκ αοηήκ, ακ μζ εκ ηδ Γφζεζ πνζζηζακμί εηίιςκ ηαηείκμζ ηδκ

Πακαβίακ δζά ημο επζεέημο «Θεμηυημξ», δ δε Ηςάκκα απεηνίεδ υηζ ςμηυημοξ 20

εηάθμοκ ηαξ υνκζεαξ ηαζ γςμηυημοξ 21 ηαξ βαθάξ, χζηε εθμαμφκημ ιδ δζά ηδκ

ζοββέκεζακ ηςκ θέλεςκ ζηακδαθίζδ ημ Θεμηυημξ ηαξ αημάξ ηςκ πζζηχκ ηαζ πθδκ

ημφημο ιδ δχζδ αθμνιήκ εζξ ημοξ εζδςθμθάηναξ κα πανααάθςζζ ηδκ Θεμιήημνα

πνμξ ηδκ Ρέακ, ςξ μζ εκ Αζβφπης μπαδμί ηδξ Τπαηίαξ. Θέθμοζα έπεζηα κα εέζδ

ηαηείκδ ημκ επίζημπμκ εζξ απμνίακ, δνχηδζεκ αοηυκ δζαηί δεκ έημπημκ μζ Aκαημθίηαζ

ηαξ ηνίπαξ ηδξ ηεθαθήξ, παναααίκμκηεξ ηδκ ζοιαμοθήκ ημο απμζηυθμο Παφθμο,

εεςνμφκημξ βοκαζημπνεπέξ ηαζ άηζιμκ ημ κα ηνέθδ ακήν ιαηνάκ ηυιδκ. 22

Οοδέκ έπςκ εζξ ημφημ κ’ ακηείπδ μ Νζηήηαξ 23 έλεζε ηδκ ημιχζακ ηεθαθήκ ημο,

ζηνέραξ ηαζ πάθζκ ημκ θυβμκ πενί δμβιάηςκ, πενί ηδξ «ακηζδυζεςξ», πενί ηδξ δζπθήξ

θφζεςξ ημο Ηδζμφ ιεηά ηδκ εκζάνηςζζκ, πενί ημο ακ μ «θυβμξ» δκχεδ ιεηά ημο

ζχιαημξ ημο ςηήνμξ εκ ηδ ημζθία ηδξ Πανεέκμο ή ιεηά ημκ ημηεηυκ αοηήξ, ηαζ

άθθςκ εεμθμβζηχκ ηυιαςκ, μοξ έθοζακ μζ εκ Δθέζς παηένεξ δζά ηδξ ιαπαίναξ, ςξ μ

Μέβαξ Αθέλακδνμξ ημκ βυνδζμκ δεζιυκ, ή δζά θαηηζζιάηςκ, ςξ μζ υκμζ ηαξ ενςηζηάξ

ηαζ πμνημθαβζηάξ δζεκέλεζξ ηςκ 24 .

Δκ ημφημζξ, επεθεμφζδξ ηδξ κοηηυξ, μζ οπδνεημφκηεξ δζάημκμζ έζπεοζακ κα

θένςζζ θαιπάδαξ, ίκα θςηίζςζζ ημκ ζογδημφκηα επίζημπμκ ηςκ, υπςξ ιδ βείκδ

επίζημημξ, ςξ μζ επί Κμπνςκφιμο ηαηανβήζακηεξ ηαξ εζηυκαξ παηένεξ. Αθθ’ μζ

ζφκδεζπκμζ απαοδήζακηεξ ήδδ εη ηδξ αιδπάκμο εηείκδξ ζογδηήζεςξ αθήηακ ηα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 94


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

επζπεζνήιαηα, ίκα θάαςζζ ηαζ πάθζκ ηα πμηήνζα. Ζ δε Ηςάκκα γαθζζεείζα οπυ ημο

μίκμο ηαζ ηςκ ηναοβχκ ηςκ πενί αοηήκ ηαθμβήνςκ, μίηζκεξ εδίδαζημκ ήδδ ηα πζκάηζα

κα πμνεφςζζ ηαζ ηα πμηήνζα κα πεηχζζκ, δβένεδ δζφπςξ ηαζ ελήθεε ηδξ επζζημπήξ,

αημθμοεμοιέκδ οπυ ημο πζζημφ Φνμοιεκηίμο.

Ο ηήπμξ εηείκμξ έηεζημ, ςξ είπμιεκ, πανά ημοξ πνυπμδαξ ηδξ Αηνμπυθεςξ, χζηε

ιεηά αναπείακ ακάααζζκ εονέεδζακ μζ εναζηαί επί ηδξ ημνοθήξ ημο ιανιανίκμο

εηείκμο ανάπμο, πενί μο μπαδυξ ηζξ ηςκ «ηεθζηχκ αζηίςκ» ήεεθεκ εζπεί υηζ εηέεδ

επίηδδεξ εηεί, ίκα πνδζζιεφζδ ςξ οπυααενμκ εζξ ηα ικδιεία ημο Πενζηθέμοξ, ςξ

εημπμεεηήεδ ηαη’ αοημφξ ηαζ ιφηδ εκ ιέζς ημο πνμζχπμο, ίκα οπμζηδνίγδ ηα

μιιαημτάθζα.

Ήημ δ χνα, ηαε’ δκ μζ ανοηυθαηεξ, μζ ηοιπακζηζημί, αζ θάιζαζ ηαζ μζ άθθμζ

ηάημζημζ ημο ζηυημοξ δζαθεφβμοζζ ημοξ ζηχθδηαξ ημο ηάθμο ή ημο Άδμο ηαξ πφθαξ,

αθμφ δεκ θνμονεί πθέμκ αοηάξ μ ηνζηέθαθμξ Κέναενμξ, ηαζ πθακχκηαζ εζξ ημοξ

αβνμφξ, ηανάηημκηεξ ηα υκεζνα ηςκ πνμαάηςκ ηαζ ηα θζθήιαηα ηςκ εναζηχκ. Αθθ’ μζ

διέηενμζ ιμκαπμί, θένμκηεξ ακδνηδιέκμκ πενί ημκ ηνάπδθμκ μδυκηα ηδξ Αβ. ααίκδξ,

απέθοβμκ δζ’ αοημφ ηαξ ηαηάξ ζοκακηήζεζξ, ιαηνυεεκ δε ιυκμκ είδμκ αβέθδκ

μκμηεθάθςκ παβακζχκ, μίηζκεξ ζείμκηεξ ηα ιαηνά χηα ηςκ δηέκζγμκ ενςηζηχξ ηδκ

ζεθήκδκ, εζξ ημ θςξ ηδξ μπμίαξ εγήημοκ ημκ πενζιεκυιεκμκ Μεζζίακ. Γζξ δε ή ηνζξ

πνμζέημρακ ηαηά ηαθμβήνςκ ημζιςιέκςκ επί ηςκ πθαηχκ ηςκ Πνμποθαίςκ, μίηζκεξ

μοδέ ηακ ιεηεηζκήεδζακ· ηαευηζ μζ Έθθδκεξ είπμκ ήδδ ζοκεζείζεζ κα ηαηαπαηχκηαζ

ςξ ζηαθοθαί οπυ ημοξ πυδαξ ηςκ λέκςκ.

Ζ Ηςάκκα άθθμοξ καμφξ δεκ είπεκ ζδεί πθήκ ιυκςκ ηςκ δνοσδζηχκ ιμκμθίεςκ ηαζ

ηζκχκ αιυνθςκ νςιασηχκ ενεζπίςκ, ηδξ δε παηνίδμξ ηδξ αζ εηηθδζίαζ ήζακ αζ

πθείζηαζ λφθζκαζ ηαζ απεθέηδημζ, ςξ μζ ακεβείνμκηεξ αοηάξ Γενιακμί· χζηε δεκ

δδφκαημ κα πμνηάζδ εαοιάγμοζα ηαξ ζηήθαξ ημο Πανεεκχκμξ ηαζ ηαξ Κανοάηζδαξ

ημο Δνεπεείμο, πενί ςκ δνχηα ηαηαζπαγυιεκμξ ημοξ πυδαξ ηςκ μ ηαθυξ Φνμοιέκηζμξ

ακ ήζακ άββεθμζ απμθζεςεέκηεξ. Ο καυξ ηδξ πανεέκμο Αεδκάξ ακήηε ηυηε εζξ ηδκ

πανεέκμκ Μανίακ. Αθθά ηαη’ εηείκδκ ηδκ ζηζβιήκ μφηε νζκυθςκμζ ραθιςδίαζ μφηε

θζαάκμο κεηνχζζιμζ ακαεοιζάζεζξ ή ηχδςκεξ μπθδνμί ήνπμκημ κα ηανάλςζζ ηα

εέθβδηνα ηςκ ακαικήζεςκ· βθαφηεξ ιυκμκ ηζκέξ ειθςθεφμοζαζ εζξ ηα ημζθχιαηα ηδξ

μνμθήξ ελέπειπμκ εη δζαθεζιιάηςκ πέκεζιμκ ηναοβήκ, ςξ εζ εενήκμοκ ηδξ δεζπμίκδξ

ηςκ ηδκ ελμνίακ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 95


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Ο δίζημξ ηδξ Δηάηδξ, πενζηοηθμφιεκμξ οπυ κεθχκ δζαθακχκ ςξ ζεική πανεέκμξ

οπυ ηςκ κοηηζηχκ ηδξ πέπθςκ, έθαιπεκ αηίκδημξ εζξ φρμξ αηαηαιέηνδημκ, επζπέςκ

επί ηςκ αεακάηςκ εηείκςκ ιανιάνςκ θάιρζκ θεοηήκ ηαζ αιοδνάκ, μίακ ηαζ επί ημο

ημζιςιέκμο Αδχκζδμξ, υηε επεζηέπηεημ αοηυκ δ εεά επί ηςκ αηνςνεζχκ ημο Λάηιμο.

Αζ ζηήθαζ ημο Οθοιπζείμο, ημ νεφια ημο Ηθζζζμφ, ηα βθαοηά ηφιαηα ημο Φαθήνμο, μζ

εθαζχκεξ, αζ νμδμδάθκαζ, αζ ημνοθαί ηςκ θυθςκ ζηεθυιεκαζ οπυ εηηθδζζχκ ή

ικδιείςκ, πάκηα ηαφηα πενζέζθζββμκ ηδκ υναζζκ ηςκ δφμ κεακίζηςκ δζά γχκδξ ηαζ

αοημφ ημο ηεζημφ ηδξ Αθνμδίηδξ εεθηηζηςηέναξ, δ δε δδμκή, δκ δζεάκμκημ εη ημο

πακμνάιαημξ ημφημο, ηαείζηαημ δζπθαζία, δζυηζ ιεεοζιέκμζ υκηεξ έαθεπμκ ηα πάκηα

δζπθά.

Ζ Ηςάκκα είπε ηαείζεζ επί ιανιανίκμο εδςθίμο, μ δε Φνμοιέκηζμξ ηαηαηθζεείξ

πανά ηδξ θίθδξ ημο ημοξ πυδαξ εδείηκοεκ αοηή ημκ καυκ ηδξ απηένμο Νίηδξ,

εοπυιεκμξ μ ένςξ αοηχκ κα δζαιείκδ άπηενμξ ςξ εηείκδ. Σμζαφηα θέβμκηεξ ηαζ δζά

θζθδιάηςκ δζαηυπημκηεξ πμθθάηζξ ημκ θυβμκ, ςξ μζ ζοββναθείξ δζά ημιιάηςκ ηαξ

πενζυδμοξ, απεημζιήεδζακ επί ημο ιανιάνμο ηδξ Πεκηέθδξ, ςξ μ Ηαηχα επί ηςκ

θίεςκ ηδξ Υαννάκ.

Σδκ επζμφζακ ημ πνςί, απμζείζακηεξ ημκ φπκμκ εη ηςκ μθεαθιχκ ηαζ εη ηςκ

νάζςκ ηδκ δνυζμκ ηδξ πνςίαξ ηαηέαδζακ, ίκα επζζηεθεχζζ ηαζ ηαξ Αεήκαξ. Ζ

ηανδία ηδξ Ηςάκκαξ έπαθθεκ οπυ πενζενβίαξ άια ηαζ θυαμο, ακαθμβζγμιέκδξ υηζ

έιεθθε ιεη’ μθίβμκ κα εαοιάζδ ηδκ ηαηείδςθμκ εηείκδκ πυθζκ, ηδξ μπμίαξ ηαζ ιυκδ δ

υρζξ ηαηά ημκ Άβ. Γνδβυνζμκ ήημ επζηίκδοκμξ εζξ ηαξ ροπάξ ηςκ πνζζηζακχκ, ςξ δ εέα

ηδξ πνχδκ πανζημανφημο ηαζ θζθμιεζδμφξ ενςιέκδξ εζξ άκδνα κοιθεοεέκηα άζπδιμκ

ηαζ ζοκςθνοςιέκδκ βοκαίηα. Αθθ’ αζ εθπίδεξ ηαζ μζ θυαμζ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ

απέαδζακ ηεκμί.

Πνμ πμθθμφ μζ εοζεαείξ αοημηνάημνεξ ημο Βογακηίμο είπμκ ηαηεδαθίζεζ ηα ένβα

εηείκα ημο Μφνςκμξ, Αθηαιέκμοξ ηαζ Πμθοηθείημο, ηα μπμία εεαφιαζεκ μ Άβ.

Λμοηάξ ηαζ εζεαάζεδ αοηυξ μ Αθανίπμξ. Σμ ένβμκ ηδξ ηαηαζηνμθήξ ανλάιεκμκ επί

Κςκζηακηίκμο επεναζχεδ επί Θεμδμζίμο ημο ιζηνμφ. Καζ μο ιυκμκ ηαηά ηςκ θίεςκ

επέδεζλακ ημκ πνζζηζακζηυκ γήθμκ ηςκ μζ αηάιαημζ εηείκμζ εζδςθμεναφζηαζ, αθθά ηαζ

ηαηά ηςκ δοζηοπχκ εηείκςκ, υζμοξ οπςπηεφμκημ ειιέκμκηαξ εζξ ηςκ παηένςκ ηςκ

ηδκ ενδζηείακ. Ο ζθάγςκ πνυααημκ πνμξ μζημβεκεζαηήκ εοςπίακ, μ πνμζθένςκ άκεδ

εζξ ημο παηνυξ ημο ημκ ηάθμκ, μ ζοθθέβςκ παιαίιδθα εζξ ημ θςξ ηδξ ζεθήκδξ, μ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 96


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ανςιαηίγςκ ηδκ μζηίακ ημο ή θένςκ ακδνηδιέκμκ πενί ημκ ηνάπδθμκ θοθαηηήνζμκ

ηαηά ημο πονεημφ ηαηειδκφεημ οπυ ημοημοθμθυνςκ ηαηαζηυπςκ ςξ ιάβμξ ή

εζδςθμθάηνδξ, ηαηεαανφκεημ δζ’ αθφζεςκ ηαζ εζηέθθεημ εζξ ηοεμφπμθζκ, υπμο είπε

ζηδεή πνζζηζακζηυκ ηνεμονβείμκ.

Δηεί ζοκεδνίαγμκ εοζεαείξ δζηαζηαί, αιζθθχιεκμζ ηζξ πθείμκαξ εζδςθμθάηναξ κα

μπηήζδ επί εζπάναξ, κα ανάζδ εκηυξ γέμκημξ εθαίμο ή ηαηαηυρδ ιεθδδυκ. Μονζάδεξ

ιανηονμθμβίςκ δζδβμφκηαζ ηαξ αεθήζεζξ ηςκ πνζζηζακχκ μιμθμβδηχκ, εη ηςκ πθδβχκ

ηςκ μπμίςκ έζηαγε βάθα, ηαζ μοξ εδνυζζγμκ μζ θθυβεξ, αθθ’ μοδείξ έβναρεκ αηυιδ ημ

αρεοδέξ ζοκαλάνζμκ ηςκ ιανηφνςκ εηείκςκ, μίηζκεξ ακηί ιοεχδμοξ βάθαηημξ έποζακ

αίια αθδεέξ ηαζ ακηί κα ημοξ δνμζίζδ ηαηέηαοζε ημ πον ηδξ πνζζηζακζηήξ

ακεπζεζηείαξ, ηαοζηζηχηενμκ μκ, θαίκεηαζ, ημο πονυξ ηδξ πμθοεεσηήξ ςιυηδημξ.

Οζ δφμ αεκεδζηηίκμζ αημθμοεμφιεκμζ οπυ ημο Θεςκά ηαζ πθήεμοξ Αεδκαίςκ,

μίηζκεξ ςξ ηαζ ηαηά ημοξ πνυκμοξ ημο Απμζηυθμο «πνμξ μοδέκ άθθμ δοηαίνμοκ ή

θέβεζκ ηαζ αημφεζκ ηζ ηαζκυκ», πενζέδναιμκ πάζακ ηδκ πυθζκ, δ μπμία ζηενδεείζα ηςκ

εζδχθςκ ηαζ ηςκ αςιχκ ηδξ ςιμίαγε ημκ οπυ ημο Οδοζζέςξ ηοθθςεέκηα

Πμθφθδιμκ. πμο πνχδκ ορμφημ άβαθια, είπεκ ειπδπεή λφθζκμξ ζηαονυξ, ηαζ υπμο

αςιυξ, ιζηνμζημπζηυκ εηηθδζίδζμκ, ζηεβαγυιεκμκ δζά ευθμο μιμζάγμκημξ πεηνίκδκ

θεκάηδκ. Οζ καΐζημζ εηείκμζ είπμκ ακεβενεή οπυ ηδξ Αεδκαΐδμξ Δοδμηίαξ, ήηζξ,

εεθήζαζα εζξ έηαζημκ ηςκ αβίςκ κ’ αθζενχζδ ζδζαζηένακ ηαημζηίακ, δκαβηάζεδ κα

μζημδμιήζδ πθήεμξ ηαθοαχκ, αίηζκεξ οπεκεφιζγμκ ηδκ ηεηημκζηήκ αζμιδπακίακ ηςκ

ηαζηυνςκ ιάθθμκ ή ημ ιεβαθείμκ ημο αβκχζημο Θεμφ. Πανά δε ηα πνυεονα αοηχκ

εηάεδκημ ιμκαπμί ηαζ αζηδηαί, λέμκηεξ ηα έθηδ ηςκ ή ανπαία πεζνυβναθα πνμξ

εββναθήκ ζοκαλανίςκ, πθέημκηεξ ηαθάεζα, πνμβεοιαηίγμκηεξ ηνμιιφδζα ηαζ

εοπανζζημφκηεξ ίζςξ ηαηείκμζ ημκ Θευκ υηζ εβεκκήεδζακ Έθθδκεξ ηαζ υπζ αάναανμζ.

Μυκμκ ημ ανπασηυκ ηάθθμξ ηςκ βοκαζηχκ εεαφιαγμκ μζ δφμ λέκμζ. Καηά ημκ

αζχκα εηείκμκ αζ Αεήκαζ ήζακ μ βοκαζηχκ ηςκ αογακηζκχκ αοημηναηυνςκ, μίηζκεξ

εθάιαακμκ εηείεεκ ηαξ ζογφβμοξ ηςκ, ςξ μζ δζάδμπμζ αοηχκ μοθηάκμζ εη Κζνηαζίαξ.

Ζ αεθηίςζζξ αφηδ ηδξ αηηζηήξ θοθήξ ήνλαημ απυ ηςκ πνυκςκ ηδξ Eζημκμιαπίαξ, υηε,

ελμνζζεέκηςκ ηςκ αογακηζκχκ εζημκζζιάηςκ, αζ βοκαίηεξ ακηί κα έπςζζκ

αηαηαπαφζηςξ πνμ ηςκ μθεαθιχκ ζζπκάξ Πακαβίαξ ηαζ θζπμζάνημοξ αβίμοξ,

ακφρμοκ ηαζ πάθζκ ημοξ μθεαθιμφξ πνμξ ηα ακάβθοθα ημο Πανεεκχκμξ ηαζ εβέκκςκ

ηα ηέηκα ηςκ υιμζα ημφημζξ· χζηε ηαζ οπυ ηδκ έπμρζκ ηδξ ηαθθζηεηκίαξ ακαβηαία

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 97


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

θαίκεηαί ιμζ δ ιεηαννφειζζζξ ηδξ εηηθδζζαζηζηήξ διχκ εζημκμβναθίαξ. Απυδεζλζξ δε

ηδξ επζννμήξ ηαφηδξ ηςκ εζηυκςκ έζηςζακ αζ ζφγοβμζ ηςκ Δαναίςκ ηναπεγζηχκ ηδξ

Πνςζζίαξ, αίηζκεξ απυ πνςίαξ ιέπνζ κοηηυξ ιεηνχζαζ ηάθθδνα ηαζ θθςνία θένμκηα

ηδκ πνμημιήκ ημο ααζζθέςξ Γμοθζέθιμο, ηίηημοζζ ηέηκα ημζμφημκ μιμζάγμκηα ηςκ

ιμκάνπδ, χζηε δζηαίςξ επςκμιάζεδ παηήν ηςκ οπδηυςκ ημο 25 .

Αθθά πθδκ ημο ηάθθμοξ ηςκ βοκαζηχκ εεαφιαγμκ ηα δφμ ηέηκα ηδξ Άνηημο ηαζ

ηδκ αζοκήεδ αοημίξ ζεικυηδηα ηςκ πανεέκςκ, αίηζκεξ πενζηοθζβιέκαζ εζξ ημοξ

ιαηνμφξ πέπθμοξ ηςκ ζοκεζθίββμκημ πανά ηδκ ιδηνζηήκ πθεονάκ, ςξ λίθμξ πανά ημκ

ιδνυκ ζηναηζχημο, ηα δε αθέιιαηα αοηχκ ακηί κα ιμζνάγςζζκ ςξ ακηίδςνμκ εζξ ημοξ

δζααάηαξ πνμζήθμοκ εζξ ηδκ βδκ, ίκα απμθφβςζζ ημοξ θάηημοξ ηαζ ηαξ πανεηηνμπάξ,

ενοενζχζαζ μζάηζξ έζεζεκ μ άκειμξ ηαξ πηοπάξ ηδξ εζεήημξ ηςκ ηαζ ηαηά πάκηα

δζάθμνμζ ηςκ ζδιενζκχκ ημναζίδςκ, αζ μπμίαζ ημζμφημκ μιμζάγμοζζκ οπάκδνμοξ

βοκαίηαξ, χζηε απμνεί ηζξ ηίκμξ έκεηα γδημφζζ δζ’ αοηάξ ζφγοβμκ μζ παηένεξ.

Δκ ημφημζξ οπεναάκηεξ ημκ Πφνβμκ ηςκ Ακέιςκ ηαζ ηδκ Aβμνάκ, έκεα είδμκ ιεηά

εαοιαζιμφ άνπμκηαξ ηαζ επζζηυπμοξ μρςκίγμκηαξ ηα επζμφζζα πνάζα, έθεαζακ εζξ

ηδκ Πμζηίθδκ ημάκ, εκ δ ακηί θζθμζυθςκ εφνμκ αζηνμθυβμοξ, θεηακμιάκηεζξ,

μκεζνμηνίηαξ ηαζ δζδαζηάθμοξ, μίηζκεξ ηαηέααζκμκ άπαλ ηδξ εαδμιάδμξ εη ηςκ επί

ημο Τιδηημφ ζπμθείςκ, ίκα εθηφζςζζ ιαεδηάξ δζά ηδξ δδφηδημξ ηςκ θυβςκ ηςκ ηαζ

δζά ζηαικίςκ ιέθζημξ· ηαευηζ ιδ επανημφζδξ πθέμκ εζξ ηαξ ακάβηαξ ηςκ ηδξ

δζδαζηαθίαξ, πνμζέεεημκ εζξ ηαφηδκ, ίκα απμγχζζ, ηαζ ηδκ ιεθζζζμονβίακ, ςξ μζ

ηαθυβδνμζ ηδξ Φθςνεκηίαξ εζξ ηα ηένδδ ηδξ θεζημονβίαξ ηαζ ηα ηςκ ναημπςθείςκ.

Γέηα υθαξ διέναξ εδαπάκδζεκ δ Ηςάκκα επζζηεπημιέκδ ιεηά ημο ζοκηνυθμο ηδξ

ηαξ ανπαζυηδηαξ, ηα εηηθδζίαξ ηαζ ηα πενίπςνα ηςκ Αεδκχκ ηαζ εηέναξ δέηα

ακεπαφεδ οπυ ηδκ θζθυλεκμκ ζηέβδκ ηδξ εκ Γαθκίς Μμκήξ. Οζ ηαθυβδνμζ ήζακ

πνυεοιμζ κα πνμζθένςζζκ ζζυαζμκ θζθμλεκίακ εζξ ημοξ δφμ αεκεδεηηίκμοξ, ςκ μζ

απυβμκμζ έιεθθμκ ιεη’ υθίβμκ κα εηδζχλμοκ αοημφξ εη ηδξ ιάκδναξ ηςκ 26 ςξ άνπαβεξ

θφημζ. Αθθ’ δ κενυαναζημξ δίαζηα, αζ ιαηναί πνμζεοπαί, δ απφνζκμξ ηθίκδ ηαζ δ

νοπανυηδξ ηςκ ηαθχκ παηένςκ αδφκαημκ ήημ κα εοπανζζηήζςζζκ επί πμθφ ηα ηέηκα

εηείκα ηδξ Γφζεςξ, ζοκδείζακηα εζξ ηα εηθεθοιέκα ιμκαζηήνζα ηδξ Γενιακίαξ κα

ηνχβςζζ ηαζ κα πθφκςκηαζ ηαε’ διένακ. Γζυ, παναζηδεέκηεξ ηδξ ηςκ Μεβαθμζπήιςκ

ηαζ Αββεθζηχκ μπαδχκ ημο Αβ. Βαζζθείμο ηαζ αοημφξ αηυιδ ηςκ Μζηνμζπήιςκ ημοξ

ηακυκαξ εονίζημκηεξ ηναπείξ, ηαηεηάπεδζακ ιεηαλφ ηςκ Ηδζμννφειςκ, 27 εζξ ηδκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 98


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

πνμαίνεζζκ ηςκ μπμίςκ αθίκεημ δζά πθεζυκςκ ή μθζβςηένςκ εοπχκ ηαζ ιαζηζβχζεςκ

κα ηαηαηηήζςζζκ ορδθήκ ηζκά ή ηαπεζκμηένακ εέζζκ εκ ης Παναδείζς, ηαζ εζξ ηδκ

Κυθαζζκ εθεφεενμζ υκηεξ κα οπάβςζζκ, ακ δβάπςκ ημκ πθδζίμκ ηςκ, ημκ μίκμκ ή ηδκ

ηνεςθαβίακ.

Δζξ ιζηνάκ απυ ηδξ ιμκήξ απυζηαζζκ εονίζηεημ ενδιδηήνζμκ δζαεέζζιμκ έκεηα

ημο εακάημο ημο ιμκάγμκημξ εηεί Οζίμο Δνιφθμο, υζηζξ επζπεζνήζαξ κα ιδ θαιαάκδ

άθθδκ ηνμθήκ πθήκ ηδξ αβίαξ Μεηαθήρεςξ, απέεακε ιεηά δεηαήιενμκ πνήζζκ

ημζαφηδξ δζαίηδξ. Δηεί έζηδζακ μζ εναζηαί ηδκ εζηίακ ηςκ, δαπακήζακηεξ ηδκ ιζηνάκ

αοηχκ πενζμοζίακ εζξ αβμνάκ παπείαξ ζηνςικήξ, ιαηνμφ μαεθμφ, παθηίκδξ πφηναξ,

ζηάικμο εθαίμο, δομ αζβχκ, δέηα μνκίεςκ ηαζ ιεβάθμο ζηφθμο, ίκα θοθάηηδ πάκηα

ηαφηα· ηα δε πνμξ ζςηδνίακ ηδξ ροπήξ ηςκ ακαβηαία ζηεφδ, ηδκ ιάζηζβα, ηδκ

ηεθαθήκ κεηνμφ ηαζ ημ ηαθυκ πανάδεζβια έθααμκ δςνεάκ εη ηδξ ηθδνμκμιίαξ ημο

ιαηανίημο.

Αζ πνχηαζ διέναζ ηδξ απμηαηαζηάζεςξ ηςκ δφμ αεκεδεηηίκςκ οπήνλακ δζδκεηήξ

εμνηή. Ζ Tεζζαναημζηή είπε πανέθεεζ ηαζ μζ Ηδζμφξ ακίζηαημ εη κεηνχκ·

πακηαπυεεκ ακηήπμοκ θζθήιαηα ηαζ εζηνέθμκημ ανκία επί ηςκ πονχκ, ηαζ αοηή δε δ

θφζζξ, ςζεί εέθμοζα κα πακδβονίζδ ηδκ ακάζηαζζκ ημο ςηήνμξ, απεηίκαζζε ηδκ

πεζιενζκήκ αοηήξ ζημθήκ ςξ κέα πήνα ημ πέκεμξ ημο ζογφβμο ηδξ. Αζ δάθκαζ ημο

Απυθθςκμξ δνοενίςκ, δ πθυδ εθφεημ επί ηςκ ενεζπίςκ ηαζ δ άκμζλζξ εδίδαζηε ημοξ

υκμοξ κα πμνεφςζζ πενί ηαξ ζοκηνυθμοξ ηςκ. Ζ Ηςάκκα εβεζνμιέκδ άια ηδ αοβή

ακέπκεε ιεη’ αβαθθζάζεςξ ηαξ πνςζκάξ ακαεοιζάζεζξ ημο αμοκμφ, ήιεθβε ηαξ αίβαξ,

ιδ οπάνπμκημξ αηυιδ ημο κυιμο ηαε’ μκ απδβμνεφεημ ημ άθιεβια εζξ ημοξ ιμκαπμφξ

ςξ ειπκέμκ πμκδνάξ επζεοιίαξ, ζοκέθεβε ηενάζζα απμζηάγμκηα δνυζμο, έαναγεκ ςά

ηαζ έπεζηα ελφπκζγε ημκ Φνμοιέκηζμκ.

Μεηά ημ πνυβεοια εηείκμξ ιεκ επμνεφεημ κα αβηζζηνχζδ ζπεφαξ ή κα ζηήζδ

παβίδαξ εζξ ημοξ θαβςμφξ, μ δε Θεςκάξ εηαθθζένβεζ ημκ ηήπμκ ηαζ δ Ηςάκκα

απμζονμιέκδ εζξ ηα αάεδ ημο ηεθθίμο μηέ ιεκ ακηέβναθε αίμοξ αβίςκ, μοξ επχθεζ

πνμξ αφλδζζκ ηςκ μζηζαηχκ πνμζυδςκ, μηέ δε δζδιένεοεκ ακαβζκχζημοζα ημο

Πθάηςκμξ ηα υκεζνα ή ημο Θεμηνίημο ημοξ ζηεκαβιμφξ εκ πεζνμβνάθμζξ, άηζκα

εδάκεζγμκ αοηή ή ηαζ εδχνμοκ μζ ηαθυβδνμζ, ςξ δ αθχπδλ ημο ιφεμο ηδκ ηνζεήκ εζξ

ημκ ίππμκ. Σμ εζπέναξ πανεηίεεημ ημ δείπκμκ πνμ ηδξ εφναξ ημο αζηδηδνίμο οπυ

βδναζάκ πεφηδκ, δκ μζ πςνζημί εηάθμοκ «Παηνζάνπδκ» δζά ημ φρμξ ηαζ ημ βήναξ ηδξ·

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 99


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηα δε πνμσυκηα ημο ηήπμο, ηδξ αθζείαξ ηαζ ηοκδβεζίαξ ηαείζηςκ ιμκαδζηήκ εκ ης

υνεζ ηδκ ηνάπεγακ ηςκ δφμ ιμκαπχκ, μίηζκεξ ηαζ ςξ άλςκεξ ηαζ ςξ αεκεδζηηίκμζ

ήζακ εη θφζεςξ παιθάβμζ.

Ζ Ηςάκκα ακαβζκχζημοζα κοπεδιενυκ Έθθδκαξ θζθμζυθμοξ, εκίμηε δε ηαζ

απμζημθζημφξ ή ηαζ αζνεηζημφξ Παηέναξ, γήζακηαξ πνμ ηδξ εθεονέζεςξ ηςκ

κδζηεζχκ, ηςκ δμβιάηςκ ηαζ ηνμπανίςκ, είπε ααειδδυκ απμλφζεζ ηδκ ηαθμβδνζηήκ

ζηςνίακ· αβπίκμοξ δε μφζα ηαζ ζηεπηζηή ζοκήνιμζε πνμξ πνήζζκ ηδξ είδυξ ηζ

ακεηηζημφ ενδζηεφιαημξ, πμθφ μιμζάγμκημξ πνμξ ηα ζοζηήιαηα ηςκ ζήιενμκ

ζοιπαηνζςηχκ ηδξ, μίηζκεξ, πάνζξ εζξ ηαξ πνμυδμοξ ηςκ θχηςκ ηαζ ηαξ εεμθμβζηάξ

ζπμθάξ ημο Βενμθίκμο ηαζ ηδξ Σμοαίββδξ, ηαηχνεςζακ κα ζπδιαηίζςζζκ είδυξ ηζ

πνζζηζακζζιμφ άκεο Υνζζημφ, ςξ έθεαζακ κα παναζηεοάγςζζ ηαζ μζ ελεοβεκζζιέκμζ

ιάβεζνμζ ηδκ ζημνδαθίακ άκεο ζηυνδμο ηαζ μ η. Π. μφηζμξ πμζήιαηα άκεο

πμζήζεςξ.

Ο δε Φνμοιέκηζμξ, πνυεοιμξ ςκ ςξ μζ ήνςεξ ηδξ νςιακηζηήξ ζπμθήξ κα

ζοιιενζζεή Πανάδεζζμκ ή Άδδκ ιεηά ηδξ θίθδξ ημο, ζοκέηνςβε ιεη’ εηείκδξ μνκίεζα

ηδκ Παναζηεοήκ ηαζ ανκίμκ ηδκ Tεηάνηδκ. Δκ Ρχιδ, μζάηζξ ελεθέβεημ δζηηάηςν,

έπαοε πάζα άθθδ δζηαζμδμζία· μφης υηακ ηαζ μ ένςξ ηαηαζηή απυθοημξ ηφνζμξ,

πάκηα ηα άθθα αζζεήιαηα ζαφκμκηαζ εκ ηδ ηανδία ςξ ηα άζηνα εζξ ημκ μονακυκ, άια

μ ήθζμξ ακαηείθδ. Ο Εεφξ θδζιμκήζαξ ηδκ εευηδηά ημο εημζιείημ δζά πηενχκ ή

ηενάηςκ, ίκα εοπανζζηήζδ ηαξ ενςιέκαξ ημο, μ Ανζζημηέθδξ θένςκ ζαβιάνζμκ επί

ηςκ κχηςκ ηαζ παθζκυκ εζξ ημ ζηυια πνμζέθενε ηδκ εαδμιδημκηαεηή νάπζκ ημο εζξ

ηδκ Κθεμθίθδκ, εζξ δκ επνδζίιεοεκ ςξ υκμξ εκ Ηκδίαζξ, μ δε Φνμοιέκηζμξ μο ιυκμκ

ηνέαξ ηδκ Παναζηεοήκ, αθθά ηαζ λφθμκ ηαε’ διένακ ήεεθε θάβεζ πάνζκ ηδξ Ηςάκκαξ.

