12.07.2015 Views

Shkarko librin si PDF - Media Print

Shkarko librin si PDF - Media Print

Shkarko librin si PDF - Media Print

SHOW MORE
SHOW LESS
  • No tags were found...

Create successful ePaper yourself

Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.

S H T Ë P I A B O T U E S ELibërmësue<strong>si</strong>Flora GjokaSociologjia11Fatos Tarifa, Klementin Mile, Flora Gjoka(me zgjedhje të detyruar)Sociologjia 11Për klasën e njëmbëdhjetë, gjimnaz(me zgjedhje të detyruar)Sociologjia 11Për klasën e njëmbëdhjetë, gjimnazISBN 978-99956-93-10-7Çmimi: 255 lekë


Flora GjokaLibër mësue<strong>si</strong>Sociologjia 11Teksti më<strong>si</strong>mor Sociologjia 11 është hartuar nga:Fatos Tarifa PhD, Klementin Mile MA, Flora Gjoka


Titulli: Libër mësue<strong>si</strong> Sociologjia 11Autore:Flora GjokaDrejtoi botimin:Redaktore gjuhësore:Anila BishaElona ÇaliDizajni:Mirela NdritaKopertina : Vi<strong>si</strong>De<strong>si</strong>gnShtypi: <strong>Media</strong>printISBN: 978-99956-93-42-8Botimi i parë: 2011© Të gjitha të drejtat janë të rezervuaraS H T Ë P I AB O T U E S ETë gjitha të drejtat e autorit lidhur me këtë botim janë ekskluzivisht te zotëruara/rezervuara nga Shtëpia Botuese“<strong>Media</strong>print” sh.p.k..Ndalohet çdo prodhim, riprodhim, shitje, rishitje, shpërndarje, kopjim, fotokopjim, përkthim, përshtatje,huapërdorje, shfrytëzim dhe/ose çdo formë tjetër qarkullimi tregtar, <strong>si</strong> dhe çdo veprim cënues me çfarëdo llojmjeti apo apo forme, pjesërisht dhe/ose tërë<strong>si</strong>sht, pa miratimin paraprak me shkrim nga Shtëpia Botuese“<strong>Media</strong>print” sh.p.k.Ky botim, në tërë<strong>si</strong> dhe/ose në pjesë të tij, ndalohet të transmetohet dhe/ose përhapet në çdo lloj forme dhe/osemjet elektronik, mekanik, regjistrues dhe/ose tjetër, të ruhet, depozitohet ose përdoret në <strong>si</strong>steme ku mund tëcënohen të drejtat e autorit, pa miratimin paraprak me shkrim nga Shtëpia Botuese “<strong>Media</strong>print” sh.p.k..Çdo cënim i të drejtave të autorit passjell përgjegjë<strong>si</strong> <strong>si</strong>pas legjislacionit në fuqi.Kontaktet:www.mediaprint.alShtëpia Botuese Sektori i Shpërndarjes dhe Marketingut: Shtypshkronja:Kutia Postare 7467 - Tiranë Tel.: 04 4500605Tel.: 04 4500605Tel.: 04 2258 156 Cel.: 069 40 44 441Cel.: 069 40 50 380Cel.: 069 40 44 443 Cel.: 069 40 20 201Cel.: 069 20 79 021botime@mediaprint.al distributor@mediaprint.al print@mediaprint.alKomente dhe sugjerime janë të mirëpritura në email: botime@mediaprint.al