Ζ ηκίζζα ημο αζεαμφξ εηείκμο ιαβεζνείμο εζηακδάθζγεκ μοη μθίβμκ ημοξ εοθααείξ

νχεςκαξ ηςκ Γναζηχκ ηαθμβήνςκ. Πμθθμί ημφηςκ δζαααίκμκηεξ πνμ ημο αζηδηδνίμο

επμίμοκ ημ ζδιείμκ ημο ζηαονμφ θνάζζμκηεξ ηδκ ιφηδκ ηςκ, ςξ έθναζζε ηαζ μ

Οδοζζεφξ ηα χηα, ίκα πνμθοθαπεή απυ ημο άζιαημξ ηςκ εζνήκςκ, άθθμζ δε

ημθιδνυηενμζ εζζήνπμκημ εηεί, ίκα θμαίζςζζ ημοξ ζανημαυνμοξ ηαθμβήνμοξ δζά ηςκ

θθμβχκ ηδξ Κμθάζεςξ ή ηςκ αθμνζζιχκ ηδξ Δηηθδζίαξ. Αθθά ιεηά ημζαφηδξ

θζθμθνμζφκδξ οπεδέπεημ αοημφξ δ Ηςάκκα ηαζ ιεηά ηυζδξ πάνζημξ πνμζέθενεκ

αοημίξ ηδκ παποηένακ ιενίδα, χζηε μζ Μεβαθυζπδιμζ εηείκμζ μπαδμί ημο Αβ.

Βαζζθείμο, μίηζκεξ άθθα πηδκά δεκ έηνςβμκ εζιή ιυκμκ ηαξ ιοίαξ, υζαζ έπζπημκ εζξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 100


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ημκ κενυαναζημκ γςιυκ ηςκ, ελήνπμκημ πμθθάηζξ έπμκηεξ ηνοβυκα εζξ ηδκ ημζθίακ

ηαζ αιάνηδια εζξ ηδκ ζοκείδδζίκ ηςκ.

Δκ ημφημζξ δ θήιδ ηδξ εοθοΐαξ, ημο ηάθθμοξ ηαζ ηςκ βκχζεςκ ημο κέμο «αδεθθμφ

Ηςάκκμο» δπθμφημ ηαε’ υθμκ ημ υνμξ ανπίγμοζα ηαζ εζξ ηδκ πυθζκ κα ηαηαααίκδ.

Πμθθμί ηςκ ζμθχκ δζδαζηάθςκ ημο Τιδηημφ αθίκμκηεξ ηαξ ιεθίζζαξ ηαζ ημοξ

ιαεδηάξ ηςκ επμνεφμκημ πνμξ επίζηερζκ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ, ίκα ζογδηήζςζζ ιεη’

αοηήξ πενί αηακεςδχκ πνμαθδιάηςκ ηδξ Γμβιαηζηήξ ή πενί δαζιμκίςκ ηαζ

θεηακμιακηείαξ· ηαζ αοηυξ δε μ ανπζενεφξ Νζηήηαξ ήθεε πμθθάηζξ κ’ ακαπαοεή οπυ

ηδκ ζηζάκ ηδξ βζβακηζαίαξ πεφηδξ, εαοιάγςκ, ςξ μ Πεηνάνπδξ, πχξ μ ηανπυξ ηδξ

βκχζεςξ δδοκήεδ ηυζς ηαπέςξ κα ςνζιάζδ οπυ ημοξ λακεμφξ πθμηάιμοξ ηδξ

εζημζαεημφξ εηείκδξ ηεθαθήξ. Αθθά μο ιυκμκ μζ ζενείξ ηαζ ζμθμί, αθθά ηαζ μζ

άνπμκηεξ ηαζ μζ πανεπζδδιμφκηεξ παηνίηζμζ ηδξ κέαξ Ρχιδξ έιαεμκ ααειδδυκ ημκ

δνυιμκ ημο αζηδηδνίμο. Οοδείξ δζήνπεημ δζά ημο Γαθκίμο, πςνίξ κα ηνμφζδ ηδκ

πφθδκ ηςκ αεκεδζηηίκςκ, πμθθμί δε αοηχκ αηεκίγμκηεξ ημοξ ζηνμββφθμοξ αναπίμκαξ ή

αζπαγυιεκμζ ημοξ θεοημφξ δαηηφθμοξ ημο «Πάηεν Ηςάκκμο» ηαηεθαιαάκμκημ οπυ

δοζελδβήημο ηζκυξ ηαναπήξ, ςξ εζ έδαηκε ηδκ ηανδίακ ηςκ μ Γαίιςκ ηδξ δδοπαεείαξ.

Ζ Ηςάκκα κμιίγμοζα ημ ακδνζηυκ έκδοιά ηδξ ςξ εχναηα αζθαθή ηαηά πάζδξ

πμκδνάξ επζεοιίαξ ηαζ ιδ βκςνίγμοζα αηυιδ ηα ήεδ ηςκ κεμπθαηςκζηχκ εηείκςκ,

ακέπκεεκ απθήζηςξ ηδκ μζιήκ ημο εοιζάιαημξ, γεοβκφμοζα ηαε’ εηάζηδκ εζξ ημ

άνια ηδξ κέμκ θάηνδκ ηδξ απενάκημο ζμθίαξ ηαζ ηςκ ενοενχκ πεζθέςκ ηδξ. Πμθθάηζξ

δε οπυ ημζμφημο ζιήκμοξ πενζηοηθμοιέκδ εζηέπηεημ ιεηά ζηεκαβιχκ, πυζς

πθείμκαξ ηαζ εενιμηένμοξ ήεεθεκ έπεζ θάηναξ, ακ ακηί κα ηνφπηδ οπυ νάζμκ ηα

εέθβδηνά ηδξ ςξ πνοζήκ θεπίδα εκηυξ εήηδξ ιμθοαδίκδξ, εκεθακίγεημ αίθκδξ οπυ ηδκ

αθδεή αοηήξ ιμνθήκ, θένμοζα εζεήηα ιεηαλίκδκ ηαζ θοηήκ επί ηςκ χιςκ ηδξ ηδκ

λακεήκ ηυιδκ. Αθθ’ δβκυεζ δ πηςπή κεάκζξ υηζ, ακ ζοκέααζκε ημφημ, μζ πθείζημζ ηςκ

ακαημθζηχκ εηείκςκ ήεεθμκ ζηνέρεζ εζξ αοηήκ ηδκ νάπζκ, ςξ δ δνςίξ εηείκδ ημο

Λμοηζακμφ εζξ ημκ θίθηαημκ υκμκ ηδξ, άια εζξ άκενςπμκ ιεηειμνθχεδ.

Ο Φνμοιέκηζμξ εκ ανπή ιεκ έπαζνε δζά ηδξ θίθδξ ημο ηδκ επζηοπίακ, αθθά ιεη’ μο

πμθφ ήνπζζε κα παναηδνή εζξ ηδκ δζαβςβήκ ηδξ Ηςάκκαξ αθθμζχζεζξ ηζκάξ, αίηζκεξ

ηαηεεμνφαδζακ αοηυκ ςξ θζθάνεζημκ ηονίακ αζ πνχηαζ νοηίδεξ. Ο κέμξ ιμκαπυξ οπυ

ηδκ εφνςζημκ αοημφ ηαζ ακδνχδδ ιμνθήκ οπέηνοπηε ηανδίακ ζφημο ιαθαηςηένακ,

βεκκδεείξ ίκα αβαπά, ςξ δ αδδχκ ίκα ράθθδ ηαζ μ υκμξ ίκα θαηηίγδ. Καζ ήημ ιεκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 101


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ζηακυξ κα ηαηαπίδ δζαηυζζα ηάζηακα πςνίξ κα αζζεακεή ημ παναιζηνυκ εζξ ημκ

ζηυιαπμκ αάνμξ, αθθά πανά ηδξ θίθδξ ημο μφηε πάζιδια μφηε ροπνυκ αθέιια

δδφκαημ κα πςκεφζδ· ηαζ ηαφηα ιεηά επηαεηίακ δζδκεημφξ ζογοβζηήξ ζοιαζχζεςξ!

Καηά ημοξ δεμθυβμοξ δ απυθαοζζξ είκαζ ημο ένςημξ μ ηάθμξ· εβχ δε ιάθθμκ

ήεεθμκ πανααάθεζ αοηήκ πνμξ ημ θφζδια ημο αζζςπείμο εηείκμο αηφνμο, ημκ

μπμίμκ μηέ ιεκ εενιυηδηα, μηέ δε ρφπμξ επνμλέκεζ. Αθθ’ μπςζδήπμηε ηδξ διεηέναξ

δνςίδμξ ηα θζθήιαηα ηαζ αζ εςπείαζ είπμκ ηαηακηήζεζ εζξ ημκ ηαθυκ Φνμοιέκηζμκ

ακαβηαίαζ ςξ μ επζμφζζμξ άνημξ, ηαζ ηαε’ υζμκ ςθζβυζηεομκ εηείκαζ, δφλακεκ δ

επζεοιία ημο, ςξ ήεεθεκ αολήζεζ ηαζ δ υνελίξ ημο, ακ απεηυπηεημ αοηχ ιένμξ ηδξ

ηαεδιενζκήξ ηνμθήξ. Οζ ιήκεξ ηαζ ηα έηδ πανήνπμκημ, δ Ηςάκκα ηαείζηαημ

ροπνμηένα εθ’ υζμκ επθαηφκεημ μ ηφηθμξ ηςκ εαοιαζηχκ ηδξ, δ δε αεοιία ημο

πηςπμφ κεακίζημο δφλακε ηαε’ εηάζηδκ ηαζ ςπνυκ κέθμξ δπθμφημ επί ηδξ κεανάξ ηαζ

θζθμιεζδμφξ αοημφ υρεςξ, ςξ ιαφνδ ζηέπδ επί ακεμφζδξ νμδςκζάξ. Δπί πμθφ

επεζνάεδ κα ηνφρδ ηδκ αδδιμκίακ ημο, ςξ μζ πανηζάηαζ ηδκ ζπανάζζμοζακ ηαξ

ζάνηαξ ηςκ αθχπεηα, αθθά ηέθμξ πάκηςκ λεπείθζζακ ηα δάηνοα εη ηςκ μθεαθιχκ

ημο ηαζ ηα πανάπμκα εη ηςκ πεζθέςκ.

Ζ Ηςάκκα εγήηεζ ηαη’ ανπάξ κα ηαεδζοπάζδ ημκ ζφκηνμθυκ ηδξ, αεααζμφζα υηζ ηα

πενζηοηθμφκηα αοηυκ γμθενά κέθδ ήζακ απθχξ ιαφναζ πεηαθμφδαζ, βεκκήιαηα ημο

ελδιιέκμο εβηεθάθμο ημο. Αθθ’ μ Φνμοιέκηζμξ ήημ δοζιεηάπεζζημξ, αζ δε βοκαίηεξ

ηαπέςξ αανφκμκηαζ ηδκ ιεθαβπμθίακ. Καζ αοηαί αζ Χηεακίδεξ, ακ ηαζ ήζακ εεαί, ιίακ

ηαζ ιυκδκ διένακ πανέιεζκακ πανδβμνμφζαζ ημκ δεζιχηδκ Πνμιδεέα, είηα δε

αανοκεείζαζ ηα πανάπμκά ημο εβηαηέθζπμκ αοηυκ επί ημο ανάπμο ιεηά ημο

ηαηαηνχβμκημξ ηα ζπθάβπκα ημο βοπυξ. Οφης ηαζ δ διεηένα δνςίξ, αθμφ πανεπχνεζ

εζξ ημκ εηαίνμκ ηδξ ζφκημιμκ πανδβμνίακ ή ηαπφκ αζπαζιυκ, ςξ νίπηεζ ηζξ

δεηάθεπημκ εζξ ηδκ πείνα πηςπμφ, έζηνεθεκ έπεζηα εζξ αοηυκ ηδκ νάπζκ ηδκ ιεκ κφηηα,

ίκα ημζιδεή, ηδκ δε διένακ, ίκα ζοκακαζηναθή ιεηά ηςκ αζαθίςκ ή ηςκ αοθζηχκ ηδξ,

ςκ αζ επζζηέρεζξ δζεδέπμκημ αθθήθαξ απυ πνςίαξ ιέπνζ κοηηυξ. Ο Φνμοιέκηζμξ έιεκε

ζοκήεςξ εζξ βςκίακ ηζκά ημο εαθάιμο, πςκεφςκ, ςξ μζ ήνςεξ ημο Οιήνμο, ηδκ πμθήκ

ημο, υηε δε δζεάκεημ εαοηυκ ακίηακμκ κα ηναηήζδ επζπθέμκ ηα δάηνοα ή ημοξ

βνυκεμοξ ημο, ελχνια εη ημο εαθάιμο ηαζ έηνεπε κα ιαδήζδ μνκίεζμκ δζά ημ βεφια ή

θεοηάκεειμκ 28 , ίκα ιάεδ, ακ ημκ δβάπα δ Ηςάκκα.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 102


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

Αθθ’ δ ημζαφηδ ηαηάζηαζζξ ηςκ πναβιάηςκ αδφκαημκ ήημ κα δζανηέζδ αζςκίςξ. Ο

κέμξ ιμκαπυξ εζηέπηεημ μηέ ιεκ κα ηυρδ ηδκ ηεθαθήκ ηδξ Ηςάκκαξ, μηέ δε πάζακ

ιεη’ αοηήξ ζπέζζκ. Ζ θζθανέζηεζα ηαζ αζ ενςημηνμπίαζ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ

«εθάιαακμκ ηαε’ εηάζηδκ ζπμοδαζυηενμκ παναηηήνα», ηαηά ηδκ θνάζζκ ηςκ

εθδιενζδμβνάθςκ. Δζξ δβμφιεκμξ, δφμ ανπζενείξ ηαζ μ έπανπμξ Αηηζηήξ εβκχνζγμκ

ήδδ ημ πενζεπυιεκμκ ημο νάζμο ηδξ, πμθθμί άθθμζ οπςπηεφμκημ ημφημ ηαζ μζ θμζπμί

πνμζέθενμκ εζξ ημκ αδεθθυκ «Ηςάκκδκ» ημ εοιίαια πθαηςκζηήξ θαηνείαξ· μ δε

Φνμοιέκηζμξ δεκ έπαοε ιειρζιμζνχκ ηαζ οανίγςκ ηδκ θζθηάηδκ ημο, ήηζξ πάζαζα επί

ηέθμοξ ηδκ οπμιμκήκ έδζδεκ εζξ αοηυκ απμηνίζεζξ λδνάξ ςξ ζφηα ηςκ Καθαιχκ.

Ζ ζπέζζξ ηςκ δφμ κεακίζηςκ είπε ηαηακηήζεζ ααειδδυκ κα μιμζάγδ ηαξ

πενζηοηθμφζαξ ημκ ααζζθζηυκ ηήπμκ ιαξ ζκδμζοηάξ εηείκαξ, ςκ μ ηανπυξ δζανηεί

ιίακ διένακ ηαζ αζ άηακεαζ υθμκ ημκ πνυκμκ. Καζ εκ ημφημζξ, μζάηζξ ζπμοδάγςκ

ακεθμβίγεημ μ Φνμοιέκηζμξ κα πςνζζεή ηδξ θίθδξ ημο, δζεάκεημ ηαξ ηνίπαξ ημο

μνεμοιέκαξ οπυ ηδξ θνίηδξ. Οφηε ιεη’ αοηήξ μφηε άκεο αοηήξ δδφκαημ κα γήζδ·

αβκμχκ δε μ δοζηοπήξ κεακίαξ υηζ δ ηανδία ηδξ βοκαζηυξ είκαζ άιιμξ ηζκδηή, επί ηδξ

μπμίαξ ιυκμκ ζηδκή δζά ηαηάθοια ιζαξ κοηηυξ δφκαηαζ κ’ ακεβενεή, είπεκ

μζημδμιήζεζ εηεί ηαημζηίακ, εκ δ υθδκ ημο ηδκ γςήκ εζηυπεοε κα δζαιείκδ.

Γζςπεείξ δζ’ φανεςκ ηαζ θαηηζζιάηςκ εη ηδξ Δδέι εηείκδξ, ακηί κα οπμηαβή ςξ μ

Αδάι εζξ ηδκ ηαηαδίηδκ, εγήηεζ πακηί ηνυπς κα εζζέθεδ ηαζ πάθζκ εζξ ημκ

απδβμνεοιέκμκ εηείκμκ πενίαμθμκ, μο ηδκ εφνακ απέηθεζεκ αοηχ δ ροπνυηδξ ηαζ δ

ηαηία ηδξ Ηςάκκαξ, ςξ μ λζθήνδξ άββεθμξ ηδκ ημο Παναδείζμο. Οηέ ιεκ

ηαηαηθζκυιεκμξ πανά ηδξ θίθδξ ημο ημοξ πυδαξ επεζνάημ κα ζοβηζκήζδ αοηήκ,

εκεοιίγςκ ηα ημζαφηα αοηχκ θζθήιαηα ηαζ ημοξ υνημοξ, αθθ’ μζ θυβμζ ημο

ςθίζεαζκμκ επί ηδξ ακαθβδζίαξ ηδξ ςξ ανμπή επί ηςκ θφθθςκ, μηέ δε πενζηνέπςκ ςξ

πθδβςιέκδ έθαθμξ ημ δάζμξ εγήηεζ ηζκά εαοιαημονβυκ νάαδμκ, ίκα απμζπάζδ δζ’

αοηήξ δάηνοά ηζκα εη ηςκ λδναεέκηςκ μθεαθιχκ ηδξ Ηςάκκαξ, ςξ μ Μςτζήξ φδςν

εη ημο ανάπμο ηδξ ενήιμο.

Άθθμηε πάθζκ μοδέκ πθέμκ εθπίγςκ εγήηεζ πακηί ζεέκεζ κα εηνζγχζδ ημκ ένςηα εη

ηδξ ηανδίαξ ημο, ςξ απμζπά μ ηδπμονυξ δοζχδεξ ηνμιιφδζμκ αθαζηήζακ εκ ιέζς

δθζμηνμπίςκ· αθθά ημ ηαηυκ θοηυκ είπε ηαξ νίγαξ ααεείαξ, χζηε παναζημφιεκμξ ιεηά

ιαηαίμοξ αβχκαξ ηδξ επζπεζνήζεςξ έπζπηε ηαηά βδξ πενζννευιεκμξ οπυ ζδνχημξ ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 103


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηαηανχιεκμξ ςξ μ Ηχα «ηδκ διένακ, εκ δ εβεκκήεδ, ηαζ ηδκ χνακ, δ είπμκ ζδμφ

άνζεκ».

Καζ ιδ κμιίζδξ, ακαβκχζηα, υηζ Eνςηυηνζημξ ηζξ, ζμφηζεζμξ ήνςξ ή άθθμ

ημζμφημκ δίπμδμκ ημο νςιακηζημφ εδνζμηνμθείμο είπε ηαηακηήζεζ μ ηαθυξ

Φνμοιέκηζμξ· απ’ εκακηίαξ ήημ θνυκζιμκ ηαζ εοζεαέξ ηέηκμκ ηδξ δνςζηήξ Γενιακίαξ,

μία εβέκκα δ ηθαζζηή αφηδ παηνίξ ημο γφεμο ηαζ ηςκ λοκμθαπάκςκ πνζκ δζαθεανή

οπυ ηςκ ζηεκαβιχκ ημο Βενεένμο ηαζ ηςκ αθαζθδιζχκ ημο ηνάμοξ ηαζ Δβέθμο, ηδκ

δε Ηςάκκακ δβάπα ίζςξ, ςξ μ Ανίζηζππμξ ηδκ Λαΐδα ηαζ αζ βαθαί ημ βάθα. Αθθά πθήκ

αοηήξ άθθδκ βοκαίηα δεκ εβκχνζγεκ μοδ’ ήημ δοκαηυκ κα εφνδ εζξ Αεήκαξ· ηαευηζ μζ

απυβμκμζ ημο υθςκμξ δεκ ήζακ αηυιδ, ςξ ζήιενμκ, πμθζηζζιέκμζ, αζ δε ιδηένεξ, μζ

ζφγοβμζ, μζ αδεθθμί ηαζ ηα άθθα ημζαφηα μπθδνά πθάζιαηα, άηζκα πενζηοηθμφζζ ηαξ

βοκαίηαξ, ςξ αζ άηακεαζ ηα νυδα, δεκ διθεζαήημοκ αηυιδ ηδκ ηζιήκ κα ηναηχζζ ημ

ηδνίμκ εζξ ημοξ λέκμοξ, μοδέ ακ καφανπμζ ή δζπθςιάηαζ ήζακ. Δζξ ιυκμοξ ημοξ

αοημηνάημναξ ημο Βογακηίμο έηεζκμκ ηδκ πείνα αζ ηυηε Αεδκαΐδεξ, ηαζ εζξ ημφημοξ δε

πάθζκ ιυκδκ ηδκ δελζάκ.

Σαφηα πάκηα ηαείζηςκ δεζκήκ ηδκ εέζζκ ηαζ ζοβπςνδηάξ ηαξ ηνέθθαξ ημο

δοζηοπμφξ Φνμοιεκηίμο, εζξ ημο μπμίμο ηδκ αηιάγμοζακ ηαζ ζθνζβχζακ κευηδηα δ

βοκή ήημ ζηεφμξ ακαβηαίμκ, ςξ ημ δζηακίηζμκ εζξ ημοξ πςθμφξ ηαζ δ ηυπνμξ εζξ ημοξ

αβνμφξ. Δζξ απεπμφζαξ πχναξ ημπμεεημφζζκ μζ πμζδηαί ηαζ εζξ ιοεχδεζξ επμπάξ

οπμεέημοζζκ μζ ιοεμθυβμζ ηζκά πανάδμλα ηαζ ηεναηχδδ ημο θοηζημφ ή γςζημφ

ααζζθείμο πνμσυκηα, ιεθζζηαβείξ θςημφξ, ράθθμκηα δέκδνα, δνάημκηαξ πηενςημφξ,

αζβυπμδαξ ζαηφνμοξ, φδναξ, βίβακηαξ, ζεζνήκαξ, ήνςαξ, ιάβμοξ, πνμθήηαξ,

ιάνηοναξ, αβίμοξ ηαζ άθθα ημζαφηα υκηα, ηα μπμία μοδείξ ελ δκ εζδέ πμηε εζιή εκ

εζηυκζ ή εκ μκείνς· αθθά ηαζ ημ «δεζηυκ ααζίθεζμκ», ακ ζοβπςνήξ, ακαβκχζηα, ηδκ

έηθναζζκ ηαφηδκ, έπεζ ηδκ ιοεμθμβίακ ημο, δνςζηάξ αθμζζχζεζξ, εοζεαείξ εηζηάζεζξ,

οπενακενχπμοξ εοζίαξ, αννήηημοξ θζθίαξ ηαζ άθθα ημζαφηα ηναβζηά ή ιοεζζημνζηά

εθυδζα.

Μεηαλφ ηςκ πζιαζνζηχκ ημφηςκ πνμσυκηςκ ηςκ πανεθευκηςκ πνυκςκ πνέπεζ,

κμιίγς, κα ηαηαηάλςιεκ ηαζ ημκ ένςηα, υπςξ εκκυμοκ αοηυκ μζ ζππυηαζ ημο

ιεζαζχκμξ ηαζ ημο Πθάηςκμξ μζ πανελδβδηαί, εκχ ηαηά ηδκ οβζά θζθμζμθίακ δεκ

είκαζ άθθμ ηζ εζιή ιυκμκ «πνυζραοζζξ δφμ επζδενιίδςκ» 29 . Ακ δε μ Φνμοιέκηζμξ ηα

πάκηα ήημ έημζιμξ πάνζκ ηδξ Ηςάκκαξ κα εοζζάζδ, ακ ηοθζυιεκμξ πνμ ηςκ πμδχκ ηδξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 104


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ηαηδνάημ ηδκ διένακ ηαε’ δκ εβεκκήεδ, έπναηηε ημφημ δζ’ μκ θυβμκ ζοκεπχνδζε ηαζ

μ Αδάι εζξ ηδκ άπζζημκ βοκαίηα ημο, δζυηζ… δεκ είπεκ άθθδκ.

Αθθά ηαζ δ διεηένα δνςίξ, ηαίημζ οπυ αθςζζςιέκςκ πενζηοηθμοιέκδ, πμθφ

απείπε ημο κ’ ακαπαφδηαζ επί νυδςκ. Οζ μδονιμί ηαζ ηα ιονμθυβζα ημο Φνμοιεκηίμο,

εζ ηαζ δεκ ζοκεηίκμοκ πθέμκ αοηήκ, εηάναηημκ υιςξ ηα κεφνα ηδξ ηαζ έημπημκ

πμθθάηζξ ημκ φπκμκ ή ηδκ υνελίκ ηδξ, ημ δε πείνζζημκ, απεηάθοπημκ εζξ πάκηαξ ημ

ιοζηζηυκ. Καηά ημκ Αεήκαζμκ μ ένςξ ηαζ μ αήπαξ, ή μ αήλ, ακ ανπαΐγδξ, ακαβκχζηα,

είκαζ ηα ιυκα πνάβιαηα, άηζκα δεκ δφκακηαζ κα ηνοαχζζ. Σμ ηαη’ ειέ (ακ ιμζ

ζοβπςνήηαζ κα έπς βκχιδκ εκακηίακ ηδξ ηςκ ιεεοζιέκςκ Γεζπκμζμθζζηχκ) θνμκχ

απ’ εκακηίαξ υηζ μοδέκ οπάνπεζ εοηνοπηυηενμκ αοημφ, ημο ένςημξ δδθ. ηαζ μοπί ημο

αήπα, μζάηζξ μφημξ εοηοπεί. Μυκδ δ γδθεία, αζ ακδζοπίαζ, δ απεθπζζία ηαζ ηα ημζαφηα

ενςηζηά ανηφιαηα εκηοπμφκηαζ ςξ δδιίμο ναπίζιαηα επί ημο πνμζχπμο, δ δε πανά

ηαζ εοηοπία ιεηά ημζαφηδξ θεζδςθίαξ απμκέιμκηαζ διίκ οπυ ηςκ εοβαηένςκ ηδξ

Δφαξ, χζηε μοπί οπυ νάζμκ ηαθμβήνμο, αθθά ηαζ εζξ ημ εοθάηζμκ ημο ζηεκςηένμο

βεθεηίμο δφκακηαζ εοηυθςξ κα ηνοαχζζκ.

Αθθά πάζαζ ακελαζνέηςξ αζ βοκαίηεξ μιμζάγμοζζ ημοξ απμεδνζςεέκηαξ εηείκμοξ

ηδξ παναηιήξ Ρςιαίμοξ, μίηζκεξ απήημοκ πανά ηςκ ζθαγμιέκςκ εκ ημζξ αιθζεεάηνμζξ

εοιάηςκ κα πίπηςζζ ιεηά πάνζημξ, ηείκμκηα εοεφιςξ ημκ ηνάπδθμκ εζξ ηδκ νμιθαίακ.

Οφης ηαζ δ Ηςάκκα, αθμφ πακημζμηνυπςξ, δζά γδθείαξ, ροπνυηδημξ, ζδζμηνμπζχκ ηαζ

άθθςκ βοκαζηείςκ εθεονέζεςκ εααζάκζγε ημκ δοζηοπή Φνμοιέκηζμκ, ςνβίγεημ έπεζηα

ηαη’ αοημφ, ακ ηναοβή μδφκδξ ελέθεοβε ηςκ πεζθέςκ ημο εκ ιέζς ηςκ πακημίςκ

ημφηςκ ααζακζζηδνίςκ ή ακ εκ ηδ αδδιμκία ημο εδείηκοε ημοξ μδυκηαξ ή ηδκ εφνακ

ημο ηεθθίμο εζξ ηζκα ηςκ ακηεναζηχκ ημο.

Δκ ημφημζξ αζ ζηακδαθχδεζξ ημο αζηδηδνίμο ζηδκαί ζοκεηίκμοκ υθμοξ ημο

Γαθκίμο ημοξ ημοημοθμθυνμοξ ηαημίημοξ, δζ’ μοξ δ Ηςάκκα, ηδξ μπμίαξ μοδείξ πθέμκ

δβκυεζ ημ θφθμκ ηαζ ηαξ ηνέθθαξ, ήημ ηέναξ ζηαθέκ οπυ ηςκ Φνάβηςκ, ίκα

ηαηαανμπείζδ ηδκ Oνευδμλμκ Δηηθδζίακ. Καζ αθδεέξ ιεκ είκαζ υηζ πμθθαί πνμ αοηήξ

βοκαίηεξ, δ Αβ. Μαηνχκα, Πεθαβία ηαζ Μαηνίκα, εκεδφεδζακ νάζα ηαζ ζοκέγδζακ

ιεηά ηαθμβήνςκ, αθθά δεκ έπναλακ ημφημ, ίκα ηνχβςζζ ηνοβυκαξ ηαζ ημθάγςζζκ

επζζηυπμοξ.

Μεηαλφ ηδξ πανςνβζζιέκδξ ηαφηδξ αβέθδξ οπήνπμκ ιμκαπίζημζ ηζκέξ,

απμπεζνχιεκμζ εκίμηε κα οπεναζπζζεμφκ ηδκ ςναίακ Γενιακίδα, αθθ’ δ θςκή αοηχκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 105


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

απεπκίβεημ οπυ ηδξ βεκζηήξ ηαηαηναοβήξ. Οζ δε ιάθθμκ ηαη’ αοηήξ ελδβνζςιέκμζ

ήζακ «αββεθζημί ηζκέξ Μεβαθυζπδιμζ», δοζχδεζξ ηαζ νοπανμί ςξ πάκηεξ μζ

πνμηζεέιεκμζ κ’ ανέζςζζκ εζξ ιυκμκ ημκ Θευκ, μίηζκεξ εεθήζακηεξ εκ είδεζ επεζζμδίμο

κ’ ανέζςζζ ηαζ εζξ ηδκ Ηςάκκακ, εζηάθδζακ οπ’ αοηήξ μζ ιεκ κα ημονεφςκηαζ, μζ δε

εζξ ημ θμοηνυκ· ήδδ δε ελεδζημφκημ ηδκ αηαηάδεηημκ ηαθμβναίακ, νίπημκηεξ ηαη’

αοηήξ, μζάηζξ ελήνπεημ ημο ηεθθίμο, ακαεέιαηα ηαζ ηαηάναξ, εκίμηε δε ηαζ

ηνμιιφδζα, ςξ μζ εοβεκείξ κεακίζημζ ηςκ Αεδκχκ εζξ ηαξ αμζδμφξ ημο ζηαθζημφ

εεάηνμο, μζάηζξ αζ αδδυκεξ αφηαζ ηδξ Ηηαθίαξ εονίζημοζζκ μπθδνμφξ ημοξ

ζηεκαβιμφξ ηςκ ή ηαξ πνμζθμνάξ ηςκ ακεπανηείξ.

Οφης έζςεεκ οπυ ημο Φνμοιεκηίμο ηαζ έλςεεκ οπυ ηδξ ημζκήξ βκχιδξ

πμθειμοιέκδ δ Ηςάκκα ηαζ αθέπμοζα ημκ γήθμκ ηςκ πζζηχκ ηδξ ροπναζκμιέκςκ ηαε’

εηάζηδκ οπυ ημο θυαμο ημο ακαεέιαημξ, εκχ δφλακεκ δ αοεάδεζα ηςκ επενχκ,

ήνπζζε κα ζηέπηδηαζ ζπμοδαίςξ πενί απμδδιίαξ. Πνμ μηηχ εηχκ εονίζηεημ εζξ

Αεήκαξ ηαζ πάκηα εβκχνζγε ηα εηεί ικδιεία, ηα πεζνυβναθα ηαζ ημοξ ηαημίημοξ, χζηε

δ πυθζξ ηδξ Αεδκάξ εθαίκεημ ήδδ αοηή ακμφζζμξ ςξ ηα θζθήιαηα ημο Φνμοιεκηίμο.

Πθήκ δε ημφημο εθθέβεημ ηαζ οπυ ηδξ επζεοιίαξ κα επζδείλδ επί εονοηέναξ ζηδκήξ

ηαξ βκχζεζξ, ημ ηάθθμξ ηαζ ημ πκεφια ηδξ, εββίγμοζα ήδδ εζξ ημκ ηνζαημζηυκ ηδξ

δθζηίαξ έημξ, υηε αζ βοκαίηεξ ιδ ανημφιεκαζ εζξ ηα ζδζάγμκηα αοηαίξ εθαηηχιαηα

ζοκδείγμοζζ κα ζημθίγςκηαζ ηαζ δζά ηςκ διεηένςκ, πνμζθαιαάκμοζαζ ηδκ

θζθμδμλίακ, ζπμθαζηζηυηδηα, μζκμθθοβίακ, ηαζ εζ ηζξ άθθδ «ανζεκζηή» ηαηία,

δοκαιέκδ κα ηαηαζηήζδ ηδκ ηανδίακ ηςκ πνυηοπμκ βοκαζηείαξ ηεθεζυηδημξ, ςξ

ηαηέζηδ ζήιενμκ ηαζ δ Δθθάξ δζά ηςκ πμθζηζηχκ ακδνχκ ηδξ πνυηοπμκ ααζζθείμο εκ

ηδ Ακαημθή.

Ζ Ηςάκκα δεκ ςιμίαγε ηαξ πμζιεκίδαξ εηείκαξ ημο Οαζδίμο, αίηζκεξ δοπανζζημφκημ

ακ ιυκμξ μ Άεςξ δηνμάημ ημ άζιά ηςκ ή μ νφαλ ακηακάηθα ημ ακεμζηεθέξ

πνυζςπυκ ηςκ, αθθ’ απ’ εκακηίαξ εδάηνοε πμθθάηζξ επί ηςκ αζαθίςκ, ζηεπημιέκδ υηζ

άβκςζημξ ηαζ ακφικδημξ ήεεθε ιείκεζ δ ζμθία ηδξ εζξ ηδκ βςκίακ εηείκδκ ηδξ

Αηηζηήξ, ςξ ηθαίμοζζ ηαζ αζ κέαζ ηαθμβναίαζ, μζάηζξ βοικμφιεκαζ ημ εζπέναξ

ακαθμβίγμκηαζ υηζ ηα θεοηά ηςκ ηαζ εφζανηα ιέθδ ιυκμξ μ άοθμξ αοηχκ ηαζ αυναημξ

κοιθίμξ αθέπεζ.