PARATHËNIEKOLEGË!Ky libër është një përpjekje për t’ju ardhur sadopak në ndihmë. Jemi nisurnga ideja për t’ju ndihmuar <strong>si</strong> më<strong>si</strong>mdhënës dhe <strong>si</strong> individë me një mi<strong>si</strong>onshumë të rëndë<strong>si</strong>shëm në jetë.Përpjekja juaj <strong>si</strong> mi<strong>si</strong>onar të formimit qytetar të nxënësve, sot duhetorientuar drejt filozofisë së ar<strong>si</strong>mit, thelbi i së cilës është: “Mos i jepni nxënë<strong>si</strong>tzgjidhje të gatshme, i jepni atij mekanizmin për të gjetur zgjidhje.”Ky libër do t’ju ndihmojë të shmangni të mësuarit tradicional të nxënësvedhe do ta bëjë nxënë<strong>si</strong>n më pak “skllav” të tekstit dhe ta verë më shumë nëqendër të më<strong>si</strong>mit.Në faqet që vijojnë do të gjeni planin më<strong>si</strong>mor që u korrespondojnë temave tëtekstit të nxënë<strong>si</strong>t. Disa nga temat mund të zhvillohen dhe <strong>si</strong> veprimtari praktike.Në plan janë parashikuar teste, projekte përsëritje dhe veprimtari praktike.Elementët përbërës të çdo ditari më<strong>si</strong>mor janë:‐ Tema‐ Objektivat‐ Fjalë kyçe‐ Struktura e më<strong>si</strong>mit‐ Metoda dhe veprimtaritë e nxënë<strong>si</strong>t‐ Vlerë<strong>si</strong>mi i nxënë<strong>si</strong>t‐ Orientimi për temën e ardhshme‐ Detyra e shtëpisë‐ Temat e më<strong>si</strong>mit vijojnë <strong>si</strong>pas planit më<strong>si</strong>mor që ka përgatiturmësue<strong>si</strong>‐ Objektivat e arritjeve të nxënë<strong>si</strong>t janë hartuar <strong>si</strong>pas 3 niveleve:bazë, i mesëm dhe i lartëAto nuk synojnë vetëm marrjen e njohurive të thjeshta, por edhe formimin eshprehive dhe qëndrimeve të caktuara të nxënë<strong>si</strong>t ndaj një problemi të caktuar.‐ Veçimi i “fjalëve kyçe” për secilën temë është një kujtesë për mësue<strong>si</strong>n seçfarë është e domosdoshme të ngulitë nxënë<strong>si</strong> në temën përkatëse.‐ Temë zhvillohen me anë të strukturës së më<strong>si</strong>mit ERR (Evokim, realizimii kuptimit, reflektimi).‐ Në këto faza të zhvillimit të më<strong>si</strong>mit ofrohen metoda dhe veprimtari tëndryshme <strong>si</strong>: diskutim i ideve, punë në grupe, punë individuale, ditari itë nxënit, marrëdhënie pyetje‐përgjigje, bashkëveprimi ndërveprues etj.Me anë të këtyre metodave më<strong>si</strong>mi zhvillohet duke vënë në qendërnxënë<strong>si</strong>n.5


‐ Vlerë<strong>si</strong>mi i nxënë<strong>si</strong>t është një moment i rëndë<strong>si</strong>shëm i cili duhet të bëhetnë fund të orës sepse nxënë<strong>si</strong> mund të angazhohet gjatë gjithë orës sëmë<strong>si</strong>mit.Të vlerësosh nuk do të thotë thjeshtë të vendosesh një notë, por të nxisëshedhe vetëvlerë<strong>si</strong>min tek nxënë<strong>si</strong>t. Kjo mënyrë vlerë<strong>si</strong>mi e bën nxënë<strong>si</strong>n mëaktiv gjatë gjithë orës së më<strong>si</strong>mit.‐ Orientimi për temën e ardhshme i ndihmon ata të “parapërgatiten” përinformacionin e ri dhe ju jep mundë<strong>si</strong>në të jenë pjesëmarrës më aktivgjatë trajtimit të temës së re nga mësue<strong>si</strong>.‐ Detyra e shtëpisë është shumë e rëndë<strong>si</strong>shme të përzgjidhet <strong>si</strong> njëndërlidhëse e më<strong>si</strong>mit të ditës me temën e re (aty ku është e mundur) nëraste të tjera ajo mund të shërbejë <strong>si</strong> moment diskutimi për ndonjëproblem të caktuar. Kjo që kemi paraqitur ne nuk do të thotë se është evetmja mënyrë. Kjo është njëra nga shumë modele të tjera që mësue<strong>si</strong>mund të realizojë në një orë më<strong>si</strong>mi.Shpresojmë se ju kemi ndihmuar sadopak në punën tuaj të lodhshme porshumë të rëndë<strong>si</strong>shme për individin dhe shoqërinë në tërë<strong>si</strong>.6