Δζξ ημζαφηδκ εονίζηεημ δζάεεζζκ, υηε εζπένακ ηζκά πθακςιέκδ πανά ηδκ ημίθδκ

υπεδκ ημο Πεζναζχξ, υπμο είπεκ οπάβεζ κ’ απμπαζνεηήζδ ημκ θίθμκ ηδξ Νζηήηακ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 106


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

επζζηνέθμκηα εζξ Κςκζηακηζκμφπμθζκ, είδεκ εζζενπυιεκμκ εζξ ημκ θζιέκα λέκμκ

πθμίμκ, ημο μπμίμο ηα θεοηά πακία ηδ εθάκδζακ πηενά αββέθμο, ενπμιέκμο κα

θοηνχζδ αοηήκ εη ηδξ βδξ εηείκδξ ηδξ ελμνίαξ. Σμ πθμίμκ ήημ ζηαθζηυκ, ακήημκ εζξ

ημκ επίζημπμκ Γεκμφδξ Γμοθζέθιμκ ημκ Δθάπζζημκ ηαζ εθευκ εζξ Ακαημθήκ, ίκα

πνμιδεεοεή θζαάκζμκ δζά ημκ Όρζζημκ ηαζ ζημθάξ δζά ημοξ οπδνέηαξ ημο. Ζ Ηςάκκα

πνμζθςκήζαζα ημοξ απμαάκηαξ καφηαξ θαηζκζζηί, έιαεεκ υηζ έιεθθμκ κα

ακαπςνήζςζζ ηδκ επζμφζακ ημ πνςί εζξ Ρχιδκ, ήζακ δε πνυεοιμζ κα

ζοιπαναθάαςζζκ αοηήκ, ίκα ακηζηαηαζηήζδ ημκ ζοιπθέμκηα ιεη’ αοηχκ ζενέα,

ανπαβέκηα οπυ ηςκ ηοιάηςκ, εκχ ζζηάιεκμξ πανά ηδκ πνχνακ εγήηεζ ηαηά ηδκ

ζοκήεεζακ ηςκ ηαεμθζηχκ κα ηαηεοκάζδ ηδκ ηνζηοιίακ, νίπηςκ εζξ ηδκ εάθαζζακ

ζενάξ ιενίδαξ, αίηζκεξ επνδζίιεομκ πνμξ ιεηάθδρζκ εζξ ημοξ δεθθίκαξ.

οιθςκήζαζα πενί πάκηςκ επέζηνερεκ δ Ηςάκκα πνμξ ημκ Φνμοιέκηζμκ,

πενζιέκμκηα αοηήκ εζξ ημ πθδζίμκ ημο υνιμο ηδξ Μμοκοπίαξ ζπήθαζμκ, υπμο είπε

ζηνχζεζ δείπκμκ ηαζ ημίηδκ. Ο ηαζνυξ ήημ οβνυξ, μ άκειμξ δνζιφξ ηαζ δ εάθαζζα

εζηέκαγε πεκείιςξ οπμηάης ημο ζπδθαίμο. Ο κέμξ αεκεδεηηίκμξ έζπεοζε κ’ ακάρδ

πονάκ, πανά ηδκ μπμίακ εηάεζζεκ δ Ηςάκκα, ίκα λδνάκδ ηα εκδφιαηά ηδξ οβναεέκηα

οπυ ηςκ ηοιάηςκ. Ζ ηανδία αοηήξ, ηαίημζ πνμ πμθθμφ εηηναποκεείζα οπυ ηδξ

ζπμθαζηζηυηδημξ ηαζ θζθανεζηείαξ, ηαηείπεημ οπυ είδμοξ ηζκυξ ακδζοπίαξ, εκχ

εζοθθμβίγεημ υηζ έιεθθε ιεη’ μθίβμκ κα απμιαηνοκεή ακεπζζηνεπηί ημο ζοκηνυθμο

εηείκμο, απυ ημο μπμίμο εζξ δζάζηδια δεηαπέκηε εηχκ μοδέ ζηζβιήκ απεπςνίζεδ.

Δπί ηζκαξ ζηζβιάξ εζηέθεδ κα ζοιπαναθάαδ αοηυκ εζξ ηαξ κέαξ πενζπθακήζεζξ

ηδξ· αθθ’ δ ζδζυηνμπμξ γδθεία ημο πηςπμφ ηαθμβήνμο, ηνέθμκημξ ηδκ εζηςνζαζιέκδκ

ζδέακ υηζ αζ βοκαίηεξ πνέπεζ κα έπςζζκ έκα ιυκμκ εναζηήκ, ςξ μζ υκμζ εκ ιυκμκ ζάβια

ηαζ μζ θαμί έκα ααζζθέα, ηαείζηα αοηυκ ζηεφμξ μπθδνυκ ηαζ δοζιεηαηυιζζημκ. Αθθ’

μοδέ κα ημκ απμπαζνεηήζδ εηυθια δ Ηςάκκα, θμαμοιέκδ εζξ ημκ ένδιμκ εηείκμκ

ηυπμκ ηα δάηνοα ή ηαζ ημοξ βνυκεμοξ ημο. Eοζπθαβπκζηχηενμκ θμζπυκ ηαζ εκηαοηχ

θνμκζιχηενμκ εκυιζζε κ’ απμημζιίζδ αοηυκ εζξ ηαξ αβηάθαξ ηδξ, πνζκ ημκ

εβηαηαθείρδ, ςξ πνμζέθενμκ ηαζ μζ δήιζμζ ηδξ Ημοδαίαξ εζξ ημοξ ηαηαδίημοξ

ιεεοζηζηυκ πμηυκ, πνζκ ημοξ ζηαονχζςζζ.

Λααμφζα θμζπυκ ηδκ ηεθαθήκ ημο Φνμοιεκηίμζο επί ηςκ βμκάηςκ ηδξ ήνλαημ κα

εςπεφδ ηδκ ηυιδκ ημο δζά ηςκ δαηηφθςκ ηαζ ημ ιέηςπμκ δζά ηςκ πεζθέςκ ηδξ, μ δε

αικδζίηαημξ εηείκμξ κεακίαξ, μ ημζμφημκ οανζζεείξ, απαηδεείξ ηαζ ηαηαπαηδεείξ, εκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 107


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

αηανεί εθδζιυκεζ ηαζ απζζηίαξ ηαζ φανεζξ ηαζ ααζάκμοξ. Ζ ιυκδ πνυζραοζζξ ηςκ

δαηηφθςκ ηδξ Ηςάκκαξ έηθεζε πάζαξ αοημφ ηαξ πθδβάξ, ςξ εεενάπεομκ πνμ ημο

ζοκηάβιαημξ ηαζ μζ Γάθθμζ ααζζθείξ ηα έθηδ ηςκ οπδηυςκ ηςκ δζ’ απθήξ επζεέζεςξ

ηςκ πεζνχκ. Ο Φνμοιέκηζμξ ηαηεπυιεκμξ οπυ αδζδβήημο δδμκήξ, δεκ ήλεονε ηίκα ηςκ

αβίςκ δζά ηδκ αζθκίδζμκ εηείκδκ ιεηααμθήκ κα εοπανζζηήζδ, δζυηζ πάκηαξ εκ ηδ

απεθπζζία ημο ημοξ είπεκ επζηαθεζεή, άοπκμξ δε ςκ πνμ πμθθμφ απεημζιήεδ ηέθμξ

επί ημο βθοηοηάημο εηείκμο πνμζηεθαθαίμο, εζξ υθμοξ οπμζπυιεκμξ ηνμπάνζα ηαζ

ηδνία.

ηε ηδκ επζμφζακ, πνζκ έηζ ελδιενχζδ, ήκμζλε ηαξ αβηάθαξ, ίκα ηδκ θίθδκ ημο

πενζπηοπεή, ακη’ αοηήξ εκδβηαθίζεδ ιυκμκ ηα άπονα ηδξ ζηνςικήξ ημο. Aκαπδδήζαξ

ιεηά ηνυιμο ελέηεζκε ημοξ αναπίμκαξ ηαζ ερδθάθδζε ηα ζηυηδ, ςξ μ ηοθθςεείξ

Πμθφθδιμξ γδηχκ ημκ Οδοζζέα. Ζ αοβή επάθαζεκ αηυιδ ηαηά ημο ζηυημοξ, υηε

βοικμηέθαθμξ, ακοπυδδημξ ηαζ απδθπζζιέκμξ ελήθεε ημο ζπδθαίμο μ δοζηοπήξ

κεακίαξ· αθθ’ μοδαιμφ ηδξ Ηςάκκαξ ίπκμξ. Αθμφ δζξ ηαζ ηνζξ πενζέδναιεκ εζξ ιάηδκ

ημκ θυθμκ, χνιδζε πνμξ ηδκ παναθίακ,ςξ ηάπνμξ πδδχκ απυ ανάπμο εζξ ανάπμκ ηδκ

ημνοθήκ ηαζ ηνάγςκ «Ηςάκκα!» ιεβάθδ ηδ θςκή.

Οζ ημίθμζ ανάπμζ επακεθάιαακμκ ηδκ ηναοβήκ εηείκδκ ηαζ μζάηζξ μ Φνμοιέκηζμξ,

ημζάηζξ ηαηείκμζ έηναγμκ ηδκ θοβάδα, ςζεί θοπμφιεκμζ ημκ δοζηοπή· ηαζ αοηυξ δε μ

ήθζμξ ακέηεζθε ηαη’ εηείκδκ ηδκ ζηζβιήκ, ίκα αμδεήζδ αοηυκ εζξ ηαξ εκαβςκίμοξ

ενεφκαξ ημο. Αθθ’ δ παναθία ήημ ένδιμξ, επί δε ηδξ εαθάζζδξ εθαίκεημ θέιαμξ,

ζπίγμοζα ηα ηφιαηα ηδξ Μμοκοπίαξ ηαζ πανά ηδκ πνφικδκ αοηήξ ίζηαημ δ Ηςάκκα εζξ

ημ νάζμκ ηδξ πενζεζθζβιέκδ. Ζ δναπέηζξ είδεκ ίζςξ επί ηδξ αηηήξ ημκ ακαηείκμκηα

πνμξ αοηήκ ημοξ αναπίμκαξ ηαζ είηα εζξ ηδκ εάθαζζακ αοεζγυιεκμκ κεακίακ, αθθ’

απμζηνέραζα ημ πνυζςπμκ πανχηνοκεκ εζξ ηαπφηενμκ δνυιμκ ημοξ ηςπδθάηαξ.

Μεη’ μο πμθφ δ θέιαμξ ακεζφνεημ πανά ηαξ πθεονάξ ημο πθμίμο, υπεν ήκμζβεκ εζξ

ημοξ ακέιμοξ ηα ζζηία, μ δε Φνμοιέκηζμξ ιεηά ιαηαίακ ηαηαδίςλζκ, ελακηθήζαξ ηαξ

εθπίδαξ ηαζ ηαξ δοκάιεζξ ημο, έηεζημ άπκμοκ καοάβζμκ επί ηδξ πνμηοιαίαξ. ηε

ζοκήθεεκ εζξ εαοηυκ, απχεδζεκ ςξ ηαηυκ υκεζνμκ ηδκ γςήκ. Αθθ’ αζ χναζ

πανήνπμκημ, μ ήθζμξ ελήναζκε ηα εκδφιαηά ημο ηαζ δεκ έπαοε ημ υκαν. Πνμξ ζηζβιήκ

εζηέθεδ κα πκίλδ αοηυ εζξ ηδκ εάθαζζακ, ςξ μ μθμιχκ ηαξ θφπαξ ημο εζξ ημκ μίκμκ,

αθθά ημ φδςν ήημ νδπυκ ηαζ πθδκ ημφημο εθμαείημ ηδκ Κυθαζζκ, έκεα επί πμθφ

αηυιδ έπνεπε κα πενζιέκδ ηδκ Ηςάκκακ. Ακφρςζεκ είηα πνμξ μονακυκ ιειρίιμζνμκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 108


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

αθέιια, αθθ’ μοδειία εη ηςκ εηεί αβίςκ ηαηέαδ κα πνμζθένδ εζξ αοηυκ ηα πείθδ ηδξ

πνμξ πανδβμνίακ, ςξ μ Βάηπμξ εζξ ηδκ Ανζάδκδκ· έπεζηα μ Φνμοιέκηζμξ δεκ ήημ βοκή,

ηαζ ηζξ μίδεκ ακ, εζξ δκ εονίζηεημ δζάεεζζκ, δεκ ήεεθεκ αβνμίηςξ απςεήζεζ ηαζ αοηήκ

ηδκ Αβ. Θασδα ή ηδκ λακεήκ Μαβδαθδκήκ;

ηε εκφηηςζεκ, επέζηνερε ηαζ πάθζκ εζξ ημ ζπήθαζμκ. Οπμίακ κφηηακ επέναζεκ

εηεί πνμ ηδξ ηθίκδξ εηείκδξ, εκ δ ηα ηάθθδ ηδξ Ηςάκκαξ εθαίκμκημ αηυιδ εκ ζπήιαηζ

θάηημο εκηοπςιέκα; Aκ έπαζεξ πμηέ ενςιέκδκ ή μθυηθδνμκ πενζμοζίακ εζξ

πανημπαίβκζα, ιακηεφεζξ, ακαβκχζηα· πυζμκ δε ηα δάηνοά ζμο πζηνά, ακ έπζεξ ςξ

πςκεοηζηυκ άρζκεμκ ιεηά ημ βεφια. Γεηαπέκηε διέναξ έιεζκεκ εηεί ενςηχκ «ίκα ηζ

δέδμηαζ ημζξ εκ πζηνία θςξ ηαζ γςή ηαζξ εκ μδφκδ ροπαίξ». 30 Αθθά ηέθμξ

εοζπθαβπκζζεείξ αοηυκ έδναιεκ εζξ αμήεεζάκ ημο μ εκ μονακχ άβζμξ πνμζηάηδξ ημο

Βμκζθάηζμξ.

Δκχ εζπένακ ηζκά ελακηθήζαξ ηα ιονμθυβζά ημο εημζιάημ μ Φνμοιέκηζμξ επί ηδξ

άιιμο ηδξ παναθίαξ, ηαηααάξ ελ μονακχκ μ απυζημθμξ εηείκμξ ηςκ αλχκςκ ήκμζλε

δζά ιαπαίναξ ηα ζηήεδ ημο ημζιςιέκμο, εζζήβαβε ημοξ ζενμφξ δαηηφθμοξ ημο εζξ ηδκ

μπήκ ηαζ ελαβαβχκ ηδκ ηανδίακ εαφεζζεκ αοηήκ εζξ θάηημκ πθήνδ φδαημξ, υπεν

δβίαζε πνμδβμοιέκςξ. Ζ θθέβμοζα εηείκδ ηανδία έθνζλεκ εζξ ημ φδςν ςξ ζιανίξ

εκηυξ ημο ηδβακίμο, αθμφ δε εηνφςζεκ, έεεζε πάθζκ αοηήκ μ άβζμξ εζξ ημκ ηυπμκ ηδξ

ηαζ ηθείζαξ ηδκ πθδβήκ επέζηνερεκ εζξ ημκ ζδζηυκ ημο.

Έηοπε πμηέ, ακαβκχζηα ιμο, κ’ απμημζιδεήξ ιε ακοπυθμνμκ αήπα, ημζιχιεκμξ κα

ζδνχζδξ ηαζ ελοπκήζαξ κα εονεεήξ ζαηνεοιέκμξ; Αβκμχκ υηζ είζαζ ηαθά ακμίβεζξ

ιδπακζηχξ ημ ζηυια, ίκα πθδνχζδξ εζξ ημκ επζηαηάναημκ αήπα ημκ ζοκήεδ θυνμκ.

Αθθά πυζδκ αζζεάκεζαζ πανάκ, ιδ εονίζηςκ εζξ ημκ θάνοββα ημ μπθδνυκ εδνίμκ!

Οφης άια ήκμζλε ηαζ μ Φνμοιέκηζμξ ημοξ μθεαθιμφξ, δημζιάζεδ κα πνμζθένδ εζξ

ηδκ απάνζζημκ Ηςάκκακ ηδκ ζοκήεδ δαηνφςκ ζπμκδήκ, αθθά πανά πάζακ πνμδμηίακ

μζ μθεαθιμί ημο εονέεδζακ λδνμί ηαζ κα πνμβεοιαηίζδ ιάθθμκ ή κα ηθαφζδ

δζεάκεημ υνελζκ ιεηά πμθοήιενμκ κδζηείακ μ ηαθυξ αεκεδεηηίκμξ.

Νέα πμζιεκίξ δζέαδ ιεη’ μθίβμκ πνμ αοημφ, έπμοζα ζηάικμκ βάθαηημξ επί ηδξ

ηεθαθήξ ηαζ ημιαμθυβζμκ ημθθονίςκ εζξ ηδκ πείνα. Σαφηδκ ηνάλαξ επνμβεφεδ

εοεφιςξ· υηε δε δ Αιανοθθίξ εηείκδ, θααμφζα πάθηζκμκ κυιζζια ηαζ αζπαζεείζα

ηδκ πείνα ημο ηαθμβήνμο απειαηνφκεδ, εκμφζα ημ εφεοιμκ άζιά ηδξ εζξ ηδκ θςκήκ

ηςκ ημνοδαθχκ, εκχ μ άκειμξ ηδξ πνςίαξ έπαζγε ιε ηδξ εζεήημξ ηδξ ηαξ πηοπάξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 109


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

ακορχκ αοηάξ ιέπνζ ιέζδξ ηκήιδξ, εεςνχκ αοηήκ μ Φνμοιέκηζμξ ηυηε ηαηά πνχημκ

δζεάκεδ υηζ πθήκ ηδξ Ηςάκκαξ οπήνπμκ ηαζ άθθαζ εζξ ημκ ηυζιμκ βοκαίηεξ. Ζ

εεναπεία αοημφ δδφκαημ ήδδ κα εεςνδεή ςξ νζγζηή.

Οφης δζά ημο εαφιαημξ ημο αβίμο βοικςεείξ ημο ακμήημο πάεμοξ ημο ηαζ

άπνδζημξ ήδδ ςκ διίκ ςξ ήνςξ ιοεζζημνήιαημξ, ηαείζηαημ απυ ηδξ ζηζβιήξ εηείκδξ

πνδζζιχηαημκ ηδξ ημζκςκίαξ ιέθμξ, «θίακ ηαηάθθδθμξ», ακ έγδ ζήιενμκ, κα

«ελαζηήζδ» μζμκδήπμηε έκηζιμκ επάββεθια, κα βίκδ βναιιαημημιζζηήξ, ηαηάζημπμξ,

αμοθεοηήξ, πνμζημεήναξ ή εεζζδζχηηδξ, κα ηναηή ηα ηαηάζηζπα Υίμο ειπυνμο ή ημοξ

πυδαξ αβπμκζγμιέκμο ηαηαδίημο. Αθθά ηαηά ηδκ επμπήκ εηείκδκ ηα Κφνζε εθέδζμκ

ήζακ δ ηαθθζηένα ηέπκδ, ηαζ ηαθχξ πμζχκ έιεζκε ηαθυβδνμξ ςξ πνυηενμκ, μ

Φνμοιέκηζμξ. Σδκ δε Ηςάκκακ πνζκ εζξ ηδκ Ρχιδκ ηοκδβήζς εέθς ακαπαοεή μθίβμκ.

Οζ ιεβάθμζ πμζδηαί, μ ιδνμξ ηαζ μ ηφνζμξ Π. μφηζμξ, βνάθμοζζ ημζιχιεκμζ

ςναίμοξ ζηίπμοξ, αθθ’ εβχ ζπμββίγς πάκημηε ημκ ηάθαιυκ ιμο, πνζκ εέζς επί ηδξ

ηεθαθήξ ημκ κοηηζηυκ ιμο πίθμκ. Δζξ ιυκμοξ ημοξ ελυπμοξ άκδναξ ζοβπςνμφκηαζ αζ

οπκαθέαζ θνάζεζξ, διείξ δε μζ ηαπεζκμί βναθίζημζ πνέπεζ κα ήιεεα πάκημηε έλοπκμζ

ςξ αζ πήκεξ ημο Καπζηςθίμο, αίηζκεξ ελφπκδζακ ημοξ Ρςιαίμοξ.

ΖΜΔΗΧΔΗ

1. Οζ ζζημνζημί απμηαθμφζζκ αοηυκ μηέ ιεκ Louis le Pieux, μηέ δε Louis le

Debonnaire.

2. Οζ ααζζθείξ ηδξ ανδδκίαξ εθάιαακμκ, ςξ βκςζηυκ, ημκ ηίηθμκ ααζζθέςξ ηδξ

Κφπνμο ηαζ ηςκ Ηενμζμθφιςκ.

3. Πανά ημζξ Γοηζημίξ, πθδκ ηςκ εζηυκςκ, οπάνπμοζζκ εκ ηαζξ εηηθδζίαζξ ηαζ

αβάθιαηα ηδξ Πακαβίαξ, εκδεδοιέκδξ ιεηαλίκμοξ εζεήηαξ ηαζ δζ’ εκςηίςκ ηαζ

πενζδεναίςκ ηεημζιδιέκδξ.

4. Πανμζι. Κεθ. ΗΑ/ εδ. 22.

5. Ίδε αηςανζάκδμο, Analys. histor.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 110


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

6. Παηνίξ εζηζ, ίκα ακ πνάηημζ ηζξ εο.

7. Νυζμξ άβκςζημξ ιέπνζ ημο 1862, παναηηδνζγμιέκδ οπυ ιαφνμο ζδνχημξ

ηαηαννέμκημξ εη ηςκ αθεθάνςκ, πδβάγμοζα δε εη ηδξ δζαθεμνάξ ηςκ οβνχκ ή ηαη’

άθθμοξ εη ιαφνδξ ηζκυξ ααθήξ, δκ εκαπμεέημοζζκ μζ αζεεκείξ ιεηαλφ ηςκ αθεθάνςκ.

να ηα δζάθμνα πενί ηαφηδξ άνενα ηδξ Gazette des Hopitaux ημο άκς εζνδιέκμο

έημοξ.

8. «Ζ ηανδία ηαζ ημ ήπαν (ημο ζπεφμξ), εάκ ηζκα δαζιυκζμκ εκμπθή, ηαφηα δεζ ηαπκίζαζ

εκχπζμκ ακενχπμο ή βοκαζηυξ ηαζ ιδηέηζ μπθδεή, δ δε πμθή εβπνίζαζ ς έπεζ

βθαοηχιαηα ημζξ μθεαθιμίξ ηαζ ζαεήζεηαζ». Σςαίη Κεθ. ξ΄ εδαθ. 7 ηαζ 8.

9. To Syphil... Constitutionnelle ιεηαθνάγεηαζ δζά ημο οκηαβιαηζηή ζοθ... εζξ ηα

πενζηοθίβιαηα ηςκ εκ Κςκζηακηζκμοπυθεζ πςθμοιέκςκ ακηζζοθ... παπίςκ.

10. να ηα ζοκαλάνζα ηαζ ιάθζζηα ηδκ «Καθμηαζνζκήκ», μ δε Λάαααζμξ (Sac. Concil.

Gollect, ηυι. Γ/, ζηδθ. 403) απμηαθεί αοηήκ «foemina veri dei munere, ut nomen

indicat».

11. Φαθι. ΜΓ/ εδ. 4.

12. Ζ Δζηία.

13. Σμο ααθακίμο ημφημο βίκεηαζ ικεία ηαζ παν’ Αεδκαίς, αθθ’ άβκςζημκ είκαζ ακ

ήημ αοηυ εηείκμ ημ νεοζηυκ ημ εκ πνήζεζ εζξ Ακαημθήκ ηαηά ημκ ιεζαζχκα. Ίδε Αεήκ.

Α/, 62 ηαζ Εαιπεθίμο Βογακη. Μεθέηαξ, ζδι. 325.

14. De gustibus non disputandum.

15. Πνμξ Κμνζκε. Α/. ηεθ. ζ/, εδ. 17.

16. Πανμζι. Κεθ. Θ/, εδάθ. 5.

17. Ζζαΐμο Κεθ. κξ/, εδάθ. 12.

18. Non intuearis vinum quandum «flavescit», (Πανμζι. Α/, εδ. 4.).

19. Ζ θέλζξ Μεημοζίςζζξ δεκ ήημ αηυιδ εκ πνήζεζ.

20. Ovipare.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 111


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Γ΄

21. Viripare.

22. Ακήν ιεκ ακ ημιά, αηζιία αοηχ εζηί, βοκή δε, δυλα.

23. Πζεακυκ κα οπάνπδ δ ηαηάθθδθμξ απάκηδζζξ, αθθά δεκ δδοκήεδκ κ’ ακεφνς

αοηήκ, μζ δε ζενείξ, μοξ δνχηδζα πενί ημφημο, δεκ εβκχνζγμκ πθείμκα ημο Νζηήηα.

24. Καηά ημκ Δοάβνζμκ (αζαθ. Β/, ηεθ. 2) μ Παηνζάνπδξ Κςκζηακηζκμοπυθεςξ

Φθααζακυξ ακδνέεδ ηαηά ηδκ δεοηένακ εκ Δθέζς φκμδμκ «θαηηζγυιεκμξ πνμξ

Γζμζηυνμο» παηνζάνπμο Αθελακδνείαξ, υζηζξ ηαηά ηδκ ιανηονίακ ημο Εςκανά (αζαθ.

ΗΓ/. ζ. 44) είπε ηδκ ηαηήκ ζοκήεεζακ κα θαηηίγδ ςξ διίμκμξ.

25. Ίδε Henrich Heine «Reisebilder», ηυι. Β/.

26. Ζ Μμκή ημο Γαθκίμο ηαηεθήθεδ ης υκηζ οπυ ηςκ αεκεδεηηίκςκ επί ηςκ δμοηχκ

Λανυπςκ, ςκ θαίκμκηαζ έηζ μζ ηάθμζ πανά ηδκ είζμδμκ ημο Ναμφ. να Ραβηααή

«Δθθδκζηά» ηυι. Α/. ζεθ. 221.

27. Ίδε πενί ηςκ δζαθυνςκ ημφηςκ ζπδιάηςκ ηαξ δζαζαθήζεζξ ημο Λέμκημξ Αθθαηίμο

(De Consensu Ecclesiae, αζαθ. Γ/, ηεθ. 8) ηαζ ημ «Δλμιμθμβδηάνζμκ» ημο Νζημδήιμο,

ζεθ. 162.

28. Μανβανίηακ.

29. Ο εοθοήξ μφημξ μνζζιυξ ακήηεζ εζξ ημκ αιθυνηζμκ.

30. Ηχα, ηεθ. β/, εδ. 20.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 112


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Φεο ηδξ εδθείαξ, πή πνμαήζεηαζ, θνεκόξ;

Tζ ηένια ηόθιδξ ηαζ ενάζμοξ βεκήζεηαζ;

(Δονζπίδμο, Iππόθοημξ, 935)

Πάκηςκ ηςκ ιεβάθςκ ακδνώκ ηδκ ημζηίδα πενζηοηθμύζζ ζηόηδ ποηκά, εζξ ηα μπμία

ιόκμζ μζ πμζδηαί ηαζ ιοεμβνάθμζ ημθιώζζ κα νζρμηζκδοκεύζςζζκ, ακάπημκηεξ ηδξ

θακηαζίαξ ηςκ ημ ιαβζηόκ θακάνζμκ, εζξ μο ημ θςξ ιονία αθέπμοζζκ ςπνά ή

ιεζδζώκηα θακηάζιαηα. Αθθ’ άια μ ήνςξ ακδνςεή, άια εζξ ηανπόκ ιεηααθδεή ημ

άκεμξ, επένπεηαζ ζιήκμξ ζζημνζηώκ ηναημύκηςκ ηδκ θθέβμοζακ ηαζ θεββμαόθμκ δάδα

ηδξ ηνζηζηήξ. Δζξ ηδκ ειθάκζζζκ ηςκ ζοκςθνοςιέκςκ εηείκςκ δαδμύπςκ θεύβμοζζ

ιεηά ηνόιμο ηα πνοζόπηενα πθάζιαηα ηδξ θακηαζίαξ, άηζκα, ςξ μζ αζηένεξ ηαζ μζ

ηεζζαναημκημύηζδεξ βοκαίηεξ, εζξ ιόκμκ ημ διίθςξ εοπανζζημύκηαζ· ακ δε ημ θςξ

εηείκμ ήκαζ πμθύ γςδνόκ, ηαζ μ ήνςξ αοηόξ ελαθακίγεηαζ πμθθάηζξ εζξ ηα όιιαηα ημο

ηνζηζημύ, ςξ μ ιδνμξ εζξ ηα ημο Βμθθίμο ηαζ μ Ηδζμύξ εζξ ηα ημο ηνάμοξ.

Ζ Ηςάκκα έιεζκεκ αηθόκδημξ εζξ ηδκ ορδθήκ αοηήξ εέζζκ, μοδόθςξ οπό ημο θςηόξ

πημδεείζα· αθθ’ από ημύδε ηαείζηαηαζ ήνςξ ζζημνζηόξ, μζ δε εθαθνμί ζηέθακμζ, δζ’

ςκ εζηόθζγμκ ηδξ δεηαεπηαέηζδμξ ηόνδξ ηδκ λακεήκ ηόιδκ, είκαζ ήδδ ακάνιμζημζ εζξ

ηδκ ηεθαθήκ ηδκ ιέθθμοζακ ιεη’ μθίβμκ κα ημζιδεή δζά ημο ηνζπθμύ δζαδήιαημξ ημο

Αβ. Πέηνμο. Σδκ ύθδκ ηδξ δζδβήζεώξ ιμο ακηί κα θαιαάκς, ςξ πνόηενμκ, εη ηδξ

ηεθαθήξ ιμο, ακαβηάγμιαζ κ’ ανύςιαζ πανά ζεααζιίςκ πνμκμβνάθςκ· ακ δε εύνδξ

ακμζηόηενμκ ημ ιένμξ ημύημ ημο αζαθίμο, ζ’ εοπανζζηώ, ακαβκώζηα, δζά ηδκ

πνμηίιδζζκ.

Ζ Ρώιδ απμθέζαζα ηδκ δζά ημο λίθμοξ ηαηαηηδεείζακ μζημοιέκδκ ηαηεβίκεημ κ’

ακμνεώζδ ηδκ ημζιμηναημνίακ ηδξ, ζηέθθμοζα εζξ ηαξ πνώδκ επανπίαξ δόβιαηα ακηί

θεβεώκςκ ηαζ οθαίκμοζα εκ ζζςπή ημκ απένακημκ εηείκμκ ζζηόκ, εζξ μκ έιεθθε πάκηα

ηα έεκδ κα πενζπθέλδ. Ανάπκδ δε ημο ζζημύ εηείκμο, όηε έθεαζεκ εζξ Ρώιδκ δ

διεηένα δνςίξ, ήημ μ Άβ. Λέςκ μ δ’, δζαδεπεείξ ένβζμκ ημκ Γμονμοκόζημιμκ.

Πάκηεξ ζπεδόκ ηδξ επμπήξ εηείκδξ μζ ανπζενείξ είηε εέθμκηεξ είηε ιδ εθάιαακμκ ημκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 113


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ηίηθμκ ημο Αβίμο· αθθ’ μ Λέςκ μύημξ είπε ηδ αθδεεία απμηηήζεζ αοηόκ δζά ηςκ

ζδνώηςκ ημο, ακεονώκ ηα ζώιαηα ηςκ Aβίςκ ιανηύνςκ ειπνμκζακμύ, Νζημζηνάημο

ηαζ Καζημνίμο, δζεβείναξ δζά ηδξ πμζιακηζηήξ νάαδμο ημο, ςξ μ Πμζεζδώκ δζά ηδξ

ηνζαίκδξ, θμαενάκ ηνζηοιίακ, ήηζξ δζεζηόνπζζε ηα πθμία ηςκ αναηδκώκ, εακαηώζαξ

δζ’ εοπήξ θμαενόκ δνάημκηα ειθςθεύμκηα εζξ ηδκ εηηθδζίακ ηδξ Αβ. Λμοηίαξ,

πμθθάηζξ απμηνμύζαξ ηςκ απίζηςκ ηαξ εθόδμοξ ηαζ, ημ εεανεζηόηενμκ, ζοζηήζαξ

εκηόξ ημο παπζημύ παθαηίμο βοκαζηείμκ ιμκαζηήνζμκ, όπμο οπό ηδκ παηνζηήκ ημο

ζηέπδκ δβίαγμκ αζ εηθεηηόηεναζ ηδξ Ρώιδξ πανεέκμζ.

Αθθά πθδκ ηςκ ηαθμβναζώκ επνμζηάηεοε ηαζ ηα βνάιιαηα μ θζθόιμοζμξ

πμκηίθδλ, οπό δε ηδξ Ηςάκκαξ ημζμύημκ εεέθπεδ, ώζηε, αθμύ επί μθόηθδνμκ ώνακ

ςιίθδζε ιεη’ αοηήξ πενί πάκηςκ ηςκ βκςζηώκ πναβιάηςκ ηαζ ηζκώκ άθθςκ αηόιδ,

δζώνζζεκ αιέζςξ αοηήκ δζδάζηαθμκ ηδξ Θεμθμβίαξ εζξ ημ ζπμθείμκ ημο Αβ.

Μανηίκμο, όπμο εδίδαλε πμηέ ηαζ μ ζενόξ Αοβμοζηίκμξ.

Ζ Ηςάκκα ή ιάθθμκ μ «πάηεν Ηςάκκδξ» (δζόηζ ημ εδθοηόκ όκμιά ηδξ, απμηεθμύκ

ήδδ ηαημθςκίακ, εέθμιεκ δίδεζ εζξ ηδκ διεηένακ δνςίδα, μζάηζξ ιόκμκ είιεεα ιόκμζ

ιεη’ αοηήξ, ςξ μ αοημηνάηςν Αθέλακδνμξ ημκ ηίηθμκ ηθέπημο εζξ ημοξ οπμονβμύξ

ημο) εδαπάκδζε ηαξ πνώηαξ διέναξ πενζηνέπςκ ηδκ «αζώκζμκ πόθζκ». Αθθά ηα ηόηε

ικδιεία ηδξ Ρώιδξ δεκ ήλζγμκ μοδέ ηα οπμδήιαηα άηζκα ηαηέηνζαε πνμξ επίζηερζκ

αοηώκ.

Ο δζδάζηαθμξ ημο θόνδμο Δθβίκμο, Κάνμθμξ μ ιέβαξ, είπε θδζηεύζεζ ηαηά ηδκ

θναβηζηήκ ζοκήεεζακ ημοξ ανπαίμοξ καμύξ, ίκα ζημθίζδ δζά ηςκ ζηδθώκ ηαζ

ακαβθύθςκ ηδκ ιδηνόπμθζκ ημο Αηοσζβνάκμο· αζ δε οπό ηςκ πνμηαηόπςκ ημο

Λέμκημξ μζημδμιδεείζαζ πνζζηζακζηαί εηηθδζίαζ ήζακ άννοεια ηαζ ηεναηόιμνθα

ηνάιαηα νςιασηήξ ηαζ ακαημθζηήξ ηεηημκζηήξ, πμθύ μιμζάγμκηα πνμξ ημκ ηόηε εκ ηδ

Γύζεζ πνζζηζακζζιόκ, όκηα αζοκάνηδημκ ηαζ αανοζηόιαπμκ ιίβια εανασζιμύ ηαζ

εζδςθμθαηνείαξ, ημ μπμίμκ έιεθθμκ αναδύηενμκ κα ζοβπςκεύζςζζ ηαζ κα

ηαεανίζςζζκ μζ Γάθθμζ εεμθόβμζ, ςξ μζ απόβμκμζ αοηώκ ηαξ ζηςνίαξ ημο Λαονίμο.

Αθθά ηόηε μοδείξ εθνόκηζγεκ αηόιδ πενί δμβιάηςκ, μζ δε ανπαίμζ εεμί, όζμζ

ημοθάπζζημκ ελ αοηώκ δεκ ιεηεαθήεδζακ εζξ πνζζηζακμύξ αβίμοξ, ελμνζζεέκηεξ εη ημο

Οθύιπμο είπμκ ιεημζηήζεζ εζξ ημκ Άδδκ, ηαηεί έγςκ εκ εζνήκδ ιεηά ημο Γζααόθμο

ηςκ Χνζζηζακώκ ηαζ ημο αηακά ηςκ Δαναίςκ, ακαβκςνζγόιεκμζ οπό ηςκ εεμθόβςκ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 114


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

εζζαημύμκηεξ ηαξ επζηθήζεζξ ηςκ ιάβςκ, εκίμηε δε ιεημζημύκηεξ ηαζ εζξ αοηά ηα

ζώιαηα ηςκ πνζζηζακώκ, μίηζκεξ εηαθμύκημ ηόηε δαζιμκζζιέκμζ.

Καη’ αοηήκ ηδκ διένακ ηδξ αθίλεςξ ηδξ Ηςάκκαξ πανάδμλόξ ηζξ ηεθεηή εηεθείημ

πενί ηαξ εηηθδζίαξ ηδξ Ρώιδξ εζξ ηζιήκ ηςκ ανπαίςκ εεώκ. Χμνμί ιεεύζςκ

πνζζηζακώκ επόνεομκ ράθθμκηεξ «ζενόζοθα» άζιαηα, ηνάγμκηεξ «Δομί! Δομί!» ηαζ

δζώημκηεξ αθθήθμοξ δζά ιαζηίβςκ ςξ ηαηά ηδκ εμνηή ηςκ Κνμκίςκ, εκώ ζένεζαζ ηδξ

Αθνμδίηδξ, ιόκμκ έκδοια έπμοζαζ θοθαηηήνζα πενί ημκ ηνάπδθμκ ηαζ ηςδςκίζημοξ

εζξ ημοξ πόδαξ, πενζέηνεπμκ ηδκ μιήβονζκ, πνμζθένμοζαζ ακηί μθίβςκ ζμθδίςκ μίκμκ

ηαζ θζθήιαηα εζξ ημοξ πμνεοηάξ, πνμξ ιέβα ζηάκδαθμκ ηςκ εζξ Ρώιδκ κεμθςηίζηςκ

λέκςκ, μίηζκεξ εκόιζγμκ όηζ πάκηα ηαύηα πενζεθαιαάκμκημ εζξ ηδκ πνζζηζακζηήκ

θεζημονβίακ, ςξ οπμεέημοζζκ μζ πανεονζζηόιεκμζ εζξ εμνοαώδδ ηζκά ζοκεδνίαζζκ ηςκ

αιενζηακζηώκ ημζκμαμοθίςκ, όηζ ηαζ ηα θαηηίζιαηα απμηεθμύζζ ιένμξ ηδξ

δδιμηναηζηήξ εθεοεενίαξ.

Σμζμύημζ ήζακ μζ άκενςπμζ, ημοξ μπμίμοξ επνόηεζημ κ’ αθαηίζδ δ διεηένα δνςίξ

δζά ημο άθαημξ ηδξ Αηηζηήξ. Καηά ηαξ πνώηαξ διέναξ επεζνάεδ κα μιζθήζδ εζξ

αοημύξ πενί Γμβιαηζηήξ, αθθ’ μζ αηνμαηαί ηδξ εεεώνμοκ ηαξ ημζμύημκ

απαζπμθμύζαξ ημοξ Γναζημύξ ζογδηήζεζξ ηαύηαξ πενί ηδξ θοζζμθμβίαξ ηδξ αβίαξ

Σνζάδμξ πενζηηάξ, ςξ ηαζ ηδκ ημζιμύζακ εηείκμοξ ιαηνάκ βεκεζάδα. Οζ δζάδμπμζ ημο

εείμο Πθάηςκμξ ζοκεγήημοκ αηόιδ εκ ηδ Ακαημθή πενί ηδξ θύζεςξ ημο Θεμύ, αθθ’

μζ απόβμκμζ ημο Κάηςκμξ ηαζ Κζβηζκάημο, πναηηζηώηενμζ όκηεξ, εεεώνμοκ ηδκ

εεμθμβίακ ςξ επάββεθια ζπμοδαίμκ, παν’ μο επενίιεκεκ μ ζενεύξ ημκ επζμύζζμκ άνημκ

ηαζ πθδκ ημύημο οπμονβήιαηα, επζζημπάξ, ίππμοξ, παθθαηίδαξ ηαζ άθθα ηαθά

πνάβιαηα, άηζκα ιόκμκ δζά δναζηδνζόηδημξ ηαζ πναηηζηώκ βκώζεςκ απμηηώκηαζ.

Ακηί θμζπόκ κα ενεοκώζζ ηα ιοζηήνζα ημο μονακμύ ηαηεβίκμκημ, ςξ θνόκζιμζ

άκενςπμζ, κα απθώζςζζ ηδκ ααζζθείακ ημο εθ’ όθδκ ηδκ βδκ, εκ μκόιαηζ αοημύ

εζζπνάηημκηεξ θόνμοξ πανά πάκηςκ ηςκ εεκώκ. Ζ δε Ηςάκκα, αβπίκμοξ μύζα ηαζ

εοηνάπεθμξ ςξ όθζξ ή βοκή, ηαπέςξ ειάκηεοζε ηςκ ιαεδηώκ ηδξ ηαξ μνέλεζξ.

Απμηζκάλαζα ηαξ αογακηζκάξ ζδεμθμβίαξ έζπεοζε κα ηαηααή από ημο μονακμύ εζξ ηδκ

βδκ ηαζ από ηςκ κζθμαθήηςκ ημνοθώκ ηδξ ιεηαθοζζηήξ εζξ ηαξ παπείαξ ηαζ

πμθοηάνπμοξ πεδζάδαξ ημο Κακμκζημύ δζηαίμο, εοβθώηηςξ μιζθήζαζα ηδκ επζμύζακ

πενί ηδξ ημζιζηήξ ελμοζίαξ ημο πάπα, ηδξ δςνεάξ ημο Κανόθμο, πενί θόνςκ,

δεηάηςκ, πνοζώκ ζημθώκ ηαζ άθθςκ ζεναηζηώκ δδοζιάηςκ, δζ’ ςκ μζ ναζμθόνμζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 115


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

πνμζπαεμύζζ κα ηαηαζηήζςζζκ μθζβώηενμκ ακοπόιμκμκ ηδκ πνμζδμηίακ ημο

Παναδείζμο, ςξ δζαζηέδαγμκ ηαζ μζ ικδζηήνεξ ηδξ Πδκεθόπδξ ιεηά ηςκ

εεναπαζκίδςκ, πενζιέκμκηεξ ηδκ απόθαοζζκ ηδξ δεζπμίκδξ.

Σμζαύηα θέβμοζα ηαηώνεςζε ηέθμξ πάκηςκ κα εθηύζδ ηδκ εύκμζακ ηςκ αηνμαηώκ

ηδξ, ςξ δδοκήεδ ηαζ μ Ονθεύξ δζά ηδξ θύναξ ημο κα ζοβηζκήζδ ημοξ θίεμοξ. Ζ δε

πανμιμίςζζξ δεκ είκαζ οπεναμθζηή· δζόηζ ακ θίεμζ δεκ ήζακ, όκμζ ημοθάπζζημκ

ςκμιάγμκημ μζ ηόηε Ηηαθμί πανά ηςκ άθθςκ εεκώκ ηαζ αζ ζύκμδμζ αοηώκ

μκμζοκέδνζα· μζ δε μθίβμζ οπάνπμκηεξ εηεί δζδάζηαθμζ εζηέθθμκημ ελ Ηνθακδίαξ,

ηςηίαξ ηαζ Γαθαηίαξ εζξ ημοξ δοζηοπείξ απμβόκμοξ ημο Κζηένςκμξ, ςξ ζήιενμκ εζξ

διάξ μζ εθθδκζζηαί εη Γενιακίαξ. Αθθ’ μ Κθαύδζμξ, μ Γμοκβάθθμξ, μ Βζβζκηίιζθθμξ

ηαζ μζ άθθμζ λέκμζ ζμθμί είπμκ ήδδ απμεάκεζ ή βδνάζεζ, εκ ιέζς δε ηδξ ιεζαζςκζηήξ

ζημηίαξ οπενείπεκ δ Ηηαθία ηα πενζηοηθμύκηα αοηήκ έεκδ ηαηά ηδκ αιάεεζακ, ςξ δ

Καθορώ ηαξ κύιθαξ ηδξ ηαηά ημ ύρμξ.

Οζ πθείζημζ ηςκ ζενέςκ δβκόμοκ ηδκ ακάβκςζζκ, ακηί δε κα ηδνύηηςζζκ από ημοξ

άιαςκμξ ημ Δοαββέθζμκ δζδβμύκημ παναιύεζα εζξ ημοξ πζζημύξ, πώξ οπεζηήνζγεκ δ

Πακαβία δζά ηςκ θεοηώκ πεζνώκ ηδξ ημοξ πόδαξ ηςκ αβπμκζγμιέκςκ ηαημύνβςκ,

μζάηζξ μύημζ ήκαπημκ ηδνία πνμ ηςκ εζηόκςκ ηδξ, ηαζ πώξ, ίκα ζώζδ από ηδξ

αιανηίαξ εοζεαή ηαθμβναίακ, εθάιαακε ηδκ ιμνθήκ ηαζ ηδκ ηθίκδκ ηδξ, εζξ δκ

εδέπεημ ακη’ εηείκδξ ημοξ εναζηάξ, πώξ μζ απανκμύιεκμζ ημκ Θεόκ, αθθά ιέκμκηεξ εζξ

ηδκ Πανεέκμκ πζζημί, εζζήβμκημ οπ’ αοηήξ ηνοθίςξ εζξ ηαξ ιαηανίμοξ ιμκάξ ηαζ πώξ

δ εθεήιςκ Θεμηόημξ πανείπεκ εζξ ημοξ εοζεαείξ εναζηάξ θίθηνα ηαζ ιαβζηά πμηά, ίκα

απμθαύζςζζ δζ’ αοηώκ ηδκ ενςιέκδκ ηςκ.

Σμζαύηα αημύμκηεξ μζ Λμββμαάνδμζ, Φνάβημζ, Βμονβμύκδζμζ ηαζ μζ άθθμζ

πενζγςκκύμκηεξ ηδκ Ηηαθίακ αάναανμζ ημζμύημκ ημοξ οπδηόμοξ ημο πάπα

ηαηεθνόκμοκ, ώζηε ημ επίεεημκ Ρςιαίμξ ήημ παν’ αοημίξ πάζδξ ύανεςξ

οανζζηζηώηενμκ, ςξ ηαηήκηδζε ηαζ ημ Γναζηόξ πανά ημζξ πανημπαίηηαζξ ζοκώκοιμκ

ημο απαηεώκμξ.

Ζ ζμθία ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ έθαιπεκ εζξ ημκ ποηκόκ εηείκμκ ζηόημξ, ςξ θάνμξ

εκ ηδ μιίπθδ κεθεθώδμοξ κοηηόξ. Πθήεμξ αηνμαηώκ, πμθθάηζξ δε ηαζ μ πάπαξ Λέςκ,

ζοκέννεμκ εζξ ημ ιμκαζηήνζμκ ημο Αβ. Μανηίκμο, ίκα αηνμαζεώζζ ημκ κέμκ εηείκμκ

Αοβμοζηίκμκ, όζηζξ ακηί κα εββίγδ ηα θμαενά ηδξ ενδζηείαξ ιοζηήνζα, ιόκμκ πενί

ηενπκώκ ηαζ πνδζίιςκ πναβιάηςκ ςιίθεζ, ακοικώκ ημο πμκηίθδημξ ηαξ ανεηάξ ηαζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 116


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

δζαζύνςκ ημοξ αογακηζκμύξ, ελδβώκ ηα εεςνήιαηα ημο Ανζζημηέθμοξ ή δζδβμύιεκμξ

ηςκ απμβόκςκ ημο ηδκ αεθζόηδηα, ηα ζηόνδα, ηα έθηδ ηαζ ηαξ κδζηείαξ.

Ζ πανάδμζζξ ηδξ Ηςάκκαξ ςιμίαγε ηαξ θζθμλέκμοξ εηείκαξ μζηίαξ ημο Αιαμύνβμο,

έκεα εονίζημκηαζ δζά πάζακ βεύζζκ ηαηάθθδθα θαβδηά, άκεδ δζά πάζακ όζθνδζζκ ηαζ

βοκαίηεξ όθαξ μιζθμύζαζ ηαξ βθώζζαξ ηαζ εοπανζζημύζαζ ηαξ μνέλεζξ. Πμθθάηζξ δ

διεηένα δνςίξ ήνπζγεκ από ηδξ «Θεμδζηίαξ» ηαζ εηεθείςκεκ εζξ ηδκ ιαβεζνζηήκ. Αθθά

ηαηά ηδκ επμπήκ εηείκδκ ηα πνμσόκηα ημο ακενςπίκμο εβηεθάθμο δεκ ήζακ αηόιδ

δζαηεηαβιέκα εζξ ηαηηζηά πςνίζιαηα, ςξ ηα ενπεηά εζξ ηαξ θζάθαξ Μμοζείμο. Μόκδ

επζζηήιδ οπήνπεκ δ Θεμθμβία έπμοζα εηαηόκ ςξ μ Βνζάνεςξ πείναξ, ηα πάκηα

πενζζθίββμοζα εζξ ημοξ ηόθπμοξ ηδξ ηαζ εκ ημύημζξ μθόηθδνμξ εζξ ηδκ

λακεμπθόηαιμκ ηεθαθήκ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ πενζεπμιέκδ.

Γύμ έηδ ελδημθμύεδζε δζδάζημοζα δ Ηςάκκα· όθδκ δε αοηήξ ηδκ οπόθδρζκ

επνεώζηεζ εζξ ηδκ εοβθςηηίακ ηδξ, δζόηζ μοδείξ εκ Ρώιδ οπςπηεύεημ μπμίμζ εδζαονμί

εηνύπημκημ οπό ημ νάζμκ ηδξ. Πάκηςκ εηεί ηα πνόζςπα ήζακ ελονζζιέκα, ηςκ δε

ηαθμβήνςκ ιόκμκ δ ιύηδ πνμέηοπηεκ εη ημο ημοημοθίμο. Βαειδδόκ δε εκ ηδ ιέεδ

ηδξ θζθαοηίαξ ηαηήκηδζε ζπεδόκ ηαζ δ ζδία κα πζζηεύδ όηζ ιεηεαθήεδ εζξ άκδνα, ςξ μ

Σεζνεζίαξ εζξ βοκαίηα. Ο Φνμοιέκηζμξ είπε θδζιμκδεή πνμ πμθθμύ, δζάδμπμκ δε

αοημύ δεκ έζπεοδε κα εηθέλδ δ θζθόδμλμξ ναζμθόνμξ εζξ ορδθόηενα πνάβιαηα

έπμοζα ημκ κμοκ. Μακδύαξ δβμοιέκμο, διζόκμοξ Λδβάημο, ιίηναξ επζζηόπμο, εκίμηε

δε ηαζ πάπα πνοζάξ ειαάδαξ ςκεζνεύεημ ήδδ δ λακεή διώκ δνςίξ, ημοξ δε εναζηάξ

εημπμεέηεζ ςξ θνόκζιμξ βοκή εζξ ημ αάεμξ ηδξ ζηδκήξ, ςξ θοθάηημκηαζ ηαζ ηα

βθοηύζιαηα δζά ημ ηέθμξ ημο ζοιπμζίμο.

Αθθ’ ακηί κα παναδίδδηαζ εζξ ιαηαίαξ ιόκμκ μκεζνμπμθήζεζξ, εζνβάγεημ

κοπεδιενόκ οπέν ηδξ ακορώζεώξ ηδξ, ημθαηεύμοζα ημοξ ζζπονμύξ, δζδάζημοζα,

ζοββνάθμοζα ηαζ ζηζπμονβμύζα ύικμοξ εζξ ημκ Χνζζηόκ ηαζ ημκ πάπακ δζά νοειζηώκ

μιμζμηαηαθήηηςκ ζηίπςκ, ημοξ μπμίμοξ πνώηδ εηείκδ εζζήβαβεκ εζξ Ηηαθίακ. Αθθά

ηαζ ηδκ ζαηνζηήκ επδββέθεημ, ηαηά δε ηαξ ηαηάξ βθώζζαξ ηαζ ηδκ ιαβείακ,

ακαβηάγμοζα ηα πμκδνά πκεύιαηα, ήημζ ημοξ πνώδκ εεμύξ, ημκ Βάηπμκ, ηδκ Ήνακ,

ημκ Πάκα ηαζ ηδκ Αθνμδίηδκ κα αθίκςζζ ηαξ πύθαξ ημο ζηόημοξ, ηνέπμκηεξ ςξ πζζημί

εενάπμκηεξ εζξ ηαξ επζηθήζεζξ ηδξ.

Δκ ημύημζξ μ πακεύθδιμξ πάπαξ Λέςκ, βδνάζαξ ήδδ ηαζ πάζπςκ νεοιαηζζιμύξ,

αθ’ όημο εεθήζαξ κα ααδίζδ ςξ μ Άβζμξ Πέηνμξ επί ηδξ εαθάζζδξ έθααεκ αημύζζμκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 117


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

θμοηνόκ, πάζαξ ηδκ ιίηνακ ηαζ ιένμξ ηδξ οπμθήρεώξ ημο, ηαηέζηδζε ημκ «Πάηεν

Ηςάκκδκ» ιοζηζηόκ ημο βναιιαηέα. Από ηδξ επμπήξ εηείκδξ οπήνπμκ εζξ ηδκ Aοθήκ

ημο πάπα πθήκ ηςκ επζζήιςκ ηαζ ιοζηζημί μο ιόκμκ αλζςιαηζημί αθθά ηαζ

εοηεθέζηαημζ οπδνέηαζ, ιοζηζημί ιάβεζνμζ, αζείμπεξ, εαθαιδπόθμζ ηαζ ζανςηαί ηςκ

ηθζιάηςκ. Αθθά ηαζ ηθίιαηεξ ηαζ εύναζ ηαζ δςιάηζα ιοζηζηά εονίζημκημ εκ ης

Βαηζηακώ· πμθθάηζξ δε μ επί ηδξ βδξ ακηζπνόζςπμξ ημο Ηδζμύ εηέθεζ εηεί ηαζ δείπκα

ιοζηζηά, αθθ’ αβκμώ ακ είπεκ μιμηναπέγμοξ Απμζηόθμοξ.

Ζ διεηένα δνςίξ, όηε ηαηά πνώημκ εζζήπεδ εζξ ηα ζδζαίηενα δώιαηα ηδξ αοημύ

Αβζόηδημξ, ιόθζξ εηόθια κα εέζδ ημκ πόδα επί ηςκ παποπκόςκ εηείκςκ ηαπήηςκ ηδξ

Ακαημθήξ, εθ’ ςκ ήεεθέ ηζξ επζεοιήζεζ κα μθζζεήζδ ςξ μζ ίππμζ ημο Δνζπεμκίμο, ηςκ

μπμίςκ ηα πέηαθα, όηε έηνεπμκ, ιόθζξ ήββζγμκ ηαξ άηναξ ηςκ ακεέςκ. ηε δε έθεαζεκ

εκώπζμκ ημοξ ανπδβμύ ηδξ Χνζζηζακμζύκδξ, ηαεδιέκμο επί πνμθονμπνύζμο ενόκμο,

εκ ιέζς ανβονώκ ηακίζηνςκ, μθμπνύζςκ βαααεώκ, 1 ζιαναβδμζημθίζηςκ

εοιζαηδνίςκ ηαζ άθθςκ ηεζιδθίςκ, ημζμύημκ οπό ηδξ θάιρεςξ εηείκδξ εεαιαώεδ,

ώζηε ακ εθάιαακεκ ακάβηδκ κα πηύζδ, ιόκμκ εζξ ημ εννοηζδςιέκμκ πνόζςπμκ ημο

αβζςηάημο παηνόξ ήεεθε ημθιήζεζ κα πνάλδ ημύημ, ιδ εονίζημοζα εζξ ημκ

αζηνάπημκηα εηείκμκ εάθαιμκ νοπανώηενμκ ιένμξ. Αθθ’ ακηί ημύημο ηθίκαζα ηα

βόκαηα δζπάζεδ εοθααώξ ημο Λέμκημξ ηα ζακδάθζα, όζηζξ ακεβείναξ ιεηά παηνζηήξ

θζθμζημνβίαξ ημκ «Πάηεν Ηςάκκδ», ζοκεζνβάζεδ ιεη’ αοημύ ιέπνζξ εζπέναξ, ηαζ

ημζμύημκ δοπανζζηήεδ, ώζηε από ηδξ διέναξ εηείκδξ εοημθώηενμκ δδύκαημ κα

ζηενδεή ηδξ θεζημονβίαξ ή ημο θζθηάημο βναιιαηέςξ ημο.

Οζ πενζηοηθμύκηεξ ημκ Λέμκηα Κμοαζημοθάνζμζ, δαπίθενμζ, μζηζάνζμζ, ζηνίπημνεξ,

ανηάκζμζ 2 ηαζ άθθμζ αοθζημί, μίηζκεξ οπενδθακεύμκημ πνμζθένμκηεξ εζξ ηδκ αοημύ

Αβζόηδηα ηαξ οπδνεζίαξ, όζαζ οπό ακδναπόδςκ απεδίδμκημ εζξ ημοξ αοημηνάημναξ

ηδξ Ρώιδξ, ερζεύνζγμκ εκ ανπή ηαηά ημο κέμο εοκμμοιέκμο, ςξ μζ ζςιαημθύθαηεξ

ηδξ ζεικήξ Αζηαηενίκδξ, μζάηζξ κέμξ οπμρήθζμξ έηνμοε ημο ημζηώκμξ ηδξ ηδκ εύνακ.

Αθθά ηόζς εοπνμζήβμνμζ ηαζ βθοηείξ ήζακ μζ ηνόπμζ ημο «Πάηεν Ηςάκκμο» ηαζ

ημζαύηδ δ αθζθμηένδεζά ημο, ώζηε ιεη’ μο πμθύ πάζαξ ηεηέηηδζε ηαξ ηανδίαξ ηαζ

πάκηεξ εζξ αοηόκ απεηείκμκημ, μζάηζξ είπμκ ηζ κα γδηήζςζζ πανά ημο Αβίμο Παηνόξ.

Ζ δε Ηςάκκα, λέκδ μύζα εκ Ρώιδ ηαζ μύηε ακερζώκ μύηε παθθαηίδςκ ηδκ

απθδζηίακ έπμοζα κα πμνηάζδ, έζπεοδε πνμεύιςξ κα ηαεοπμαάθδ εζξ ημκ πάπακ ηαξ

αζηήζεζξ ηςκ θίθςκ ηδξ, ςκ ηαε’ εηάζηδκ δύλακεκ μ ανζειόξ ηαζ δ εοβκςιμζύκδ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 118


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ώζηε ιεη’ μθίβμκ αθδεήξ ημιιαηάνπδξ ηαηέζηδ μ ιοζηζηόξ βναιιαηεύξ,

πενζηοηθμύιεκμξ οπό ζιήκμοξ απθήζηςκ αοθζηώκ, μίηζκεξ ζοκςεμύκημ πενί αοηόκ

ςξ ηα μνκίεζα πενί αβνμηόιμκ, ηζκάζζμοζακ ηδκ πθήνδ ζηαπύςκ πμδεάκ ηδξ.

Δκώ πενί πάκηςκ ηςκ θίθςκ ηδξ εθνόκηζγεκ μοδεκόξ ςνέβεημ οπέν εαοηήξ δ

Ηςάκκα ή, ιάθθμκ, ό,ηζ ςνέβεημ ιόκμκ πανά ηδξ Πακαβίαξ εηόθια κα γδηήζδ,

ζηεηεύμοζα ηδκ εθεήιμκα Πακηάκαζζακ κα ανααεύζδ όζμκ ηάπζζηα ηαξ ανεηάξ ημο

αβίμο πάπα Λέμκημξ, ιεηαεέημοζα αοηόκ εζξ ηαθοηένακ γςήκ. Απάνζζημξ ηαζ αζεαήξ

δ εοπή εζξ ηδκ Θεμηόημκ απμηεζκμιέκδ! Αθθ’ εκ Ρώιδ ημζαύηδκ έπμοζζκ μζ πζζημί

πνμξ ηδκ Πακαβίακ μζηεζόηδηα, ώζηε μο ιόκμκ πθμύηδ, ίππμοξ, εέζεζξ ηαζ ηζιάξ

γδημύζζ παν’ αοηήξ, αθθά ηαζ ημκ εάκαημκ επενμύ, πθμοζίμο ζοββεκμύξ, ακηεναζημύ

ή άθθμο ημζμύημο μπθδνμύ πθάζιαημξ, ηαζ άθθα αηόιδ πνάβιαηα ηα μπμία ηαζ πανά

πνμαβςβμύ γδηώκ ηζξ ήεεθεκ ενοενζάζεζ.

Οζ δμθμθόκμζ ακαεέημοζζ ηδκ ιάπαζνακ επί ηςκ αςιώκ ηδξ, πνζκ αοείζςζζκ αοηήκ

εζξ ημο εύιαημξ ηα ζπθάβπκα, αζ εηαίναζ πνμ ηςκ εζηόκςκ ηδξ ακανηώζζ βοικμύιεκαζ

ηδκ γώκδκ ηςκ ηαζ μζ ιέεοζμζ εζξ ηδκ οβείακ ηδξ ηεκμύζζ θζάθαξ ηαζ ζηαικία· δ δε

Ηςάκκα, ςξ έλοπκμξ βοκή, δημθμύεεζ ηα έεζια ημο ηόπμο εζξ εηείκδκ απμηείκμοζα ηαξ

θζθμδόλμοξ αζηήζεζξ ηδξ. Αθθ’ μύηε ημο δζααόθμο απαλζμύζα ηδκ πνμζηαζίακ,

ηαηέθοβε ηαζ εζξ ηαξ απαζζίμοξ ηδξ ιεζαζςκζηήξ ιαβείαξ ηεθεηάξ. Απμζονμιέκδ εζξ

ηα ενείπζα ανπαίμο καμύ επεηαθείημ ηα πκεύιαηα ηδξ ααύζζμο, αοείγμοζα μλείακ

αεθόκδκ εζξ ηα ζηήεδ ηδνίκδξ εζηόκμξ ημο Λέμκημξ, εκώ εηάπκζγμκ επί ηςκ ηνζπόδςκ

πόνηα θανιαηενά ηαζ έιεκεκ αηίκδημξ δ ζεθήκδ, ήηζξ οπήημοε ηόηε εζξ ηαξ

επζηθήζεζξ ηςκ ιάβςκ, ςξ μ ήθζμξ εζξ ημκ Ηδζμύκ ημο Ναοή.

Αβκμώ ακ δ Πακαβία ή μ Γζάαμθμξ εζζήημοζε ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ ηαξ εοπάξ,

ηαζ μοδ’ εηείκδ εβκώνζγε ηίκα εη ηςκ δύμ κα εοπανζζηήζδ, αθθ’ μπςζδήπμηε μ Λέςκ

δζεέκδζε ιεη’ μθίβμκ, δ δε αζεέκεζα αοημύ ηαείζηαημ ηαε’ διένακ αανοηένα· ώζηε,

αθμύ ελήκηθδζακ μζ ζαηνμί ηα αόηακα ηαζ μζ ηαθόβδνμζ ηαξ εζξ ημκ ανπάββεθμκ

Μζπαήθ, ημκ δζάδμπμκ ημο Αζηθδπζμύ, επζηθήζεζξ ηςκ, αθμύ ιάηδκ ιεηήθεμκ μζ

Ημοδαίμζ βόδηεξ ηαζ μζ Άνααεξ αζηνμθόβμζ ηα απόηνοθα ηδξ ηέπκδξ ηςκ, απεθαζίζεδ

οπό βεκζημύ ζοιαμοθίμο επζζηόπςκ κα ιεηαημιζζεή μ ανπδβόξ ηδξ Χνζζηζακμζύκδξ

εζξ ημκ οπόβεζμκ καόκ ημο Αβ. Σζαμονηίμο, ίκα πενζιείκδ εηεί ημ όκεζνμκ, δζ’ μο μ

άβζμξ ήεεθε θακενώζεζ αοηώ ημ ηαηάθθδθμκ πνμξ εεναπείακ ημο ζαηνζηόκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 119


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Οζ πζζημί ηαηέθεοβμκ ηόηε εκ ηδ αιδπακία ηςκ εζξ ηα μονακόπειπηα όκεζνα, ςξ μζ

πνόβμκμζ αοηώκ εζξ ημοξ πνδζιμύξ ηδξ Ποείαξ ηαζ μζ ζήιενμκ αζεεκείξ εζξ ηαξ

ζοκηαβάξ ηςκ πενζζηνεθμιέκςκ ηναπεγώκ· δ δε Δηηθδζία, ηαίημζ ηαίμοζα ημοξ

ιάκηεζξ, πανεδέπεημ ηδκ μκεζνμιακηείακ ςξ ζήιενμκ μζ ζαηνμί δ ηαηαδζώημκηεξ ημοξ

ιαβκδηζζηάξ ηαζ ιεηαπεζνζγμιέκδ ημκ ιαβκδηζζιόκ.

Ο δοζηοπήξ πάπαξ, ιεηαηεεείξ από ηδξ ηθίκδξ ημο εζξ ιαύνμκ θμνείμκ,

ιεηεημιίζεδ οπό ηεζζάνςκ εονώζηςκ ηαθμβήνςκ εζξ ηδκ οπόβεζμκ εηηθδζίακ, όπμο

εκαπεηέεδ έιπνμζεεκ ημο εοζζαζηδνίμο, πενζηοηθμύιεκμξ οπό θθεβμοζώκ

θαιπάδςκ, απδθπζζιέκςκ ζαηνώκ ηαζ ραθιςδμύκηςκ ζενέςκ. Ο έκδμλμξ εηείκμξ

πμκηίθδλ, ηαίημζ άβζμξ ςκ μοδέπμηε οπήνλεκ οπέν ημ δέμκ εοαθααήξ, ημκ δε αίμκ ημο

εδαπάκδζε ηαθθςπίγςκ ηδκ Ρώιδκ, ζςνεύςκ εδζαονμύξ, ακεβείνςκ πενζζζμηένμοξ

πνμιαπώκαξ ή καμύξ ηαζ ηα ηνάηδ ημο οπεναζπζγόιεκμξ ηαηά ηςκ αναηδκώκ

ιάθθμκ ή ηαηά ημο Γζααόθμο, μοδέκα ηαίςκ αζνεηζηόκ, αθθά πμθθμύξ ηαηαηόπηςκ

επενμύξ ηαζ ηαηά πάκηα αλζώηενμξ ημο ηίηθμο ιεβάθμο ααζζθέςξ, ή αβίμο, ςξ αοηόξ μ

Βμθηαίνμξ μιμθμβεί. Ακ δε δκαβηάζεδ εκίμηε ηαζ κα εαοιαημονβήζδ, έπναλε ημύημ

πανζγόιεκμξ εζξ ημοξ δθζείμοξ οπδηόμοξ ημο, ςξ μ Ηδζμύξ εζξ ημοξ Δαναίμοξ. Αθθ’ δ

αζεέκεζα ηαζ αοημύξ ημοξ «θέμκηαξ» εζξ θαβςμύξ ηαζ ημκ ζηεπηζηώηαημκ άκενςπμκ

εζξ εοζεαή πνζζηζακόκ ιεηαιμνθώκεζ.

Ο ιέβζζημξ ημο αζώκμξ πμζδηήξ, μ Βύνςκ ημο μπμίμο μ ιοεθόξ εγύβζγεκ ελαηόζζα

ηνζάημκηα ηαζ μηηώ δνάιζα, μιμθμβεί απενζηαθύπηςξ όηζ αζεεκήζαξ ιεηά ηδκ

πνώηδκ θθεαμημιίακ επίζηεοζεκ εζξ ηα εαύιαηα ημο Μςοζέςξ, ιεηά ηδκ δεοηένακ

εζξ ηδκ εκζάνηςζζκ, ιεηά ηδκ ηνίηδκ εζξ ηδκ άπνακημκ ζύθθδρζκ, ιεηά δε ηδκ

ηεηάνηδκ εθοπείημ όηζ δεκ οπήνπμκ ηαζ άθθα κα πζζηεύζδ. Ούης ηαζ μ ηαθόξ Λέςκ, μ

θνμκζιώηενμξ ίζςξ ημο αζώκμξ ημο ακήν, επενίιεκε ηδκ ίαζίκ ημο πανά ημο Αβ.

Σζαμονηίμο. Σνεζξ μθμηθήνμοξ διέναξ έιεζκε κήζηζξ ηαζ αηίκδημξ μ πμκηίθδλ

πενζιέκςκ ηδκ έθεοζζκ ημο εείμο μκείνμο. Αθθ’ μύηε ύπκμκ κ’ απμθαύζδ μύηε όκεζνα

κα ίδδ άθζκμκ αοηόκ μζ πόκμζ· όηε δε ιεηά ηνζήιενμκ αβςκία έηθεζζε ηέθμξ πάκηςκ

ημοξ μθεαθιμύξ εζξ ημκ ύπκμκ πςνίξ όκεζνα, δζά πακηόξ απεημζιήεδ.

Αθμύ ιεηά ηςκ ζοκήεςκ ηεθεηώκ ημ ζώια ημο πακεοθήιμο Λέμκημξ, πθοεέκ δζ’

μίκμο ηαζ εθαίμο πανεηέεδ εζξ ημοξ ζηώθδηαξ πνμξ εοςπίακ, αθμύ εζζώπδζακ μζ

ηώδςκεξ ηαζ ελδνάκεδζακ μζ μθεαθιμί, μζ ανπζενείξ, μ ηαηώηενμξ ηθήνμξ, μζ

πνέζαεζξ ημο αοημηνάημνμξ, μζ πνμύπμκηεξ ηαζ άπαξ μ θαόξ ζοκδενμίζεδζακ εζξ ηδκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 120


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

πθαηείακ ημο Αβ. Πέηνμο, ίκα ζηεθεώζζ πενί ηδξ εηθμβήξ ημο ιέθθμκημξ κα γςζεή

ηαξ ηθείδαξ ημο Παναδείζμο.