PËRMBAJTJAPlani më<strong>si</strong>mor sociologji (me zgjedhje të detyruar) ..............................................................9KREU 1Sociologjia <strong>si</strong> shkencë dhe metodat e kërkimit sociologjik ............................................28Tema: Ç’është sociologjia ...................................................................................................28Tema: Metodat e kërkimit sociologjik, avantazhet dhe kufizimet e tyre ............................30Tema: Vëzhgimi sociologjik ...............................................................................................33Tema: Pyetësori dhe anketa sociologjike ............................................................................34Tema: Intervista sociologjike ..............................................................................................36Tema: Kampioni sociologjik ...............................................................................................37KREU 2Kultura, individi, shoqëria ..............................................................................................39Tema: Kultura, komponentët dhe funk<strong>si</strong>onet e saj në shoqëri ............................................39Tema: Kuptimi dhe funk<strong>si</strong>onet e <strong>si</strong>mboleve. Kuptimi <strong>si</strong>mbolik i gjesteve .........................41Tema: Gjuha <strong>si</strong> <strong>si</strong>mbol ........................................................................................................42Tema: Vlerat kulturore dhe zhvillimi shoqëror ..................................................................44Tema: Normat dhe zakonet shoqërore. Normat. Pse respektohen dhe thuhen ato? ...........45Tema: Sank<strong>si</strong>onet shoqërore ...............................................................................................47Tema: Nënkultura dhe kundërkultura .................................................................................49Tema: Etnocentrizmi, relativizmi kulturor dhe tiparet kulturore universale. .............................51KREU 3Socializimi ..........................................................................................................................53Tema: Socializimi i individit në shoqëri .............................................................................53Tema: Teori mbi socializimin ............................................................................................54Tema: Familja <strong>si</strong> faktor kryesor i socializimit.Faktorët që ndikojnë në socializimin e individit ......................................................56Tema: Socializimi gjinor .....................................................................................................58KREU 4Sjelljet devijante ................................................................................................................61Tema: Ç’është devianca ......................................................................................................61Tema: Llojet e sjelljeve devijante .......................................................................................63Tema: Karakteri relativ i sjelljeve devijante .......................................................................65Tema: Shpjegime mbi sjelljen devijante dhe krimin ..........................................................67Tema: Krimi i jakave të bardha ..........................................................................................69KREU 5Stratifikimi gjinor dhe familja .........................................................................................72Tema: Pabarazia gjinore .....................................................................................................72Tema: Martesa ....................................................................................................................75Tema: Martesa dhe bashkëjetesa ........................................................................................77Tema: Format e familjes .....................................................................................................79Tema: Funk<strong>si</strong>onet e familjes ...............................................................................................81Tema: Divorci dhe e ardhmja e familjes .............................................................................837