Καηά ημκ έκαημκ αζώκα δεκ ελεθέβεημ αηόιδ μ πμκηίθδλ εζξ ηα απόηνοθα ζηόηδ

ζεναηζημύ ζοκεδνίμο, μύηε Κμβηθάαα οπήνπεκ μύηε ηανδζκάθζμζ ηεηθεζζιέκμζ εζξ

γμθενά ηεθθία ηαζ έηαζημξ οπέν εαοημύ ρδθμθμνμύκηεξ, ιέπνζξ μο δκαβηάγμκημ οπό

ηδξ πείκδξ κα ζοιαζαάζςζζ ηαξ απαζηήζεζξ ηςκ 3 , αθθ’ μζ πμκηίθδηεξ ελεθέβμκημ εκ

πθδεμύζδ αβμνά, ιεζμονακμύκημξ ημο δθίμο, νέμκημξ αθεόκςξ ημο μίκμο ηαζ ημο

αίιαημξ πμθθάηζξ, ηςκ δε ημιιάηςκ παθαζόκηςκ δζά νάαδςκ ηαζ θίεςκ ιάθθμκ ή δζά

ναδζμονβζώκ. Οζ πάπαζ ακηζπνμζώπεομκ ηόηε ημκ θαόκ ςξ μζ δήιανπμζ πανά ημζξ

ανπαίμζξ Ρςιαίμζξ, ηαζ εζξ ημκ θαόκ ακεηίεεημ ηαηά ιέβα ιένμξ ημο ακηζπνμζώπμο

ημο δ εηθμβή. Αζ δε ρήθμζ αοημύ δβμνάγμκημ ακαθακδόκ ακηί οπμζπέζεςκ, πνοζμύ,

μίκμο ή βοκαζηώκ, αίηζκεξ πενζέηνεπμκ ηδκ αβμνάκ θοζίγςκμζ, ακηαθθάζζμοζαζ

θζθήιαηα ακηί ρήθςκ.

Ο εάκαημξ θμζπόκ ημο πάπα ήημ αθδεήξ πανά δζά ημοξ οπδηόμοξ ημο, μίηζκεξ, ςξ

ζήιενμκ μζ ζοκηαβιαηζημί θαμί, εκ ιόκμκ είπμκ ηηήια, ηδκ ρήθμκ ηςκ, πανέπμοζακ

ηαηά πάζακ κέακ εηθμβήκ ηαζ εζξ αοημύξ ημοξ απεμθόνμοξ ηδκ ηζιήκ κα ζθίβλςζζ ηδκ

πείνα ηαηαπνύζμο άνπμκημξ, πίκμκηαξ θαθένκεζμκ κέηηαν εζξ ημ πνοζμύκ αοημύ

πμηήνζμκ ηαζ εζξ ηδξ ιμζπμαόθμο εηαίναξ ημο ακαπαοόιεκμξ ηα ζηήεδ. Καηά ημκ

Άβζμκ Πνμοδέκηζμκ οπάνπμοζζκ εζξ ημκ Άδδκ διέναζ, ηαε’ αξ ζαύκεηαζ ημ αζώκζμκ

πον ηαζ δζαηόπημκηαζ ηα αάζακα ηςκ ημθαζιέκςκ. Σμζαύηαζ ηαζ επί βδξ ήζακ ηαζ

είκαζ αηόιδ δζά ημκ θαόκ αζ διέναζ ηςκ εηθμβώκ, αζ ιόκαζ ηαε’ αξ εκεοιείηαζ όηζ μ

δμύθμξ ηαζ μ αοεέκηδξ, ημ πήθζκμκ ηαζ ημ πμνθονμύκ αββείμκ, είκαζ ζηεύδ αδεθθά, εη

ημο αοημύ πδθμύ ηαζ οπό ημο αοημύ πδθμπθάζημο πθαζημονβδεέκηα.

Δκώ ζύιπαζα δ Ρώιδ ζοκεηζκείημ επί ηδξ πθαηείαξ, δ διεηένα δνςίκδ, ηα πάκηα

πνμξ επζηοπίακ ηςκ θζθμδόλςκ ζημπώκ ηδξ εημζιάζαζα πνμ πμθθμύ, ίζηαημ επί

ορδθμύ δώιαημξ ηδξ ιμκήξ ημο Αβ. Μανηίκμο, ζηαονόκμοζα ςξ μ Ναπμθέςκ ηαξ

πείναξ επί ημο ζηήεμοξ ηαζ δζ’ ακδζύπμο αθέιιαημξ επενπμιέκδ ηαξ πενζπεηείαξ ημο

εηθμβζημύ αζώκμξ. Πμθθμί ήζακ ηαηά ημ έημξ εηείκμ μζ οπέν ηδξ ηζάναξ

δζαβςκζγόιεκμζ· αθθ’ μζ ηεηναηόζζμζ ηδξ Ηςάκκαξ ιαεδηαί, μζ μιμζόζπδιμζ ιμκαπμί,

μζ οπ’ αοηήξ εοενβεηδεέκηεξ αοθζημί, αζ βοκαίηεξ αζ εαοιάγμοζαζ ημο κέμο

αεκεδζηηίκμο ημ ηάθθμξ ηαζ ηδκ εοβθςηηίακ, μζ ανπαίμζ ημο Λέμκημξ εενάπμκηεξ,

πάκηεξ μύημζ οπέν ιόκμο ημο «Πάηεν Ηςάκκμο» εζνβάγμκημ, οικμύκηεξ εζξ ημ πθήεμξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 121


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ηδκ ζμθίακ, ηδκ αθζθμηένδεζακ ηαζ ηαξ ανεηάξ ημο οπμρδθίμο ηςκ, όζηζξ λέκμξ ςκ

ηαζ μύηε ακερζμύξ μύηε βοκαζηώκα έπςκ, έιεθθε κα ιμζνάζδ εζξ ημο πηςπμύξ ηα

εζζμδήιαηα ημο Αβίμο Πέηνμο.

Σέζζαναξ μθμηθήνμοξ ώναξ δζήνηεζεκ δ πάθδ, ηαηά ηαξ μπμίαξ ημ πνόζςπμκ ηδξ

Ηςάκκδξ ήθθαλεκ όθα ηα πνώιαηα, ςξ αζ πείνεξ ηςκ ονζακώκ ααθέςκ, αθθ’ ήδδ

κζηδεείζα οπό ηδξ ζοβηζκήζεςξ είπε ηαηαπέζεζ επί ιανιανίκμο ηαείζιαημξ ηαζ

ηθείζαζα ημοξ μθεαθιμύξ επενίιεκε ημ πεπνςιέκμκ, όηε αζ εύεοιμζ ηςκ θίθςκ ηδξ

ηναοβαί, παζνεηώκηςκ ημκ Πάπακ Ηςάκκδκ ημκ βδμμκ! απέζπαζακ αοηήκ ημο

εκαβςκίμο εηείκμο θδεάνβμο. Ο κέμξ πμκηίθδλ ηθμκμύιεκμξ οπό ηδξ πανάξ, ςξ ημ

μπςνμθοθάηζμκ ημο Ζζαΐμο 4 , έννζρεκ επί ηςκ ώιςκ ηδκ πμνθύνακ ηαζ οπεδέεδ ηα

ζηαονμθόνα ζακδάθζα, άηζκα όιςξ είηε δζόηζ απεζηνέθμκημ ημοξ βοκαζηείμοξ πόδαξ

είηε δζόηζ ήζακ πμθύ ιεβάθα, ηνζξ εβηαηέθζπμκ ημοξ πόδαξ ηδξ, εκώ ηαηέααζκε ηδκ

ηθίιαηα ημο ιμκαζηδνίμο.

Πθήεμξ εκεμοζζώκημξ θαμύ ηαζ πνοζμζηόθζζημξ διίμκμξ επενίιεκε πανά ηδκ

εύνακ ημκ κεμηήνοηημκ πάπακ, όζηζξ ζππεύζαξ ιεηέαδ παναπνήια εζξ Λαηενάκμκ,

όπμο εηάεζζεκ επί ημο πνοζμύ ενόκμο ηαζ έεεζεκ επί ηδξ ηεθαθήξ ημ ηνζπθμύκ ηδξ

Ρώιδξ, ηδξ μζημοιέκδξ όθδξ ηαζ ημο μονακμύ ζηέιια, εκώ μζ βναιιαηείξ ζοκέηαηημκ

ημ δζάηαβια ηδξ εηθμβήξ, ηαζ ακηήπμοκ ημο πθήεμοξ αζ γδηςηναοβαί. Καη’ εηείκδκ

ηδκ ζηζβιήκ, ίκα θαιπνόηενμξ ηαηαζηή μ ενίαιαμξ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ, εζζήνπεημ

εζξ Ρώιδκ πνμζηοκδηήξ μ ααζζθεύξ ηδξ Αββθίαξ Δεεθμύθθμξ, όζηζξ εγήηδζε πνώημξ

εηείκμξ κ’ αζπαζεή ημο κέμο πάπα ημοξ πόδαξ, ηαηαζηήζαξ δζά ημο θζθήιαημξ

εηείκμο ηα ηνάηδ ημο οπμηεθή ηδξ αβίαξ Έδναξ, ζοβπνόκςξ δε πανμοζζάγμκημ μζ

πνέζαεζξ ηδξ Κςκζηακηζκμοπόθεςξ, ημιίγμκηεξ πανά ημο αοημηνάημνμξ Μζπαήθ

πμθύηζια δώνα ηαζ ηδκ παναπώνδζζκ ηςκ οναημοζώκ.

Ζ Ηςάκκα έαθεπε ηέθμξ πάκηςκ εηπθδνμύιεκμκ ημ όκεζνμκ ηδξ κεόηδηόξ ηδξ·

ίζηαημ επί ενόκμο ορδθμύ ηαζ πενί αοηήκ ζοκεποηκμύκημ εύμζια εοιζάιαημξ κέθδ.

Yπό αδζδβήημο ηαηεπμιέκδξ πανάξ έζηνεθεκ αηηζκμαόθα αθέιιαηα επί ημ βμκοπεηέξ

εηείκμ πθήεμξ, είηα δε ακορώζαζα εζξ μονακόκ ημοξ μθεαθιμύξ «Λζόααα, Λζόααα»,

ακέηναλεκ, «εοπανζζηώ!».

Ο ηεθεηάνπδξ δζέημρε ηδκ έηζηαζζκ εηείκδκ ημο κεμηδνύηημο πάπα, πνμζηαθέζαξ

αοηόκ κα ηαείζδ επί παιδθήξ ηζκμξ έδναξ, ηαθμοιέκδξ ημπνακζηήξ, εθ’ δξ

εημπμεεηείημ ιεηά ηδκ ακαβόνεοζίκ ημο μ πμκηίθδλ, ίκα εκεοιδεή όηζ, ηαίημζ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 122


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ηνζπθμύκ θένςκ ζηέιια, οπέηεζημ όιςξ ςξ ηαζ μ έζπαημξ ηςκ οπδηόςκ ημο εζξ ημο

ζημιάπμο ημο ηαξ ακάβηαξ. Δκώ δε εηάεδημ εηεί δ αοημύ Αβζόηδξ, μζ ζενείξ έραθθμκ

ημ «Κύνζμξ από ημπνίαξ», ηαίμκηεξ ζοβπνόκςξ άπονα ηαζ ζηοπίμκ, ίκα εκεοιίζςζζκ

αοηώ όηζ, ηαεώξ δ θθμλ εηείκδ, μύης ζαέκκοηαζ ηαζ πανένπεηαζ εκ ης ηόζις ημύης δ

δόλα.

Οηηώ όθαξ διέναξ δζήνηεζακ αζ ηεθεηαί, ηα πμδμθζθήιαηα ηαζ αζ θςημποζίαζ.

Αθθ’ εκώ μζ ηοθθώηημκηεξ ζενείξ έηνζαμκ ηα πείθδ ηςκ εζξ ηδξ δνςίδμξ ιαξ ηα

ζακδάθζα, δ θύζζξ άπαζα ελακίζηαημ ηαηά ηδξ ημζαύηδξ αεαδθώζεςξ. Σδκ επζμύζακ

ηδξ ζηέρεςξ, ηαίημζ ιεζμύκημξ ημο εένμοξ, πάζαζ ηδξ Ρώιδξ αζ αβοζαί εζηεπάγμκημ

οπό πζμκώδμοξ ζζκδόκμξ, ςξ εζ ήεεθεκ δ αβία πόθζξ κα ηδνύλδ ημ πέκεμξ ηδξ,

εκδομιέκδ ςξ κεηνζηόκ ζάαακμκ ηδκ πέκεζιμκ ημο πεζιώκμξ ζημθήκ. Αθθά ηαζ εζξ

Γαθθίακ ηαζ Γενιακίακ δημθμύεδζακ ηέναηα ηαζ ζδιεία· ζεζζιμί εηθόκδζακ

ζύιπαζακ ηδκ αοημηναημνίακ, εκώ εκ Βνεζέκκδ έπζπηε ανμπή αίιαημξ ηαζ εκ

Νμνιακδία πάθαγα κεηνώκ αηνίδςκ, ςκ δ ζήρζξ πνμολέκδζε ιονζόκεηνμκ πακώθδ.

Καζ αοημί δε μζ ειθςθεύμκηεξ εζξ ηαξ μνμθάξ ημο Βαηζηακμύ ζηώπεξ ηαζ

κοηηζηόναηεξ ςθόθογμκ επί ηνεζξ κύηηαξ απαζζίςξ, ςξ αζ πήκεξ ημο Καπζηςθίμο, όηε

δπείθμοκ ηδκ Ρώιδκ μζ Γαθάηαζ.

Σζξ μίδεκ, (ακ οπήνπμκ ηαηά ηδκ επμπήκ εηείκδκ πενζζηνεθόιεκαζ ηνάπεγαζ),

πόζμκ ηαηείκαζ ήεεθμκ μνβζζεή ηαζ ηνμηήζεζ ημοξ πόδαξ! Πάκηα δε ηα ζδιεία ηαύηα

παν’ αλζμπίζηςκ ικδιμκεοόιεκα πνμκμβνάθςκ πανέεεζα πνμξ δζηαζμθμβίακ ημο

Αβίμο Πέηνμο, αδίηςξ οπό ηςκ αζνεηζηώκ ηαηδβμνδεέκημξ όηζ δεκ έζπεοζε κα

οπεναζπζζεή δζά εαοιάηςκ ηδκ αεαδθμοιέκδκ έδνακ ημο. Άθθα δε ζδιεία πθδκ

ημνάηςκ, πακώθμοξ, αίιαημξ ηαζ ζεζζιώκ δεκ δδύκαημ μ Απόζημθμξ κα ιεηαπεζνζζεή

ηαηά ηδξ Ηςάκκαξ, δζόηζ ηαηά ημκ εζνάπ «Οοη έζηζ ηαθόκ ζδιείμκ επί βοκαζηί» 5 .

ηε ιεηά ημζαύηαξ ζοβηζκήζεζξ έιεζκε ηέθμξ ιόκδ δ Ηςάκκα εζξ ημκ απένακημκ

παπζηόκ ημζηώκα, ημκ ημζμύημκ ήνειμκ, ιεβαθμπνεπή ηαζ εοώδδ, ιάηδκ εγήηδζεκ

ύπκμκ επί ηδξ πνμθονάξ αοηήξ ηθίκδξ, ήηζξ ςιμίαγε αςιόκ ακενβεεέκηα εζξ ημκ

Μμνθέα. Ζ θύπδ, δ πανά ηαζ μ ηαθέξ ηδκ αοηήκ έπμοζζκ επί ηςκ αθεθάνςκ

εκένβεζακ. Ο ιέβαξ Αθέλακδνμξ, μ ημζμύημκ ααεέςξ ημζιώιεκμξ ηδκ πνμηεναίακ δεκ

εκεοιμύιαζ ηίκμξ ιάπδξ, αιθζαάθθς ακ ηδκ επζμύζακ ηδξ κίηδξ εημζιήεδ. Αθθά πνμξ

ηζ κα γδηώιεκ ύπκμκ ηαζ όκεζνα, μπόηακ αοηή δ αθήεεζα ή δ «πναβιαηζηόηδξ», ςξ

θέβμιεκ ζήιενμκ, είκαζ πακηόξ μκείνμο βθοηοηένα; Σζξ άκεο πόεμο ηαζ ζοβηζκήζεςξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 123


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

εκεοιείηαζ ηδκ άβνοπκμκ κύηηα, δκ δζήθεεκ, αθμύ απήθαοζεκ ιονζάδαξ εη θαπείμο,

δάθκδξ εη πμζήιαημξ ή ζηεκμύ θίθμο ημο ηδκ εέζζκ ή ηδκ βοκαίηα;

Ζ Ηςάκκα απμηζκάλαζα ηα πνοζμηέκηδηα εθαπθώιαηα ηδξ απμζημθζηήξ ηθίκδξ

πενζέηνεπε βοικόπμοξ ηδκ κέακ αοηήξ ηαημζηίακ. Πακηαπμύ εζξ ηνύζηαθθμκ, πνοζόκ,

ηοακόθζεμκ ηαζ πμνθονίηδκ ηαηςπηνίγεημ ημ θςξ ηδξ θαιπάδμξ. Σμ παπζηόκ

δςιάηζμκ ςιμίαγε ημκ πανάδεζζμκ ημο Αβ. Ηςάκκμο, όζηζξ ςξ βκήζζμξ Δαναίμξ,

δνέεζγε ηςκ ζοιπαηνζςηώκ ημο ηδκ πθεμκελίακ, πενζβνάθςκ ηδκ ηαημζηίακ ηςκ

ιαηάνςκ δζά πνοζμύ ηαζ αδαιάκηςκ εζηνςιέκδκ. Καζ ημύημ μοη μθίβμκ ζοκέηεζκε

πνμξ ελάπθςζζκ ηδξ πνζζηζακζηήξ πίζηεςξ· ηαεόηζ πάκηεξ επνμηίιςκ ηδκ

πμθοηάθακημκ εανασηόκ Πανάδεζζμκ ιάθθμκ ή ηα πηςπά Ζθύζζα ηςκ ανπαίςκ, όπμο

ακηί ζαπθείνςκ ηαζ ιανβανζηώκ άθθμ δεκ οπήνπεκ εζιή ιόκμκ άθζδ ιονζζκώκ,

δζαοβείξ νύαηεξ ηαζ εθεθακηίκδ πύθδ.

Ζ Ηςάκκα πενζήνπεημ ημκ εάθαιμκ ιδ δοκαιέκδ κα πμνηαζεή ηδξ εέαξ ημζμύηςκ

εδζαονώκ, γοβίγμοζα εζξ ηαξ θεοηάξ πείναξ ηδξ ηα θζεμζηόθζζηα πμηήνζα, ανζειμύζα

ημοξ ημζιμύκηαξ ημ άβαθια ηδξ Πακαβίαξ αδάιακηαξ ηαζ ζιανάβδμοξ ηαζ

ελεηάγμοζα ημο ανααζημύ ςνμθμβίμο ηα ημζιήιαηα ηαζ ημοξ ηνμπμύξ. Πθδζζάζαζα

έπεζηα εζξ ιζηνάκ πανά ηδκ ηθίκδκ ηνάπεγακ, εθ’ δξ πανεηίεεημ εθαθνόκ δείπκμκ, ίκα

πνδζζιεύζδ εζξ ηδκ αοημύ Αβζόηδηα, ακ, ηοπόκ, ελύπκεζ ηδκ κύηηα, έπζε πμηήνζμκ

δδοηάημο ηζκόξ κέηηανμξ ημο Βεγμοαίμο, Γαηνύμο ημο Χνζζημύ, 6 ςξ εαάπηζζακ ημκ

μίκμκ εηείκμκ μζ εοζεαείξ Ηηαθμί, δζ’ εηάζηδκ ημο μπμίμο ζηαβόκα ήεεθε δώζεζ παξ

βκήζζμξ μζκμπόηδξ ιίακ ημο αίιαηόξ ημο νακίδα. Οζ αηιμί ημο μίκμο εκςεέκηεξ ιεηά

ηςκ αηιώκ ηδξ θζθμδμλίαξ εημνύθςζακ ηδκ ιέεδκ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ. Ακ ηαη’

εηείκδκ ηδκ ζηζβιήκ εκεθακίγεημ μ αοθάνπδξ πνμζηαθώκ αοηήκ κα ηαείζδ επί ηδξ

ημπνακζηήξ έδναξ ή μ οπδνέηδξ ημο Φζθίππμο ηνάγςκ ημ «Μέικδζμ άκενςπμξ ςκ»,

ήεεθεκ απμηνζεή εζξ αιθμηένμοξ όηζ ήζακ γώα.

Δονίζημοζα ημ απένακημκ εηείκμ δςιάηζμκ ζηεκόπςνμκ δζά ημ ηόζμκ ιεβαθείμκ

ηδξ ήκμζλε ηαζ ημ πανάεονμκ, εθ’ μο ηύραζα ήνλαημ κα εεςνή οπό ημ ζεθδκζαίμκ

θςξ ηδκ ημζιςιέκδκ Ρώιδκ, ιάηδκ ακαγδημύζα εζξ ηδκ ζζημνίακ δνςίδα αλίακ κα

πανααθδεή πνμξ εαοηήκ. Πμθθαί πνμ αοηήξ βοκαίηεξ εγώζεδζακ ημ λίθμξ ή έεεζακ

ζηέιια επί ηδξ ηεθαθήξ· αθθά ηζ είκαζ εοιάνακημζ πμθειζηαί δάθκαζ ή πνόζηαζνμξ

επί βδξ ααζζθεία, παναααθθόιεκαζ πνμξ ηδκ παπζηήκ ελμοζίακ, ηδκ εείς δζηαζώιαηζ

άνπμοζακ ροπώκ ηαζ ζςιάηςκ ηαζ οπμηεθή έπμοζακ ηδκ Οζημοιέκδκ, ημκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 124


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Πανάδεζζμκ ηαζ ημκ Άδδκ; Σζξ δε εέθεζ ημθιήζεζ κα πανααάθθδ ηδκ ειίναιζκ, ηδκ

Μμνβάκδκ, ηδκ Αονδθζακήκ Πανεέκμκ ή άθθδκ μζακδήπμηε δνςίκδκ πνμξ ηδκ

διεηένακ Ηςάκκακ; Αθθ’ μοδ’ διείξ έπμιεκ πνόπεζνμκ όνμκ ζοβηνίζεςξ· ηαεόηζ,

μζάηζξ άκενςπμξ οπενέπεζ ημοξ μιμίμοξ ημο ηαε’ μζμκδήπμηε πνμηένδια, ιόκμκ πνμξ

γώμκ δύκαηαζ ηόηε κα πανααθδεή, πνμξ αμοκ, ακ οπήνλε ιεβάθμξ ααζζθεύξ, πνμξ

όκμκ, ακ ήημ ακδνείμξ 7 , πνμξ αθώπεηα, ακ δζεηνίεδ ςξ δζπθςιάηδξ, αθθ’ αβκμώ πνμξ

πμίμκ γώμκ, ακ ηαηώνεςζε κα βίκδ πάπαξ.

Σμ ρύπμξ ηδξ πνςίαξ ηαζ μζ μβηδειμί ηςκ όκςκ ημιζγόκηςκ ηα επζμύζζα θάπακα

ηζξ ημοξ οπδηόμοξ ηδξ δζέημρακ ηδξ Ηςάκκαξ ημοξ θζθμδόλμοξ νειααζιμύξ, ήηζξ

ηθείζαζα ημκ πανάεονμκ επέζηνερεκ εζξ ηδκ ηθίκδκ. Σδκ δε επζμύζακ εβενεείζα,

ηαηά ηδκ παπζηήκ ζοκήεεζακ, πενί ηδκ δεηάηδκ έπθοκε ηαξ πείναξ ηαζ έζπεοζε κ’

ακαθάαδ ημο ηνάημοξ ηδξ ηαξ δκίαξ. Οθίβαζ διέναζ ήνηεζακ εζξ αοηήκ κα ιάεδ ηδκ

ηέπκδκ ημο παπεύεζκ. Μόθζξ πνμ ιζαξ εαδμιάδμξ εηάεδημ επί ημο απμζημθζημύ

ενόκμο ηαζ παξ ηζξ δδύκαημ κ’ ακαβκώζδ ηαεανώξ βεβναιιέκμκ επί ημο ιεηώπμο ηδξ

ημ «μοη έζμκηαί ζμζ πθδκ ειμύ έηενμζ εεμί». Οοδείξ πνμ αοηήξ πμκηίθδλ έηεζκε ιεηά

πθείμκμξ πνζζηζακζηήξ ηαπεζκόηδημξ ημοξ πόδαξ ημο πνμξ αζπαζιόκ· αθθ’ δ Ηςάκκα

ήημ ηαζ ςξ βοκή ηαζ πνμ πμθθμύ εζξ ημύημ ζοκεζεζζιέκδ. Αλζμεαύιαζημξ δε οπήνπε

ηαζ δ επζηδδεζόηδξ, ιεε’ δξ ήλεονε κα ζοκδοάγδ ηδκ ημζιζηήκ ελμοζίακ ιεηά ηδξ

πκεοιαηζηήξ, εκ μκόιαηζ ημο Ηδζμύ θμνμθμβμύζα δζά ημο εζζπνάηημνμξ ηαζ

ζθάγμοζα δζά ημο δδιίμο, ηαζ πθδκ ημύηςκ δδιεύμοζα, θοθαηίγμοζα ηαζ όζα άθθα

ακάβμκηαζ εζξ ηδκ ηέπκδκ ημο ηοαενκάκ εκενβμύζα. Καζ ιδ κμιίζδξ, ακαβκώζηα, όηζ

πνμξ ηαηδβμνίακ ακαθένς ηαύηα, αθθ’ απθώξ ςξ θοπδνάξ ηδξ εέζεώξ ηδξ ακάβηαξ,

εζξ ηαξ μπμίαξ άθθςξ οπεηάζζεημ δ Ηςάκκα ιεηά πνζζηζακζηήξ οπμιμκήξ.

Αζ βοκαίηεξ, ηα εκζανηςιέκα ηαύηα ηνάιαηα αβάπδξ, αθμζζώζεςξ, εοζπθαβπκίαξ

ηαζ όθςκ ηςκ άθθςκ ηνοθενώκ ανεηώκ, μζάηζξ δ πνεία ημ ηαθέζδ, αοείγμκηαζ εζξ ημ

αίια ςξ εζξ εοώδεξ θμοηνόκ. Αζ Δζηζάδεξ, ήημζ αζ ηαθμβναίαζ ηδξ ανπαίαξ Ρώιδξ,

έηθζκμκ πμθθάηζξ ημκ ακηίπεζνα, ίκα ζθαβή μ κζηδεείξ ιμκoιάπμξ, δ Αβία Δζνήκδ

έζθαλε ιονζάδαξ ακενώπςκ ηαζ εηύθθςζε ηαζ ημκ οζόκ ηδξ, αζ δε ζεικαί ααζζθίδεξ

Δθζζάαεη ηδξ Αββθίαξ ηαζ Αζηαηενίκδ ηδξ Ρςζζίαξ ιεηεπεζνίγμκημ ημκ πέθεηοκ ηαζ ημ

ηκμύημκ ιεηά ηδξ αοηήξ εθαθνόηδημξ ιεε’ δξ ηαζ ημ νζπίδζόκ ηςκ. Αθθ’ μζ πάπαζ εείς

δζηαζώιαηζ ή ιάθθμκ εεία δζαηαβή πνάηημοζζ ηαύηα. Ο Άβ. Πέηνμξ, πεζκαζιέκμξ ςκ

διένακ ηζκά έπεζεκ εζξ έηζηαζζκ ηαζ είδεκ μεόκδκ, επί ηδξ μπμίαξ οπήνπμκ πάκηα ηα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 125


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ηεηνάπμδα, ενπεηά ηαζ δίπμδα γώα, ζοβπνόκςξ δε ήημοζε θςκήκ θέβμοζακ πνμξ

αοηόκ: «Ακαζηάξ, Πέηνε, εύζε ηαζ θάβε» 8 .

Σμζαύηδ οπήνλεκ δ πνώηδ απμηάθορζξ ηδξ ημζιζηήξ ελμοζίαξ ηςκ παπώκ, μίηζκεξ

έηημηε έεομκ ηαζ έηνςβμκ· ίκα δε ηαηά πάκηα ιζιδεώζζ ημκ Απόζημθμκ, πανά ημο

μπμίμο ημοξ πόδαξ έεεημκ μζ πθμύζζμζ ηδκ ηζιήκ ηςκ πςθδεέκηςκ ηηδιάηςκ ηςκ, 9

ηαείζηςκ ηαηείκμζ ημκ ηόζιμκ όθμκ πηςπόκ επί πνμθάζεζ ημο κα δώζςζζ ηα πάκηα

εζξ ημοξ πηςπμύξ 10 . Ακ δε ηαζ εθόκεομκ εκίμηε, ηαηά ημκ ιεζαζώκα, έπναηημκ ημύημ

δζόηζ ηαηά ηδκ επμπήκ εηείκδκ δ πίζηζξ εζξ ηδκ αεάκαημκ γςήκ ηαείζηα ιζηνμύ θόβμο

αλίακ ηδκ πανμύζακ, μοδέ δζεάκμκημ, ηαίμκηεξ ακενώπμοξ, ζοκεζδόημξ ηύρζκ,

αέααζμζ όκηεξ όηζ ηαζ μζ Απόζημθμζ, ακ είπμκ δδιίμοξ ηαζ λύθα, ήεεθμκ πνάλεζ ςξ

εηείκμζ.

Ζ Ηςάκκα ηαηά ηδκ ιανηονίακ πάκηςκ ηςκ ζζημνζηώκ οπήνλε, ηαη’ ανπάξ

ημοθάπζζημκ, ηαθόξ πάπαξ, πάζαξ θοθάηημοζα ηςκ πνμηαηόπςκ ηδξ ηαξ παναδόζεζξ

ηαζ αηαιάηςξ οθαίκμοζα ημ δμβιαηζηόκ εηείκμ δίηηομκ, ημ πνμςνζζιέκμκ κ’

απμηνύπηδ ημκ μονακόκ εζξ ηα όιιαηα ηςκ εοζεαώκ πνζζηζακώκ. Αθθ’ μοδείξ ηόηε

εθνόκηζγε κα ελενεοκήζδ, ακ ημ παπζηόκ εηείκμ ύθαζια ήημ ης όκηζ μ μονάκζμξ

εόθμξ. Άνημκ ηαζ εεάιαηα εγήημοκ πανά ηςκ αοημηναηόνςκ ηςκ μζ πάθαζ Ρςιαίμζ,

ηαοηά ηαζ μζ απόβμκμζ αοηώκ εγήημοκ πανά ημο πάπα· αθθά ηδκ εέζζκ ηςκ εεαιάηςκ

ηαηείπεκ εκ Ρώιδ δ ενδζηεία, δ δε διεηένα δνςίξ ή ιάθθμκ μ αβζώηαημξ πάπαξ

Ηςάκκδξ μ H´, κέμξ ςκ, θζθόηαθμξ ηαζ επζδεζηηζηόξ, μοδεκόξ πανδιέθεζ ίκα

ηαηαζηήζδ θαιπνμηέναξ ηαξ ενδζηεοηζηάξ παναζηάζεζξ. Νοπεδιενόκ εηάπκζγε ημ

εοιίαια, εηαίμκημ ηδνία ηαζ ακηήπμοκ μζ ηώδςκεξ ηαζ ημο πθήεμοξ αζ γδηςηναοβαί.

Μόκμκ αζ Pςιαΐδεξ δέζπμζκαζ πανεπμκμύκημ εκίμηε ηαηά ημο πμκηίθδημξ, ςξ ιδ

ηδνμύκημξ όζα πανά ηδξ κεόηδημξ ηαζ ημο ηάθθμοξ αοημύ επενίιεκμκ, αθθά ηαηείκαζ

ήθπζγμκ όηζ ηαπέςξ ήεεθε βκςνίζεζ ηαζ δζμνεώζεζ ημ ζθάθια ημο, αημθμοεώκ ηαζ

ηαηά ημύημ ημ πανάδεζβια ηςκ πνμηαηόπςκ ημο ηαζ παναδίδςκ αοηαίξ ηδξ ηανδίαξ

ηαζ ημο ηαιείμο ημο ηαξ ηθείδαξ.

Γύμ ζπεδόκ έηδ δζήνηεζε ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ δ θζθόδμλμξ ιέεδ ηαζ δ

απανάιζθθμξ δναζηδνζόηδξ, εζξ δζάζηδια ηςκ μπμίςκ επεζνμηόκδζε δεηαηέζζαναξ

επζζηόπμοξ, ακήβεζνε πέκηε εηηθδζίαξ, πνμζέεεζε κέμκ δόβια εζξ ημ Πζζηεύς 11 ,

έβναρε ηνία ηαηά ηςκ εζημκμιάπςκ αζαθία, εημύνεοζε ημκ αοημηνάημνα Λμεάνζμκ,

έζηερε ημκ δζάδμπμκ αοημύ Λμοδμαίημκ ηαζ πμθθά άθθα αλζμικδιόκεοηα έπναλε, ηα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 126


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

μπμία ιεηά εαοιαζιμύ ικδιμκεύμοζζκ μζ πνμκμβνάθμζ, μζ δε ιδ εέθμκηεξ κα

παναδεπεώζζ ηδκ Ηςάκκακ ςξ πάπακ απμδίδμοζζ ηα ιεκ εζξ ημκ πνμηάημπμκ, ηα δε εζξ

ημκ δζάδμπμκ αοηήξ δ ηαζ ελαθείθμοζζκ εη ηδξ παπζηήξ ζζημνίαξ.

Ούης επνμκμθόβμοκ ηαζ μζ αμοναμκζζηαί ηδκ ααζζθείακ Λμοδμαίημο ημο ζδ’ από

ηδξ διέναξ ημο εακάημο ημο αδεθθμύ ημο, παναηνέπμκηεξ ςξ ιζηνμύ θόβμο άλζα ημο

Ναπμθέμκημξ ηαξ δάθκαξ ηαζ ηδκ ημζιμηναημνίακ. Ακ δε ιέπνζ ηέθμοξ οπενίζπομκ μζ

απόβμκμζ ημο Αβ. Λμοδμαίημο, ακ ηαηώνεμοκ όθα ημο Κμνζζηακμύ ηα αβάθιαηα κα

ηνδικίζςζζ ηαζ εη πάκηςκ ηςκ αζαθίςκ κα ελαθείρςζζ ημ όκμιά ημο, ςξ επεπείνδζακ

μζ ηαεμθζημί ηαηά ηδξ Ηςάκκαξ, ηζξ μίδεκ ακ, «πενζπθμιέκςκ εκζαοηώκ», δεκ ήεεθε

ηαζ μ βίβαξ εηείκμξ ηαηακηήζεζ μύπ ήηημκ αιθίαμθμξ ηαζ ιοεώδδξ ηςκ πνμ αοημύ

βζβάκηςκ, μίηζκεξ ζοκεζώνεοζακ όνδ επί μνέςκ, ίκα πμθζμνηήζςζζ ημκ μονακόκ;

Μεηά δε πίθζα ή δζζπίθζα έηδ, αθμύ δ Δθθάξ ηαηακηήζδ ςξ ηαζ δ Γαθθία πώνα ηςκ

ακαικήζεςκ, ήεεθεκ ίζςξ επέθεεζ πενίενβόξ ηζξ ανπαζμθόβμξ, ελεηάγςκ ηα πενί

Βμκαπάνημο, ςξ ζήιενμκ διείξ ηα πενί Ηςάκκαξ, ηαζ πθδνμθμνώκ ημοξ ακαβκώζηαξ

ημο όηζ εζξ ημοξ ζημηεζκμύξ ηδξ ζζημνίαξ πνόκμοξ έγδζε ημθιδνόξ ηζξ ακήν, μκ άθθμζ

ιεκ ηαθμύζζ Ναπμθέμκηα ηαζ άθθμζ Πνμιδεέα, επζπεζνήζαξ κα ανπάζδ ηδκ ελμοζίακ

ηςκ ααζζθέςκ ηαζ οπό ημύηςκ πνμζδθςεείξ εζξ ένδιμκ ηαηά ηα πέναηα ηδξ βδξ

ανάπμκ, όπμο απόνηαβμξ βορ μκόιαηζ Ούδζςκ 12 ηαηέηνςβε ηα ζπθάβπκα ημο. Aθθ’

επακέθεςιεκ εζξ ηδκ Ηςάκκακ.