KREU 6Racat dhe etnia .................................................................................................................86Tema: Minoritetet racore dhe etnike ..................................................................................86Tema: Paragjykimi dhe diskriminimi .................................................................................88Tema: Shpjegimi sociologjik i formave paragjykuese dhe diskriminuese .........................90Tema: Marrëdhëniet racore dhe etnike ...............................................................................92KREU 7Analiza sociologjike e be<strong>si</strong>meve fetare ............................................................................95Tema: Si duhet kuptuar feja ................................................................................................95Tema: Funk<strong>si</strong>onet e fesë .....................................................................................................98Tema: Ndryshimi i be<strong>si</strong>meve fetare ...................................................................................100Tema: Shekullarizimi dhe fondamentalizmi në shoqërinë shqiptare .................................103KREU 8Urbanizimi dhe karakteristikat e punës në shoqëritë më të urbanizuara ..................105Tema: Parakushtet e urbanizimit .......................................................................................105Tema: Zhvillimi urban pas luftës së dytë botërore ............................................................108Tema: Jeta shoqërore në qytet ...........................................................................................111Tema: Karakteristikat e punës në shoqëritë më të urbanizuara .........................................113KREU 9Stratifikimi i shoqërisë dhe lëvizjet sociale ...................................................................116Tema: Statifikimi social ....................................................................................................116Tema: Mobiliteti social .....................................................................................................119Tema: Lëvizjet sociale .......................................................................................................121KREU 10Shoqëria tradicionale moderne postmoderne ...............................................................124Tema: Karakteristikat e shoqërisë moderne ......................................................................124Tema: Shoqëria tradicionale dhe moderne në Shqipëri .....................................................1268


PLANI MËSIMORSOCIOLOGJI(me zgjedhje të detyruar)KLASA E 11 – tëVITI SHKOLLOR 2010 - 201136 javë x 2orë: 72 orëNjohuri të reja:47 orëKurrikula e lirë:25 orë(përsëritje, ese, projekte, module, biseda me të ftuar etj.)OBJEKTIVAT E LËNDËSNë përfundimit të programit nxënë<strong>si</strong>t të jenë të aftë që:‣ Mbi bazën e njohurive të marra të veprojnë në <strong>si</strong>tuata konkrete në komunitetdhe shoqëri.‣ Të shpjegojë aspektet kryesore të funk<strong>si</strong>onimit të shoqërisë mbi bazën ekoncepteve sociologjike.‣ Të përshkruajë veçoritë specifike të funk<strong>si</strong>onimit të shoqërisë së shqiptare teditëve tona.‣ Te përdorin njohuritë sociologjike në zgjidhjen sa më racionale të problemevetë tyre të përditshme.‣ Të integrohen ne shoqëritë e tjera, në <strong>si</strong>steme të tjera kulturore.‣ Të krijojnë përvojën e vet sociologjike nëpërmjet të menduarit kritik.9


Kreu 1: ”SOCIOLOGJIA SI SHKENCË DHE METODAT E KËRKIMIT SOCIOLOGJIK”.Në përfundim të këtij kreu nxënë<strong>si</strong>/ja të jetë i/e aftë që:• Të përshkruajë karakteristikat kryesore te metodave te kërkimeve sociologjike.• Të krahasojë përparë<strong>si</strong>të e kufizimet e metodave të kërkimit sociologjik.• Të përdorë elementet kryesorë te realizimit të anketës sociologjike.NrTemat emë<strong>si</strong>meve1. Ç’ështëSociologjia?ObjektivatObjektivat e arritjeve së nxënësvepërkatës të linjës Niveli bazë Niveli mesatar Niveli i lartëTë shpjegojë Të përshkruajë Të shpjegojë Të tregojë cili ështënevojën e zhvillimit domosdoshmërinë e dallimin e objekti i studimit tëtë sociologjisë <strong>si</strong> zhvillimit të shkencës sociologjisë ne sociologjisë.shkencë.së sociologjisë në shkencat e tjerashoqërinë moderne. shoqërore.BurimeVendi irealizimitKlasë2. Metoda ekërkimitsociologjik,avantazhet dhekufizimet etyre.Të argumentojë meshembuj nga jeta epërditshme se cilatjanë metodatkryesore qëpërdorin sociologëtnë studimetshkencore.Të identifikojë disanga metodat ekërkimit sociologjik.Të analizojëndryshimet emetodave tëkërkimit nëshkencatshoqërore në atoshkencavenatyrore.Të argumentojëqëllimit estandardizimit tëmetodavesociologjike.Klasë10

Hooray! Your file is uploaded and ready to be published.

Saved successfully!

Ooh no, something went wrong!