Αζ ορδθαί ηδξ ημζκςκίαξ εέζεζξ μιμζάγμοζζ ηα αμοκά, ηα ιαηνόεεκ ημζμύημκ

ανιμκζηά ημ ζπήια ηαζ ηδκ όρζκ θαζδνά, μηέ ιεκ πανεεκζηήκ εη κεθεθώκ εζεήηα

εκδεδοιέκα, μηέ δε εκεοιίγμκηα δζά ηδξ πνμζάξ ηςκ ημκ πνοζόκ εζξ ημοξ ειπόνμοξ ή

ηδκ πμνθύνακ εζξ ημοξ ααζζθείξ· αθθ’ άια ηζξ ακααή εζξ ηδκ ημνοθήκ, οπό ηνζαόθςκ,

αηακεώκ ηαζ εδνίςκ, εκ Αηηζηή δε ηαζ οπό θδζηώκ πενζηοηθμύηαζ.

Σμζμύημξ οπήνλε ηαζ δζά ηδκ διεηένακ δνςίδα μ ενόκμξ ημο Αβ. Πέηνμο.

Νοπεδιενόκ πμθζμνημοιέκδ οπό βναιιαηέςκ, ημθάηςκ, αοθμδμύθςκ ηαζ άθθςκ

ημζμύηςκ αδδθάβςκ επαζηώκ, μίηζκεξ πενζηοηθμύζζ ημοξ ενόκμοξ ςξ μζ ηόναηεξ ηα

εκδζζιαία, ηαπέςξ εαανύκεδ κα ηείκδ ημοξ πόδαξ εζξ ημοξ παιενπείξ αοηώκ

αζπαζιμύξ, εκεοιμοιέκδ ιεηά πόεμο ηαξ πνοζάξ διέναξ, όηε ακηί ηςκ ζακδαθίςκ

έηεζκε ηα πείθδ ηδξ εζξ ηα εενιά θζθήιαηα ημο Φνμοιεκηίμο. Ζ θζθμδμλία μιμζάγεζ

ηαξ αδέθθαξ, αίηζκεξ εηπκέμοζζκ άια ημνεζεώζζκ· δ δε Ηςάκκα ήνπζγεκ ήδδ κ’

αδδζάγδ ηδκ μζιήκ ημο εοιζάιαημξ ςξ μζ ιάβεζνμζ ηδκ ηκίζζακ ηςκ μνηύβςκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 127


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Πμθθάηζξ επαζιήεδ, εκώ μθόπνοζμξ ζενμύνβεζ πνμ ημο εοζζαζηδνίμο ημο Αβ.

Πέηνμο, πμθθάηζξ δε ηαζ εκώ από ημο ύρμοξ ημο Βαηζηακμύ εοθόβεζ ηδκ Ρώιδκ ηαζ

όθδκ ηδκ μζημοιέκδκ. 13

Αθθ’ εκώ δζεζηεδάγμκημ μζ αηιμί ηδξ θζθμδμλίαξ, ελύπκμοκ ηαζ πάθζκ αζ ανπαίαζ

επζεοιίαζ. Ζ πθήλζξ απαθύκεζ ηαξ βοκαζηείαξ ηανδίαξ ςξ δ εενιόηδξ ημ ηδνίμκ, δ δε

ανβία ηαζ δ ηαθή ηνάπεγα έπμοζζκ επί ηςκ παεώκ ηδκ αοηήκ εκένβεζακ, δκ ηαζ ημ

έθαζμκ επί ημο πονόξ. Σμύημ βκςνίγμκηεξ μζ ανπαίμζ Αζβύπηζμζ ειέηνμοκ ιεηά

θεζδςθίαξ εζξ ημοξ ααζζθείξ ηςκ ημκ άνημκ, ημ ηνέαξ, ηα ζηνώιαηα ηδξ ηθίκδξ ηαζ ημο

ύπκμο ηςκ ηαξ ώναξ, οπμαάθθμκηεξ αοημύξ, ίκα ιείκςζζ ηαηάθθδθμζ κα ααζζθεύςζζκ,

εζξ ηδκ αοηήκ πενίπμο δίαζηακ, εζξ δκ ηαζ μζ Άββθμζ ημοξ ζππμδνμιζημύξ ηςκ ίππμοξ.

Άθθςξ όιςξ έγςκ μζ δζάδμπμζ ημο Πέηνμο, ακαπαοόιεκμζ επί ηοηκείςκ πηενώκ ηαζ

ηνώβμκηεξ πενδίηςκ ποναιίδαξ ηαζ εθάθςκ εηαηόιααξ, ηαηά δε ηαξ κδζηδζίιμοξ

διέναξ πηενςημύξ ζπεύαξ, ήημζ πήκαξ ηαζ κήζζαξ, ηαζ πθδκ ημύηςκ ζπεύςκ ςά,

αμθαμύξ, μζηνείδζα, αιακίηαξ 14 ηαζ άθθα ηαθά πνάβιαηα, ακαπθδνμύκηα ηα ιήθα

εηείκα ηδξ Δδέι, άηζκα ηαηά ημοξ νααίκμοξ ακηί πονήκςκ πενζείπμκ ηακεανίδαξ.

Σαύηα πάκηα ηαηέζηδζακ ηδκ διεηένακ δνςίδα πνόηοπμκ ζοκηαβιαηζημύ

ααζζθέςξ, μίηζκεξ ςξ μζ εεμί ημο Δπζημύνμο νέβπμοζζκ επί ημο ορδθμύ ενόκμο ηςκ,

παναδίδμκηεξ ηδκ νάπζκ ηςκ ηοαενκςιέκςκ εζξ ηαξ ραθίδαξ ηςκ οπμονβώκ, ςξ

πανέδςηε ηαηά ημοξ Μακζπαίμοξ ηαζ μ Πθάζηδξ ημκ ηόζιμκ εζξ ηδκ δζάηνζζζκ ημο

Γζααόθμο. Δκ ημύημζξ ηα πνάβιαηα (εκκμώ ηα νςιασηά) εαάδζγμκ ηαηήκ ηαηώξ, μζ

οπό ημο Λέμκημξ ζοζζςνεοεέκηεξ εδζαονμί είπμκ ιεηααθδεή εζξ ίππμοξ, θζηακείαξ,

ζοιπόζζα ηαζ ζοκηάλεζξ, μζ δε ηθεζδμύπμζ ημο παπζημύ ηαιείμο, ηαίημζ πνμ πμθθμύ

ηεκώζακηεξ αοηό, δεκ έζπεοδμκ κ’ απμζονεώζζ, ιζιμύιεκμζ ημκ Γζμβέκδ, όζηζξ, αθμύ

έπζε ημκ μίκμκ, εηθείζεδ εζξ ημ αανέθζμκ. Ο δε ιαηανζώηαημξ Ηςάκκδξ δ’, ηαζ

οπμεέζεζξ ηαζ οπδηόμοξ ηαζ αμύθθαξ ηαζ αθμνζζιμύξ ηαζ άθθα παπζηά αεύνιαηα

αανοκεείξ, είπεκ απμζονεή εζξ Οζηίακ, ήηζξ ήημ δ Κένηονα ηςκ ηόηε παπώκ, ηαηεί εκ

ιέζς θαζδνμύ μιίθμο αβεκείςκ ζενέςκ δζήβεκ αθνόκηζδαξ διέναξ, ααοηαθώιεκμξ

οπό ηςκ βθαοηώκ ηοιάηςκ ηδξ Μεζμβείμο ηαζ ηδξ ιεθςδίαξ ηςκ αοθώκ, ααναίηςκ,

ηνζπόνδςκ 15 ηαζ εοκμύπςκ, μίηζκεξ δημθμύεμοκ πακηαπμύ ηδκ αοημύ Αβζόηδηα, ςξ

δημθμύεεζ ημ έηπηςημκ ααζζθέα ιαξ ημ ηοαενκδηζηό ημο πανημθοθάηζμκ ηαζ δ

ιένζικα ηςκ οπδηόςκ ημο.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 128


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Ζ Ηςάκκα εονίζηεημ ηόηε εζξ ημκ ήιζζοκ δνόιμκ ημο αίμο, ςξ μ Γάκηδξ όηε

απήκηδζεκ εζξ ημ δάζμξ ημκ θέμκηα, ηδκ πάνδαθζκ ηαζ ημκ θύημκ· εηείκδ δε δζεάκεημ

πθδζζάγμκηα άθθα εδνία μοπ ήηημκ ηςκ θύηςκ ηαζ θεόκηςκ εζξ ηαξ βοκαίηαξ θμαενά,

ηαξ θεοηάξ ηνίπαξ ηαζ ηαξ νοηίδαξ. Σμ ηάθθμξ ηδξ έραθθεκ, μύηςξ εζπείκ, ημ ηύηκεζόκ

ημο άζια. Αθθά ηαίημζ θαβμύζα ημζμύημοξ απδβμνεοιέκμοξ ηανπμύξ δζεηήνεζ αηόιδ

θεοημύξ ηαζ αηεναίμοξ όθμοξ ηδξ ημοξ μδόκηαξ, δ δε όνελζξ αοηήξ πάνζκ ηδξ

θζθμδμλίαξ επί ημζμύημκ εοζζαζεείζα ήνπζζε ηαζ πάθζκ κα ηανάζζδ ηα ζηήεδ ηδξ,

άηζκα ήζακ ηαηείκα μοπ ήηημκ ηςκ μδόκηςκ ζηενεά ηαζ ηαθώξ δζαηδνδιέκα.

Πμθθάηζξ ζοκαενμίγμοζα εζξ πμθοηεθέξ ζοιπόζζμκ πάκηαξ ημοξ εοπνμζώπμοξ

αοθζημύξ ηδξ, πενζήνπεημ ιεηά ημ βεύια ηαξ ηάλεζξ ηςκ ναζμθόνςκ εηείκςκ

Αδςκίδςκ, ςξ δ ζεική Αζηαηενίκδ ηαξ ηςκ ζςιαημθοθάηςκ ηδξ, δζζηάγμοζα πνμξ

πμίμκ ελ αοηώκ ήεεθε πνμζθένεζ ημ ιήθμκ ηαζ πμθύ ιάθθμκ ηίκζ ηνόπς δδύκαημ

εοζπήιςξ κα ημ πνμζθένδ. Άθθμηε πάθζκ ηαηακμμύζα ημ ιέβεεμξ ημο πνμαθήιαημξ

ςπζζεμδνόιεζ ιεηά ηνόιμο, ςξ ζοκηαβιαηζηόξ ααζζθεύξ έιπνμζεεκ αοεαζνεζίαξ, ήηζξ

είκαζ ηςκ ζοκηαβιαηζηώκ Δκδοιζώκςκ μ απδβμνεοιέκμξ ηανπόξ. Ζ Ηςάκκα μθίβμκ

εθνόκηζγε πενί ημο ιεβέεμοξ ηδξ αζεαείαξ ηαζ έηζ μθζβώηενμκ εθμαείημ ηδκ

εηοιδβμνίακ ημο μονακίμο δζηαζηδνίμο, ημ μπμίμκ ηζιςνεί ζηζβιζαίακ αδοκαιίακ δζ’

αζςκίμο πονόξ, ανάγμκ εζξ ηδκ αοηήκ πύηνακ ημκ πνμλεκήζακηα θύπδκ ή δδμκήκ ηζκά

εζξ ημκ πθδζίμκ ημο. Πμθύπεζνμξ δε μύζα ηαζ έλοπκμξ βοκή δεκ δδύκαημ κα πζζηεύζδ

όηζ έεεζεκ μ Θεόξ επί ηδξ βδξ ημζαύηα αβαεά, ίκα απέπςιεκ αοηώκ, ςξ παναηίεεκηαζ

εζξ ηα αββθζηά ζοιπόζζα αζ ζηαθοθαί, ίκα ιδ ηνώβςκηαζ, αθθ’ εθμαείημ ημ

ζηάκδαθμκ, ηδκ εβηοιμζύκδκ ηαζ ηαξ ηαηάξ βθώζζαξ, ημοξ ηνεζξ ημύημοξ

«ζςιαημθύθαηαξ» ηδξ βοκαζηείαξ ζςθνμζύκδξ· ακ δε μζ άκδνεξ ήζακ ζηείνμζ ςξ μζ

διίμκμζ ηαζ αςαμί ςξ μζ ζπεύεξ μοπί κα ζηεκάλςζζκ, αθθ’ μοδέ κ’ ακαπκεύζςζζ,

κμιίγς, ήεεθμκ αθίκεζ αοημύξ αζ απόβμκμζ ηδξ Δύαξ.

Δπί δύμ μθόηθδνμοξ ιήκαξ επάθαζζε ηαηά ημο Γαίιμκμξ δ Ηςάκκα, ζημνπίγμοζα

θύθθα άβκμο επί ηδξ ηθίκδξ ηδξ, ςξ αζ Αεδκαίαζ ηαηά ηαξ εμνηάξ ηδξ Γήιδηνμξ,

πίκμοζα αθερήιαηα κοιθαίαξ ηαηά ηδκ ζοιαμοθήκ ημο Πθζκίμο, ηνώβμοζα ενζδάηςκ

ημνοθάξ ςξ μ Άβ. Ηςάκκδξ μ κδζηεοηήξ, ηαζ μοδέκ παναθείπμοζα ηςκ ιεζαζςκζηώκ

θανιάηςκ, ίκα ηαηαπκίλδ ημοξ κεακζημύξ πόεμοξ, μίηζκεξ ακεαθάζηακμκ εζξ ηα

ηεζζαναημκηαεηή ηδξ ζηήεδ ςξ ηα άκεδ επί ηςκ ενεζπίςκ. Αθθ’ μζ ημζμύημζ πόεμζ

μιμζάγμοζζ ηδκ άζαεζημκ, ήηζξ όζς πενζζζόηενμκ ανέπεηαζ, ηόζς ιάθθμκ ακάπηεζ.

Μεηά πάζακ ηαηά ηδξ ζανηόξ κίηδκ ακηί κα ράθθδ επζκίηζα έηθαζεκ δ Ηςάκκα ςξ μ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 129


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Βνμύημξ, αθμύ εεοζίαζε ημκ οζόκ ημο οπέν ηδξ παηνίδμξ. «Μζα αηόιδ ημζαύηδ κίηδ

ηαζ επάεδκ» έηναλεκ μ Πύννμξ, ανζειώκ ημοξ πεζόκηαξ ζηναηζώηαξ ημο· ηαοηά έθεβε

ηαζ δ Ηςάκκα, απμζπώζα ιεηά άβνοπκμκ κύηηα ηνεζξ θεοηακεείζαξ ηνίπαξ ηδξ.

Βεααίακ ήδδ πνμαθέπμοζα ηδκ ήηηακ πενζηηόκ εκόιζζε κα πνμιδηύκδ ηδκ πάθδκ· ημκ

δε κζηδηήκ αοηήξ πνμ πμθθμύ είπεκ εηθέλεζ.

Οθίβαξ ζηζβιάξ πνζκ απμεάκδ, είπε ηθδνμδμηήζεζ εζξ αοηήκ μ Άβζμξ Λέςκ ημκ

ιμκμβεκή οζόκ ή ιάθθμκ ακερζόκ ημο, (δζόηζ ακερζμί ηαθμύκηαζ εκ Ρώιδ ηα ηέηκα ηςκ

παπώκ, όηακ ιάθζζηα μύημζ ηύπςζζ ηαζ άβζμζ), εζημζαεηή ηόηε κεακίακ, λακεόκ ςξ

ζηύθμκ ηδξ Λαηςκζηήξ 16 ηαζ αθςζζςιέκμκ, ςξ εηείκμζ, εζξ ηδκ Ηςάκκακ, ήηζξ είπε

ηαηαζηήζεζ αοηόκ ιοζηζηόκ εαθαιδπόθμκ, ιέβα ηαζ επίγδθμκ αλίςια ηαηά ηδκ

επμπήκ εηείκδκ. Ο παπζηόξ εηείκμξ αθαζηόξ εηαθείημ Φθώνμξ ηαζ εημζιάημ πάκημηε

παναηείιεκμκ ημο απμζημθζημύ ημζηώκμξ δςιάηζμκ, έημζιμξ ςκ κα ηνέλδ εζξ ηαξ

πνμζηθήζεζξ ημο παπζημύ ηςδςκίζημο.

Ζ διεηένα δνςίξ ζοκείεζγεκ, ςξ μζ ανπαίμζ Αεδκαίμζ, κα εηηεθή όζα απεθάζζγεκ

άκεο ακααμθήξ· αθθά ηόηε εονέεδ ηαηά πνώηδκ θμνάκ εζξ ιεβάθδκ αιδπακίακ, ιάηδκ

γδημύζα κα εύνδ πώξ δδύκαημ, πάπαξ μύζα, κα ηείκδ εζξ ημοξ αζπαζιμύξ ημο αεώμο

εηείκμο κεακίζημο άθθμ ηζ πθδκ ηςκ ζακδαθίςκ ηδξ. Πμθθάηζξ εκ ώνα ιεζμκοηηίμο

θεύβμοζα βοικόπμοξ ηδκ άοπκμκ ημίηδκ ηδξ εζζέδοεκ αηνμπμδδηεί εζξ ημκ εάθαιμκ,

όπμο εημζιάημ μ οπμρήθζμξ δζάδμπμξ ημο Φνμοιεκηίμο, ηαζ ζηζάγμοζα δζά ηςκ

δαηηύθςκ ημ θςξ ηδξ θοπκίαξ, ςξ δ ζεθήκδ ηαξ αηηίκαξ ηδξ δζά κεθεθώκ, όηε

επεζηέπηεημ ημκ Λάηιζμκ πμζιέκα, έιεκεκ μθμηθήνμοξ ώναξ εεςνμύζα ημκ

οπκώηημκηα κεακίακ. Δζπένακ δε ηζκά εηόθιδζε ηαζ κα επζραύζδ δζά ημο άηνμο ηςκ

πεζθέςκ ημ ιέηςπμκ ημο ημζιςιέκμο, θοβμύζα ιεηά ηνόιμο, άια είδε ηζκμύιεκα ηα

αθέθανά ημο. O δε ηαθόξ Φθώνμξ δζδβήεδ ηδκ επζμύζακ εζξ ημοξ ζοκηνόθμοξ ημο

πώξ κοηηενζκή μπηαζία εζξ ηεκηδηόκ οπμηάιζζμκ πενζηοθζβιέκδ επεζηέθεδ αοηόκ

ηαε’ ύπκμοξ. Αθθ’ αζ μπηαζίαζ, ηα όκεζνα ηαζ ηα θακηάζιαηα ήζακ ηαηά ηδκ επμπήκ

εηείκδκ ζοκήεδ, ςξ ζήιενμκ αζ εζξ ηαξ ηναπέγαξ ειθςθεύμοζαζ ροπαί ηςκ δνώςκ ή

ηαζ ηςκ «γώςκ», 17 ώζηε ακηί κα εηπθήηηςκηαζ μζ πθείζημζ επαζιώκημ αημύμκηεξ ηαξ

δζδβήζεζξ ημο κέμο εαθαιδπόθμο. Αθθ’ εηείκμξ, αέααζμξ ςκ όηζ ημ θάκηαζιά ημο δεκ

ήημ εη ηςκ ζοκήεςκ, έηνειε ηδκ επζμύζακ επί ηδξ ηθίκδξ ημο ιδ δοκάιεκμξ κα ηθείζδ

ημοξ μθεαθιμύξ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 130


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Σα πάκηα είπμκ ήδδ ζζςπήζεζ εζξ ημ παπζηόκ μίηδια πθδκ ηςκ βθαοηώκ ηαζ ηςκ

ςνμθμβίςκ, όηε ηνόημξ εθαθνόξ ςξ πηήζζξ κοηηίμο πηδκμύ ή αάδζζια κέαξ

δεζπμζκίδμξ, ζπεοδμύζδξ εζξ ηδκ πνώηδκ αοηήξ ζοκέκηεολζκ ηαζ θμαμοιέκδξ ηδκ

πανεεκζηή δπώ ηςκ οπμδδιάηςκ ηδξ, δημύζεδ εζξ ημ πνόεονμκ ημο εαθάιμο. Ζ εύνα

δκμίπεδ αεμνύαςξ, ςξ οπό αΰθμο ςεμοιέκδ θοζήιαημξ ηαζ ημ θάζια δζδοεύκεδ

πνμξ ηδκ ηθίκδκ ααδίγμκ επί ηδξ άηναξ ηςκ βοικώκ πμδώκ ημο. Ο Φθώνμξ δζεάκεδ

ημ οπμηάιζζόκ ημο ανεπόιεκμκ οπό ζδνώημξ ροπνμύ, ςξ ύδαημξ ηδξ ηοβόξ, (ημο

ανηαδζημύ, εκκμώ, πμηαιμύ ηαζ όπζ ημο ηαηαπεμκίμο, όζηζξ ήημ γεζηόξ), ημ δε ζηόημξ

επδύλακε ημκ ηνόιμκ ημο· ηαεόηζ μύηε αοηόθςημκ, ςξ ηα άθθα θακηάζιαηα ήημ ημ

θάζια μύηε έθενε θοπκίακ ηδκ κύηηα εηείκδκ, αθθά ιόθζξ δζεηνίκεημ οπό ημ

ζπζκεήνζζια ηδξ ζαδκμιέκδξ εενιάζηναξ ςξ θεοηόκ ηζ ηαζ αιθίαμθμκ κέθμξ,

αναδέςξ ηαζ απεζθδηζηώξ πνμξ ηδκ ηθίκδκ πνμπςνμύκ.

Σμ κέθμξ, ημ θάζια, μ ανοηόθαλ, δ Ηςάκκα ηέθμξ πάκηςκ, εζηάεδ πανά ηδκ

ηθίκδκ ηαζ, εκεαννοκμιέκδ οπό ηδξ αηζκδζίαξ ημο κεακίζημο, ήνπζζε δζά ημο άηνμο

ηςκ πεζθέςκ κα θείπδ ημκ απδβμνεοιέκμκ ηανπόκ, μκ δεκ εηόθια κα δαβηάζδ. Ζ

εενιή εηείκδ πνόζραοζζξ δζεζηέδαζεκ εκ αηανεί ημ εζξ ηαξ θθέααξ ημο κεακίμο

ηοηθμθμνμύκ νίβμξ· άια δε ζοκεθεώκ ελέηεζκεκ αιθμηένμοξ ημοξ αναπίμκαξ, ίκα

ζοθθάαδ ημ θάζια, όπεν ιόθζξ επνόθεαζε κα δζαθύβδ, αθίκμκ εζξ πείναξ ημο ημ

ήιζζο ημο οπμηαιίζμο ηαζ πέκηε ηδξ ηεθαθήξ ημο ηνίπαξ. Αθθ’ μ ηαθόξ Φθώνμξ δεκ

δδύκαημ εζξ ημζαύηα θάθονα κα ανηεζεή· ημ αίια αοημύ έαναγεκ ήδδ οπό ηδξ

ζοβηζκήζεςξ ηαζ πενζενβείαξ, μζ δε πόδεξ εδίςημκ ηδκ κοηηενζκήκ μπηαζίακ, ήηζξ

έθεοβεκ ςηύπμοξ.

Γζξ ηαζ ηνζξ πενζέδναιμκ μύης ημκ εάθαιμκ, ιέπνζξ μο πενζπθεπεέκ ημ θάζια εζξ

ηαξ πηοπάξ ημο ζπζζεέκημξ πζηώκμξ ή ζααάκμο ημο ηαηέπεζεκ επί ημο ηάπδημξ

οπμηάης ακμζηημύ παναεύνμο. Ο Φθώνμξ ελέηεζκε ηόηε πάθζκ ηαξ πείναξ, αθθ’ ακηί

κα απακηήζδ μζηά, ζηώθδηαξ, ζαπνίακ ή άθθα ημζαύηα ηθαζζηά ημζιήιαηα ηςκ

ανοημθάηςκ, δ πεζν αοημύ ακεπαύεδ επί εενιήξ ηαζ θείαξ επζδενιίδμξ, ήηζξ εθαίκεημ

πνδζζιεύμοζα ςξ εήηδ εζξ γώζακ ηαζ πάθθμοζακ ηανδίακ· ήδδ δε ήπθμκε ηαζ ηδκ

άθθδκ πείνα, αθθά ηαη’ εηείκδκ ηδκ ζηζβιήκ πνμαάζα όπζζεεκ κέθμοξ δ ζεθήκδ

έθαιρε πακζέθδκμξ επί ημο πνμζώπμο ηαζ ηςκ βοικώκ ιαζηώκ ημο αβζςηάημο πάπα

Ηςάκκμο ημο μβδόμο!

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 131


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

Δκηαύεα, ακαβκώζηα, δδοκάιδκ, ακ ήεεθμκ, κα δακεζζεώ πανά ημο αααά Κάζηδ,

ημο πακμζζςηάημο Πμύθηδ, ημο αζδεζζιςηάημο Ρααεθαί ή άθθμο ζεικμύ ζενέςξ

μθίβδκ αζζπνμθμβίακ, ίκα δζ’ αοηήξ ημπνίζς μπςζμύκ ηδκ δζήβδζίκ ιμο, ήηζξ

ηζκδοκεύεζ κα ηαηακηήζδ άβμκμξ ςξ δ ζοηή ημο Δοαββεθίμο· αθθ’ μύηε εεμθόβμξ,

μύηε ζενεύξ, μύηε ηακ δζάημκμξ ςκ αηόιδ, αιθζαάθθς ακ έπς ημ δζηαίςια κα νοπάκς

ηαξ πείναξ ιμο ηαζ ηαξ αημάξ ζμο. Δζξ ηδκ αοηήκ αιδπακίακ εονέεδ ηαζ μ πμζδηήξ ημο

Γμκ Εμοάκ, όηε ιεηά ιαηνάκ ηαηαδίςλζκ δ πεζν ημο ήνςόξ ημο ακεπαύεδ ηέθμξ

πάκηςκ επί ημο βοικμύ ζηήεμοξ ηδξ ηνίηδξ ή ηεηάνηδξ δνςίδμξ ημο, ςξ δ ηζαςηόξ επί

ημο όνμοξ Ανανάη. Μδ βκςνίγςκ δε ηίκζ ηνόπς δδύκαημ κα παναζηήζδ ημζιίςξ ηα

ιεηέπεζηα, πανήηδζεκ μ Βύνςκ ημ πμίδια ηαζ ηδκ πμίδζζκ ηαζ βεκόιεκμξ

ιζζάκενςπμξ ηαζ θζθέθθδκ οπό ηδξ απεθπζζίαξ, έηνελε κα ηαθή εζξ ημοξ αμύνημοξ

ημο Μεζμθμββίμο.

Αθθ’ εβώ βνάθςκ αθδεή ζζημνίακ ακαβηάγμιαζ εηώκ άηςκ κα μιμθμβήζς όηζ

ιεηαλύ ηδξ Ηςάκκαξ ηαζ ημο Φθώνμο ημζμύημκ επνμπώνδζακ ηα πνάβιαηα ιεηά ηαξ

ακαβηαίαξ ελδβήζεζξ, ώζηε αζ πανεζαί ηδξ Πακαβίαξ, δκ εθδζιόκδζακ κα

ζηεπάζςζζκ, έβζκακ ενοεναί οπό ηδξ αζζπύκδξ, αζ ημο Αβ. Πέηνμο ηίηνζκαζ οπό ηδξ

μνβήξ, δ εζηώκ ημο Δζηαονςιέκμο ηαηέπεζε ηαζ εεναύζεδ, μ δε πνμζηάηδξ Άββεθμξ

ημο πάπα Ηςάκκμο δ’, όζηζξ δεκ είπεκ αηόιδ εκκμήζεζ όηζ μ ηθεζδμύπμξ ημο

Παναδείζμο ήημ βοκή, απέπηδ εζξ μονακόκ ζηζάγςκ ημ πνόζςπμκ δζά ηςκ πηενύβςκ.

Ακ ήημ διένα, όηε δζεπνάηηεημ ημ ακμζζμύνβδια εηείκμ, ήεεθε ζοιαή ακαιθζαόθςξ

ηαζ έηθεζρζξ δθίμο, ςξ όηε εζθάβδ μ Καίζαν, απέεακεκ μ Αύβμοζημξ ηαζ εζηαονώεδ

μ Ηδζμύξ· αθθ’ επεζδή ήημ κολ ααεεία, ιόκδκ ηδκ ζεθήκδκ δδοκήεδζακ κα

παναζηήζςζζκ διίκ μζ θζθαθήεεζξ πνμκμβνάθμζ ζηζαγμιέκδκ οπό αζιμααθμύξ

κεθέθδξ. Καη’ άθθμοξ πάθζκ ημ εαύια ακεαθήεδ ιέπνζ ηδξ επζμύζδξ πνςίαξ, ηαε’ δκ

ιάηδκ επενίιεκμκ μζ ηάημζημζ ηδξ αζςκίμο πόθεςξ ημ άζηνμκ ηδξ διέναξ· ώζηε δ κολ

εηείκδ οπήνλε ηνζπθή, ςξ όηε μ Εεοξ εθύηεοζε ημκ Ζναηθή· αθθ’ αιθζαάθθς ακ

εύνεκ αοηήκ ιαηνάκ δ Ηςάκκα, δζόηζ ηαηά ημκ μθμιώκηα «Άδδξ ηαζ πον ηαζ ένςξ

βοκαζηόξ μο ιδ είπςζζκ ανηεί 18 ».

Σδκ επζμύζακ ηδξ ηνζπθήξ εηείκδξ κοηηόξ, όηε μ πάπαξ Ηςάκκδξ επανμοζζάζεδ εζξ

ημοξ αοθζημύξ ημο, ημ πνόζςπμκ ηδξ αοημύ αβζόηδημξ δηηζκμαόθεζ, ηα πείθδ ηαζ αζ

πείνεξ ειμίναγμκ αθεζδώξ εοπάξ, ζοκηάλεζξ ηαζ εοθμβίαξ, ηαζ όθδ δ παπζηή εηείκδ

πανά ακηακαηθάημ επί ημο πνμζώπμο ηςκ αοθζηώκ, μίηζκεξ ακήβεζνμκ θαζδνώξ ηδκ

ηεθαθήκ ςξ ζηάπεζξ πμηζζεέκηεξ ιεηά ιαηνάκ ακμιανίακ. Ο ανπδβόξ ηδξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 132


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

πνζζηζακμζύκδξ δζέκεζιε ηδκ διένακ εηείκδκ ηέζζαναξ επζζημπάξ, επεζνμηόκδζεκ

ζενείξ δεηαέλ δζαηόκμοξ, πνμζέεεζε δύμ αβίμοξ εζξ ημ ζοκαλάνζμκ, απήθθαλεκ από

ηδξ αβπόκδξ πέκηε ηαημύνβμοξ ηαζ από ηδξ πονάξ είημζζκ αζνεηζημύξ, θοπμύιεκμξ όηζ

δεκ είπεκ εηαηόκ, ςξ μ Βνζάνεςξ, πείναξ ίκα πενζζζμηέναξ πάνζηαξ ιμζνάζδ. Μεηά

ηαύηα ιεηέαδ δ Ηςάκκα εζξ ηδκ εηηθδζίακ ηαζ είηα οπεδέπεδ ημοξ πνέζαεζξ ημο

πνίβηδπμξ Ακζζβίγμο, γδημύκημξ αμήεεζακ ηαηά ηςκ αναηδκώκ. Αθθ’ εκώ ηαύηα

πάκηα έπναηηε ιδπακζηώξ, μ μθεαθιόξ αοηήξ πακηαπμύ ακεγήηεζ ημκ Φθώνμκ, ηαζ ημ

πκεύια επηενύβζγε πενί ηδκ ηθίκδκ ηδξ ςξ ιέθζζζα πενί άκεμξ, πμθθάηζξ δε εζξ ημ

δζάζηδια ηδξ διέναξ εηείκδξ ερζεύνζζεκ ςξ μ Πνμθδηάκαλ: «Σζξ δώζεζ ιμζ πηένοβαξ

ςζεί πενζζηενάξ ηαζ πεηαζεήζμιαζ ηαζ ηαηαπαύζς!» 19 .

Γύμ μθμηθήνμοξ ιήκαξ ελαημθμύεδζεκ δ Ηςάκκα πθέμοζα ςξ ηύηκμξ εζξ ηα

κάιαηα ακελακηθήηςκ δδμκώκ ηαζ οπό ημο κέμο εναζημύ ηδξ θαηνεομιέκδ, εζ ηαζ

είπεκ ήδδ οπεναή ημκ ιεζαίμκ εηείκμκ ζηαειόκ ημο αίμο, ιεηά ημκ μπμίμκ ζηνέθμιεκ

ιεηά πόεμο ημ αθέιια πνμξ ηα μπίζς. Αθθ’ μ Φθώνμξ εονίζηεημ αηόιδ εζξ ηδκ

εοδαίιμκα εηείκδκ δθζηίακ, ηαε’ δκ ηαζ αζ άηακεαζ θαίκμκηαζ διίκ εοώδεζξ ηαζ όθαζ

αζ βοκαίηαζ ςναίαζ, ηαε’ δκ εηεέημιεκ εζξ δδιμπναζίακ ηδκ ηανδίακ ηαζ ηα πείθδ ιαξ,

νζπηόιεκμζ αθόαςξ εζξ πάζακ ακμζβμιέκδκ διίκ αβηάθδκ, ςξ μ Γακζήθ εζξ ημκ θάηημκ

ηςκ θεόκηςκ, γδημύκηεξ ύδςν, ίκα ζαέζςιεκ ηδκ δίρακ ιαξ, ηαζ αδζαθμνμύκηεξ, ςξ

μζ Άνααεξ, ακ δζαοβέξ είκαζ ή αιιώδεξ ηαζ εμθςιέκμκ. Άθθςξ δε ηαίημζ

ηεζζαναημκημύηζξ μοδόθςξ εοηαηαθνόκδημξ ήημ δ διεηένα δνςίκδ, έπμοζα αηόιδ

θεοημηένμοξ ηςκ ηνζπώκ ημοξ μδόκηαξ ηαζ ακαπθδνμύζα ημκ πκμοκ ηαζ ημ άνςια ηδξ

κεόηδημξ δζά ηδξ δδοπαεμύξ εηείκδξ ζηνμββοθόηδημξ ηαζ δβειμκζηήξ εοζανηίαξ, ήηζξ

ημζμύημκ εέθβεζ ημοξ αβεκείμοξ κεακίζημοξ, αβαπώκηαξ κα ειπζζηεύςκηαζ εζξ πείναξ

ζηζαανάξ ηαζ ειπείνμοξ ηδξ ηανδίαξ ηςκ ηαξ δκίαξ.

Πμθθμί ηνζηζημί (αβκμώ ακ μνεόδμλμζ ή αζνεηζημί) πνμηζιώζζ ηδκ Οδύζζεζακ ηδξ

Ηθζάδμξ· οπάνπμοζζ δε ηαζ γςβνάθμζ πνμηζιώκηεξ ηα ενείπζα ηςκ κεμηηίζηςκ

μζημδμιώκ ηαζ βαζηνμκόιμζ ηαξ ζαπνάξ πένδζηαξ αβαπώκηεξ· μύης ηαζ πμθθμί

μπαδμί ημο μθμιώκημξ ζζπονίγμκηαζ, όηζ ιόκμκ αζ ώνζιμζ δέζπμζκαζ βκςνίγμοζζ κα

ανηύςζζκ ειπείνςξ ημκ απδβμνεοιέκμκ ηανπόκ, ζηνώκμοζαζ δζ’ ακεέςκ ηδκ πνμξ

αοηόκ άβμοζακ μδόκ, ςξ μζ Ηδζμοίηαζ ηδκ ημο Παναδείζμο. Ο Πεηνάνπδξ, αθμύ

εβήναζεκ, ςκεζνμπόθεζ ζδακζηήκ ηζκά βοκαίηα ζοκεκμύζακ ηδκ ηέπκδκ ηαύηδκ ιεη’

ακεδνάξ κεόηδημξ, ηαζ ιάηδκ πενζέηνεπε ηήπμοξ ηαζ δάζδ ίκα ακεύνδ ηδκ πίιαζνακ

ηαύηδκ, ήκ ςκόιαγεκ εύποιμκ ηανπόκ επί ακεμύκημξ δεκδνοθθίμο·20 αθθ’ μ Φθώνμξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 133


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

δεκ είπεκ αηόιδ ηαηακηήζεζ κα μκεζνεύδηαζ θεοημύξ ημζύθμοξ, ηδκ δε Ηςάκκακ ημο,

ηαίημζ ηεζζαναημκημύηζδα, μοδέ ακηί δύμ εζημζαεηώκ πανεέκςκ ήεεθεκ ακηαθθάλεζ.

Δκ ημύημζξ ημ εένμξ είπε πανέθεεζ πνμ πμθθμύ ηαζ μ αβζώηαημξ Παηήν δεκ έζπεοδε

κα επζζηνέρδ εζξ ηδκ ηαεέδνακ ημο. Tα ηεθεοηαία ημο έημοξ θύθθα εζςνεύμκημ πανά

ηαξ νίγαξ ηςκ δέκδνςκ, δ εάθαζζα ειοηάημ ακηί κα ρζεονίγδ, μζ θύημζ ηαηέααζκμκ εη

ηςκ μνέςκ, αθθ’ μζ δύμ εναζηαί δζέιεκμκ θαζδνμί ηαζ θζθμπαίβιμκεξ, ςξ ηδκ άκμζλζκ

αζ ηνοβόκεξ. Πμθθμί θζθόζμθμζ επνμζπάεδζακ κα εύνςζζκ ηαηά ηζ δζαθένεζ μ

άκενςπμξ ημο ηηήκμοξ· ηαζ μζ ιεκ Δαναίμζ ζζπονίζεδζακ όηζ δζαθμνά ηαιιία δεκ

οπάνπεζ 21 , μζ δε πνζζηζακμί όηζ μ άκενςπμξ έπεζ αεάκαημκ ροπήκ, μζ θζθόζμθμζ όηζ

είκαζ θμβζηόξ ηαζ μ Ανζζημηέθδξ όηζ πηανκίγεηαζ ζοπκόηενμκ ηςκ άθθςκ γώςκ. 22

Aθθά ηάθθζμκ ημύηςκ επέηοπε, κμιίγς, μ ςηνάηδξ, παναηδνήζαξ όηζ ηαηά ημύημ

οπενέπμιεκ ηα γώα, όηζ όζα ηδκ άκμζλζκ ιόκμκ πνάηημοζζκ εηείκα, ηαύηα μ άκενςπμξ

δύκαηαζ ηαε’ όθμκ ημ έημξ κα πνάλδ 23 .

Ο Εεοξ, ίκα δζηαζμθμβήζδ ηαξ οπενόβημοξ ζογοβζηάξ απαζηήζεζξ ημο, νίπηςκ ημ

ζθάθια εζξ ηδκ επζννμήκ ηδξ ακμίλεςξ, δζέηηαηε ηδκ βδκ κα αθαζηάκδ άκεδ, μζάηζξ

επεεύιεζ ιεηά ηδξ Ήναξ κα «μιζθήζδ», (ηαε’ δκ έκκμζακ δίδεζ εζξ ημ νήια ημύημ μ

ηύν. Φίθζππμξ Ηςάκκμο)· δ δε Ηςάκκα, ιδ δοκαιέκδ ημ αοηό εαύια κα ηαηςνεώζδ,

ακεπθήνμκε δζά λύθςκ ηαζ θαιπάδςκ ηαξ αηηίκαξ ημο εανζκμύ δθίμο, ηδκ μζιήκ ηςκ

ακεέςκ δζ’ αθόδξ ηαζ ηζκκαιώιμο ηαζ ημ ηεθάδδδια ηςκ πηδκώκ δζ’ αοθώκ ηαζ

αζιάηςκ. Σα ζοιπόζζα, μζ ηύαμζ, μζ πίεδηεξ, μζ ιίιμζ, μζ βεθςημπμζμί ηαζ αζ άθθαζ

ημο ιεζαζώκμξ δζαζηεδάζεζξ δζεδέπμκημ αθθήθαξ αηαηαπαύζηςξ εκ ηςκ παπζηώ

ακαηηόνς, ηαηά δε ημοξ πνμκμβνάθμοξ πμθθάηζξ ακηήπμοκ εηεί άζιαηα ααηπζηά ηαζ

πμνεοηώκ πμδμηνμοζίαζ. Οοδέπμηε πθέμκ πανεονίζηεημ εζξ ημοξ όνενμοξ μ πμκηίθδλ

αημθμοεώκ ημ ημο μθμιώκημξ: «Δζξ ιάηδκ οιίκ εζηζκ ημ μνενίγεζκ» 24 ηαξ δε εοπάξ,

ηαξ θεζημονβίαξ ηαζ αημθμοείαξ ζοκέεεηεκ μ ίδζμξ 25 ηαηά ημ νδηόκ ημο Δοαββεθίμο,

ημ απαβμνεύμκ εζξ ημοξ πνζζηζακμύξ ηδκ ιςνμθμβίακ· πμθθάηζξ δε αθμύ ιεηά

ηνζζιαηανίακ κύηηα απεζπάημ από ημο θίθμο ηδξ ηαξ αβηάθαξ ζοκέαδ αοηή, ηαεώξ

εκόεεοζε ημ Πζζηεύς μύης ηαζ ημ Πάηεν διώκ κα ηνμπμπμζή ακηί ημο επζμοζίμο

άνημο, ημκ Φθώνμκ αοηήξ ημκ επζμύζζμκ γδημύζα πανά ημο Οονακίμο Παηνόξ.

Βαζζθεύξ ηζξ ηδξ Πενζίαξ, μ Κύνμξ, μ Καιαύζδξ, μ Ξένλδξ ή μ Χμζνόδξ, δεκ

εκεοιμύιαζ αηνζαώξ πμίμξ ελ αοηώκ, οπέζπεημ πμθοηάθακημκ αιμζαήκ εζξ εηείκμκ

όζηζξ ήεεθεκ εθεύνεζ αοηώκ κέμ ηζ είδμξ δδμκήξ· ημ ηαη’ ειέ ήεεθμκ πνμεύιςξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 134


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ανηεζεή εζξ ηαξ από ηδξ πηώζεςξ ημο Αδάι οπανπμύζαξ, αθθά ημ ηαηόκ είκαζ όηζ

μοδέ εηείκα είκαζ δζανηείξ. Σμ βθοηύ πμηήνζμκ ή εηθεύβεζ ηδξ πεζνόξ, πνζκ

πνμθεάζςιεκ κα ζαύζςιεκ ηδκ δίρακ ιαξ ή ημ εκ αοηώ εείμκ κέηηαν ιεηααάθθεηαζ

εζξ όλμξ, ηαζ ηόηε διείξ αοημί απμζηνέθμιεκ ιεη’ αδδίαξ ηα πείθδ.

Ζ δε διεηένα δνςίξ, εκώ έπθεε πθδζίζηζμξ εζξ ημ πέθαβμξ ηδξ δδμκήξ,

πνμζέημρεκ αίθκδξ ηαηά θμαενμύ ηζκόξ οθάθμο, μκ πνμ πμθθμύ είπε παύζεζ κα

θμαήηαζ. Ζ δεηαεηήξ ιεηά ημο Φνμοιεκηίμο ηαζ ηςκ ακηεναζηώκ αοημύ ζοιαίςζζξ

είπε πείζεζ ζπεδόκ αοηήκ, όηζ δδύκαημ κα θάβδ όζα ήεεθεκ απδβμνεοιέκα ιήθα πςνίξ

θόαμκ κα ελμβηςεή δ ημζθία ηδξ· πνμ πμθθμύ δε ιδ ακμίλαζα ηαξ Γναθάξ είπε

θδζιμκήζεζ όηζ όθαζ ζπεδόκ αζ αζαθζηαί δνςίδεξ, δ άνα, δ Ρεαέηηα, δ Ραπήθ ηαζ αζ

άθθαζ, ήζακ ζηείναζ ιέπνζ βήναημξ ηαζ έπεζηα εβέκκδζακ παηνζάνπαξ ηαζ πνμθήηαξ.

Πμθύ θμζπόκ δπόνδζεκ, όηε ηα εζξ ημ ηέηανημκ αζαθίμκ ημο Ανζζημηέθμοξ

πενζβναθόιεκα ζοιπηώιαηα εζδμπμζμύζακ αοηήκ, ςξ μ άββεθμξ ηδκ ιδηένα ημο

αιρώκ 26 , όηζ μ Όρζζημξ δοθόβδζε ηέθμξ πάκηςκ ηα ζπθάβπκα ηδξ. Αθθ’ δ ιεκ

Δαναία εζηίνηδζεκ εη ηδξ πανάξ εζξ ημ πνώημκ ζηίνηδια ημο ηέηκμο ηδξ, δ δε Ηςάκκα

αθήηεκ οπό ηδξ ηαναπήξ κα ηαηαπέζδ ημ πμηήνζμκ, ημ μπμίμκ έθενεκ εζξ ηα πείθδ ηδξ,

ηαζ εκώ μζ ζύκδεζπκμζ επεοθήιμοκ ελδβμύκηεξ ςξ ηαθόκ μζςκόκ ημκ ποεέκηα μίκμκ,

έηνελεκ εηείκδ εζξ ημκ εάθαιόκ ηδξ, όπμο ηθεζζεείζα ήνλαημ κα ηθαίδ ηδκ ζοιθμνάκ

ηδξ.

Πάκηεξ μζ μθεαθιμί ήζακ πνμ πμθθμύ ηεηθεζζιέκμζ εκ ης παπζηώ ακαηηόνς, δ δε

Ηςάκκα δβνύπκεζ αηόιδ ζηδνίγμοζα επί ηςκ πεζνώκ ηδκ ηεθαθήκ, ςξ μ Άβ. Πέηνμξ

αθμύ δνκήεδ ημκ Χνζζηόκ, ηαζ ιάηδκ ακαγδημύζα πώξ δδύκαημ κ’ απμθύβδ ημκ

απεζθμύκηα αοηήκ ηίκδοκμκ. Οηέ ιεκ εζηέπηεημ, εβηαηαθείπμοζα ηδκ Ρώιδκ ηαζ ηαξ

ηθείδαξ ημο Παναδείζμο κα θύβδ ιεηά ημο Φθώνμο εζξ άβκςζημκ ηζκά ηδξ βδξ

βςκίακ, μηέ δε δζ’ ελμνηζζιώκ ή ηαζ δζ’ ζαηνζηώκ κα εηδζώλδ ημκ εζξ ηδκ ημζθίακ ηδξ

ζοζηδεέκηα απνόζηθδημκ ηαζ μπθδνόκ εκμζηέηδκ. Αθθ’ αιθόηενα ηα ζπέδζα ηαύηα

πμθθάξ πανίζηςκ δοζπενείαξ ηαζ αηάκεαξ· ηαεόηζ μύηε ηδκ απμζημθζηήκ έδνακ ήεεθε

κα πάζδ μύηε ηδκ γςήκ αοηήξ ςνέβεημ κα ηζκδοκεύζδ, άθθδ δε θύζζκ ημο ηόιαμο

εηείκμο ιαηαίςξ εγήηεζ κ’ ακεύνδ.

Ζ ηεθαθή αοηήξ ήημ αανεία, ηα ώηα ηδξ εαόιαμοκ ηαζ πνμ ηςκ μθεαθιώκ

επθακώκημ μζ ζπζκεήνεξ ηαζ ηα ζηόηδ εηείκα, άηζκα ςξ αέααζα ζδιεία εβηοιμζύκδξ

εεεώνεζ μ ηαβεζνίηδξ, όηε αίθκδξ πμθύξ ηνόημξ πηενύβςκ ακηήπδζεκ εζξ ηαξ αημάξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 135


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ηδξ. Δζξ ημ άημοζια εηείκμ ακήβεζνεκ δ Ηςάκκα ηδκ ηεθαθήκ, ηαζ έιπνμζεέκ ηδξ

ίζηαημ θεοηόπηενμξ κεακίζημξ εκδεδοιέκμξ αζηνάπημοζακ εζεήηα, ίνζδα θένςκ επί

ηδξ ηεθαθήξ, ενοενάκ θαιπάδα εζξ ηδκ δελζάκ ηαζ πμηήνζμκ εζξ ηδκ ανζζηενάκ. Ζ

διεηένα δνςίξ μοδέπμηε ζδμύζα άββεθμκ πθδκ ιόκμκ εκ εζηόκζ, ημζμύημκ οπό ηδξ

μπηαζίαξ εηανάπεδ, ώζηε μύηε κα εβενεή πνμξ οπμδμπήκ ημο λέκμο δδοκήεδ μύηε ηακ

ηάεζζια εθνόκηζζεκ κα πνμζθένδ. Eκ ημύημζξ μ μονάκζμξ απεζηαθιέκμξ, δζπθώζαξ ηα

πηενά ημο ηαζ απμζείζαξ ημοξ ηαηαπίπημκηαξ επί ημο ιεηώπμο ημο λακεμύξ

αμζηνύπμοξ, «Ηςάκκα», είπε, πνμζδθώκ πύνζκμκ αθέιια επί ηδξ αεθίαξ παπίζζδξ, «δ

θαιπάξ αύηδ ζμζ ακαββέθθεζ ημ πον ημ αζώκζμκ πνμξ ηζιςνίακ ηςκ ακμιδιάηςκ ζμο,

ημ δε πμηήνζμκ πνόςνμκ εάκαημκ ηαζ ηαηαζζπύκδκ επί ηδξ βδξ. Έηθελμκ ιεηαλύ

αοηώκ».

Ζ αββεθζηή εηείκδ πνόηαζζξ έννζρεκ εζξ θμαενάκ αιδπακίακ ηδκ δύζηδκμκ διώκ

δνςίδα, ήηζξ επί πμθύ έιεζκε αιθίννμπμξ, ςξ μ Γαοίδ, όηε επνόηεζημ ιεηαλύ πείκδξ,

πμθέιμο ηαζ πακώθμοξ κα εηθέλδ. Ο θόαμξ ημο εακάημο ηαζ μ ηνόιμξ ηδξ Κμθάζεςξ

επάθαζμκ εζξ ηα ζηήεδ ηδξ πηςπήξ Ηςάκκαξ, ςξ μ Ζζαύ ηαζ μ Ηαηώα εκ ηδ ημζθία ηδξ

Ρεαέηηαξ. 27 Δκ ανπή ελέηεζκε ηδκ πείνα πνμξ ηδκ θθέβμοζακ δάδα, εοζζάγμοζα ηδκ

ιέθθμοζακ γςήκ πάνζκ ηδξ πανμύζδξ, αθθά ηόζμκ αβνίςξ ακεηάβπαζακ ηα πκεύιαηα

ηδξ ααύζζμο, άηζκα πανεονίζημκημ πάκημηε αμνάηςξ εζξ ηαξ ημζαύηαξ ζηδκάξ, ηαζ

ημζαύηδ επεζηίαζε ημ πνόζςπμ ημο αββέθμο ηαηήθεζα, ώζηε ιεηαιεθδεείζα ελέηεζκε

ηδκ άθθδκ πείνα ηαζ θααμύζα ημ πμηήνζμκ ηδξ αζζπύκδξ εηέκςζεκ αοηό ιέπνζ

ποειέκμξ.

Σαύηα, ακαβκώζηα ιμο, δζδβμύκηαζ μζ ηαθμί πνμκμβνάθμζ, ζο δε, ακ ιεκ ακήηεζξ

εζξ ηδκ ζπμθήκ ηςκ Δοδιενζζηώκ, μίηζκεξ ηα εαύιαηα ηδξ Γναθήξ ελδβμύζζ δζά

θοζζηώκ αζηίςκ, ςξ μ Πθάηςκ ηα ηδξ ιοεμθμβίαξ, ζζπονζγόιεκμζ όηζ μ μδδβήζαξ ημοξ

ιάβμοξ αζηήν ήημ απθώξ θακάνζμκ, όηζ μ πνμζθέναξ ημ ηνίκμκ εζξ ηδκ Πακαβίακ

άββεθμξ ήημ ιεηδιθζεζιέκμξ εναζηήξ, μ δε Λάγανμξ εημζιάημ ααεέςξ, όηε ακεζηήεδ

οπό ημο Ηδζμύ, ακ, θέβς ακήηεζξ εζξ ηδκ ζπμθήκ ηαύηδκ, δύκαζαζ κα οπμεέζδξ όηζ ηαζ

δ Ηςάκκα είδε ημκ άββεθμκ εκ μκείνς ή όηζ θζθάζηεζμξ ηζξ δζάημκμξ, ιαεώκ ηα

ιοζηζηά ηδξ εζημθίζεδ δζά πηενώκ, ίκα ηδκ ηνμιάλδ· ακ δε πνμηζιάξ ημ ζύζηδια ημο

ηνάμοξ, όζηζξ, ακηί κα πνμκμηνζαή γδηώκ ελδβήζεζξ δοζελδβήηςκ πναβιάηςκ,

αημπώηενμκ εύνε κα μκμιάζδ ιύεμοξ ηα εαύιαηα ηαζ ηα Δοαββέθζα, δύκαζαζ κα

εεςνήζδξ ηδξ διεηέναξ δνςίδμξ ηδκ μπηαζίακ ςξ απθήκ εθεύνεζζκ ηςκ ναζμθόνςκ

αζμβνάθςκ ηδξ. Σμ ηαη’ ειέ εζξ μοδειίακ ακήηςκ ζπμθήκ πνμηζιώ κα πζζηεύζς ημ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 136


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

πνάβια όπςξ ημ ακέβκςζα, δζόηζ ηαηά ημ μθόιςκηα μ «άηαημξ πζζηεύεζ πακηί

θόβς.» 28

ηε ηδκ επζμύζακ εζζήθεεκ μ Φθώνμξ εζξ ημκ παπζηόκ ημζηώκα, εύνε ηδκ αοημύ

αβζόηδηα ηαηάημζημκ επί ημο ηάπδημξ ηαζ οπό θμαενώκ ηαηεπμιέκδκ ζπαζιώκ·

ιάηδκ δε μ πηςπόξ κεακίαξ εγήηδζεκ, ςξ άθθμξ Ποβιαθίςκ, κα εενιάκδ δζά ηςκ

πεζθέςκ ημο ηδκ οπό ημο ηνόιμο απμθζεςεείζακ θίθδκ ημο. Δπί δεηαπέκηε όθαξ

διέναξ έιεζκεκ δ Ηςάκκα επί ηδ ηθίκδξ ηδξ αιθίννμπμξ ιεηαλύ γςήξ ηαζ εακάημο.

ηε δε ιεηά ηδκ ιαηνάκ εηείκδκ αβςκίακ δβένεδ ηέθμξ πάκηςκ, έζπεοζε κα

επζζηνέρδ εζξ Ρώιδκ ηαζ ηθεζζεείζα εκ ης εοηηδνίς ηδξ απδβόνεοζε ηδκ είζμδμκ

αοημύ εζξ πάκηαξ ημοξ αοθζημύξ ηαζ εζξ αοηάξ αηόιδ ηαξ αηηίκαξ ημο δθίμο. Δηεί

πμθζμνημοιέκδ κοπεδιενόκ οπό απαζζίςκ θαζιάηςκ, ςξ μ αμύθ, αθμύ είδε ηδκ

ζηζάκ ημο αιμοήθ, ηαηήκηδζε ιεη’ μθίβμκ ηδξ πνώδκ Ηςάκκαξ ζηζά, ακαζηζνηώζα

μζάηζξ έηνζγε εύνα ηαζ θζπμεοιμύζα ακ βθαολ ή κοηηζηόναλ έηνςγε ηδκ κύηηα επί

ηδξ ζηέβδξ ημο Βαηζηακμύ.

Ζ εέα ηςκ ηαημίηςκ ημο μονακμύ μοδέπμηε ςθέθδζε ημοξ δοζηοπείξ εκδημύξ,

μίηζκεξ δλζώεδζακ κα ίδςζζ ηαηά πνόζςπμκ εεμύξ, αββέθμοξ ή αβίμοξ. Ζ ειέθδ

ηαηεθθέπεδ οπό ηςκ αηηίκςκ ημο Γζόξ, μ όζζμξ Νίηςκ έιεζκε ιμκόθεαθιμξ αθμύ είδε

ηδκ έκδμλμκ ςναζόηδηα ηδξ Πακαβίαξ 29 , μ Άβ. Παύθμξ εηοθθώεδ οπό ηδξ θάιρεςξ

ημο Ηδζμύ 30 ηαζ μ Εαπανίαξ έιεζκε αςαόξ ιεηά ηδκ ειθάκζζζκ ημο Aββέθμο 31 μζ δε

Δαναίμζ ημζμύημκ εθμαμύκημ ηαξ μπηαζίαξ, ώζηε ηαε’ εζπένακ πνζκ πθαβζάζςζζ

πανεηάθμοκ ημκ Όρζζημκ κα θοθάλδ αοημύξ από ηα θμαενά εηείκα «πνάβιαηα ηα

πενζπαημύκηα εκ ης ζηόηεζ» 32 .

Αθθ’ εκώ ημοξ ηαημίημοξ ημο άθθμο ηόζιμο έηνειεκ μ πμκηίθδλ, θμαενώηενμζ

επενμί δπείθμοκ ηδκ ελμοζίακ ημο ηαζ εημνοθμύημ ηαη’ αοημύ ηςκ Ρςιαίςκ

ηαηαθμνά. Οζ ηόηε Ηηαθμί δεκ ςιμίαγμκ ηα ζήιενμκ ζοκηαβιαηζηά έεκδ, ηα

εεςνμύκηα ημοξ ααζζθείξ ςξ απθά ανπζηεηημκζηά ημζιήιαηα ηζεέιεκα επί ηδξ

ημνοθήξ ημο πμθζηζημύ μζημδμιήιαημξ, ςξ ηα αβάθιαηα επί ηδ ζηέβδξ ηςκ καώκ·

μθίβμκ δε αζπμθμύιεκμζ εζξ ζοκςκοιζηάξ ιεθέηαξ, δεκ είπμκ εζζέηζ θεάζεζ κα

ελαηνζαώζςζζ ηδκ ιεηαλύ ηςκ θέλεςκ «ααζζθεύεζκ» ηαζ «ηοαενκάκ» δζαθμνάκ, αθθ’

απήημοκ πανά ημο άνπμκημξ αοηώκ κα άνπδ ςξ ηαζ πανά ημο ιαβείνμο ηςκ κα

ιαβεζνεύδ. Βθέπμκηεξ δε ηα ηαιεία ηεκά, ηαξ εηηθδζίαξ ζζςπδθάξ, ηα ιμκαζηήνζα

ιεηααεαθδιέκα εζξ ηαπδθεία, ημοξ αναηδκμύξ θδζηεύμκηαξ ηα πανάθζα ηαζ ημοξ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 137


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

θδζηάξ εζηδκςιέκμοξ εζξ ηα πνμάζηζα ηδξ αβίαξ πόθεςξ δνώηςκ μζ ηαθμί Ρςιαίμζ,

εκ ανπή ιεη’ απμνίαξ, είηα ιεη’ ακοπμιμκδζίαξ ηαζ ηέθμξ ιεη’ μνβήξ, ηζ έηαικεκ δ

αοημύ αβζόηδξ ηαζ δζαηί, εκώ οπήνπμκ ημζμύημζ επενμί κα πμθειήζδ, άθζκεκ εζξ ηδκ

εήηδκ ηα ημζιζηά ηαζ πκεοιαηζηά ημο όπθα.

Οζ εοθααείξ πανεπμκμύκημ δζόηζ δεκ απεκέιμκημ πθέμκ εζξ αοημύξ εοθμβίαζ ηαζ μζ

επαίηαζ δζόηζ δεκ ειμζνάγεημ θαηή, μζ θακαηζημί ακέθενμκ ιεηά δαηνύςκ όηζ από έλ

ήδδ ιδκώκ μοδείξ εηάδ ιάβμξ ή αζνεηζηόξ, μζ δε πςθμί, δαζιμκζγόιεκμζ ηαζ

παναθοηζημί δνώηςκ δζαηί δεκ εεαοιαημύνβεζ πθέμκ μ πάπαξ. Αθθ’ μζ ιάθθμκ ηαηά

ημο αβίμο παηνόξ ελδβνζςιέκμζ ήζακ μζ ζενείξ άκεο πανμζηίαξ, μζ δβμύιεκμζ άκεο

ιμκαζηδνίςκ, μζ ηαβηεθάνζμζ ηαζ ημκηόζηαοθμζ, δζ’ μοξ δεκ οπήνπε πθέμκ ηόπμξ εζξ

ηδκ Aοθήκ, μζ πανάζζημζ μζ δζςπεέκηεξ ημο παπζημύ ιαβεζνείμο, πνμ πάκηςκ δε μζ

ιαζηνμπμί ηαζ μζ ημονείξ, μίηζκεξ δεκ δδύκακημ κα εκκμήζςζζ δζαηί απεηθείμκημ ηςκ

ακαηηόνςκ, εκώ δ ηε ζοκήεεζα ηαζ δ πανάδμζζξ επέηαηημκ εζξ ημκ πάπακ ημ λύνζζια

ηαζ ηδκ βοκαζημηναηίακ. Πάκηεξ μύημζ, αθμύ πμθθάηζξ ηαζ εζξ ιάηδκ πνμζέθενακ ηδκ

αθμζίςζζκ, ηαξ εηδδθώζεζξ, ηα λονάθζα ηαζ ηαξ οπμηνόθμοξ ηςκ, απεθπζζεέκηεξ

ηέθμξ πάκηςκ ιεηεηνάπδζακ εζξ θμαενμύξ επακαζηάηαξ. Μδ δοκάιεκμζ κ’

απμθαύζςζζ ημπθζάνζμκ, ίκα ακηθήζςζζκ εζξ ηδκ πύηνακ ηδξ παπζηήξ ιεβαθμδςνίαξ,

εγήημοκ ήδδ κ’ ακακαηνέρςζζκ αοηήκ, ςξ εηνζγώκμοζζ ηαζ μζ Ηκδμί ηα δέκδνα, ίκα

θάβςζζ ημοξ ηανπμύξ.

Αθθά ηαζ δ θύζζξ αοηή εθαίκεημ έπμοζα ηαηά ημ έημξ εηείκμ επακαζηαηζηάξ

δζαεέζεζξ. Ο Σίαενζξ επθδιιύνεζ ζοιπαναζύνςκ θναβιμύξ, θέιαμοξ, πύνβμοξ ηαζ

βεθύναξ, αξ άκεδ εθδζιόκμοκ κα ακεήζςζζ ηαζ ηα ηενάζζα κα ςνζιάζςζζ, ηαίημζ

ιεζμύκημξ ήδδ ημο Μαΐμο, ηα δε πηδκά έιεκμκ επί ηςκ ηθάδςκ ζζςπδθά ηαζ ηαηδθή,

ςξ μζ εοζεαείξ πεηεζκμί ηςκ Ηενμζμθύιςκ ηαηά ηδκ εαδμιάδα ηςκ Παεώκ. Αθθά ημ

ιάθθμκ εμνοαήζακ ημοξ Ρςιαίμοξ ζδιείμκ ήζακ κέθδ αηνίδςκ ημζμύημκ ποηκά,

ώζηε επί μηηώ διέναξ επεζηίαζακ ηαξ αηηίκαξ ημο δθίμο, μ δε ήπμξ ηςκ πηενύβςκ

αοηώκ ςιμίαγε ηνόημκ ανιάηςκ πμθθώκ ηνεπόκηςκ εζξ πόθειμκ 33 . Σα θεμνμπμζά

ηαύηα έκημια είπμκ έλ πηένοβαξ, μηηώ πόδαξ, ηνίπαξ ιαηνάξ, ςξ αζ βοκαίηεξ ηαζ

μονάξ θανιαηενάξ, ςξ μζ ζημνπίμζ. Αβκμώ ακ δ πενζβναθή αύηδ είκαζ ζζημνζηή ή ακ

δνακίζεδζακ αοηήκ μζ πνμκμβνάθμζ εη ηδξ Απμηαθύρεςξ, ςξ μζ Δοαββεθζζηαί ηδκ

Kαζκήκ Γζαεήηδκ εη ηδξ Παθαζάξ, αθθ’ μπςζδήπμηε ηόζς αδδθάβμζ ήζακ αζ αηνίδεξ

αύηαζ, ώζηε, αθμύ ηαηέθαβμκ ημοξ ζηάπεζξ ηαζ ηα δέκδνα, εζζώνιδζακ εζξ ηαξ μζηίαξ

ηαζ εζξ αοηάξ ηα εηηθδζίαξ ηαηαηνώβμοζαζ ημοξ άνημοξ ηδξ Πνμεέζεςξ ηαζ ηα ηδνία

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 138


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ημο εοζζαζηδνίμο. Αθμύ δε ηαζ ηαύηα ηαηέθαβμκ, ήνπζζακ κα ηνώβςζζκ αθθήθαξ,

ιαπόιεκαζ εζξ ημκ αένα ιεηά ημζαύηδξ ιακίαξ, ώζηε ηα πηώιαηα ηαηέπζπημκ

ποηκόηενα θεζκμπςνζκήξ παθάγδξ, μοδείξ δε Ρςιαίμξ εηόθια ηαηά ηαξ διέναξ

εηείκαξ κα ελέθεδ άκεο μιανέθθαξ, εμθίαξ, ζηζαδίμο ή αθελζανόπμο 34 .

Δζξ ηδκ ηεθεοηαίακ ηαύηδ πθδβήκ δ πμθή ηςκ πζζηώκ ελεπείθζζε ηέθμξ πάκηςκ

αηάεεηημξ ηαζ μνιδηζηή, ςξ ηα ύδαηα ημο πθδιιονμύκημξ πμηαιμύ ηςκ. Βέααζμζ

όκηεξ όηζ ήνηεζ εκ κεύια ημο πάπα, ίκα θοβαδεύζδ ηα πηενςηά εηείκα εδνία, δνώηςκ

αθθήθμοξ ιεη’ απεθπζζίαξ δζαηί μ ακηζπνόζςπμξ ημο Χνζζημύ άθζκε ηαξ

πακημδοκάιμοξ πείναξ ημο εζξ ηα εοθάηζα ηδξ εζεήημξ ημο ηαζ ημοξ οπδηόμοξ ημο εζξ

ηδκ δζάηνζζζκ ηςκ αηνίδςκ· αζ δε ακςηένς ικδιμκεοεείζαζ αλζόηζιμζ ηάλεζξ ηςκ

ακηζπμθζηεομιέκςκ ήκμζβμκ ημοξ νώεςκαξ ηαζ ςζθναίκμκημ απθήζηςξ ηδκ

εββίγμοζακ ηνζηοιίακ, ςξ μζ ανααζημί ίππμζ ηαξ ανύζεζξ ηδξ ενήιμο, όηε δε ήθεεκ δ

ώνα ηαηαηάλακηεξ ημ νςιασηόκ ζηοθμθόβζμκ ηαηά θάθαββαξ ηαζ θόπμοξ, ςδήβδζακ

ηδκ οθαηημύζακ εηείκδκ ζπείνακ οπό ηα πανάεονα ημο Βαηζηακμύ.

Δζξ ηδκ εέακ ημο αθδκζάζακημξ πθήεμοξ μζ ιεκ θύθαηεξ έζπεοζακ κα μπονςεώζζκ

όπζζεεκ ηςκ ποθώκςκ, μζ δε αοθζημί κα εκαβηαθζζεώζζ ημοξ ζηαονμύξ ηαζ ηα

εζημκμζηάζζα, ςξ αζ Θδααίμζ πανεέκμζ ηα είδςθα ηδξ αηνμπόθεςξ, όηε έζεζμκ πνμ

ηςκ ποθώκ ηαξ αζπίδαξ ηςκ μζ επηά θμπαβέηαζ. Μόκμξ μ Φθώνμξ, όζηζξ πνμ πμθθμύ

ζηενμύιεκμξ ηδξ θζθηάηδξ ημο, πενζέθενεημ κοπεδιενόκ έιπνμζεεκ ηδξ ηεηθεζζιέκδξ

πύθδξ ημο εοηηδνίμο, ςξ μ Αδάι πνμ ημο απμθεζεέκημξ Παναδείζμο, ακεζηίνηδζεκ

οπό ηδξ πανάξ εονώκ ηέθμξ πάκηςκ εύθμβμκ πνόθαζζκ κα οπεναή ηδκ απδβμνεοιέκδκ

εηείκδκ θθζάκ.

Ζ ηαθαίπςνμξ Ηςάκκα εηάεδημ επί ζηαζζδίμο πνμζδθμύζα ςξ Αζβύπηζμξ

ηαθόβδνμξ ακήζοπα αθέιιαηα επί ηδξ ελςδδιέκδξ ημζθίαξ ηδξ, ελ δξ όιςξ ακηί ημο

Αβ. Πκεύιαημξ επενίιεκε κα ίδδ ελενπόιεκμκ ημ όκεζδμξ ηαζ ηδκ ηαηαζζπύκδκ ηδξ,

ιόθζξ δε δζά πμθθώκ ζηεζζώκ ζοβηαηέκεοζε κα ειθακζζεεί εζξ ημοξ οπδηόμοξ ηδξ, ίκα

ηαηεοκάζδ ηδκ ηνζηοιίακ. ηε δ ςπνά ηαζ δθθμζςιέκδ ημο πμκηίθδημξ ιμνθή

επέθαιρεκ εζξ ημ πανάεονμκ, θςηζγμιέκδ οπό αιοδνάξ αηηίκμξ δζαπενώζδξ ηα κέθδ

ηςκ αηνίδςκ, πμθθμί ηςκ επακαζηαηώκ οπό αημοζίμο ηαηαθδθεέκημξ ζεααζιμύ

πνμζέηθζκακ εδαθζαίςξ, ςξ αζ ζδιαίαζ ηςκ Ρςιαίςκ ζηναηζςηώκ πνμ ημο Χνζζημύ,

όηε εκεθακίγεημ εκώπζμκ ημο Πζθάημο, αθθά ηαζ πμθθαί αζεαείξ πείνεξ ορώεδζακ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 139


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

πάθθμοζαζ πέηναξ ηαζ ζαπνά θεζιώκζα ηαζ πμθθά Φανζζαίςκ πείθδ ελήιεζακ ηαηά

ημο ακηζπνμζώπμο ημο Ηδζμύ ύανεζξ ηαζ ηαηάναξ.

Ο πμκηίθδλ εηηείκαξ ηδκ αβίακ ημο πείνα, ίκα γδηήζδ ημκ θόβμκ, ακήββεζθεκ όηζ

ηδκ επζμύζακ, όηε ήνπζγμκ αζ ηεθεηαί ηςκ Γεήζεςκ 35 ήεεθεκ ακαεειαηίζεζ ηαξ

αηνίδαξ εκ επζζήις θζηακεία, εκ ημύημζξ δε ακεεειάηζγε ημοξ ιδ αιέζςξ

επζζηνέθμκηαξ εζξ ηαξ μζηίαξ ηςκ. Ζ παπζηή εηείκδ οπόζπεζζξ δζεζηέδαζεκ εκ αηανεί

ηαξ ακδζοπίαξ ηαζ ηαηεπνάοκε ηδκ μνβήκ ηςκ ηαθώκ Ρςιαίςκ, ςκ αζ μπθαβςβίαζ

είπμκ ηαηακηήζεζ κα μιμζάγςζζ ηαξ ηνζηοιίαξ εηείκαξ ηδξ Πνμπμκηίδμξ, ηαξ μπμίαξ

ηαηά ημκ Ανζζημηέθδ ήνημοκ κα ηαηεοκάζςζζκ μθίβαζ ζηαβόκεξ εθαίμο.

Σδκ επζμύζακ πάκηεξ από πνςίαξ ήζακ εζξ ηίκδζζκ εκ ημζξ ακαηηόνμζξ. Οζ

ανπζενείξ δημίιαγμκ ηαξ πνοζάξ ζημθάξ ηςκ, μζ δζάημκμζ έηνζαμκ ημοξ δίζημοξ ηαζ μζ

ζππμηόιμζ ηαξ διζόκμοξ, εκ δε ηδ πθαηεία πθήεμξ εοθααώκ έηνζαμκ ηαηείκμζ ηαξ

πείναξ ηςκ οπό ηδξ πανάξ. Ζ θζηακεία ηςκ Γεήζεςκ ήημ, ςξ ηαζ αζ πθείζηαζ ημο

Χνζζηζακζζιμύ ηεθεηαί, ηθδνμδόηδια ηςκ εζδςθςθαηνώκ, μίηζκεξ ηαηά ηδκ αοηήκ

επμπήκ εηέθμοκ εοζίαξ οπέν ηδξ εοθμνίαξ ηςκ αβνώκ, πμνεύμκηεξ ηαζ εοςπμύιεκμζ

πενί ημοξ αςιμύξ ηδξ Γήιδηνμξ ηαζ ημο Βάηπμο, παν’ ςκ εγήημοκ κα εοθμβήζςζζ

ημοξ ζηάπεζξ, ηα αιπέθμοξ ηαζ ηα βμββύθζα· μζ δε απόβμκμζ αοηώκ επζηαθμύκημ δζ’

μιμίςκ ηεθεηώκ ηδ πνμζηαζίακ ηδξ ηαπομδμηείναξ Πακαβίαξ ηαζ ημο Αβ. Μανηίκμο,

ακηζηαηαζηδζάκηςκ ηδκ Γήιδηνα ηαζ ημκ Βάηπμκ. Αθθά ηδκ διένακ εηείκδκ δ

ηεθεηή έιεθθε κα είκαζ δζπθή, πνμζηζεειέκμο εζξ ηαξ Γεήζεζξ ηαζ ημο αθμνζζιμύ ηςκ

αηνίδςκ.

Δζξ ημκ πνοζμύκ εηείκμο ηδξ πίζηεςξ αζώκα μο ιόκμκ μζ ηαημί άκενςπμζ, αθθά ηαζ

πάκηα ηα ηαημπμζά γώα, μζ πμκηζημί, μζ ηόναηεξ, μζ αβνζόπμζνμζ, μζ ζηώθδηεξ, αζ

ηάιπζαζ ηαζ αοημί μζ ρύθθμζ οπέηεζκημ εζξ ημοξ αθμνζζιμύξ ηδξ Δηηθδζίαξ, μζάηζξ

εηόθιςκ κα θάβςζζ ηα θάπακα ή κα ηανάλςζζκ ημκ ύπκμκ ηςκ πζζηώκ. Σμ δε πθήεμξ

ηαζ δ ηαημήεεζα ηςκ αηνίδςκ ηαείζηα ημκ ηαη’ αοηώκ αθμνζζιόκ θμαενάκ ηαζ

επίζδιμκ ηεθεηήκ, εζξ δκ έζπεοδμκ κα πανεονεεώζζ πάκηεξ ηδξ Ρώιδξ ηαζ ηςκ

πενζπώνςκ μζ εοζεαείξ πνζζηζακμί.

Δκώ μζ αοθζημί ζοκςεμύκημ εοέθπζδεξ ηαζ εμνοαώδεζξ εζξ ηαξ ζημάξ ηαζ ημοξ

δζαδνόιμοξ ημο Βαηζηακμύ, δ Ηςάκκα απεπαζνέηα ιεηά δαηνύςκ ημκ εναζηήκ ηδξ. Ζ

δύζηδκμξ διώκ δνςίξ είπε πενάζεζ ηαηήκ ηαζ άοπκμκ κύηηα εκ ης εοηηδνίς ηδξ, μηέ

ιεκ ζηεπηόιεκδ πενί αεακαζίαξ ηδξ ροπήξ, μηέ δε δμηζιάγμοζα ανπζεναηζηάξ ζημθάξ,

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 140


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ίκα εύνδ ηζξ ελ αοηώκ δδύκαημ ηάθθζμκ κα ηνύρδ ημκ ζηακδαθώδδ όβημκ ηδξ ημζθίαξ

ηδξ. Οζ θμαενμί θόβμζ ημο αββέθμο ακηδπμύκ απαζζίςξ εζξ ηαξ αημάξ ηδξ αεθίαξ, ήηζξ

απμθέζαζα ιεηά ηδκ αββεθμθάκεζακ εηείκδκ όθδκ αοηήξ ηδκ θζθμζμθίακ ακεπόθεζ

ιεηά ηνόιμο ηαξ πθάζηζββαξ, δζ’ ςκ μ ανπάββεθμξ Μζπαήθ εγύβζγε ηαξ ροπάξ, ημκ

θοζδηήνα ημο Γζααόθμο, ημοξ θέαδηαξ, ημοξ άκεναηαξ, ηαξ ιάζηζβαξ ηαζ ηα άθθα

ζηεύδ ηδξ ιεζαζςκζηήξ Κμθάζεςξ. Δίηα ήνλαημ κα ζηέπηδηαζ πενί ηςκ δζαθόνςκ

θζθμζμθζηώκ ζοζηδιάηςκ, πενί ιεηειροπώζεςξ πενί ιεηααάζεςξ ηςκ ροπώκ εζξ ηδκ

ζεθήκδκ ηαζ ηέθμξ πενί ζεζζιώκ, αηνίδςκ, θέπναξ ηαζ πακώθμοξ, ηαηακηώζα αείπμηε

εζξ ημ αοηό ζοιπέναζια όηζ μ Θεόξ, εκώ ήημ πακημδύκαιμξ, ηαηώξ έπναλε εέζαξ

αάζακα ηαζ θύπαξ εζξ ημκ ηόζιμκ ημύημκ ηαζ δαίιμκαξ ηαζ θθόβαξ εζξ ημκ άθθμκ.

Σμζαύηα δζεθμβίγεημ ηαηά ηδκ κύηηα εηείκδκ δ διεηένα δνςίξ ηαζ πμθθά άθθα

αηόιδ, άηζκα ακαβηάγμιαζ κα παναθείρς ζπεύδςκ κα ηεθεζώζς ηδκ δζήβδζίκ ιμο.

Aκ ήιδκ πμζδηήξ, ήεεθμκ εζπεί όηζ μ Πήβαζόξ ιμο ςζθνάκεδ ημκ ζηαύθμκ ημο ηαζ

εηόκηα άημκηα πνμξ αοηόκ ιε παναζύνεζ, «πεγόξ» δε ςκ δζηαζμύιαζ έηζ ιάθθμκ κα

μιμθμβήζς, όηζ ιεηά ηαζαύηαξ πενζπθακήζεζξ εημονάζεδκ ηέθμξ πάκηςκ ηαζ

επόεδζα ημκ ζηαύθμκ ιμο, ήημζ ημο δνάιαημξ ιμο ηδκ ηαηαζηνμθήκ.

Ο ηαθόξ Φθώνμξ, αθέπςκ ηδξ θίθδξ ημο ηδκ ςπνόηδηα ηαζ ηδκ ακδζοπίακ, εγήηεζ

πακημζμηνόπςξ κα ηναηήζδ αοηήκ, ζηεηεύςκ ιεηά δαηνύςκ κ’ ακααάθδ ηδκ θζηακείακ.

Αθθ’ αθμύ άπαλ εδέπεδ ημ πζηνόκ πμηήνζμκ, έπνεπεκ δ Ηςάκκα κα ηαηαπίδ αοηό

ιέπνζ ποειέκμξ. Άθθςξ δε αδύκαημκ πθέμκ ήημ κα μπζζεμδνμιήζδ. Σα ηάηςεεκ ηςκ

ακαηηόνςκ εζηναημπεδεοιέκα πθήεδ εηνόημοκ ακοπμιόκςξ ημοξ πόδαξ ηςκ ηαζ μζ

πηενμζηόθζζημζ διίμκμζ ηα πέηαθά ηςκ· αζ θαιπάδεξ ήζακ ακαιιέκαζ, μζ ηώδςκεξ

ακηήπμοκ ηαζ εηάπκζγε ημ εοιίαια, μζ δε πακαβζώηαημξ πάπαξ, εέζαξ επί ηδξ ηεθαθήξ

ηδκ ηζάνακ ηαζ θααώκ ακά πείναξ ηδκ πμζιακημνζηήκ νάαδμκ, απεζπάζεδ ηέθμξ

πάκηςκ από ημο θζθηάημο ημο ηαξ αβηάθαξ, ηαηεπόιεκμξ οπό πνμαζζεδιάηςκ

ιαύνςκ, ςξ μζ ηόναηεξ, μίηζκεξ επηενύβζγμκ οπενάκς ηδξ ηεθαθήξ ημο Γνάηπμο ηδκ

διένακ ημο εακάημο ημο.

ηε μ ανπδβόξ ηςκ πζζηώκ εκεθακίζεδ εζξ ημ πόδζμκ ημο Βαηζηακμύ, δζζιύνζμζ ηαζ

επέηεζκα Ρςιαίμζ ήζακ ήδδ παναηεηαβιέκμζ εκ θζηακεία, ζππεύζακημξ δε ημο πάπα, μ

αηαηαιέηνδημξ εηείκμξ ακενώπζκμξ όθζξ ήνπζζε κα εηηοθίζζδ αναδέςξ ηαξ

ναζμθόνμοξ ζπείναξ ημο πνμξ ηδκ εηηθδζίακ ημο Αβ. Ηςάκκμο. Eπί ηεθαθήξ

εαάδζγμκ μζ ζδιαζμθόνμζ θένμκηεξ ημοξ ζηαονμύξ ηαζ ηαξ εζηόκαξ ηςκ πμθζμύπςκ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 141


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

αβίςκ, ιεηά ημύημοξ μζ ανπζενείξ εκ πμνθύνα, αημθμοεμύιεκμζ οπό ηςκ δβμοιέκςκ

ηαζ ηαθμβήνςκ, μίηζκεξ επνμπώνμοκ βοικόπμδεξ ηύπημκηεξ πνμξ ηδκ βδκ ηαξ

ηεθνμζηεπείξ ηεθαθάξ ηςκ· αζ ιμκαπαί ηαζ αζ δζαηόκζζζαζ είπμκημ οπό ηδκ ζδιαίακ

ημο Αβ. Μανηεθθίκμο, αζ ύπακδνμζ βοκαίηεξ οπό ηδκ ηδξ Αβ. Δοθδιίαξ ηαζ ηέθμξ αζ

πανεέκμζ διίβοικμζ ηαζ θοζίημιμζ, αθθά ηαηδθείξ, δζόηζ αζ αηνίδεξ δεκ είπμκ αθήζεζ

μύηε νόδα μύηε κανηίζζμοξ, δζ’ ςκ εζοκήεζγμκ εζξ ημοξ ακεδνμύξ εηείκμοξ ηδξ

πίζηεςξ πνόκμοξ κα ζημθίγςζζ ηαξ ηεθαθάξ ηαζ ηα ζηήεδ ηςκ ηαηά ηαξ επζζήιμοξ

θζηακείαξ.

Οζ ηαηώηενμξ ηθήνμξ, μζ ζηναηζώηαζ ηαζ μ όπθμξ είπμκημ ηεθεοηαίμζ,

αημθμοεμύιεκμζ οπό πθήεμοξ εενιμπςθώκ ηαζ ηαπήθςκ, μίηζκεξ εεένιαζκμκ ηδκ

εοθάαεζακ ηςκ πζζηώκ δζά γύεμο, οδνμιέθζημξ ηαζ αθερήιαημξ ηοδςκίςκ. Άπακ ημ

πθήεμξ εηείκμ έραθθεκ ύικμοξ εζξ ημκ Ηδζμύκ ηαζ ημκ Άβ. Πέηνμκ, επεζδή δε ιεηαλύ

ηςκ θζηακεοόκηςκ οπήνπμκ ηαζ κεμθώηζζημζ αναηδκμί, Γενιακμί αεκεδζηηίκμζ,

Έθθδκεξ ηαθόβδνμζ, Άββθμζ εεμθόβμζ ηαζ πθείζημζ άθθμζ λέκμζ, μίηζκεξ ιδ

πνμθεάζακηεξ κα ιάεςζζ θαηζκζηά απήββεθθμκ έηαζημξ εζξ ηδκ βθώζζακ ημο ημοξ

ραθιμύξ, απεηεθείημ αθθόημημξ ηαημθςκία, δκ μ εοζεαήξ αηςανζάκδμξ ήεεθεκ

ακαιθζαόθςξ μκμιάζεζ «ανιμκζηςηάηδ πάκηςκ ηςκ εεκώκ, πενί ημο Χνζζημύ

ζοιθςκίακ».

Ζ θζηακεία οπεναάζα ημκ θόνμκ ημο Σνασακμύ ηαζ παναιείραζα ημ αιθζεεάηνμκ

ημο Φθααίμο εζηαιάηδζε ηέθμξ πάκηςκ, ίκα ακαοπαεή εζξ ηδ πθαηείακ ημο

Λαηενάκμο. Ο ηαύζςκ ηαζ μ ημκζμνηόξ, ηαηά ημοξ πνμκμβνάθμοξ, ήημ ημζμύημξ ηδκ

διένακ εηείκδκ, ώζηε αοηόξ μ δζάαμθμξ ηαζ εκηόξ δβζαζιέκμο ύδαημξ ήεεθε θμοζεή,

ηα δε πηώιαηα ηςκ αηνίδςκ, ςκ δ πάθδ ελδημθμύεεζ εζξ ημκ αένα, έηνζγμκ απαζζίςξ

οπό ημοξ πόδαξ ηςκ πνμζηοκδηώκ ηαζ ηςκ οπμγοβίςκ. Σαύηα πάκηα δύλακμκ ηδκ

ηαημπάεεζακ ηαζ αδδιμκίακ ηδξ πηςπήξ Ηςάκκαξ, ήηζξ ιόθζξ δδύκαημ επί ημο διζόκμο

ηδξ κα ηναηδεή, αζζεακμιέκδ πνμξ ημζξ άθθμζξ από ηζκςκ ήδδ ζηζβιώκ ημζαύηδκ εζξ

ηα ζπθάβπκα ηδξ ηαναπήκ, ώζηε δζξ πνμζέημρεκ, εκώ ακέααζκε ηαξ ααειίδαξ ημο

ιεβαθμπνεπμύξ ενόκμο, ζηδεέκημξ εκ ιέζς ηδξ πθαηείαξ, ίκα από ημο ύρμοξ αοημύ

εηζθεκδμκδεή ημ ηαηά ηςκ αηνίδςκ ακάεεια. Ζ αοημύ αβζόηδξ αοείζαζα ημ

πενζννακηήνζμκ εζξ ημ δβζαζιέκμκ ύδςν εννάκηζζεκ πνμξ Aπδθζώηδκ, Zέθονμκ,

Nόημκ ηαζ Bμννάκ, είηα δε θααμύζα εθεθακηίκδκ εζηόκα ημο Δζηαονςιέκμο, ύρςζεκ

αοηήκ, ίκα ζηαονμημπήζδ ηδκ οπό ηςκ αηνίδςκ ιειμθοζιέκδκ αηιόζθαζνακ· αθθ’

αίθκδξ μ άβζμξ ζηαονόξ πίπηεζ εη ηςκ πεζνώκ ηδξ ηαζ εναύεηαζ ηαηά βδξ, ιεη’ μο πμθύ

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 142


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

δε αοηόξ μ πμκηίθδλ πίπηεζ ηαηείκμξ ςπνόξ ηαζ διζεακήξ πανά ημο ενόκμο ημο ημοξ

πόδαξ.

Δζξ ηδκ εέακ εηείκδκ ακεζηίνηδζεκ οπό ημο ηνόιμο δ αβέθδ ηςκ πζζηώκ, μίηζκεξ

ζοκεζθίββμκημ πνμξ αθθήθμοξ ςξ πνόααηα ηαηαθδθεέκηα οπό θοημθμαίαξ. Οζ

ηναημύκηεξ ηδκ μονάκ ηδξ παπζηήξ εζεήημξ έζπεοζακ εζξ αμήεεζακ ημο ανπδβμύ ηδξ

Δηηθδζίαξ, όζηζξ εζηέκαγε ηοθζόιεκμξ επί ημο ημκζμνημύ ςξ όθζξ ιεζμημπδιέκμξ. Οζ

ιεκ έθεβμκ όηζ μ Πακαβζώηαημξ είπε παηήζεζ επί ιακδναβόνμο, μζ δε όηζ ζημνπίμξ

εηέκηδζε ηδκ ζενάκ ηκήιδκ ημο ηαζ άθθμζ όηζ είπε θάβεζ θανιαηενμύξ αιακίηαξ· αθθ’

μζ πθείζημζ ζζπονίγμκημ όηζ δ αοημύ αβζόηδξ ήημ δαζιμκζζιέκδ, μ δε επίζημπμξ

Πόνημο, μ ιέβζζημξ ηςκ πνόκςκ εηείκςκ ελμνηζζηήξ, έζπεοζε κα επζπύζδ επ’ αοηήξ

αβίαζια ελμνηίγςκ ημ πμκδνόκ δαζιόκζμκ κα εηθέλδ άθθδκ ηαημζηίακ.

Πάκηςκ ηςκ πζζηώκ ηα αθέιιαηα πνμζδθμύκημ εζξ ημ ςπνόκ πνόζςπμκ ημο

πμκηίθδημξ πενζιέκμκηαξ κα ίδςζζ ημ αηάεανημκ πκεύια ελενπόιεκμκ εη ημο

ζηόιαημξ ή ημο ςηίμο ημο, αθθ’ ακηί δαζιμκίμο άςνμκ ηαζ διζεακέξ ανέθμξ

ελςθίζεδζεκ αίθκδξ εη ηδξ πμδεάξ ημο ανπδβμύ ηδξ Χνζζηζακμζύκδξ! Οζ

οπμζηδνίγμκηεξ ημκ πάπα ζενείξ μπζζεμδνόιδζακ ιεηά θνίηδξ, εκώ μ ηύηθμξ ηςκ

πενζένβςκ ζοκεζθίββεημ ζηαονμημπμύιεκμξ ηαζ αθαθάγςκ. Αζ βοκαίηεξ ακέααζκμκ

επί ηδξ νάπεςξ ηςκ ακδνώκ ηαζ μζ έθζππμζ ςνεμύκημ επί ηδξ ηςκ οπμγοβίςκ, μζ δε

δζάημκμζ ιεηεπεζνίγμκημ ςξ νόπαθα ηαξ ζδιαίαξ ηαζ ημοξ ζηαονμύξ, ίκα ακμίλςζζ

δίμδμκ δζά ημο πθήεμοξ. Ηενάνπαζ ηζκέξ μθμρύπςξ εζξ ηδκ Αβ. Έδνακ αθςζζςιέκμζ

εγήηδζακ κα ιεηααάθςζζκ εζξ ηαηάκολζκ ηδκ ιακίακ ημο πθήεμοξ ηνάγμκηεξ

«εαύια!» ιεβάθδ ηδ θςκή ηαζ πνμζηαθμύκηεξ εζξ πνμζηύκδζζκ ημοξ πζζημύξ. Αθθά

ημ εαύια εηείκμ ήημ ακήημοζημκ ηαζ πνςημθακέξ εζξ ηα πνμκζηά ηδξ πνζζηζακζηήξ

εαοιαημονβίαξ, ήηζξ ηαίημζ πμθθά ηέναηα δακεζζεείζα πανά ηςκ εζδςθμθαηνώκ,

μοδέκα όιςξ εη ηςκ αβίςκ έηνζκε εύθμβμκ κα παναζηήζδ εβηοιμκμύκηα ηαζ ηίηημκηα

ςξ ημκ ααζζθέα ημο Οθύιπμο· ώζηε δ θςκή ηςκ εοζεαώκ ζενέςκ απεπκίβδ οπό ηςκ

μνοβιώκ ημο ιαζκμιέκμο όπθμο, θαηημπαημύκημξ, ηαηαπηύμκημξ ηαζ γδημύκημξ κα

νίρδ εζξ ημκ Σίαενζκ Πάπζζζακ ηαζ παπίδζμκ.

Ο Φθώνμξ ηαημνεώζαξ κα ζπίζδ ημ πθήεμξ οπεζηήνζγε εζξ ηαξ αβηάθαξ ημο ηδκ

δύζηδκμκ Ηςάκκα, δξ δ ςπνόηδξ δύλακεκ ακά πάζακ ζηζβιήκ, ιέπνζξ μο ορώζαζα

πνμξ μονακόκ ημκ εκήζημκ αθέιια ηδξ, ίκα ίζςξ εκεοιίζδ εζξ ημκ εηεί ηαημζημύκηα

όηζ ιέπνζ ηεθεοηαίαξ ζηαβόκμξ εηέκςζε ημ πμηήνζμκ, απέδςηε ημ πκεύια ρζεονίγμοζα

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 143


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ημ ημο Ζζαΐμο: «Σαξ ζζαβόκαξ ιμο έδςηα εζξ ναπίζιαηα, ημ πνόζςπόκ ιμο μοη

απέζηνερα από αζζπύκδξ ηαζ ειπηοζιάηςκ» 36 .

Άια δ αιανηςθή εηείκδ ροπή εβηαηέθζπε ηδκ πνόζηαζνμκ αοηήξ ηαημζηίακ,

πθήεμξ δαζιόκςκ ελώνιδζακ εη ηδξ ααύζζμο, ίκα ανπάζςζζ ηδκ θείακ, εθ’ δξ

εκόιζγμκ όηζ είπμκ εββεβναιιέκδκ πνμ πμθθμύ ακαιθζζαήηδημκ οπμεήηδκ, αθθά

ζοβπνόκςξ ηαηέααζκε ελ μονακμύ πνμξ απόηνμοζζκ ηςκ πμκδνώκ πκεοιάηςκ θάθαβλ

αββέθςκ ζζπονζγμιέκςκ όηζ δ ιεηάκμζα αοηήξ είπεκ ελαθείρεζ πάκηα ημο Άδμο ηα

δζηαζώιαηα. Αθθ’ μζ δαίιμκεξ ήζακ δοζιεηάπζζημζ ηαζ εζξ ηςκ Αββέθςκ ηα

επζπεζνήιαηα ακηέηαηημκ ηα ηέναηά ηςκ, εκώ εηείκμζ εβύικμοκ ηαξ νμιθαίαξ. Ζ

ιεηαλύ ηςκ πκεοιάηςκ πάθδ εονίζηεημ εζξ ηδκ αηιήκ, ηα όπθα ηςκ ακηήπμοκ ςξ

ζοβηνμοόιεκα κέθδ ηαζ αζιαηώδδξ ανμπή έζηαγεκ επί ηςκ εκ ηδ πθαηεία ζοκδβιέκςκ

πζζηώκ, όηε αίθκδξ μ θακείξ εζξ ηδκ Ηςάκκακ άββεθμξ, δζαζπίζαξ ηαξ ηάλεζξ ηςκ

ιαπμιέκςκ ζοκέθααε ηδκ αεθίακ αοηήξ ροπήκ, πόεεκ δεκ βκςνίγς, ηαζ επζαάξ κέθμοξ

ιεηέθενεκ αοηήκ... εζξ ημ Καεανηήνζμκ πζεακώξ.

Σαύηα, ακαβκώζηα ιμο, ηα εαύιαηα δζδβμύκηαζ μοπί ηέζζανεξ αθζείξ, ςξ ηα εκ

Ημοδαία, αθθά οπέν ημοξ ηεηναημζίμοξ ζεαάζιζμζ ηαζ ναζμθόνμζ πνμκμβνάθμζ, διείξ

δε εκώπζμκ ημζαύηδξ πμνείαξ πακζέπηςκ ιανηύνςκ ηθίκμιεκ ημκ αοπέκα εηθςκμύκηεξ

ιεηά ημο Αβ. Σενημοθθζακμύ: «ηα πζζηεύμιεκ δζόηζ είκαζ απίζηεοηα». 37

Σμ ζώια ηδξ πηςπήξ Ηςάκκαξ εηάθδ ιεηά ημο ηέηκμο ηδξ εηεί όπμο είπεκ

εηπκεύζεζ ηαζ επ’ αοημύ ακδβένεδ ιανιάνζκμκ ικδιείμκ ημζιμύιεκμκ δζ’ αβάθιαημξ

πανζζηώκημξ ηίηημοζακ βοκαίηα. Ο Φθώνμξ έβζκεκ ενδιίηδξ, μζ δε εοζεαείξ

πνμζηοκδηαί, ίκα ιδ ιζαίκςζζ ηα ζακδάθζά ηςκ παημύκηεξ ηα ίπκδ ζενμζύθμο

Παπίζζδξ, πμνεύμκηαζ έηημηε δζ’ άθθδξ μδμύ εζξ Λαηενάκμκ.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 144


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

ΖΜΔΗΩΔΗ

1. Ο Βανόκζμξ, ελ μο εθήθεδ δ πενζβναθή αύηδ, ιεηαπεζνίγεηαζ ηδκ εθθδκζηήκ θέλζκ

βααάεακ (gabatham) Ann. Eccles. Σόι. Η´, ζεθ. 83.

2. να ηδκ ελήβδζζκ ηςκ θέλεςκ ημύηςκ πανά ης Μμοναηόνδ (Antiquit. Ital. med.

aevi Dissert. VI.)

3. Καηά ημκ ηακόκα ηδξ εκ Λμοβδμύκς ζοκόδμο μζ ηανδζκάθζμζ εηθείμκημ εζξ

ζημηεζκά ηεθθία ηαε’ όθμκ ημ δζάζηδια ηδξ εηθμβήξ. Καηά ηδκ πνώηδκ διένακ

πνμζεθένμκημ αοημίξ δύμ θαβδηά, ηαηά ηδκ δεοηένακ εκ ηαζ ηαηά ηαξ επζθμίπμοξ

λδνόξ ιόκμκ άνημξ.

4. Ζζαΐμο ηεθ. ΒΓ´, εδ. 20.

5. Super mulierem nunquam bonnum est signum (Ecclisi. XLVI, 6).

6. Lacryma Christi.

7. Γκςζημί μζ μιδνζημί ζηίπμζ «Hΰηε αμοξ αβέθδζζ» η.θπ. ηαζ «Ωξ δ’ όη’ όκμξ παν’

άνμονακ» η.θ.π., εκ μζξ μ Αβαιέικςκ ηαζ μ Αίαξ πανααάθθμκηαζ πνμξ αμοκ ηαζ όκμκ.

8. Πνάλεζξ Απμζηόθςκ. Κεθ. Η’, εδ. 19 ηαζ αημθ.

9. Αοηόεζ ηεθ. Γ´, εδ. 34.

10. «Σμ πμθύ ιένμξ ηδξ βδξ ςηεζώζακημ· πνμθάζεζ δε ημο ιεηαδζδόκαζ ηα πάκηα ημζξ

πηςπμίξ πάκηαξ πηςπμύξ ηαηέζηδζακ». Εώζζι. Βζαθ. Δ´, ηεθ. 13.

11. Καη’ εηείκδκ ημοθάπζζημκ ηδκ επμπήκ ηαηέζηδ ημζκή εκ ηαζξ εηηθδζίαζξ ηδξ

Ρώιδξ δ πνμζεήηδ ηςκ Ηζπακώκ εζξ ημ πενί εηπμνεύζεςξ ημο Αβίμο Πκεύιαημξ.

12. Hudson Lμve, μ δεζιμθύθαλ ημο Ναπμθέμκημξ εζξ ηδκ Αβ. Δθέκδκ.

13. Urbi et orbi.

14. Μύηδηαξ.

15. Tα αζμθία ηόηε είπμκ ηνεζξ ιόκμκ πμνδάξ.

16. Fulvus Lacon amica vis pastorum η.θ.π.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 145


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

17. Δκ ηδ ηεθεοηαία εηδόζεζ ημο πμκήιαηόξ ημο (Πανζζίμζξ 1865) μ πενζώκοιμξ

ηναπεγμζηνόθμξ Αθθαβηανδέημξ δζδάζηεζ ηίκζ ηνόπς δύκαηαί ηζξ κα ζοκακαζηναθή

ιεηά ηδξ ροπήξ ημο ιαηανίημο ίππμο ή ηοκόξ ημο. Ίδε Livre des Médiums ζ. 376.

18. Πανμζι. Κεθ. Λ´, εδ. 16. Ζ δε Βμοθβάηα, ιεηαθνάγμοζα πζζηώξ εη ημο εανασημύ

ηαζ ιζζμύζα ηαξ πενζθνάζεζξ ελδβείηαζ ηονζμθεηηζηώηενμκ Tria insaturrabillia,

infernus, terra et os vulvae.

19. Ψαθι. MΓ´, εδ. 7.

20. Frutto viril sù giovenil fiore.

21. Καζ ηζ επενίζζεοζεκ μ άκενςπμξ πανά ημ ηηήκμξ; Οοδέκ· όηζ ηα πάκηα ιαηαζόηδξ

η.θ.π. Δηηθδζ. Κεθ. Γ´, εδ. 19.

22. Ανζζημηέθ. Πνμαθήιαηα. Ακέηδμηα. ηιήι. Β´, κα´.

23. Ξεκμθ. Απμικδιμκεύιαηα. Α´, 4.

24. Ψαθιόξ νδα´, εδ. 2.

25. Αζ θεζημονβίαζ αύηαζ εζώγμκημ ιέπνζ ημο ζξ´ αζώκμξ, όηε είδμκ αοηάξ μ Φήθζλ

Αιενθίκμξ ηαζ Μανηίκμξ μ Φνάβημξ· οπάνπμοζζ δε πζεακώξ ηαζ ζήιενμκ αηόιδ

ακηίβναθα αοηώκ εκ ημζξ ιοπμίξ ηδξ Βαηζηακείμο αζαθζμεήηδξ.

26. Καζ ώθεδ άββεθμξ πνμξ ηδκ βοκαίηα ηαζ είπε πνμξ αοηήκ: «Ηδμύ ζο ζηείνα ηαζ μο

ηέημηαξ ηαζ ζοθθήρδ οζόκ». Κνζηώκ, ηεθ. ΗΓ´, εδ. 3.

27. να Γεκέζεςξ, ηεθ. ΚΔ´, εδ. 22.

28. Πανμζι. Κεθ. ΗΓ´, εδ. 15.

29. να Αιανηςθώκ ςηδνίακ.

30. «Ωξ δε μοη εκέαθεπμκ οπό ηδξ δόλδξ ημο θςηόξ εηείκμο, πεζναβςβμύιεκμξ οπό

ηςκ ζοκόκηςκ ιμζ ήθεμκ εζξ Γαιαζηόκ». (Πνάλεζξ Απμζηόθςκ, Κεθ. ΚΒ´, εδ. 11).

31. «Δλεθεώκ μοη δδύκαημ θαθήζαζ... ηαζ δκ δζακεύςκ αοημίξ ηαζ δζέιεζκε ηςθόξ».

(Καηά Λμοηάκ ηεθ. Α´, εδ. 22)

32. Ψαθι. Η´, εδ. 6.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 146


Η Πάπισσα Ιωάννα - Mέρος Δ΄

33. Ίδε Απμηάθορζξ, Κεθ. Θ´, εδ. 9.

34. Αζ μιανέθθαζ, ηαε’ μ έπμοζζ ζήιενμκ ζπήια, ηαίημζ ακέηαεεκ εκ πνήζεζ πανά

ημζξ ίκαζξ εζζήπεδζακ εζξ Δονώπδκ πμθύ αναδύηενμκ, αθθά ηαζ πνμ αοηώκ οπήνπμκ

παναπθήζζα ζηεύδ ηαηά ηδξ όιανμο ηαζ ημο δθίμο. Ίδε Γμοηαβηίμο Lexicon infimae

Latin. εζξ ηαξ θέλεζξ «baldaquinum» ηαζ «umbrellam».

35. Rogations.

36. Ζζαΐμο. Κεθ. Ν´, εδ. 6.

37. Credo, quia absurdum.

Ροΐδης Εμμανουήλ Σελίδα 147


Εμμανουήλ Ροΐδης

Βιβλιογραθία - Πηγές - Προηεινόμενες ζελίδες


http://el.wikipedia.org


http://www.gutenberg.org


http://www.snhell.gr


http://www.e-alexandria.gr


http://sfrang.blogspot.com

Ροΐδης Εμμανουήλ

More magazines by this user
Similar magazines